Gemeente Binnenmaas Programma Duurzaam Binnenmaas Uitvoeringsprogramma Afdeling Ruimte & Groen P.J. de Bakker, P. Bakker en R.

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Gemeente Binnenmaas Programma Duurzaam Binnenmaas Uitvoeringsprogramma Afdeling Ruimte & Groen P.J. de Bakker, P. Bakker en R."

Transcriptie

1 Gemeente Binnenmaas Programma Duurzaam Binnenmaas Uitvoeringsprogramma Afdeling Ruimte & Groen P.J. de Bakker, P. Bakker en R. Tuk 6 april 2011

2 Inhoudsopgave Voorwoord 2 1 Inleiding Inleidend Programma Duurzaam Binnenmaas Leeswijzer 3 2 Thema 1: Duurzaam Bouwen 4 3 Thema 2: Duurzame Organisatie 7 4 Thema 3: Duurzame Mobiliteit 10 5 Thema 4: Duurzaam Ondernemen 12 6 Thema 5: Duurzame Omgeving 14 1

3 Voorwoord Voor u ligt het uitvoeringsprogramma van het programma Duurzaam Binnenmaas voor de periode Het college van burgemeester en wethouders van Binnenmaas wil duurzaamheid in de gemeente Binnenmaas faciliteren en stimuleren met het programma Duurzaam Binnenmaas. Met dit uitvoeringsprogramma wordt het programma Duurzaam Binnenmaas uitgewerkt tot concrete activiteiten voor de periode Op basis van dit uitvoeringsprogramma wordt jaarlijks de voortgang van het programma Duurzaam Binnenmaas gerapporteerd. Namens het college van burgemeester en wethouders van Binnenmaas, E.C. Lafeber Wethouder Milieu 2

4 1 Inleiding 1.1 Inleidend Het programma Duurzaam Binnenmaas wordt in dit uitvoeringsprogramma uitgewerkt tot concrete activiteiten voor de periode Een aantal van deze activiteiten zijn de afgelopen jaren al in gang gezet. Met dit uitvoeringsprogramma worden deze activiteiten gestructureerd en zichtbaar gemaakt. Daarnaast starten wij op basis van dit uitvoeringsprogramma diverse nieuwe activiteiten. Het programma Duurzaam Binnenmaas wordt hieronder nog kort toegelicht. Per thema worden de doelstellingen, zoals die zijn geformuleerd in het basisdocument, en de concrete activiteiten die bij het betreffende thema horen, in dit Uitvoeringsprogramma beschreven. Elke activiteit wordt in dit uitvoeringsprogramma toegelicht en bestaat uit de onderdelen; resultaat, planning, kosten en status. Op basis van dit uitvoeringsprogramma wordt jaarlijks de voortgang van het programma Duurzaam Binnenmaas gerapporteerd. Hierbij wordt aangesloten op de P&C cyclus. 1.2 Programma Duurzaam Binnenmaas De gemeente Binnenmaas wil duurzaamheid faciliteren en stimuleren met het programma Duurzaam Binnenmaas. In het basisdocument van het programma Duurzaam Binnenmaas hebben wij onze duurzaamheidsvisie vastgelegd: Wij kiezen voor een duurzame ontwikkeling van de gemeente Binnenmaas. Dit betekent dat er aandacht wordt besteed aan en er een balans wordt gezocht tussen de kwaliteit van de samenleving (People), het milieu (Planet) en economische ontwikkelingen (Profit), waarbij zoveel mogelijk rekening wordt gehouden met de toekomst. Op basis van deze visie werken wij aan een duurzaam Binnenmaas. In het basisdocument zijn verder de uitgangspunten en randvoorwaarden van het programma Duurzaam Binnenmaas vastgelegd. Wij werken op basis van de volgende uitgangspunten aan een duurzaam Binnenmaas: 1. wij zijn ambitieus, maar ook realistisch; 2. wij denken duurzaam; 3. wij maken duurzaamheid zichtbaar; 4. wij kijken eerst naar onze eigen taken; 5. wij geven het goede voorbeeld; 6. wij doen het samen; 7. wij pakken kansen als die zich voordoen. De in het basisdocument vastgestelde randvoorwaarden hebben betrekking op de aanwezige ambtelijk capaciteit en de beschikbare financiële middelen. Het programma Duurzaam Binnenmaas bestaat uit vijf thema s: Duurzaam Bouwen, Duurzame Organisatie, Duurzame Mobiliteit, Duurzaam Ondernemen en Duurzame Omgeving. 1.3 Leeswijzer Naast dit inleidende hoofdstuk bestaat dit uitvoeringsprogramma uit vijf hoofdstukken die elk een thema van het programma Duurzaam Binnenmaas behandelen. 3

5 2 Thema 1: Duurzaam Bouwen Onder het thema Duurzaam Bouwen vallen alle doelstellingen en activiteiten die betrekking hebben op de nieuwbouw en renovatie van gebouwen (duurzaam bouwen) en het toepassen van duurzame maatregelen in de ruimtelijke inrichting en bij de (her)inrichting van de leefomgeving (duurzame gebiedsontwikkeling oftewel DGO). Doelstellingen 1. In de gemeente Binnenmaas wordt duurzaam gebouwd volgens de ambitie en criteria die zijn vastgelegd in het Beleidskader Duurzaam Bouwen; 2. in de gemeente Binnenmaas worden bij ruimtelijke ontwikkelingen maatregelen op het gebied van duurzaamheid genomen. Activiteiten Activiteit 1.01 Beleidskader Duurzaam Bouwen Wij willen duurzaam bouwen in de gemeente Binnenmaas stimuleren. Duurzaam bouwen betekent bouwen met het oog op de toekomst. Denk bijvoorbeeld aan het gebruik van duurzame energiebronnen zoals zonnepanelen, een energiezuinige manier van verwarmen of juist koelen, maar ook aan het gebruik van milieuvriendelijke bouwmaterialen. Duurzaam gebouwde woningen zijn ook woningen die levensloopbestendig zijn: woningen die aangepast kunnen worden aan de levensfase van de bewoner. Met het Beleidskader Duurzaam Bouwen leggen wij onze ambitie en criteria voor duurzaam bouwen vast. Resultaat: het Beleidskader Duurzaam Bouwen is vastgesteld. Planning: mei 2011 Kosten: interne uren (150 uur jaarlijks) / kosten gebruik instrument Activiteit 1.02 Subsidieverordening Duurzaam Bouwen Gelet op artikel 122 van de Woningwet en onze wens om duurzaam bouwen te belonen is het noodzakelijk om een Subsidieverordening Duurzaam Bouwen op te stellen. In verschillende gemeenten wordt er al gewerkt met een subsidieverordening om duurzaam bouwen te bevorderen. Resultaat: de Subsidieverordening Duurzaam Bouwen is vastgesteld. Planning: september 2011 Kosten: interne uren (80 uur voor opstellen) 4

6 Activiteit 1.03 Pilotproject Duurzame gebiedsontwikkeling Wij willen een pilotproject duurzame gebiedsontwikkeling aanwijzen en eventueel de uitvoering van het project voorbereiden. Bij duurzame gebiedsontwikkeling (DGO) gaat het niet alleen om duurzaam bouwen, maar om een integrale duurzame aanpak van de gehele ontwikkeling. Concrete maatregelen waar je hierbij aan kunt denken zijn onder andere het gebruik van FSC hout, duurzame energie, aandacht voor biodiversiteit en natuurlijke zuivering van het water. Wij gaan na of het mogelijk is dit pilotproject te koppelen aan het voornemen in het Uitvoeringsprogramma van de Structuurvisie Hoeksche Waard om een pilotproject voor een energieneutrale wijk op te zetten. Hierdoor is wellicht een financiële bijdrage van het Samenwerkingsorgaan Hoeksche Waard mogelijk. Resultaat: er is een pilotproject Duurzame gebiedsontwikkeling aangewezen en indien mogelijk is gestart met het voorbereiden van de uitvoering van het pilotproject. Planning: Kosten: interne uren (150 uur voor aanwijzing) Status: nog niet gestart Activiteit 1.04 Prestatieafspraken met HW Wonen In de prestatieafspraken met HW Wonen willen wij afspraken maken over duurzaam bouwen. De gemeenten Korendijk en Oud-Beijerland hebben dit inmiddels ook gedaan. Het gaat hierbij met name om afspraken over de aspecten energiezuinigheid en toekomstgericht bouwen (levensloopbestendig). Resultaat: in de prestatieafspraken met HW Wonen zijn afspraken gemaakt over duurzaam bouwen. Planning: 2011 Kosten: interne uren Status: nog niet gestart Activiteit 1.05 Duurzaamheidsparagraaf Wij willen dat het thema duurzaamheid in nieuwe bestemmingsplannen waarbij sprake is van een bouwplan wordt opgenomen. Resultaat: in nieuwe bestemmingsplannen waarbij sprake is van een bouwplan is het thema duurzaamheid opgenomen en aangegeven welke maatregelen op het gebied van duurzaamheid worden genomen. Planning: gedurende de gehele uitvoeringsperiode ( ) Kosten: interne uren / kosten opstellen bestemmingsplan Status: nog niet gestart 5

7 Activiteit 1.06 Duurzaamheid in de gemeentelijke structuurvisie Net zoals in de Structuurvisie Hoeksche Waard willen wij dat in de gemeentelijke structuurvisie duurzaamheid als uitgangspunt voor nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen is vastgelegd. Resultaat: in de gemeentelijke structuurvisie is het thema duurzaamheid als uitgangspunt voor nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen vastgelegd. Planning: 2012 Kosten: interne uren / kosten opstellen structuurvisie Status: nog niet gestart Activiteit 1.07 Communicatie over Duurzaam Bouwen Wij willen burgers, bedrijven en organisaties informeren over de mogelijkheden die er zijn op het gebied van duurzaam bouwen. Resultaat: via de gemeenterubriek en worden burgers, bedrijven en organisaties regelmatig geïnformeerd over de mogelijkheden die er zijn op het gebied van duurzaam bouwen. Planning: gedurende de gehele uitvoeringsperiode ( ) Kosten: interne uren Status: is op beperkte schaal al gestart Activiteit 1.08 Register Duurzaam Bouwen Voor de communicatie m.b.t. duurzaam bouwen én om ontwikkelende partijen voorbeelden aan te reiken willen wij op een register bijhouden van projecten in de gemeente Binnenmaas waarbij duurzaam is gebouwd. Resultaat: op worden projecten waarbij duurzaam is gebouwd in een Register Duurzaam Bouwen bijgehouden. Planning: gedurende de gehele uitvoeringsperiode ( ) Kosten: interne uren Status: nog niet gestart 6

8 3 Thema 2: Duurzame Organisatie Onder het thema Duurzame Organisatie vallen alle doelstellingen die betrekking hebben op de eigen gemeentelijke organisatie. Doelstellingen 1. wij streven naar 100% duurzaam inkopen door de gemeente in 2015; 2. de medewerkers milieubewuster laten denken en doen; 3. groene stroom voor onze energievoorziening gebruiken vanaf medio 2011; 4. milieu en duurzaamheid opnemen in de raadsvoorstellen; 5. duurzaamheidsmeter invullen en jaarlijks rapporteren aan de raad. Activiteiten Activiteit 2.01 Duurzaam inkopen De Rijksoverheid heeft als ambitie om in 2010 bij 100 procent van haar inkopen duurzaamheid mee te nemen; voor provincies en waterschappen is dit 50 procent, voor gemeenten 75 procent. Alle partijen streven naar 100 procent in Zo krijgt de markt van duurzame producten en diensten een stevige impuls en geeft de overheid het goede voorbeeld. Duurzaam inkopen is inkopen volgens de criteriadocumenten die opgesteld zijn door Agentschap NL. Er zijn op dit moment criteriadocumenten voor 45 productgroepen. Resultaat: wij streven naar 100% duurzaam inkopen via de criteriadocumenten in Planning: in 2010 is gestart met duurzaam inkopen. Kosten: per productgroep afhankelijk. Status: gestart Activiteit 2.02 Interne organisatie verduurzamen De medewerkers worden betrokken bij duurzaamheid binnen de eigen organisatie. Ze worden aangespoord om te denken aan duurzaamheid (lichten uit, papier scheiden). Ook worden zij gevraagd mee te denken over het onderwerp. Resultaat: de medewerkers milieubewuster laten denken en betrekken bij het proces duurzame ideeën Planning: gedurende de gehele uitvoeringsperiode ( ) (al gestart in 2010) Kosten: nihil Status: loopt 7

9 Activiteit 2.03 Inkoopbeleid In de gemeente Binnenmaas wordt jaarlijks voor zo n 12 miljoen aan goederen, werken en diensten ingekocht. Om dit in goede banen te leiden is een inkoophandboek opgesteld, waarin het inkoopbeleid is omschreven en kaders zijn meegegeven ten aanzien van de uitvoering. Eén van de doelstellingen van het handboek is dat gemeentebreed op een eenduidige wijze inkoop- en aanbestedingsprocedures worden gevolgd. Waar mogelijk moeten de criteriadocumenten worden toegepast die per productgroep zijn ontwikkeld. Resultaat: duurzaam inkopen is formeel vastgelegd in het inkoopbeleid. Planning: 2011 Kosten: interne kosten Status: Het inkoophandboek wordt momenteel aangepast. Richtlijnen voor duurzaam inkopen zijn opgenomen in het nieuwe handboek. Tevens wordt een inkoopregister toegevoegd om te kunnen monitoren in hoeveel procent van de gevallen duurzaam wordt ingekocht. Activiteit 2.04 Verduurzamen energievoorziening De energievoorziening van de gemeente Binnenmaas is verduurzaamd. Dit houdt in: het gemeentehuis, maar ook alle gemeentelijke aansluitingen, dus ook de rioolpompen, sporthallen, recreatieoord en openbare verlichting etcetera. Resultaat: 100% duurzaam gaan inkopen van groene stroom voor de gemeente. Planning: start 1 juli 2011 Kosten: de kosten voor het contract voor de energievoorziening van de gemeente. Activiteit 2.06 Duurzaamheidsparagraaf In de relevante B&W en raadsvoorstellen is de duurzaamheidsparagraaf (onder het kopje milieuaspecten) ingevuld. Resultaat: in elk B&W en raadsvoorstel is de duurzaamheidsparagraaf (indien relevant) ingevuld. Planning: gedurende de gehele uitvoeringsperiode ( ) (al gestart in 2009) Kosten: maken onderdeel uit van het voorstel Status: loopt 8

10 Activiteit 2.07 Duurzaamheidsmeter 1x per jaar de raad informeren over de duurzaamheidsmeter samen met de jaarlijkse voortgangsrapportage van het programma Duurzaam Binnenmaas. Resultaat: gemeente Binnenmaas zichtbaar maken in de duurzaamheidsmeter. Planning: gedurende de gehele uitvoeringsperiode ( ) (al gestart in 2009) Kosten: geen Status: loopt 9

11 4 Thema 3: Duurzame Mobiliteit Onder het thema Duurzame Mobiliteit vallen alle doelstellingen die betrekking hebben op de aspecten verkeer, (openbaar) vervoer, infrastructuur en mobiliteit. Doelstellingen 1. Het realiseren van oplaadpunten voor elektrische vervoermiddelen stimuleren; 2. het rijden op aardgas en het realiseren van aardgasvulpunten bij bestaande en nieuwe tankstations stimuleren; 3. het openbaar vervoer in Binnenmaas verduurzamen ; 4. verkeersveiligheid in de woonkernen verbeteren. Activiteiten Activiteit 3.01 Elektrische mobiliteit Wij willen stimuleren. het plaatsen van oplaadpunten voor elektrische vervoermiddelen Resultaat: dit jaar zijn er twee oplaadpunten voor elektrische auto s gerealiseerd. Wij staan positief tegenover de plaatsing van extra oplaadpunten (ook voor fietsers en scooters gezien de recreatieve functie van de Hoeksche Waard). Planning: twee oplaadpunten zijn inmiddels gerealiseerd. Gedurende de gehele uitvoeringsperiode ( ) stimuleren plaatsing oplaadpunten. Kosten: de Stichting e-laad.nl betaalt en plaatst de oplaadpunten voor auto s. Wij dienen de parkeerplaatsen (vier stuks) beschikbaar te stellen en in te richten. Kosten worden betaald vanuit het bestaande budget. Status: de twee oplaadpunten zijn inmiddels geplaatst en aangesloten op het elektriciteitsnet. De oplaadpunten zijn officieel in bedrijf gesteld. Activiteit 3.02 Rijden op aardgas Binnenmaas zal het rijden op aardgas en het realiseren van aardgasvulpunten bij bestaande en nieuwe tankstations onder de aandacht brengen. Resultaat: één tankstation in Binnenmaas beschikt over een aardgasvulpunt. Bedrijven met een aanzienlijk wagenpark zal worden gevraagd de levering van aardgas als brandstof in overweging te nemen. Planning: gedurende de gehele uitvoeringsperiode ( ) Kosten: De kosten voor het realiseren van een aardgasvulpunt bij een tankstation worden gedragen door de exploitant. De realisatie van aardgasvulpunten is vaak wel afhankelijk van de subsidiemogelijkheden die het Rijk biedt. 10

12 Activiteit 3.03 Openbaar vervoer Wij willen het openbaar vervoer in de gemeente Binnenmaas verduurzamen. Resultaat: De gemeente zal zich inspannen om in de voorbereiding op de provinciale concessieverlening de duurzaamheidsstandpunten van de gemeente kenbaar te maken. Verbeterpunten kunnen zijn: (1) conformeren van de uitlaatgassen van de bussen aan de Euro-5 norm, (2) het optimaliseren van de dienstregeling, (3) continuering dekkingsgraad van de lijnvoering en kwaliteit vervoer en (4)het optimaliseren van de dienstregeling ook voor speciale groepen als gehandicapten, sociaal zwakkeren en senioren. Planning: na afloop van de huidige concessieverlening in Kosten: geen Status: staat in de wacht Activiteit 3.04 Duurzaam veilig Verkeersveiligheid in de woonkernen verbeteren en de uitstoot van schadelijke uitlaatgassen verlagen. Resultaat: In de voorbereidende fase van nieuwe ruimtelijke projecten en bij de aanpak van knelpunten die zijn benoemd in het kader van het krediet knelpuntenanalyse verkeersveiligheid, de voorkeur uit laten gaan naar: (1) het gebruik van duurzaam bestratingsmateriaal, (2) de implementatie van duurzaam veilige verkeersmaatregelen en (3) het optimaliseren van bestaande 30 km/u zones. Planning: op basis van projecten en de aanpak van de benoemde knelpunten. Kosten: maken onderdeel uit van het betreffende project en voor de benoemde knelpunten het krediet knelpuntenanalyse verkeersveiligheid. Status: loopt Activiteit 3.05 Verkeersvisie Wij willen duurzame verkeersmaatregelen omschrijven en meenemen in de verkeersvisie. Door middel van het structureren van de verkeersstromen worden de daartoe aangewezen wegen benut voor het verkeer waardoor de leefbaarheid in de woongebieden wordt verbeterd én schadelijke emissies zullen verminderen. Resultaat: een vastgestelde verkeersvisie en een regionaal verkeers- en vervoersplan. Planning: 2011 (verkeersvisie) 2013 GVVP (gemeentelijk verkeers- en vervoersplan) Kosten: bestaand budget 11

13 5 Thema 4: Duurzaam Ondernemen Onder het thema Duurzaam Ondernemen vallen alle doelstellingen die betrekking hebben op bedrijvigheid, ondernemen en op de (her)ontwikkeling van bedrijventerrein. Doelstellingen 1. Ondernemers worden gestimuleerd om duurzaam te ondernemen; 2. bij de (her)ontwikkeling van bedrijventerreinen en andere werkterreinen wordt aandacht besteed aan het thema duurzaamheid. Activiteiten Activiteit 4.01 Verruimde reikwijdte De Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid is gemandateerd voor de uitvoering van de Wet milieubeheer. In de Wet milieubeheer is de verruimde reikwijdte opgenomen. Dit betekent dat duurzaamheidsaspecten een rol zijn gaan spelen bij vergunningverlening en handhaving. De thema s uit de verruimde reikwijdte zijn onder meer energiebesparing, waterbesparing, afvalpreventie en afvalscheiding en vervoersmanagement (de Wet milieubeheer is uitsluitend geschikt voor de regulering van verkeer van en naar een specifieke inrichting op grond van de milieubelasting). Resultaat: bij vergunningverlening en controle van bedrijven besteedt de Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid aandacht aan de verruimde reikwijdte uit de Wet milieubeheer. Dit betekent dat er in milieuvergunningen en bij controles tijd en aandacht wordt besteed aan de bovengenoemde duurzaamheidsaspecten. Planning: vanaf 2012 Kosten: niet van toepassing Activiteit 4.02 Kansen voor Verkassen Scan Met de Kansen voor Verkassen Scan van de Stichting Stimular worden ondernemers gestimuleerd om na te denken over en ondersteunt bij - duurzame oplossingen voorafgaand en tijdens hun verhuisproces. Regionaal is afgesproken om de scan voor een periode van drie jaar aan te bieden aan bedrijven die in de Hoeksche Waard zijn gevestigd of zich daar gaan vestigen. Resultaat: bedrijven wordt voorafgaand en tijdens hun verhuisproces een Kansen voor Verkassen Scan aangeboden. Planning: Kosten: regionaal totaal (wordt ten laste gebracht van de begroting van het Samenwerkingsorgaan Hoeksche Waard) 12

14 Activiteit 4.03 Duurzame bedrijventerreinen Wij willen dat bij de (her)ontwikkeling van bedrijventerreinen aandacht wordt besteed aan het thema duurzaamheid en indien mogelijk ook maatregelen op het gebied van duurzaamheid worden genomen (bijvoorbeeld het gebruik van duurzame energie, duurzaam bouwen van bedrijfsgebouwen en een duurzame inrichting van de openbare ruimte). Hierbij wordt gebruik gemaakt van de ervaringen die zijn opgedaan bij de ontwikkeling van Bedrijvenpark Hoeksche waard. Resultaat: bij de (her)ontwikkeling van bedrijventerreinen Reedijk en Mijlpolder wordt aandacht besteed aan het thema duurzaamheid en worden maatregelen getroffen op het gebied van duurzaamheid. Planning: gedurende de gehele uitvoeringsperiode ( ) Kosten: interne uren / kosten maken onderdeel uit van het betreffende project Status: loopt Activiteit 4.04 Duurzaam beheer van bedrijventerreinen De gemeente Binnenmaas zet in op het duurzaam beheren van bedrijventerreinen. Bij voorkeur gebeurt dit in samenwerking met de daar gevestigde ondernemingen. De wens van de ondernemers op bedrijventerrein Mijlpolder om een BIZ te starten ondersteunen wij waar mogelijk dan ook van harte. Dit geldt ook voor de oprichting van een parkmanagementorganisatie op Bedrijvenpark Hoeksche Waard. Deze kan eventueel ook diensten aanbieden aan de ondernemers op het aangrenzende bedrijventerrein Boonsweg. Beide initiatieven dragen bij aan de toekomstbestendigheid van de genoemde bedrijventerreinen. Resultaat: Er is een parkmanagementorganisatie voor Bedrijvenpark Hoeksche Waard en een BIZ voor bedrijventerrein Mijlpolder opgericht. Planning: Kosten: interne uren Activiteit 4.05 Communicatie over Duurzaam Ondernemen Wij willen bedrijven informeren over de mogelijkheden die er zijn op het gebied van duurzaam ondernemen. Resultaat: via de gemeenterubriek en worden bedrijven geïnformeerd over duurzaam ondernemen. Planning: regelmatig gedurende de gehele uitvoeringsperiode ( ) Kosten: interne uren Status: nog niet gestart 13

15 6 Thema 5: Duurzame Omgeving Onder het thema Duurzame Omgeving vallen alle doelstellingen die betrekking hebben op het gebied in de openbare ruimte. Doelstellingen 1. Biologische onkruidbestrijding bevorderen; 2. verduurzamen openbare verlichting; 3. voorkomen van ongewenste emissies naar oppervlaktewater en bodem. 4. natuur- en milieu educatie voor scholieren en volwassenen; Activiteiten Activiteit 5.01 Biologische bestrijding van onkruid Het bevorderen van biologische onkruidbestrijding in Binnenmaas. Dit geldt zowel voor onkruidbestrijding in plantsoenen als tussen de bestrating. Resultaat: het merendeel van het onkruid in Binnenmaas wordt biologisch bestreden. Planning: Kosten: Deze manier van onkruidbestrijding is duurder als chemische onkruidbestrijding. Extra kosten moeten in beeld worden gebracht waarna het college besluit over de mix van werkzaamheden. Activiteit 5.02 Verduurzamen openbare verlichting De openbare verlichting in de gemeente Binnenmaas zal zoveel mogelijk duurzaam worden uitgevoerd. De vervanging van openbare verlichting in en na 2011 zal zo duurzaam mogelijk plaatsvinden; Resultaat: in de gemeente Binnenmaas zal in 2011 een businesscase worden uitgevoerd ten behoeve van energiebesparing bij openbare verlichting. Behalve LEDverlichting zullen ook andere vormen van energiebesparing worden overwogen. Dit komt ook in de business case te staan. Bij nieuwe investeringen in openbare verlichting, bijvoorbeeld bij nieuwe projecten, worden bij de aanbesteding hogere eisen aan duurzaamheid gesteld; Planning: gedurende de gehele uitvoeringsperiode ( ) Kosten: bestaande budget is leidend. Er zal zoveel mogelijk gebruik worden gemaakt van een natuurlijk moment zodat de kosten voor duurzame openbare verlichting beperkt blijven. 14

16 Activiteit 5.03 Voorkomen van ongewenste emissies naar oppervlaktewater en bodem Ongewenste emissies naar oppervlaktewater en bodem voorkomen door gebruik te maken van duurzame, milieuvriendelijke en niet uitlogende materialen voor verharde oppervlakken die regenwater afvoeren. Resultaat: schoon regenwater dient indien mogelijk te worden hergebruikt en/of geïnfiltreerd in de bodem dan wel afgevoerd te worden middels afwateringssloten. Daarnaast dient het scheiden van waterstromen in huishoudens, bedrijven en industrie te worden bevorderd. Planning: zorgplicht opgenomen in het GRP Kosten: De eventuele extra kosten worden meegenomen in het voorstel tijdens de planvorming. Aanpassingen in het leidingstelsel zullen zoveel mogelijk tijdens een natuurlijk moment plaatsvinden. Status: loopt Activiteit 5.04 Natuur- en milieu educatie Bevorderen van natuur- en milieu educatie op basisscholen en bij volwassenen. Resultaat: vergroten van kennis op het gebied van natuur en milieu, in stand houden bezoekerscentra, beheer natuurterreinen en uitvoeren biologisch onderzoek; Planning: gedurende de gehele uitvoeringsperiode ( ) Kosten: bestaand budget Status: loopt 15

Gemeente Binnenmaas Programma Duurzaam Binnenmaas Basisdocument. Afdeling Ruimte & Groen P.J. de Bakker, P. Bakker en R. Tuk

Gemeente Binnenmaas Programma Duurzaam Binnenmaas Basisdocument. Afdeling Ruimte & Groen P.J. de Bakker, P. Bakker en R. Tuk Gemeente Binnenmaas Programma Duurzaam Binnenmaas Basisdocument Afdeling Ruimte & Groen P.J. de Bakker, P. Bakker en R. Tuk 6 april 2011 Inhoudsopgave Voorwoord 2 Managementsamenvatting 3 1 Inleiding 4

Nadere informatie

V O O R S T E L A A N D E R A A D

V O O R S T E L A A N D E R A A D V O O R S T E L A A N D E R A A D afdeling Ruimte en Groen in behandeling bij P. Bakker / P. de Bakker doorkiesnummer 078 633 45 43 agendapunt nummer portefeuillehouder E.C. Lafeber datum voorstel 19-4-2011

Nadere informatie

Uitvoeringsprogramma Revitalisering bedrijventerrein Nieuw-Beijerland

Uitvoeringsprogramma Revitalisering bedrijventerrein Nieuw-Beijerland Uitvoeringsprogramma Revitalisering bedrijventerrein Nieuw-Beijerland 1. Inleiding In de rapportage Revitalisering bedrijventerrein Nieuw-Beijerland is het proces en de aanpak rondom de planvorming voor

Nadere informatie

Memo. Onderwerp: Raadsbericht stand van zaken regionale Energievisie Datum: 20 januari 2014

Memo. Onderwerp: Raadsbericht stand van zaken regionale Energievisie Datum: 20 januari 2014 Memo Onderwerp: Raadsbericht stand van zaken regionale Energievisie Datum: 20 januari 2014 In april 2012 is tijdens de Conferentie Energie & Klimaat afgesproken dat de vijf gemeenten in de Hoeksche Waard

Nadere informatie

nieuwkoop raadsvoorstel Q IJïjj 0597 G.A.H. Eikhuizen Ruimtelijke Ontwikkeling en Grondbedrijf/Lex Niekel

nieuwkoop raadsvoorstel Q IJïjj 0597 G.A.H. Eikhuizen Ruimtelijke Ontwikkeling en Grondbedrijf/Lex Niekel Gemeente Nieuwkoop College van Burgemeester en Wethouders nieuwkoop raadsvoorstel 1 1 1 Q IJïjj 0597 portefeuillehouder opgesteld door G.A.H. Eikhuizen Ruimtelijke Ontwikkeling en Grondbedrijf/Lex Niekel

Nadere informatie

Maatschappelijk Verantwoord Inkopen

Maatschappelijk Verantwoord Inkopen Maatschappelijk Verantwoord Inkopen Actieplan september 2017 Actieplan gemeente Alkmaar 1 Inleiding De overheid koopt per jaar voor ongeveer 73,3 miljard euro in en heeft daarmee een belangrijke invloed

Nadere informatie

Vragenlijst met scores in procenten

Vragenlijst met scores in procenten Vragenlijst met scores in procenten Het percentage tussen haakjes is het aandeel respondenten dat de vraag heeft beantwoord. De gemeente Amersfoort wil als stad in 2030 CO2-neutraal te zijn. Dit betekent

Nadere informatie

Partij voor de Dieren Gouda Tav Corina Kerkmans

Partij voor de Dieren Gouda Tav Corina Kerkmans Partij voor de Dieren Gouda Tav Corina Kerkmans directie/afdeling RO/afdeling RBA contactpersoon E. ten Cate telefoon 0182-588976 uw kenmerk onderwerp reactie op uw vragen over klimaatdoelstellingen Gouda

Nadere informatie

Beleidskader windenergie

Beleidskader windenergie Bijlage 1 Beleidskader windenergie Europese richtlijn 2009/28/EG De Europese richtlijn 2009/28/EG verplicht Nederland om in 2020 14 procent van het totale bruto-eindverbruik aan energie afkomstig te laten

Nadere informatie

*Z C7* documentnr.: INT/G/16/21049 zaaknr.: Z/G/15/25100

*Z C7* documentnr.: INT/G/16/21049 zaaknr.: Z/G/15/25100 *Z01290330C7* documentnr.: INT/G/16/21049 zaaknr.: Z/G/15/25100 Raadsinformatiebrief Onderwerp : Uitvoering moties duurzaamheid Aard : Motie raad Portefeuillehouder : H.A.W.M. Daandels Datum college :

Nadere informatie

Gemeente Binnenmaas Programma Duurzaam Binnenmaas Beleidskader Duurzaam Bouwen. Afdeling Ruimte & Groen P.J. de Bakker en P.

Gemeente Binnenmaas Programma Duurzaam Binnenmaas Beleidskader Duurzaam Bouwen. Afdeling Ruimte & Groen P.J. de Bakker en P. Gemeente Binnenmaas Programma Duurzaam Binnenmaas Beleidskader Duurzaam Bouwen Afdeling Ruimte & Groen P.J. de Bakker en P. Bakker 18 april 2011 Inhoudsopgave Voorwoord 2 Managementsamenvatting 3 1 Inleiding

Nadere informatie

Almere. Uitkomsten van de zoektocht naar dé klimaatneutrale gemeente in Flevoland 2015

Almere. Uitkomsten van de zoektocht naar dé klimaatneutrale gemeente in Flevoland 2015 Uitkomsten van de zoektocht naar dé klimaatneutrale gemeente in Flevoland 2015 Natuur en Milieufederatie Flevoland heeft ook dit jaar weer een verkenning gedaan naar het klimaatneutrale gehalte van de

Nadere informatie

LI 9 JUN Onderwerp Herontwikkelen Suikerfabriek terrein en bedrijfsterreinprogrammering Hoeksche Waard

LI 9 JUN Onderwerp Herontwikkelen Suikerfabriek terrein en bedrijfsterreinprogrammering Hoeksche Waard 5 -minuten versie voor Provinciale Staten provincie Directie DLB Afdeling Samenleving en Economie Registratienummer 477024352 (DOS-201 2-0008970) Datum vergadering Gedeputeerde Staten Verzenddatum Geheim

Nadere informatie

Afweging: het ontwerp Voor het ontwerp van de openbare inrichting hebben de onderstaande zaken als basis gediend:

Afweging: het ontwerp Voor het ontwerp van de openbare inrichting hebben de onderstaande zaken als basis gediend: Samenvatting: Inleiding: De aanleiding voor het project is de noodzakelijke rioolvervanging in de Norbertijnerstraat en de Schanswijk. De riolering verkeert in een slechte staat. De vervanging van het

Nadere informatie

Uitkomsten van de zoektocht naar dé klimaatneutrale gemeente in Flevoland 2014

Uitkomsten van de zoektocht naar dé klimaatneutrale gemeente in Flevoland 2014 Uitkomsten van de zoektocht naar dé klimaatneutrale gemeente in Flevoland 2014 Natuur en Milieufederatie Flevoland heeft ook dit jaar weer een verkenning gedaan naar het klimaatneutrale gehalte van de

Nadere informatie

gemeente Bunnik INFORMATIENOTA De gemeenteraad Het college van burgemeester en wethouders Datum: 7 maart 2017

gemeente Bunnik INFORMATIENOTA De gemeenteraad Het college van burgemeester en wethouders Datum: 7 maart 2017 gemeente Bunnik INFORMATIENOTA Aan: Van: De gemeenteraad Het college van burgemeester en wethouders Datum: 7 maart 2017 Onderwerp: Tussentijdse evaluatie Bunnik Duurzaam In december 2014 heeft de gemeenteraad

Nadere informatie

Duurzaam contractmanagement

Duurzaam contractmanagement Duurzaam contractmanagement Samenvatting Hoe wordt de duurzaamheid van de ingekochte producten en diensten ondergebracht in facilitaire contracten en wat betekent dat voor het contractmanagement? Inleiding

Nadere informatie

Dag van de Praktijk. Meten aan een duurzaam gebruik van de ondergrond met DPL. Laura van der Noort, IVAM Jasper Lackin, W+B

Dag van de Praktijk. Meten aan een duurzaam gebruik van de ondergrond met DPL. Laura van der Noort, IVAM Jasper Lackin, W+B Dag van de Praktijk Meten aan een duurzaam gebruik van de ondergrond met DPL Laura van der Noort, IVAM Jasper Lackin, W+B Programma Presentatie Wat is DPL Ondergrond? Wat is het gewone DPL? Doel, toepassingen

Nadere informatie

VNG Raadsledencampagne

VNG Raadsledencampagne Duurzaam Drimmelen VNG Raadsledencampagne Klimaat niet zonder de Raad Invloed raadsleden Borging beleid Collegiaal bestuur Collegeakkoord 2010-2014 Duurzame ontwikkeling: Een ontwikkeling die kan voorzien

Nadere informatie

Realistisch duurzaam -samen aan de slag-

Realistisch duurzaam -samen aan de slag- Realistisch duurzaam -samen aan de slag- Realistisch duurzaam Opbouw presentatie Startpunt voor opzet van het actieprogramma duurzaamheid Kijkje in de toekomst (voorbeeld Haarlemmermeer) Ideeën 27 maart

Nadere informatie

Raadscommissievoorstel

Raadscommissievoorstel Raadscommissievoorstel Status: Voorbereidend besluitvormend Agendapunt: 7 Onderwerp: Meerjarenprogramma Duurzaamheid 2014-2015 Datum: 12 november 2013 Portefeuillehouder: dhr. N.L. Agricola Decosnummer:

Nadere informatie

Totale uitstoot in 2010: 14.000 kiloton CO 2

Totale uitstoot in 2010: 14.000 kiloton CO 2 Totale uitstoot in 2010: 14.000 kiloton CO 2 Industrie Welke keuzes en wat levert het op? Huidig beleid 1% besparing op gas en elektra per jaar. Totaal is dat 8 % besparing in 2020. Opbrengst: 100 kiloton.

Nadere informatie

*Z075167D42B* Gemeenteraad van Goeree-Overflakkee Postbus AA MIDDELHARNIS. Geachte raad,

*Z075167D42B* Gemeenteraad van Goeree-Overflakkee Postbus AA MIDDELHARNIS. Geachte raad, Gemeenteraad van Goeree-Overflakkee Postbus 1 3240 AA MIDDELHARNIS *Z075167D42B* Geachte raad, Registratienummer : Z -16-69161 / 8211 Agendanummer : 11 Portefeuillehouder : Wethouder Van der Vlugt Raadsvergadering

Nadere informatie

Raadsbijlage Voorstel inzake duurzame ontwikkeling in Eindhoven

Raadsbijlage Voorstel inzake duurzame ontwikkeling in Eindhoven Milieudienst Regio Eindhoven Milieudienst Regio Eindhoven Raadsbijlage nummer 60 Inboeknummer 01X007818 Beslisdatum BTW 3 april 2001 Dossiernummer 114.308 Raadsbijlage Voorstel inzake duurzame ontwikkeling

Nadere informatie

Raadsvoorstel Reg. nr : 1010217 Ag nr. : Datum : 18-05-10

Raadsvoorstel Reg. nr : 1010217 Ag nr. : Datum : 18-05-10 Ag nr. : Onderwerp Verordening op de afvoer van hemelwater en grondwater Status besluitvormend Voorstel 1. Vast te stellen de Verordening op de afvoer van hemelwater en grondwater; 2. De kosten van het

Nadere informatie

Bestedingskader middelen Stedelijke Herontwikkeling

Bestedingskader middelen Stedelijke Herontwikkeling Bestedingskader middelen Stedelijke Herontwikkeling Inleiding Stedelijke herontwikkeling Voor de ruimtelijke ontwikkeling van Utrecht is de Nieuwe Ruimtelijke Strategie opgesteld die in 2012 door de Raad

Nadere informatie

Milieubarometerrapport 2015

Milieubarometerrapport 2015 Milieubarometerrapport 2015 DARETRONICS B.V. Milieubarometer - 2015 DARETRONICS B.V. Inhoud De Milieubarometer vertaalt gegevens zoals elektriciteitsverbruik en afvalproductie naar grafieken en tabellen

Nadere informatie

Rondweg-Oost N233 Maatregelen treden 3 Um 5 Ladder van Verdaas

Rondweg-Oost N233 Maatregelen treden 3 Um 5 Ladder van Verdaas provincie :: Utrecht Plan van aanpak Rondweg-Oost N233 Maatregelen treden 3 Um 5 Ladder van Verdaas In samenwerking tussen Veenendaal: 23 oktober 2017 Versie: 0.1 Opgesteld door: Maurice Kassing Gemeente

Nadere informatie

UITVOERINGSPROGRAMMA 2015-2020

UITVOERINGSPROGRAMMA 2015-2020 UITVOERINGSPROGRAMMA Het Uitvoeringsprogramma van het Milieubeleidsplan omvat negentien projecten waarin de verschillende milieurelevante thema s en de vier benoemde doelgroepen (inwoners, bedrijven, samenkomen.

Nadere informatie

Riedsútstel. Underwerp Duurzaamheidsbeleid 2014-2018

Riedsútstel. Underwerp Duurzaamheidsbeleid 2014-2018 Riedsútstel Ried : 22 januari 2015 Status : Opiniërend/Besluitvormend Eardere behandeling : Informerend d.d. 6 november 2014 Agindapunt : 10 Portefúljehâlder : M. van der Veen Amtner : mw. R.M.A. van Sonsbeek

Nadere informatie

Voorstel Gemeenteraad VII- B

Voorstel Gemeenteraad VII- B Voorstel Gemeenteraad VII- B Onderwerp Portefeuillehouder Vaststelling Actieplan duurzaamheid Eelco Eerenberg agendaletter (B)) Programma LO Aangeboden aan Raad 15 april 2015 Stuknummer Corsanummer 1500050707

Nadere informatie

Regionaal Uitvoeringsprogramma Energievisie 2016-2020. Samenwerkingsorgaan Hoeksche Waard Uitvoeringsprogramma 2016-2020

Regionaal Uitvoeringsprogramma Energievisie 2016-2020. Samenwerkingsorgaan Hoeksche Waard Uitvoeringsprogramma 2016-2020 Regionaal Uitvoeringsprogramma Energievisie 2016-2020 Samenwerkingsorgaan Hoeksche Waard Uitvoeringsprogramma 2016-2020 1 Inhoudsopgave 1. Inleiding 1.1 Inleidend 1.2 Energievisie Hoeksche Waard 2. Activiteiten

Nadere informatie

Aan de raad van de gemeente Olst-Wijhe. Raadsvergadering d.d. Agendapunt Opiniërend besproken d.d. Portefeuillehouder

Aan de raad van de gemeente Olst-Wijhe. Raadsvergadering d.d. Agendapunt Opiniërend besproken d.d. Portefeuillehouder Aan de raad van de gemeente Olst-Wijhe. Raadsvergadering d.d. Agendapunt Opiniërend besproken d.d. Portefeuillehouder 10 juli 2017 9 n.v.t. wethouder M. Blind Kenmerk 17.003559 *17.003559* Datum B&W-besluit

Nadere informatie

gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders van 12 september 2017;

gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders van 12 september 2017; Verordening bodemenergiesystemen gemeente Papendrecht De raad van de gemeente Papendrecht; gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders van 12 september 2017; gelet op de artikelen

Nadere informatie

Evaluatie Uitvoeringsprogramma 2009-2012 versie: 29-jan Doelen Doelstelling bereikt? reductie

Evaluatie Uitvoeringsprogramma 2009-2012 versie: 29-jan Doelen Doelstelling bereikt? reductie Evaluatie Uitvoeringsprogramma 2009-2012 versie: 29-jan Doelen Doelstelling bereikt? reductie Project Doelstelling wel deels niet anders ingevuld CO2- uitstoot verlaging woon- /bdrf.lasten creatie nieuw

Nadere informatie

Reductiedoelstelling scope 1 en 2 emissies en jaarplan

Reductiedoelstelling scope 1 en 2 emissies en jaarplan Notitie Contactpersoon Manja Buijen Datum 7 december 2011 Kenmerk N001-0495501BUJ-evp-V03-NL Reductiedoelstelling scope 1 en 2 emissies en jaarplan Tauw streeft naar continue verbetering van de energie-efficiëntie

Nadere informatie

Startbijeenkomst. Herinrichting Het engelse werk Dwarsakkers en Royenstein

Startbijeenkomst. Herinrichting Het engelse werk Dwarsakkers en Royenstein Startbijeenkomst Herinrichting Het engelse werk Dwarsakkers en Royenstein Programma 19:30 19:35 20:00 20:10 21:00 21:15 Opening en welkom Bert Koning (projectleider) Aanleiding tot het project Projectopzet

Nadere informatie

DPL-BT project duurzame kwaliteit bedrijventerrein Resultaten nulmeting Ladonk en Vorst A te Boxtel

DPL-BT project duurzame kwaliteit bedrijventerrein Resultaten nulmeting Ladonk en Vorst A te Boxtel Planet People Profit DPL-BT project duurzame kwaliteit bedrijventerrein Resultaten nulmeting Ladonk en Vorst A te Boxtel Jaap Kortman (IVAM) in samenwerking met parkmanagement, de gemeente Boxtel en de

Nadere informatie

Green Deals gesloten voor stimuleren groene economische groei

Green Deals gesloten voor stimuleren groene economische groei Green Deals gesloten voor stimuleren groene economische groei Burgers, bedrijven, milieu-organisaties en overheden hebben vandaag op initiatief van minister Verhagen van Economische Zaken, Landbouw en

Nadere informatie

Klimaat- en energiebeleid Gemeente Nijmegen

Klimaat- en energiebeleid Gemeente Nijmegen Klimaat- en energiebeleid Gemeente Nijmegen Fons Claessen sr.adviseur klimaat, energie & duurzaamheid Gemeente Nijmegen Waarom moeten we iets doen?? 1: Klimaatverandering 2: Energie en grondstoffen 3.

Nadere informatie

Bestaand budget ja/ nee. Extra budget tov huidig per jr. Bestaande capaciteit ja/nee. ja nes Binnen extra uren communicatie en coördinatie

Bestaand budget ja/ nee. Extra budget tov huidig per jr. Bestaande capaciteit ja/nee. ja nes Binnen extra uren communicatie en coördinatie Speerpunt/ onderwerp Doelstelling speerpunt Verantwoordelijk Team/onderdeel activiteiten Bestaand budget / nee Extra budget tov huidig per jr Bestaande capaciteit /nee Extra Capaciteit tov huidig per jr

Nadere informatie

Raadsvoorstel agendapunt

Raadsvoorstel agendapunt Raadsvoorstel agendapunt Aan de raad van de gemeente IJsselstein Raadsstuknummer : 2013/14830 Datum : 3 september 2013 Programma : Mobiliteit Blad : 1 van 5 Cluster : Ruimte Portefeuillehouder : dhr. T.

Nadere informatie

Maart 2014. Bladzijde 2 geeft het pakket, bladzijden 3,4 en 5 geven een toelichting op het pakket.

Maart 2014. Bladzijde 2 geeft het pakket, bladzijden 3,4 en 5 geven een toelichting op het pakket. Maatregelenpakket voor de periode 2014-2018 ter verbetering van de Eindhovense luchtkwaliteit en vermindering van de negatieve gevolgen, voorgesteld door de Werkgroep Luchtkwaliteit en Klimaat van de vereniging

Nadere informatie

Op 31 januari 2017 heeft uw raad een aantal moties aangenomen. Met deze brief berichten wij u over de wijze waarop de afhandeling plaats zal vinden.

Op 31 januari 2017 heeft uw raad een aantal moties aangenomen. Met deze brief berichten wij u over de wijze waarop de afhandeling plaats zal vinden. De gemeenteraad van 's-hertogenbosch Uw brief van : Ref. : J. Pawiroredjo Uw kenmerk : - Tel. : (073) 615 5675 Ons kenmerk : BAZ/BO Fax : Datum : 22 februari 2017 E-mail : j.pawiroredjo@s-hertogenbosch.nl

Nadere informatie

STRATEGIE DUURZAME ENERGIETRANSITIE GEMEENTE BREDA

STRATEGIE DUURZAME ENERGIETRANSITIE GEMEENTE BREDA STRATEGIE DUURZAME ENERGIETRANSITIE GEMEENTE BREDA UPDATE 2016 SAMENVATTING STRATEGIE DUURZAME ENERGIETRANSITIE GEMEENTE BREDA Opdrachtgever Gemeente Breda Afdeling Mobiliteit en Milieu Opdrachtnemer Evert

Nadere informatie

Raadsstuk. Onderwerp: Vaststellen definitief ontwerp (DO) Zuiderzee-, Betuwe- en Groningenlaan Reg.nummer: 2009/210819

Raadsstuk. Onderwerp: Vaststellen definitief ontwerp (DO) Zuiderzee-, Betuwe- en Groningenlaan Reg.nummer: 2009/210819 Raadsstuk Onderwerp: Vaststellen definitief ontwerp (DO) Zuiderzee-, Betuwe- en Groningenlaan Reg.nummer: 2009/210819 1. Inleiding In het Meerjarenprogramma (MJP) 2009-2013 (uitvoering 2009-2011) is de

Nadere informatie

Afspraken tussen raad, college en organisatie bij (grote) ruimtelijke gemeentelijke projecten S.Reijmer, 2 maart 2016, TA

Afspraken tussen raad, college en organisatie bij (grote) ruimtelijke gemeentelijke projecten S.Reijmer, 2 maart 2016, TA Afspraken tussen raad, college en organisatie bij (grote) ruimtelijke gemeentelijke projecten S.Reijmer, 2 maart 2016, TA 1. Inleiding De raad heeft in de vergadering van februari 2014 het college de opdracht

Nadere informatie

Raadsvergadering d.d. : 2 juni 2016 Agendanr.: 6b

Raadsvergadering d.d. : 2 juni 2016 Agendanr.: 6b Raadsvergadering d.d. : 2 juni 2016 Agendanr.: 6b Afdeling : Beleid en Ontwikkeling Portefeuillehouder : Wethouder M.M. Kuijken Onderwerp : Resultaten evaluatie centrumplan 't Hof / herinrichting fase

Nadere informatie

Milieubarometerrapport 2015

Milieubarometerrapport 2015 Milieubarometerrapport 2015 4A Milieuwinst Milieubarometer - 2015 4A Milieuwinst Inhoud De Milieubarometer vertaalt gegevens zoals elektriciteitsverbruik en afvalproductie naar grafieken en tabellen die

Nadere informatie

Factsheet DPL-BT Industrieterrein Groningen Zuidoost

Factsheet DPL-BT Industrieterrein Groningen Zuidoost Achtergrond Het bedrijventerrein Groningen Zuidoost is een groot bedrijventerreinencluster in het zuidoosten van de stad. Het ligt globaal tussen de spoorlijn Groningen Bad Nieuweschans en de A7 in. Het

Nadere informatie

Reiniging openbare ruimte

Reiniging openbare ruimte Milieucriteria voor het maatschappelijk verantwoord inkopen van Reiniging openbare ruimte 1. Scope/afbakening De productgroep Reiniging openbare ruimte omvat de volgende diensten: onkruidbestrijding op

Nadere informatie

Voorstel aan de raad. Nummer: wethouder openbare ruimte en wijkvernieuwing. Programma onderdeel:

Voorstel aan de raad. Nummer: wethouder openbare ruimte en wijkvernieuwing. Programma onderdeel: Voorstel aan de raad Nummer: 131026465 Portefeuille: Programma: Programma onderdeel: Steller: Afdeling: Telefoon: E-mail: wethouder openbare ruimte en wijkvernieuwing 2.3 Leefbare stad W.J. Stinissen /

Nadere informatie

Convenant gezamenlijk werken aan de stedelijke ontwikkeling van Heerlen

Convenant gezamenlijk werken aan de stedelijke ontwikkeling van Heerlen Convenant gezamenlijk werken aan de stedelijke ontwikkeling van Heerlen In het provinciale coalitieakkoord 2015-2019 is aangegeven dat de provincie de economische en sociale structuur binnen de provincie

Nadere informatie

Duurzaamheidsonderzoek en subsidiescan Combibad De Vliet te Leiden. 11 februari 2016

Duurzaamheidsonderzoek en subsidiescan Combibad De Vliet te Leiden. 11 februari 2016 Duurzaamheidsonderzoek en subsidiescan Combibad De Vliet te Leiden 11 februari 2016 1 Managementsamenvatting Inleiding De gemeente Leiden heeft in haar duurzaamheidsambitie doelen gesteld voor de korte

Nadere informatie

Tussenevaluatie Zutphen energieneutraal anno 2012 Forum 23 april 2012

Tussenevaluatie Zutphen energieneutraal anno 2012 Forum 23 april 2012 Tussenevaluatie Zutphen energieneutraal anno 2012 Forum 23 april 2012 Sabine van Galen-Avegaart Agenda 1. De opgave Zutphen energieneutraal 2. Resultaat van ons beleid in cijfers 3. Wat hebben we in 2010-2011

Nadere informatie

Ontwerp Gezonde Systemen

Ontwerp Gezonde Systemen Ontwerp Gezonde Systemen Het huidige zonne-inkomen gebruiken De cycli van de natuur worden aangedreven door de energie van de zon. Bomen en planten vervaardigen voedsel op zonlicht. De wind kan worden

Nadere informatie

MVI Verklaring Leverancier - Alliander

MVI Verklaring Leverancier - Alliander MVI Verklaring Leverancier - Alliander Subtitel Eventueel logo leverancier en/of ketenpartners Datum Auteurs: Doel: Duidelijke omschrijving van het doel van deze MVI Verklaring. Onderstaande tekst kan

Nadere informatie

CO₂ Prestatieladder Energiemanagement actieplan

CO₂ Prestatieladder Energiemanagement actieplan 2015 CO₂ Prestatieladder Energiemanagement actieplan Goedgekeurd door: H. van Wijk Auteurs: Y. van der Vlies & L. van Wijk Bedrijf: H. van Wijk transport- en Handtekening: aannemersbedrijf & H. van Wijk

Nadere informatie

Aan de raad AGENDAPUNT 3. Doetinchem, 15 april 2009 ALDUS BESLOTEN 23 APRIL Klimaatplan Doetinchem

Aan de raad AGENDAPUNT 3. Doetinchem, 15 april 2009 ALDUS BESLOTEN 23 APRIL Klimaatplan Doetinchem Aan de raad AGENDAPUNT 3 Doetinchem, 15 april 2009 ALDUS BESLOTEN 23 APRIL 2009 Klimaatplan Doetinchem 2009-2012 Voorstel: 1. het beleidskader klimaat vaststellen, wat inhoudt dat de gemeente inzet op

Nadere informatie

DATUM ONS KENMERK BEHANDELD DOOR 22 januari 2015 1400334664 B.J. van Oosten - Bronsgeest

DATUM ONS KENMERK BEHANDELD DOOR 22 januari 2015 1400334664 B.J. van Oosten - Bronsgeest POSTADRES Postbus 20 7500 AA Enschede BEZOEKADRES Hengelosestraat 51 Aan de Gemeenteraad TELEFOON 14 0 53 DATUM ONS KENMERK BEHANDELD DOOR 22 januari 2015 1400334664 B.J. van Oosten - Bronsgeest UW BRIEF

Nadere informatie

Energie Management Actieplan

Energie Management Actieplan Energie Management Actieplan Aannemingsbedrijf K. Dekker B.V. Opgesteld door: Gecontroleerd door: Vrijgave door: D. Blank H. Groenenberg M.J.M. Stoop Versie: augustus 2014 1 Voorwoord In onze missie staat

Nadere informatie

Aan de raad AGENDAPUNT NR Doetinchem, 11 maart Kerntakendiscussie - thema duurzaamheid en milieu

Aan de raad AGENDAPUNT NR Doetinchem, 11 maart Kerntakendiscussie - thema duurzaamheid en milieu Aan de raad AGENDAPUNT NR. 3.11 Kerntakendiscussie - thema duurzaamheid en milieu Voorstel (elk beslispunt apart in stemming te brengen): 1. Het college verzoeken voor het thema duurzaamheid en milieu

Nadere informatie

Aan de gemeenteraad Gemeente Steenwijkerland Vendelweg 1 8331 XE Steenwijk Steenwijk, 5-3-2013 Nummer voorstel: 2013/18

Aan de gemeenteraad Gemeente Steenwijkerland Vendelweg 1 8331 XE Steenwijk Steenwijk, 5-3-2013 Nummer voorstel: 2013/18 1 Voorstel aan de raad Aan de gemeenteraad Gemeente Steenwijkerland Vendelweg 1 8331 XE Steenwijk Steenwijk, 5-3-2013 Nummer voorstel: 2013/18 Voor raadsvergadering d.d.: 19-03-2013 Agendapunt: 06 Onderwerp:

Nadere informatie

ONDERWERP: Aanpak wateroverlast in Arnhem-noord

ONDERWERP: Aanpak wateroverlast in Arnhem-noord Aan de gemeenteraad Documentnummer 2015.0.079.097 Zaaknummer 2014-10-01895 ONDERWERP: Aanpak wateroverlast in Arnhem-noord Voorstel 1. vaststellen van de aanpak de effecten van extreme wateroverlast te

Nadere informatie

CONCEPT FACTSHEETS KLIMAATCONTRACT PROVINCIE DRENTHE GEMEENTE HOOGEVEEN Datum: Blad 1 van 5

CONCEPT FACTSHEETS KLIMAATCONTRACT PROVINCIE DRENTHE GEMEENTE HOOGEVEEN Datum: Blad 1 van 5 Blad 1 van 5 Hoogeveen deelprogramma Diep Onder Drenthe 1. WKO installatie BVG/CH/Raadhuis 2. WKO installatie 1. Een WKO installatie in het BVG/CH/Raadhuis. 2. Duidelijkheid over de haalbaarheid van een

Nadere informatie

Informatie voor duurzaam inkopen van. Hulp in het Huishouden. Datum: 20 mei 2010

Informatie voor duurzaam inkopen van. Hulp in het Huishouden. Datum: 20 mei 2010 Informatie voor duurzaam inkopen van Hulp in het Huishouden Datum: 20 mei 2010 Colofon Dit document voor duurzaam inkopen is ontwikkeld door NL Milieu en Leefomgeving in opdracht van het Ministerie van

Nadere informatie

Voorstel ontwikkeling duurzaamheidsparagraaf Zoetermeer. 1. Inleiding

Voorstel ontwikkeling duurzaamheidsparagraaf Zoetermeer. 1. Inleiding Voorstel ontwikkeling duurzaamheidsparagraaf Zoetermeer 1. Inleiding Zoetermeer wil zich de komende jaren ontwikkelen tot een top tien gemeente qua duurzaam leefmilieu. In het programma duurzaam Zoetermeer

Nadere informatie

3. Coöperatie Windgroep Goeree-Overflakkee, namens deze Arjan van der Tol, handelend als voorzitter, hierna te noemen: Windgroep.

3. Coöperatie Windgroep Goeree-Overflakkee, namens deze Arjan van der Tol, handelend als voorzitter, hierna te noemen: Windgroep. Wind Werkt voor Goeree-Overflakkee Samenwerkingsovereenkomst Partijen: 1. Gedeputeerde Staten van de provincie Zuid-Holland, handelend als bestuursorgaan, namens deze de gedeputeerde voor Economie, Ruimte

Nadere informatie

Onderzoek duurzame bedrijfsterreinen

Onderzoek duurzame bedrijfsterreinen Onderzoek duurzame bedrijfsterreinen In de afgelopen maanden heeft de Stichting Groene Hart samen met IVAM en Grontmij hard gewerkt aan het verduurzamen van vier bedrijfsterreinen ITC, gemeente Alphen

Nadere informatie

PARKSTAD LIMBURG ENERGIE TRANSITIE

PARKSTAD LIMBURG ENERGIE TRANSITIE 1 PARKSTAD LIMBURG ENERGIE TRANSITIE BIJEENKOMST 3 DECEMBER 2015 Programma Duurzaam Landgraaf TON ANCION WETHOUDER GEMEENTE LANDGRAAF RONALD BOUWERS PROJECTLEIDER DUURZAAMHEID WIE ZIJN WIJ? PROJECTTEAM

Nadere informatie

Raadsinformatiebrief Nr. :

Raadsinformatiebrief Nr. : Raadsinformatiebrief Nr. : Reg.nr. : 5262212 B&W verg. : 21 oktober 2015 Onderwerp: Locatiekeuze AZC 1) Status Zoals afgesproken in het raadsvoorstel Proces en locatiecriteria asielzoekerscentrum s- Hertogenbosch

Nadere informatie

Raadsvoorstel. Project Herinrichting Herenweg, Oranje Nassaulaan Warmond. besluitvormend de raad van de gemeente Teylingen

Raadsvoorstel. Project Herinrichting Herenweg, Oranje Nassaulaan Warmond. besluitvormend de raad van de gemeente Teylingen Raadsvoorstel Project Herinrichting Herenweg, Oranje Nassaulaan Warmond doel: aan: besluitvormend de raad van de gemeente Teylingen zaaknummer: 168639 datum voorstel: 7 september 2016 datum collegevergadering:

Nadere informatie

+Z} IJsselstein. Raadsvoorstel. Agendapunt 10. Aanderaadvandegemeente IJsselstein. Datum: 19 januari 2010 Blad: 1van 5. Economische Zaken.

+Z} IJsselstein. Raadsvoorstel. Agendapunt 10. Aanderaadvandegemeente IJsselstein. Datum: 19 januari 2010 Blad: 1van 5. Economische Zaken. Gemeente +Z} Agendapunt 10 Aanderaadvandegemeente Raadsstuknummer: 2010/12111 programma: Economische Zaken cluster: Samenleving portefeuillehouder: ing. F.J.L.M. Cremer informatiebij: Marleen Kalden, afdeling

Nadere informatie

RAADSVOORSTEL. Raadsvergadering van kenmerk Agendapunt. 12 mei 2015 KDK/03457/i.01718 9.1. Datum: 21 april 2015 Verzonden: 6 mei 2015

RAADSVOORSTEL. Raadsvergadering van kenmerk Agendapunt. 12 mei 2015 KDK/03457/i.01718 9.1. Datum: 21 april 2015 Verzonden: 6 mei 2015 RAADSVOORSTEL Raadsvergadering van kenmerk Agendapunt 12 mei 2015 KDK/03457/i.01718 9.1 Datum: 21 april 2015 Verzonden: 6 mei 2015 Aan de gemeenteraad. Onderwerp: Revitalisering bedrijventerrein Nieuw-Beijerland

Nadere informatie

agendapunt 04.B.07 Aan Commissie Gezond, schoon en gezuiverd water VISIE EN STRATEGIE ROTTERDAMSE SAMENWERKING AFVALWATERKETEN

agendapunt 04.B.07 Aan Commissie Gezond, schoon en gezuiverd water VISIE EN STRATEGIE ROTTERDAMSE SAMENWERKING AFVALWATERKETEN agendapunt 04.B.07 1253828 Aan Commissie Gezond, schoon en gezuiverd water VISIE EN STRATEGIE ROTTERDAMSE SAMENWERKING AFVALWATERKETEN Voorstel Commissie Gezond, schoon en gezuiverd water 06-09-2016 Langetermijnvisie

Nadere informatie

Raadsbijlage Voorstel tot het vaststellen van het Werkprogramma Duurzaam Bouwen z998 en de stand van zaken per z997

Raadsbijlage Voorstel tot het vaststellen van het Werkprogramma Duurzaam Bouwen z998 en de stand van zaken per z997 gemeente Eindhoven Milieudienst Regio Eindhoven Raadsbijlage nummer ao8 Inboeixnummer ggxoo x x gg Beslisdatum Bsxw ag september xggg Dossiernummer 84o. 8 x x Raadsbijlage Voorstel tot het vaststellen

Nadere informatie

RIOLERING VERVANGEN EN HERINRICHTEN STRAAT

RIOLERING VERVANGEN EN HERINRICHTEN STRAAT RIOLERING VERVANGEN EN HERINRICHTEN STRAAT Deel Boven-Hardinxveld tussen Rivierdijk Wetering en Koningin Wilhelminalaan Nassaustraat. Uitnodiging voor de bewonersavond op 27 juni en 5 juli 2016 van 19:00

Nadere informatie

*Z00DC82ADBB* documentnr.: INT/M/15/15913 zaaknr.: Z/M/15/19062

*Z00DC82ADBB* documentnr.: INT/M/15/15913 zaaknr.: Z/M/15/19062 *Z00DC82ADBB* documentnr.: INT/M/15/15913 zaaknr.: Z/M/15/19062 Raadsvoorstel Onderwerp : Vaststelling jaarstukken 2014 gemeente Mill en Sint Hubert Datum college : 26 mei 2015 Portefeuillehouder : H.P.W.M.

Nadere informatie

Discussienotitie Haagse Mobiliteitsagenda

Discussienotitie Haagse Mobiliteitsagenda Discussienotitie Haagse Mobiliteitsagenda Kiezen om ruimte te maken Den Haag 2040 Den Haag is volop in beweging, de stad is in trek. Verwacht wordt dat Den Haag groeit, van 530.000 inwoners in 2017 naar

Nadere informatie

Raadsvoorstel. Onderwerp Vaststellen vervolgtraject project herinrichting Loswal fase 1

Raadsvoorstel. Onderwerp Vaststellen vervolgtraject project herinrichting Loswal fase 1 Raadsvoorstel Onderwerp Vaststellen vervolgtraject project herinrichting Loswal fase 1 Raadsvergadering 17 december 2009 Agendapunt Portefeuillehouder G.J. Bos Afdeling Ambtenaar Ruimte en Wonen C. Rijnen

Nadere informatie

Van : L. de Ridder DMS nr: 11.04347 Aan : Gemeenteraad Datum : 19 mei 2011 Onderwerp : Start duurzaamheidsbeleid c.c. :

Van : L. de Ridder DMS nr: 11.04347 Aan : Gemeenteraad Datum : 19 mei 2011 Onderwerp : Start duurzaamheidsbeleid c.c. : INTERN MEMO Van : L. de Ridder DMS nr: 11.04347 Aan : Gemeenteraad Datum : 19 mei 2011 Onderwerp : Start duurzaamheidsbeleid c.c. : Aanleiding Duurzaamheid is een speerpunt in het coalitieakkoord en het

Nadere informatie

Bijlage 8. Enquête. Analyse- en Oplossingsrichtingenfase MIRT-onderzoek Bereikbaarheid Rotterdam Den Haag

Bijlage 8. Enquête. Analyse- en Oplossingsrichtingenfase MIRT-onderzoek Bereikbaarheid Rotterdam Den Haag Bijlage 8 Enquête Analyse- en Oplossingsrichtingenfase MIRT-onderzoek Bereikbaarheid Rotterdam Den Haag documenttitel: BIJLAGE 8 ENQUÊTE ANALYSE- EN OPLOSSINGSRICHTINGENFASE MIRT-ONDERZOEK BEREIKBAARHEID

Nadere informatie

RAADSVOORSTEL Rv. nr..: B&W-besluit d.d.: 2 februari 2010 B&W-besluit nr.:

RAADSVOORSTEL Rv. nr..: B&W-besluit d.d.: 2 februari 2010 B&W-besluit nr.: RAADSVOORSTEL 10.0020 Rv. nr..: 10.0020 B&W-besluit d.d.: 2 februari 2010 B&W-besluit nr.: 10.0129 Naam programma +onderdeel: 8. Cultuur, Sport en Recreatie Onderwerp: Evaluatie Topsportbeleid 2006 2008

Nadere informatie

Plan van Aanpak reductie scope 3-emissies

Plan van Aanpak reductie scope 3-emissies Plan van Aanpak reductie scope 3-emissies CO2-Prestatieladder eis 5.B.1 Almere, 30 november 2015 Contactpersoon: Mevr. J. den Braber Postbus 30248 1303 AE ALMERE t 036-538 88 00 e jdbraber@a-hak.nl i www.a-hak.nl

Nadere informatie

12.1.1 Kwaliteit van de leefomgeving behouden en op punten verbeteren

12.1.1 Kwaliteit van de leefomgeving behouden en op punten verbeteren Programma 12 Milieu 12.1 Wat hebben we bereikt? 12.1.1 Kwaliteit van de leefomgeving behouden en op punten verbeteren Ruimtelijke ontwikkeling o Milieu aspecten worden vroegtijdig betrokken bij projecten/gebiedsontwikkelingen

Nadere informatie

Raadsvoorstel. Onderwerp. Status. Voorstel. Inleiding. Ag. nr.: Reg. nr.: Datum:

Raadsvoorstel. Onderwerp. Status. Voorstel. Inleiding. Ag. nr.: Reg. nr.: Datum: Datum: 26-2-13 Onderwerp Oprichting Omgevingsdienst Brabant Noord per 1 april 2013 Status Besluitvormend Voorstel 1. Toestemming te verlenen voor het aangaan van een Gemeenschappelijke regeling ter oprichting

Nadere informatie

Energie Management Actieplan 2015

Energie Management Actieplan 2015 Energie Management Actieplan 2015 Aannemingsbedrijf K. Dekker B.V. Opgesteld door: Gecontroleerd door: Vrijgave door: D. Blank H. Groenenberg A.A. Kirstein Versie: Juni 2015 Energie management actieplan

Nadere informatie

Energietransitie Utrecht: gebiedsgericht naar een aardgasvrije stad. Hier komt tekst Joop Oude Lohuis. Utrecht.nl

Energietransitie Utrecht: gebiedsgericht naar een aardgasvrije stad. Hier komt tekst Joop Oude Lohuis. Utrecht.nl Energietransitie Utrecht: gebiedsgericht naar een aardgasvrije stad Hier komt tekst Joop Oude Lohuis Hier 22 mei komt 2017 ook tekst Van Globaal Doel naar Lokaal aan de Slag Klimaatakkoord Parijs In 2050

Nadere informatie

Uitvoeringsprogramma Klimaatbeleid Vaals 2012-2015

Uitvoeringsprogramma Klimaatbeleid Vaals 2012-2015 Uitvoeringsprogramma Klimaatbeleid Vaals 2012-2015 Projectcode GEMEENTE 1 Energiebesparing gemeentelijke gebouwen Doelstelling Het verbeteren van de energieprestatie van gemeentelijke gebouwen door 3%

Nadere informatie

Document: Energiemanagementplan

Document: Energiemanagementplan Energiemanagementplan Certificering op CO 2 -prestatieladder CO 2 -prestatieladder Niveau 3 Auteur(s): Mevrouw C.K. Kloens De heer D. Slothouber 23 oktober 2013 (revisie 1.0) Definitief rapport Inhoudsopgave:

Nadere informatie

3.B.2. Actieplan Energiemanagement 2015

3.B.2. Actieplan Energiemanagement 2015 3.B.2. Actieplan Energiemanagement 2015 Periode 1 januari t/m 31 december 2015 Datum: 18 februari 2015 Versie: 1 Inhoudsopgave 1 Inleiding... 3 2 Reductiedoelstellingen... 4 3 Plan van aanpak... 5 3.1

Nadere informatie

Onderdeel van Programma Fysiek Beleid en Mobiliteit, onderdeel 2.5 Hoogwaterbescherming langs de Maas en van onderdeel 1.3 Limburg een sterk merk.

Onderdeel van Programma Fysiek Beleid en Mobiliteit, onderdeel 2.5 Hoogwaterbescherming langs de Maas en van onderdeel 1.3 Limburg een sterk merk. 8.9. Maasplassen Het GOML-programma (gebiedsontwikkeling Midden-Limburg) 'Maasplassen' kent de doelstelling: "Het optimaal en duurzaam benutten van het economisch potentieel van de Maasplassen en het in

Nadere informatie

Gemeenteraad. Motie. Datum : 30 juni : ChristenUnie, CDA, Gemeentebelangen. : Duurzaamheid in Hoogeveen

Gemeenteraad. Motie. Datum : 30 juni : ChristenUnie, CDA, Gemeentebelangen. : Duurzaamheid in Hoogeveen Gemeenteraad Motie Datum : 30 juni 2016 Fractie Onderwerp : ChristenUnie, CDA, Gemeentebelangen : Duurzaamheid in Hoogeveen De raad van de gemeente Hoogeveen in vergadering bijeen op 30 juni 2016, Constateert

Nadere informatie

Duurzame zorgomgevingen

Duurzame zorgomgevingen Duurzame zorgomgevingen Healing Environments in woonzorggebouwen drs. ing. Bert Krikke Een healing environment is een omgeving die het welzijn, welbevinden en ziekteherstel bevordert Traditionele kenmerken:

Nadere informatie

delft energieneutraal delft smart city thema

delft energieneutraal delft smart city thema thema delft energieneutraal delft smart city afbeelding: Prêt-à-Loger Gemeente Delft heeft de ambitie om in 2050 energieneutraal te zijn. Dit betekent: geen door fossiele brandstofverbruik veroorzaakte

Nadere informatie

Bij de prioritering hebben de volgende overwegingen een belangrijke rol gespeeld:

Bij de prioritering hebben de volgende overwegingen een belangrijke rol gespeeld: 4 UITVOERING 4. Meerjaren uitvoeringsprogramma Bijgaand treft u het Meerjaren UitvoeringsProgramma (MUP) 0-05 voor de gemeente Brunssum aan. Het MUP is onderverdeeld in ACTIES (niet infrastructureel) en

Nadere informatie

Bio-energiecentrales Eindhoven

Bio-energiecentrales Eindhoven Bio-energiecentrales Eindhoven Frans Kastelijn Programmamanager Energie Gemeente Eindhoven December 2014 Inhoudsopgave 1. Algemeen 2. Duurzame energie en activiteiten op lokaal niveau 3. Bio-energie centrales

Nadere informatie

Gemeente Houten Afdeling Ruimtelijke Ontwikkeling Cluster Ontwikkeling, Sectie Ruimtelijke Ordening

Gemeente Houten Afdeling Ruimtelijke Ontwikkeling Cluster Ontwikkeling, Sectie Ruimtelijke Ordening ** Vastgesteld oktober 2014 Cluster Ontwikkeling, Sectie Ruimtelijke Ordening Visie verplaatsing nietagrarische bedrijven binnen het buitengebied Status: vastgesteld door de gemeenteraad van Houten d.d.

Nadere informatie

23/11/2016. Knelpuntenanalyse Holland Rijnland. Agenda. 1. Inleiding. Portefeuillehoudersoverleg

23/11/2016. Knelpuntenanalyse Holland Rijnland. Agenda. 1. Inleiding. Portefeuillehoudersoverleg Knelpuntenanalyse Holland Rijnland Portefeuillehoudersoverleg Alex van Gent en Lieke Hüsslage Agenda 1. Inleiding 2. Trends & Ontwikkelingen 3. Regionale mobiliteitsagenda 4. Vervolgproces 2 1. Inleiding

Nadere informatie