Leertaken ontwerpen voor het leren van informatievaardigheden in het hoger onderwijs

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Leertaken ontwerpen voor het leren van informatievaardigheden in het hoger onderwijs"

Transcriptie

1 Leertaken ontwerpen voor het leren van informatievaardigheden in het hoger onderwijs Workshop 15 oktober 2010 Iwan Wopereis, CELSTEC, Open University of the Netherlands

2

3 Opzet Workshop Inleiding 10 min Opdracht De hele taak 20 min Opdracht Rangschikken 20 min Opdracht Leertaken maken 20 min Afsluiting 05 min

4 Een Informatieprobleem Oplossen Regulatie Regulatie Oriënteren Toetsen Monitoren Sturen Evalueren Definiëren van probleem Selecteren en prioriteren van bronnen Zoeken van informatie Scannen van informatie Verwerken van informatie Organiseren / presenteren informatie Lezen taak Selecteren van bronnen Bedienen zoeksystemen Globaal lezen bron Grondig lezen Formuleren probleem Formuleren centrale vraag Prioriteren van bronnen Specificeren zoektermen Beoordelen bron en info Beoordelen verwerkte info Structureren relevante info Activeren voorkennis Beoordelen zoekresultaten Bewaren relevante info Elaboreren Outline maken van product Vaststellen taakeisen Elaboreren Uitwerken product Specificeren benodigde info Elaboreren Analyse Synthese

5

6 taken zoeken van relevante wetten, jurisprudentie en literatuur voor een casus leven lang leren: update van kennis en vaardigheden informeren van anderen (collega s) over een onderwerp

7

8 taken ontwikkelen / reviseren / actualiseren van onderwijsmateriaal leven lang leren: update van kennis en vaardigheden informeren van anderen over een onderwerp

9 3 performance objectives analyse nonrecurrent aspects 2 task classes analyze recurrent aspects 8 cognitive rules 5 cognitive strategies 6 mental models 9 prerequisite knowledge 10 part - task practice 1 learning tasks 4 supportive information 7 procedural information

10

11 Hoger Onderwijs Ontwerp Principes Hele taak Van Eenvoudig Naar Complex Variatie in oefening

12 Voorbeeld Bachelor opleiding Psychology Open Universiteit Bachelor opleidingen Juridisch Domein Open Universiteit, Universiteit van Tilburg, Hogeschool van Amsterdam Bachelor opleiding leraar Nederlands Fontys Hogescholen

13 Phase 4: Conclusion and discussion Phase 1: Research question Phase 3: Data analysis Phase 2: Data collection Bachelor Psychology OUNL

14 blauwdruk voor onderwijs

15 wetgeving + jurisprudentie + literatuur straf privaat staats staats straf privaat privaat staats straf

16 wetgeving + jurisprudentie + literatuur straf privaat staats staats straf privaat privaat staats straf

17 wetgeving + jurisprudentie + literatuur straf privaat staats staats straf privaat privaat staats straf theorie theorie theorie

18 Multimedia Modeling Examples wetgeving + jurisprudentie + literatuur straf privaat staats staats straf privaat privaat staats straf theorie theorie theorie

19 Multimedia Modeling Examples wetgeving + jurisprudentie + literatuur straf privaat staats staats straf privaat privaat staats straf theorie theorie theorie

20

21 Inventariseer authentieke taken waarbij docenten anderen informeren. Wees zo concreet mogelijk Je kunt kiezen voor de vaardigheid informeren van derden over een bepaald onderwerp Je kunt een eigen (informatie-) vaardigheid kiezen Beschrijf de taak zodanig dat je beginsituatie, doelsituatie en oplossings(proces) beschrijft Startsituatie(s) Uitvoeren vaardigheid Doelsituatie (resultaat) Rangschik de taken naar moeilijkheidsgraad

22

23

24 model aanvul aanvul conv CF CF CF CF theorie

25 80 SBU 2 uur 20 uur 24 uur 30 uur CF CF CF CF theorie

26 Taken Het informeren van collega s door het maken en aanbieden van een over de wijzen van begeleiding van een leerling die langzaam herstellende is van afasie. Het informeren van collega s door het maken en aanbieden van een bondig rapport over dyslexie en het herkennen van de stoornis bij leerlingen. Het informeren van collega s door het maken en aanbieden van een rapport met didactische aanwijzingen. Het informeren van ouders; Het samenstellen en aanbieden van een brochure die ondersteunend is voor een informatieavond over dyslexie.

27 Rangschik de taken op basis van complexiteit Ga vervolgens na op basis waarvan je hebt gerangschikt; identificeer zogenaamde complexiteitsfactoren Probeer iedere factor waarden mee te geven

28 Complexiteitsfactoren Doelgroep die geïnformeerd moet worden Voorkennisniveau: laag, gemiddeld, hoog Onderwerp waarover geïnformeerd gaat worden Eenvoudig, gemiddeld, complex ( ill-structured problem ) Eigen voorkennis over het onderwerp waarover geïnformeerd moet worden Gering, gemiddeld, hoog Bronnen Hoeveelheid: veel, weinig Informatiedichtheid in bron: hoog, laag Product dat moet worden opgeleverd Omvangrijk, eenvoudig

29

30

31 Leertaken maken Systematische aanpak (SAP) van het oplossen van informatieproblemen centraal Vertaald in proceswerkbladen (zie hand-out) Ondersteuning verminderd door Proceswerkbladen minder uitgewerkt Stappen worden minder in detail gepresenteerd

32 Werk een taak uit; we maken hierbij gebruik van de proceswerkbladen

33 Ordenen van taakklassen Inventariseer authentieke taken en orden ze van eenvoudig naar complex Identificeer complexiteitsfactoren Geef ieder factor een aantal zinvolle waarden Creëer een serie taakklassen waarbij in de eerste taakklasse alle factoren het simpelste en in de laatste taakklasse alle factoren het moeilijkste niveau hebben

34 Multimedia Modeling Examples wetgeving + jurisprudentie + literatuur straf privaat staats staats straf privaat privaat staats straf theorie theorie theorie

35 Referenties Brand-Gruwel, S., & Wopereis, I. (2010). Word informatievaardig. Groningen: Noordhoff. Janssen-Noordman, A. M. B., & Van Merriënboer, J. J. G. (2002) Innovatief onderwijs ontwerpen. Groningen: Wolters- Noordhoff. Van Merriënboer, J. J. G., & Kirschner, P. A. (2007). Ten steps to complex learning. Mahwah, NJ: Lawrence Erlbaum. Wopereis, I., & Brand-Gruwel, S. (in druk). Dat zoeken we op! In B. Hoogveld, A. Janssen-Noordman, J. van Merriënboer, Innovatief onderwijs in de praktijk: Toepassingen van het 4C-IDmodel. Groningen: Noordhoff.

Basisworkshop 4C/ID. Doel basisworkshop. Programma. Opdracht. 4CID Wat is het? Programma

Basisworkshop 4C/ID. Doel basisworkshop. Programma. Opdracht. 4CID Wat is het? Programma Basisworkshop 4C/ID Iwan Wopereis Centre for Learning Sciences and Technologies (CELSTEC) Open Universiteit Nederland 5 maart 2010, Studiecentrum OUNL, Utrecht Doel basisworkshop Na afloop van deze workshop

Nadere informatie

Na afloop van deze workshop

Na afloop van deze workshop Onderwijs in Informatievaardigheden Hoe ontwerp je dat? Iwan Wopereis Na afloop van deze workshop kunt u drie ontwerpprincipes noemen voor het ontwerpen van onderwijs voor informatievaardigheden kunt u

Nadere informatie

Effectief zoeken en verwerken van digitale informatie. Saskia Brand-Gruwel

Effectief zoeken en verwerken van digitale informatie. Saskia Brand-Gruwel Effectief zoeken en verwerken van digitale informatie Saskia Brand-Gruwel Opbouw Wat is een informatieprobleem? Wat maakt het zoeken en vinden van informatie op het internet moeilijk? Hoe verloopt het

Nadere informatie

1.3. Ron Bertisen: Nadenken over onderwijs ontwerpen

1.3. Ron Bertisen: Nadenken over onderwijs ontwerpen .3. Ron Bertisen: Nadenken over onderwijs ontwerpen Ron Bertisen is als medeprojectleider verantwoordelijk geweest voor de ontwikkeling van het curriculum van de Nieuwste Pabo samen met zijn collega s

Nadere informatie

Word Infomatiev aardig. Saskia Brand- Gruwel Iwan Wopereis

Word Infomatiev aardig. Saskia Brand- Gruwel Iwan Wopereis Word Infomatiev aardig Saskia Brand- Gruwel Iwan Wopereis In deze workshop lost u een informatieprobleem op; krijgt u informatie over (het leren van) informatievaardigheden; bespreken we onderzoek naar

Nadere informatie

Digitale informatie zoeken, selecteren en verwerken

Digitale informatie zoeken, selecteren en verwerken Digitale rmatie zoeken, selecteren en verwerken Een capita selecta van 10 jaar onderwijswetenschappelijk onderzoek Iwan Wopereis (CELSTEC/OU) Centre for Learning Sciences and Technologies Programma Learning

Nadere informatie

Innovatief onderwijs ontwerpen

Innovatief onderwijs ontwerpen Innovatief onderwijs ontwerpen De ontwerpprincipes van het 4CID-model Bert Hoogveld Ameike Janssen-Noordman Jeroen van Merriënboer Eerste druk Noordhoff Uitgevers Groningen/Houten 264199_Book.indb 3 4

Nadere informatie

Ordenen van informatie

Ordenen van informatie Hoe doe je dat? Door: Jaap Walhout Informatie zoeken op het web Utrecht, 15 oktober 2010 Even voorstellen economie promotie onderzoek cursusontwikkelaar ict-rijk onderwijs Ruud de Moor Centrum informatievaardigheden

Nadere informatie

Integreren van de vaardigheid Informatieproblemen Oplossen in het curriculum

Integreren van de vaardigheid Informatieproblemen Oplossen in het curriculum Integreren van de vaardigheid Informatieproblemen Oplossen in het curriculum Saskia Brand-Gruwel, Iwan Wopereis, Sybilla Poortman-Cremers, Marleen van der Molen-Willebrands, Ton Brouns, Peter Sloep Handleiding

Nadere informatie

Onderwijsmateriaal. Bijlage bij de handleiding Integreren van de vaardigheid Informatieproblemen Oplossen in het curriculum

Onderwijsmateriaal. Bijlage bij de handleiding Integreren van de vaardigheid Informatieproblemen Oplossen in het curriculum Onderwijsmateriaal Bijlage bij de handleiding Integreren van de vaardigheid Informatieproblemen Oplossen in het curriculum Saskia Brand-Gruwel, Iwan Wopereis, Sybilla Poortman-Cremers, Marleen van der

Nadere informatie

Centrum Blended Learning

Centrum Blended Learning Centrum Blended Learning http://www.kuleuven-kulak.be/cbl Workshop: 4C/ID-model Jeroen van Merriënboer vaardighedenhiërarchie Taakklasse 1: Taakklasse 2: Taakklasse 3: Studenten krijgen een situatie waarin

Nadere informatie

Overzicht. Introductie. Warming-up Intermezzo: Een kleine geschiedenis Cooling-down. Iwan Wopereis. 4CID Symposium 2017, Nijmegen 21 april 2017

Overzicht. Introductie. Warming-up Intermezzo: Een kleine geschiedenis Cooling-down. Iwan Wopereis. 4CID Symposium 2017, Nijmegen 21 april 2017 Introductie Iwan Wopereis Overzicht Warming-up Intermezzo: Een kleine geschiedenis Cooling-down Maastricht University en Open Universiteit 1 Overzicht Warming-up Intermezzo: Een kleine geschiedenis Cooling-down

Nadere informatie

Centrum Blended Learning: Workshop 4C/ID-model van Jeroen van Merriënboer

Centrum Blended Learning: Workshop 4C/ID-model van Jeroen van Merriënboer 1 Fase Doel Inhoud (verloop) Stap 1: ontleden van de complexe vaardigheid Deelnemers kunnen een complexe vaardigheid analyseren en de deelvaardigheden groeperen in een vaardighedenhiërarchie. Context:

Nadere informatie

Professionalisering ontwikkelteam NID Duaal

Professionalisering ontwikkelteam NID Duaal Professionalisering ontwikkelteam NID Duaal Heerlen, 4 oktober 2011, Hogeschool Zuyd, Heerlen Dr. Bert Hoogveld, Open Universiteit, CELSTEC Drs. Diny Ebrecht, Open Universitieit, CELSTEC. Visionen für

Nadere informatie

Professionalisering ontwikkelteam NID Duaal

Professionalisering ontwikkelteam NID Duaal Professionalisering ontwikkelteam NID Duaal Heerlen, 13 sep 2011, Hogeschool Zuyd, Heerlen Dr. Bert Hoogveld, Open Universiteit, CELSTEC Drs. Diny Ebrecht, Open Universitieit, CELSTEC. Visionen für die

Nadere informatie

Voorbeeldmateriaal cursus O.23.4.1.1: Ontwerpen van onderwijs en opleidingen

Voorbeeldmateriaal cursus O.23.4.1.1: Ontwerpen van onderwijs en opleidingen Voorbeeldmateriaal cursus O.23.4.1.1: Ontwerpen van onderwijs en opleidingen Cursusintroductie Inhoud van de cursus In de cursus Ontwerpen van onderwijs en opleidingen, gaat u met behulp van het door van

Nadere informatie

Informatievaardigheden. in het basisonderwijs

Informatievaardigheden. in het basisonderwijs Informatievaardigheden in het basisonderwijs Agenda 1. Wanneer ben je informatievaardig? 2. Waarom is het (nu) zo belangrijk informatievaardig te zijn? 3. Wat betekent dit voor het onderwijs? 4. Hoe

Nadere informatie

Plannen en schrijven met een elektronische outline-tool

Plannen en schrijven met een elektronische outline-tool 1 Plannen en schrijven met een elektronische outline-tool Milou de Smet, Saskia Brand-Gruwel & Paul Kirschner Open Universiteit Goed schrijven is een belangrijke, maar complexe vaardigheid. De schrijver

Nadere informatie

Informatievaardigheden

Informatievaardigheden Informatievaardigheden (in het onderwijs) Jaap Walhout & Saskia Brand-Gruwel Overzicht Introductie Opdracht Nabespreken opdracht Informatievaardigheden & 10 jaar onderzoek Discussie Vooruitblik & huiswerk

Nadere informatie

Professionalisering ontwikkelteam NID Duaal

Professionalisering ontwikkelteam NID Duaal Professionalisering ontwikkelteam NID Duaal Heerlen, 13 sep 2011, Hogeschool Zuyd, Heerlen Dr. Bert Hoogveld, Open Universiteit, CELSTEC Drs. Diny Ebrecht, Open Universitieit, CELSTEC. Visionen für die

Nadere informatie

Cognitieve strategieën voor diepe verwerking en feedback

Cognitieve strategieën voor diepe verwerking en feedback Cognitieve strategieën voor diepe verwerking en feedback Samenvatting van het artikel van Henry L. Roediger III, Mary A. Pyc (2012), Inexpensive techniques to improve education: Applying cognitive pgychology

Nadere informatie

Informatievaardigheden in het basisonderwijs. Hoe leer je kinderen zoeken op internet

Informatievaardigheden in het basisonderwijs. Hoe leer je kinderen zoeken op internet Informatievaardigheden in het basisonderwijs Hoe leer je kinderen zoeken op internet Voorstellen Doelen Heeft u inzicht in wat informatievaardigheden zijn. Weet u het belang van informatievaardigheden.

Nadere informatie

BKO cursus. Leertheorieën en didactiek. 20 februari 2012 (Virtuele cursus BKO) Olga Firssova, CELSTEC, Open University of the Netherlands

BKO cursus. Leertheorieën en didactiek. 20 februari 2012 (Virtuele cursus BKO) Olga Firssova, CELSTEC, Open University of the Netherlands BKO cursus Leertheorieën en didactiek Olga Firssova, CELSTEC, Open University of the Netherlands 20 februari 2012 (Virtuele cursus BKO) BKO Leertheorieën en didactiek online 20 februari 9.00-10.30 - Even

Nadere informatie

Het doen van literatuuronderzoek

Het doen van literatuuronderzoek Het doen van literatuuronderzoek Workshop Miniconferentie Kritisch denken in de wetenschap Saskia Brand-Gruwel Iwan Wopereis Invoegen Afbeelding homepage Boekenweek 2011 Pagina 2 Wat dan wel? Wat dan wel?

Nadere informatie

Informatieproblemen oplossen geïntegreerd in het curriculum: een pilot binnen een lerarenopleiding Nederlands 1

Informatieproblemen oplossen geïntegreerd in het curriculum: een pilot binnen een lerarenopleiding Nederlands 1 Informatieproblemen oplossen geïntegreerd in het curriculum: een pilot binnen een lerarenopleiding Nederlands 1 Saskia Brand-Gruwel Iwan Wopereis Sybilla Poortman-Cremers Saskia Brand-Gruwel (saskia.brand-gruwel@ou.nl)

Nadere informatie

Ontwerponderzoek paper 2 Geografische informatievaardigheden in 5 VWO

Ontwerponderzoek paper 2 Geografische informatievaardigheden in 5 VWO Ontwerponderzoek paper 2 Geografische informatievaardigheden in 5 VWO Student: Vincent van der Maaden, MSc Studentnummer: 5783070 Opleiding: Interfacultaire lerarenopleiding, UvA Vakgebied: Aardrijkskunde

Nadere informatie

Google je wijs! over informatievaardigheden in het onderwijs. Jaap Walhout

Google je wijs! over informatievaardigheden in het onderwijs. Jaap Walhout Google je wijs! over informatievaardigheden in het onderwijs Jaap Walhout Overzicht Ik hoef niet naar school, want ik google. Van proces naar product Omgaan met bronnen Deze website is te wit, het is net

Nadere informatie

https://commons.wikimedia.org/wiki/file:rubric.jpg

https://commons.wikimedia.org/wiki/file:rubric.jpg https://commons.wikimedia.org/wiki/file:rubric.jpg Bron: Ministry of education, New Zealand samenwerken presenteren informatievaardigheid Verbeteren Viewbrics : Beeldvorming van vaardigheid? Kwaliteit

Nadere informatie

Informatieproblemen oplossen geïntegreerd in het curriculum: Een pilot binnen een Lerarenopleiding Nederlands 1. Saskia Brand-Gruwel en Iwan Wopereis

Informatieproblemen oplossen geïntegreerd in het curriculum: Een pilot binnen een Lerarenopleiding Nederlands 1. Saskia Brand-Gruwel en Iwan Wopereis Informatieproblemen oplossen 1 This is a preprint of: Brand-Gruwel, S., Wopereis, I., & Poortman-Cremers, S. (2005). Informatieproblemen oplossen geïntegreerd in het curriculum: Een pilot binnen een Lerarenopleiding.

Nadere informatie

Becoming a critical web searcher. Saskia Brand-Gruwel

Becoming a critical web searcher. Saskia Brand-Gruwel Becoming a critical web searcher Saskia Brand-Gruwel Herkenbaar probleem? Frustratie Deze sessie Lezing: Wat maakt het zoeken en vinden van informatie op het internet moeilijk? Hoe verloopt het proces

Nadere informatie

Kwaliteit in Beeld. Leren door te kijken, te doen en te delen

Kwaliteit in Beeld. Leren door te kijken, te doen en te delen Kwaliteit in Beeld Leren door te kijken, te doen en te delen De Educatieve Kijkwijzer De Educatieve Kijkwijzer Kwaliteit Functies Extra s Kwaliteit Kwaliteit Cognitieve Theorie van Multimedia Leren Mayer,

Nadere informatie

Workshop Informatievaardigheden

Workshop Informatievaardigheden Workshop Informatievaardigheden Domeindeskundigendag 26 mei en 4 juni 2009 Nathalie van den Eerenbeemt Francesca Louwers Erik Oomen Esther Tonnaer Jelka van der Velden Barbara Vermaas Nicole van de Wiel

Nadere informatie

Informatie vaardigheden

Informatie vaardigheden 0 Boek 77992.indb 0 02-2-09 6:4 Noordhoff Uitgevers bv Informatie vaardigheden Je dient informatievaardig te zijn om snel en grondig digitale informatie te zoeken, te selecteren en te verwerken. In dit

Nadere informatie

TOEPASSING 4C/ID IN HET MBO. Procesverloop van grootschalig herontwerp van curriculum. Inzoomen op ervaringen met aantal aspecten van 4C/ID-model

TOEPASSING 4C/ID IN HET MBO. Procesverloop van grootschalig herontwerp van curriculum. Inzoomen op ervaringen met aantal aspecten van 4C/ID-model TOEPASSING 4C/ID ID-MODEL IN HET MBO Procesverloop van grootschalig herontwerp van curriculum Inzoomen op ervaringen met aantal aspecten van 4C/ID-model Tips: do s & dont s Neem voldoende tijd!! AANLEIDING

Nadere informatie

HOE KOM IK VAN LEERDOELEN TOT EEN LES?

HOE KOM IK VAN LEERDOELEN TOT EEN LES? OPDRACHT HOE KOM IK VAN LEERDOELEN TOT EEN LES? In deze opdracht doorloop je in vogelvlucht alle stappen die je kunt zetten om van leerdoelen te komen tot een goede les voor de leerlingen. Het betreft

Nadere informatie

Toll-net. Generiek didactisch format gebaseerd op het 4C/ID model. Datum 14/02/2011

Toll-net. Generiek didactisch format gebaseerd op het 4C/ID model. Datum 14/02/2011 Toll-net Datum 14/02/2011 Generiek didactisch format gebaseerd op het 4C/ID model Versie 1.0 Bron Basisdocument: toll_net_efro(v2).pdf van Geraldine Clarebout en Jan Elen, K.U.Leuven en KULAK. Jeroen van

Nadere informatie

Gezondheidsinformatie online, wat kunnen we er mee? Whitepaper

Gezondheidsinformatie online, wat kunnen we er mee? Whitepaper Gezondheidsinformatie online, wat kunnen we er mee? Whitepaper Kim Boog 13 januari 2014 Bijna iedereen doet het: gezondheidsinformatie op internet zoeken. Maar in welke mate is men in staat de keuzes te

Nadere informatie

Professionaliseren van de didactische aanpak van het informatievaardighedenonderwijs

Professionaliseren van de didactische aanpak van het informatievaardighedenonderwijs Professionaliseren van de didactische aanpak van het informatievaardighedenonderwijs Angelique van het Kaar Risbo Erasmus Universiteit Rotterdam 7 november 2012 Overzicht onderwerpen Training Didactische

Nadere informatie

Educatief arrangeren rond LOB

Educatief arrangeren rond LOB Educatief arrangeren rond LOB Vorige week Contact met de docent deze week NAW-gegevens via CF Afspraken met begeleider Maken van het Werkplan Voorbereiden van het interview Vragen naar aanleiding van vorig

Nadere informatie

1 Inleiding op de Casussen: Ontwerpprincipes van het 4C-ID-model

1 Inleiding op de Casussen: Ontwerpprincipes van het 4C-ID-model 1 Inleiding op de Casussen: Ontwerpprincipes van het 4C-ID-model Jeroen van Merriënboer Het vier-componenten instructieontwerpmodel (of 4C-ID, van Four-Component Instructional Design ) mag zich in een

Nadere informatie

4CID Symposium 2017, Nijmegen 21 april Wie zijn wij?

4CID Symposium 2017, Nijmegen 21 april Wie zijn wij? Welkom! 21 april 2017 De implementatie van het 4CIDmodel bij de HJO Wat werkt en wat (nog) niet? 4CID symposium 2017 Wie zijn wij? Brigitte Schallenberg-Jongen Zuyd Hogeschool, faculteit Management en

Nadere informatie

Leeromgeving en organisatie

Leeromgeving en organisatie Leeromgeving en organisatie Lesdoel Ik kan een les voorbereiden a.d.h.v. het lesplanformulier van Geerligs. Hoe word ik een goede leraar? Kunst of kunde? Kun je het leren: Ja/Nee Wat doe je hier dan nog?

Nadere informatie

De leraar van de toekomst is een onderzoekende leraar Onderzoek in het curriculum van de Fontys Hogeschool Kind & Educatie

De leraar van de toekomst is een onderzoekende leraar Onderzoek in het curriculum van de Fontys Hogeschool Kind & Educatie De leraar van de toekomst is een onderzoekende leraar Onderzoek in het curriculum van de Fontys Hogeschool Kind & Educatie door: Wietse van der Linden Onderzoek??? Waarom moeten studenten leren onderzoek

Nadere informatie

Schrijven van studiemateriaal

Schrijven van studiemateriaal Schrijven van studiemateriaal BKO workshop 8 mei 2012 Door Marjo Stalmeier Programma van vandaag Kennismaking Focus van deze workshop Formuleren van teksten: theorie en oefenen Lunchpauze Structureren

Nadere informatie

INSTRUMENTEN TER ONDERSTEUNING VAN SCRIPTIESTUDENTEN

INSTRUMENTEN TER ONDERSTEUNING VAN SCRIPTIESTUDENTEN INSTRUMENTEN TER ONDERSTEUNING VAN SCRIPTIESTUDENTEN Medewerkers van de Bibliotheek Rechten hebben voor studenten, die starten met het schrijven van de scriptie, instrumenten ontwikkeld. De instrumenten

Nadere informatie

Schrijven van studiemateriaal

Schrijven van studiemateriaal Schrijven van studiemateriaal BKO workshop 25 oktober 2012 Door Marjo Stalmeier Programma van vandaag Kennismaking Focus van deze workshop Formuleren van teksten: theorie en oefenen Lunchpauze Structureren

Nadere informatie

Systematisch Ontwerpen van Blended Learning

Systematisch Ontwerpen van Blended Learning Systematisch Ontwerpen van Blended Learning Jeroen J.G. van Merriënboer Lezing voor KU Leuven Kulak, 6 december 2012, Kortrijk Inhoud Waarom bestaat 4C/ID? 4C/ID en gebruik van ICT Hoe blended mag het

Nadere informatie

Universal Design for Learning Moet mijn lesmateriaal dan zo anders?

Universal Design for Learning Moet mijn lesmateriaal dan zo anders? Universal Design for Learning Moet mijn lesmateriaal dan zo anders? 10 december 2012 Congres Dé blikopener voor Inclusief Hoger Onderwijs Handicap + Studie Leen Thienpondt Meggie Verstichele Thema: Zo

Nadere informatie

op (afnemende) sturing Een interventie gericht op docenten bij het opleiden en begeleiden van studenten naar zelfstandig beroepsbeoefenaars.

op (afnemende) sturing Een interventie gericht op docenten bij het opleiden en begeleiden van studenten naar zelfstandig beroepsbeoefenaars. op (afnemende) sturing Een interventie gericht op docenten bij het opleiden en begeleiden van studenten naar zelfstandig beroepsbeoefenaars. Auteur: Anneke Lucassen Zelfevaluatie begeleiden bij zelfstandig

Nadere informatie

Overzicht cursussen Informatievaardigheid Universitaire Bibliotheken Leiden Collegejaar 2013-2014

Overzicht cursussen Informatievaardigheid Universitaire Bibliotheken Leiden Collegejaar 2013-2014 Overzicht cursussen Informatievaardigheid Universitaire Bibliotheken Leiden Collegejaar 2013-2014 Deze brochure geeft een overzicht van de cursussen op het gebied van informatievaardigheid die worden aangeboden

Nadere informatie

Innovatief Onderwijs Ontwerpen. Jeroen van Merriënboer

Innovatief Onderwijs Ontwerpen. Jeroen van Merriënboer Innovatief Onderwijs Ontwerpen Jeroen van Merriënboer VU Amsterdam Onderwijsdag, 6 Februari 2015 Inhoud Het transferprobleem Levensechte taken en 4C/ID Zelfgestuurd leren Voorbeelden Conclusies en Vragen

Nadere informatie

Job Aid: Hoe kun je een responsiecollege vormgeven?

Job Aid: Hoe kun je een responsiecollege vormgeven? Job Aid: Hoe kun je een responsiecollege vormgeven? Doel van een responsie college Het is een plenaire bijeenkomst (PB) waar studenten vragen over de leerstof kunnen stellen. Zij moeten zich hiervoor altijd

Nadere informatie

Datum: Les in reeks (nr1): Beginsituatie: wat is de aanpak van de kandidaten bij het beantwoorden van examenvragen

Datum: Les in reeks (nr1): Beginsituatie: wat is de aanpak van de kandidaten bij het beantwoorden van examenvragen LESPLANNEN MAATSCHAPPIJWETENSCHAPPEN EXAMENTRAINING2 HAVO/VWO Leerdoelen les 1: Kandidaten reflecteren op: o welke strategie ze gebruiken om een examenvraag te kunnen beantwoorden o hoe ze met bronnen

Nadere informatie

Paul Brand Kinderarts Amalia kinderafdeling Isala klinieken Zwolle Hoogleraar klinisch onderwijs UMC Groningen 1

Paul Brand Kinderarts Amalia kinderafdeling Isala klinieken Zwolle Hoogleraar klinisch onderwijs UMC Groningen 1 Opleiden in de klinische praktijk Paul Brand Kinderarts Amalia kinderafdeling Isala klinieken Zwolle Hoogleraar klinisch onderwijs UMC Groningen 1 Leerdoelen Aan het einde van deze middag: Kent u de principes

Nadere informatie

Hoe gebruik je AV materiaal effectief in je lessen?

Hoe gebruik je AV materiaal effectief in je lessen? Hoe gebruik je AV materiaal effectief in je lessen? Leren door te kijken, te doen en te delen Liesbeth Kester Inhoud A(udio)V(isueel) materiaal Inventarisatie parameters Ontwerpprincipes Theoretische achtergrond

Nadere informatie

4C/ID: Van eenvoudige simulatie naar serious games

4C/ID: Van eenvoudige simulatie naar serious games 4C/ID: Van eenvoudige simulatie naar serious games Jeroen van Merriënboer 4C/ID gebruikersdag, 12 april 2013, Studiecentrum Open Universiteit, Utrecht Inhoud De vier componenten Homo Ludens Eenvoudige

Nadere informatie

Het maken van een casus is een onderdeel van beroepsprestatie 1.5 Zorgen voor veiligheid in onverwachte situaties

Het maken van een casus is een onderdeel van beroepsprestatie 1.5 Zorgen voor veiligheid in onverwachte situaties Docenthandleiding. Inleiding opdracht 1: schrijven van een casus. Het maken van een casus is een onderdeel van beroepsprestatie 1.5 Zorgen voor veiligheid in onverwachte situaties Voor de leerlingen is

Nadere informatie

Creatief onderzoekend leren

Creatief onderzoekend leren Creatief onderzoekend leren De onderwijskundige: Wouter van Joolingen Universiteit Twente GW/IST Het probleem Te weinig bèta's Te laag niveau? Leidt tot economische rampspoed. Hoe dan? Beta is spelen?

Nadere informatie

CASE een elektronische omgeving voor het zoeken naar en analyseren van uitspraken

CASE een elektronische omgeving voor het zoeken naar en analyseren van uitspraken CASE een elektronische omgeving voor het zoeken naar en analyseren van uitspraken Antoinette J. Muntjewerff Afdeling Algemene Rechtsleer Faculteit der Rechtsgeleerdheid muntjewerff@lri.jur.uva.nl http://www.lri.jur.uva.nl/~munt

Nadere informatie

Zelfgestuurd leren kun je niet zelfgestuurd leren. Emmy Vrieling

Zelfgestuurd leren kun je niet zelfgestuurd leren. Emmy Vrieling Zelfgestuurd leren kun je niet zelfgestuurd leren Emmy Vrieling Overzicht presentatie Ø Waarom zelfgestuurd leren? Ø Wat is zelfgestuurd leren? Ø Instrumenten voor de praktijk Ø Aan de slag met modelleren

Nadere informatie

Opleiding Verpleegkunde Stage-opdrachten jaar 3

Opleiding Verpleegkunde Stage-opdrachten jaar 3 Opleiding Verpleegkunde Stage-opdrachten jaar 3 Handleiding Voltijd Jaar 3 Studiejaar 2015-2016 Stage-opdrachten Tijdens stage 3 worden 4 stage-opdrachten gemaakt (waarvan opdracht 1 als toets voor de

Nadere informatie

Digitale toetsen: waar moet je op letten?

Digitale toetsen: waar moet je op letten? 3 Digitale toetsen: waar moet je op letten? Halszka Jarodzka & Paul Kirschner Welten-instituut, Onderzoekscentrum voor leren, doceren en technologie, Open Universiteit Technisch zijn er geen belemmeringen

Nadere informatie

Soms geeft de begeleidende informatie misleidende informatie; doet de applicatie niet wat hij belooft te doen.

Soms geeft de begeleidende informatie misleidende informatie; doet de applicatie niet wat hij belooft te doen. Inhoud Als er leerdoelen gehaald moeten worden moeten we als docent wel enige zekerheid hebben omtrend het effect van een interactieve multimediale applicatie. Allereerst moet de applicatie beken worden

Nadere informatie

Juridische kennis en professionele vaardigheden

Juridische kennis en professionele vaardigheden Eindtermen Bachelor Rechtsgeleerdheid master rechtsgeleerdheid De bachelor heeft kennis van en inzicht in het geldende recht alsmede recht met elkaar verbonden zijn. De bachelor is in staat om vanuit het

Nadere informatie

PROFIELWERKSTUK VWO

PROFIELWERKSTUK VWO PROFIELWERKSTUK VWO 2017-2018 Beste 5 VWO-er, Het profielwerkstuk (PWS) is onderdeel van je eindexamen en kan worden gezien als een afsluiting van de kennis- en vaardigheden die je op het VWO tot je hebt

Nadere informatie

Help! Ik moet op onderzoek!

Help! Ik moet op onderzoek! Help! Ik moet op onderzoek! SETOC realiseren in SO. Jan Gilté Basispatroon Op basis van informatie waarover je beschikt en die je afweegt, keuzes maken en beslissingen nemen. Onderzoek: wat?? Onderzoek

Nadere informatie

Bijlage 1: Methode. Respondenten en instrumenten

Bijlage 1: Methode. Respondenten en instrumenten Bijlage 1: Methode In deze bijlage doen wij verslag van het tot stand komen van onze onderzoeksinstrumenten: de enquête en de interviews. Daarnaast beschrijven wij op welke manier wij de enquête hebben

Nadere informatie

Het weblog als instrument voor reflectie op leren en handelen: Een verkennende studie binnen de eerste- en tweedegraads lerarenopleiding 1

Het weblog als instrument voor reflectie op leren en handelen: Een verkennende studie binnen de eerste- en tweedegraads lerarenopleiding 1 Weblogs 1 Het weblog als instrument voor reflectie op leren en handelen: Een verkennende studie binnen de eerste- en tweedegraads lerarenopleiding 1 Iwan Wopereis Open Universiteit Nederland Peter Sloep

Nadere informatie

HOERA, een meisje Ondertitel: Analyseren

HOERA, een meisje Ondertitel: Analyseren HOERA, een meisje Ondertitel: Analyseren 1. Inleiding Aan de hand van een concept cartoon verdiepen leerlingen zich in de vraag hoe het komt dat een meisje een meisje is. Een concept cartoon is een visuele

Nadere informatie

Hoe kan de school in het algemeen werk maken van het nieuwe concept (stam + contexten)?

Hoe kan de school in het algemeen werk maken van het nieuwe concept (stam + contexten)? Vlaams Verbond van het Katholiek Secundair Onderwijs Guimardstraat 1, 1040 Brussel VOET EN STUDIEGEBIED ASO STUDIERICHTING : ECONOMIE Hoe kan de school in het algemeen werk maken van het nieuwe concept

Nadere informatie

Deelopdracht 1: Onderzoek naar het onderwijsconcept van jouw leerwerkplek

Deelopdracht 1: Onderzoek naar het onderwijsconcept van jouw leerwerkplek Deelopdracht 1: Onderzoek naar het onderwijsconcept van jouw leerwerkplek In deze deelopdracht ga je het onderwijsconcept van jouw leerwerkplek onderzoeken. Geerts en van Kralingen (2011) definiëren onderwijsconcept

Nadere informatie

Blij met je groepsplan? - NRCD en wat merken de leerlingen daarvan? E D C B A

Blij met je groepsplan? - NRCD en wat merken de leerlingen daarvan? E D C B A voor wie JA zegt tegen actief en inspirerend onderwijs drie groepen op basis van Cito vier groepen op basis van coachingbehoefte zes groepen op basis van analyse van de taak n groepen op basis van de match

Nadere informatie

Welkom! Workshop portfolio ontwikkeling. Wendy Kicken & José Janssen Open Universiteit, CELSTEC

Welkom! Workshop portfolio ontwikkeling. Wendy Kicken & José Janssen Open Universiteit, CELSTEC Welkom! Workshop portfolio ontwikkeling Wendy Kicken & José Janssen Open Universiteit, CELSTEC Doel van de workshop vandaag Hoe willen we het Elos e-portfolio gaan inzetten? Hoe moet het Elos e-portfolio

Nadere informatie

Workshop Viewbrics: Kijken om vakoverstijgende (21e eeuwse) vaardigheden beter te beoordelen

Workshop Viewbrics: Kijken om vakoverstijgende (21e eeuwse) vaardigheden beter te beoordelen Workshop Viewbrics: Kijken om vakoverstijgende (21e eeuwse) vaardigheden beter te beoordelen Track Onderwijsacademie voor VO-docenten 26 Januari 2017 Nationale Onderwijstentoonstelling (NOT) dr. Ellen

Nadere informatie

structureren onderzoeksverslag terugkombijeenkomst

structureren onderzoeksverslag terugkombijeenkomst structureren onderzoeksverslag terugkombijeenkomst programma 19:00 20:00 presentatie onderzoeksverslag 20:00 20:15 pauze 20:15 21:15 bespreking knelpunten en individuele begeleiding programma 9:30 10:15

Nadere informatie

2015 In nauw overleg met docenten Nederlands en experts wordt het vernieuwend lesmateriaal vertaald naar een vernieuwende, didactische leerlijn.

2015 In nauw overleg met docenten Nederlands en experts wordt het vernieuwend lesmateriaal vertaald naar een vernieuwende, didactische leerlijn. Het vak Nederlands Historie 2013 Malmberg voert veel gesprekken met docenten Nederlands havo en vwo bovenbouw en besluit om andere lesmethode te gaan ontwikkelen dan de huidige traditionele lesmethodes.

Nadere informatie

Doelen Praktijkonderzoek Hogeschool de Kempel

Doelen Praktijkonderzoek Hogeschool de Kempel Doelen Praktijkonderzoek Hogeschool de Kempel Auteurs: Sara Diederen Rianne van Kemenade Jeannette Geldens i.s.m. management initiële opleiding (MOI) / jaarcoördinatoren 1 Inleiding Dit document is bedoeld

Nadere informatie

2 e Fontys Onderzoekscongres Onderzoek & Onderwijs :

2 e Fontys Onderzoekscongres Onderzoek & Onderwijs : 2 e Fontys Onderzoekscongres Onderzoek & Onderwijs : Onderzoek in de onderwijspraktijk van Fontys Wat doen we? Hoe gaat het? Wat levert het op? KEY NOTE: ANOUKE BAKX & JOS MONTULET Onderzoek binnen de

Nadere informatie

Standaard Maatwerk; is dat mogelijk? Wij denken van wel! En waarom willen we het? Omdat het tijd scheelt!

Standaard Maatwerk; is dat mogelijk? Wij denken van wel! En waarom willen we het? Omdat het tijd scheelt! 1 2 Standaard Maatwerk; is dat mogelijk? Wij denken van wel! En waarom willen we het? Omdat het tijd scheelt! Afbeelding: Question mark by Neetal Parekh. Gevonden op 4 11 2015 op www.flickr.com/photos/44313045@n08/8706485644.

Nadere informatie

Eindtermen Nederlands algemeen secundair onderwijs (derde graad)

Eindtermen Nederlands algemeen secundair onderwijs (derde graad) Eindtermen Nederlands algemeen secundair onderwijs (derde graad) Bron: www.ond.vlaanderen.be/dvo 1 Luisteren 1 De leerlingen kunnen op structurerend niveau luisteren naar uiteenzettingen en probleemstellingen

Nadere informatie

Hand-out ronde 1 (11.30-13.00) / ronde 2 (14.00-15.30) 1 Programma workshop vocabulaireverwerving

Hand-out ronde 1 (11.30-13.00) / ronde 2 (14.00-15.30) 1 Programma workshop vocabulaireverwerving 1 Programma workshop vocabulaireverwerving Inleiding (theorie) (wat) 9 aspecten van woord (bron I.S.P. Nation) I. Woordklank II. Woordbeeld III. Woorddelen IV. Vorm en betekenis V. Concept en referenties

Nadere informatie

TPACK-NL vragenlijst een toelichting

TPACK-NL vragenlijst een toelichting TPACK-NL vragenlijst een toelichting Petra Fisser & Joke Voogt Universiteit Twente Curriculumontwerp & Onderwijsinnovatie http://www.tpack.nl In dit document is de Nederlandse versie van de TPACK vragenlijst

Nadere informatie

Bijlage l. Het ontwerpen van modulen: een format. Vooraf:

Bijlage l. Het ontwerpen van modulen: een format. Vooraf: Bijlage l Het ontwerpen van modulen: een format Vooraf: Het is altijd weer een afweging welke mate van instructie en structuur wordt ingezet bij het ontwerpen van modules. nderstaande format is sterk gestructureerd.

Nadere informatie

Leren en Evalueren in de Ark of Inquiry

Leren en Evalueren in de Ark of Inquiry Leren en Evalueren in de Ark of Inquiry KWTG Werkplaats 4 maart 2016 Author s name and/or Institution Doelen van de Ark Meer leerlingen enthousiast maken voor science en voor carrieres in science; Onderzoekend

Nadere informatie

Uitwerking van het rapport beoordelen is mensenwerk in een concreet voorbeeld van een onderzoekslijn

Uitwerking van het rapport beoordelen is mensenwerk in een concreet voorbeeld van een onderzoekslijn Uitwerking van het rapport beoordelen is mensenwerk in een concreet voorbeeld van een onderzoekslijn Studiedag FACTA 24 maart 2015 Dr. Lisette Munneke Hoofddocent binnen lectoraat Methodologie van Praktijkgericht

Nadere informatie

Authentieker werken in de eigen praktijk? Deze workshop helpt je op weg.

Authentieker werken in de eigen praktijk? Deze workshop helpt je op weg. Authentieker werken in de eigen praktijk? Deze workshop helpt je op weg. Sylke Vandercruysse Tine Maes Inleiding OOF-project 2016-2017: competent voor de 21 ste eeuw 1 Inleiding OOF-project 2016-2017:

Nadere informatie

Professionalisering ontwikkelteam NID Duaal

Professionalisering ontwikkelteam NID Duaal Professionalisering ontwikkelteam NID Duaal Heerlen, 11 oktober 2011, Hogeschool Zuyd, Heerlen Dr. Bert Hoogveld, Open Universiteit, CELSTEC Drs. Diny Ebrecht, Open Universitieit, CELSTEC. Visionen für

Nadere informatie

Flipped classroom: hoger onderwijs op zijn kop?

Flipped classroom: hoger onderwijs op zijn kop? Flipped classroom: hoger onderwijs op zijn kop? Wilfred Rubens http://www.wilfredrubens.com LEARNING LAB 1 Sessieleider: Wilfred Rubens 14.15 17.15 uur / zaal E-1.20 http://www.slideshare.net/wrubens http://www.wilfredrubens.com

Nadere informatie

Leer Opdrachten ontwerpen voor Blended Learning

Leer Opdrachten ontwerpen voor Blended Learning Leer Opdrachten ontwerpen voor Blended Learning Helder &Wijzer Mijn opdrachten In een kort, blended programma In het kort Voor wie docenten/trainers die blended opdrachten willen leren ontwerpen en ontwikkelen

Nadere informatie

Culture, Structure, and Adventure 16 mei Workshop Schrijven is Blijven I Culture, Structure, and Adventure. Iwan Wopereis

Culture, Structure, and Adventure 16 mei Workshop Schrijven is Blijven I Culture, Structure, and Adventure. Iwan Wopereis Workshop Schrijven is Blijven I Culture, Structure, and Adventure Iwan Wopereis Centre for Learning Sciences and Technologies Open Universiteit 16 mei 2013 Aan de slag! Schrijf een korte samenvatting over

Nadere informatie

Toepassingsgebied: Deze procedure heeft betrekking op alle situaties waarin de leerkracht sterk sturend optreedt.

Toepassingsgebied: Deze procedure heeft betrekking op alle situaties waarin de leerkracht sterk sturend optreedt. DE OVERSTAP BAS-project Ontwikkelingslijn: Instructie en Feedback Ontwikkelingsveld 2: Effectieve Instructie Vastgesteld: maart 2008 BAS Doel: Het doel van deze procedure is het geven van een effectieve

Nadere informatie

WELKOM. Dorien Gerards (Zuyd hogeschool)

WELKOM. Dorien Gerards (Zuyd hogeschool) WELKOM Dorien Gerards (Zuyd hogeschool) Klinisch redeneren in het fysiotherapie onderwijs TMO okt. 2011, vol 30 nr 5 programma Fysiotherapie Klinisch redeneren Aspecten van 4C-ID Onderzoek Discussie Fysiotherapie

Nadere informatie

Workshop voorbereiden Authentieke instructiemodel

Workshop voorbereiden Authentieke instructiemodel Workshop voorbereiden Authentieke instructiemodel Workshop voorbereiden Uitleg Start De workshop start met een echte, herkenbare en uitdagende situatie. (v.b. het is een probleem, een prestatie, het heeft

Nadere informatie

Proeven aan de Master Expertdocent Beroepsonderwijs (MEB)

Proeven aan de Master Expertdocent Beroepsonderwijs (MEB) Proeven aan de Master Expertdocent Beroepsonderwijs (MEB) Monique Ridder opleidingscoördinator MEB Kerndocent Zorg en Welzijn mam.ridder@windesheim.nl Anoek klein Haar-Maters VMBO docent Gezondheidszorg

Nadere informatie

Kwaliteit van leermateriaal

Kwaliteit van leermateriaal Kwaliteit van leermateriaal Hendrianne Wilkens & Arno Reints h.wilkens@clu.nl a.reints@clu.nl www.clu.nl Over het CLU Expertisecentrum Leermiddelenontwikkeling evalueren van leermiddelen maken van leermiddelen

Nadere informatie

Master Leren en innoveren

Master Leren en innoveren 16 Selecteer d en klik op Invoege Onderzoekend leren en leren onderzoeken in de Master Leren en innoveren AFBEEL 1 Klik op het in te voeg 2 Workshop 12 16.50-17.35 RAOS Conferentie 16 februari 16 De Passie,

Nadere informatie

DENKVAARDIGHEDEN bron: The Parallel Curriculum

DENKVAARDIGHEDEN bron: The Parallel Curriculum DENKVAARDIGHEDEN bron: The Parallel Curriculum In 'The Parallel Curriculum' van Tomlinson et al. (2009) worden de 'Habits of Mind' van mensen die intelligent handelen beschreven, op basis van onderzoek

Nadere informatie

BBL-4, topklinisch traject RdGG Pagina 1 van 7 Persoonlijke ontwikkeling Portfolio ~ POP ~ PAP

BBL-4, topklinisch traject RdGG Pagina 1 van 7 Persoonlijke ontwikkeling Portfolio ~ POP ~ PAP BBL-4, topklinisch traject RdGG Pagina 1 van 7 Inleiding en leerdoelen Het begrip portfolio komt oorspronkelijk uit de wereld van kunst en architectuur. Kunstenaars en architecten kunnen bij hun sollicitaties

Nadere informatie

Voor alle leraren Nederlands. 'Vergelijkend schema', eindtermen vaardigheden van de 3 graden: tekstsoorten, procedures/strategieën en attitudes.

Voor alle leraren Nederlands. 'Vergelijkend schema', eindtermen vaardigheden van de 3 graden: tekstsoorten, procedures/strategieën en attitudes. Voor alle leraren Nederlands 'Vergelijkend schema', eindtermen vaardigheden van de 3 graden:, procedures/strategieën en attitudes. 1 Luisteren 1e graad 2e graad 3e graad uiteenzetting leerstofonderdeel

Nadere informatie