Perioperatieve bloedingen en de rol van thromboelastografie Hugo ten Cate, afdeling Interne geneeskunde, MUMC+ en CARIM, Maastricht

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Perioperatieve bloedingen en de rol van thromboelastografie Hugo ten Cate, afdeling Interne geneeskunde, MUMC+ en CARIM, Maastricht"

Transcriptie

1 Perioperatieve bloedingen en de rol van thromboelastografie Hugo ten Cate, afdeling Interne geneeskunde, MUMC+ en CARIM, Maastricht

2 Patiënten ouder en zieker Complexere operaties Kritische hematocriet lager Verbruik aan bloedproducten sinds jaren hoog

3 Perioperatieve stoornissen Verlies Verdunning Verbruik Verschuiving (ph en Temp) Medicijnen gebruik (ascal, plavix,enz)

4 Coagulopathy Cardiothoracic surgery post-operative coagulation problems due to massive bleeding, platelet dysfunction or hyperfibrinolysis Treatment options to correct for bloodloss/coagulation problems: Crystalloids, colloids (gelofusin, venofundin), red cell concentrates, thrombocytes, DDAVP, hyperfibrinolyse inhibitors, plasma transfusion (FFP), and factor concentrates. Dilutional coagulopathy Diminished haemostasis (bleeding) due to transfusion D.R. Spahn and R. Rossaint, BJA 2005

5 Helpt het om iets te meten? Ter voorspelling van bloedingen (of trombose)? Ter analyse van de bloedende patient? Ter voorkoming van..

6 Stolling meten is weten?

7

8 Diagnostiek Lab parameters (aptt, INR, Fibr, D Dim, Ery, Thr) Aanvullend onderzoek (AT, prothrombin fragment)

9 Nadelen beschikbaar lab Lange tijd tussen afname en uitslag bepaling: min Statische markers Gemeten in plasma geisoleerde parameters bij temp 37 C ipv lichaamstemperatuur Geen info over kwaliteit stolsel Geen info over trombocytenfunctie Geen info over interacties in bloedvat in volbloed

10 PFA MPV Multiplate ETP Trombinegeneratie TEG Fibrinolyse Platelet Cone

11 Predictive or not predictive?...that is not the question! The field of diagnostics is divided into testing with inductive value, i.e. preoperative prediction of bleeding risk and transfusion, and testing with deductive value, i.e. intraoperative diagnosis of the nature of coagulopathy. Schochl et al, NJCCM, accepted 2009

12 Extended research has shown that preoperative coagulation testing has limited predictive value for bleeding.a significantly more effective and cheaper method to predict bleeding is to use preoperatively a standardized questionnaire on the bleeding history of the patient. Coagulation testing needs to be reflective of coagulopathy.

13 Thrombo-elastografie (TEG) 1889 Theorie visco-elasticiteit bruikbaar als maat voor stolling 1910 Continue meting viscositeit bloed mogelijk 1948 Beschrijving TEG door H Hartert, Klin Wochenschrift

14 Working principle of TEG : a plastic pin attached to a torsion wire is immersed in a rotating cup. After clot formation an electrical signal is traced as a curve over time.

15 TEG R: Tijd tot begin fibrinevorming = snelheid trombinevorming K: Tijd tot bereiken amplitude 20 mm senlheid van stolselvorming Alpha: hoek tussen midline en lijn tangentieel aan amplitude snelheid van stolselvorming MA: maximum amplitude sterkte van stolsel als functie van trombocyten, fibrine en FXIII (MA 60: Snelheid van amplitudereductie 60 min na bereiken MA Maat voor stabiliteit stolsel en fibrinolyse) LY30: Reductie MA na 30 minuten, maat voor fibrinolyse

16 TEG (Haemonetics Corp, Braintree, MA) hoe en wat Toevoegingen oa Kaoline Overall coagulatie analyse Heparinase Analyse stollingsstoornis in gehepariniseerde patient Analyse effectiviteit couperen heparine met protamine APD Antifibrinolytica oa tranexaminezuur Evaluatie te verwachten effect in vivo GPIIb-IIIa remmer oa reopro Evaluatie fibrinogeen activiteit Evaluatie trombocytenfunctie = volbloed (bloed+reopro)

17 Reagent supported thromboelastometry ROTEM (Pentapharm GmbH, Munich) Uitslag 15 min

18 Working principle of ROTEM : A rotating plastic pin supported by a ball-bearing is immersed into a cup. The movement of the pin is converted to an optical signal and transferred to a graphical display.

19 Parameters of the thromboelastometric analysis

20 Sonoclot ACT activated clotting time maat stollingscascade CR clot rate maat fibrine + trombo s PF platelet function Uitslag 15 min

21 TEG hoe en wat Lange R dd factor#/ heparine Verlengde ACT protamine TEG met heparinase Normaal: protamine Abnormaal: FFP s Lage MA dd fibrine#/ trombo# TEG met reopro Lagere MA: fibrinogeen/ FFP Zelfde MA: trombocyten

22 Four channel ROTEM analysis of a hyperfibrinolytic blood sample. Hyperfibrinolysis is seen in the INTEM and EXTEM analyses. Furthermore, there is no measurable fibrin generation in the FIBTEM analysis. The APTEM test shows a stable clot when the antifibriolytic aprotinin was added to EXTEM.

23 TEG als reflectie van coagulopathie in chirurgie? invloed van bloedplaatjes, fosfolipiden, verdunning

24 Schols et al, Transfusion 2008

25 Schols et al, Transfusion 2008

26

27

28 Implementatie TEG/ROTEM in klinische studies mbt bloeding Trauma Leverchirurgie en transplatatie Hartchirurgie Peri-partus bloeding Hyperfibrinolyse Schochl et al, submitted

29 Trauma Aanwijzingen voor relatie TEG en transfusiebehoefte (Kaufman); relatie hyperfibrinolyse en mortaliteit (Schochl); Retrospectieve studie in 131 ptn met groot trauma: ROTEM guided management van transfusie lagere mortaliteit dan verwacht (unpublished)?? Algoritmes gepubliceerd: echter, geen gecontroleerde studies!

30 Leverchirurgie en transplantatie TEG al vroeg in gebruik genomen (1985); TEG en ROTEM based algoritmes gepubliceerd (Gorlinger); Echter, slechts 1/3 centra gebruikten TEG in USA, 2002 Geen gecontroleerde studies!

31 Hartchirurgie 50% ptn niet chirurgische oorzaak bloeding Inconsistente data: 2 studies suggereren voordeel, 1 negatief tav voorspellen bloedingen 5 studies laten zien dat er minder transfusies zijn in ROTEM/TEG algoritme guided setting

32 Figure 1. Algorithm for transfusion requirements in the thromboelastography (TEG) group Shore-Lesserson, L. et al. Anesth Analg 1999;88:312 Copyright restrictions apply.

33 Figure 2. Algorithm for transfusion requirements in the control group Shore-Lesserson, L. et al. Anesth Analg 1999;88:312 Copyright restrictions apply.

34 Table 4. Bleeding and Transfusion Requirements Intra OK Packed red blood cells (ml) 267 ± 423 Post OK Total TEG cont P TEG cont P TEG cont 346 ± 449 Fresh-frozen plasma (ml) 22 ± ± 407 Platelet concentrates (ml) 22 ± ± Autologous reinfusion volume (ml) 6-h MTD + reinfusion volume (ml) 24-h MTD + reinfusion volume (ml) ± ± ± ± 500 Packed red blood cells 17/53 23/ ± ± ± ± ± ± ± 463 P 0.12 < ± ± ± ± ± ± ± /53 16/ /53 31/ Fresh-frozen plasma 3/53 8/ /53 11/52 < /53 16/ Values are mean ± SD or proportion of patients transfused. Nonparametric statistics performed for all data not conforming to normal distribution. TEG = thromboelastography, MTD = chest tube drainage. Shore-Lesserson et al, Anesth Analg 1999

35 ROTEM Evaluatie kosten voor en na implementatie ROTEM bij CTC Rotem ## suppletie ogv patroon Rotem gb rethoracotmie RBC 25% reductie Trombo s 50% reductie FFP onveranderd Cofact 80% reductie Novoseven niet meer gegevens Fibrinogeen verdubbeling Spalding, European Journal of Cardio-thoracic Surgery, 2007 Voor ROTEM n=729 Na ROTEM n=693 Reductie kosten bloedprod 44% E mnd Kosten ROTEM 1600 E mnd Afname rethoracotomieen % Mortaliteit stabiel 5.9 6%

36 Kosten Baten Veiligheid

37 Bespreking Klassieke bepalingen van geïsoleerde parameters zijn traag en statisch Interpretatie lastig ivm wisselende respons op oa heparine / ascal ed Consequenties Huidige behandeling postoperatief/ ernstig bloedverlies is empirisch en niet gebaseerd op metingen Loopt achter de feiten aan Terwijl Adequatere en snellere info over stollingsstatus beschikbaar! Effectiever behandelen acute / postoperatieve bloedingen mogelijk! Reductie benodigde aantal / soort bloedproducten kan!

38 Bespreking Conventionele stollingsanalyse blijft essentieel bij bloedingen op de IC Mogelijk meerwaarde trombo-elastrografie Snellere inschatting chirurgische bloeding Snellere uitslagen met indicatoren van actuele toestand stollling Gerichtere suppletie mogelijk risicoreductie patiënt + kostenreductie TEG traag, kwetsbaar Sonoclot weinig literatuur Voorkeur ROTEM; meer kanaals, snel, robuust

39 Dank Saskia Schols Johan Heemskerk Lizzy van Pampus Marcus Lance Yvonne Henskens En het lab!

Workshop Bloedstollings apparaat

Workshop Bloedstollings apparaat Workshop Bloedstollings apparaat ASZ Dordrecht Zaterdag 13 december 2014 Wibo van Run Key Account Manager The Nederlands & België page 2 Rondom Bloedmanagement Bij bloedtransfusies staat de veiligheid

Nadere informatie

Massaal Bloedverlies en Acute Traumatische Coagulopathie. Rob Zwinkels AIOS Anesthesiologie

Massaal Bloedverlies en Acute Traumatische Coagulopathie. Rob Zwinkels AIOS Anesthesiologie Massaal Bloedverlies en Acute Traumatische Coagulopathie Rob Zwinkels AIOS Anesthesiologie Trauma en verbloeding Mondiaal: jaarlijks 6,5 miljoen trauma sterfgevallen In Nederland: Meest voorkomende oorzaak

Nadere informatie

Hemostase in balans: Perioperatieve transfusie en massaal bloedverlies

Hemostase in balans: Perioperatieve transfusie en massaal bloedverlies Hemostase in balans: Perioperatieve transfusie en massaal bloedverlies Ingeborg Herold Anesthesioloog Intensivist Daan van de Kerkhof Klinisch Chemicus Praktijk trombocytentransfusie ANAESTH/IC trombocytenaantallen

Nadere informatie

Auteurs. Y. Henskens, M. Lance, E. Beckers. Trefwoorden. Fibrinogeen, massaal bloedverlies, ROTEM, TEG, trombo-elastografiee

Auteurs. Y. Henskens, M. Lance, E. Beckers. Trefwoorden. Fibrinogeen, massaal bloedverlies, ROTEM, TEG, trombo-elastografiee Implementatie van de trombo-elastografie (ROTEM ) in het MUMC + : (On)mogelijkheden van laboratoriumtesten bij bloedverlies en verworven hemostase afwijkingen Auteurs Trefwoorden Y. Henskens, M. Lance,

Nadere informatie

CASE STUDY MASSAAL BLOEDVERLIES NA REVISIE HEUP ASTRID NOOR CIRCULATION PRACTITIONER I.O.

CASE STUDY MASSAAL BLOEDVERLIES NA REVISIE HEUP ASTRID NOOR CIRCULATION PRACTITIONER I.O. CASE STUDY MASSAAL BLOEDVERLIES NA REVISIE HEUP ASTRID NOOR CIRCULATION PRACTITIONER I.O. INLEIDING VOORSTELLEN CASUS VOORGESCHREVEN BEHANDELING PARAMETERS EN LABUITSLAGEN HEMOSTASE BELEMMERENDE FACTOREN

Nadere informatie

Medicamenten die de stolling beïnvloeden

Medicamenten die de stolling beïnvloeden Medicamenten die de stolling beïnvloeden Auteur: Karel Zuur Anesthesioloog/Intensivist Datum: 11 mei 2015 Doel Overzicht, aandachtspunten, handvatten ---. Beleid / How we do it 2 Arsenaal Thrombocyten(functie)

Nadere informatie

Cover Page. The handle holds various files of this Leiden University dissertation.

Cover Page. The handle  holds various files of this Leiden University dissertation. Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/44703 holds various files of this Leiden University dissertation. Author: Gielen, C. Title: Blood loss in coronary artery bypass surgery: etiology, diagnosis

Nadere informatie

Hemostase in balans: Perioperatieve transfusie en groot bloedverlies

Hemostase in balans: Perioperatieve transfusie en groot bloedverlies Hemostase in balans: Perioperatieve transfusie en groot bloedverlies Auteurs Trefwoorden D. van de Kerkhof en I. Herold Bloeding, bloedverlies, cardiochirurgie, cardiovasculair, extracorporale circulatie,

Nadere informatie

Reminder aan de beheersing van de pre-analyse voor kwalitatieve resultaten

Reminder aan de beheersing van de pre-analyse voor kwalitatieve resultaten Reminder aan de beheersing van de pre-analyse voor kwalitatieve resultaten Marc Jacquemin KULeuven HMWK / PK XII XIIa Preanalytische fouten niet-fysiologisch oppervlak XI XIa VIIa / WF VIII IX VIIIa IXa

Nadere informatie

Trombo-elastografie: een hulpmiddel bij massaal bloedverlies?

Trombo-elastografie: een hulpmiddel bij massaal bloedverlies? O v e r z i c h t s a r t i k e l e n Trombo-elastografie: een hulpmiddel bij massaal bloedverlies? Auteurs Trefwoorden S.E.M. Schols en E.C.M. van Pampus hemostase, massaal bloedverlies, trombo-elastografie

Nadere informatie

Bloedplaatjes (over) belicht

Bloedplaatjes (over) belicht Bloedplaatjes (over) belicht Jean-Louis Kerkhoffs Er is een leven na HOVON 82 Sanquin Bloodbank, Dept. of Research & Development, The Netherlands 1 Pathogeen reductie van bloedplaatjes Algemene introductie

Nadere informatie

Trombo-elastografie. Inleiding Trombo-elastografie is door Hartert ontwikkeld en geïntroduceerd in 1948. 1 De trombo-elastograaf (TEG ; Auteurs

Trombo-elastografie. Inleiding Trombo-elastografie is door Hartert ontwikkeld en geïntroduceerd in 1948. 1 De trombo-elastograaf (TEG ; Auteurs Trombo-elastografie Auteurs Trefwoorden H.G.D. Hendriks en J. van der Meer levertransplantatie, stolling, trombo-elastografie Samenvatting Trombo-elastografie is een globale stollingstest waarmee het gehele

Nadere informatie

Implementatie van een massaal transfusie protocol. Harry Naber Anesthesioloog Isala Zwolle

Implementatie van een massaal transfusie protocol. Harry Naber Anesthesioloog Isala Zwolle maart 20, 2013 Implementatie van een massaal transfusie protocol Harry Naber Anesthesioloog Isala Zwolle ATLS Primo non nocere Gaat uit van Golden standards, Zelden van onderzoek Niet van evidence Niveaus

Nadere informatie

Majeure bloeding wat nu?

Majeure bloeding wat nu? Majeure bloeding wat nu? Jan J. De Waele MD PhD Surgical ICU Ghent University Hospital Ghent, Belgium. Jan.DeWaele@UGent.be @CriticCareDoc Inleiding Stolling is een complex gebeuren Falen van de stolling

Nadere informatie

Lichamelijke factoren als voorspeller voor psychisch. en lichamelijk herstel bij anorexia nervosa. Physical factors as predictors of psychological and

Lichamelijke factoren als voorspeller voor psychisch. en lichamelijk herstel bij anorexia nervosa. Physical factors as predictors of psychological and Lichamelijke factoren als voorspeller voor psychisch en lichamelijk herstel bij anorexia nervosa Physical factors as predictors of psychological and physical recovery of anorexia nervosa Liesbeth Libbers

Nadere informatie

FFP bewaarprocedure Zet de dooi door?

FFP bewaarprocedure Zet de dooi door? Yvonne Henskens Kennisplatform 4-4-2013 FFP bewaarprocedure Zet de dooi door? Yvonne Henskens Klinisch chemicus Hemostase en Transfusie Centraal diagnostisch laboratorium A Yvonne Henskens Kennisplatform

Nadere informatie

Bloedingscores en het voorspellen van bloedingen

Bloedingscores en het voorspellen van bloedingen Bloedingscores en het voorspellen van bloedingen Moderator Prof. dr H.C.J. Eikenboom Spreker Prof. dr H.C.J. Eikenboom Afdeling Trombose en Hemostase LUMC Belangenverklaring In overeenstemming met de regels

Nadere informatie

Perspectief van de zorgondernemer. Prof. dr. Robert Slappendel, anesthesioloog Manager kwaliteit en Veiligheid Amphia Ziekenhuis

Perspectief van de zorgondernemer. Prof. dr. Robert Slappendel, anesthesioloog Manager kwaliteit en Veiligheid Amphia Ziekenhuis Perspectief van de zorgondernemer Prof. dr. Robert Slappendel, anesthesioloog Manager kwaliteit en Veiligheid Amphia Ziekenhuis Heeft dit zorgstelsel adequate prikkels om kwalitatief goede zorg te leveren?

Nadere informatie

Buizenpost voor bloedproducten

Buizenpost voor bloedproducten Buizenpost voor bloedproducten Yvonne Henskens, klinisch chemicus Clusterhoofd unit hematologie-hemostase-transfusie Centraal Diagnostisch Laboratorium, azm-mumc+ Totaal pakket voor het snel en efficiënt

Nadere informatie

Indicatie antistolling. NOAC/DOAC Is de praktijk net zo verwarrend als de naam.? Indicaties VKA in NL Wat gebruikten we. Het stollingsmechanisme

Indicatie antistolling. NOAC/DOAC Is de praktijk net zo verwarrend als de naam.? Indicaties VKA in NL Wat gebruikten we. Het stollingsmechanisme Indicatie antistolling NOAC/DOAC Is de praktijk net zo verwarrend als de naam.? Behandeling DVT/ longembolie Atriumfibrilleren Mechanische hartklep Arterieel vaatlijden Hartfalen met kamerdilatatie ( alleen

Nadere informatie

Plasma daar zit wat in maar

Plasma daar zit wat in maar Plasma daar zit wat in maar Wat, Wanneer, voor Wie, en in Welke hoeveelheid? 4/17/2013 1 Plasma bestaat voornamelijk uit.. Water Stollingseiwitten Albumine + Immunglobulines Zouten, mineralen en andere

Nadere informatie

Dr. Ludo Marcelis Dr. An Nijs HHRM

Dr. Ludo Marcelis Dr. An Nijs HHRM Dr. Ludo Marcelis Dr. An Nijs HHRM Problemen bij het realiseren van een veilige transfusieketen Praktisch overzicht werking in HHRM Onopgeloste problemen De toekomst WVTV 04/2012 2 Veilige transfusie Menselijke

Nadere informatie

Platform Perioperatieve Hemostase

Platform Perioperatieve Hemostase Platform Perioperatieve Hemostase Auteurs Trefwoorden C. Boer, H.C.J. Eikenboom, H. Romijn, H. Hendriks, L. van Pampus Bedside monitoring, multidisciplinair, multifactorieel, perioperatieve hemostase Samenvatting

Nadere informatie

Mini symposium. VHL 18 juni 2013 An Stroobants

Mini symposium. VHL 18 juni 2013 An Stroobants Mini symposium VHL 18 juni 2013 An Stroobants Programma Introductie: An Stroobants Evaluatie van screeningstests Rol van PT en in screening op NOAC gebruik: Harry de Wit Evaluatie van specifieke tests

Nadere informatie

Bloed serieus. H.E.Polak Anesthesie-assistent

Bloed serieus. H.E.Polak Anesthesie-assistent Bloed serieus H.E.Polak Anesthesie-assistent Risico s van bloedtransfusie Transfusie reacties Overdracht van infecties Menselijke fouten bij codering / toediening Vorming van irregulaire antistoffen Geringe

Nadere informatie

Gender differences in heart disease. Dr Danny Schoors

Gender differences in heart disease. Dr Danny Schoors Gender differences in heart disease Dr Danny Schoors Women are meant to be loved, not to be understood Oscar Wilde (1854-1900) 2 05/01/16 Inleiding Cardiovasculaire ziekte 7 tot 10 jaar later dan bij mannen

Nadere informatie

Clinical Strategies to Avoid Blood Transfusions. Ziekenhuiscontactcomité voor Jehovah s Getuigen

Clinical Strategies to Avoid Blood Transfusions. Ziekenhuiscontactcomité voor Jehovah s Getuigen Clinical Strategies to Avoid Blood Transfusions Ziekenhuiscontactcomité voor Jehovah s Getuigen Stichting Trainingen Infectie Preventie Disclosure (Potentiële) belangenverstrengeling Voor bijeenkomst mogelijk

Nadere informatie

Chapter 10 C H A P T E R. Nederlandse Samenvatting

Chapter 10 C H A P T E R. Nederlandse Samenvatting Chapter 10 C H P R ederlandse Samenvatting 10 175 S M V I G Haemostase Hartinfarct en beroerte zijn het gevolg van trombi (bloed stolsels) die belangrijke vaten afsluiten en daardoor weefsel beschadiging

Nadere informatie

Groot Bloedverlies BloedLink

Groot Bloedverlies BloedLink Disclosure Slide Groot Bloedverlies BloedLink Ankie Koopman - van Gemert 11 juni 2014 Probleemstelling Patiënt AAA, BV = 4 liter Beleid Wie gebruikt de Cell Saver? Wie geeft RBC:FFP = 1:1? Wie meet het

Nadere informatie

COGNITIEVE DISSONANTIE EN ROKERS COGNITIVE DISSONANCE AND SMOKERS

COGNITIEVE DISSONANTIE EN ROKERS COGNITIVE DISSONANCE AND SMOKERS COGNITIEVE DISSONANTIE EN ROKERS Gezondheidsgedrag als compensatie voor de schadelijke gevolgen van roken COGNITIVE DISSONANCE AND SMOKERS Health behaviour as compensation for the harmful effects of smoking

Nadere informatie

AANPAK VAN BLOEDINGEN ONDER NIEUWE ANTICOAGULANTIA

AANPAK VAN BLOEDINGEN ONDER NIEUWE ANTICOAGULANTIA AANPAK VAN BLOEDINGEN ONDER NIEUWE ANTICOAGULANTIA Dr. Anna Vantilborgh Hematologie - UZ Gent 13 september 2013 ALGEMENE PRINCIPES IN BEHANDELING VAN BLOEDINGEN AANPAK VAN BLOEDINGEN ONDER ORALE DIRECTE

Nadere informatie

Psychological Determinants of Absenteeism at Work by Pregnant Women. Psychologische determinanten van uitval uit het arbeidsproces door zwangere

Psychological Determinants of Absenteeism at Work by Pregnant Women. Psychologische determinanten van uitval uit het arbeidsproces door zwangere Psychological Determinants of Absenteeism at Work by Pregnant Women Psychologische determinanten van uitval uit het arbeidsproces door zwangere vrouwen: Onderzoek naar de relatie tussen angst, depressieve

Nadere informatie

Inleiding op de fysiologie en pathologie van de bloedstolling

Inleiding op de fysiologie en pathologie van de bloedstolling Inleiding op de fysiologie en pathologie van de bloedstolling Dr. Anna Vantilborgh Hematologie - UZ Gent 2010 Universitair Ziekenhuis Gent 2 2 3 4 4 5 5 6 6 7 8 8 1) INITIATION HEMOSTASIS Endothelial cells

Nadere informatie

Ery transfusies Hoe minder, hoe beter?

Ery transfusies Hoe minder, hoe beter? Ery transfusies Hoe minder, hoe beter? TRIP Symposium 29 november 2007 Cynthia So, internist Sanquin Bloedbank ZW Inhoud presentatie Waarom bloed besparen? Wat is er aan evidence? Lopende studies Waarom

Nadere informatie

HIT. MDO-onderwijs d.d Claire Slegers Fellow Intensive Care

HIT. MDO-onderwijs d.d Claire Slegers Fellow Intensive Care HIT MDO-onderwijs d.d. 01-12-2014 Claire Slegers Fellow Intensive Care Casus Man 68 RvO: Dag 1 TAAA - Buisprothese VG: o.a. 97 AAA - Buisprothese, ACS wv. ASA Postoperatief start LMWH (nadroparine 1dd2850

Nadere informatie

Invloed van het aantal kinderen op de seksdrive en relatievoorkeur

Invloed van het aantal kinderen op de seksdrive en relatievoorkeur Invloed van het aantal kinderen op de seksdrive en relatievoorkeur M. Zander MSc. Eerste begeleider: Tweede begeleider: dr. W. Waterink drs. J. Eshuis Oktober 2014 Faculteit Psychologie en Onderwijswetenschappen

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting

Nederlandse samenvatting Nederlandse samenvatting In dit proefschrift wordt de ontwikkeling van twee nieuwe testen beschreven die kunnen helpen bij de detectie van verhoogde bloedings- of tromboseneigingen. In hoofdstuk 1 wordt

Nadere informatie

Massaal bloedverlies. Harry Naber Anesthesioloog Isala Zwolle 11 mei 2015

Massaal bloedverlies. Harry Naber Anesthesioloog Isala Zwolle 11 mei 2015 Massaal bloedverlies Harry Naber Anesthesioloog Isala Zwolle 11 mei 2015 Snelle ontwikkelingen in de geneeskunde Snelle ontwikkelingen in de geneeskunde Snelle ontwikkelingen in de geneeskunde Snelle ontwikkelingen

Nadere informatie

Maastricht, juni 2014 Geachte collegae, Het cluster laboratorium speciële hemostase en transfusie (onderdeel van het Centraal Diagnostisch Laboratorium, CDL) van het MUMC+ heeft onderwijsmodules op het

Nadere informatie

Cases Stolling. BVMLT 17 november 2015

Cases Stolling. BVMLT 17 november 2015 Cases Stolling BVMLT 17 november 2015 Vraag 1: welke factoren kan je meten met een aptt test? A. FVII, FV, FX, FII, fibrinogeen B. FVIII en FIX C. FXII, FXI, FVIII en FIX D. FXII, FXI, FVIII, FIX, FV,

Nadere informatie

Chapter 10. Summary/Samenvatting

Chapter 10. Summary/Samenvatting Chapter 10 Summary/Samenvatting 166 Chapter 10 SUMMARY Worldwide more than 800.000 patients undergo cardiac surgery annually, in the Netherlands this regards 1 of 1.000 inhibitants. To compensate blood

Nadere informatie

Translating science into better healthcare. Nieuwe tests voor betere controle over bloedstolling

Translating science into better healthcare. Nieuwe tests voor betere controle over bloedstolling Translating science into better healthcare Nieuwe tests voor betere controle over bloedstolling In deze folder leest u de resultaten van een groot onderzoek naar bloedstolling. Onderzoekers, bedrijven

Nadere informatie

De relatie tussen intimiteit, aspecten van seksualiteit en hechtingsstijl in het dagelijks leven van heteroseksuele mannen en vrouwen.

De relatie tussen intimiteit, aspecten van seksualiteit en hechtingsstijl in het dagelijks leven van heteroseksuele mannen en vrouwen. De relatie tussen intimiteit, aspecten van seksualiteit en hechtingsstijl in het dagelijks leven van heteroseksuele mannen en vrouwen. The Relationship between Intimacy, Aspects of Sexuality and Attachment

Nadere informatie

hoofdstuk 2 Hoofdstuk 3

hoofdstuk 2 Hoofdstuk 3 In Nederland ontvangen jaarlijks vele mensen een bloedtransfusie. De rode bloedcellen (RBCs) worden toegediend om bloedarmoede, veroorzaakt door ernstig bloedverlies of een probleem in de bloedaanmaak,

Nadere informatie

Settings for the C100BRS4 MAC Address Spoofing with cable Internet.

Settings for the C100BRS4 MAC Address Spoofing with cable Internet. Settings for the C100BRS4 MAC Address Spoofing with cable Internet. General: Please use the latest firmware for the router. The firmware is available on http://www.conceptronic.net! Use Firmware version

Nadere informatie

Dr. Bart Oris h.-hartziekenhuis Lier

Dr. Bart Oris h.-hartziekenhuis Lier De klassieke voorstelling van de stollingscascade met een intrinsieke en extrinsieke arm strookt niet met de in vivo stolling Essentieel bij een normale stolling is de aanwezigheid van de fosfolipidenmembraan

Nadere informatie

Het veranderende bloedgebruik in Nederland

Het veranderende bloedgebruik in Nederland Het veranderende bloedgebruik in Nederland Marian van Kraaij hematoloog/ transfusiespecialist Unit Transfusiegeneeskunde Sanquin Bloedbank RadboudUMC Nijmegen m.vankraaij@sanquin.nl November 12, 2013 1

Nadere informatie

Laboratoriumonderzoek met minder bloed doet een IC-patiënt goed! Inleiding

Laboratoriumonderzoek met minder bloed doet een IC-patiënt goed! Inleiding Laboratoriumonderzoek met minder bloed doet een IC-patiënt goed! Karlien Coene, Klinisch Chemicus in Opleiding 1 Volkher Scharnhorst, Klinisch Chemicus 1 Arnout Roos, Internist-Intensivist 2 Algemeen Klinisch

Nadere informatie

casuistiek: bloedingscomplicaties bij het gebruik van de nieuwe generaties antistollingsmiddelen

casuistiek: bloedingscomplicaties bij het gebruik van de nieuwe generaties antistollingsmiddelen casuistiek: bloedingscomplicaties bij het gebruik van de nieuwe generaties antistollingsmiddelen Dr. Marieke JHA Kruip Internist- hematoloog Erasmus MC inhoud casus indica>es nieuwe orale middelen risico

Nadere informatie

Practicum Laboratoriumgeneeskunde. Dr. Pieter Vermeersch Prof. Norbert Blanckaert

Practicum Laboratoriumgeneeskunde. Dr. Pieter Vermeersch Prof. Norbert Blanckaert Practicum Laboratoriumgeneeskunde Dr. Pieter Vermeersch Prof. Norbert Blanckaert Practicum laboratoriumgeneeskunde 1. Pre-analytische fase 2. Basisprincipes celtelling 3. Labobezoek OUTCOME EFFECT MEDISCHE

Nadere informatie

CVVH met regionale citraat antistolling 1 e keus? M Betjes

CVVH met regionale citraat antistolling 1 e keus? M Betjes CVVH met regionale citraat antistolling 1 e keus? M Betjes Welke antistolling voor CVVH Systemisch: heparine, LMWH Regionaal: heparine-protamine, citraat Citraat: - Predilutie - postdilutie Effects of

Nadere informatie

Behandeling van ITP bij kinderen

Behandeling van ITP bij kinderen Behandeling van ITP bij kinderen Daarom: de TIKI studie! K.M.J. Heitink-Pollé Kinderarts, hematoloog/oncoloog WKZ en Flevoziekenhuis The Harrington-Hollingsworth Experiment 1951 Schwartz RS. N Engl J Med

Nadere informatie

Werken de trombocytenaggregatieremmers? Is meten ook weten? Renske Olie Internist-vasculair geneeskundige MUMC 19-01-2016, Vascular Rounds

Werken de trombocytenaggregatieremmers? Is meten ook weten? Renske Olie Internist-vasculair geneeskundige MUMC 19-01-2016, Vascular Rounds Werken de trombocytenaggregatieremmers? Is meten ook weten? Renske Olie Internist-vasculair geneeskundige MUMC 19-01-2016, Vascular Rounds Inhoud - Trombocytenaggregatieremmers - Opzet polikliniek antitrombotica

Nadere informatie

Bloedafname CAIRO5. Coördinerend Radiologen: Dr. K. van Lienden, Dr. M Engelbrecht, afdeling Radiologie, AMC Amsterdam

Bloedafname CAIRO5. Coördinerend Radiologen: Dr. K. van Lienden, Dr. M Engelbrecht, afdeling Radiologie, AMC Amsterdam Bloedafname CAIRO5 Een gerandomiseerde fase 3 studie naar behandelingsstrategieën voor patiënten met dikke darmkanker met metastasen in alleen de lever, welke (nog) niet in aanmerking komen voor chirurgische

Nadere informatie

Standaardisatie kinkhoestserologie. We weten hoe het moet Nu nog doen

Standaardisatie kinkhoestserologie. We weten hoe het moet Nu nog doen Standaardisatie kinkhoestserologie We weten hoe het moet Nu nog doen Indeling praatje State of the art Welke antigenen en welke isotypen zijn geschikt voor diagnostiek? Wat weten we over de antistofrespons?

Nadere informatie

Introduction Henk Schwietert

Introduction Henk Schwietert Introduction Henk Schwietert Evalan develops, markets and sells services that use remote monitoring and telemetry solutions. Our Company Evalan develops hard- and software to support these services: mobile

Nadere informatie

Hoofdstuk 9. Indicatiestelling en aanvraag van bloedproducten

Hoofdstuk 9. Indicatiestelling en aanvraag van bloedproducten ragenlijst audit, Hoofdstuk 9. Indicatiestelling en aanvraag van bloedproducten, HPZO versie 1.2/09-2010 H9-18 Hoofdstuk 9. Indicatiestelling en aanvraag van bloedproducten Norm: De richtlijnen voor het

Nadere informatie

De Relatie tussen (Over)Gewicht. en Seksdrive bij Mannen en Vrouwen. The Relationship between (Over)Weight. and Sex Drive in Men and Women

De Relatie tussen (Over)Gewicht. en Seksdrive bij Mannen en Vrouwen. The Relationship between (Over)Weight. and Sex Drive in Men and Women De Relatie tussen (Over)Gewicht en Seksdrive bij Mannen en Vrouwen The Relationship between (Over)Weight and Sex Drive in Men and Women Mandy M. de Nijs Eerste begeleider: Dr. W. Waterink Tweede begeleider:

Nadere informatie

Chemotherapie en stolling

Chemotherapie en stolling Chemotherapie en stolling Therapie, preventie en risicofactoren Karen Geboes UZ Gent 4 december 2015 Avastin en longembolen: hoe behandelen en Avastin al dan niet verder? Chemotherapie en stolling: Therapie,

Nadere informatie

Het stellen van functionele doelen bij patiënten na een totale knie artroplastiek wat zijn de consequenties?

Het stellen van functionele doelen bij patiënten na een totale knie artroplastiek wat zijn de consequenties? Het stellen van functionele doelen bij patiënten na een totale knie artroplastiek wat zijn de consequenties? G. van der Sluis, J. Elings, S. Bausch-Goldbohm, R. Bimmel, F. Galindo-Garre, N. van Meeteren

Nadere informatie

Trombocytentransfusies bij kinderen. 11 de Pediatrisch Transfusiesymposium 14 september 2011 Annemieke Willemze

Trombocytentransfusies bij kinderen. 11 de Pediatrisch Transfusiesymposium 14 september 2011 Annemieke Willemze Trombocytentransfusies bij kinderen 11 de Pediatrisch Transfusiesymposium 14 september 2011 Annemieke Willemze Inhoud Trombocytopenie en bloeden Trombocytentransfusietriggers Verschillende trombocytenconcentraten

Nadere informatie

Ouderlijke Controle en Angst bij Kinderen, de Invloed van Psychologische Flexibiliteit

Ouderlijke Controle en Angst bij Kinderen, de Invloed van Psychologische Flexibiliteit 1 Ouderlijke Controle en Angst bij Kinderen, de Invloed van Psychologische Flexibiliteit Nicola G. de Vries Open Universiteit Nicola G. de Vries Studentnummer 838995001 S71332 Onderzoekspracticum scriptieplan

Nadere informatie

De Relatie Tussen de Gehanteerde Copingstijl en Pesten op het Werk. The Relation Between the Used Coping Style and Bullying at Work.

De Relatie Tussen de Gehanteerde Copingstijl en Pesten op het Werk. The Relation Between the Used Coping Style and Bullying at Work. De Relatie Tussen de Gehanteerde Copingstijl en Pesten op het Werk The Relation Between the Used Coping Style and Bullying at Work Merijn Daerden Studentnummer: 850225144 Werkstuk: Empirisch afstudeeronderzoek:

Nadere informatie

PROTON II. Waarom en hoe transfunderen wij in Nederland? Dr. Rianne Koopman, internist Manager KCD, Sanquin Bloedbank

PROTON II. Waarom en hoe transfunderen wij in Nederland? Dr. Rianne Koopman, internist Manager KCD, Sanquin Bloedbank PROTON II Waarom en hoe transfunderen wij in Nederland? Dr. Rianne Koopman, internist Manager KCD, Sanquin Bloedbank Opzet presentatie Achtergrond PROTON I (PROfiles of TransfusiON recipients) Studie PROTON

Nadere informatie

DOELGROEP De WSD werd gevalideerd bij patiënten met een beroerte (Westergren et al. 1999).

DOELGROEP De WSD werd gevalideerd bij patiënten met een beroerte (Westergren et al. 1999). WESTERGREN S SCREENING FOR DYSPHAGIA (WSD) Westergren, A., Hallberg, I.R., & Ohlsson, O. (1999). Nursing assessment of Dysphagia among patients with stroke. Scandinavian journal of Caring Sciences, 13,

Nadere informatie

Deze test werd ontwikkeld en aangewend om het medicatiemanagement en de verschillende aspecten hiervan te evalueren in de ambulante zorg.

Deze test werd ontwikkeld en aangewend om het medicatiemanagement en de verschillende aspecten hiervan te evalueren in de ambulante zorg. Drug Regimen Unassisted Grading Scale (DRUGS) Edelberg HK, Shallenberger E, Wei JY (1999) Medication management capacity in highly functioning community living older adults: detection of early deficits.

Nadere informatie

Executief Functioneren en Agressie. bij Forensisch Psychiatrische Patiënten in PPC Den Haag. Executive Functioning and Aggression

Executief Functioneren en Agressie. bij Forensisch Psychiatrische Patiënten in PPC Den Haag. Executive Functioning and Aggression Executief Functioneren en Agressie bij Forensisch Psychiatrische Patiënten in PPC Den Haag Executive Functioning and Aggression in a Forensic Psychiatric Population in PPC The Hague Sara Helmink 1 e begeleider:

Nadere informatie

Summary 136

Summary 136 Summary 135 Summary 136 Summary The objectives of this thesis were to develop of a mouse model of neuropathic pain and spinal cord stimulation (SCS) and to increase the efficacy of spinal cord stimulation

Nadere informatie

Tahnee Anne Jeanne Snelder. Open Universiteit

Tahnee Anne Jeanne Snelder. Open Universiteit Effecten van Gedragstherapie op Sociale Angst, Zelfgerichte Aandacht & Aandachtbias Effects of Behaviour Therapy on Social Anxiety, Self-Focused Attention & Attentional Bias Tahnee Anne Jeanne Snelder

Nadere informatie

De ervaringen uit de praktijk bij gebruik van Bellovac ABT en Eprex bij THP en TKP.

De ervaringen uit de praktijk bij gebruik van Bellovac ABT en Eprex bij THP en TKP. De ervaringen uit de praktijk bij gebruik van Bellovac ABT en Eprex bij THP en TKP. Hemovigilantie: Mw. A.M. van den Boogaard van de Maat Mw. R. Geelen Geboers Klinische chemie: Dr. J.L.P. van Duijnhoven

Nadere informatie

Rationeel gebruik van rode bloedcel concentraat tijdens en na operatie

Rationeel gebruik van rode bloedcel concentraat tijdens en na operatie Rationeel gebruik van rode bloedcel concentraat tijdens en na operatie G. B. Eindhoven MD Anesthesioloog en arts Mobiel Medisch Team, Afdeling Anesthesiologie, Universitair Medisch Centrum Groningen. 2-10-2011

Nadere informatie

FROSTED study FResh frozen plasma, Omniplasma & SDP comparison of Transfusion reactions, Efficacy & DVT

FROSTED study FResh frozen plasma, Omniplasma & SDP comparison of Transfusion reactions, Efficacy & DVT FROSTED study FResh frozen plasma, Omniplasma & SDP comparison of Transfusion reactions, Efficacy & DVT Transfusie-gerelateerde longschade (TRALI) en andere bijwerkingen bij plasma transfusies een samenvatting

Nadere informatie

De Relatie tussen Hechting en Welbevinden bij Ouderen: De mediërende Invloed van Mindfulness en Zingeving

De Relatie tussen Hechting en Welbevinden bij Ouderen: De mediërende Invloed van Mindfulness en Zingeving De Relatie tussen Hechting en Welbevinden bij Ouderen: De mediërende Invloed van Mindfulness en Zingeving Relationships between Attachment and Well-being among the Elderly: The mediational Roles of Mindfulness

Nadere informatie

Disclosure belangen spreker

Disclosure belangen spreker Disclosure belangen spreker (potentiële) belangenverstrengeling Voor bijeenkomst mogelijk relevante relaties met bedrijven Sponsoring of onderzoeksgeld Honorarium of andere (financiële) vergoeding Aandeelhouder

Nadere informatie

anesthesiologie Nederlands tijdschrift voor volume 22, januari 20101

anesthesiologie Nederlands tijdschrift voor volume 22, januari 20101 Advertentie Nederlands tijdschrift voor anesthesiologie volume 22, januari 20101 Dr. M. Klimek, hoofdredacteur Dr. C. Boer, gasthoofdredacteur Officiële uitgave van de Nederlandse Vereniging voor Anesthesiologie

Nadere informatie

Process Mining and audit support within financial services. KPMG IT Advisory 18 June 2014

Process Mining and audit support within financial services. KPMG IT Advisory 18 June 2014 Process Mining and audit support within financial services KPMG IT Advisory 18 June 2014 Agenda INTRODUCTION APPROACH 3 CASE STUDIES LEASONS LEARNED 1 APPROACH Process Mining Approach Five step program

Nadere informatie

(In)effectiviteit van Angstcommunicaties op Verminderen van Lichamelijke Inactiviteit: Rol van Attitudefuncties, Self-Monitoring en Self-Esteem

(In)effectiviteit van Angstcommunicaties op Verminderen van Lichamelijke Inactiviteit: Rol van Attitudefuncties, Self-Monitoring en Self-Esteem (In)effectiviteit van Angstcommunicaties 1 (In)effectiviteit van Angstcommunicaties op Verminderen van Lichamelijke Inactiviteit: Rol van Attitudefuncties, Self-Monitoring en Self-Esteem (In)effectiveness

Nadere informatie

Vooraanmelding. Toediening tranexaminezuur bij verbloeding Kirsten Balvers, Arts-onderzoeker Trauma-unit/ Intensive Care.

Vooraanmelding. Toediening tranexaminezuur bij verbloeding Kirsten Balvers, Arts-onderzoeker Trauma-unit/ Intensive Care. Toediening tranexaminezuur bij verbloeding 17-09-2014 Kirsten Balvers, Arts-onderzoeker Trauma-unit/ Intensive Care Vooraanmelding Schietincident, 34 jaar Scoop & run 1 Traumakamer, 34 jaar A: Vrij, aanspreekbaar

Nadere informatie

Advance Care Planning toepassen in de ouderenzorg. Prof dr J.J.M. van Delden Julius Centrum, afd medical humanities UMC Utrecht

Advance Care Planning toepassen in de ouderenzorg. Prof dr J.J.M. van Delden Julius Centrum, afd medical humanities UMC Utrecht Advance Care Planning toepassen in de ouderenzorg Prof dr J.J.M. van Delden Julius Centrum, afd medical humanities UMC Utrecht Advance Care Planning a voluntary formalized process of discussion and review

Nadere informatie

De Relatie tussen Betrokkenheid bij Pesten en Welbevinden en de Invloed van Sociale Steun en. Discrepantie

De Relatie tussen Betrokkenheid bij Pesten en Welbevinden en de Invloed van Sociale Steun en. Discrepantie De Relatie tussen Betrokkenheid bij Pesten en Welbevinden en de Invloed van Sociale Steun en Discrepantie The Relationship between Involvement in Bullying and Well-Being and the Influence of Social Support

Nadere informatie

Diagnostische en farmacotherapeutische opties bij acuut ernstig bloedverlies

Diagnostische en farmacotherapeutische opties bij acuut ernstig bloedverlies Capita selecta Diagnostische en farmacotherapeutische opties bij acuut ernstig p.w.kamphuisen, m.levi, m.g.j.van kraaij, h.a.h.kaasjager en j.p.m.frölke Het goed functioneren van de bloedstolling speelt

Nadere informatie

Casus Siemens Gebruikersdag Antwerpen, 22 september 2016

Casus Siemens Gebruikersdag Antwerpen, 22 september 2016 Casus Siemens Gebruikersdag Antwerpen, 22 september 2016 Dr. Henk Louagie, dienst klinische biologie Dr. Marjan Petrick, dienst haematologie AZ Sint-Lucas Gent Groenebriel 1 B-9000 Gent Tel +32 9 224 64

Nadere informatie

CT-Colonografie Virtuele Colonoscopie

CT-Colonografie Virtuele Colonoscopie CT-Colonografie Virtuele Colonoscopie Philip Ardies Medische Beeldvorming AZ Sint-Jozef Malle Wat is CTC Axiale CT opnames in rug- en buikligging 2 dimensionale reconstructies 3 dimensionale reconstructies

Nadere informatie

Het executief en het sociaal cognitief functioneren bij licht verstandelijk. gehandicapte jeugdigen. Samenhang met emotionele- en gedragsproblemen

Het executief en het sociaal cognitief functioneren bij licht verstandelijk. gehandicapte jeugdigen. Samenhang met emotionele- en gedragsproblemen Het executief en het sociaal cognitief functioneren bij licht verstandelijk gehandicapte jeugdigen. Samenhang met emotionele- en gedragsproblemen Executive and social cognitive functioning of mentally

Nadere informatie

Beschrijvende statistieken

Beschrijvende statistieken Elske Salemink (Klinische Psychologie) heeft onderzocht of het lezen van verhaaltjes invloed heeft op angst. Studenten werden at random ingedeeld in twee groepen. De ene groep las positieve verhaaltjes

Nadere informatie

bij Kinderen met een Ernstige Vorm van Dyslexie of Children with a Severe Form of Dyslexia Ans van Velthoven

bij Kinderen met een Ernstige Vorm van Dyslexie of Children with a Severe Form of Dyslexia Ans van Velthoven Neuropsychologische Behandeling en Sociaal Emotioneel Welzijn bij Kinderen met een Ernstige Vorm van Dyslexie Neuropsychological Treatment and Social Emotional Well-being of Children with a Severe Form

Nadere informatie

Patient reported Outcomes in Cognitive Impairement (PROCOG)

Patient reported Outcomes in Cognitive Impairement (PROCOG) Patient reported Outcomes in Cognitive Impairement (PROCOG) Bowman, L. (2006) "Validation of a New Symptom Impact Questionnaire for Mild to Moderate Cognitive Impairment." Meetinstrument Patient-reported

Nadere informatie

BacT/Alert meer dan 10 jaar ervaring met bacteriologische screening van trombocyten concentraten

BacT/Alert meer dan 10 jaar ervaring met bacteriologische screening van trombocyten concentraten BacT/Alert meer dan 10 jaar ervaring met bacteriologische screening van trombocyten concentraten 26 November 2015 Regionale themamiddag Bloedtransfusie Dirk de Korte Sanquin Blood Bank and Sanquin Research

Nadere informatie

7-2-2011. Stoornissen in primaire hemostase. 1. Adhesie. 2. Activatie. 4. Aggregatie

7-2-2011. Stoornissen in primaire hemostase. 1. Adhesie. 2. Activatie. 4. Aggregatie Ingrediënten stolling Stolling en stollingsstoornissen Britta Laros-van Gorkom, internist-hematoloog Trombocyten Vaatwand Stollingseiwitten (activerende en remmende) Bloedstolling Hemostatische balans

Nadere informatie

Psychometrische Eigenschappen van de Youth Anxiety Measure for DSM-5 (YAM-5) Psychometric Properties of the Youth Anxiety Measure for DSM-5 (YAM-5)

Psychometrische Eigenschappen van de Youth Anxiety Measure for DSM-5 (YAM-5) Psychometric Properties of the Youth Anxiety Measure for DSM-5 (YAM-5) Psychometrische Eigenschappen van de Youth Anxiety Measure for DSM-5 (YAM-5) Psychometric Properties of the Youth Anxiety Measure for DSM-5 (YAM-5) Hester A. Lijphart Eerste begeleider: Dr. E. Simon Tweede

Nadere informatie

Welke behandeling voor obese type 2 patiënten? Gewoon insuline?

Welke behandeling voor obese type 2 patiënten? Gewoon insuline? Welke behandeling voor obese type 2 patiënten? Gewoon insuline? Joost Hoekstra, internist, AMC Potentiële belangenverstrengeling Klinische Diabetologie AMC ontvangt sponsoring van cq doet projecten met

Nadere informatie

11/01/2013. Een minuutje geduld. Geboorte.. De mens. Afklemmen van de navelstreng anno 2012 Controversieel? . andere zoogdieren

11/01/2013. Een minuutje geduld. Geboorte.. De mens. Afklemmen van de navelstreng anno 2012 Controversieel? . andere zoogdieren Geboorte.. De mens Een minuutje geduld Vroeg- of Laattijdig afnavelen Dr. David Van Laere Neonatoloog UZ Antwerpen. andere zoogdieren Afklemmen van de navelstreng anno 2012 Controversieel? Zoek de verschillen?

Nadere informatie

Risk & Requirements Based Testing

Risk & Requirements Based Testing Risk & Requirements Based Testing Tycho Schmidt PreSales Consultant, HP 2006 Hewlett-Packard Development Company, L.P. The information contained herein is subject to change without notice Agenda Introductie

Nadere informatie

Kwaliteit van Leven en Depressieve Symptomen van Mensen met Multiple Sclerose: De Modererende Invloed van Coping en Doelaanpassing

Kwaliteit van Leven en Depressieve Symptomen van Mensen met Multiple Sclerose: De Modererende Invloed van Coping en Doelaanpassing Kwaliteit van Leven en Depressieve Symptomen van Mensen met Multiple Sclerose: De Modererende Invloed van Coping en Doelaanpassing Quality of Life and Depressive Symptoms of People with Multiple Sclerosis:

Nadere informatie

Wat is de beste keuze voor het klinisch gebruik van Virus Veilig Plasma?

Wat is de beste keuze voor het klinisch gebruik van Virus Veilig Plasma? Wat is de beste keuze voor het klinisch gebruik van Virus Veilig Plasma? Dr. Martin Schipperus, internist-hematoloog Directeur Landelijk Hemovigilantie Bureau TRIP Inhoud presentatie Indicaties toediening

Nadere informatie

Traumatologie NIVAZ Deel II

Traumatologie NIVAZ Deel II Traumatologie NIVAZ 2013 Deel II Samenvatting Vrouw 24 jaar - HET auto versus boom Mogenlijk TS - TCA Geïntubeerd voor bedreigde luchtweg en longcontusie Hemodynamisch nu stabiel na fixateur externe +

Nadere informatie

Trombocytose. Dr. Dimitri Breems, internist-hematoloog ZNA Stuivenberg ZNA Medisch Centrum Regatta 3 juni 2014

Trombocytose. Dr. Dimitri Breems, internist-hematoloog ZNA Stuivenberg ZNA Medisch Centrum Regatta 3 juni 2014 Trombocytose Dr. Dimitri Breems, internist-hematoloog ZNA Stuivenberg ZNA Medisch Centrum Regatta 3 juni 2014 Casus 1 Vrouw, 25 jaar Laboratoriumonderzoek hemoglobine 11,2 g/dl 11,0-14,4 hematocriet 0,341

Nadere informatie

Het nagaan van het verloop van borstvoeding bij de pasgeborene

Het nagaan van het verloop van borstvoeding bij de pasgeborene INFANT BREASTFEEDING ASSESSMENT TOOL (IBFAT) Matthews M.K. (1988) Developing an instrument to assess infant breastfeeding behavior in early neonatal period. Midwifery, 4, 154-165. Meetinstrument Afkorting

Nadere informatie

Kinderen met Internaliserende Problemen. The Effectiveness of Psychodynamic Play Group Therapy for Children. with Internalizing Problems.

Kinderen met Internaliserende Problemen. The Effectiveness of Psychodynamic Play Group Therapy for Children. with Internalizing Problems. Spelgroepbehandeling voor kinderen met internaliserende problemen De Effectiviteit van een Psychodynamische Spelgroepbehandeling bij Kinderen met Internaliserende Problemen. The Effectiveness of Psychodynamic

Nadere informatie

Kwaliteit van Leven na Hartchirurgie

Kwaliteit van Leven na Hartchirurgie Kwaliteit van Leven na Hartchirurgie 15 april 2014 Thanasie Markou Cardio-thoracaal chirurg A.L.P. Markou Quality of life after cardiac surgery Quality of life after cardiac surgery A.L.P. Markou Kwaliteit

Nadere informatie