Gemeente Binnenmaas Programma Duurzaam Binnenmaas Uitvoeringsprogramma Afdeling Ruimte & Groen P.J. de Bakker, P. Bakker en R.

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Gemeente Binnenmaas Programma Duurzaam Binnenmaas Uitvoeringsprogramma Afdeling Ruimte & Groen P.J. de Bakker, P. Bakker en R."

Transcriptie

1 Gemeente Binnenmaas Programma Duurzaam Binnenmaas Uitvoeringsprogramma Afdeling Ruimte & Groen P.J. de Bakker, P. Bakker en R. Tuk 6 april 2011

2 Inhoudsopgave Voorwoord 2 1 Inleiding Inleidend Programma Duurzaam Binnenmaas Leeswijzer 3 2 Thema 1: Duurzaam Bouwen 4 3 Thema 2: Duurzame Organisatie 7 4 Thema 3: Duurzame Mobiliteit 10 5 Thema 4: Duurzaam Ondernemen 12 6 Thema 5: Duurzame Omgeving 14 1

3 Voorwoord Voor u ligt het uitvoeringsprogramma van het programma Duurzaam Binnenmaas voor de periode Het college van burgemeester en wethouders van Binnenmaas wil duurzaamheid in de gemeente Binnenmaas faciliteren en stimuleren met het programma Duurzaam Binnenmaas. Met dit uitvoeringsprogramma wordt het programma Duurzaam Binnenmaas uitgewerkt tot concrete activiteiten voor de periode Op basis van dit uitvoeringsprogramma wordt jaarlijks de voortgang van het programma Duurzaam Binnenmaas gerapporteerd. Namens het college van burgemeester en wethouders van Binnenmaas, E.C. Lafeber Wethouder Milieu 2

4 1 Inleiding 1.1 Inleidend Het programma Duurzaam Binnenmaas wordt in dit uitvoeringsprogramma uitgewerkt tot concrete activiteiten voor de periode Een aantal van deze activiteiten zijn de afgelopen jaren al in gang gezet. Met dit uitvoeringsprogramma worden deze activiteiten gestructureerd en zichtbaar gemaakt. Daarnaast starten wij op basis van dit uitvoeringsprogramma diverse nieuwe activiteiten. Het programma Duurzaam Binnenmaas wordt hieronder nog kort toegelicht. Per thema worden de doelstellingen, zoals die zijn geformuleerd in het basisdocument, en de concrete activiteiten die bij het betreffende thema horen, in dit Uitvoeringsprogramma beschreven. Elke activiteit wordt in dit uitvoeringsprogramma toegelicht en bestaat uit de onderdelen; resultaat, planning, kosten en status. Op basis van dit uitvoeringsprogramma wordt jaarlijks de voortgang van het programma Duurzaam Binnenmaas gerapporteerd. Hierbij wordt aangesloten op de P&C cyclus. 1.2 Programma Duurzaam Binnenmaas De gemeente Binnenmaas wil duurzaamheid faciliteren en stimuleren met het programma Duurzaam Binnenmaas. In het basisdocument van het programma Duurzaam Binnenmaas hebben wij onze duurzaamheidsvisie vastgelegd: Wij kiezen voor een duurzame ontwikkeling van de gemeente Binnenmaas. Dit betekent dat er aandacht wordt besteed aan en er een balans wordt gezocht tussen de kwaliteit van de samenleving (People), het milieu (Planet) en economische ontwikkelingen (Profit), waarbij zoveel mogelijk rekening wordt gehouden met de toekomst. Op basis van deze visie werken wij aan een duurzaam Binnenmaas. In het basisdocument zijn verder de uitgangspunten en randvoorwaarden van het programma Duurzaam Binnenmaas vastgelegd. Wij werken op basis van de volgende uitgangspunten aan een duurzaam Binnenmaas: 1. wij zijn ambitieus, maar ook realistisch; 2. wij denken duurzaam; 3. wij maken duurzaamheid zichtbaar; 4. wij kijken eerst naar onze eigen taken; 5. wij geven het goede voorbeeld; 6. wij doen het samen; 7. wij pakken kansen als die zich voordoen. De in het basisdocument vastgestelde randvoorwaarden hebben betrekking op de aanwezige ambtelijk capaciteit en de beschikbare financiële middelen. Het programma Duurzaam Binnenmaas bestaat uit vijf thema s: Duurzaam Bouwen, Duurzame Organisatie, Duurzame Mobiliteit, Duurzaam Ondernemen en Duurzame Omgeving. 1.3 Leeswijzer Naast dit inleidende hoofdstuk bestaat dit uitvoeringsprogramma uit vijf hoofdstukken die elk een thema van het programma Duurzaam Binnenmaas behandelen. 3

5 2 Thema 1: Duurzaam Bouwen Onder het thema Duurzaam Bouwen vallen alle doelstellingen en activiteiten die betrekking hebben op de nieuwbouw en renovatie van gebouwen (duurzaam bouwen) en het toepassen van duurzame maatregelen in de ruimtelijke inrichting en bij de (her)inrichting van de leefomgeving (duurzame gebiedsontwikkeling oftewel DGO). Doelstellingen 1. In de gemeente Binnenmaas wordt duurzaam gebouwd volgens de ambitie en criteria die zijn vastgelegd in het Beleidskader Duurzaam Bouwen; 2. in de gemeente Binnenmaas worden bij ruimtelijke ontwikkelingen maatregelen op het gebied van duurzaamheid genomen. Activiteiten Activiteit 1.01 Beleidskader Duurzaam Bouwen Wij willen duurzaam bouwen in de gemeente Binnenmaas stimuleren. Duurzaam bouwen betekent bouwen met het oog op de toekomst. Denk bijvoorbeeld aan het gebruik van duurzame energiebronnen zoals zonnepanelen, een energiezuinige manier van verwarmen of juist koelen, maar ook aan het gebruik van milieuvriendelijke bouwmaterialen. Duurzaam gebouwde woningen zijn ook woningen die levensloopbestendig zijn: woningen die aangepast kunnen worden aan de levensfase van de bewoner. Met het Beleidskader Duurzaam Bouwen leggen wij onze ambitie en criteria voor duurzaam bouwen vast. Resultaat: het Beleidskader Duurzaam Bouwen is vastgesteld. Planning: mei 2011 Kosten: interne uren (150 uur jaarlijks) / kosten gebruik instrument Activiteit 1.02 Subsidieverordening Duurzaam Bouwen Gelet op artikel 122 van de Woningwet en onze wens om duurzaam bouwen te belonen is het noodzakelijk om een Subsidieverordening Duurzaam Bouwen op te stellen. In verschillende gemeenten wordt er al gewerkt met een subsidieverordening om duurzaam bouwen te bevorderen. Resultaat: de Subsidieverordening Duurzaam Bouwen is vastgesteld. Planning: september 2011 Kosten: interne uren (80 uur voor opstellen) 4

6 Activiteit 1.03 Pilotproject Duurzame gebiedsontwikkeling Wij willen een pilotproject duurzame gebiedsontwikkeling aanwijzen en eventueel de uitvoering van het project voorbereiden. Bij duurzame gebiedsontwikkeling (DGO) gaat het niet alleen om duurzaam bouwen, maar om een integrale duurzame aanpak van de gehele ontwikkeling. Concrete maatregelen waar je hierbij aan kunt denken zijn onder andere het gebruik van FSC hout, duurzame energie, aandacht voor biodiversiteit en natuurlijke zuivering van het water. Wij gaan na of het mogelijk is dit pilotproject te koppelen aan het voornemen in het Uitvoeringsprogramma van de Structuurvisie Hoeksche Waard om een pilotproject voor een energieneutrale wijk op te zetten. Hierdoor is wellicht een financiële bijdrage van het Samenwerkingsorgaan Hoeksche Waard mogelijk. Resultaat: er is een pilotproject Duurzame gebiedsontwikkeling aangewezen en indien mogelijk is gestart met het voorbereiden van de uitvoering van het pilotproject. Planning: Kosten: interne uren (150 uur voor aanwijzing) Status: nog niet gestart Activiteit 1.04 Prestatieafspraken met HW Wonen In de prestatieafspraken met HW Wonen willen wij afspraken maken over duurzaam bouwen. De gemeenten Korendijk en Oud-Beijerland hebben dit inmiddels ook gedaan. Het gaat hierbij met name om afspraken over de aspecten energiezuinigheid en toekomstgericht bouwen (levensloopbestendig). Resultaat: in de prestatieafspraken met HW Wonen zijn afspraken gemaakt over duurzaam bouwen. Planning: 2011 Kosten: interne uren Status: nog niet gestart Activiteit 1.05 Duurzaamheidsparagraaf Wij willen dat het thema duurzaamheid in nieuwe bestemmingsplannen waarbij sprake is van een bouwplan wordt opgenomen. Resultaat: in nieuwe bestemmingsplannen waarbij sprake is van een bouwplan is het thema duurzaamheid opgenomen en aangegeven welke maatregelen op het gebied van duurzaamheid worden genomen. Planning: gedurende de gehele uitvoeringsperiode ( ) Kosten: interne uren / kosten opstellen bestemmingsplan Status: nog niet gestart 5

7 Activiteit 1.06 Duurzaamheid in de gemeentelijke structuurvisie Net zoals in de Structuurvisie Hoeksche Waard willen wij dat in de gemeentelijke structuurvisie duurzaamheid als uitgangspunt voor nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen is vastgelegd. Resultaat: in de gemeentelijke structuurvisie is het thema duurzaamheid als uitgangspunt voor nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen vastgelegd. Planning: 2012 Kosten: interne uren / kosten opstellen structuurvisie Status: nog niet gestart Activiteit 1.07 Communicatie over Duurzaam Bouwen Wij willen burgers, bedrijven en organisaties informeren over de mogelijkheden die er zijn op het gebied van duurzaam bouwen. Resultaat: via de gemeenterubriek en worden burgers, bedrijven en organisaties regelmatig geïnformeerd over de mogelijkheden die er zijn op het gebied van duurzaam bouwen. Planning: gedurende de gehele uitvoeringsperiode ( ) Kosten: interne uren Status: is op beperkte schaal al gestart Activiteit 1.08 Register Duurzaam Bouwen Voor de communicatie m.b.t. duurzaam bouwen én om ontwikkelende partijen voorbeelden aan te reiken willen wij op een register bijhouden van projecten in de gemeente Binnenmaas waarbij duurzaam is gebouwd. Resultaat: op worden projecten waarbij duurzaam is gebouwd in een Register Duurzaam Bouwen bijgehouden. Planning: gedurende de gehele uitvoeringsperiode ( ) Kosten: interne uren Status: nog niet gestart 6

8 3 Thema 2: Duurzame Organisatie Onder het thema Duurzame Organisatie vallen alle doelstellingen die betrekking hebben op de eigen gemeentelijke organisatie. Doelstellingen 1. wij streven naar 100% duurzaam inkopen door de gemeente in 2015; 2. de medewerkers milieubewuster laten denken en doen; 3. groene stroom voor onze energievoorziening gebruiken vanaf medio 2011; 4. milieu en duurzaamheid opnemen in de raadsvoorstellen; 5. duurzaamheidsmeter invullen en jaarlijks rapporteren aan de raad. Activiteiten Activiteit 2.01 Duurzaam inkopen De Rijksoverheid heeft als ambitie om in 2010 bij 100 procent van haar inkopen duurzaamheid mee te nemen; voor provincies en waterschappen is dit 50 procent, voor gemeenten 75 procent. Alle partijen streven naar 100 procent in Zo krijgt de markt van duurzame producten en diensten een stevige impuls en geeft de overheid het goede voorbeeld. Duurzaam inkopen is inkopen volgens de criteriadocumenten die opgesteld zijn door Agentschap NL. Er zijn op dit moment criteriadocumenten voor 45 productgroepen. Resultaat: wij streven naar 100% duurzaam inkopen via de criteriadocumenten in Planning: in 2010 is gestart met duurzaam inkopen. Kosten: per productgroep afhankelijk. Status: gestart Activiteit 2.02 Interne organisatie verduurzamen De medewerkers worden betrokken bij duurzaamheid binnen de eigen organisatie. Ze worden aangespoord om te denken aan duurzaamheid (lichten uit, papier scheiden). Ook worden zij gevraagd mee te denken over het onderwerp. Resultaat: de medewerkers milieubewuster laten denken en betrekken bij het proces duurzame ideeën Planning: gedurende de gehele uitvoeringsperiode ( ) (al gestart in 2010) Kosten: nihil Status: loopt 7

9 Activiteit 2.03 Inkoopbeleid In de gemeente Binnenmaas wordt jaarlijks voor zo n 12 miljoen aan goederen, werken en diensten ingekocht. Om dit in goede banen te leiden is een inkoophandboek opgesteld, waarin het inkoopbeleid is omschreven en kaders zijn meegegeven ten aanzien van de uitvoering. Eén van de doelstellingen van het handboek is dat gemeentebreed op een eenduidige wijze inkoop- en aanbestedingsprocedures worden gevolgd. Waar mogelijk moeten de criteriadocumenten worden toegepast die per productgroep zijn ontwikkeld. Resultaat: duurzaam inkopen is formeel vastgelegd in het inkoopbeleid. Planning: 2011 Kosten: interne kosten Status: Het inkoophandboek wordt momenteel aangepast. Richtlijnen voor duurzaam inkopen zijn opgenomen in het nieuwe handboek. Tevens wordt een inkoopregister toegevoegd om te kunnen monitoren in hoeveel procent van de gevallen duurzaam wordt ingekocht. Activiteit 2.04 Verduurzamen energievoorziening De energievoorziening van de gemeente Binnenmaas is verduurzaamd. Dit houdt in: het gemeentehuis, maar ook alle gemeentelijke aansluitingen, dus ook de rioolpompen, sporthallen, recreatieoord en openbare verlichting etcetera. Resultaat: 100% duurzaam gaan inkopen van groene stroom voor de gemeente. Planning: start 1 juli 2011 Kosten: de kosten voor het contract voor de energievoorziening van de gemeente. Activiteit 2.06 Duurzaamheidsparagraaf In de relevante B&W en raadsvoorstellen is de duurzaamheidsparagraaf (onder het kopje milieuaspecten) ingevuld. Resultaat: in elk B&W en raadsvoorstel is de duurzaamheidsparagraaf (indien relevant) ingevuld. Planning: gedurende de gehele uitvoeringsperiode ( ) (al gestart in 2009) Kosten: maken onderdeel uit van het voorstel Status: loopt 8

10 Activiteit 2.07 Duurzaamheidsmeter 1x per jaar de raad informeren over de duurzaamheidsmeter samen met de jaarlijkse voortgangsrapportage van het programma Duurzaam Binnenmaas. Resultaat: gemeente Binnenmaas zichtbaar maken in de duurzaamheidsmeter. Planning: gedurende de gehele uitvoeringsperiode ( ) (al gestart in 2009) Kosten: geen Status: loopt 9

11 4 Thema 3: Duurzame Mobiliteit Onder het thema Duurzame Mobiliteit vallen alle doelstellingen die betrekking hebben op de aspecten verkeer, (openbaar) vervoer, infrastructuur en mobiliteit. Doelstellingen 1. Het realiseren van oplaadpunten voor elektrische vervoermiddelen stimuleren; 2. het rijden op aardgas en het realiseren van aardgasvulpunten bij bestaande en nieuwe tankstations stimuleren; 3. het openbaar vervoer in Binnenmaas verduurzamen ; 4. verkeersveiligheid in de woonkernen verbeteren. Activiteiten Activiteit 3.01 Elektrische mobiliteit Wij willen stimuleren. het plaatsen van oplaadpunten voor elektrische vervoermiddelen Resultaat: dit jaar zijn er twee oplaadpunten voor elektrische auto s gerealiseerd. Wij staan positief tegenover de plaatsing van extra oplaadpunten (ook voor fietsers en scooters gezien de recreatieve functie van de Hoeksche Waard). Planning: twee oplaadpunten zijn inmiddels gerealiseerd. Gedurende de gehele uitvoeringsperiode ( ) stimuleren plaatsing oplaadpunten. Kosten: de Stichting e-laad.nl betaalt en plaatst de oplaadpunten voor auto s. Wij dienen de parkeerplaatsen (vier stuks) beschikbaar te stellen en in te richten. Kosten worden betaald vanuit het bestaande budget. Status: de twee oplaadpunten zijn inmiddels geplaatst en aangesloten op het elektriciteitsnet. De oplaadpunten zijn officieel in bedrijf gesteld. Activiteit 3.02 Rijden op aardgas Binnenmaas zal het rijden op aardgas en het realiseren van aardgasvulpunten bij bestaande en nieuwe tankstations onder de aandacht brengen. Resultaat: één tankstation in Binnenmaas beschikt over een aardgasvulpunt. Bedrijven met een aanzienlijk wagenpark zal worden gevraagd de levering van aardgas als brandstof in overweging te nemen. Planning: gedurende de gehele uitvoeringsperiode ( ) Kosten: De kosten voor het realiseren van een aardgasvulpunt bij een tankstation worden gedragen door de exploitant. De realisatie van aardgasvulpunten is vaak wel afhankelijk van de subsidiemogelijkheden die het Rijk biedt. 10

12 Activiteit 3.03 Openbaar vervoer Wij willen het openbaar vervoer in de gemeente Binnenmaas verduurzamen. Resultaat: De gemeente zal zich inspannen om in de voorbereiding op de provinciale concessieverlening de duurzaamheidsstandpunten van de gemeente kenbaar te maken. Verbeterpunten kunnen zijn: (1) conformeren van de uitlaatgassen van de bussen aan de Euro-5 norm, (2) het optimaliseren van de dienstregeling, (3) continuering dekkingsgraad van de lijnvoering en kwaliteit vervoer en (4)het optimaliseren van de dienstregeling ook voor speciale groepen als gehandicapten, sociaal zwakkeren en senioren. Planning: na afloop van de huidige concessieverlening in Kosten: geen Status: staat in de wacht Activiteit 3.04 Duurzaam veilig Verkeersveiligheid in de woonkernen verbeteren en de uitstoot van schadelijke uitlaatgassen verlagen. Resultaat: In de voorbereidende fase van nieuwe ruimtelijke projecten en bij de aanpak van knelpunten die zijn benoemd in het kader van het krediet knelpuntenanalyse verkeersveiligheid, de voorkeur uit laten gaan naar: (1) het gebruik van duurzaam bestratingsmateriaal, (2) de implementatie van duurzaam veilige verkeersmaatregelen en (3) het optimaliseren van bestaande 30 km/u zones. Planning: op basis van projecten en de aanpak van de benoemde knelpunten. Kosten: maken onderdeel uit van het betreffende project en voor de benoemde knelpunten het krediet knelpuntenanalyse verkeersveiligheid. Status: loopt Activiteit 3.05 Verkeersvisie Wij willen duurzame verkeersmaatregelen omschrijven en meenemen in de verkeersvisie. Door middel van het structureren van de verkeersstromen worden de daartoe aangewezen wegen benut voor het verkeer waardoor de leefbaarheid in de woongebieden wordt verbeterd én schadelijke emissies zullen verminderen. Resultaat: een vastgestelde verkeersvisie en een regionaal verkeers- en vervoersplan. Planning: 2011 (verkeersvisie) 2013 GVVP (gemeentelijk verkeers- en vervoersplan) Kosten: bestaand budget 11

13 5 Thema 4: Duurzaam Ondernemen Onder het thema Duurzaam Ondernemen vallen alle doelstellingen die betrekking hebben op bedrijvigheid, ondernemen en op de (her)ontwikkeling van bedrijventerrein. Doelstellingen 1. Ondernemers worden gestimuleerd om duurzaam te ondernemen; 2. bij de (her)ontwikkeling van bedrijventerreinen en andere werkterreinen wordt aandacht besteed aan het thema duurzaamheid. Activiteiten Activiteit 4.01 Verruimde reikwijdte De Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid is gemandateerd voor de uitvoering van de Wet milieubeheer. In de Wet milieubeheer is de verruimde reikwijdte opgenomen. Dit betekent dat duurzaamheidsaspecten een rol zijn gaan spelen bij vergunningverlening en handhaving. De thema s uit de verruimde reikwijdte zijn onder meer energiebesparing, waterbesparing, afvalpreventie en afvalscheiding en vervoersmanagement (de Wet milieubeheer is uitsluitend geschikt voor de regulering van verkeer van en naar een specifieke inrichting op grond van de milieubelasting). Resultaat: bij vergunningverlening en controle van bedrijven besteedt de Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid aandacht aan de verruimde reikwijdte uit de Wet milieubeheer. Dit betekent dat er in milieuvergunningen en bij controles tijd en aandacht wordt besteed aan de bovengenoemde duurzaamheidsaspecten. Planning: vanaf 2012 Kosten: niet van toepassing Activiteit 4.02 Kansen voor Verkassen Scan Met de Kansen voor Verkassen Scan van de Stichting Stimular worden ondernemers gestimuleerd om na te denken over en ondersteunt bij - duurzame oplossingen voorafgaand en tijdens hun verhuisproces. Regionaal is afgesproken om de scan voor een periode van drie jaar aan te bieden aan bedrijven die in de Hoeksche Waard zijn gevestigd of zich daar gaan vestigen. Resultaat: bedrijven wordt voorafgaand en tijdens hun verhuisproces een Kansen voor Verkassen Scan aangeboden. Planning: Kosten: regionaal totaal (wordt ten laste gebracht van de begroting van het Samenwerkingsorgaan Hoeksche Waard) 12

14 Activiteit 4.03 Duurzame bedrijventerreinen Wij willen dat bij de (her)ontwikkeling van bedrijventerreinen aandacht wordt besteed aan het thema duurzaamheid en indien mogelijk ook maatregelen op het gebied van duurzaamheid worden genomen (bijvoorbeeld het gebruik van duurzame energie, duurzaam bouwen van bedrijfsgebouwen en een duurzame inrichting van de openbare ruimte). Hierbij wordt gebruik gemaakt van de ervaringen die zijn opgedaan bij de ontwikkeling van Bedrijvenpark Hoeksche waard. Resultaat: bij de (her)ontwikkeling van bedrijventerreinen Reedijk en Mijlpolder wordt aandacht besteed aan het thema duurzaamheid en worden maatregelen getroffen op het gebied van duurzaamheid. Planning: gedurende de gehele uitvoeringsperiode ( ) Kosten: interne uren / kosten maken onderdeel uit van het betreffende project Status: loopt Activiteit 4.04 Duurzaam beheer van bedrijventerreinen De gemeente Binnenmaas zet in op het duurzaam beheren van bedrijventerreinen. Bij voorkeur gebeurt dit in samenwerking met de daar gevestigde ondernemingen. De wens van de ondernemers op bedrijventerrein Mijlpolder om een BIZ te starten ondersteunen wij waar mogelijk dan ook van harte. Dit geldt ook voor de oprichting van een parkmanagementorganisatie op Bedrijvenpark Hoeksche Waard. Deze kan eventueel ook diensten aanbieden aan de ondernemers op het aangrenzende bedrijventerrein Boonsweg. Beide initiatieven dragen bij aan de toekomstbestendigheid van de genoemde bedrijventerreinen. Resultaat: Er is een parkmanagementorganisatie voor Bedrijvenpark Hoeksche Waard en een BIZ voor bedrijventerrein Mijlpolder opgericht. Planning: Kosten: interne uren Activiteit 4.05 Communicatie over Duurzaam Ondernemen Wij willen bedrijven informeren over de mogelijkheden die er zijn op het gebied van duurzaam ondernemen. Resultaat: via de gemeenterubriek en worden bedrijven geïnformeerd over duurzaam ondernemen. Planning: regelmatig gedurende de gehele uitvoeringsperiode ( ) Kosten: interne uren Status: nog niet gestart 13

15 6 Thema 5: Duurzame Omgeving Onder het thema Duurzame Omgeving vallen alle doelstellingen die betrekking hebben op het gebied in de openbare ruimte. Doelstellingen 1. Biologische onkruidbestrijding bevorderen; 2. verduurzamen openbare verlichting; 3. voorkomen van ongewenste emissies naar oppervlaktewater en bodem. 4. natuur- en milieu educatie voor scholieren en volwassenen; Activiteiten Activiteit 5.01 Biologische bestrijding van onkruid Het bevorderen van biologische onkruidbestrijding in Binnenmaas. Dit geldt zowel voor onkruidbestrijding in plantsoenen als tussen de bestrating. Resultaat: het merendeel van het onkruid in Binnenmaas wordt biologisch bestreden. Planning: Kosten: Deze manier van onkruidbestrijding is duurder als chemische onkruidbestrijding. Extra kosten moeten in beeld worden gebracht waarna het college besluit over de mix van werkzaamheden. Activiteit 5.02 Verduurzamen openbare verlichting De openbare verlichting in de gemeente Binnenmaas zal zoveel mogelijk duurzaam worden uitgevoerd. De vervanging van openbare verlichting in en na 2011 zal zo duurzaam mogelijk plaatsvinden; Resultaat: in de gemeente Binnenmaas zal in 2011 een businesscase worden uitgevoerd ten behoeve van energiebesparing bij openbare verlichting. Behalve LEDverlichting zullen ook andere vormen van energiebesparing worden overwogen. Dit komt ook in de business case te staan. Bij nieuwe investeringen in openbare verlichting, bijvoorbeeld bij nieuwe projecten, worden bij de aanbesteding hogere eisen aan duurzaamheid gesteld; Planning: gedurende de gehele uitvoeringsperiode ( ) Kosten: bestaande budget is leidend. Er zal zoveel mogelijk gebruik worden gemaakt van een natuurlijk moment zodat de kosten voor duurzame openbare verlichting beperkt blijven. 14

16 Activiteit 5.03 Voorkomen van ongewenste emissies naar oppervlaktewater en bodem Ongewenste emissies naar oppervlaktewater en bodem voorkomen door gebruik te maken van duurzame, milieuvriendelijke en niet uitlogende materialen voor verharde oppervlakken die regenwater afvoeren. Resultaat: schoon regenwater dient indien mogelijk te worden hergebruikt en/of geïnfiltreerd in de bodem dan wel afgevoerd te worden middels afwateringssloten. Daarnaast dient het scheiden van waterstromen in huishoudens, bedrijven en industrie te worden bevorderd. Planning: zorgplicht opgenomen in het GRP Kosten: De eventuele extra kosten worden meegenomen in het voorstel tijdens de planvorming. Aanpassingen in het leidingstelsel zullen zoveel mogelijk tijdens een natuurlijk moment plaatsvinden. Status: loopt Activiteit 5.04 Natuur- en milieu educatie Bevorderen van natuur- en milieu educatie op basisscholen en bij volwassenen. Resultaat: vergroten van kennis op het gebied van natuur en milieu, in stand houden bezoekerscentra, beheer natuurterreinen en uitvoeren biologisch onderzoek; Planning: gedurende de gehele uitvoeringsperiode ( ) Kosten: bestaand budget Status: loopt 15

Uitvoeringsprogramma Revitalisering bedrijventerrein Nieuw-Beijerland

Uitvoeringsprogramma Revitalisering bedrijventerrein Nieuw-Beijerland Uitvoeringsprogramma Revitalisering bedrijventerrein Nieuw-Beijerland 1. Inleiding In de rapportage Revitalisering bedrijventerrein Nieuw-Beijerland is het proces en de aanpak rondom de planvorming voor

Nadere informatie

Memo. Onderwerp: Raadsbericht stand van zaken regionale Energievisie Datum: 20 januari 2014

Memo. Onderwerp: Raadsbericht stand van zaken regionale Energievisie Datum: 20 januari 2014 Memo Onderwerp: Raadsbericht stand van zaken regionale Energievisie Datum: 20 januari 2014 In april 2012 is tijdens de Conferentie Energie & Klimaat afgesproken dat de vijf gemeenten in de Hoeksche Waard

Nadere informatie

Vragenlijst met scores in procenten

Vragenlijst met scores in procenten Vragenlijst met scores in procenten Het percentage tussen haakjes is het aandeel respondenten dat de vraag heeft beantwoord. De gemeente Amersfoort wil als stad in 2030 CO2-neutraal te zijn. Dit betekent

Nadere informatie

Partij voor de Dieren Gouda Tav Corina Kerkmans

Partij voor de Dieren Gouda Tav Corina Kerkmans Partij voor de Dieren Gouda Tav Corina Kerkmans directie/afdeling RO/afdeling RBA contactpersoon E. ten Cate telefoon 0182-588976 uw kenmerk onderwerp reactie op uw vragen over klimaatdoelstellingen Gouda

Nadere informatie

Almere. Uitkomsten van de zoektocht naar dé klimaatneutrale gemeente in Flevoland 2015

Almere. Uitkomsten van de zoektocht naar dé klimaatneutrale gemeente in Flevoland 2015 Uitkomsten van de zoektocht naar dé klimaatneutrale gemeente in Flevoland 2015 Natuur en Milieufederatie Flevoland heeft ook dit jaar weer een verkenning gedaan naar het klimaatneutrale gehalte van de

Nadere informatie

Afweging: het ontwerp Voor het ontwerp van de openbare inrichting hebben de onderstaande zaken als basis gediend:

Afweging: het ontwerp Voor het ontwerp van de openbare inrichting hebben de onderstaande zaken als basis gediend: Samenvatting: Inleiding: De aanleiding voor het project is de noodzakelijke rioolvervanging in de Norbertijnerstraat en de Schanswijk. De riolering verkeert in een slechte staat. De vervanging van het

Nadere informatie

VNG Raadsledencampagne

VNG Raadsledencampagne Duurzaam Drimmelen VNG Raadsledencampagne Klimaat niet zonder de Raad Invloed raadsleden Borging beleid Collegiaal bestuur Collegeakkoord 2010-2014 Duurzame ontwikkeling: Een ontwikkeling die kan voorzien

Nadere informatie

Uitkomsten van de zoektocht naar dé klimaatneutrale gemeente in Flevoland 2014

Uitkomsten van de zoektocht naar dé klimaatneutrale gemeente in Flevoland 2014 Uitkomsten van de zoektocht naar dé klimaatneutrale gemeente in Flevoland 2014 Natuur en Milieufederatie Flevoland heeft ook dit jaar weer een verkenning gedaan naar het klimaatneutrale gehalte van de

Nadere informatie

Dag van de Praktijk. Meten aan een duurzaam gebruik van de ondergrond met DPL. Laura van der Noort, IVAM Jasper Lackin, W+B

Dag van de Praktijk. Meten aan een duurzaam gebruik van de ondergrond met DPL. Laura van der Noort, IVAM Jasper Lackin, W+B Dag van de Praktijk Meten aan een duurzaam gebruik van de ondergrond met DPL Laura van der Noort, IVAM Jasper Lackin, W+B Programma Presentatie Wat is DPL Ondergrond? Wat is het gewone DPL? Doel, toepassingen

Nadere informatie

Raadsvoorstel Reg. nr : 1010217 Ag nr. : Datum : 18-05-10

Raadsvoorstel Reg. nr : 1010217 Ag nr. : Datum : 18-05-10 Ag nr. : Onderwerp Verordening op de afvoer van hemelwater en grondwater Status besluitvormend Voorstel 1. Vast te stellen de Verordening op de afvoer van hemelwater en grondwater; 2. De kosten van het

Nadere informatie

Duurzaam contractmanagement

Duurzaam contractmanagement Duurzaam contractmanagement Samenvatting Hoe wordt de duurzaamheid van de ingekochte producten en diensten ondergebracht in facilitaire contracten en wat betekent dat voor het contractmanagement? Inleiding

Nadere informatie

Bestedingskader middelen Stedelijke Herontwikkeling

Bestedingskader middelen Stedelijke Herontwikkeling Bestedingskader middelen Stedelijke Herontwikkeling Inleiding Stedelijke herontwikkeling Voor de ruimtelijke ontwikkeling van Utrecht is de Nieuwe Ruimtelijke Strategie opgesteld die in 2012 door de Raad

Nadere informatie

Raadscommissievoorstel

Raadscommissievoorstel Raadscommissievoorstel Status: Voorbereidend besluitvormend Agendapunt: 7 Onderwerp: Meerjarenprogramma Duurzaamheid 2014-2015 Datum: 12 november 2013 Portefeuillehouder: dhr. N.L. Agricola Decosnummer:

Nadere informatie

Voorstel Gemeenteraad VII- B

Voorstel Gemeenteraad VII- B Voorstel Gemeenteraad VII- B Onderwerp Portefeuillehouder Vaststelling Actieplan duurzaamheid Eelco Eerenberg agendaletter (B)) Programma LO Aangeboden aan Raad 15 april 2015 Stuknummer Corsanummer 1500050707

Nadere informatie

Reiniging openbare ruimte

Reiniging openbare ruimte Milieucriteria voor het maatschappelijk verantwoord inkopen van Reiniging openbare ruimte 1. Scope/afbakening De productgroep Reiniging openbare ruimte omvat de volgende diensten: onkruidbestrijding op

Nadere informatie

Aan de gemeenteraad Gemeente Steenwijkerland Vendelweg 1 8331 XE Steenwijk Steenwijk, 5-3-2013 Nummer voorstel: 2013/18

Aan de gemeenteraad Gemeente Steenwijkerland Vendelweg 1 8331 XE Steenwijk Steenwijk, 5-3-2013 Nummer voorstel: 2013/18 1 Voorstel aan de raad Aan de gemeenteraad Gemeente Steenwijkerland Vendelweg 1 8331 XE Steenwijk Steenwijk, 5-3-2013 Nummer voorstel: 2013/18 Voor raadsvergadering d.d.: 19-03-2013 Agendapunt: 06 Onderwerp:

Nadere informatie

Evaluatie Uitvoeringsprogramma 2009-2012 versie: 29-jan Doelen Doelstelling bereikt? reductie

Evaluatie Uitvoeringsprogramma 2009-2012 versie: 29-jan Doelen Doelstelling bereikt? reductie Evaluatie Uitvoeringsprogramma 2009-2012 versie: 29-jan Doelen Doelstelling bereikt? reductie Project Doelstelling wel deels niet anders ingevuld CO2- uitstoot verlaging woon- /bdrf.lasten creatie nieuw

Nadere informatie

Totale uitstoot in 2010: 14.000 kiloton CO 2

Totale uitstoot in 2010: 14.000 kiloton CO 2 Totale uitstoot in 2010: 14.000 kiloton CO 2 Industrie Welke keuzes en wat levert het op? Huidig beleid 1% besparing op gas en elektra per jaar. Totaal is dat 8 % besparing in 2020. Opbrengst: 100 kiloton.

Nadere informatie

Maart 2014. Bladzijde 2 geeft het pakket, bladzijden 3,4 en 5 geven een toelichting op het pakket.

Maart 2014. Bladzijde 2 geeft het pakket, bladzijden 3,4 en 5 geven een toelichting op het pakket. Maatregelenpakket voor de periode 2014-2018 ter verbetering van de Eindhovense luchtkwaliteit en vermindering van de negatieve gevolgen, voorgesteld door de Werkgroep Luchtkwaliteit en Klimaat van de vereniging

Nadere informatie

3.B.2. Actieplan Energiemanagement 2015

3.B.2. Actieplan Energiemanagement 2015 3.B.2. Actieplan Energiemanagement 2015 Periode 1 januari t/m 31 december 2015 Datum: 18 februari 2015 Versie: 1 Inhoudsopgave 1 Inleiding... 3 2 Reductiedoelstellingen... 4 3 Plan van aanpak... 5 3.1

Nadere informatie

Klimaat- en energiebeleid Gemeente Nijmegen

Klimaat- en energiebeleid Gemeente Nijmegen Klimaat- en energiebeleid Gemeente Nijmegen Fons Claessen sr.adviseur klimaat, energie & duurzaamheid Gemeente Nijmegen Waarom moeten we iets doen?? 1: Klimaatverandering 2: Energie en grondstoffen 3.

Nadere informatie

RAADSVOORSTEL. Raadsvergadering van kenmerk Agendapunt. 12 mei 2015 KDK/03457/i.01718 9.1. Datum: 21 april 2015 Verzonden: 6 mei 2015

RAADSVOORSTEL. Raadsvergadering van kenmerk Agendapunt. 12 mei 2015 KDK/03457/i.01718 9.1. Datum: 21 april 2015 Verzonden: 6 mei 2015 RAADSVOORSTEL Raadsvergadering van kenmerk Agendapunt 12 mei 2015 KDK/03457/i.01718 9.1 Datum: 21 april 2015 Verzonden: 6 mei 2015 Aan de gemeenteraad. Onderwerp: Revitalisering bedrijventerrein Nieuw-Beijerland

Nadere informatie

Factsheet DPL-BT Industrieterrein Groningen Zuidoost

Factsheet DPL-BT Industrieterrein Groningen Zuidoost Achtergrond Het bedrijventerrein Groningen Zuidoost is een groot bedrijventerreinencluster in het zuidoosten van de stad. Het ligt globaal tussen de spoorlijn Groningen Bad Nieuweschans en de A7 in. Het

Nadere informatie

CO₂ Prestatieladder Energiemanagement actieplan

CO₂ Prestatieladder Energiemanagement actieplan 2015 CO₂ Prestatieladder Energiemanagement actieplan Goedgekeurd door: H. van Wijk Auteurs: Y. van der Vlies & L. van Wijk Bedrijf: H. van Wijk transport- en Handtekening: aannemersbedrijf & H. van Wijk

Nadere informatie

Ontwerp Gezonde Systemen

Ontwerp Gezonde Systemen Ontwerp Gezonde Systemen Het huidige zonne-inkomen gebruiken De cycli van de natuur worden aangedreven door de energie van de zon. Bomen en planten vervaardigen voedsel op zonlicht. De wind kan worden

Nadere informatie

Raadsbijlage Voorstel tot het vaststellen van het Werkprogramma Duurzaam Bouwen z998 en de stand van zaken per z997

Raadsbijlage Voorstel tot het vaststellen van het Werkprogramma Duurzaam Bouwen z998 en de stand van zaken per z997 gemeente Eindhoven Milieudienst Regio Eindhoven Raadsbijlage nummer ao8 Inboeixnummer ggxoo x x gg Beslisdatum Bsxw ag september xggg Dossiernummer 84o. 8 x x Raadsbijlage Voorstel tot het vaststellen

Nadere informatie

DATUM ONS KENMERK BEHANDELD DOOR 22 januari 2015 1400334664 B.J. van Oosten - Bronsgeest

DATUM ONS KENMERK BEHANDELD DOOR 22 januari 2015 1400334664 B.J. van Oosten - Bronsgeest POSTADRES Postbus 20 7500 AA Enschede BEZOEKADRES Hengelosestraat 51 Aan de Gemeenteraad TELEFOON 14 0 53 DATUM ONS KENMERK BEHANDELD DOOR 22 januari 2015 1400334664 B.J. van Oosten - Bronsgeest UW BRIEF

Nadere informatie

Vraag- en antwoordlijst Windenergie op Goeree-Overflakkee Aanleiding

Vraag- en antwoordlijst Windenergie op Goeree-Overflakkee Aanleiding 1 Vraag- en antwoordlijst Windenergie op Goeree-Overflakkee Versie: 25 april 2013 Opgesteld door: Windgroep Goeree-Overflakkee, gemeente Goeree-Overflakkee en provincie Zuid-Holland Aanleiding Waarom zijn

Nadere informatie

Riedsútstel. Underwerp Duurzaamheidsbeleid 2014-2018

Riedsútstel. Underwerp Duurzaamheidsbeleid 2014-2018 Riedsútstel Ried : 22 januari 2015 Status : Opiniërend/Besluitvormend Eardere behandeling : Informerend d.d. 6 november 2014 Agindapunt : 10 Portefúljehâlder : M. van der Veen Amtner : mw. R.M.A. van Sonsbeek

Nadere informatie

Raadsvoordracht. Onderwerp: Milieunotitie 2011. Gevraagde beslissing De Milieunotitie 2011 vaststellen. Relevante achtergrondinformatie

Raadsvoordracht. Onderwerp: Milieunotitie 2011. Gevraagde beslissing De Milieunotitie 2011 vaststellen. Relevante achtergrondinformatie Raadsvoordracht Onderwerp: Milieunotitie 2011 Datum: 13 september 2011 Steller: W.P. Groeneveld Portefeuillehouder: R.P. Grondel Gevraagde beslissing De Milieunotitie 2011 vaststellen. Relevante achtergrondinformatie

Nadere informatie

Energie- en CO 2 - Reductie initiatieven

Energie- en CO 2 - Reductie initiatieven Energie- en CO 2 - Reductie initiatieven Participatie in (sector- of keten-)initiatieven Versie: 2, januari 2014 Auteur Rob Boers CSU John Bos CSU Inhoud Inleiding ISO 26000 Duurzaamheidsprogramma medewerkers,

Nadere informatie

Structuurvisie Eiland van Schalkwijk + beoordelingskader en -protocol

Structuurvisie Eiland van Schalkwijk + beoordelingskader en -protocol Structuurvisie Eiland van Schalkwijk + beoordelingskader en -protocol Behoud en ontwikkeling van het landelijk karakter en de openheid van het gebied met ruimte voor landbouw, natuur, water, recreatie,

Nadere informatie

Duurzaamheid als drager voor gebiedsontwikkeling. Drs. ing. Bert Krikke Projectdirecteur

Duurzaamheid als drager voor gebiedsontwikkeling. Drs. ing. Bert Krikke Projectdirecteur Duurzaamheid als drager voor gebiedsontwikkeling Drs. ing. Bert Krikke Projectdirecteur Inhoud presentatie 0. Hoe omgaan met ambities 1. Wat is het Ecomunitypark 2. Voor wie is het park 3. Van samenwerking

Nadere informatie

Duurzaamheid loont in Nieuw-Mathenesse. Samenvatting

Duurzaamheid loont in Nieuw-Mathenesse. Samenvatting Duurzaamheid loont in Nieuw-Mathenesse Samenvatting 1 Inleiding duurzaamheidsambities Nieuw-Mathenesse De gemeente Schiedam heeft in 2008 een Masterplan opgesteld voor de herontwikkeling en herstructurering

Nadere informatie

Burgemeester en Wethouders

Burgemeester en Wethouders Burgemeester en Wethouders de raad der gemeente EDE Behandelend ambtenaar B. Mulder Tel.nr. (0318) 680 606 Verzameling Raadsstukken registratienummer Afdeling datum: 2012/61 711011 VP 29 mei 2012 Cie.

Nadere informatie

Reductiedoelstelling scope 1 en 2 emissies en jaarplan

Reductiedoelstelling scope 1 en 2 emissies en jaarplan Notitie Contactpersoon Manja Buijen Datum 7 december 2011 Kenmerk N001-0495501BUJ-evp-V03-NL Reductiedoelstelling scope 1 en 2 emissies en jaarplan Tauw streeft naar continue verbetering van de energie-efficiëntie

Nadere informatie

Green Deals gesloten voor stimuleren groene economische groei

Green Deals gesloten voor stimuleren groene economische groei Green Deals gesloten voor stimuleren groene economische groei Burgers, bedrijven, milieu-organisaties en overheden hebben vandaag op initiatief van minister Verhagen van Economische Zaken, Landbouw en

Nadere informatie

B&W besluitenlijst Vergadering burgemeester en wethouders, nr. 5, 5 februari 2008

B&W besluitenlijst Vergadering burgemeester en wethouders, nr. 5, 5 februari 2008 B&W besluitenlijst Vergadering burgemeester en wethouders, nr. 5, 5 februari 2008 Aanwezig: Voorzitter: Secretaris: Wethouder: Wethouder: Aukje Boer, loco Janneke Louisa-Muller Jan Burger Henk Muis Algemeen

Nadere informatie

Bestaand budget ja/ nee. Extra budget tov huidig per jr. Bestaande capaciteit ja/nee. nvt nee Max 700 uur per jaar voor periode van maxiamaal 4 jaar

Bestaand budget ja/ nee. Extra budget tov huidig per jr. Bestaande capaciteit ja/nee. nvt nee Max 700 uur per jaar voor periode van maxiamaal 4 jaar Speerpunt/ onderwerp Doelstellling speerpunt Verantwoord -elijk Team/onderdeel activiteiten Bestaand budget / nee Extra budget tov huidig per jr Bestaande capaciteit /nee Extra Capaciteit tov huidig per

Nadere informatie

Duurzame zorgomgevingen

Duurzame zorgomgevingen Duurzame zorgomgevingen Healing Environments in woonzorggebouwen drs. ing. Bert Krikke Een healing environment is een omgeving die het welzijn, welbevinden en ziekteherstel bevordert Traditionele kenmerken:

Nadere informatie

Uitvoeringsprogramma Klimaatbeleid Vaals 2012-2015

Uitvoeringsprogramma Klimaatbeleid Vaals 2012-2015 Uitvoeringsprogramma Klimaatbeleid Vaals 2012-2015 Projectcode GEMEENTE 1 Energiebesparing gemeentelijke gebouwen Doelstelling Het verbeteren van de energieprestatie van gemeentelijke gebouwen door 3%

Nadere informatie

PARKSTAD LIMBURG ENERGIE TRANSITIE

PARKSTAD LIMBURG ENERGIE TRANSITIE 1 PARKSTAD LIMBURG ENERGIE TRANSITIE BIJEENKOMST 3 DECEMBER 2015 Programma Duurzaam Landgraaf TON ANCION WETHOUDER GEMEENTE LANDGRAAF RONALD BOUWERS PROJECTLEIDER DUURZAAMHEID WIE ZIJN WIJ? PROJECTTEAM

Nadere informatie

Tubbergen o. gemeente. Aan de gemeenteraad. Vergadering: 8 september 2014. Nummer: Tubbergen, 28 augustus 2014

Tubbergen o. gemeente. Aan de gemeenteraad. Vergadering: 8 september 2014. Nummer: Tubbergen, 28 augustus 2014 gemeente Tubbergen o Aan de gemeenteraad Vergadering: 8 september 2014 Nummer: 9A Tubbergen, 28 augustus 2014 Onderwerp: Vaststellen verordening op de afvoer van hemelwater en grondwater. Samenvatting

Nadere informatie

Reductiebeleid en (kwantitatieve) doelstellingen (3.B.1)

Reductiebeleid en (kwantitatieve) doelstellingen (3.B.1) Reductiebeleid en (kwantitatieve) doelstellingen (3.B.1) Directie: K.J. de Jong Handtekening: KAM-Coördinator: D.T. de Jong Handtekening: Inhoudsopgave 1. Inleiding... 3 2. Het CO 2 -reductiebeleid van

Nadere informatie

TITEL Deelname regionale aanbesteding van oplaadpunten voor elektrische auto s.

TITEL Deelname regionale aanbesteding van oplaadpunten voor elektrische auto s. RAADSVOORSTEL Van : Burgemeester en Wethouders Reg.nr. : 4562162 Aan : Gemeenteraad Datum : 17 december 2013 Portefeuillehouder : Wethouder J.C. Buijtelaar Wethouder C. van Eijk Agendapunt : B&W-vergadering

Nadere informatie

Verkeersbesluit. gelet op het bepaalde in artikel 18, eerste lid, onder d, van de Wegenverkeerswet 1994 (JVVW 1994),

Verkeersbesluit. gelet op het bepaalde in artikel 18, eerste lid, onder d, van de Wegenverkeerswet 1994 (JVVW 1994), Verkeersbesluit IT15.06770 besluitnummer: B43.0402 Burgemeester en Wethouders van de gemeente Waterland gelet op het bepaalde in artikel 18, eerste lid, onder d, van de Wegenverkeerswet 1994 (JVVW 1994),

Nadere informatie

Helmonds Energieconvenant

Helmonds Energieconvenant Helmonds Energieconvenant Helmondse bedrijven slaan de handen ineen voor een duurzame en betrouwbare energievoorziening. Waarom een energieconvenant? Energie is de drijvende kracht Energie is de drijvende

Nadere informatie

Projectplan Duurzaam Inkopen

Projectplan Duurzaam Inkopen Projectplan Duurzaam Inkopen Gemeente Franekeradeel, afdeling Bouwen en Milieu Minke Lotens - Eichhorn Augustus 2010 status: Definitief Inhoudsopgave Inleiding 3 Doelstellingen projectplan 4 Overige resultaten

Nadere informatie

Bio-energiecentrales Eindhoven

Bio-energiecentrales Eindhoven Bio-energiecentrales Eindhoven Frans Kastelijn Programmamanager Energie Gemeente Eindhoven December 2014 Inhoudsopgave 1. Algemeen 2. Duurzame energie en activiteiten op lokaal niveau 3. Bio-energie centrales

Nadere informatie

Bij de prioritering hebben de volgende overwegingen een belangrijke rol gespeeld:

Bij de prioritering hebben de volgende overwegingen een belangrijke rol gespeeld: 4 UITVOERING 4. Meerjaren uitvoeringsprogramma Bijgaand treft u het Meerjaren UitvoeringsProgramma (MUP) 0-05 voor de gemeente Brunssum aan. Het MUP is onderverdeeld in ACTIES (niet infrastructureel) en

Nadere informatie

B-85 Green Deal verduurzamen dierenbeschermingcentra

B-85 Green Deal verduurzamen dierenbeschermingcentra B-85 Green Deal verduurzamen dierenbeschermingcentra Partijen: 1. De Minister van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie, de heer drs. M.J.M. Verhagen en de Staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu,

Nadere informatie

Gemeente Langedijk. Voorstel aan de raad

Gemeente Langedijk. Voorstel aan de raad Gemeente Langedijk Raadsvergadering : 22 januari 2013 Agendanummer : 15 Portefeuillehouder Afdeling Opsteller : H.J.M. Schrijver : Beleid en Projecten : Schutten Voorstel aan de raad Onderwerp : Nota Langedijk

Nadere informatie

Energie- en CO 2 - Reductie initiatieven

Energie- en CO 2 - Reductie initiatieven Energie- en CO 2 - Reductie initiatieven Participatie in (sector- of keten-)initiatieven Versie: 3, februari 2015 Auteur Rob Boers CSU John Bos CSU Inhoud Inleiding ISO 26000 Duurzaamheidsprogramma medewerkers,

Nadere informatie

Voortgangsrapportage Gemeenteraad Beekstraatkwartier Bestemd Gemeenteraad Periode April/mei 2013. Status Openbaar Datum 13 mei 2013

Voortgangsrapportage Gemeenteraad Beekstraatkwartier Bestemd Gemeenteraad Periode April/mei 2013. Status Openbaar Datum 13 mei 2013 Voortgangsrapportage Gemeenteraad Beekstraatkwartier Bestemd Gemeenteraad Periode April/mei 2013 voor Status Openbaar Datum 13 mei 2013 1. Organisatie Gemeente Weert a) bestuurlijk College van B&W, H.

Nadere informatie

Inkoop en contractmanagement

Inkoop en contractmanagement Syllabus Inkoop en contractmanagement Een inspirerende bundeling van theorie en praktijk, tips en ervaringen, kansen en bedreigingen. Inclusief best practices bij onder meer Universiteit Twente, ING, provincie

Nadere informatie

Tussenevaluatie Zutphen energieneutraal anno 2012 Forum 23 april 2012

Tussenevaluatie Zutphen energieneutraal anno 2012 Forum 23 april 2012 Tussenevaluatie Zutphen energieneutraal anno 2012 Forum 23 april 2012 Sabine van Galen-Avegaart Agenda 1. De opgave Zutphen energieneutraal 2. Resultaat van ons beleid in cijfers 3. Wat hebben we in 2010-2011

Nadere informatie

Voorstel Gemeenteraad VII- C

Voorstel Gemeenteraad VII- C Voorstel Gemeenteraad VII- C Onderwerp Portefeuillehouder Oprichten Onderhoud Enschede BV Hans van Agteren agendaletter (C)) Programma LO Aangeboden aan Raad 18 september 2015 Stuknummer Corsanummer 1500098188

Nadere informatie

Inspreken Raadsplein

Inspreken Raadsplein Inspreken Raadsplein Onderwerp : Beleidsnota inkoop en aanbesteding (GM2007.1103 ) Plaats : raadsronde 7, vergaderruimte 2.27 20.30-21.25 Datum : 29 oktober 2007 Geachte raadsleden, U zult het ongetwijfeld

Nadere informatie

ECFD/U201400578 Lbr. 14/019

ECFD/U201400578 Lbr. 14/019 Brief aan de leden T.a.v. het college en de raad informatiecentrum tel. (070) 373 8393 betreft Ondersteuningsprogramma Energie uw kenmerk ons kenmerk ECFD/U201400578 Lbr. 14/019 bijlage(n) 2 datum 20 maart

Nadere informatie

Energie meetplan 2012-2015. Conform niveau 3 op de CO2-prestatieladder 2.1

Energie meetplan 2012-2015. Conform niveau 3 op de CO2-prestatieladder 2.1 Energie meetplan 2012-2015 Conform niveau 3 op de CO2-prestatieladder 2.1 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 2 Doelstellingen 4 3 Planning meetmomenten 5 3.1. Vestiging A3 Hoogland Vastgoedonderhoud 5 Scope 1

Nadere informatie

Milieucriteria voor het maatschappelijk verantwoord inkopen van. Riolering. Versie 7 mei 2015

Milieucriteria voor het maatschappelijk verantwoord inkopen van. Riolering. Versie 7 mei 2015 Milieucriteria voor het maatschappelijk verantwoord inkopen van Riolering 1. Scope/afbakening Onder de productgroep Riolering valt het geheel aan werken, diensten of leveringen gericht op de inzameling

Nadere informatie

12.1.1 Kwaliteit van de leefomgeving behouden en op punten verbeteren

12.1.1 Kwaliteit van de leefomgeving behouden en op punten verbeteren Programma 12 Milieu 12.1 Wat hebben we bereikt? 12.1.1 Kwaliteit van de leefomgeving behouden en op punten verbeteren Ruimtelijke ontwikkeling o Milieu aspecten worden vroegtijdig betrokken bij projecten/gebiedsontwikkelingen

Nadere informatie

Duurzaamheid bij RWS. Van visie naar praktijk. Annette Augustijn. Symposium Duurzame Infrastructuur 28 april 2011, Woerden

Duurzaamheid bij RWS. Van visie naar praktijk. Annette Augustijn. Symposium Duurzame Infrastructuur 28 april 2011, Woerden Ministerie van Infrastructuur en Milieu Duurzaamheid bij RWS Van visie naar praktijk Symposium Duurzame Infrastructuur 28 april 2011, Woerden Annette Augustijn Programmadirecteur Duurzaam RWS 28 april

Nadere informatie

Behandelend ambtenaar Thijs Klompmaker, 0595-447781 gemeente@winsum.nl (t.a.v. Thijs Klompmaker)

Behandelend ambtenaar Thijs Klompmaker, 0595-447781 gemeente@winsum.nl (t.a.v. Thijs Klompmaker) Vergadering: 19 juni 2007 Agendanummer: 13 Status: bespreekstuk Behandelend ambtenaar Thijs Klompmaker, 0595-447781 E-mail: gemeente@winsum.nl (t.a.v. Thijs Klompmaker) Aan de gemeenteraad, Onderwerp:

Nadere informatie

Onderzoek duurzame bedrijfsterreinen

Onderzoek duurzame bedrijfsterreinen Onderzoek duurzame bedrijfsterreinen In de afgelopen maanden heeft de Stichting Groene Hart samen met IVAM en Grontmij hard gewerkt aan het verduurzamen van vier bedrijfsterreinen ITC, gemeente Alphen

Nadere informatie

Wijzigingsplan Torenvalk 58a Surhuisterveen

Wijzigingsplan Torenvalk 58a Surhuisterveen Wijzigingsplan Torenvalk 58a Surhuisterveen TOELICHTING 1 Inleiding 1.1 Aanleiding De familie Hoogsteen wil een nieuwe woning bouwen op het perceel Torenvalk 58a te Surhuisterveen. Het plan past niet binnen

Nadere informatie

Voorblad M. van der Meulen (036) 527 7834 DocMan 18 april 2006 Pagina /6 Parafen:

Voorblad M. van der Meulen (036) 527 7834 DocMan 18 april 2006 Pagina /6 Parafen: Voorstel aan Burgemeester en Wethouders Voorblad M. van der Meulen (036) 527 7834 DocMan 18 april 2006 Pagina /6 Parafen: Onderwerp Nota van uitgangspunten Parkstrook Almere Buiten (Bosrandpark tot en

Nadere informatie

Wijzer worden van Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen

Wijzer worden van Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen De Meeuw Nederland Industrieweg 8 Postbus 18 5688 ZG Oirschot T +31 (0)499 57 20 24 F +31 (0)499 57 46 05 info@demeeuw.com www.demeeuw.com De Meeuw en MVO Wijzer worden van Maatschappelijk Verantwoord

Nadere informatie

tot eind 2025 - LED verlichting bij vervanging - inzet slimme verlichtingsconcepten

tot eind 2025 - LED verlichting bij vervanging - inzet slimme verlichtingsconcepten Doelstelling Actie Doorlooptijd Wat gaan we doen Eigenaarschap Eigen organisatie 20% energiebesparing t.o.v. 2015 Energiebesparing gemeentelijke gebouwen 20% transitie naar hernieuwbare energie t.o.v.

Nadere informatie

Resultaten van ons duurzaamheidsbeleid

Resultaten van ons duurzaamheidsbeleid Resultaten van ons duurzaamheidsbeleid In 2013 zijn we van start gegaan met de implementatie van ons duurzaamheidsbeleid en onderstaand ziet u de doelstellingen uit onze duurzaamheidsverklaring en de behaalde

Nadere informatie

Robèrt Smits Fractievoorzitter GroenLinks Bodegraven-Reeuwijk Februari 2013

Robèrt Smits Fractievoorzitter GroenLinks Bodegraven-Reeuwijk Februari 2013 I VOORWOORD Velen hebben het over duurzaamheid, maar vaak blijft het bij woorden. Zo horen en lezen we dagelijks over nieuwe initiatieven op het gebied van duurzaamheid in Nederland, maar er wordt tegelijkertijd

Nadere informatie

Energie Management Actieplan

Energie Management Actieplan Energie Management Actieplan Aannemingsbedrijf K. Dekker B.V. Opgesteld door: Gecontroleerd door: Vrijgave door: D. Blank H. Groenenberg M.J.M. Stoop Versie: augustus 2014 1 Voorwoord In onze missie staat

Nadere informatie

Energiezorgplan Van Dorp installaties bv 2011 2015. Versie 3.0 (Summary)

Energiezorgplan Van Dorp installaties bv 2011 2015. Versie 3.0 (Summary) Energiezorgplan Van Dorp installaties bv 2011 2015 Versie 3.0 (Summary) Auteurs: Van Dorp Dienstencentrum Datum: Update: Augustus 2013 Inhoudsopgave 1. Inleiding... 2 2. Energiebeleid... 3 2.1 Continue

Nadere informatie

Energie Management Actieplan 2015

Energie Management Actieplan 2015 Energie Management Actieplan 2015 Aannemingsbedrijf K. Dekker B.V. Opgesteld door: Gecontroleerd door: Vrijgave door: D. Blank H. Groenenberg A.A. Kirstein Versie: Juni 2015 Energie management actieplan

Nadere informatie

van de het raadslid dhr. F. van den Broek (VVD) over parkeren Eindhoven Airport

van de het raadslid dhr. F. van den Broek (VVD) over parkeren Eindhoven Airport gemeente Eindhoven Raadsnummer 15R6402 Inboeknummer 15bst00960 Beslisdatum B&W 14 juli 2015 Dossiernummer 15.29.103 (2.3.2) Raadsvragen van de het raadslid dhr. F. van den Broek (VVD) over parkeren Eindhoven

Nadere informatie

Beleid / actie / thema Datum Bron Opmerkingen / Commentaar Duurzaam Pijnacker-Nootdorp een kwestie van doen

Beleid / actie / thema Datum Bron Opmerkingen / Commentaar Duurzaam Pijnacker-Nootdorp een kwestie van doen Samenwerking GroenLinks Haaglanden, Polderzaal van het Provinciehuis, 30 januari 2013 Duurzaamheid in Pijnacker-Nootdorp Bijdrage Hans Velt, Gemeenteraadslid GroenLinks Beleid / actie / thema Datum Bron

Nadere informatie

Raadsvergadering, 2 februari 2010. Voorstel aan de Raad. Onderwerp: Economisch Actie Programma

Raadsvergadering, 2 februari 2010. Voorstel aan de Raad. Onderwerp: Economisch Actie Programma Raadsvergadering, 2 februari 2010 Voorstel aan de Raad Onderwerp: Economisch Actie Programma Nr.: 369 Agendapunt: Voorbespreking & 15 Datum: 19 januari 2010 Onderdeel raadsprogramma: Portefeuillehouder:

Nadere informatie

PROJECTPLAN METERS MAKEN IN DE ESHOF

PROJECTPLAN METERS MAKEN IN DE ESHOF PROJECTPLAN METERS MAKEN IN DE ESHOF De Eshof op weg naar energie neutraal! = woningen Eshof naar nul op de meter = Inhoud 1. Ambitie: naar meest duurzame wijk van Elst? 2. Meten is weten: per wijk per

Nadere informatie

Raadsstuk. 157/2008 19 augustus 2008 WZ/ogv 08/133472

Raadsstuk. 157/2008 19 augustus 2008 WZ/ogv 08/133472 Raadsstuk Raadsstuk B&W datum Sector/Afd Reg.nr(s) Onderwerp 157/2008 19 augustus 2008 WZ/ogv 08/133472 Kredietaanvraag project Van riool tot Rode Loper: Jansstraat, Jansweg, Kruisstraat en Smedestraat

Nadere informatie

Energievisie Borne 22 september 2011. Michel Leermakers Linda Rutgers Twence. Co Kuip HVC. www.twence.nl

Energievisie Borne 22 september 2011. Michel Leermakers Linda Rutgers Twence. Co Kuip HVC. www.twence.nl Energievisie Borne 22 september 2011 Michel Leermakers Linda Rutgers Twence Co Kuip HVC Inhoud van vanochtend Gemeente Borne Visie Twence Werkwijze Energievisie Resultaten Huidige energieconsumptie Bronpotentieel

Nadere informatie

Collegevoorstel Reg. nr : 1110317 Afdeling : WM Datum :

Collegevoorstel Reg. nr : 1110317 Afdeling : WM Datum : Datum : Onderwerp Plaatsing laadpalen voor elektrische voertuigen door de stichting e-laad op gemeentegrond Samenvatting De stichting e-laad is bezig met een landelijke pilot om elektrisch rijden te stimuleren.

Nadere informatie

Raadsvoorstel 25 juni 2015 AB15.00400 RV2015-046

Raadsvoorstel 25 juni 2015 AB15.00400 RV2015-046 Raadsvergadering d.d. Casenummer Raadsvoorstelnummer Raadsvoorstel 25 juni 2015 AB15.00400 RV2015-046 Gemeente Bussum Ter beschikking stellen krediet en budget t.b.v. transformatie Grondwal De Nieuwe Vaart

Nadere informatie

Bijlage 3. Samenvatting. Inspraakmomenten. Samenvatting. Relatie beleidsplan duurzaamheid

Bijlage 3. Samenvatting. Inspraakmomenten. Samenvatting. Relatie beleidsplan duurzaamheid Dit verslag geeft een samenvatting van drie inspraakmomenten die hebben plaatsgevonden bij het opstellen van de Duurzaamheidsagenda 2020. De drie inspraakmomenten bestaan uit: het raadplegen van een burgerpanel,

Nadere informatie

Milieubarometerrapport 2014

Milieubarometerrapport 2014 Milieubarometerrapport 2014 Broekema Wegenbouw bv Milieubarometer - 2014 Broekema Wegenbouw bv Inhoud De Milieubarometer vertaalt gegevens zoals elektriciteitsverbruik en afvalproductie naar grafieken

Nadere informatie

Emissie reductie Voortgangsrapportage Q2 2010

Emissie reductie Voortgangsrapportage Q2 2010 Titel: Emissie reductie Voortgangsrapportage Q2 2010 ASSET Rail Bezoekadres: Postadres: Tel: Fax: e-mail: Houtakker 33 Postbus 204 6680 AE Bemmel 0481 470 310 0481 463 143 info@assetrail.nl Documentcode

Nadere informatie

AANVRAAG AANVULLEND PROJECTINVESTERINGSKREDIET VOOR: FIETSPAD LINDEWEG F426.

AANVRAAG AANVULLEND PROJECTINVESTERINGSKREDIET VOOR: FIETSPAD LINDEWEG F426. AANVRAAG AANVULLEND PROJECTINVESTERINGSKREDIET VOOR: FIETSPAD LINDEWEG F426. 1. Aanleiding Voor het project Fietspad Lindeweg F426 is het reeds beschikbaar gestelde investeringskrediet van 1.279.000 inclusief

Nadere informatie

Samen werken aan een klimaatbestendige en energieneutrale gemeente

Samen werken aan een klimaatbestendige en energieneutrale gemeente Samen werken aan een klimaatbestendige en energieneutrale gemeente 3 Doel 1: Een klimaatbestendig en energieneutraal Sliedrecht 4 Mileubeleidsplan en uitvoeringsprogramma 2010-2011 De gemeente vindt duurzaamheid

Nadere informatie

Document: Energiemanagementplan

Document: Energiemanagementplan Energiemanagementplan Certificering op CO 2 -prestatieladder CO 2 -prestatieladder Niveau 3 Auteur(s): Mevrouw C.K. Kloens De heer D. Slothouber 23 oktober 2013 (revisie 1.0) Definitief rapport Inhoudsopgave:

Nadere informatie

5. De raad informeren via bijgevoegde raadsinformatiebrief.

5. De raad informeren via bijgevoegde raadsinformatiebrief. ..aao *@ gemeente Roermond VOORSTEL AAN BURGEMEESTER EN WETHOUDERS VAN DE GEMEENTE ROERMOND datum indiening: 13 juli 2015 afdeling: Stedelijke Ontwikkeling datum/agendapunt B&Wve aderi 2107151401 = Ondelwerp:

Nadere informatie

gemeente Eindhoven Uitleg bij de indicatoren behorende bij de einddoelen van het programma Duurzaamheid

gemeente Eindhoven Uitleg bij de indicatoren behorende bij de einddoelen van het programma Duurzaamheid gemeente Eindhoven Inboeknummer Beslisdatum B&W Dossiernummer Bijlage bij RIB Einddoelen programma Duurzaamheid Uitleg bij de indicatoren behorende bij de einddoelen van het programma Duurzaamheid Energie

Nadere informatie

VOORSTEL AAN DE GEMEENTERAAD

VOORSTEL AAN DE GEMEENTERAAD VOORSTEL AAN DE GEMEENTERAAD Datum Raadsvergadering: Bestuurlijk hoofdthema: Programma F Middelen en Economie BBVnummer: 134653 Raadsvoorstel: 134948 Portefeuillehouder: Bert Euser Onderwerp 2e Tussenrapportage

Nadere informatie

Bio energiecentrales Eindhoven

Bio energiecentrales Eindhoven Bio energiecentrales Eindhoven Frans Kastelijn Projectmanager Gemeente Eindhoven Maart 2009 Inhoudsopgave 1. Duurzame energie op lokaal niveau 2 Activiteiten op lokaal niveau 3. Bio energiecentrales in

Nadere informatie

Aansluiting A59 via Ei van Drunen op de Spoorlaan te Drunen

Aansluiting A59 via Ei van Drunen op de Spoorlaan te Drunen Raadsvoorstel Inleiding Reeds vele malen zijn de aansluitingen op de A59 ter hoogte van de gemeente Heusden ter sprake gekomen. Deze zijn verwerkt in de Corridorstudie A59, de Structuurvisie Heusden en

Nadere informatie

RAADSVOORSTEL EN ONTWERPBESLUIT

RAADSVOORSTEL EN ONTWERPBESLUIT PUBMCREüC RAADSVOORSTEL EN ONTWERPBESLUIT Registratienummer raad: 1121476 Datum: 6 mei 2014 Behandeld door: M.C. Deinum Afdeling / Team: RO/ROB Onderwerp: Project Solar Campus Purmerend, instemmen met

Nadere informatie

Groeiplan voor warmte. een initiatief van provincies, gemeenten en sector

Groeiplan voor warmte. een initiatief van provincies, gemeenten en sector Groeiplan voor warmte een initiatief van provincies, gemeenten en sector 27 november 2015 De Provincies Gelderland, Zuid-Holland, Noord-Holland, en Limburg, Metropoolregio Rotterdam Den Haag, de Gemeenten

Nadere informatie

Duurzaam Inkopen. Ric Hettinga. Programmadirectie Duurzaam Inkopen. Ministerie van VROM

Duurzaam Inkopen. Ric Hettinga. Programmadirectie Duurzaam Inkopen. Ministerie van VROM Duurzaam Inkopen Ric Hettinga Programmadirectie Duurzaam Inkopen Ministerie van VROM Wat is duurzaamheid? Relevante concepten: People, planet, profit Cradle to cradle (C2C) Duurzame bedrijfsvoering Wat

Nadere informatie

Energiemanagement actieplan. CO2 prestatieladder

Energiemanagement actieplan. CO2 prestatieladder Energiemanagement actieplan CO2 prestatieladder Opgesteld door : Karin van Roode en Yonni van der Vlies Datum : 12 maart 2015 Versie : 1.1 Goedgekeurd door Paraaf : Harry van Roode : Datum: 12 maart 2015

Nadere informatie

In dit hoofdstuk wordt uiteengezet welke taken en verantwoordelijkheden de verschillende actoren binnen de gemeente Spijkenisse hebben.

In dit hoofdstuk wordt uiteengezet welke taken en verantwoordelijkheden de verschillende actoren binnen de gemeente Spijkenisse hebben. 7 Taken en verantwoordelijkheden In dit hoofdstuk wordt uiteengezet welke taken en verantwoordelijkheden de verschillende actoren binnen de gemeente Spijkenisse hebben. 7.1 Gemeenteraad De Gemeenteraad

Nadere informatie

agendapunt 3.b.12 Aan College van Dijkgraaf en Hoogheemraden STRATEGISCH KETENPLAN NETWERK AFVALWATERKETEN DELFLAND Datum 10 november 2015

agendapunt 3.b.12 Aan College van Dijkgraaf en Hoogheemraden STRATEGISCH KETENPLAN NETWERK AFVALWATERKETEN DELFLAND Datum 10 november 2015 agendapunt 3.b.12 1220707 Aan College van Dijkgraaf en Hoogheemraden STRATEGISCH KETENPLAN NETWERK AFVALWATERKETEN DELFLAND Portefeuillehouder Olphen, J.W.A. van Datum 10 november 2015 Aard bespreking

Nadere informatie

Registratienummer collegebesluit: 15.23361

Registratienummer collegebesluit: 15.23361 Gemeente Nieuwkoop College van Burgemeester en Wethouders Raadsvoorstel Portefeuillehouder: T. Veninga en J.W.M. Pietersen Opgesteld door: Simone Vincent, afdeling Publiekszaken Besluitvormende vergadering:

Nadere informatie