Obductie. Onderzoek na overlijden

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Obductie. Onderzoek na overlijden"

Transcriptie

1 Obductie Onderzoek na overlijden

2 Inleiding Als iemand overlijdt kunnen artsen niet altijd verklaren wat er precies met hem of haar aan de hand was. Onderzoek van de overledene kan helpen om beter te begrijpen wat er is gebeurd. Voor veel nabestaanden is het zwaar om in zo n verdrietige tijd goed te overzien wat een dergelijk onderzoek inhoudt. In deze brochure proberen wij u uitleg te geven over obductie. Er bestaan verschillende namen voor onderzoek na overlijden: autopsie, lijkschouwing, obductie, postmortaal onderzoek. In deze brochure hanteren wij de term obductie. Wat is een obductie? Een obductie is een uitgebreid onderzoek van een overledene. Zowel de buitenkant als de binnenkant van het lichaam worden hieraan onderworpen. Er is bij het overlijden van een patiënt niet altijd een juiste doodsoorzaak aan te geven. Er blijven vaak onzekerheden bestaan, die alleen door middel van zo n uitgebreid onderzoek kunnen worden opgehelderd. Hoe een obductie precies in zijn werk gaat, wordt verderop in deze brochure beschreven. Voor wie kan onderzoek na overlijden belangrijk zijn? Voor de nabestaanden Wanneer de oorzaak van overlijden niet duidelijk is, kan dit bij nabestaanden leiden tot gevoelens van onzekerheid. Ze hebben veel vragen: Wat is er gebeurd? Was hij of zij ziek en om welke ziekte ging het? Hebben andere familieleden mogelijk ook de ziekte? Is de behandeling wel goed geweest? Zijn er onverwachte complicaties opgetreden?. Een onderzoek na overlijden kan een antwoord geven op deze vragen. Heel af en toe blijkt dat de overledene een erfelijke aandoening had. Voor ouders kan die informatie over erfelijkheid meespelen bij het krijgen van meer kinderen. Daarnaast kan de informatie die een obductie oplevert een zinvolle bijdrage leveren aan de verwerking van het verlies van iemand die zeer plotseling is overleden. Bij ieder overlijden wordt vooraf aan de familie toestemming voor obductie gevraagd. Daarop zijn een aantal uitzonderingen. Bijvoorbeeld een niet-natuurlijke dood. In zo n geval bepaalt de officier van justitie of er een obductie wordt verricht. In het hoofdstuk Wel of geen toestemming? wordt hierop verder ingegaan. p a t i ë n t e n i n f o r m a t i e 2

3 Voor de behandelend arts Een obductie is de laatste en zeer belangrijke mogelijkheid om te achterhalen aan welke ziekte iemand leed en wat de echte doodsoorzaak was. Voor de arts die een dergelijk onderzoek aanvraagt is het belangrijk te weten of zijn diagnose en behandeling goed waren en/of er nog onverwachte complicaties zijn opgetreden. Het verrichten van obducties is tevens een belangrijke methode voor arts en ziekenhuis om de kwaliteit van de behandeling te toetsen. Dit kan verandering van beleid tot gevolg hebben. Zijn er nadelen verbonden aan een obductie? Een obductie heeft tot gevolg dat de overledene doorgaans een halve dag later naar huis of naar het rouwcentrum komt. De familie of de begrafenisondernemer kan hierover het best contact opnemen met het mortuarium van het ziekenhuis. De procedure vertraagt de begrafenis of crematie echter niet! Nabestaanden zijn vaak bang dat het lichaam door het onderzoek beschadigd wordt. Deze angst is ongegrond. Als de overledene na obductie is opgebaard, zijn de sporen van het onderzoek niet zichtbaar. Wie doet een obductie? Een obductie wordt verricht door een patholoog. Een patholoog is evenals een internist of chirurg een medisch specialist. Hij wordt door de behandelend specialist of de huisarts ingeschakeld en rapporteert aan hen zijn bevindingen. Wel of geen toestemming? Toestemming Een obductie gebeurt uitsluitend met toestemming van de nabestaanden van de overleden patiënt. Onder nabestaanden wordt verstaan: de echtgeno(o)t(e) van de overledene; de levensgezel van de overledene; de naaste aanwezige bloedverwanten; de aanwezige meerderjarige erfgenamen; personen die op een andere manier verantwoordelijk zijn. De behandelend specialist vraagt de nabestaanden dus om toestemming voor zo n onderzoek. Dit gebeurt tijdens een gesprek. Een verzoek voor weefsel- en/of orgaandonatie kan eveneens worden gedaan door de behandelend arts. p a t i ë n t e n i n f o r m a t i e 3

4 Voor onderzoek van de hersenen wordt apart toestemming gevraagd. Het onderzoek van de hersenen kan niet worden afgerond tijdens de obductie. Incidenteel kan het voorkomen dat ook andere organen in hun geheel aanvullend moeten worden onderzocht. Bij toestemming voor obductie stemt u hiermee in. Omdat er met een obductie altijd enige haast geboden is, kan er helaas niet lang bedenktijd gegeven worden. Hoe nemen nabestaanden een goede beslissing? Veel nabestaanden vinden het moeilijk om toestemming te geven voor obductie. Zij beseffen dat onderzoek belangrijk kan zijn, maar zien er tegenop dat daarvoor nog een onderzoek of operatie van de overledene moet plaatsvinden. Voor anderen is het belangrijk wat hun geloof zegt over het schenden van het lichaam en het voortbestaan na de dood. Vaak wordt de beslissing voor de nabestaanden vergemakkelijkt indien de overledene reeds tijdens zijn leven zijn standpunt ten aanzien van obductie kenbaar heeft gemaakt. Wanneer is er geen toestemming nodig? Als de patiënt (zestien jaar of ouder) een verklaring heeft ondertekend, waarin hij/zij om obductie vraagt of hiervoor toestemming geeft, is er geen toestemming van de nabestaanden nodig. Dit geldt ook in geval van een gerechtelijke sectie, omdat deze plaatsvindt op last van de officier van justitie. In die gevallen waarin geen toestemming van de nabestaanden wordt vereist, legt de arts uit waarom dit niet het geval is. Hoe verloopt een obductie? Een obductie duurt één à twee uur. De behandelend arts is hierbij meestal aanwezig. Eerst bekijkt de patholoog het lichaam zorgvuldig. Eventueel maakt hij foto s. Vervolgens maakt hij het lichaam open. Dit is te vergelijken met een operatie. Sommige organen worden uit het lichaam genomen en hiervan worden stukjes (biopten) genomen. Deze worden later onderzocht onder de microscoop. Ziekten of afwijkingen worden zo vastgesteld. De organen worden uiteraard weer in het lichaam teruggeplaatst. Gezicht, armen en benen blijven volledig intact. Na het uitnemen van de organen zorgt de patholoog ervoor dat nauwelijks zichtbaar is dat het lichaam geopend is geweest. Wat gebeurt er na de obductie? De overledene wordt na de obductie naar het mortuarium van het ziekenhuis gebracht. De begrafenisondernemer kan de overledene naar een mortuarium elders of naar het huis van de nabestaanden brengen. De nabestaanden kunnen dan op hun manier afscheid nemen van de overledene. p a t i ë n t e n i n f o r m a t i e 4

5 Uitslag Het obductieverslag van de patholoog is doorgaans zes weken na het overlijden van patiënt volledig. De behandelend arts bespreekt met de nabestaanden de resultaten van het onderzoek. De nabestaanden maken hiervoor zelf een afspraak. Vragen Heeft u na het lezen van deze brochure nog vragen over obductie, dan kunt u contact opnemen met de behandelend arts. Wilt u meer Informatie over erfelijkheid dan kunt u terecht bij het klinisch genetisch centrum van het Academisch ziekenhuis Maastricht (AzM). p a t i ë n t e n i n f o r m a t i e 5

6 Zuyderland Medisch Centrum Locatie Brunssum (045) Locatie Heerlen Locatie Kerkrade Mortuariumbeheerder (CMO) (015) (24 uur per dag) Centrum voor erfelijkheidsvoorlichting Academisch ziekenhuis Maastricht (043)

Toestemming voor obductie bij kinderen. Informatie voor nabestaanden

Toestemming voor obductie bij kinderen. Informatie voor nabestaanden Toestemming voor obductie bij kinderen Informatie voor nabestaanden Universitair Medisch Centrum Groningen Inleiding Een arts heeft met u gesproken om uw overleden zoon of dochter te laten onderzoeken.

Nadere informatie

Refaja Ziekenhuis Stadskanaal. Toestemming voor obductie bij kinderen. Informatie voor nabestaanden

Refaja Ziekenhuis Stadskanaal. Toestemming voor obductie bij kinderen. Informatie voor nabestaanden Toestemming voor obductie bij kinderen Informatie voor nabestaanden TOESTEMMING VOOR OBDUCTIE BIJ KINDEREN INFORMATIE VOOR NABESTAANDEN INLEIDING Een arts heeft met u gesproken om uw overleden zoon of

Nadere informatie

Obductie. Informatie voor nabestaanden

Obductie. Informatie voor nabestaanden Obductie Informatie voor nabestaanden 2 U heeft deze folder gekregen omdat uw echtgenoot, familielid of dierbare is overleden. De behandelend arts heeft u gevraagd of obductie (ook wel autopsie, lijkschouwing

Nadere informatie

Toestemming voor obductie. Informatie voor nabestaanden 1

Toestemming voor obductie. Informatie voor nabestaanden 1 Toestemming voor obductie Informatie voor nabestaanden 1 1 Voor de nabestaanden van overleden kinderen bestaat een aparte informatiefolder Universitair Medisch Centrum Groningen Inleiding Een arts heeft

Nadere informatie

Obductie Informatie voor nabestaanden

Obductie Informatie voor nabestaanden 00 Obductie Informatie voor nabestaanden 1 Inleiding U heeft deze folder gekregen omdat uw echtgenoot, familielid of dierbare is overleden. De behandelend arts heeft u gevraagd of obductie gedaan mag worden.

Nadere informatie

Voorlichtingsfolder obductie, gericht aan de nabestaanden

Voorlichtingsfolder obductie, gericht aan de nabestaanden Voorlichtingsfolder obductie, gericht aan de nabestaanden U krijgt deze folder omdat uw partner, familielid of dierbare is overleden. De behandelend arts heeft u gevraagd of wij obductie mogen doen. Obductie

Nadere informatie

Obductie. Informatie over obductie voor nabestaanden. Obductie

Obductie. Informatie over obductie voor nabestaanden. Obductie Obductie Informatie over obductie voor nabestaanden Obductie Inleiding 3 Wat is een obductie of autopsie? 3 Waarom obductie? 4 Wat gebeurt er bij een obductie? 4 Het bewaren van weefsel en organen 5 Hoe

Nadere informatie

Obductie Radboud universitair medisch centrum

Obductie Radboud universitair medisch centrum Obductie Kort na het overlijden van een familielid of verwante kan het gebeuren dat de arts vraagt of u instemt met het verrichten van obductie. Obductie, ook wel sectie of postmortaal-onderzoek genoemd,

Nadere informatie

obductie informatie voor nabestaanden patiënteninformatie

obductie informatie voor nabestaanden patiënteninformatie patiënteninformatie obductie informatie voor nabestaanden U heeft deze folder gekregen omdat uw echtgenoot, familielid of dierbare is overleden. De behandelend arts heeft u gevraagd of obductie verricht

Nadere informatie

Obductie na het overlijden

Obductie na het overlijden Obductie na het overlijden Samenvatting Een obductie is een uitgebreid uit- en inwendig onderzoek na het overlijden van een patiënt. Alle organen worden uit het lichaam genomen en na onderzoek teruggeplaatst,

Nadere informatie

Obductie. Laboratorium voor pathologie. Wat is een obductie? Waarom obductie?

Obductie. Laboratorium voor pathologie. Wat is een obductie? Waarom obductie? Obductie Laboratorium voor pathologie U krijgt deze informatie, omdat iemand die u lief heeft overleden is. De behandelend arts heeft u gevraagd of obductie verricht mag worden. Deze vraag roept vaak andere

Nadere informatie

PATHOLOGIE. Obductie Informatie voor nabestaanden

PATHOLOGIE. Obductie Informatie voor nabestaanden PATHOLOGIE Obductie Informatie voor nabestaanden Obductie U hebt deze folder gekregen omdat iemand die u dierbaar is, is overleden. De behandelend arts heeft u toestemming gevraagd voor obductie. De omstandigheden

Nadere informatie

Zorg na overlijden. Informatie voor nabestaanden over de verzorging van de overledene in CWZ

Zorg na overlijden. Informatie voor nabestaanden over de verzorging van de overledene in CWZ Zorg na overlijden Informatie voor nabestaanden over de verzorging van de overledene in CWZ Omdat een naaste uit uw familie- of kennissenkring is overleden en het u moeilijk zal vallen nu uw aandacht te

Nadere informatie

Neemt u de tijd om deze informatie goed te lezen en spreekt u met de arts het tijdstip af waarop u uitsluitsel geeft over uw beslissing.

Neemt u de tijd om deze informatie goed te lezen en spreekt u met de arts het tijdstip af waarop u uitsluitsel geeft over uw beslissing. Pathologie Patiënteninformatie Autopsie (obductie) U ontvangt deze informatie, omdat uw echtgenoot, familielid of dierbare is overleden. De behandelend arts heeft u gevraagd of een obductie (ook wel autopsie

Nadere informatie

Voorlichtingsfolder autopsie (obductie), gericht aan de nabestaanden

Voorlichtingsfolder autopsie (obductie), gericht aan de nabestaanden Voorlichtingsfolder autopsie (obductie), gericht aan de nabestaanden U heeft deze folder gekregen omdat uw echtgenoot, familielid of dierbare is overleden. De behandelend arts heeft u gevraagd of obductie

Nadere informatie

Formaliteiten bij overlijden

Formaliteiten bij overlijden Formaliteiten bij overlijden Inhoudsopgave 1 Inleiding... 1 2 Overlijden in een ziekenhuis... 1 Verzorging van de overledene... 1 Persoonlijke wensen... 2 Persoonlijke bezittingen... 2 Rituele bewassing...

Nadere informatie

Obductie. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee!

Obductie. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee! Obductie U heeft deze folder gekregen omdat iemand die u liefheeft, is overleden. De behandelend arts heeft u gevraagd of obductie verricht mag worden. Deze vraag roept vaak andere vragen op zoals: Wat

Nadere informatie

Informatie over obductie voor nabestaanden

Informatie over obductie voor nabestaanden Informatie over obductie voor nabestaanden Informatie voor patiënten F0244-3415 juli 2014 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl MCH Antoniushove, Burgemeester Banninglaan 1 Postbus 411, 2260 AK

Nadere informatie

Algemeen. Patiënteninformatie. Obductie. Slingeland Ziekenhuis

Algemeen. Patiënteninformatie. Obductie. Slingeland Ziekenhuis Algemeen Obductie i Patiënteninformatie Slingeland Ziekenhuis Algemeen U heeft deze folder gekregen omdat één van uw naasten is overleden. De behandelend arts heeft u gevraagd of obductie verricht mag

Nadere informatie

Informatie. Nabestaanden. voor. 4. Adressen & telefoonnummers. CMO Mortuariumbeheer bv Geldermalsen 0345 580770 www.zdg.nl/cmo

Informatie. Nabestaanden. voor. 4. Adressen & telefoonnummers. CMO Mortuariumbeheer bv Geldermalsen 0345 580770 www.zdg.nl/cmo 4. Adressen & telefoonnummers CMO Mortuariumbeheer bv Geldermalsen 0345 580770 www.zdg.nl/cmo Dienst Burgerzaken Amstelveen Laan Nieuwer Amstel 1 1182 JR Amstelveen 020 5404911 www.amstelveen.nl Stichting

Nadere informatie

Na het overlijden praktische informatie voor nabestaanden

Na het overlijden praktische informatie voor nabestaanden Na het overlijden praktische informatie voor nabestaanden Inhoud Na het overlijden De zorg voor de overledene Verblijf in het mortuarium De uitvaartonderneming Persoonlijke bezittingen Persoonlijke wensen

Nadere informatie

Obductie onderzoek van een overledene

Obductie onderzoek van een overledene Obductie onderzoek van een overledene Stichting Laboratoria voor Pathologische Anatomie en Medische Microbiologie (PAMM) Naar aanleiding van het overlijden van één van uw dierbare naasten heeft de behandelend

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Informatie over. obductie

PATIËNTEN INFORMATIE. Informatie over. obductie PATIËNTEN INFORMATIE Informatie over obductie Inleiding U heeft deze folder gekregen, omdat één van uw naasten is overleden. Een arts heeft u gevraagd of obductie (onderzoek) verricht mag worden. De omstandigheden

Nadere informatie

Algemeen. Obductie.

Algemeen. Obductie. Algemeen Obductie www.catharinaziekenhuis.nl Patiëntenvoorlichting: patienten.voorlichting@catharinaziekenhuis.nl ALG038 / Obductie / 14-08-2013 2 Obductie Naar aanleiding van het overlijden van één van

Nadere informatie

Formaliteiten bij overlijden Informatie voor nabestaanden

Formaliteiten bij overlijden Informatie voor nabestaanden Formaliteiten bij overlijden Informatie voor nabestaanden Formaliteiten bij overlijden versie VMG / 15-2-2016 1 Inhoud Inhoud... 2 1. Inleiding... 3 2. Zorg voor de overledene en de hiervoor geldende tarieven...

Nadere informatie

Formaliteiten bij overlijden Informatie voor nabestaanden

Formaliteiten bij overlijden Informatie voor nabestaanden Formaliteiten bij overlijden Informatie voor nabestaanden Formaliteiten bij overlijden versie VMG / 9 1 2017 1 Inhoud Inhoud... 2 1. Inleiding... 3 2. Zorg voor de overledene en de hiervoor geldende tarieven...

Nadere informatie

Obductie. gemini-ziekenhuis.nl

Obductie. gemini-ziekenhuis.nl Obductie gemini-ziekenhuis.nl Inhoudsopgave Obductie 3 Wat is obductie? 3 Waarom is obductie soms wenselijk of nodig? 3 De gang van zaken rond obductie 3 Hoe wordt een obductie uitgevoerd? 4 Uitslag van

Nadere informatie

INFORMATIE VOOR NABESTAANDEN

INFORMATIE VOOR NABESTAANDEN INFORMATIE VOOR NABESTAANDEN Een naaste in uw familie- of vriendenkring is in het Ruwaard van Putten Ziekenhuis overleden. In de eerste plaats gaat onze deelneming uit naar u en de overige nabestaanden.

Nadere informatie

INFORMATIE VOOR NABESTAANDEN

INFORMATIE VOOR NABESTAANDEN PATIËNTENINFORMATIE SPIJKENISSE Medisch Centrum INFORMATIE VOOR NABESTAANDEN Een naaste in uw familie- of vriendenkring is in het Spijkenisse Medisch Centrum overleden. In de eerste plaats gaat onze deelneming

Nadere informatie

De laatste zorg Formaliteiten bij overlijden Informatie voor nabestaanden. IJsselland Ziekenhuis

De laatste zorg Formaliteiten bij overlijden Informatie voor nabestaanden. IJsselland Ziekenhuis De laatste zorg Formaliteiten bij overlijden Informatie voor nabestaanden IJsselland Ziekenhuis Inleiding U heeft deze folder gekregen omdat een naaste uit uw familie of vriendenkring is overleden in het

Nadere informatie

Formaliteiten bij overlijden Informatie voor nabestaanden

Formaliteiten bij overlijden Informatie voor nabestaanden Formaliteiten bij overlijden Informatie voor nabestaanden Een naaste uit uw familie- of vriendenkring is overleden. Het zal u daarom moeilijk vallen uw aandacht te richten op de formaliteiten die vervuld

Nadere informatie

Informatie voor nabestaanden bij een overlijden

Informatie voor nabestaanden bij een overlijden Informatie voor nabestaanden bij een overlijden Deze folder kan u van pas komen bij het treffen van noodzakelijke maatregelen na het overlijden van uw naaste. De verzorging van de uitvaart Wanneer u de

Nadere informatie

Informatie voor nabestaanden. Dit is een uitgave van NTS-Donorvoorlichting www.donorvoorlichting.nl. Orgaandonatie

Informatie voor nabestaanden. Dit is een uitgave van NTS-Donorvoorlichting www.donorvoorlichting.nl. Orgaandonatie Informatie voor nabestaanden Dit is een uitgave van NTS-Donorvoorlichting www.donorvoorlichting.nl Orgaandonatie Waarom krijgt u deze brochure? Iemand in uw naaste omgeving kan orgaandonor worden na het

Nadere informatie

Zorg na overlijden. Informatie voor nabestaanden. Na het overlijden

Zorg na overlijden. Informatie voor nabestaanden. Na het overlijden Zorg na overlijden Informatie voor nabestaanden U heeft deze folder gekregen omdat iemand die u lief heeft is overleden. De behandelend arts heeft u gevraagd of obductie verricht mag worden. Deze vraag

Nadere informatie

Zorg na overlijden. Albert Schweitzer ziekenhuis juli 2014 pavo 0554

Zorg na overlijden. Albert Schweitzer ziekenhuis juli 2014 pavo 0554 Zorg na overlijden Albert Schweitzer ziekenhuis juli 2014 pavo 0554 Informatie voor nabestaanden Inleiding Als een familielid of naaste overleden is, begint een periode van afscheid nemen. Juist in deze

Nadere informatie

Informatie voor. nabestaanden. bij niet natuurlijk overlijden

Informatie voor. nabestaanden. bij niet natuurlijk overlijden Informatie voor nabestaanden bij niet natuurlijk overlijden 1 Deze informatiebrochure is aan u overhandigd omdat een familielid of naaste van u plotseling en/of ten gevolge van een niet natuurlijke oorzaak

Nadere informatie

Praktische zorg na overlijden in het ziekenhuis. Informatie voor nabestaanden

Praktische zorg na overlijden in het ziekenhuis. Informatie voor nabestaanden Praktische zorg na overlijden in het ziekenhuis Informatie voor nabestaanden Naar het ziekenhuis? Lees eerst de informatie op www.asz.nl/brmo. Inleiding Wij betuigen ons medeleven met het overlijden van

Nadere informatie

Informatie voor nabestaanden

Informatie voor nabestaanden Algemeen Informatie voor nabestaanden Het overlijden van een familielid of naaste is heel verdrietig. Het moeilijke is, dat u juist in die heel emotionele tijd, kort na het overlijden, al een aantal praktische

Nadere informatie

FORMALITEITEN BIJ OVERLIJDEN INFORMATIE VOOR NABESTAANDEN

FORMALITEITEN BIJ OVERLIJDEN INFORMATIE VOOR NABESTAANDEN FORMALITEITEN BIJ OVERLIJDEN INFORMATIE VOOR NABESTAANDEN Inleiding Een naaste uit uw familie- of vriendenkring is overleden. In deze folder leest u meer over noodzakelijke maatregelen die getroffen moeten

Nadere informatie

Informatie voor nabestaanden

Informatie voor nabestaanden Informatie voor nabestaanden Haarlem U heeft zojuist een begin moeten maken met het afscheid van uw naaste. De komende tijd zal niet makkelijk zijn voor u. U krijgt veel informatie. En er moeten praktische

Nadere informatie

Algemeen. Patiënteninformatie. Zorg na overlijden. Informatie voor nabestaanden. Slingeland Ziekenhuis

Algemeen. Patiënteninformatie. Zorg na overlijden. Informatie voor nabestaanden. Slingeland Ziekenhuis Algemeen Zorg na overlijden i Patiënteninformatie Informatie voor nabestaanden Slingeland Ziekenhuis Inleiding Een naaste in uw familie- of vriendenkring is in ons ziekenhuis overleden. Wij willen u en

Nadere informatie

Onderzoek bij de overleden pasgeborene

Onderzoek bij de overleden pasgeborene Onderzoek bij de overleden pasgeborene Dit document bevat vertrouwelijke informatie van JijWij. Het kopiëren en/of verspreiden van dit document zonder voorgaand schriftelijke toestemming van JijWij is

Nadere informatie

Formaliteiten bij overlijden

Formaliteiten bij overlijden Formaliteiten bij overlijden informatie voor nabestaanden Patiëntenvoorlichting 1 Formaliteiten bij overlijden Informatie voor nabestaanden Inhoudsopgave Inleiding pag. 3 Mortuariumbeheerder pag. 3 Overlijdenspapieren

Nadere informatie

INFORMATIE VOOR NABESTAANDEN. Dit is een uitgave van de Nederlandse Transplantatie Stichting transplantatiestichting.nl.

INFORMATIE VOOR NABESTAANDEN. Dit is een uitgave van de Nederlandse Transplantatie Stichting transplantatiestichting.nl. INFORMATIE VOOR NABESTAANDEN Dit is een uitgave van de Nederlandse Transplantatie Stichting transplantatiestichting.nl Orgaandonatie Waarom krijgt u deze brochure? Iemand in uw naaste omgeving is overleden

Nadere informatie

FORMALITEITEN BIJ OVERLIJDEN INFORMATIE VOOR NABESTAANDEN FRANCISCUS GASTHUIS

FORMALITEITEN BIJ OVERLIJDEN INFORMATIE VOOR NABESTAANDEN FRANCISCUS GASTHUIS FORMALITEITEN BIJ OVERLIJDEN INFORMATIE VOOR NABESTAANDEN FRANCISCUS GASTHUIS Inleiding Een naaste uit uw familie- of vriendenkring is overleden. Het zal u daarom moeilijk vallen uw aandacht te richten

Nadere informatie

Informatie voor nabestaanden

Informatie voor nabestaanden Informatie voor nabestaanden 0 Inleiding Het (aanstaand) overlijden van een dierbare is een aangrijpende gebeurtenis. In zo'n situatie is het moeilijk de aandacht te richten op de noodzakelijke formaliteiten

Nadere informatie

Nabestaanden informatie

Nabestaanden informatie Nabestaanden informatie 2 Inleiding In deze folder vindt u informatie die van belang is, als iemand uit uw gezin of familie in het ziekenhuis is overleden. Als u iemand verliest die u dierbaar is, brengt

Nadere informatie

Informatie voor nabestaande(n)

Informatie voor nabestaande(n) Informatie voor nabestaande(n) Deze folder is bedoeld om u op weg te helpen met het treffen van de noodzakelijke maatregelen na het overlijden van een naaste uit uw familie- of vriendenkring. U zult nu

Nadere informatie

Informatie voor nabestaanden

Informatie voor nabestaanden Informatie voor nabestaanden Haarlem U heeft zojuist een begin moeten maken met het afscheid van uw naaste. De komende tijd zal niet makkelijk zijn voor u. U krijgt veel informatie. En er moeten praktische

Nadere informatie

Zorg rondom overlijden

Zorg rondom overlijden Algemene informatie Zorg rondom overlijden Het Antonius Ziekenhuis vormt samen met Thuiszorg Zuidwest Friesland de Antonius Zorggroep Inhoudsopgave 1 Inleiding 2 Overlijden in een ziekenhuis Het verzorgen

Nadere informatie

Informatie. Formaliteiten na overlijden

Informatie. Formaliteiten na overlijden Informatie Formaliteiten na overlijden Formaliteiten na overlijden Een naaste uit uw familie- of kennissenkring is overleden. Graag willen wij onze deelneming betuigen met dit overlijden. Het zal u moeilijk

Nadere informatie

Weefseldonatie. gemini-ziekenhuis.nl

Weefseldonatie. gemini-ziekenhuis.nl Weefseldonatie gemini-ziekenhuis.nl Inhoudsopgave Weefseldonatie: de gang van zaken 3 Wet op de orgaandonatie 3 De donor-operatie 4 Is uw naaste thuis overleden? 5 Na de donor-operatie 5 Wat gebeurt er

Nadere informatie

Zorg na overlijden. Informatie voor nabestaanden

Zorg na overlijden. Informatie voor nabestaanden Zorg na overlijden Informatie voor nabestaanden Nabestaanden informatieboekje Als een naaste uit uw familie- of vriendenkring is overleden, begint een periode van afscheid nemen. En juist nu moet er ook

Nadere informatie

Weefseldonatie. Informatie voor nabestaanden

Weefseldonatie. Informatie voor nabestaanden Weefseldonatie Informatie voor nabestaanden 2 - Weefseldonatie Waarom u deze brochure krijgt Iemand in uw naaste omgeving is overleden en kan weefsels doneren. De kans is groot dat u nu voor het eerst

Nadere informatie

Zorg na overlijden. Informatie voor patiënten. Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl

Zorg na overlijden. Informatie voor patiënten. Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl Zorg na overlijden Informatie voor patiënten F0245-3415 december 2012 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl MCH Antoniushove, Burgemeester Banninglaan 1 Postbus 411, 2260 AK Leidschendam 070 357

Nadere informatie

Orgaandonatie. gemini-ziekenhuis.nl

Orgaandonatie. gemini-ziekenhuis.nl Orgaandonatie gemini-ziekenhuis.nl Inhoud Orgaandonatie: de gang van zaken 3 Voorbereiding op orgaandonatie 4 De donor-operatie 6 Na de donor-operatie 7 Algemene informatie over orgaandonatie 8 De donatiecoördinator

Nadere informatie

Na het overlijden Mortuarium

Na het overlijden Mortuarium Zorg na overlijden Een naaste in uw familie- of vriendenkring is in ons ziekenhuis overleden. Wij willen u en uw naasten onze deelneming betuigen. Er begint nu een periode van afscheid nemen. Juist in

Nadere informatie

Formaliteiten bij overlijden Informatie voor nabestaanden

Formaliteiten bij overlijden Informatie voor nabestaanden Formaliteiten bij overlijden Informatie voor nabestaanden Inleiding U hebt zojuist een naaste uit uw familie- of vriendenkring verloren. Wij condoleren u met dit verlies. Het kan moeilijk zijn uw aandacht

Nadere informatie

I N F O R M A T I E. v o o r nabestaanden

I N F O R M A T I E. v o o r nabestaanden I N F O R M A T I E v o o r nabestaanden Inleiding In deze folder vindt u informatie die van belang is, als iemand uit uw gezin of familie in het ziekenhuis is overleden. Als u iemand verliest die u dierbaar

Nadere informatie

Overlijden in het ziekenhuis

Overlijden in het ziekenhuis Een naaste uit uw familie- of vriendenkring komt binnenkort te overlijden of is overleden. In zo n situatie is het voor velen moeilijk de aandacht te richten op de formaliteiten die vervuld moeten worden.

Nadere informatie

Formaliteiten na overlijden. Informatie voor nabestaanden

Formaliteiten na overlijden. Informatie voor nabestaanden Formaliteiten na overlijden Informatie voor nabestaanden Graag willen wij onze deelneming betuigen met het overlijden van uw naaste. Het zal moeilijk zijn om uw aandacht te richten op de formaliteiten

Nadere informatie

Ondersteuning na overlijden

Ondersteuning na overlijden Ondersteuning na overlijden Inhoudsopgave Klik op het onderwerp om verder te lezen. Verzorging van de overledene 1 Mortuariumbeheerder 2 Waarschuwen uitvaartondernemer 2 Donatie 3 Obductie 4 Ter beschikking

Nadere informatie

Weefseldonatie (Informatie voor nabestaanden)

Weefseldonatie (Informatie voor nabestaanden) Algemeen Weefseldonatie (Informatie voor nabestaanden) www.catharinaziekenhuis.nl Patiëntenvoorlichting: patienten.voorlichting@catharinaziekenhuis.nl ALG034 / Weefseldonatie (Informatie voor nabestaanden)

Nadere informatie

Overlijden van een dierbare

Overlijden van een dierbare Overlijden van een dierbare Informatie voor de nabestaanden Een dierbare van u is overleden. Omdat het u nu moeilijk zal vallen uw aandacht te richten op formaliteiten, ontvangt u deze brochure. Hierin

Nadere informatie

Orgaan- en weefseldonatie. Informatie voor nabestaanden

Orgaan- en weefseldonatie. Informatie voor nabestaanden Orgaan- en weefseldonatie Informatie voor nabestaanden Inleiding De behandelend arts, of de arts die de dood heeft geconstateerd, is door de wet verplicht na te gaan of de overledene als donor geregistreerd

Nadere informatie

orgaan DONATIE DONATIE informatie voor nabestaanden

orgaan DONATIE DONATIE informatie voor nabestaanden orgaan DONATIE DONATIE informatie voor nabestaanden Voorwoord Uit reacties van nabestaanden van orgaandonoren is gebleken dat tijdens en na de orgaandonatieprocedure behoefte bestaat aan informatie. Met

Nadere informatie

WEEFSELDONATIE IN HET ZIEKENHUIS FRANCISCUS VLIETLAND

WEEFSELDONATIE IN HET ZIEKENHUIS FRANCISCUS VLIETLAND WEEFSELDONATIE IN HET ZIEKENHUIS FRANCISCUS VLIETLAND Inleiding Het is mogelijk dat u in het Franciscus Vlietland na het overlijden van uw naaste de vraag krijgt of uw naaste zijn organen en weefsels wilt

Nadere informatie

Formaliteiten bij overlijden

Formaliteiten bij overlijden Formaliteiten bij overlijden Formaliteiten bij overlijden Overlijdenspapieren 3 Afhandelen formaliteiten door de nabestaanden 3 Ambtenaar van de Burgelijke Stand 4 Persoonlijke bezittingen 5 Mortuariumdiensten

Nadere informatie

Formaliteiten bij overlijden

Formaliteiten bij overlijden Formaliteiten bij overlijden Informatie voor nabestaanden Deze brochure is bedoeld om u op weg te helpen met het treffen van de noodzakelijke maatregelen omtrent het overlijden van een naaste uit uw familie-

Nadere informatie

Formaliteiten na overlijden. Informatie voor nabestaanden

Formaliteiten na overlijden. Informatie voor nabestaanden Formaliteiten na overlijden Informatie voor nabestaanden Graag willen wij onze deelneming betuigen met het overlijden van uw naaste. Het zal moeilijk zijn om uw aandacht te richten op de formaliteiten

Nadere informatie

Hersendonatie aan 100-plus onderzoek

Hersendonatie aan 100-plus onderzoek Hersendonatie aan 100-plus onderzoek Het 100-plus onderzoek van het VUmc Alzheimercentrum stelt zich tot doel te achterhalen hoe het komt dat sommige mensen een hoge leeftijd bereiken en geen last krijgen

Nadere informatie

Informatie na overlijden. Wat u moet weten en doen als een familielid of directe naaste in het Waterlandziekenhuis is overleden

Informatie na overlijden. Wat u moet weten en doen als een familielid of directe naaste in het Waterlandziekenhuis is overleden Informatie na overlijden Wat u moet weten en doen als een familielid of directe naaste in het Waterlandziekenhuis is overleden Inhoud Inleiding 4 Eigen keuze 4 Verblijf in het mortuarium 4 Verzorging en

Nadere informatie

Formaliteiten na overlijden

Formaliteiten na overlijden Formaliteiten na overlijden Formaliteiten na overlijden Een naaste uit uw familie- of kennissenkring is overleden. Graag willen wij onze deelneming betuigen met dit overlijden. Het zal u moeilijk vallen

Nadere informatie

AUTOPSIE in de Universitaire Ziekenhuizen Leuven

AUTOPSIE in de Universitaire Ziekenhuizen Leuven U N I V E R S I T A I R E Z I E K E N H U I Z E N L E U V E N AUTOPSIE in de Universitaire Ziekenhuizen Leuven Informatie over het onderzoek van het gerecht bij een onverwacht overlijden maart 1999 1 VOORWOORD

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Nabestaandenzorg

PATIËNTEN INFORMATIE. Nabestaandenzorg PATIËNTEN INFORMATIE Nabestaandenzorg 2 PATIËNTENINFORMATIE Er is een dierbare van u in ons ziekenhuis overleden. Wij wensen u veel sterkte bij het verwerken van dit verlies. Voor u als nabestaande volgt

Nadere informatie

Informatie voor nabestaanden. Gerechtelijke sectie bij het Nederlands Forensisch Instituut

Informatie voor nabestaanden. Gerechtelijke sectie bij het Nederlands Forensisch Instituut Informatie voor nabestaanden Gerechtelijke sectie bij het Nederlands Forensisch Instituut Inhoud Gerechtelijke sectie 4 Beslissing tot sectie 4 Het onderzoek bij een sectie 5 Resultaten van een sectie

Nadere informatie

Informatie voor nabestaanden. Gerechtelijke sectie bij het Nederlands Forensisch Instituut

Informatie voor nabestaanden. Gerechtelijke sectie bij het Nederlands Forensisch Instituut Informatie voor nabestaanden Gerechtelijke sectie bij het Nederlands Forensisch Instituut Inhoud Gerechtelijke sectie 4 Beslissing tot sectie 4 Het onderzoek bij een sectie 5 Resultaten van een sectie

Nadere informatie

Formaliteiten bij overlijden. Informatie voor nabestaanden

Formaliteiten bij overlijden. Informatie voor nabestaanden Formaliteiten bij overlijden Informatie voor nabestaanden Inleiding Eén van uw naasten is overleden. In zo n situatie is het voor velen moeilijk de aandacht te richten op de formaliteiten die moeten worden

Nadere informatie

Als u naar aanleiding van deze informatie nog vragen heeft, kunt u deze altijd met uw arts of dokter de Vries bespreken.

Als u naar aanleiding van deze informatie nog vragen heeft, kunt u deze altijd met uw arts of dokter de Vries bespreken. Patiënten informatie en toestemmingsformulier voor hersenobductie en wetenschappelijk onderzoek bij SpinoCerebellaire Ataxie (SCA) en de ziekte van Huntington. 1 Achtergrond Spinocerebellaire ataxie (spino=

Nadere informatie

Toestemming geven voor weefseldonatie

Toestemming geven voor weefseldonatie Universitair Medisch Centrum Groningen Toestemming geven voor weefseldonatie Informatie voor nabestaanden Toestemming geven voor weefseldonatie 2 Universitair Medisch Centrum Groningen Inleiding Als iemand

Nadere informatie

Wilsbeschikking en -verklaring

Wilsbeschikking en -verklaring Wilsbeschikking en -verklaring Inleiding Iedereen kan in een situatie terechtkomen waarin ingrijpende beslissingen genomen moeten worden. Dan is het goed alvast een mening te hebben gevormd over onderwerpen

Nadere informatie

Formaliteiten bij overlijden

Formaliteiten bij overlijden Patiënteninformatie Formaliteiten bij overlijden Informatie voor belanghebbenden Inhoudsopgave Pagina Algemeen 4 Mortuariumbeheerder 4 Overlijdenspapieren 5 Inschakelen uitvaartverzorger 6 Obductie (ook

Nadere informatie

Handreiking voor nabestaanden

Handreiking voor nabestaanden Handreiking voor nabestaanden Na een overlijden in het ziekenhuis Inhoudsopgave Inleiding Afscheid op de verpleegafdeling Dienst Geestelijke Verzorging en Pastoraat Persoonlijke bezittingen Verblijf in

Nadere informatie

weefsel D O NATIE DONATIE informatie voor nabestaanden

weefsel D O NATIE DONATIE informatie voor nabestaanden weefsel D O NATIE DONATIE informatie voor nabestaanden Voorwoord Donatie van organen en weefsels is voor nabestaanden vaak een ingrijpende gebeurtenis. Naast een gesprek met de arts blijken nabestaanden

Nadere informatie

De patholoog. Klinische Pathologie. In het ziekenhuis

De patholoog. Klinische Pathologie. In het ziekenhuis Klinische Pathologie De patholoog In het ziekenhuis Inleiding In deze folder kunt u meer lezen over het specialisme Klinische Pathologie en de rol die de patholoog speelt bij ziekte en behandeling. Daarnaast

Nadere informatie

Orgaan- en weefseldonatie DCD III, donor na circulatiestilstand. Brochure voor nabestaanden

Orgaan- en weefseldonatie DCD III, donor na circulatiestilstand. Brochure voor nabestaanden Orgaan- en weefseldonatie DCD III, donor na circulatiestilstand Brochure voor nabestaanden 2 Orgaan- en weefseldonatie Voorwoord Donatie van organen en weefsels is voor nabestaanden vaak een ingrijpende

Nadere informatie

MORTUARIUM. Informatie voor nabestaanden

MORTUARIUM. Informatie voor nabestaanden MORTUARIUM Informatie voor nabestaanden Informatie voor nabestaanden Het overlijden van een familielid of een naaste is een aangrijpende gebeurtenis, waarmee wij u onze deelneming betuigen. Het overlijden

Nadere informatie

Orgaandonatie. Informatie voor nabestaanden

Orgaandonatie. Informatie voor nabestaanden Orgaandonatie Informatie voor nabestaanden 2 - Orgaandonatie Waarom u deze brochure krijgt Iemand in uw naaste omgeving is overleden en kan organen doneren. De kans is groot dat u nu voor het eerst te

Nadere informatie

Informatie voor nabestaanden. Gerechtelijke sectie bij het Nederlands Forensisch Instituut

Informatie voor nabestaanden. Gerechtelijke sectie bij het Nederlands Forensisch Instituut Informatie voor nabestaanden Gerechtelijke sectie bij het Nederlands Forensisch Instituut U heeft deze brochure gekregen omdat een familielid of een andere dierbare van u is overleden en in opdracht van

Nadere informatie

Gang van zaken in het ziekenhuis

Gang van zaken in het ziekenhuis Na een overlijden Een familielid, vriend, vriendin of bekende van u is in ons ziekenhuis overleden. Wij willen u en uw naasten onze deelneming betuigen. Er begint nu een periode van afscheid nemen. Juist

Nadere informatie

Nazorg bij orgaan- en weefseldonatie. Informatie voor uitvaartverzorgers en mortuariummedewerkers

Nazorg bij orgaan- en weefseldonatie. Informatie voor uitvaartverzorgers en mortuariummedewerkers Nazorg bij orgaan- en weefseldonatie Informatie voor uitvaartverzorgers en mortuariummedewerkers 2 - Nazorg bij orgaan- en weefseldonatie Waarom deze brochure? U kunt in uw werk als uitvaartondernemer/uitvaartverzorger

Nadere informatie

VUMC PROTOCOL HERSENOBDUCTIE PONSGLIOMEN BIJ KINDEREN INFORMATIE OUDERS

VUMC PROTOCOL HERSENOBDUCTIE PONSGLIOMEN BIJ KINDEREN INFORMATIE OUDERS VUMC PROTOCOL HERSENOBDUCTIE PONSGLIOMEN BIJ KINDEREN INFORMATIE OUDERS Prof. dr. G.J.L. Kaspers, kinderarts, oncoloog/ hematoloog Prof. dr. P. van der Valk, patholoog Drs. D.G. van Vuurden, kinderarts,

Nadere informatie

Toestemming geven voor orgaandonatie

Toestemming geven voor orgaandonatie Universitair Medisch Centrum Groningen Toestemming geven voor orgaandonatie Informatie voor nabestaanden Toestemming geven voor orgaandonatie 2 Universitair Medisch Centrum Groningen Inleiding Als iemand

Nadere informatie

Dr. Piet Lormans en coördinator Johan Froyman

Dr. Piet Lormans en coördinator Johan Froyman Beste familie In deze folder proberen wij een antwoord te bieden op de vele vragen rond orgaandonatie. Hebt u nood aan bijkomende informatie, aarzel dan niet om contact op te nemen met een medisch of verpleegkundig

Nadere informatie

Medische Psychologie

Medische Psychologie Medische Psychologie Inleiding Deze brochure geeft u informatie over de afdeling Medische Psychologie van Zuyderland Medisch Centrum. Aan de orde komt onder meer: Met welke klachten en vragen kan iemand

Nadere informatie

Toestemming geven voor orgaandonatie na een hartstilstand

Toestemming geven voor orgaandonatie na een hartstilstand Universitair Medisch Centrum Groningen Toestemming geven voor orgaandonatie na een hartstilstand Informatie voor nabestaanden Toestemming geven voor orgaandonatie na een hartstilstand 2 Universitair Medisch

Nadere informatie

Infoblad. Onderzoek na overlijden van kinderen (obductie)

Infoblad. Onderzoek na overlijden van kinderen (obductie) Onderzoek na overlijden van kinderen (obductie) In dit infoblad staat informatie over het onderzoek na overlijden bij kin deren. Dit onderzoek heet ook wel obductie, postmortaal onderzoek, sectie of au

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Rouwverwerking

PATIËNTEN INFORMATIE. Rouwverwerking PATIËNTEN INFORMATIE Rouwverwerking 2 PATIËNTENINFORMATIE Een dierbare is overleden. Dit is een aangrijpende gebeurtenis. In de eerste plaats gaat onze deelneming uit naar u en de overige nabestaanden.

Nadere informatie

VOORLICHTING OBDUCTIE

VOORLICHTING OBDUCTIE VOORLICHTING OBDUCTIE T.B.V. AANVRAGENDE ARTSEN Geachte collega, Met deze folder vragen wij aandacht voor de informatievoorziening rond een aanvraag voor obductie. Een probleem hierbij is dat de informatie

Nadere informatie

Orgaan- en weefseldonatie. Soms zou ik willen dat gisteren nooit voorbijging, omdat vandaag zo anders is.

Orgaan- en weefseldonatie. Soms zou ik willen dat gisteren nooit voorbijging, omdat vandaag zo anders is. Orgaan- en weefseldonatie Soms zou ik willen dat gisteren nooit voorbijging, omdat vandaag zo anders is. Inhoudsopgave Orgaan- en weefseldonatie... 1 Inleiding... 3 Wat is hersendood?... 4 Door wie en

Nadere informatie