NANDA International richtlijnen voor het verkrijgen van toestemming inzake copyright Ten geleide Voorwoord Inleiding

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "NANDA International richtlijnen voor het verkrijgen van toestemming inzake copyright Ten geleide Voorwoord Inleiding"

Transcriptie

1 NANDA International richtlijnen voor het verkrijgen van toestemming inzake copyright Ten geleide Voorwoord Inleiding XIII XV XVII XXIII Deel 1 Inleiding tot de verpleegkundige diagnoses: zorgvuldigheid, settingoverkoepelende toepassing en inzendingen van verpleegkundige diagnoses voor NANDA-I Verpleegkundige beoordeling, klinische interpretatie en verpleegkundige diagnoses: een zorgvuldige keuze van diagnoses 3 Margaret Lunney, RN, PhD 3 Verpleegkundigen zijn diagnostici 4 Intellectuele, interpersoonlijke en technische competenties 5 Sterke persoonlijkheidskenmerken: tolerantie voor ambiguïteit en een reflectieve instelling 7 Beoordeling en verpleegkundige diagnose 8 Model voor een beoordeling 9 Diagnoses valideren 11 Voorbeeldcasus 11 Bijlage: Beoordelingsmodel volgens functionele gezondheidspatronen 17 Aanwijzingen 17 Verpleegkundige diagnostiek in de opleiding 23 Martha Craft-Rosenberg, PhD, RN, FAAN en Kelly Smith, MSN, RN 23 Beoordelen en aanwijzen van bepalende kenmerken 23 Anamnese en bepalen van samenhangende factoren 24 De juiste verpleegkundige diagnose kiezen 24 Risicodiagnoses 24 Diagnoses voor gezondheidsbevordering 24 Diagnoses van het welbevinden 25 V

2 Diagnoses prioriteiten geven 25 Verpleegkundige diagnoses koppelen aan zorgresultaten en interventies 25 De waarde van verpleegkundige diagnoses voor elektronische patiëntendossiers 27 Jane Brokel, PhD, RN en Crystal Heath, MSN, RN 27 Verpleegkundige diagnoses en wetenschappelijk onderzoek 33 Margaret Lunney, PhD, RN 33 Conceptanalyses 33 svalidering 34 Validering aangaande opbouw en criteria 34 Consensusvalidering 35 Onderzoek naar de accuratesse van diagnostiek door verpleegkundigen 35 Implementatieonderzoek 36 Samenvatting 36 Verpleegkundige diagnoses in management en bestuur 39 Dickon Weir-Hughes, EdD, RN, FRSH 39 Waarom verpleegkundige diagnoses in een klinische omgeving implementeren? 39 Evidence-based practice: integratie van theorie en praktijk 40 Verpleegkunde in het tijdperk van het elektronische patiëntendossier 41 Begeleiding van de implementatie van verpleegkundige diagnoses in de klinische praktijk 42 Conclusie 42 Het ontwikkelingsproces van een goedgekeurde NANDA-I diagnose 45 Leann M. Scroggins, MS, RN, CRRN-A, APRN BC 45 As 1: diagnostisch concept 46 As 2: onderwerp van de diagnose 46 As 3: oordeel 47 As 4: locatie 47 As 5: leeftijd 47 As 6: tijd 48 As 7: status van de diagnose 48 Bepalende kenmerken versus risicofactoren 51 Deel 2 NANDA-I Verpleegkundige diagnoses Domein 1 Gezondheidsbevordering 57 Ineffectief gezondheidsonderhoud (00099) 59 Ineffectief persoonlijk gezondheidsmanagement (00078) 60 Verminderd huishoudvermogen (00098) 64 Bereidheid tot verbetering van de immuunstatus (00186) 65 Zelfverwaarlozing (00193) 67 Bereidheid tot verbetering van de voeding (00163) 71 Ineffectieve opvolging van de behandeling, gezin (00080) 72 VI

3 Bereidheid tot verbetering van het persoonlijke gezondheidsmanagement (00162) 73 Domein 2 Voeding 75 Ineffectief voedingspatroon van de zuigeling (00107) 77 Voedingstekort (00002) 78 Voedingsteveel (00001) 79 Risico voor voedingsteveel (00003) 80 Slikstoornis (00103) 81 Risico voor instabiele glucosewaarden (00179) 84 Neonatale geelzucht (00194) 85 Risico voor verstoorde leverfunctie (00178) 86 Risico voor elektrolytenstoornis (00195) 87 Bereidheid tot verbetering van de vochtbalans (00160) 88 Vochttekort (00027) 89 Overvulling van vocht (00026) 90 Risico voor vochttekort (00028) 91 Risico voor verstoorde vochtbalans (00025) 92 Domein 3 Uitscheiding/uitwisseling 95 Functionele incontinentie (00020) 97 Overloopincontinentie (00176) 98 Reflexincontinentie (00018) 99 Stressincontinentie (00017) 100 Urge-incontinentie (00019) 102 Risico voor urge-incontinentie (00022) 104 Verstoorde urine-uitscheiding (00016) 105 Bereidheid tot verbetering van de urine-uitscheiding (00166) 106 Urineretentie (00023) 107 Incontinentie voor feces (00014) 108 Obstipatie (00011) 109 Subjectief ervaren obstipatie (00012) 111 Risico voor obstipatie (00015) 112 Diarree (00013) 114 Disfunctionele gastrointestinale peristaltiek (00196) 115 Risico voor disfunctionele gastrointestinale peristaltiek (00197) 117 Verstoorde gasuitwisseling (00030) 119 Domein 4 Activiteit/rust 121 Slapeloosheid (00095) 123 Verstoord slaappatroon (00198) 125 Slaaptekort (00096) 126 Bereidheid tot verbetering van de slaap (00165) 128 Risico voor inactiviteitssyndroom (00040) 129 Ontspanningstekort (00097) 130 Sedentaire levensstijl (00168) 131 Mobiliteitstekort, bed (00091) 132 Mobiliteitstekort, lichamelijk (00085) 134 VII

4 Mobiliteitstekort, rolstoel (00089) 136 Vertraagd herstel na een operatie (00100) 138 Beperkt vermogen tot verplaatsing (00090) 141 Ambulantietekort (00088) 143 Verstoord energieveld (00050) 144 Vermoeidheid (00093) 145 Verminderd activiteitsvermogen (00092) 147 Risico voor verminderd activiteitsvermogen (00094) 148 Risico voor bloeding (00206) 149 Ineffectief ademhalingspatroon (00032) 151 Verlaagd hartminuutvolume (00029) 152 Ineffectieve circulatie, perifeer (00204) 154 Risico voor verminderde circulatie, hart (00200) 156 Risico voor ineffectieve circulatie, hersenen (00201) 158 Risico voor ineffectieve circulatie, maag-darmkanaal (00202) 160 Risico voor ineffectieve circulatie, nieren (00203) 162 Risico voor shock (00205) 164 Verminderd ademhalingsvermogen (00033) 165 Disfunctionele beademingsontwenning (00034) 166 Bereidheid tot verbetering van de zelfstandigheid (00182) 168 Zelfstandigheidstekort in wassen (00108) 170 Zelfstandigheidstekort in kleden (00109) 171 Zelfstandigheidstekort in eten (00102) 172 Zelfstandigheidstekort in toiletgang (00110) 173 Domein 5 Waarneming/cognitie 175 Halfzijdige verwaarlozing (00123) 177 Syndroom van verstoorde omgevingsinterpretatie (00127) 179 Dolen (00154) 180 Verstoorde zintuiglijke waarneming (specificeer: visueel, gehoor, kinesthesie, smaak, tast, reuk) (00122) 181 Acute verwardheid (00128) 182 Chronische verwardheid (00129) 186 Risico voor acute verwardheid (00173) 187 Kennistekort (00126) 191 Bereidheid tot kennisverbetering (00161) 192 Geheugenstoornis (00131) 193 Bereidheid tot verbetering van de besluitvorming (00184) 194 Ineffectieve planning van activiteiten (00199) 196 Verstoorde verbale communicatie (00051) 198 Bereidheid tot verbetering van de communicatie (00157) 200 Domein 6 Zelfperceptie 201 Risico voor aantasting van de menselijke waardigheid (00174) 203 Moedeloosheid (00124) 204 Identiteitsstoornis (00121) 205 Risico voor eenzaamheid (00054) 207 Bereidheid tot vergroting van de eigen kracht (00187) 208 VIII

5 Machteloosheid (00125) 210 Risico voor machteloosheid (00152) 212 Bereidheid tot verbetering van het zelfbeeld (00167) 213 Reactieve geringe zelfachting (00120) 214 Chronische geringe zelfachting (00119) 215 Risico voor reactieve geringe zelfachting (00153) 218 Verstoord lichaamsbeeld (00118) 219 Domein 7 Rollen/relaties 221 Overbelasting van de mantelzorgverlener (00061) 223 Risico voor overbelasting van de mantelzorgverlener (00062) 226 Ouderschapstekort (00056) 228 Bereidheid tot verbetering van het ouderschap (00164) 231 Risico voor ouderschapstekort (00057) 232 Risico voor verstoorde hechting (00058) 234 Disfunctionele gezinsprocessen (00063) 235 Verstoorde gezinsprocessen (00060) 239 Bereidheid tot verbetering van gezinsprocessen (00159) 240 Effectieve borstvoeding (00106) 241 Ineffectieve borstvoeding (00104) 242 Onderbreking van de borstvoeding (00105) 243 Ouderrolconflict (00064) 244 Bereidheid tot verbetering van de partnerrelatie (00207) 245 Ineffectieve rolvervulling (00055) 246 Inadequate sociale interactie (00052) 248 Domein 8 Seksualiteit 249 Seksueel disfunctioneren (00059) 251 Ineffectief seksueel patroon (00065) 253 Bereidheid tot verbetering van het zwangerschapsproces (00208) 255 Risico voor verstoorde moeder-foetusband (00209) 257 Domein 9 Coping/stresstolerantie 259 Posttraumatisch syndroom (00141) 261 Risico voor posttraumatisch syndroom (00145) 263 Verkrachtingssyndroom (00142) 264 Hervestigingssyndroom (00114) 265 Risico voor hervestigingssyndroom (00149) 266 Angst (00146) 267 Doodsangst (00147) 270 Risicovol gedrag voor de gezondheid (00188) 273 Bedreigde gezinscoping (00074) 275 Defensieve coping (00071) 277 Verstoorde gezinscoping (00073) 280 Ineffectieve coping (00069) 281 Ineffectieve gemeenschapscoping (00077) 283 Bereidheid tot verbetering van de coping (00158) 284 Bereidheid tot verbetering van de gemeenschapscoping (00076) 285 IX

6 Bereidheid tot verbetering van de gezinscoping (00075) 286 Ineffectieve ontkenning (00072) 287 Vrees (00148) 289 Rouw (00136) 291 Gecompliceerde rouw (00135) 293 Risico voor gecompliceerde rouw (00172) 295 Verminderde individuele veerkracht (00210) 297 Bereidheid tot vergroting van de veerkracht (00212) 299 Risico voor verminderde veerkracht (00211) 302 Chronisch verdriet (00137) 304 Overbelasting (00177) 305 Autonome dysreflexie (00009) 309 Risico voor autonome dysreflexie (00010) 310 Ontregeling bij de zuigeling (00116) 312 Risico voor ontregeling bij de zuigeling (00115) 314 Bereidheid tot verbeterd functioneren van de zuigeling (00117) 315 Verminderd intracraniaal aanpassingsvermogen (00049) 316 Domein 10 Levensprincipes 317 Bereidheid tot vermeerdering van hoop (00185) 319 Bereidheid tot verbetering van het geestelijk welzijn (00068) 320 Beslisconflict (00083) 321 Morele nood (00175) 323 Therapieontrouw (00079) 325 Verstoring van de religiositeit (00169) 327 Bereidheid tot verbetering van de religiositeit (00171) 329 Risico voor verstoring van de religiositeit (00170) 330 Geestelijke nood (00066) 331 Risico voor geestelijke nood (00067) 333 Domein 11 Veiligheid/bescherming 335 Risico voor infectie (00004) 337 Ineffectieve luchtwegreiniging (00031) 338 Risico voor aspiratie (00039) 340 Risico voor wiegendood (00156) 341 Verstoorde gebitsontwikkeling (00048) 342 Risico voor vallen (00155) 344 Risico voor letsel (00035) 346 Risico voor peroperatief houdingsletsel (00087) 347 Beschadigd mondslijmvlies (00045) 348 Risico voor perifere neurovasculaire stoornis (00086) 350 Ineffectieve bescherming (00043) 351 Huiddefect (00046) 352 Risico voor huiddefect (00047) 353 Risico voor verstikking (00036) 354 Weefseldefect (00044) 355 Risico voor trauma (00038) 356 Risico voor vaattrauma (00213) 358 X

7 Zelfverminking (00151) 359 Risico voor zelfverminking (00139) 361 Risico voor suïcide (00150) 363 Risico voor geweld jegens anderen (00138) 365 Risico voor geweld jegens zichzelf (00140) 367 Besmetting (00181) 368 Risico op besmetting (00180) 372 Risico voor vergiftiging (00037) 375 Allergische reactie op latex (00041) 376 Risico voor allergische reactie op latex (00042) 378 Risico voor instabiele lichaamstemperatuur (00005) 379 Hyperthermie (00007) 380 Hypothermie (00006) 381 Ineffectieve thermoregulatie (00008) 382 Domein 12 Welbevinden 383 Bereidheid tot verbetering van het welbevinden (00183) 385 Gebrek aan welbevinden (00214) 386 Misselijkheid (00134) 388 Acute pijn (00132) 390 Chronische pijn (00133) 391 Sociaal isolement (00053) 392 Domein 13 Groei/ontwikkeling 395 Tekort aan drijfkracht bij volwassene (00101) 397 Vertraagde groei en ontwikkeling (00111) 398 Risico voor afwijkende groei (00113) 399 Risico voor vertraagde ontwikkeling (00112) 400 Deel 3 Taxonomie II Geschiedenis van de ontwikkeling van Taxonomie II 405 Deel 4 Verpleegkundige diagnoses die uit de NANDA-I taxonomie zijn verwijderd 443 Volledige incontinentie 445 Verkrachtingssyndroom, gecompliceerde vorm 446 Verkrachtingssyndroom, stille vorm 447 Effectieve opvolging van de behandeling 448 Ineffectieve opvolging van de behandeling, gemeenschap 449 Verstoorde denkprocessen 450 Deel 5 NANDA International Richtlijn voor indiening of herziening van diagnoses 453 XI

8 Het volledige beoordelingsproces 453 Het versnelde beoordelingsproces 454 Indiening van nieuwe diagnoses 454 Indiening van herzieningen van bestaande diagnoses 455 Beroepsprocedure voor beslissingen van het DDC over ingediende diagnoses 457 Indiening van NANDA-I diagnoses, criteria voor het bewijsniveau 458 Verklarende woordenlijst 460 Verpleegkundige diagnose 460 Componenten van een diagnose 461 Definities voor classificatie van verpleegkundige diagnoses 461 NANDA International NANDA International Raad van Bestuur 463 NANDA International Diagnosis Development Committee (DDC) 463 NANDA International Taxonomiecommissie 463 Uitnodiging om lid te worden van NANDA International 464 De doelstelling van NANDA International 464 Manieren van betrokkenheid 464 Voordelen van het lidmaatschap 464 NANDA International, een organisatie door leden aangestuurd 466 Onze visie 466 Onze missie 466 Ons doel 466 Onze geschiedenis 466 NANDA International taxonomie 468 Onze diensten 469 Wilt u een verpleegkundige diagnose indienen? 469 Register 471 XII

Richtlijnen van NANDA International voor gebruik en overname Ten geleide Voorwoord Inleiding Dankwoord

Richtlijnen van NANDA International voor gebruik en overname Ten geleide Voorwoord Inleiding Dankwoord Richtlijnen van NANDA International voor gebruik en overname Ten geleide Voorwoord Inleiding Dankwoord XV XVII XIXI XXIII XXVII Deel 1 De NANDA International-taxonomie 1 Inleiding 3 T. Heather Herdman

Nadere informatie

Handleiding verpleegkundige diagnostiek

Handleiding verpleegkundige diagnostiek Handleiding verpleegkundige diagnostiek 46_BW HL Verpl Diagnostiek.indd 1 46_BW HL Verpl Diagnostiek.indd 2 Handleiding verpleegkundige diagnostiek Met alle goedgekeurde diagnostische categorieën van de

Nadere informatie

Verpleegkundige diagnoses in de hemato-oncologie

Verpleegkundige diagnoses in de hemato-oncologie Verpleegkundige diagnoses in de hemato-oncologie Verpleegkundige diagnoses in de hemato-oncologie H.T. Speksnijder Redactie: J.M. Vink C.A.M. Verhoeven P.C. van Sintmaartensdijk-Schuijff Bohn Stafleu

Nadere informatie

Vragenlijst ten behoeve van de verpleegkundige anamnese, gebaseerd op de functionele gezondheidspatronen van Gordon

Vragenlijst ten behoeve van de verpleegkundige anamnese, gebaseerd op de functionele gezondheidspatronen van Gordon Vragenlijst ten behoeve van de verpleegkundige anamnese, gebaseerd op de functionele gezondheidspatronen van Gordon Zorgcategorie: Psychiatrische zorgvrager Bron: Psychomedisch Centrum Vijverdal, afdeling

Nadere informatie

Redactie: H.I. de Graaf-Waar, verpleegkundig consulent (lid NANDA-I Diagnose Ontwikkel Comité) H.T. Speksnijder, verplegingswetenschapper

Redactie: H.I. de Graaf-Waar, verpleegkundig consulent (lid NANDA-I Diagnose Ontwikkel Comité) H.T. Speksnijder, verplegingswetenschapper Ten geleide Met deze Nederlandse vertaling van de NANDA-I definitions and classification 2009-2011 wordt het werk van verpleegkundigen wereldwijd toegankelijk gemaakt voor de verpleegkundigen in Nederland.

Nadere informatie

Nawoord Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media BV H. Rosendal, J. van Dorst, Vakbekwaam indiceren, DOI /

Nawoord Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media BV H. Rosendal, J. van Dorst, Vakbekwaam indiceren, DOI / Nawoord In deze handreiking is op beknopte wijze de uitvoering van het (nieuwe) zorgproces voor wijkverpleegkundigen beschreven. Als er één ding duidelijk is geworden, dan is het wel dat dit niet alleen

Nadere informatie

Inhoud Basisverpleegkunde niveau 4. Voorwoord. Redactionele verantwoording

Inhoud Basisverpleegkunde niveau 4. Voorwoord. Redactionele verantwoording Inhoud Basisverpleegkunde niveau 4 Voorwoord Redactionele verantwoording 1 Zorgvuldig en verantwoord handelen in de basiszorg 1.1 Basisverpleegkunde en basiszorg 1.1.1 Zorgfuncties 1.1.2 Waar verleen je

Nadere informatie

E.M. Sesink Drs. J.A.M. Kerstens. Basisverpleegkunde. Niveau 4

E.M. Sesink Drs. J.A.M. Kerstens. Basisverpleegkunde. Niveau 4 E.M. Sesink Drs. J.A.M. Kerstens Basisverpleegkunde Niveau 4 V Voorwoord In de basisverpleegkunde wordt de basiszorg op systematische wijze uitgewerkt. Er is aandacht voor de verschillende rollen van de

Nadere informatie

Hiv/aids Verpleegkundig perspectief

Hiv/aids Verpleegkundig perspectief Hiv/aids Verpleegkundig perspectief Geert Peuskens Cursus hiv en aids, de multi-disciplinaire aanpak Les 7 15 april 2008 www.itg.be rubriek Onderwijs & Training Reden hospitalisaties Laattijdige diagnose

Nadere informatie

De registratie van doelsymptomen op een gesloten acute opnameafdeling

De registratie van doelsymptomen op een gesloten acute opnameafdeling De registratie van doelsymptomen op een gesloten acute opnameafdeling Klinisch Centrum Acute Psychiatrie (KCAP) Den Haag Voorjaarscongres 1 april 2009 Martiniplaza Groningen Stephanie Bohnen, Remco de

Nadere informatie

Leereenheid. Uitscheiding Van het digestieve systeem

Leereenheid. Uitscheiding Van het digestieve systeem Leereenheid Uitscheiding Van het digestieve systeem INHOUDSOPGAVE 1. INTRODUCTIE 3 2. LEERDOELEN 3 3. STUDIEAANWIJZINGEN 4 4. LEERKERN 4 4.1 UITSCHEIDING 5 5. ZELFTOETS 8 6. DE VOOR DEZE LEEREENHEID GEBRUIKTE

Nadere informatie

Leereenheid. Huid en slijmvliezen Met betrekking tot het afweersysteem

Leereenheid. Huid en slijmvliezen Met betrekking tot het afweersysteem Leereenheid Huid en slijmvliezen Met betrekking tot het afweersysteem INHOUDSOPGAVE 1. INTRODUCTIE 3 2. LEERDOELEN 3 3. STUDIEAANWIJZINGEN 4 4. LEERKERN 4 4.1 HUID 5 4.2 AFWEER 8 5. ZELFTOETS 10 6. DE

Nadere informatie

COÖRDINATIEPUNT ZORG WELKOM

COÖRDINATIEPUNT ZORG WELKOM COÖRDINATIEPUNT ZORG WELKOM PROGRAMMA NANDA anamnesekader Stappen methodisch werken Diagnosticeren volgens NANDA Doelen en interventies vaststellen Rapporteren Afstemmen ZORGLEEFPLAN 4 DOMEINEN Woon/

Nadere informatie

1 Inleiding 1 1.1 Historie 1 1.2 Classificaties van revalidatieactiviteiten 1 1.3 Organisatie 2 1.4 Epidemiologie 3 Literatuur 7

1 Inleiding 1 1.1 Historie 1 1.2 Classificaties van revalidatieactiviteiten 1 1.3 Organisatie 2 1.4 Epidemiologie 3 Literatuur 7 Inhoud Woord vooraf bij de tweede, geheel herziene druk Auteurs I III 1 Inleiding 1 1.1 Historie 1 1.2 Classificaties van revalidatieactiviteiten 1 1.3 Organisatie 2 1.4 Epidemiologie 3 Literatuur 7 DEEL

Nadere informatie

VERPLEEGKUNDIGEN ZORG THUIS WELKOM

VERPLEEGKUNDIGEN ZORG THUIS WELKOM VERPLEEGKUNDIGEN ZORG THUIS WELKOM PROGRAMMA DAGDEEL 1 Veranderingen in de langdurige zorg Introductie diagnosticeren volgens NANDA Hoe ga je het gesprek aan? Belemmeringen/ Overtuigingen Oefenen a.d.h.v.

Nadere informatie

Methodisch handelen & Klinisch redeneren

Methodisch handelen & Klinisch redeneren Methodisch handelen & Klinisch redeneren Methodisch handelen & Doel: Begripsverheldering Kennismaken en oefenen met de methodiek en systematiek van klinisch redeneren aan de hand van casuïstiek Nieuwe

Nadere informatie

Hoofdstuk 1 Verpleegkundig handelen

Hoofdstuk 1 Verpleegkundig handelen Hoofdstuk 1 Verpleegkundig handelen Samenvatting Het verpleegkundig proces is het handelingskader van de verpleegkundige. Dit proces verloopt doelgericht, planmatig en systematisch. De verpleegkundige

Nadere informatie

Rapport 2006/2. Paquay L, Debaillie R, Geys L.

Rapport 2006/2. Paquay L, Debaillie R, Geys L. Hygiënische zorg in de vergoeding per handeling in de thuisverpleging (studie T2T7): Statistische validering van een indicatiescore voor een verpleegkundig bezoek tweemaal per week Rapport 2006/2 Paquay

Nadere informatie

Docentenhandleiding Docentenhandleiding 1

Docentenhandleiding Docentenhandleiding 1 Docentenhandleiding 1 2 Docentenhandleiding Effectief Verplegen 0 Docentenhandleiding door drs. A.M. Eliens Docentenhandleiding 201 Kavanah, Dwingeloo Niets uit deze uitgave mag worden gefotokopieerd,

Nadere informatie

Inhoudsopgave basiswerk Geriatrie (niveau 4) Voorwoord. Redactionele verantwoording. Over de auteur

Inhoudsopgave basiswerk Geriatrie (niveau 4) Voorwoord. Redactionele verantwoording. Over de auteur Inhoudsopgave basiswerk Geriatrie (niveau 4) Voorwoord Redactionele verantwoording Over de auteur 1 Geriatrie 1.1 Wat is oud? 1.2 Steeds meer ouderen tot 2040 1.3 Geriatrische patiënten, wie zijn dat?

Nadere informatie

Tijdelijke verwardheid (delier) Ondervoeding Vallen Fysieke beperkingen

Tijdelijke verwardheid (delier) Ondervoeding Vallen Fysieke beperkingen Kwetsbare ouderen Het Van Weel Bethesda ziekenhuis zet zich extra in voor de zorg aan ouderen van 70 jaar en ouder. Het ziekenhuis volgt een landelijk Veiligheidsprogramma (VMS) gericht op Kwetsbare Ouderen.

Nadere informatie

Kennislacunes NHG-Standaard Buikpijn bij kinderen

Kennislacunes NHG-Standaard Buikpijn bij kinderen Kennislacunes Buikpijn bij kinderen Kennislacunes 1. Prevalentie prikkelbare darm syndroom bij kinderen met chronische buikpijn (noot 5, 15). 2. Verschil in prognose van kinderen met prikkelbare darm syndroom

Nadere informatie

Correcties DSM 5 : Handboek voor de classificatie van psychische stoornissen

Correcties DSM 5 : Handboek voor de classificatie van psychische stoornissen Correcties DSM 5 : Handboek voor de classificatie van psychische stoornissen Derde oplage, mei 2015 In deze lijst zijn de belangrijkste wijzigingen opgenomen t.o.v. de tweede oplage (november 2014). Pagina

Nadere informatie

Platform epilepsieverpleegkundigen i.s.m. SEPION

Platform epilepsieverpleegkundigen i.s.m. SEPION Platform epilepsieverpleegkundigen i.s.m. SEPION Leven met epilepsie: Zelfmanagement Loes Leenen, MANP PhD trainee zelfmanagement Inleiding Achtergrond Zelfmanagement Zelfmanagement & Kwaliteit van leven

Nadere informatie

De classificaties van de praktijk van de verpleegkundige zorg

De classificaties van de praktijk van de verpleegkundige zorg De classificaties van de praktijk van de verpleegkundige zorg M.TH CELIS-GERADIN FOD Volksgezondheid /Classificaties en terminologie/ Juni 2009 De verpleegkundige zorg kan slechts worden geregistreerd

Nadere informatie

Woord vooraf 1 2. Redactionele verantwoording 1 3. Redactie 1 7. Auteurs 1 8

Woord vooraf 1 2. Redactionele verantwoording 1 3. Redactie 1 7. Auteurs 1 8 Inhoud Woord vooraf 1 2 Redactionele verantwoording 1 3 Redactie 1 7 Auteurs 1 8 1 De verpleegkundige in het algemeen ziekenhuis 1 9 1.1 Inleiding 1 9 1.2 Wat is specifieke ziekenhuiszorg? 2 0 1.2.1 Het

Nadere informatie

XTC. Speed. Cocaïne. Smartshopproducten. Cannabis. Alcohol GHB

XTC. Speed. Cocaïne. Smartshopproducten. Cannabis. Alcohol GHB 1 XTC Speed Cocaïne Smartshopproducten Cannabis Alcohol GHB 2 Verhoogde hartfrequentie Versnelde ademhaling Verhoogde bloeddruk Verhoogde lichaamstemperatuur Vergrote pupillen Verhoogde reflexen Verwardheid

Nadere informatie

Inhoud. Marieke Schuurmans. Lia van Straalen en Mariël Kanne. 1 De verpleegkundige van de toekomst... 1

Inhoud. Marieke Schuurmans. Lia van Straalen en Mariël Kanne. 1 De verpleegkundige van de toekomst... 1 VI Inhoud 1 De verpleegkundige van de toekomst.... 1 Marieke Schuurmans 1.1 Inleiding.... 2 1.2 Verplegen.... 2 1.2.1 Gezondheid.... 3 1.2.2 Ziekte... 3 1.2.3 Zelfzorg, zelfredzaamheid en zelfmanagement............................................

Nadere informatie

Ondersteuning bij de diagnose kanker (de lastmeter)

Ondersteuning bij de diagnose kanker (de lastmeter) ndersteuning bij de diagnose kanker (de lastmeter) De diagnose kanker kan grote impact op u en uw naaste(n) hebben. De ziekte en de behandeling kunnen niet alleen lichamelijke klachten met zich meebrengen,

Nadere informatie

Inhoud. Voorwoord Ilonka Boomsma 13

Inhoud. Voorwoord Ilonka Boomsma 13 Inhoud Voorwoord Ilonka Boomsma 13 Inleiding Hanneke Rijken 15 1 De geschiedenis van vrouwengroepen 15 2 Van vrouwengroepen naar seksespecifieke hulpverlening 17 3 Andere ontwikkelingen op het terrein

Nadere informatie

Zakboek verpleegkundige diagnosen

Zakboek verpleegkundige diagnosen Zakboek verpleegkundige diagnosen Lynda Juall Carpenito-Moyet Vertaald en bewerkt door: Aeltsje Brinksma Margreet van der Cingel Fokje Hellema Gerard Jansen Roelf Kleve Vierde druk Vertaling van de 13e

Nadere informatie

Helen Dowling Instituut psychologische zorg bij kanker. Landelijke Contactdag Nier- en blaaskanker Amersfoort 5 april 2014

Helen Dowling Instituut psychologische zorg bij kanker. Landelijke Contactdag Nier- en blaaskanker Amersfoort 5 april 2014 Helen Dowling Instituut psychologische zorg bij kanker Landelijke Contactdag Nier- en blaaskanker Amersfoort 5 april 2014 Inhoud Rondleiding Over het HDI (missie, visie en aanbod) Kanker: feiten en cijfers

Nadere informatie

Inhoud. D.W.J. Dippel. G.M. Ribbers. N. Koenen-Bornet en N.C.Verhoeven-de With. 1 Cerebrovasculair accident medische aspecten... 1

Inhoud. D.W.J. Dippel. G.M. Ribbers. N. Koenen-Bornet en N.C.Verhoeven-de With. 1 Cerebrovasculair accident medische aspecten... 1 Inhoud VII Inhoud 1 Cerebrovasculair accident medische aspecten.... 1 D.W.J. Dippel 1.1 Inleiding.... 2 1.2 Bloedvoorziening van de hersenen.... 2 1.3 Epidemiologie CVA.... 2 1.4 Herseninfarct... 4 1.5

Nadere informatie

Anamnese (volgens de gezondheidspatronen van Gordon)

Anamnese (volgens de gezondheidspatronen van Gordon) Anamnese (volgens de gezondheidspatronen van Gordon) 1. Gezondheidsbeleving- en instandhoudingspatroon De cliënt is een ernstig meervoudig gehandicapte man. De cliënt is niet in staat om te vertellen wat

Nadere informatie

Zorg rondom neurologie

Zorg rondom neurologie Zorg rondom neurologie Zorg rondom neurologie Handboek voor de verpleegkundige praktijk Onder redactie van: Paul van Keeken Berna Rood Marria Wester Hanna van Hemert-van der Poel Henk Hoff Jan Kuks Bohn

Nadere informatie

Kansen voor gezondheid

Kansen voor gezondheid 10-6-2015 1 g Kansen voor gezondheid L a n g e r Jan Auke Walburg Vraagstelling Hoe kan je de gezondheid en het welbevinden van een populatie bevorderen zodanig dat: mentale en somatische ziektes afnemen

Nadere informatie

Intimiteit en seks bij borstkanker

Intimiteit en seks bij borstkanker Intimiteit en seks bij borstkanker Patientenvoorlichting 28 november 2013 Jurgen Knobel, GZ-psycholoog in opleiding tot klinisch psycholoog/ seksuoloog NVVS Inhoud Draaglast en draagkracht Fasen in ziekteproces

Nadere informatie

Gezondheidstoestand, Gezondheidsbeleving en Welzijn

Gezondheidstoestand, Gezondheidsbeleving en Welzijn Concept-vragenlijst voor mensen met een neuromusculaire aandoening Gezondheidstoestand, Gezondheidsbeleving en Welzijn I.Bos Afdeling Neurologie UMCG Functioneringsproblemen en de beleving van deze problemen

Nadere informatie

2.2 Afwijkende mictie

2.2 Afwijkende mictie 2.2 Afwijkende mictie Ten gevolge van een aandoening en/of beperking kunnen mictieproblemen ontstaan. Een functiestoornis van de nieren kan leiden tot inadequate urineproductie en daardoor tot vergiftiging

Nadere informatie

Inhoud VII. 2 Integrale hulpverlening door gezinspolikliniek en gezinspsychiatrie... 7 2.1 Gezinspolikliniek... 8 2.2 Het vak gezinspsychiatrie...

Inhoud VII. 2 Integrale hulpverlening door gezinspolikliniek en gezinspsychiatrie... 7 2.1 Gezinspolikliniek... 8 2.2 Het vak gezinspsychiatrie... VII 1 KOPP/KVO-kinderen............................................................ 1 1.1 Indrukwekkende cijfers over KOPP/KVO-kinderen in Nederland..................... 2 1.2 Waarom KOPP/KVO-kinderen

Nadere informatie

GEBOORTEZORGPLAN VOOR AANSTAANDE MOEDERS

GEBOORTEZORGPLAN VOOR AANSTAANDE MOEDERS GEBOORTEZORGPLAN VOOR AANSTAANDE MOEDERS Het geboortezorgplan is een hulpmiddel om de moeder voor te bereiden op de geboorte van haar baby. Het proces om het zorgplan vorm te geven, vergroot haar vertrouwen

Nadere informatie

CVS, CHRONISCHE PIJN EN ANDERE FUNCTIONELE KLACHTEN

CVS, CHRONISCHE PIJN EN ANDERE FUNCTIONELE KLACHTEN CVS, CHRONISCHE PIJN EN ANDERE FUNCTIONELE KLACHTEN DR. E.J. SULKERS, KINDERARTS ADRZ Symposium Nehalennia, 11 april 2013 MOEHEID KAN EEN SYMPTOOM ZIJN VAN EEN: - infectieziekte; - orgaanziekte (hart,

Nadere informatie

De delirante patiënt van vergeetachtig tot verwardheid

De delirante patiënt van vergeetachtig tot verwardheid De delirante patiënt van vergeetachtig tot verwardheid Marja Jellesma-Eggenkamp Klinische geriatrie Alysis 25 mei 2010 symposium Zevenaar 1 Kwetsbare ouderen inleiding >25% opgenomen patiënten 70+ 10-40%

Nadere informatie

Inhoud. 3 Theorieën over ontwikkeling 59

Inhoud. 3 Theorieën over ontwikkeling 59 Inhoud 1 Introductie 15 1.1 Ontwikkelingspsychopathologie 16 1.1.1 Vroeger en later 18 1.1.2 Een dynamisch gezichtspunt 18 1.1.3 Een uniek individu met unieke ervaringen 20 1.2 Opbouw van het boek 21 1.3

Nadere informatie

Oncologie. Patiënteninformatie. Omgaan met kanker. Bij wie kunt u terecht? Slingeland Ziekenhuis

Oncologie. Patiënteninformatie. Omgaan met kanker. Bij wie kunt u terecht? Slingeland Ziekenhuis Oncologie Omgaan met kanker i Patiënteninformatie Bij wie kunt u terecht? Slingeland Ziekenhuis Algemeen Het hebben van kanker kan grote gevolgen hebben voor uw leven en dat van uw naasten. Lichamelijk

Nadere informatie

Verpleegkundig diagnosticeren bij mensen met COPD

Verpleegkundig diagnosticeren bij mensen met COPD Verpleegkundig diagnosticeren bij mensen met COPD Astma Fonds Leusden 1 e versie januari 2000 Laatste update mei 2004 Inhoudsopgave INLEIDING 2 1 VERPLEEGKUNDIG PROCES 3 1.1 Verpleegkundig proces 3 1.2

Nadere informatie

Oncologie. Patiënteninformatie. Omgaan met kanker. Bij wie kunt u terecht? Slingeland Ziekenhuis

Oncologie. Patiënteninformatie. Omgaan met kanker. Bij wie kunt u terecht? Slingeland Ziekenhuis Oncologie Omgaan met kanker i Patiënteninformatie Bij wie kunt u terecht? Slingeland Ziekenhuis Algemeen Het hebben van kanker kan grote gevolgen hebben voor uw leven en dat van uw naasten. Lichamelijk

Nadere informatie

INHOUDSTAFEL I. INLEIDING...1

INHOUDSTAFEL I. INLEIDING...1 INHOUDSTAFEL I. INLEIDING...1 II. ENKELE STELLINGEN...4 A. Algemeen...4 B. In de consultatieplaats...5 C. Ondersteuning, gegevensbanken en protocollen...6 D. Veiligheid...7 E. Taak overheid/beroepsvereniging...7

Nadere informatie

Sociaal isolement. Landelijke richtlijn, Versie: 1.1

Sociaal isolement. Landelijke richtlijn, Versie: 1.1 Sociaal isolement Landelijke richtlijn, Versie: 1.1 Laatst gewijzigd: 19-12-2006 Methodiek: Consensus based Verantwoording: Vereniging van Oncologie Verpleegkundigen (VvOV) Inhoudsopgave Algemeen...1 Inleiding...1

Nadere informatie

Vermoeidheid na kanker. Anneke van Wijk, GZ psycholoog Helen Dowling Instituut Utrecht

Vermoeidheid na kanker. Anneke van Wijk, GZ psycholoog Helen Dowling Instituut Utrecht Anneke van Wijk, GZ psycholoog Helen Dowling Instituut Utrecht Helen Dowling Instituut: Begeleiding bij kanker voor (ex-) kankerpatienten en hun naasten: Onder andere: Individuele begeleiding Lotgenotengroepen

Nadere informatie

Deel 1: Positieve psychologie

Deel 1: Positieve psychologie Deel 1: Positieve psychologie Welkom bij: Positieve gezondheid. Jan Auke Walburg 2 Carla Leurs 3 4 Bloei Bloei is de ontwikkeling van het fysieke en mentaal vermogen. Welbevinden en gezondheid Verschillende

Nadere informatie

De Lastmeter. Hoeveel last heeft u van problemen, klachten en zorgen? Oncologie

De Lastmeter. Hoeveel last heeft u van problemen, klachten en zorgen? Oncologie 00 De Lastmeter Hoeveel last heeft u van problemen, klachten en zorgen? Oncologie 1 Kanker is een ziekte die uw leven ingrijpend kan verstoren. De ziekte en behandeling kunnen niet alleen lichamelijke

Nadere informatie

Classificatiesystemen

Classificatiesystemen 17 Classificatiesystemen Samenvatting Er bestaan diverse verpleegkundige classificatiesystemen. Elk systeem heeft zijn eigen ordeningsprincipe. In dit hoofdstuk beschrijven we in het kort enkele veelgebruikte

Nadere informatie

Psychische versus cognitieve stoornissen

Psychische versus cognitieve stoornissen Psychische versus cognitieve stoornissen De rol van de neuropsycholoog in dementiediagnostiek Drs. M.C. Verhaaf GZ-psycholoog Klinische neuropsychologie Het bestuderen van veranderingen in cognitie en

Nadere informatie

Eigenaar 12 Voorwoord 14. Handvest van de Vereniging Kind en Ziekenhuis 15

Eigenaar 12 Voorwoord 14. Handvest van de Vereniging Kind en Ziekenhuis 15 Inhoud 7 Inhoud Eigenaar 12 Voorwoord 14 Handvest van de Vereniging Kind en Ziekenhuis 15 1 Effectief communiceren 17 1.1 Inleiding 17 1.2 De verpleegkundige anamnese 17 1.3 De verpleegkundige rapportage

Nadere informatie

Kenmerken. VG protocol Borderlinepersoonlijkheidsstoornis (BPS) Comorbiditeit. Vaak gepaard met:

Kenmerken. VG protocol Borderlinepersoonlijkheidsstoornis (BPS) Comorbiditeit. Vaak gepaard met: VG protocol Borderlinepersoonlijkheidsstoornis (BPS) (Emotioneel instabiele persoonlijkheidsstoornis) Kenmerken stabiel onstabiel : een pervasief patroon van: Emotionele instabiliteit Impulsieve gedragingen

Nadere informatie

Kaders. Dinsdag 9 oktober 2012 Annick Van der Stricht. DPB Gent

Kaders. Dinsdag 9 oktober 2012 Annick Van der Stricht. DPB Gent Kaders Dinsdag 9 oktober 2012 Annick Van der Stricht Toestand van volledig fysiek, sociaal en mentaal welbevinden Geen doel op zich Maar een middel om individuen te helpen hun mogelijkheden te realiseren

Nadere informatie

Vroegsignalering van angst bij kanker

Vroegsignalering van angst bij kanker Vroegsignalering van angst bij kanker Symposium juni 2016, Amsterdam Hoe harder we angst bevechten, hoe meer ze ons verleidt en verstikt. Hoe meer we de angst in de ogen zien, hoe sneller ze vrijheid biedt.

Nadere informatie

Onderzoeksverslag Dossieronderzoek verpleegkundige diagnostiek bij Out of Hospital Cardiac Arrest

Onderzoeksverslag Dossieronderzoek verpleegkundige diagnostiek bij Out of Hospital Cardiac Arrest Onderzoeksverslag Dossieronderzoek verpleegkundige diagnostiek bij Out of Hospital Cardiac Arrest Namen studenten Rosalie Kleef 314966 Romy van Hattem 313142 Uitstroomprofiel AGZ Osiriscode HVVB14AFOU3

Nadere informatie

Take-home toets klinisch redeneren 2

Take-home toets klinisch redeneren 2 Take-home toets klinisch redeneren 2 Naam: Sanne Terpstra Studentnummer: 500646500 Klas: 1F2 Datum: 23-01-2012 Deel 1: Casus Mevrouw Alberts is een 81 jarige weduwe. Haar man is 5 maanden geleden overleden

Nadere informatie

Deel 1: Algemene informatie over eerste hulp. 1 Basisprincipes van eerste hulp 2. 2 Vier stappen in eerste hulp 14

Deel 1: Algemene informatie over eerste hulp. 1 Basisprincipes van eerste hulp 2. 2 Vier stappen in eerste hulp 14 BSL_EHBO_NASLAGWERK_BINNENWERK:BSL_EHBO_NASLAGWER_BINNENWERK 17-04-2008 16:08 Pagina V Inhoud Voorwoord XIII Inleiding XIV Hoe gebruik je dit boek? XV Deel 1: Algemene informatie over eerste hulp 1 Basisprincipes

Nadere informatie

Presentatie Huiselijk Geweld

Presentatie Huiselijk Geweld Definitie: Huiselijk geweld is geweld dat door iemand uit de huiselijke- of familiekring van het slachtoffer wordt gepleegd. Hieronder vallen lichamelijke en seksuele geweldpleging, belaging en bedreiging

Nadere informatie

Verantwoording Van de Amerikaanse uitgever voorwoord

Verantwoording Van de Amerikaanse uitgever voorwoord Voorwoord Deze vierde druk van de Handleiding verpleegkundige diagnostiek is de vertaling van de elfde druk van het Amerikaanse Manual of Nursing Diagnosis. Sinds de eerste editie daarvan in 1982 verscheen,

Nadere informatie

Samenvatting Richtlijn

Samenvatting Richtlijn Samenvatting Richtlijn Aanpassingsstoornis bij patiënten met kanker Multidisciplinaire richtlijn ter ondersteuning van de dagelijkse praktijkvoering van zorgverleners, gericht op patiënten met kanker en/of

Nadere informatie

Chronisch Hartfalen. Wat is chronisch hartfalen?

Chronisch Hartfalen. Wat is chronisch hartfalen? Chronisch Hartfalen Wat is chronisch hartfalen? Omschrijving Hartfalen Hartfalen is een aandoening van het hart waarbij het hart niet meer in staat is om voldoende bloed uit te pompen en rond te pompen.

Nadere informatie

De vermoei(en)de puber. Brita de Jong en Tjalling de Vries Kinderarts sociale pediatrie, algemeen kinderarts Medisch Centrum Leeuwarden

De vermoei(en)de puber. Brita de Jong en Tjalling de Vries Kinderarts sociale pediatrie, algemeen kinderarts Medisch Centrum Leeuwarden De vermoei(en)de puber Brita de Jong en Tjalling de Vries Kinderarts sociale pediatrie, algemeen kinderarts Medisch Centrum Leeuwarden Wij hebben geen financiële belangen geen andere financiële ondersteuning

Nadere informatie

Start, afbouw en stop van voedingstherapie bij zware neuroschade. AZ Nikolaas

Start, afbouw en stop van voedingstherapie bij zware neuroschade. AZ Nikolaas Start, afbouw en stop van voedingstherapie bij zware neuroschade Dr. C. Jadoul Neuroloog AZ Nikolaas 1 Casus: recidief slikpneumonie Dame 75 jaar Spoed: algemeen achteruit (mentaal en fysiek) Antec: Parkinson

Nadere informatie

NAH heb je samen!? Werkconferentie Gluren bij de buren Annemieke Engele, Ergotherapie Carmen Zwaga, Maatschappelijk werk

NAH heb je samen!? Werkconferentie Gluren bij de buren Annemieke Engele, Ergotherapie Carmen Zwaga, Maatschappelijk werk NAH heb je samen!? Werkconferentie Gluren bij de buren. 07-10-2015 Annemieke Engele, Ergotherapie Carmen Zwaga, Maatschappelijk werk autoongeluk val op hoofd tumor NAH beroerte infectie zuurstofgebrek

Nadere informatie

Onderzoeksverslag Dossieronderzoek verpleegkundige diagnostiek bij subarachnoïdale bloeding

Onderzoeksverslag Dossieronderzoek verpleegkundige diagnostiek bij subarachnoïdale bloeding 2014 2015 Onderzoeksverslag Dossieronderzoek verpleegkundige diagnostiek bij subarachnoïdale bloeding Namen: Uitstroomprofiel: Opleiding: Docentbegeleider: Opdrachtgever: Periode: Emma Morcus 301497 Mirjam

Nadere informatie

Inhoud. H.E. van der Horst. T.C. olde Hartman en P.L.B.J. Lucassen. A.H. Blankenstein. H. Woutersen-Koch

Inhoud. H.E. van der Horst. T.C. olde Hartman en P.L.B.J. Lucassen. A.H. Blankenstein. H. Woutersen-Koch VII 1 Inleiding SOLK in de huisartsenpraktijk: begrippen en epidemiologie... 1 H.E. van der Horst 1.1 Wat is SOLK?... 2 1.2 Andere (veel)gebruikte termen.... 3 1.3 Relatie tussen SOLK en somatisatie....

Nadere informatie

FACT-congres, 19 september 2013

FACT-congres, 19 september 2013 FACT-congres, 19 september 2013 Definitie : Psychiatrische stoornis die meer dan 2 jaar duurt met: verminderd algemeen en sociaal functioneren (GAF

Nadere informatie

Overzicht kwaliteitsindicatoren gehandicaptenzorg. Versie 12 februari 2008

Overzicht kwaliteitsindicatoren gehandicaptenzorg. Versie 12 februari 2008 Overzicht kwaliteits gehandicapten Versie 12 februari 2008 Inhoudsopgave Inleiding... 3 1. Indicatoren: hoe meten?... 4 2. Indicatoren: bij wie meten?... 8 3. Specificatie cliënt ervaringsonderzoek (CEO)...

Nadere informatie

ONCOLOGISCHE ZORG IN DE EERSTE LIJN PREVENTIE FYSIEK MENTAAL SOCIAAL EXISTENTIEEL PRAKTISCH. vraag patiënt overgewicht.

ONCOLOGISCHE ZORG IN DE EERSTE LIJN PREVENTIE FYSIEK MENTAAL SOCIAAL EXISTENTIEEL PRAKTISCH. vraag patiënt overgewicht. PREVENTIE overgewicht hulp bij stoppen met geen geld/ruimte voor ben ik bereid mijn ongezonde werk-/ verslaving (roken, drank, roken en verslaving gezonde leefstijl leefstijl aan te passen voor leefomgeving

Nadere informatie

Verpleegkundige aandachtspunten bij een parkinsonpatiënt. Delaere Griet

Verpleegkundige aandachtspunten bij een parkinsonpatiënt. Delaere Griet Verpleegkundige aandachtspunten bij een parkinsonpatiënt Delaere Griet Verpleegkundige aandachtspunten inhoud: 1. Medicatie 2. Mobiliteit 3. Voeding 4. Uitscheiding 5. Slaappatroon 6. Psychische en cognitieve

Nadere informatie

Vragenlijsten Patientfeedback

Vragenlijsten Patientfeedback Vragenlijsten Patientfeedback Overzicht vragenlijsten De laatste versie van de geselecteerde vragenlijsten en meetmomenten zijn tevens beschikbaar via www.dica.nl. Tabel 1. Vragenlijsten per type carcinoom

Nadere informatie

COPING met Parkinson. Gabriel Roodbol MScN & Drs. Adwin Rutgers

COPING met Parkinson. Gabriel Roodbol MScN & Drs. Adwin Rutgers COPING met Parkinson Gabriël Roodbol MScN MANP Verpleegkundig specialist neuropsychiatrie UMC Radboud Hoofddocent MANP HAN Programma Coping met gezondheidsproblemen 1. Coping met Parkinson; Het coping

Nadere informatie

Kenniscafe ouder wordende bewoner 16 februari Marieke Vriesema Annemiek ten Voorde Marieke Mooibroek Marloes Hermelink

Kenniscafe ouder wordende bewoner 16 februari Marieke Vriesema Annemiek ten Voorde Marieke Mooibroek Marloes Hermelink Kenniscafe ouder wordende bewoner 16 februari 2017 Marieke Vriesema Annemiek ten Voorde Marieke Mooibroek Marloes Hermelink Welkom Marieke Vriesema Annemiek ten Voorde Marieke Mooibroek Marloes Hermelink

Nadere informatie

Vormen en oorzaken van urine-incontinentie Er zijn verschillende vormen van urine-incontinentie:

Vormen en oorzaken van urine-incontinentie Er zijn verschillende vormen van urine-incontinentie: INCONTINENTIE Inleiding Incontinentie (urine-incontinentie en/of ontlastingsincontinentie) is vooral bij ouderen een veelvoorkomend probleem. Toch zoekt maar een klein deel van de mensen hulp. Hierbij

Nadere informatie

Vrijheids Beperkende Interventies (VBI)

Vrijheids Beperkende Interventies (VBI) Vrijheids Beperkende Interventies (VBI) Inleiding Deze folder is bedoeld voor familieleden, partners en naasten van patiënten, waarbij het noodzakelijk is vrijheids beperkende interventies toe te passen.

Nadere informatie

Workshop onbegrepen- en probleemgedrag bij ouderen

Workshop onbegrepen- en probleemgedrag bij ouderen Workshop onbegrepen- en probleemgedrag bij ouderen Dr. Wim Houtjes, verpleegkundig specialist ggz Hoofdopleider GGZ-VS Dr. Robbert Gobbens, lector Gezondheid en Welzijn van kwetsbare ouderen, Hogeschool

Nadere informatie

Kwetsbare ouderen. Wat kunt u er zelf aan doen?

Kwetsbare ouderen. Wat kunt u er zelf aan doen? Kwetsbare ouderen. Wat kunt u er zelf aan doen? Hoeveel procent van Nederland is ouder dan 65 jaar? A 11 % B 5 % C 42% Hoeveel wonen er zelfstandig A. 50% van de 70 jaar en ouder B. 83 % van de 70 jaar

Nadere informatie

Zorgzwaartepakketten Sector V&V

Zorgzwaartepakketten Sector V&V Zorgzwaartepakketten Sector V&V Versie 2013 Enschede, december 2012 AR/12/2533/izzp Zorgzwaartepakketten sector & Verzorging 2013 ZZP 3 VV Beschut wonen met begeleiding en intensieve verzorging Deze cliëntgroep

Nadere informatie

BIJSLUITER. MORFINE HCL 2 mg en 5 mg zetpil

BIJSLUITER. MORFINE HCL 2 mg en 5 mg zetpil BIJSLUITER MORFINE HCL 2 mg en 5 mg zetpil Dit geneesmiddel is specifiek voor kinderen jonger dan 12 jaar ontwikkeld en daar is de tekst van de bijsluiter op aangepast. Lees de hele bijsluiter goed voordat

Nadere informatie

PARONAL I.E. PARONAL I.E.

PARONAL I.E. PARONAL I.E. P2-1/5 BIJSLUITERTEKST Lees de hele bijsluiter aandachtig door alvorens dit geneesmiddel te gebruiken. Bewaar deze bijsluiter, misschien heeft u hem nog een keer nodig. Raadpleeg uw arts of apotheker,

Nadere informatie

Haïti. Anneke Vinke, 19 januari 2010

Haïti. Anneke Vinke, 19 januari 2010 Haïti Anneke Vinke, 19 januari 2010 Opzet Korte introductie Feiten en verder Morgen... PAUZE --> daarna vragen/discussie 2 Situatie: RAMP in Haïti TV beelden & leed: zien van pijn van kinderen niet te

Nadere informatie

Omgaan met littekens. Els Vandermeulen. Psychologe BWC Neder-over-Heembeek Februari 2014

Omgaan met littekens. Els Vandermeulen. Psychologe BWC Neder-over-Heembeek Februari 2014 Omgaan met littekens Els Vandermeulen Psychologe BWC Neder-over-Heembeek Februari 2014 1. Huid 2. Brandwonden 3. Littekens 4. Traumatische gebeurtenis 5. Onzichtbare littekens 6. Psychische problemen 1.

Nadere informatie

Multimorbiditeit & Klinisch redeneren. Karin Timm Hester Vermeulen

Multimorbiditeit & Klinisch redeneren. Karin Timm Hester Vermeulen Multimorbiditeit & Klinisch redeneren Karin Timm Hester Vermeulen Mw B Voorstellen Gezondheidsprobleem Multimorbiditeit Twee of meer (chronische) ziekten tegelijkertijd Bijna 2 miljoen mensen! Bij 2/3

Nadere informatie

Hogeschool van Amsterdam Verpleegkunde Klinisch Redeneren 2 P.S. Abendanon 22 januari 2012 LV11-1A1 Pleun Lammerse Take-home toets

Hogeschool van Amsterdam Verpleegkunde Klinisch Redeneren 2 P.S. Abendanon 22 januari 2012 LV11-1A1 Pleun Lammerse Take-home toets Hogeschool van Amsterdam Verpleegkunde Klinisch Redeneren 2 P.S. Abendanon 22 januari 2012 LV11-1A1 Pleun Lammerse 500638055 Take-home toets Casus. Mevrouw Alberts is een 81 jarige weduwe. Haar man is

Nadere informatie

en de rol van palliatieve zorg

en de rol van palliatieve zorg en de rol van palliatieve zorg 16 februari 2017 Marleen Hout-Korevaar Specialist Ouderengeneeskunde Kaderarts palliatieve zorg Enkele casus vooraf Ontwikkeling euthanasie debat Euthanasiewet in 2002 In

Nadere informatie

18 november 2014 Verpleegkundigen & Verzorgenden Nederland

18 november 2014 Verpleegkundigen & Verzorgenden Nederland Orale Mucositis herziening Richtlijn Arno Mank, RN PhD Onderzoeksverpleegkundige Oncologie/Hematologie AMC, Amsterdam Email vorige E-mail week eind vorige week Richtlijnencyclus 2007 2014 Doelstelling

Nadere informatie

Plannen van zorg Niveau 4

Plannen van zorg Niveau 4 Antwoorden stellingen Plannen van zorg Niveau 4 NU ZORG Editie 2014 Pagina 1 Hoofdstuk 1. Wanneer wordt verpleegkundige zorg gegeven? 1. In de jaren zestig was professionele zorg erg duur, daarom werd

Nadere informatie

Inhoud. 1 Neurobiologische ontwikkelingsstoornissen Schizofreniespectrum- en andere psychotische stoornissen...25

Inhoud. 1 Neurobiologische ontwikkelingsstoornissen Schizofreniespectrum- en andere psychotische stoornissen...25 V 1 Neurobiologische ontwikkelingsstoornissen.... 1 1.1 Autismespectrumstoornis.... 3 1.1.1 Kenmerken... 3 1.1.2 Diagnose... 5 1.1.3 Prevalentie.... 6 1.1.4 Etiologie.... 8 1.1.5 Behandeling.... 9 1.1.6

Nadere informatie

DEMENTIEZORG. Chronische en acute verwardheid. Jan Oudenes Verpleegkundig consulent geriatrie Ede, 10 november 2015

DEMENTIEZORG. Chronische en acute verwardheid. Jan Oudenes Verpleegkundig consulent geriatrie Ede, 10 november 2015 DEMENTIEZORG Chronische en acute verwardheid Jan Oudenes Verpleegkundig consulent geriatrie Ede, 10 november 2015 Programma Acute verwardheid/delier Fragment Mieren in de thee Dementie en delier 1 Delier

Nadere informatie

Om NAH te omschrijven maken we gebruik van de definitie van Horizon:

Om NAH te omschrijven maken we gebruik van de definitie van Horizon: Wat is NAH (niet aangeboren hersenletsel)? Om NAH te omschrijven maken we gebruik van de definitie van Horizon: "Niet-Aangeboren Hersenletsel is een hersenletsel ten gevolge van welke oorzaak ook, anders

Nadere informatie

16 FEBRUARI Ministerieel besluit. tot vaststelling van de criteria voor erkenning

16 FEBRUARI Ministerieel besluit. tot vaststelling van de criteria voor erkenning 16 FEBRUARI 2012. - Ministerieel besluit tot vaststelling van de criteria voor erkenning waarbij de beoefenaars van de verpleegkunde gemachtigd worden de bijzondere beroepstitel te dragen BS 13/03/2012

Nadere informatie

Administratie Diamant Politie

Administratie Diamant Politie De resultaten van drie onderzoeksprojecten van het SOMA Dossier Administratie Diamant Politie We hebben de lezers steeds op de hoogte gehouden van de onderzoeks- projecten van het SOMA. We zijn dan ook

Nadere informatie

Pijn, pijnbeleving en behandeling bij kwetsbare ouderen. HHM Hegge, internist ouderengeneeskunde, UMCG NVFG Najaarscongres 2016

Pijn, pijnbeleving en behandeling bij kwetsbare ouderen. HHM Hegge, internist ouderengeneeskunde, UMCG NVFG Najaarscongres 2016 Pijn, pijnbeleving en behandeling bij kwetsbare ouderen HHM Hegge, internist ouderengeneeskunde, UMCG NVFG Najaarscongres 2016 Pijn ouderen Co-morbiditeit : wat veroorzaakt wat? Polyfarmacie: moeilijker

Nadere informatie

1.1 Ontwikkelingspsychopathologie Opbouw van het boek Hoofdstuk 1 in tien punten 25 Belangrijke begrippen 25

1.1 Ontwikkelingspsychopathologie Opbouw van het boek Hoofdstuk 1 in tien punten 25 Belangrijke begrippen 25 Inhoudsopgave 1 Introductie 17 1.1 Ontwikkelingspsychopathologie 17 1.2 Opbouw van het boek 20 1.3 Hoofdstuk 1 in tien punten 25 Belangrijke begrippen 25 2 Classificatie, diagnostiek en epidemiologie 27

Nadere informatie

Schematische voorstelling van de normale afbraak en verwerking van hemoglobine en de vorming van de diverse kleurstoffen (bilirubine, urobiline en

Schematische voorstelling van de normale afbraak en verwerking van hemoglobine en de vorming van de diverse kleurstoffen (bilirubine, urobiline en Icterus Icterus Icterus is een situatie waarin het gehalte aan galkleurstof in het bloed en de weefsels te hoog is. Dit leidt in lichte gevallen tot een gele verkleuring van alleen het oogwit, in ernstigere

Nadere informatie