Transitie naar Nieuwe Economie: hoe die te versnellen? Clean Tech, Antwerpen, 04 December twitter.com/janrotmans

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Transitie naar Nieuwe Economie: hoe die te versnellen? Clean Tech, Antwerpen, 04 December 2014. twitter.com/janrotmans"

Transcriptie

1 Transitie naar Nieuwe Economie: hoe die te versnellen? Clean Tech, Antwerpen, 04 December 2014 twitter.com/janrotmans

2 We leven niet in tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperken

3 Meervoudige Crisis 1. economische crisis 2. ecologische crisis 3. institutionele crisis

4 Economische Crisis economie is verspillend, vervuilend en ziekmakend groeien ten kosten van geld als doel i.p.v. middel geven geld uit dat er niet is

5

6

7 Ecologische Crisis vernietigen meer ecologisch dan financieel kapitaal produceren ten koste van aarde lenen grondstoffen maar betalen niet terug klimaatverandering als ecologische onbalans

8 Institutionele Crisis maatschappelijke stelsels zijn vastgelopen verstarring, bureaucratisering, vervreemding zorg, welzijn, onderwijs

9 Morele Crisis Systeemwaarden doelmatigheid efficiency controle, beheersing regelzucht kosten / baten Menswaarden aandacht / tijd vertrouwen ruimte keuzevrijheid kwaliteit

10 het oude werkt niet meer het nieuwe biedt zich aan

11 Samenleving 3.0

12

13 Overgang naar Samenleving 3.0 Opbouw van duurzame samenleving Voorontwikkelingsfase Kantelperiode Doorontwikkelingsfase Verticaal Centraal Top-down Horizontaal Decentraal Bottom-up We zitten hier Tijd

14 kantelperiode = chaos

15 Chaos Europese energiebedrijven lijden forse verliezen EON stopt met fossiele energie Energiewende roept heftige weerstand op fossiele verdienmodel werkt niet meer, geen alternatief

16 tempo waarin Europa windmolenparken en zonnepanelen installeert, moet worden vertraagd. De situatie is onhoudbaar Gérard Mestrallet, CEO GDF/Suez

17 Urgentie België uitval van meer dan de helft van kernenergie productie slecht onderhouden energie infrastructuur serieuze kans op grote stroom uitval bij strenge winter klimaatzaak tegen staat krijgt brede steun

18 Oude Orde vs Nieuwe Orde Oude orde banken energiebedrijven taxibedrijven hotelketens thuiszorg organisaties Nieuwe orde financiële coöperaties google, tesla, van de bron Uber Airbnb buurtzorg /zorgcoöperaties

19

20 Waar zien we die verandering? energie welzijn bouw zorg van centraal, fossiel naar decentraal duurzaam van zorgen voor naar zorgen dat van aanbod & product naar vraag & dienst van doelmatig & efficiënt naar mensgericht

21 Burger Initiatieven

22 Broodfondsen

23 Lokale energiemaatschappijen

24 Lokale zorg coöperaties

25 Explosieve Groei van Coöperaties

26 in samenleving 3.0 komt de mens weer centraal te staan en niet de organisaties en instituties

27 Economie 3.0

28 technologie democratiseert decentraal maken van geld, data, kennis, zorg, muziek, energie films, verzekering, boeken, reizen, educatie

29 Economische Kanteling - robotisering en automatisering - digitalisering van productieproces - ontbundeling& ontvlechting - circulaire & bio-economie

30

31

32

33 Economie 3.0 deeleconomie digitale economie circulaire economie maker-economie robot-economie bio-en groene economie

34 in economie 3.0 kan de mens alles zelf maken en leveren in netwerken en gemeenschappen

35 Consumens3.0 autonoom pro-actief prosument fabricent energieleverancier ontwikkelaar bouwer ontwerper hotelier filmer

36 Nieuwe Economie is booming Clean Tech Industry snelst groeiende industrie in de wereld 300 miljard dollar in % groei t.o.v China Duitsland VS Italië Nederland $ 60 miljard $ 45 miljard $ 40 miljard $ 17 miljard $ 5 miljard

37 MondialeEconomischeMachtsstrijd Obama Het land dat de schone technologie-economie domineert zal het land zijn dat de wereldeconomie domineert en Amerika moet dat land zijn

38 Nieuwe Economie in Europa Cruciaal voor Europa Potentieel 22 miljoen Europeanen betrokken in 2013: 2-4% van de totale werkgelegenheid in 2020: 5-10% van de totale werkgelegenheid Duitsland is koploper Denmark presteert zeer goed Engeland verbetert Nederland is pas gestart en haakt aan

39 Nieuwe Economie in Nederland Clean Tech Groene Economie = ca. 2% van BNP = ca. 4% van BNP in % -21% bij15% groeiper jaar in % -43% bij15% groeiper jaar

40 Clean Energy Technology growth rates per country

41 Relatieve omzet in Clean Tech naar BNP [% EUR] (bron WNF)

42 Rendement van Nieuwe Economie elke euro geïnvesteerd in de groene economie levert 3 euro rendement op voor economie elke euro geïnvesteerd in de zwarte economie kost de samenleving 2 euro PBL, 2013

43 Fossiel Mausoleum

44

45

46

47

48 Transitie Experimenten

49 Transitie bestaat uit drie deeltransities CO2-arm/vrij zit in kantelfase van transitie biobased zit midden in voorontwikkelingsfase circulair zit in begin van voorontwikkelingsfase

50 transitie optimalisatie twitter.com/janrotmans business-as-usual

51 Transitie-Experiment Klassiek innovatie-experiment Transitie-experiment Uitgangspunt Innovatie marktrijp maken Maatschappelijke opgave Kenmerk van probleem a priori bepaald en enkelvoudig Onzeker en complex Perspectief Korte en middellange termijn Lange termijn Doel Innovatie Duurzame Systeeminnovatie Methode Testen, demonstreren Exploreren, zoeken, leren Leren 1 e orde, individueel (enkele domeinen) 2 e orde, collectief (meerdere domeinen) Actoren Onderzoekers/ingenieurs Maatschappelijk complete alliantie Management context Klassiek projectmanagement Transitiemanagement; visies, arena s & paden

52 Transitie-experimenten drie mechanismen om transitie-experimenten te sturen - verdiepen [zoveel mogelijk leren van een experiment] - verbreden [herhalen van een experiment in andere context] - opschalen [beïnvloeden van het regime: structuur, cultuur, werkwijze]

53 Wat maakt innovatieproject transitie-experiment? draagt het bij aan maatschappelijke transitie-opgave? kan het leiden tot een doorbraak via radicale innovatie? is het experiment gericht op zoeken en leren? is het experiment op te schalen? is een maatschappelijk complete alliantie gevormd? wat is de verhouding koplopers versus regime spelers?

54 Doorbraakproject gericht op radicale innovatie = dingen fundamenteel anders doen nieuwe technieken voor biobased economie nieuwe samenwerkingsvormen voor circulaire economie gericht op opschaling van incrementele innovatie = dingen op grote schaal doen bekende technieken voor energieneutrale gebouwde omgeving nieuwe samenwerkingsvormen voor opschaling

55 Hoe kun je innovatieproject transitioneren? 1. maak inschatting van effecten van invoering op grote schaal maatschappelijke kosten/baten draagvlak bij uiteenlopende actoren gevolgen voor deze actoren 2. vertaal dit in integrale duurzaamheidsvisie bijdrage aan duurzame mobiliteit ambitieuze lange-termijn opgave [ ] duurzaamheid als bindmiddel voor betrokken partijen

56 Hoe kun je innovatieproject transitioneren? 3. ontwikkel een strategie voor opschaling wat als je 1000 van dit soort experimenten doet? maak krachtenveld analyse van niche-spelers en regime-spelers creëer juiste verhouding tusenniche-en regimespelers 4. richt een transitie-arena in breng koplopers en wegbereiders bij elkaar voldoende ruimte voor nieuwe belangen (niche-spelers) en gevestigde belangen (regime-spelers) opereer in de luwte, stap uit schaduw bij resultaten

57 BarrièresvoorBio Economie 200 barrières zijn opgesteld door bedrijven 69 barrières zijn geïdentificeerd als uniek operationele, structurele, fundamentele en conflicterende 23 operationele barrières zijn opgelost 23 fundamentele barrières onderwerp van discussie 9 conflicterende barrières kunnen niet worden opgelost

58 Evaluatie MIP projecten

59 MIP Projecten 1. Valorisatieprojecten 2. COÖPERATIEF+ projecten 3. ICON projecten

60 Valorisatie Projecten Heatroad: roadmapvoor warmtenetwerken in Vlaanderen. Koppelen van verschillende typen warmte voor bedrijven onderling: restwarmte, WKK, energieopslag LATENT: realiseren van collectief energienet op zeer lage temperaturen EVORA: laadpalen in 5 grote steden in 2015 in 5 grote Vlaamse steden op verschillende plaatsen laadpalen beschikbaar zijn alle klassieke innovatieprojecten, geen echte transitieprojecten dragen bij aan transitie naar CO2-arme economie

61 COÖPERATIEF+ Projecten INNOMAT: onderzoeken van sluiten van materiaalkringlopen van matrassen OPTISORT: inzamelen en scheiden van houtstromen en sluiten van materiaalstromen, draagt bij aan circulaire economie RESOLAR: sluiten van materiaalkringlopen van PV-panelen, zonnecollectoren en randapparatuur zijn alle klassieke innovatieprojecten, geen echte transitieprojecten dragen bij aan transitie naar circulaire economie

62 ICON Projecten MIP2G: power-to-gas: bufferen van elektriciteitsproductie door conversie tot biomethaan en injectie in het aardgasnet HEATH4PEAT: ontwikkelen van innovatieve koolstofbronnen voor sierteelt I-LOVE-IT: riet als innovatieve grondstof voor productie duurzame potgrond MAXIVIA: halen van waardevolle en kritieke metalen uit afvalstromen ASSURE: onderzoeken van smeltloos recycleren van aluminium afvalstromen zijn alle klassieke innovatieprojecten, geen echte transitieprojecten niet altijd duidelijk aan welke transitie ze bijdragen

63 Watis de optelsomvan dezeprojecten? 1. Projecten tellen niet op tot Groter Resultaat 2. Diversiteit is te groot 3. Bijdrage aan transitiedoelstelling onduidelijk

64 Aanbevelingen focus op doorbraakprojecten voor CO2-arme transitie gebouwde omgeving, bioraffinage, energiebesparing focus op radicale innovatie voor circulaire en biobased transitie dingen wezenlijk anders doen focus op wegnemen belemmeringen voor transities wet-en regelgeving als hindernis voor transities focus op sociale aspecten van innovatieprojecten focus op leren en implementeren

65 VerschillendeSporen CO2-arme transitie: doorbraakprojecten & opschalen selecteren, opschalen Biobasedtransitie: nieuwe coalities & belemmeringen verbreden, stimuleren Circulaire transitie: radicale niches & sociale innovatie zoeken, leren, experimenteren

Nederland Kantelt: kantelt de wegenbouw mee?

Nederland Kantelt: kantelt de wegenbouw mee? Nederland Kantelt: kantelt de wegenbouw mee? Amersfoort, 08 December 2015 twitter.com/janrotmans We leven niet in tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperken Meervoudige Crisis 1. economische

Nadere informatie

Verandering van Tijdperk: unieke kans voor glastuinbouw

Verandering van Tijdperk: unieke kans voor glastuinbouw Verandering van Tijdperk: unieke kans voor glastuinbouw Naaldwijk, 15 Oktober 2015 twitter.com/janrotmans We leven niet in tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperken 19 de Eeuw vs

Nadere informatie

Verandering van tijdperk: transitie van vakantieparken Harderwijk, 18 februari twitter.com/janrotmans

Verandering van tijdperk: transitie van vakantieparken Harderwijk, 18 februari twitter.com/janrotmans Verandering van tijdperk: transitie van vakantieparken Harderwijk, 18 februari 2015 twitter.com/janrotmans We leven niet in tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperken Oude Samenleving

Nadere informatie

Verandering van tijdperk: wat betekent dat voor kunstenaars?

Verandering van tijdperk: wat betekent dat voor kunstenaars? Verandering van tijdperk: wat betekent dat voor kunstenaars? Ede, 12 November 2015 twitter.com/janrotmans We leven niet in tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperken Laatste Kantelperiode

Nadere informatie

Transitie-aanpak: groot denken, klein doen

Transitie-aanpak: groot denken, klein doen (DRIFT) (www.drift.eur.nl) Transitie-aanpak: groot denken, klein doen Prof.dr.ir. Jan Rotmans Transumo, Mobilion,, 19-12 12-20062006 Transitie fundamentele verandering van structuur, cultuur en werkwijzen

Nadere informatie

Verandering van tijdperk: Transitie van Zorg & Welzijn Cavent, Rotterdam, 25 September 2014. twitter.com/janrotmans

Verandering van tijdperk: Transitie van Zorg & Welzijn Cavent, Rotterdam, 25 September 2014. twitter.com/janrotmans Verandering van tijdperk: Transitie van Zorg & Welzijn Cavent, Rotterdam, 25 September 2014 twitter.com/janrotmans We leven niet in tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperken Kantelperiode

Nadere informatie

Energie Transitie: traagheid en versnelling

Energie Transitie: traagheid en versnelling twitter.com/janrotmans Energie Transitie: traagheid en versnelling Den Haag, 26 Juni 2014 In welke fase zit energietransitie? Transitie naar Duurzame Energie Pre-development stage Through development stage

Nadere informatie

Verandering van Tijdperk: kantelt Gooi en Vechtstreek mee?

Verandering van Tijdperk: kantelt Gooi en Vechtstreek mee? Verandering van Tijdperk: kantelt Gooi en Vechtstreek mee? Bussum, 13 Februari 2015 twitter.com/janrotmans We leven niet in tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperken Laatste Kantelperiode

Nadere informatie

In het Oog van de Orkaan: op weg naar nieuwe economie

In het Oog van de Orkaan: op weg naar nieuwe economie In het Oog van de Orkaan: op weg naar nieuwe economie Jan Rotmans Breda, Rotterdam, 26-03-2013 www.twitter.com/janrotmans We leven niet in tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperken

Nadere informatie

Verandering van tijdperk: wat betekent dat voor de zorg?

Verandering van tijdperk: wat betekent dat voor de zorg? Verandering van tijdperk: wat betekent dat voor de zorg? Soesterberg, 10 december 2015 twitter.com/janrotmans We leven niet in tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperken Laatste Kantelperiode

Nadere informatie

Een verandering van tijdperken: wat betekent dat voor de zorg?

Een verandering van tijdperken: wat betekent dat voor de zorg? Een verandering van tijdperken: wat betekent dat voor de zorg? Jan Rotmans Tilburg, 20 November 2013 www.twitter.com/janrotmans We leven niet in tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperken

Nadere informatie

In het Oog van de Orkaan: waar staat het groen onderwijs?

In het Oog van de Orkaan: waar staat het groen onderwijs? In het Oog van de Orkaan: waar staat het groen onderwijs? Jan Rotmans Dronten, 24-04-2013 www.twitter.com/janrotmans We leven niet in tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperken Herman

Nadere informatie

Verandering van Tijdperk: wat betekent dat voor projectmanagement?

Verandering van Tijdperk: wat betekent dat voor projectmanagement? Verandering van Tijdperk: wat betekent dat voor projectmanagement? Nieuwegein, 19 April 2016 twitter.com/janrotmans We leven niet in tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperken Het

Nadere informatie

In het oog van de orkaan: waar staat u?

In het oog van de orkaan: waar staat u? In het oog van de orkaan: waar staat u? Jan Rotmans, RDM-campus 28 november 2012 www.twitter.com/janrotmans !!"#!$#%#&!&'#(!'&!)*+,#-.!%/&!%#-/&+#-'&0!!!!!1//-!'&!##&!%#-/&+#-'&0!%/&!)*+,#-.#&!!!!!!!!!!2#-1/&!3#-4/0#&!

Nadere informatie

Verandering van Tijdperk: wat betekent dat voor het toezicht?

Verandering van Tijdperk: wat betekent dat voor het toezicht? Verandering van Tijdperk: wat betekent dat voor het toezicht? Nieuwegein, 08 April2016 twitter.com/janrotmans We leven niet in tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperken Laatste Kantelperiode

Nadere informatie

Programma van vanmiddag

Programma van vanmiddag Programma van vanmiddag 13.30 uur Opening 13.40 uur Presentatie van René en Suzanne over transitie-experimenten 14.15 uur Kijken naar de eigen praktijk Verschillende groepen geven eigen analyse: - Hoe

Nadere informatie

Verandering van tijdperk: wat betekent dat voor recreatieparken?

Verandering van tijdperk: wat betekent dat voor recreatieparken? Verandering van tijdperk: wat betekent dat voor recreatieparken? Groenekan, 09 Oktober 2015 twitter.com/janrotmans We leven niet in tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperken Laatste

Nadere informatie

Verandering van Tijdperk: een unieke Kantelkans

Verandering van Tijdperk: een unieke Kantelkans Verandering van Tijdperk: een unieke Kantelkans Jan Rotmans Etten-Leur, 12-11-2013 www.twitter.com/janrotmans We leven niet in tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperk Kantelperiode

Nadere informatie

Energiewende vs Energietransitie

Energiewende vs Energietransitie Energiewende vs Energietransitie Jan Rotmans Amsterdam, 23-09-2013 www.twitter.com/janrotmans Cijfermatige Trends Energiemix Duitsland versus Nederland Duitsland Nederland kolen 25% 7% olie 34% 56% aardgas

Nadere informatie

Verandering van Tijdperk: wat betekent dat voor Vlaanderen?

Verandering van Tijdperk: wat betekent dat voor Vlaanderen? Verandering van Tijdperk: wat betekent dat voor Vlaanderen? Gent, 08 Juni 2016 twitter.com/janrotmans Duurzame Doelstellingen Zijn Millennium Doelstellingen gehaald? 3 doelstellingen gehaald armoede gehalveerd

Nadere informatie

Beroeps Onderwijs in Transitie: van initiatief naar beweging

Beroeps Onderwijs in Transitie: van initiatief naar beweging Beroeps Onderwijs in Transitie: van initiatief naar beweging Rotterdam, 04 Februari 2016 twitter.com/janrotmans We leven niet in tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperken 19 de Eeuw

Nadere informatie

Verandering van Tijdperk Wat betekent dat voor de Bouw?

Verandering van Tijdperk Wat betekent dat voor de Bouw? JANROTMANS Verandering van Tijdperk Wat betekent dat voor de Bouw? Nieuwegein, 22 September 2016 twitter.com/janrotmans twitter.com/janrotmans We leven NIET in tijdperk van verandering maar in een verandering

Nadere informatie

Verandering van Tijdperk: wat betekent dat voor Zorgmanagers?

Verandering van Tijdperk: wat betekent dat voor Zorgmanagers? Verandering van Tijdperk: wat betekent dat voor Zorgmanagers? Maarssen 25 November 2016 twitter.com/janrotmans We leven NIET in tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperken Hengelo,

Nadere informatie

Verandering van tijdperk: hoe orde te scheppen in chaos?

Verandering van tijdperk: hoe orde te scheppen in chaos? Verandering van tijdperk: hoe orde te scheppen in chaos? Zwolle, 26 November 2015 twitter.com/janrotmans We leven niet in tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperken Laatste Kantelperiode

Nadere informatie

Transitie naar een duurzame zorg

Transitie naar een duurzame zorg Transitie naar een duurzame zorg Jan Rotmans Rotterdam, 21 Juni 2013 www.twitter.com/janrotmans We leven niet in tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperken Kantelperiode periode waarin

Nadere informatie

Verandering van tijdperk: wat betekent dat voor Mee W-B?

Verandering van tijdperk: wat betekent dat voor Mee W-B? Verandering van tijdperk: wat betekent dat voor Mee W-B? Etten-Leur, 22 September 2015 twitter.com/janrotmans We leven niet in tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperken Laatste Kantelperiode

Nadere informatie

Verandering van Tijdperk: wat betekent dat voor Zorgprofessionals?

Verandering van Tijdperk: wat betekent dat voor Zorgprofessionals? Verandering van Tijdperk: wat betekent dat voor Zorgprofessionals? Den Haag, 21 November 2016 twitter.com/janrotmans We leven niet in tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperken 1 SAMENLEVING

Nadere informatie

Transitie naar Achterhoek 3.0: volgende stappen

Transitie naar Achterhoek 3.0: volgende stappen Transitie naar Achterhoek 3.0: volgende stappen Jan Rotmans Ulft, 05 Februari 2014 www.twitter.com/janrotmans We leven niet in tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperken Unieke Kanteling

Nadere informatie

Verandering van Tijdperk: wat betekent dat voor communicatie?

Verandering van Tijdperk: wat betekent dat voor communicatie? Verandering van Tijdperk: wat betekent dat voor communicatie? Let s Reinvent Organizations, Utrecht, 26 November 2015 twitter.com/janrotmans We leven niet in tijdperk van verandering maar in een verandering

Nadere informatie

Huisarts 3.0: het vak van huisarts in transitie

Huisarts 3.0: het vak van huisarts in transitie Huisarts 3.0: het vak van huisarts in transitie Jan Rotmans 9 november 2012 www.twitter.com/janrotmans We leven niet in tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperken Kantelperiode periode

Nadere informatie

De Sluipende Energierevolutie

De Sluipende Energierevolutie De Sluipende Energierevolutie ARN, Nijmegen 24 Mei 2013 Jan Rotmans www.twitter.com/janrotmans wie niet goed kijkt is verrast door de explosie aan lokale energie initiatieven, wie wel goed kijkt vindt

Nadere informatie

Bedrijven in transitie. Dr. Derk Loorbach 13-06-2013

Bedrijven in transitie. Dr. Derk Loorbach 13-06-2013 Bedrijven in transitie Dr. Derk Loorbach 13-06-2013 Kernboodschappen 1. De wereld is in transitie en dat vraagt om radicale koerswijziging 2. Bedrijven zijn in toenemende mate leidend in transities 3.

Nadere informatie

Verandering van Tijdperk: Kantelen of Sneuvelen

Verandering van Tijdperk: Kantelen of Sneuvelen Verandering van Tijdperk: Kantelen of Sneuvelen Jan Rotmans SS-Rotterdam, 14-11-2013 www.twitter.com/janrotmans We leven niet in tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperk Kantelperiode

Nadere informatie

Verandering van Tijdperk: hoe kunnen we de zorg laten kantelen?

Verandering van Tijdperk: hoe kunnen we de zorg laten kantelen? Verandering van Tijdperk: hoe kunnen we de zorg laten kantelen? Houten, 08 Juni 2017 twitter.com/janrotmans We leven NIET in tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperken Hengelo, 25

Nadere informatie

Verandering van tijdperk: wat betekent dat voor jeugdzorg?

Verandering van tijdperk: wat betekent dat voor jeugdzorg? Verandering van tijdperk: wat betekent dat voor jeugdzorg? Amsterdam, 3 December 2015 twitter.com/janrotmans We leven niet in tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperken Laatste Kantelperiode

Nadere informatie

Kinderopvang in transitie. Derk Loorbach, Zeist, 27-11-2014

Kinderopvang in transitie. Derk Loorbach, Zeist, 27-11-2014 Kinderopvang in transitie Derk Loorbach, Zeist, 27-11-2014 Conclusies Ingrijpende maatschappelijke verandering vraagt aanpassing Transities leiden tot onzekerheid, spanning en afbraak Omgaan met transities

Nadere informatie

In het Oog van de Orkaan: van consument naar prosument

In het Oog van de Orkaan: van consument naar prosument In het Oog van de Orkaan: van consument naar prosument Jan Rotmans Capelle a/d IJssel, 20-02-2013 www.twitter.com/janrotmans We leven niet in )jdperk van verandering maar in een verandering van )jdperken

Nadere informatie

Een verandering van tijdperken: unieke kans voor Noord-Nederland

Een verandering van tijdperken: unieke kans voor Noord-Nederland Een verandering van tijdperken: unieke kans voor Noord-Nederland Jan Rotmans Assen, 10 Oktober 2013 www.twitter.com/janrotmans We leven niet in tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperk

Nadere informatie

Hoe versnellen we de energietransitie in Brabant?

Hoe versnellen we de energietransitie in Brabant? Hoe versnellen we de energietransitie in Brabant? Breda, 30 November 2016 twitter.com/janrotmans We leven NIET in tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperken Hengelo, 25 Augustus 2016

Nadere informatie

Verandering van Tijdperk: Wat betekent dat voor jullie?

Verandering van Tijdperk: Wat betekent dat voor jullie? Verandering van Tijdperk: Wat betekent dat voor jullie? Nyenrode, 28 September 2015 twitter.com/janrotmans We leven niet in tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperken Laatste Kantelperiode

Nadere informatie

onderzoek in transitie?

onderzoek in transitie? Transitieonderzoek: onderzoek in transitie? Erik Paredis (UGent) Yves De Weerdt (VITO) Frank Nevens (VITO) Opstartworkshop INTRAP 31 mei 2012, Leuven www.steunpunttrado.be Opbouw 1. De uitdagingen waarvoor

Nadere informatie

Transitieprogramma in de Langdurende Zorg In a Nutshell

Transitieprogramma in de Langdurende Zorg In a Nutshell 08-09-24 Transitieprogramma in de Langdurende Zorg In a Nutshell Landelijk Programmateam TPLZ, sept. 2008 V.170809 Transitieprogramma in de Langdurende Zorg In a Nutshell Doelstellingen Programma Organisatie

Nadere informatie

De Energietransitie & Zelforganisatie De rol van burgers & sociaal ondernemers Flor Avelino Workshop@ Energiecafé RMC The Hub 1 juni 2013

De Energietransitie & Zelforganisatie De rol van burgers & sociaal ondernemers Flor Avelino Workshop@ Energiecafé RMC The Hub 1 juni 2013 De Energietransitie & Zelforganisatie De rol van burgers & sociaal ondernemers Flor Avelino Workshop@ Energiecafé RMC The Hub 1 juni 2013 www.drift.eur.nl www.transitiepraktijk.nl www.transitionsnetwork.org

Nadere informatie

Zonder Energieopslag geen Energietransitie. Teun Bokhoven Duurzame Energie Koepel WKO-Manifestatie / 30 Oktober 2013

Zonder Energieopslag geen Energietransitie. Teun Bokhoven Duurzame Energie Koepel WKO-Manifestatie / 30 Oktober 2013 Zonder Energieopslag geen Energietransitie Teun Bokhoven Duurzame Energie Koepel WKO-Manifestatie / 30 Oktober 2013 Duurzame Energie Koepel 6 brancheorganisaties (wind, zon, bodemenergie, bio, warmtepompen,

Nadere informatie

Roadmap Next Economy: wat betekent dat voor Rotterdam?

Roadmap Next Economy: wat betekent dat voor Rotterdam? JANROTMANS Roadmap Next Economy: wat betekent dat voor Rotterdam? Rotterdam, 19 Januari 2017 We leven NIET in tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperken Hengelo, 25 Augustus 2016 Hengelo,

Nadere informatie

Published on Flanders Cleantech Association (http://fca.be)

Published on Flanders Cleantech Association (http://fca.be) Published on Flanders Cleantech Association (http://fca.be) Home > Galloo - Een tweede leven voor afgedankte zonnepanelen? GALLOO is een gekend recyclagebedrijf in België, Nederland en Frankrijk. Met het

Nadere informatie

Verduurzamen begint bij jezelf Inspiratieavond Langstraat Energie Waalwijk, 11 december 2016

Verduurzamen begint bij jezelf Inspiratieavond Langstraat Energie Waalwijk, 11 december 2016 Verduurzamen begint bij jezelf Inspiratieavond Langstraat Energie Waalwijk, 11 december 2016 Koos Kerstholt 0-energie Anna Provoost Kennisoverdracht Wanda Kruijt Zorg Adrie van Duijne Directeur Inspiratietafels

Nadere informatie

Ontwikkelingen Zonne-energie

Ontwikkelingen Zonne-energie Ontwikkelingen Zonne-energie : Energieke Samenleving onderweg naar morgen Bert Bakker NIEUW: Bezuidenhoutseweg 50 2594 AW Den Haag 070 3040114 De oorsprong van (duurzame) energie De zon als energieleverancier

Nadere informatie

MVO IN DE VERSNELLING TRENDS VOOR GROENE & SOCIALE ECONOMIE WORD OOK KLIMAATNEUTRAAL MAAK KANS OP CLIMATE MAKE OVER

MVO IN DE VERSNELLING TRENDS VOOR GROENE & SOCIALE ECONOMIE WORD OOK KLIMAATNEUTRAAL MAAK KANS OP CLIMATE MAKE OVER MVO IN DE VERSNELLING TRENDS VOOR GROENE & SOCIALE ECONOMIE WORD OOK KLIMAATNEUTRAAL MAAK KANS OP CLIMATE MAKE OVER IE Motoren Event Karin Jansens MVO Nederland 15 sept 2015 MVO GAAT OVER URGENTIE EN OPTIMISME

Nadere informatie

Naar een lokaal klimaatbeleid 2.0

Naar een lokaal klimaatbeleid 2.0 Naar een lokaal klimaatbeleid 2.0 Notitie voor noodzaak Donald van den Akker September 2011 Deze notitie is geschreven als onderdeel van een opdracht van AgentschapNL, i.h.k.v. het Innovatieprogramma Klimaatneutrale

Nadere informatie

Omgeving in transitie van beleid naar politiek van de ruimte. Prof. dr. Derk Loorbach, Den Bosch, 12-05-2016

Omgeving in transitie van beleid naar politiek van de ruimte. Prof. dr. Derk Loorbach, Den Bosch, 12-05-2016 Omgeving in transitie van beleid naar politiek van de ruimte Prof. dr. Derk Loorbach, Den Bosch, 12-05-2016 Kernpunten We worden in toenemende mate geconfronteerd met grote maatschappelijke transities

Nadere informatie

Wat verstaan we onder warmtehuishouding? Jo Cox Sponsor P2

Wat verstaan we onder warmtehuishouding? Jo Cox Sponsor P2 Wat verstaan we onder warmtehuishouding? Jo Cox Sponsor P2 Energietransitie Papierketen De ambities binnen Energietransitie Papierketen: Halvering van het energieverbruik per eindproduct in de keten per

Nadere informatie

Het Transitietijdperk: vooruit naar vroeger

Het Transitietijdperk: vooruit naar vroeger Het Transitietijdperk: vooruit naar vroeger Jan Rotmans DRIFT-congres, 31 Oktober 2013 www.twitter.com/janrotmans Beminde Gelovigen van de Kantelkerk gisteren ging ik naar de kantelkerk, u weet wel, zo

Nadere informatie

Maken transities de wereld duurzamer?

Maken transities de wereld duurzamer? Maken transities de wereld duurzamer? Erik Paredis Centrum voor Duurzame Ontwikkeling Universiteit Gent www.cdo.ugent.be Benelux conferentie 2014 Leren in Transitie 18 november 2014 Gent 1. Denken over

Nadere informatie

De Cleantech Regio Stedendriehoek 1 daagt uit!

De Cleantech Regio Stedendriehoek 1 daagt uit! Stedendriehoek 1 daagt uit! Eo Wijers-prijsvraag 2014-2015 1 Apeldoorn, Brummen, Deventer, Epe, Lochem, Voorst en Zutphen eo wijers-stichting voor ruimtelijke kwaliteit in de regio Stedendriehoek daagt

Nadere informatie

Wat vraagt de energietransitie in Nederland?

Wat vraagt de energietransitie in Nederland? Wat vraagt de energietransitie in Nederland? Jan Ros Doel/ambitie klimaatbeleid: Vermindering broeikasgasemissies in 2050 met 80 tot 95% ten opzichte van 1990 Tussendoelen voor broeikasgasemissies Geen

Nadere informatie

Economie, innovatie en duurzaamheid zijn van

Economie, innovatie en duurzaamheid zijn van Inter-Steunpunten Transitieplatform Economie, innovatie en duurzaamheid zijn van belang in transport Hilde Meersman, Cathy Macharis, a Christa Sys, Eddy Van de Voorde, Thierry Vanelslander, Ann Verhetsel

Nadere informatie

Startbijeenkomst keten innovatieprogramma. Kunststof & Rubber in de Ondergrondse Infrastructuur

Startbijeenkomst keten innovatieprogramma. Kunststof & Rubber in de Ondergrondse Infrastructuur Startbijeenkomst keten innovatieprogramma Kunststof & Rubber in de Ondergrondse Infrastructuur Utrecht, 21 oktober 2015 Inhoud Introductie 3 Zij waren er bij! 4 Circulaire economie 5 RACE programma 6 Sectoranalyse

Nadere informatie

Circulaire Economie. Jacqueline Cramer Member Amsterdam Economic Board, oud minister van VROM en hoogleraar duurzaamheid

Circulaire Economie. Jacqueline Cramer Member Amsterdam Economic Board, oud minister van VROM en hoogleraar duurzaamheid Circulaire Economie Jacqueline Cramer Member Amsterdam Economic Board, oud minister van VROM en hoogleraar duurzaamheid John Nederstigt Inleider Hoe maken we de MRA Circulair? Jacqueline Cramer Ambassadeur

Nadere informatie

Transitie management in de langdurende zorg

Transitie management in de langdurende zorg Transitie management in de langdurende zorg Conferentie Jeugdgezondheidszorg de Horst Driebergen, 5 maart 2010 Jord Neuteboom Viatore 0 Programma van de bijeenkomst 1: Theorie en achtergrond van transitiemanagement

Nadere informatie

Spitsmijden 1; Bijdragen aan Transities naar Duurzame Mobiliteit Teije Gorris, Transumo 24 november 2008

Spitsmijden 1; Bijdragen aan Transities naar Duurzame Mobiliteit Teije Gorris, Transumo 24 november 2008 Spitsmijden 1; Bijdragen aan Transities naar Duurzame Mobiliteit Teije Gorris, Transumo 24 november 2008 Inhoud Doel presentatie Resultaten Spitsmijden 1 Transumo Van Spitsmijden 1 naar Spitsmijden 2x

Nadere informatie

ENERGIETRANSITIE: INNOVATIE IN HET ENERGIEBELEID

ENERGIETRANSITIE: INNOVATIE IN HET ENERGIEBELEID ENERGIETRANSITIE: INNOVATIE IN HET ENERGIEBELEID Peter Aubert maart 2007 Van visie naar beleid Project LTVE: diversiteit aan wereldbeelden 2050 Ecologie = burgers autonomie 2000 PJ Vrijhandel = markt laagste

Nadere informatie

TA3290 Life-Cycle Modeling and Economic Evaluation

TA3290 Life-Cycle Modeling and Economic Evaluation TA3290 Life-Cycle Modeling and Economic Evaluation 2011-2012 CiTG, minor Mining and Resource Engineering College 1: Inleiding en Overzicht Dr.ir. Gerard P.J. Dijkema Energy & Industry Group December 12,

Nadere informatie

Loont kiezen voor Cleantech innovatie?

Loont kiezen voor Cleantech innovatie? Loont kiezen voor Cleantech innovatie? Investeren in Cleantech biedt de mogelijkheid om economische meerwaarde te creëren in combinatie met milieuvoordelen. Een Cleantech productiemodel dient in staat

Nadere informatie

De kansen voor de Circulaire Economie - met oog op recycling - Ton Bastein

De kansen voor de Circulaire Economie - met oog op recycling - Ton Bastein De kansen voor de - met oog op recycling - The Limits to growth Verscheen in 1972 Uitgangspunt: Één wereld Overshoot Exponentiële groei Actie (o.a.): Systeemveranderingen Resource efficiency Recycle Vervangen/Substitutie

Nadere informatie

Achterhoek 2020 Tom van der Horst, TNO 28 januari 2015 1

Achterhoek 2020 Tom van der Horst, TNO 28 januari 2015 1 Achterhoek 2020 Tom van der Horst, TNO 28 januari 2015 1 Dutch industry fit for the future?! onze wereld verandert en dus ook onze industrie. met impact op economie en samenleving smart industry agenda

Nadere informatie

Schone technologie voor een levende aarde Bouwen aan de Nederlandse schone technologie sector

Schone technologie voor een levende aarde Bouwen aan de Nederlandse schone technologie sector Wereld Natuur Fonds Driebergseweg 10 Postbus 7 3700 AA Zeist Tel: +31 30 693 7333 Direct: Fax: +31 30 691 2064 Info@wnf.nl www.wnf.nl Schone technologie voor een levende aarde Bouwen aan de Nederlandse

Nadere informatie

Governance voor duurzamer wonen en bouwen: ervaringen, lessen en toekomstpistes

Governance voor duurzamer wonen en bouwen: ervaringen, lessen en toekomstpistes Governance voor duurzamer wonen en bouwen: ervaringen, lessen en toekomstpistes Erik Paredis Centrum voor Duurzame Ontwikkeling Universiteit Gent www.steunpunttrado.be Omschrijving van het onderzoek Bijdrage

Nadere informatie

Eneco Groep. Duurzame energie voor iedereen

Eneco Groep. Duurzame energie voor iedereen Eneco Groep Duurzame energie voor iedereen Duurzame koploper Eneco is het grootste energiebedrijf van Nederland in publieke handen. Onze missie is betaalbare duurzame energie mogelijk maken die altijd,

Nadere informatie

Innovatie in Eersel. Eersel onderweg naar Niet alleen de bestemming, maar ook de reis. Raadsinformatieavond 6 september 2016

Innovatie in Eersel. Eersel onderweg naar Niet alleen de bestemming, maar ook de reis. Raadsinformatieavond 6 september 2016 Innovatie in Eersel Eersel onderweg naar 2030 Niet alleen de bestemming, maar ook de reis. Raadsinformatieavond 6 september 2016 Programma Het begrip Innovatie Eerselse innovatiestrategie Strategie in

Nadere informatie

Provero bijeenkomst. Utrecht, 15 november 2016 Ernst Koperdraat Jos Dolstra

Provero bijeenkomst. Utrecht, 15 november 2016 Ernst Koperdraat Jos Dolstra Provero bijeenkomst Utrecht, 15 november 2016 Ernst Koperdraat Jos Dolstra Doel Informeren Met elkaar verkennen van de strategie voor invoering van de Omgevingswet Vraag: hoe ver is uw organisatie? Hoe

Nadere informatie

Energieke Bo+omup aan de slag met Energie

Energieke Bo+omup aan de slag met Energie Energieke Bo+omup aan de slag met Energie Waar hebben we het eigenlijk over? 300-450 ini9a9even (HIER Opgewekt) Ini9a9even van burgers: 1. Windcoöpera9es (> 90: 15) 2. Energiecoöpera9es- bedrijven (> 2009:

Nadere informatie

Operationeel Programma EFRO Noord-Nederland

Operationeel Programma EFRO Noord-Nederland Samenvatting Operationeel Programma EFRO Noord-Nederland 2014-2020 Inzet op innovatie en een koolstofarme economie In het Europa van 2020 wil Noord-Nederland zich ontwikkelen en profileren als een regio

Nadere informatie

Economisch optimisme

Economisch optimisme Mindmap scenario A Economische groei belangrijker dan belangen van toekomstige generaties Weinig overheidsregulering, kans op monopolies Bedrijven aan de macht m.n. multinationals Weersbeïnvloeding in

Nadere informatie

1. De uitdagingen waarvoor we staan

1. De uitdagingen waarvoor we staan Opbouw 1. De uitdagingen waarvoor we staan en / in transitie 2. Denken over transities Erik Paredis Centrum voor Duurzame Ontwikkeling Universiteit Gent 3. En wat met cultuur? 4. Bestaande transitienetwerken

Nadere informatie

PROEFTUIN VOOR HET EUROPESE ENERGIESYSTEEM VAN DE TOEKOMST

PROEFTUIN VOOR HET EUROPESE ENERGIESYSTEEM VAN DE TOEKOMST NOORD-NEDERLAND: PROEFTUIN VOOR HET EUROPESE ENERGIESYSTEEM VAN DE TOEKOMST PROEFTUIN ENERGIE- TRANSITIE REGIONALE PARTNER IN DE EUROPESE ENERGIE UNIE Noord-Nederland is een grensoverschrijdende proeftuin

Nadere informatie

Uitnodiging aan het nieuwe kabinet

Uitnodiging aan het nieuwe kabinet Uitnodiging aan het nieuwe kabinet Uitnodiging aan het nieuwe kabinet Gemeenten: knooppunt in de samenleving Van veiligheid tot zorg, onderwijs en werkgelegenheid. Van energie en klimaatverandering tot

Nadere informatie

AMBITIES HOLLAND FINTECH

AMBITIES HOLLAND FINTECH AMBITIES HOLLAND FINTECH 1 infrastructuur Holland FinTech streeft naar het creëren van transparantere, toegankelijke (digitale) financiële diensten en financiële van het allerbeste niveau door middel van

Nadere informatie

Transitie circulaire economie en stad in een ruimtelijke/stedenbouwkundige context

Transitie circulaire economie en stad in een ruimtelijke/stedenbouwkundige context Transitie circulaire economie en stad in een ruimtelijke/stedenbouwkundige context Een materialenbeleid als onderdeel van een beleid CE of beleid CE tout court moet ook een ruimtelijk beleid zijn (net

Nadere informatie

Connecting the energy

Connecting the energy Connecting the energy Zonne-energie gratis laten gebruiken Energie besparen Softs concept. Een uniek idee Al jaren wordt er gesproken over verduurzaming. Maar woorden omzetten in daden is waar veel initiatieven

Nadere informatie

Zet Cradle to Cradle de nieuwe krijtlijnen uit voor duurzame producten?

Zet Cradle to Cradle de nieuwe krijtlijnen uit voor duurzame producten? 26/03/2010 Zet Cradle to Cradle de nieuwe krijtlijnen uit voor duurzame producten? Dr. Karl Vrancken projectenmanager - VITO VITO Unit transitie energie en milieu» Energie en emissie modellering en monitoring»

Nadere informatie

Samen omschakelen Arnhem, 7 september 2016

Samen omschakelen Arnhem, 7 september 2016 Samen omschakelen Arnhem, 7 september 2016 Waarom zijn we bijeen? Verduurzaming energievoorziening Samenwerking om de NL ambitie te verwezenlijken Samenwerking vanaf de start van initiatieven Draagvlak

Nadere informatie

Inhoud presentatie Cohesiebeleid 2014-2020 Situatie 2007-2013 Uitdaging 2014-2020 EU2020

Inhoud presentatie Cohesiebeleid 2014-2020 Situatie 2007-2013 Uitdaging 2014-2020 EU2020 OP EFRO OOST-NEDERLAND 2014-2020PRESENTATIE KENNISPARK, 23 APRIL 2014 JOLANDA VROLIJK, PROGRAMMAMANAGER EFRO OP EFRO Oost-Nederland 2014-2020 Inhoud presentatie 1. Inleiding Europese Fondsen: cohesie beleid

Nadere informatie

vergrijzing kleurt de Kempen Een wenkend toekomstperspectief Bouwstenen voor duurzame zorg, wonen, werken Pierre van Amelsvoort

vergrijzing kleurt de Kempen Een wenkend toekomstperspectief Bouwstenen voor duurzame zorg, wonen, werken Pierre van Amelsvoort Voor een organisatie en De werk van betekenis vergrijzing kleurt de Kempen Een wenkend toekomstperspectief Bouwstenen voor duurzame zorg, wonen, werken Pierre van Amelsvoort Kempen/pva 1 De arbeidsmarkt

Nadere informatie

Maatschappelijke acceptatie van energie projecten

Maatschappelijke acceptatie van energie projecten Maatschappelijke acceptatie van energie projecten Ynke Feenstra Ruimteconferentie 2011, workshop Energie en ruimte Rotterdam, 19 april 2011 www.ecn.nl Energieonderzoek Centrum Nederland 600 medewerkers

Nadere informatie

De Maatschappelijke Opvang in transitie. @vdstraat1 #vdstraat1 vdstraat1

De Maatschappelijke Opvang in transitie. @vdstraat1 #vdstraat1 vdstraat1 De Maatschappelijke Opvang in transitie @vdstraat1 #vdstraat1 vdstraat1 Nederland in transitie We leven niet in een tijdperk van verandering, maar in een verandering van tijdperken Wat is Van De Straat?

Nadere informatie

Samen, duurzaam doen!

Samen, duurzaam doen! Samen, duurzaam doen! Een E-platform voor duurzaamheid in de Utrechtse Heuvelrug Transitie: We leven niet in een tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperken Jan Rotmans hoogleraar transitie-management,

Nadere informatie

VAN AFVAL TOT GRONDSTOF! SAMEN MET U DE JUISTE RECYCLING KOMBINATIE

VAN AFVAL TOT GRONDSTOF! SAMEN MET U DE JUISTE RECYCLING KOMBINATIE Beleid Nederlandse Overheid Groene Groeistrategie 1 Energie: naar een duurzame, betaalbare en betrouwbare energievoorziening 2 Biobased economy: substitutie fossiele door groene grondstoffen (biomassa)

Nadere informatie

Duurzaam vernieuwen en samenwerken in de bouw

Duurzaam vernieuwen en samenwerken in de bouw Duurzaam vernieuwen en samenwerken in de bouw Prof.dr. Jacqueline Cramer Universiteit Utrecht Opzet lezing Wat zijn de grote opgaven in de bouw op het gebied van duurzaamheid? Hoe kunnen deze opgaven worden

Nadere informatie

Groene InvesteringsMaatschappij (GIM)

Groene InvesteringsMaatschappij (GIM) Groene InvesteringsMaatschappij (GIM) Voordelen impuls verduurzaming Reductie broeikasgassen Groene groei Minder afhankelijk van fossiele brandstoffen Economische structuurversterking Maar, verduurzaming

Nadere informatie

Transitie Steden als politieke actor

Transitie Steden als politieke actor Transitie Steden als politieke actor 2 ARhus 3 Van tijdperk in verandering naar verandering van tijdperk 4 Recentste kantelmomenten 5 Recentste kantelmomenten 6 Huidige kantelbewegingen 7 Huidige kantelbewegingen

Nadere informatie

CIRCULAIRE POLITIEK ERIC SMALING SP TWEEDE KAMER

CIRCULAIRE POLITIEK ERIC SMALING SP TWEEDE KAMER CIRCULAIRE POLITIEK ERIC SMALING SP TWEEDE KAMER MINERALENOVERSCHOT - Mineralen (stikstof en fosfaat) kg / ha www.mlvc.nl 12 juni 2012 13 DEPOSITIE Stikstof depositie van ca 3000 mol/ha/jr Gewenst ca

Nadere informatie

Een visie voor een groene duurzame toekomst Energie die je blij maakt! - prof. dr. ir. W. Ockels

Een visie voor een groene duurzame toekomst Energie die je blij maakt! - prof. dr. ir. W. Ockels Een visie voor een groene duurzame toekomst Energie die je blij maakt! - prof. dr. ir. W. Ockels De Groene Reus Coöperatie u.a. delegatie CU-fractie 6 maart 2015 van 14.00-17.00 uur Natuurbelevingscentrum

Nadere informatie

Ik ben als bestuurder in deze provincie bijzonder geïnteresseerd in de kansen van nieuwe energie voor onze kenniseconomie.

Ik ben als bestuurder in deze provincie bijzonder geïnteresseerd in de kansen van nieuwe energie voor onze kenniseconomie. Welkomstwoord van Jan Franssen, Commissaris van de Koningin in Zuid-Holland, bij het Lustrumcongres 'Geothermal Heat is Cool' van het Platform Geothermie, Den Haag, 24 oktober 2012 ---------------------------------------------------------------------------------

Nadere informatie

Duurzaam bouwen in België

Duurzaam bouwen in België Duurzaam bouwen in België Constitutionele context Federaal: Productbeleid (normen) Regio s: leefmilieu, wonen, rationeel energieverbruik,... 1 Sector 70 000 ondernemingen Vooral KMO Belg: Zelfbouwer >80%

Nadere informatie

Samen, duurzaam doen!

Samen, duurzaam doen! Samen, duurzaam doen! Een online platform voor duurzaamheid in de Kromme Rijn en Utrechtse Heuvelrug Transitie: We leven niet in een tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperken Jan

Nadere informatie

Samen investeren in hernieuwbare energie. Daan Creupelandt Dirk Vansintjan

Samen investeren in hernieuwbare energie. Daan Creupelandt Dirk Vansintjan Samen investeren in hernieuwbare energie Daan Creupelandt Dirk Vansintjan Even opwarmen Wie kent Ecopower? Zijn er coöperanten? Zijn er klanten? 2 Overzicht 1. Ecopower 2. Coöperatief ondernemen 3. REScoop.eu

Nadere informatie

DUURZAAM WINT VAN FOSSIEL (OVER URGENTIE, AMBITIE EN IMPACT) NVBU Willem Lageweg directeur MVO Nederland 18 mei 2015

DUURZAAM WINT VAN FOSSIEL (OVER URGENTIE, AMBITIE EN IMPACT) NVBU Willem Lageweg directeur MVO Nederland 18 mei 2015 DUURZAAM WINT VAN FOSSIEL (OVER URGENTIE, AMBITIE EN IMPACT) NVBU Willem Lageweg directeur MVO Nederland 18 mei 2015 BAN KI MOON (SECRETARIS-GENERAAL UN) Het huidige economische model is een akkoord voor

Nadere informatie

SOC Maakindustrie & Made Different. Wilson De Pril, Directeur-generaal Agoria Vlaanderen 15 mei 2014

SOC Maakindustrie & Made Different. Wilson De Pril, Directeur-generaal Agoria Vlaanderen 15 mei 2014 SOC Maakindustrie & Made Different Wilson De Pril, Directeur-generaal Agoria Vlaanderen 15 mei 2014 Agoria: federatie van de technologische industrie 1.700 ondernemingen 10 domeinen Information and Communication

Nadere informatie

BIJLAGE EXPO 2025 COMMITMENT

BIJLAGE EXPO 2025 COMMITMENT LETTER OF COMMITMENT BIJLAGE EXPO 2025 COMMITMENT Vrijdag 2 oktober 2015, 2 e concept Leeswijzer en de relatie van dit document tot andere documenten 1. De afzender van een Letter of Commitment wordt aangeduid

Nadere informatie