Nederland FACTS & FIGURES. Laaggeletterdheid in. Geletterdheid. VAN DE 1,3 MILJOEN laaggeletterden tussen de 15 en 65 jaar zijn: 65% 35%

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Nederland FACTS & FIGURES. Laaggeletterdheid in. Geletterdheid. VAN DE 1,3 MILJOEN laaggeletterden tussen de 15 en 65 jaar zijn: 65% 35%"

Transcriptie

1 Laaggeletterdheid in Nederland FACTS & Ongeveer 1 op de 9 Nederlanders tussen de 16 en 65 jaar is laaggeletterd. In totaal zijn dat 1,3 miljoen mensen. Van deze groep is 65% autochtoon. Het aantal laaggeletterden neemt bovendien blijvend toe. Hieronder schetsen we een beeld van wat laaggeletterdheid is, geven we inzicht in sociaal demografische gegevens en geven we inzicht in wat de consequenties van laaggeletterdheid zijn, voor deze mensen zelf en voor de maatschappij. Geletterdheid - de definitie Bron: Expertise Centrum Beroepsonderwijs, Research Centre for Education and the Labour Market (2013), Laaggeletterdheid in Nederland Geletterdheid is het gebruiken van gedrukte en geschreven informatie om te functioneren in de maatschappij, om de eigen doelen te bereiken en om de eigen kennis en mogelijkheden te ontwikkelen. Laaggeletterdheid Mensen zijn meer of minder geletterd. We onderscheiden daarin vijf moeilijkheidsniveaus. Niveau 1 wordt aangeduid als laaggeletterd. De afbeelding hiernaast geeft de spreiding van Nederlanders over de niveaus weer. Frequentie Taalvaardigheidsscores Niveau 1 Zeer laaggeletterd Niveau 1 Niveau 2 laaggeletterd Niveau 3 Niveau 4 Niveau 5 Bron: ECBO, Laaggeletterdheid in kaart 2014, Houtkoop en Buisman Niveau A1 Niveau A2 Niveau 2F Laaggeletterdheid en sociaal demografische gegevens* VAN DE 1,3 MILJOEN laaggeletterden tussen de 15 en 65 jaar zijn: 53% Daarvan is: 65% Autochtoon 61% 39% 47% > 45 jaar < 45 jaar 35% Allochtoon 42% Niet/lager opgeleid 58% Middelbaar/hoger opgeleid 57% Werkend 43% Niet werkend * Indien ook doelgroep van 65+ wordt meegenomen, komen er naar schatting nog mensen bij

2 Laaggeletterdheid: consequenties en kosten Het hebben van onvoldoende basisvaardigheden heeft grote gevolgen voor het dagelijks leven. Laaggeletterden zijn minder zelfredzaam, minder sociaal actief en vaker ziek dan geletterden. Laaggeletterde ouderen hebben zelfs een 1,5 keer groter sterfterisico dan geletterde leeftijdsgenoten. Verder hebben laaggeletterden meer moeite met het vinden of behouden van een baan. Bovendien hebben kinderen van laaggeletterden meer risico op een taalachterstand omdat hun ouders hen niet goed voorlezen en minder goed helpen met huiswerk. Tenslotte kost laaggeletterdheid de maatschappij jaarlijks veel geld, miljoen per jaar. Dat is zo n 550 euro per persoon. Kosten laaggeletterdheid 556,4 MILJOEN PER JAAR FACTS & SOCIALE ZEKERHEID 76 MILJOEN Meer werkloosheidsuitkeringen Meer arbeidsongeschiktheidsuitkeringen Meer bijstandsuitkeringen Onvoldoende vaardigheden om een baan te vinden BELASTING 144 MILJOEN Gemiste belastingopbrengsten Lager belastbaar loon voor laaggeletterde werkenden en geen belastbaar loon voor werkloze laaggeletterden WERKLOOSHEID 26 MILJOEN Gemiste inkomsten van werkloze laaggeletterden Onvoldoende vaardigheden om een baan te vinden CRIMINALITEIT 0,4 MILJOEN Vandalisme Minder inzicht in gevolgen van daden GEZONDHEIDSZORG 127 MILJOEN Meer ziekenhuisopnamen Meer huisartsenbezoeken Verkeerde gezondheidskeuzes en onjuist gebruik van medicijnen PRODUCTIVITEIT 183 MILJOEN Lagere productiviteit van werkende laaggletterden Onvoldoende vaardigheden om goed te presteren Bron: PwC (2013). Laaggeletterdheid in Nederland kent aanzienlijke maatschappelijke kosten. PWX, interne rapportage, Amsterdam Opbrengsten van het investeren in laaggeletterdheid Bedrijf > 1000 Medewerkers ,- Bedrijf ,- Minder kosten / lagere baten als gevolg van laaggeletterdheid 800,- per medewerker Medewerkers Minder kosten / lagere baten als gevolg van laaggeletterdheid Tussen 1200,- en 2400,- per medewerker Mensen die hun leesvaardigheid verbeteren van niveau 1 naar niveau 2, kunnen hun inkomen direct en indirect met wel 2500 euro per jaar verbeteren. Na 3 jaar kan dit oplopen tot een inkomensverbetering van wel 13%. NIVEAU 1 NIVEAU 2 Tot 2.500,- Inkomensverbetering per jaar Tot 13% verbetering t.o.v. vroeger 3 Jaar later

3 Laaggeletterdheid in Eindhoven FACTS & inwoners in Eindhoven Waarvan laaggeletterd TOTAAL WAT WETEN WE NOG MEER VAN DE LAAGGELETTERDE EINDHOVENAREN? TUSSEN JAAR < 45 > jaar 47% mannen 53% vrouwen 65% autochtoon 35% allochtoon 39% < 45 jaar 61% > 45 jaar kinderen * Per jaar komen er in Eindhoven naar schatting bij die onvoldoende leesniveau hebben en op hun 15 e jaar dus onder de doelgroep laaggeletterden vallen. Bron: de Bibliotheek Eindhoven 58% middelbaar opgeleid 42% laag / niet opgeleid 57% werkend 43% niet werkend 9-15 MILJOEN PER JAAR! Kosten Geschatte (maatschappelijke / totale) kosten in Eindhoven op basis van landelijke cijfers en onderzoeken.

4 Overzicht buurten Eindhoven en kans op laaggeletterdheid KANS OP LAAGGELETTERDHEID Zeer Laag Behoorlijk laag Gemiddeld Behoorlijk hoog Zeer hoog Bron: Cubiss Metropool Regio Eindhoven FACTS & TOTAAL TUSSEN JAAR MENSEN LAAGGELETTERD Als we mensen boven 65 jr. meetellen, dan komen er nog laaggeletterde mensen bij. TOTAAL DUS ONGEVEER MENSEN De hiermee gemoeide geschatte (maatschappelijke/ totale) kosten (of minder baten) in de Metropool Regio Eindhoven op basis van landelijke cijfers en onderzoeken bedragen: MILJOEN PER JAAR

5 Laagopgeleide autochtone Nederlanders tussen15-45 jaar Deze specifieke subdoelgroep laaggeletterden is relatief gezien klein. In Eindhoven wonen ongeveer 3100 mensen met een opleidingsniveau lager dan mbo2. Desalniettemin is het een groep die extra aandacht behoeft. Enerzijds omdat mensen in deze leeftijdscategorie vaak jonge kinderen hebben die door de laaggeletterdheid van hun ouders een verhoogd risico hebben op een taalachterstand. Anderzijds zijn niet veel activiteiten en interventies op deze doelgroep gericht. Doelgroep die midden in het leven staat Laaggeletterden tussen de 15 en 45 jaar staan volop in het leven. Dat betekent dat voldoende basisvaardigheden hard nodig zijn om te kunnen participeren. Hun beperkte vaardigheden blijken niet altijd direct, maar in veel gevallen blijkt laaggeletterdheid de achterliggende oorzaak van hun problemen. Omvang van de totale (sub)doelgroep laagopgeleide autochtone Nederlanders in de leeftijd jaar is in Eindhoven ongeveer 3100 mensen. 53% 47% 57% 43% Werkend Niet werkend Laaggeletterdheid achterliggende oorzaak andersoortige problematiek Dat blijkt onder meer uit een onderzoek van de Lumens Groep in het begin van dit jaar. Daaruit bleek dat achter de hulpvragen van hun cliënten vaak een taalprobleem schuil ging. Zo hadden 8 van de 13 cliënten die bij een schuldhulpverlener in een traject zaten een taalachterstand. Het Sociaal raadsliedenwerk rapporteerde dat er bij hun cliënten 50 tot 70% van de hulpvragen te maken had met laaggeletterdheid (van Loon, 2015). Drempel volgen van taalles Deze specifieke doelgroep is vanwege negatieve schoolervaringen in het primair en voortgezet onderwijs niet snel geneigd om terug naar school te gaan om taalles te volgen. De groep die wel de stap zet om taalles te nemen doet dit niet om de kansen op de arbeidsmarkt te vergroten maar om persoonlijke doelen te bereiken en om de dagelijkse levenssituatie te verbeteren (De Greef, 2012). Slechts een minderheid gaat terug naar school. Educatieve programma s zouden niet alleen ontwikkeld moeten worden om kennis en vaardigheden op te doen gericht op het verkrijgen van werk, maar ook om de sociale inclusie en de zelfredzaamheid van deze groep te verbeteren (De Greef, 2012). Vervolg >

6 Vervolg > Investeren in deze subdoelgroep en mogelijke baten SOCIAAL / MAATSCHAPPELIJK / Betere taalvaardigheid Betere media-en informatievaardigheden Betere maatschappelijke participatie Hogere betrokkenheid Minder sociaal isolement Verbeterde interactie met de overheid, instanties en dienstverleners Makkelijker toegankelijk & interactie, Hogere verkeersveiligheid, beter begrip signalen, borden, minder ongevallen Minder criminaliteit, vandalisme, minder diefstal WELZIJN EN WELBEVINDEN Meer zelfredzaam en beter zelfstandig functioneren Beter gevoel van veiligheid Hoger gevoel van zelfvertrouwen Minder sociaal isolement en uitsluiting Minder depressie en minder stress GEZONDHEID EN Betere gezondheid, dus lagere ziektekosten Minder uitval door ziekte, dus hogere productiviteit Minder ziekenhuisopnames, minder huisartsbezoek, dus lagere kosten Minder kosten door verkeerd gebruik / onbegrip, dus lagere kosten Minder kosten als gevolg van depressie, stress, etc. Bronnen: Laaggeletterdheid in kaart (op Leren in verschillende contexten: de opbrengsten van trajecten taal en basisvaardigheden voor laag opgeleiden (op Inventarisatie en bevindingen laaggeletterdheid en analfabetisme de Lumens Groep en externe partners (op te vragen bij de Lumens Groep)

Nederland FACTS & FIGURES. Laaggeletterdheid in. Geletterdheid. VAN DE 1,3 MILJOEN laaggeletterden tussen de 15 en 65 jaar zijn: 65% 35%

Nederland FACTS & FIGURES. Laaggeletterdheid in. Geletterdheid. VAN DE 1,3 MILJOEN laaggeletterden tussen de 15 en 65 jaar zijn: 65% 35% Laaggeletterdheid in Nederland FACTS & Ongeveer 1 op de 9 Nederlanders tussen de 16 en 65 jaar is laaggeletterd. In totaal zijn dat 1,3 miljoen mensen. Van deze groep is 65% autochtoon. Het aantal laaggeletterden

Nadere informatie

Nederland FACTS & FIGURES. Laaggeletterdheid in. Geletterdheid. VAN DE 1,3 MILJOEN laaggeletterden tussen de 15 en 65 jaar zijn: 65% 35%

Nederland FACTS & FIGURES. Laaggeletterdheid in. Geletterdheid. VAN DE 1,3 MILJOEN laaggeletterden tussen de 15 en 65 jaar zijn: 65% 35% Laaggeletterdheid in Nederland FACTS & Ongeveer 1 op de 9 Nederlanders tussen de 16 en 65 jaar is laaggeletterd. In totaal zijn dat 1,3 miljoen mensen. Van deze groep is 65% autochtoon. Het aantal laaggeletterden

Nadere informatie

De Bibliotheek; óók partner in het sociale domein

De Bibliotheek; óók partner in het sociale domein De Bibliotheek; óók partner in het sociale domein Laaggeletterden hebben vaker te maken met armoede, Schuldhulp en gezondheidsproblemen. Gemeenten, wijkteams en consulenten Werk en Inkomen zijn zich hier

Nadere informatie

Voorlopige update PwC rapport 2013: Laaggeletterdheid in Nederland kent aanzienlijke maatschappelijke kosten

Voorlopige update PwC rapport 2013: Laaggeletterdheid in Nederland kent aanzienlijke maatschappelijke kosten 24 Voorlopige update PwC rapport 2013: Laaggeletterdheid in Nederland kent aanzienlijke maatschappelijke kosten Maart 2017 PwC is het merk waaronder PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. (KvK 34180285),

Nadere informatie

Schriftelijke en digitale (laag)geletterdheid

Schriftelijke en digitale (laag)geletterdheid Schriftelijke en digitale (laag)geletterdheid Presentatie voor landelijke dag laaggeletterdheid en digitale vaardigheden 13 november 2014 Willem Houtkoop (willem.houtkoop@ecbo.nl Vooruitblik Laaggeletterden

Nadere informatie

Digitale grenzen en mogelijkheden van laaggeletterden en laagopgeleiden

Digitale grenzen en mogelijkheden van laaggeletterden en laagopgeleiden Digitale grenzen en mogelijkheden van laaggeletterden en laagopgeleiden Presentatie voor We leren altijd!, 10 jaar ETV.nl 5 maart 2014 Willem Houtkoop (willem.houtkoop@ecbo.nl Waar hebben we het over Verschillende

Nadere informatie

Leren begint bij lezen,

Leren begint bij lezen, Leren begint bij lezen, 1 Het voorkomen van taalachterstanden: een maatschappelijke uitdaging voor Gemeente, Onderwijs en Bibliotheek. 2014_debieb_notitie_v01.indd 1 09-10-14 14:48 Inhoud 2 03 05 06 07

Nadere informatie

Collegevoorstel. Zaaknummer Taalakkoord aanpak laaggeletterdheid Midden-Brabant

Collegevoorstel. Zaaknummer Taalakkoord aanpak laaggeletterdheid Midden-Brabant Zaaknummer 00527355 Onderwerp Taalakkoord aanpak laaggeletterdheid Midden-Brabant Collegevoorstel Aanleiding / voorgeschiedenis Laaggeletterdheid is een maatschappelijk probleem waar vaak nog een taboe

Nadere informatie

Stichting Lezen & Schrijven. Paul Mosterd, directeur Marlies Olthuis, themamanager bedrijven

Stichting Lezen & Schrijven. Paul Mosterd, directeur Marlies Olthuis, themamanager bedrijven Stichting Lezen & Schrijven Paul Mosterd, directeur Marlies Olthuis, themamanager bedrijven Educatie Werkt!, Amsterdam 30 september 2011 Stichting Lezen & Schrijven Stichting Lezen & Schrijven initiatief

Nadere informatie

LAAGGELETTERDHEID IN HAAGSE HOUT

LAAGGELETTERDHEID IN HAAGSE HOUT LAAGGELETTERDHEID IN HAAGSE HOUT Uitgevoerd door: CINOP Advies Etil Kohnstamm Instituut Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA), Maastricht University DEZE FACTSHEETRAPPORTAGE IS ONTWIKKELD

Nadere informatie

LAAGGELETTERDHEID IN LEIDSCHENVEEN-YPENBURG

LAAGGELETTERDHEID IN LEIDSCHENVEEN-YPENBURG LAAGGELETTERDHEID IN LEIDSCHENVEEN-YPENBURG Uitgevoerd door: CINOP Advies Etil Kohnstamm Instituut Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA), Maastricht University DEZE FACTSHEETRAPPORTAGE IS

Nadere informatie

LAAGGELETTERDHEID IN LAAK

LAAGGELETTERDHEID IN LAAK LAAGGELETTERDHEID IN LAAK Uitgevoerd door: CINOP Advies Etil Kohnstamm Instituut Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA), Maastricht University DEZE FACTSHEETRAPPORTAGE IS ONTWIKKELD IN OPDRACHT

Nadere informatie

Laaggeletterdheid, herkennen & doorverwijzen

Laaggeletterdheid, herkennen & doorverwijzen Laaggeletterdheid, herkennen & doorverwijzen Lydia de Jong, Jorijn Tragter 28 mei 2016 Wie zijn wij? Voorkomen en verminderen van laaggeletterdheid en bevordering van digitale vaardigheid. Actie programma

Nadere informatie

Stichting Lezen & Schrijven

Stichting Lezen & Schrijven Laaggeletterden herkennen en dan? Clarine van Ommeren Apeldoorn 18 september 2014 Initiatief van H.K.H. Prinses Laurentien Doel: het voorkomen en verminderen van laaggeletterdheid op zowel korte als lange

Nadere informatie

Aandacht voor laaggeletterde ouders. Nynke Okma Stichting Lezen & Schrijven

Aandacht voor laaggeletterde ouders. Nynke Okma Stichting Lezen & Schrijven Aandacht voor laaggeletterde ouders Nynke Okma Stichting Lezen & Schrijven Stichting Lezen & Schrijven Stichting Lezen & Schrijven initiatief van H.K.H. Prinses Laurentien Doel: het voorkomen en verminderen

Nadere informatie

LAAGGELETTERDHEID IN DEN HAAG

LAAGGELETTERDHEID IN DEN HAAG LAAGGELETTERDHEID IN DEN HAAG Uitgevoerd door: CINOP Advies Etil Kohnstamm Instituut Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA), Maastricht University DEZE FACTSHEETRAPPORTAGE IS ONTWIKKELD IN

Nadere informatie

ANALFABETISME DE ONZICHTBARE AUTOCHTOON

ANALFABETISME DE ONZICHTBARE AUTOCHTOON ANALFABETISME DE ONZICHTBARE AUTOCHTOON 0 PROJECT OP DE RAND ANALFABETISME DE ONZICHTBARE AUTOCHTOON MARTINE GEVEN 402806 CHERYL BUNSKOEK 409680 EMI2VB 1 INHOUDSOPGAVE DE ONZICHTBARE AUTOCHTOON BLADZIJDE

Nadere informatie

Conclusie. Over de relatie tussen laaggeletterdheid en armoede. Ingrid Christoffels, Pieter Baay (ecbo) Ineke Bijlsma, Mark Levels (ROA)

Conclusie. Over de relatie tussen laaggeletterdheid en armoede. Ingrid Christoffels, Pieter Baay (ecbo) Ineke Bijlsma, Mark Levels (ROA) Conclusie Over de relatie tussen laaggeletterdheid en armoede Ingrid Christoffels, Pieter Baay (ecbo) Ineke Bijlsma, Mark Levels (ROA) ecbo - De relatie tussen laaggeletterdheid en armoede A 1 conclusie

Nadere informatie

Laaggeletterdheid in Nederland kent aanzienlijke maatschappelijke kosten

Laaggeletterdheid in Nederland kent aanzienlijke maatschappelijke kosten Laaggeletterdheid in Nederland kent aanzienlijke maatschappelijke kosten 16 september 2013 PwC is het merk waaronder PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. (KvK 34180285), PricewaterhouseCoopers Belastingadviseurs

Nadere informatie

Monitor Jeugdwerkloosheid Amsterdam over 2015

Monitor Jeugdwerkloosheid Amsterdam over 2015 1 Monitor Jeugdwerkloosheid Amsterdam over 2015 Fact sheet juni 20 De werkloosheid onder Amsterdamse jongeren is het afgelopen jaar sterk gedaald. Van de 3.00 Amsterdamse jongeren in de leeftijd van 15

Nadere informatie

Maatschappelijke Ontwikkeling Ingekomen stuk D6 (PA 17 april 2013) Beleidsontwikkeling. Datum uw brief

Maatschappelijke Ontwikkeling Ingekomen stuk D6 (PA 17 april 2013) Beleidsontwikkeling. Datum uw brief Ingekomen stuk D6 (PA 17 april 2013) Aan de gemeenteraad van Nijmegen Korte Nieuwstraat 6 6511 PP Nijmegen Telefoon 14024 Telefax (024) 323 59 92 E-mail gemeente@ nijmegen.nl Postadres Postbus 9105 6500

Nadere informatie

Onderzoek arbeidsongeschiktheid (samenvatting) In opdracht van Loyalis. juni 2013

Onderzoek arbeidsongeschiktheid (samenvatting) In opdracht van Loyalis. juni 2013 Onderzoek arbeidsongeschiktheid (samenvatting) In opdracht van Loyalis juni 2013 Samenvatting Een derde ervaart vaker stress dan 3 jaar geleden» Een derde van de werkende bevolking geeft aan dat ze regelmatig

Nadere informatie

PIAAC: Kernvaardigheden voor Werk en Leven Resultaten van de Nederlandse survey Willem Houtkoop

PIAAC: Kernvaardigheden voor Werk en Leven Resultaten van de Nederlandse survey Willem Houtkoop PIAAC: Kernvaardigheden voor Werk en Leven Resultaten van de Nederlandse survey 2012 Willem Houtkoop Opzet Achtergrond bij PIAAC Prestaties van NL internationaal vergeleken Laaggeletterdheid in Nederland

Nadere informatie

Projectplan. Aanpak laaggeletterdheid bij patienten en/of medewerkers. [Naam organisatie] [auteur] [datum] Werken aan taal heeft veel voordelen

Projectplan. Aanpak laaggeletterdheid bij patienten en/of medewerkers. [Naam organisatie] [auteur] [datum] Werken aan taal heeft veel voordelen Projectplan Aanpak laaggeletterdheid bij patienten en/of medewerkers [Naam organisatie] [auteur] [datum] Werken aan taal heeft veel voordelen [Naam organisatie] vindt het belangrijk om alert te zijn op

Nadere informatie

-diensten. licht van de crisis valt dat niet altijd mee. Juist nu kan het handig zijn

-diensten. licht van de crisis valt dat niet altijd mee. Juist nu kan het handig zijn -diensten Inzicht in kwetsbare doelgroepen Analyse Ken uw doelgroep dé onderbouwing van uw beleid Meedoen in de maatschappij is niet voor iedereen vanzelfsprekend. Gemeenten, bibliotheken en andere maatschappelijke

Nadere informatie

Laaggeletterdheid & Armoede:

Laaggeletterdheid & Armoede: Laaggeletterdheid & Armoede: Zijn er kansen voor de toekomst? Maurice de Greef Vrije Universiteit Brussel Belang van bijhouden van kennis voor je eigen financiën https://www.youtube.com/watch?v=oboz-6ympl4

Nadere informatie

Henk Bakker, coördinator Taalakkoord

Henk Bakker, coördinator Taalakkoord Henk Bakker, coördinator Taalakkoord Cijfers 1 op de 9 mensen in Nederland (15 tot 64 jaar) heeft moeite met lezen en schrijven. Dat zijn 1,3 miljoen mensen in totaal (ecxl 65+). Hiervan: Vrouwen 53%

Nadere informatie

Zorg in eigen hand Goede diabeteszorg voor mensen met beperkte gezondheidsvaardigheden 12 april Hester van Bommel en Marjan Mensinga

Zorg in eigen hand Goede diabeteszorg voor mensen met beperkte gezondheidsvaardigheden 12 april Hester van Bommel en Marjan Mensinga Zorg in eigen hand Goede diabeteszorg voor mensen met beperkte gezondheidsvaardigheden 12 april 2017 Hester van Bommel en Marjan Mensinga Scoor jezelf Hoe scoor je op dit moment je eigen kennis en vaardigheden

Nadere informatie

Regionaal Programma volwassenen Educatie 2018

Regionaal Programma volwassenen Educatie 2018 Regionaal Programma volwassenen Educatie 2018 Augustus 2017 Inhoudsopgave 1. Inleiding 2. Laaggeletterdheid en educatie 2.1 Afbakening Wet educatie en beroepsonderwijs 2.2 Doelgroep 2.3 Formeel en non-formeel

Nadere informatie

De bibliotheek werkt. voor werkzoekenden én voor u!

De bibliotheek werkt. voor werkzoekenden én voor u! De bibliotheek werkt voor werkzoekenden én voor u! Levendig solliciteren: Wat is de inhoud van de concepten Walk&Talk en Videotraining Jouw voorsprong op de rest? Welke ervaring heeft Albert Kivits, directeur

Nadere informatie

Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA), Maastricht University

Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA), Maastricht University LAAGGELETTERDHEID IN DEN HAAG - CONCLUSIES Uitgevoerd door: CINOP Advies Etil Kohnstamm Instituut Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA), Maastricht University DEZE FACTSHEETRAPPORTAGE IS

Nadere informatie

LAAGGELETTERDHEID IN DELFSHAVEN

LAAGGELETTERDHEID IN DELFSHAVEN LAAGGELETTERDHEID IN DELFSHAVEN Uitgevoerd door: CINOP Advies Etil Kohnstamm Instituut Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA), Maastricht University DEZE FACTSHEETRAPPORTAGE IS ONTWIKKELD

Nadere informatie

Inschatting van het risico op laaggeletterdheid per wijk Laaggeletterdheid in Gouda

Inschatting van het risico op laaggeletterdheid per wijk Laaggeletterdheid in Gouda Inschatting van het risico op laaggeletterdheid per wijk Laaggeletterdheid in Gouda ProBiblio, in opdracht van Bibliotheek Gouda 4 september 2016 2 COLOFON Inschatting van het risico op laaggeletterdheid

Nadere informatie

Allochtone Nederlanders thema 21

Allochtone Nederlanders thema 21 Allochtone Nederlanders thema 21 Auteur Laatst gewijzigd Licentie Webadres minke popma 07 June 2015 CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie http://maken.wikiwijs.nl/61049 Dit lesmateriaal is gemaakt

Nadere informatie

Met een startkwalificatie betere kansen op de arbeidsmarkt

Met een startkwalificatie betere kansen op de arbeidsmarkt Met een startkwalificatie betere kansen op de arbeidsmarkt Ingrid Beckers en Tanja Traag Van alle jongeren die in 24 niet meer op school zaten, had 6 procent een startkwalificatie, wat inhoudt dat ze minimaal

Nadere informatie

TOOLKIT Bekend maakt Bemind

TOOLKIT Bekend maakt Bemind TOOLKIT Bekend maakt Bemind 6. Migrantenouderen in cijfers Aantal migrantenouderen in Nederland Bron: (CBS-Statline, dec. 2016) Aantal AOW-gerechtigden in Nederland 3.059.000 Waarvan van migrantenafkomst

Nadere informatie

Voorstel programma educatie

Voorstel programma educatie Voorstel programma educatie 2013 Inhoudsopgave 1. Inleiding 2. Landelijke ontwikkelingen 3. Regio Rivierenland 4. Opdracht ROC Rivor 5. Opleidingsbehoefte per gemeente 6. Voorwaarden cursusaanbod 2013

Nadere informatie

Laaggeletterdheid en werk Resultaten van het PIAAC onderzoek

Laaggeletterdheid en werk Resultaten van het PIAAC onderzoek Laaggeletterdheid en werk Resultaten van het PIAAC onderzoek Bijeenkomst O&O Platform Naar een aanpak van laaggeletterdheid op de werkvloer 14 oktober 2013 Willem Houtkoop (willem.houtkoop@ecbo.nl) KENMERKEN

Nadere informatie

Wetgeving rond participatiesamenleving biedt kansen. voor bibliotheken

Wetgeving rond participatiesamenleving biedt kansen. voor bibliotheken Wetgeving rond participatiesamenleving biedt kansen voor bibliotheken Breng vraag en aanbod bij elkaar en help laaggeletterden vooruit Nederland telt 1,3 miljoen laaggeletterde volwassenen (16-65 jaar).

Nadere informatie

Fact sheet. Monitor jeugdwerkloosheid Amsterdam. nummer 5 maart 2013

Fact sheet. Monitor jeugdwerkloosheid Amsterdam. nummer 5 maart 2013 Fact sheet nummer 5 maart 2013 Monitor jeugdwerkloosheid Amsterdam Er zijn ruim 133.000 jongeren van 15 tot en met 26 jaar in Amsterdam (januari 2012). Met de meeste jongeren gaat het goed in het onderwijs

Nadere informatie

Onderzoek Arbeidsongeschiktheid. In opdracht van Loyalis. juni 2013

Onderzoek Arbeidsongeschiktheid. In opdracht van Loyalis. juni 2013 Onderzoek Arbeidsongeschiktheid In opdracht van Loyalis juni 2013 Inleiding» Veldwerkperiode: 27 maart - 4 april 2013.» Doelgroep: werkende Nederlanders» Omdat er specifiek uitspraken gedaan wilden worden

Nadere informatie

Sociaal kapitaal: slagboom of hefboom? Samenvatting. Wil van Esch, Régina Petit, Jan Neuvel en Sjoerd Karsten

Sociaal kapitaal: slagboom of hefboom? Samenvatting. Wil van Esch, Régina Petit, Jan Neuvel en Sjoerd Karsten Sociaal kapitaal: slagboom of hefboom? Samenvatting Wil van Esch, Régina Petit, Jan Neuvel en Sjoerd Karsten Colofon Titel Auteurs Tekstbewerking Uitgave Ontwerp Vormgeving Bestellen Sociaal kapitaal in

Nadere informatie

jeugdwerkloosheid 64% werklozen volgt opleiding 800 jongeren geregistreerd als werkloze

jeugdwerkloosheid 64% werklozen volgt opleiding 800 jongeren geregistreerd als werkloze 1 Jeugdwerkloosheid Fact sheet augustus 2014 Er zijn in ruim 15.000 jongeren in de leeftijd van 15 tot 27 jaar (januari 2014). Veel jongeren volgen een opleiding of hebben een baan. De laatste jaren zijn

Nadere informatie

Fact sheet. Monitor jeugdwerkloosheid Amsterdam 2013

Fact sheet. Monitor jeugdwerkloosheid Amsterdam 2013 Fact sheet nummer 9 juli 2013 Monitor jeugdwerkloosheid Amsterdam 2013 Er zijn in Amsterdam bijna 135.000 jongeren in de leeftijd van 15 tot 27 jaar (januari 2013). Veel jongeren volgen een opleiding of

Nadere informatie

Monitor Jeugdwerkloosheid Amsterdam over 2014

Monitor Jeugdwerkloosheid Amsterdam over 2014 1 Monitor Jeugdwerkloosheid Amsterdam over 2014 Fact sheet juni 2015 De werkloosheid onder Amsterdamse jongeren is voor het eerst sinds enkele jaren weer gedaald. Van de bijna 140.000 Amsterdamse jongeren

Nadere informatie

Inkomsten uit arbeid van vrouwen en hun partners

Inkomsten uit arbeid van vrouwen en hun partners Inkomsten uit arbeid van vrouwen en hun s Karin Hagoort en Maaike Hersevoort In 24 verdienden samenwonende of gehuwde vrouwen van 25 tot 55 jaar ongeveer de helft van wat hun s verdienden. Naarmate het

Nadere informatie

Factsheet. Eenzaamheid. Gelderland-Zuid. Onderzoek onder volwassenen en ouderen

Factsheet. Eenzaamheid. Gelderland-Zuid. Onderzoek onder volwassenen en ouderen Gelderland-Zuid Factsheet Eenzaamheid Onderzoek onder volwassenen en ouderen Onderzoek naar eenzaamheid De Volwassenen- en ouderenmonitor is eind 2012 onder ruim 22.000 zelfstandig wonende inwoners van

Nadere informatie

INBURGEREN IS MEER DAN INBURGERINGEXAMEN HALEN

INBURGEREN IS MEER DAN INBURGERINGEXAMEN HALEN INBURGEREN IS MEER DAN INBURGERINGEXAMEN HALEN Welk aanbod is er voor inburgeraars en doorburgeraars? Een greep uit het aanbod Voor niet-inburgeringsplichtigen (autochtoon en allochtoon) Alfabetisering

Nadere informatie

Factsheet Maatschappelijke positie van Voormalig Antilliaanse / Arubaanse Migranten in Nederland

Factsheet Maatschappelijke positie van Voormalig Antilliaanse / Arubaanse Migranten in Nederland Factsheet Maatschappelijke positie van Voormalig Antilliaanse / Arubaanse Migranten in Nederland Onderwijs Het aandeel in de bevolking van 15 tot 64 jaar dat het onderwijs reeds heeft verlaten en hun onderwijscarrière

Nadere informatie

Anja Holwerda Wetenschapper UMCG, Sociale Geneeskunde/Arbeid en Gezondheid

Anja Holwerda Wetenschapper UMCG, Sociale Geneeskunde/Arbeid en Gezondheid 5/15/2014 Lezing Jongeren aan de Onderkant van de Arbeidsmarkt Anja Holwerda Wetenschapper UMCG, Sociale Geneeskunde/Arbeid en Gezondheid A.holwerda01@umcg.nl 050-3638274 1 ParticipatieWet Gemeenten integrale

Nadere informatie

Subsidieaanvraag Taalhuis Netwerkaanpak tegen laaggeletterdheid

Subsidieaanvraag Taalhuis Netwerkaanpak tegen laaggeletterdheid Subsidieaanvraag Taalhuis Netwerkaanpak tegen laaggeletterdheid 17 oktober 2016 Contactpersoon: Cyril Crutz Directeur-bestuurder 0485-583 500 / 06-27093679 c.crutz@biblioplus.nl www.biblioplus.nl Inleiding

Nadere informatie

Wat is laaggeletterdheid? Stichting Lezen & Schrijven

Wat is laaggeletterdheid? Stichting Lezen & Schrijven Programma 1. 2. 3. 4. 5. 6. Laaggeletterdheid aanpakken in de zorg Introductie Feiten & cijfers laaggeletterdheid Relatie geletterdheid & gezondheid Aanpak laaggeletterdheid Vragen? Slot (20 min) (20 min)

Nadere informatie

Jeugdwerkloosheid Nieuw-West

Jeugdwerkloosheid Nieuw-West 1 Jeugdwerkloosheid Factsheet september 2014 Er zijn in ruim 26.000 jongeren in de leeftijd van 15 tot 27 jaar (januari 2014). Veel jongeren volgen een opleiding of hebben een baan. De laatste jaren zijn

Nadere informatie

Menukaart voor lokale verki ezingsprogramma's gemeenteraad 2018 ór"" rt*, r"*so

Menukaart voor lokale verki ezingsprogramma's gemeenteraad 2018 ór rt*, r*so ór"" rt*, r@f %n r"*so Menukaart voor lokale verki ezingsprogramma's gemeenteraad 2018 Versie 15 juni Laaggeletterdheid in Nederland 2,5 miljoen mensen in Nederland hebben grote moeite met lezen, schrijven

Nadere informatie

Lezing Reumafonds, 18 november Kim Putters Directeur Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP)

Lezing Reumafonds, 18 november Kim Putters Directeur Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP) Kim Putters Directeur Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP) Dames en heren, goedemiddag! Ik wil graag beginnen met mijn dank uit te spreken aan de organisatie voor de eervolle uitnodiging om deze jubileumbijeenkomst

Nadere informatie

Bijlage bij hoofdstuk 9 Identificatie, acceptatie en discriminatie

Bijlage bij hoofdstuk 9 Identificatie, acceptatie en discriminatie Bijlage bij hoofdstuk 9 Identificatie, acceptatie en discriminatie Tabel B9.1 Lineaire regressieanalyse identificatie met Nederland (0-4: helemaal niet heel sterk), 2009 (in ongestandaardiseerde coëfficiënten,

Nadere informatie

Factsheet. Monitor jeugdwerkloosheid Amsterdam 2014. Werkloosheid stijgt naar 24% Definities. Nummer 6 juni 2014

Factsheet. Monitor jeugdwerkloosheid Amsterdam 2014. Werkloosheid stijgt naar 24% Definities. Nummer 6 juni 2014 Nummer 6 juni 2014 Monitor jeugdwerkloosheid Amsterdam 2014 Factsheet Ondanks eerste tekenen dat de economie weer aantrekt blijft de werkloosheid. Negen procent van de Amsterdamse beroepsbevolking is werkloos

Nadere informatie

LAAGGELETTERDHEID IN FEIJENOORD

LAAGGELETTERDHEID IN FEIJENOORD LAAGGELETTERDHEID IN FEIJENOORD (excl. Kop van Zuid en Kop van Zuid-Entrepot) Uitgevoerd door: CINOP Advies Etil Kohnstamm Instituut Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA), Maastricht University

Nadere informatie

LAAGGELETTERDHEID IN STADSCENTRUM, KOP VAN ZUID EN KOP VAN ZUID-ENTREPOT

LAAGGELETTERDHEID IN STADSCENTRUM, KOP VAN ZUID EN KOP VAN ZUID-ENTREPOT LAAGGELETTERDHEID IN STADSCENTRUM, KOP VAN ZUID EN KOP VAN ZUID-ENTREPOT Uitgevoerd door: CINOP Advies Etil Kohnstamm Instituut Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA), Maastricht University

Nadere informatie

LAAGGELETTERDHEID IN IJSSELMONDE EN HOOGVLIET

LAAGGELETTERDHEID IN IJSSELMONDE EN HOOGVLIET LAAGGELETTERDHEID IN IJSSELMONDE EN HOOGVLIET Uitgevoerd door: CINOP Advies Etil Kohnstamm Instituut Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA), Maastricht University DEZE FACTSHEETRAPPORTAGE

Nadere informatie

tieve En Ect Educa traj

tieve En Ect Educa traj Educatieve trajecten Educatieve trajecten In opdracht van gemeentes verzorgt het ROC Kop van Noord- Holland opleidingen voor volwassenen om participatie in de samenleving of op het werk te vergroten: de

Nadere informatie

Europese vergelijking systemen van volwasseneneducatie en aanpak laaggeletterdheid

Europese vergelijking systemen van volwasseneneducatie en aanpak laaggeletterdheid Europese vergelijking systemen van volwasseneneducatie en aanpak laaggeletterdheid Dr. Maurice de Greef Prof. dr. Mien Segers 06-2016 Maastricht University, Educational Research & Development (ERD) School

Nadere informatie

Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt Trends en uitdagingen voor het onderwijs

Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt Trends en uitdagingen voor het onderwijs Researchcentrum voor en Arbeidsmarkt Trends en uitdagingen voor het onderwijs Christoph Meng Presentatie Technovioum, 14 September 2015 Agenda Arbeidsmarktintrede MBO-ers en HBO-ers Trends en competenties

Nadere informatie

Monitor Jeugdwerkloosheid Amsterdam over 2016

Monitor Jeugdwerkloosheid Amsterdam over 2016 1 Monitor Jeugdwerkloosheid Amsterdam over 20 Fact sheet april 20 De totale werkloosheid onder Amsterdamse jongeren is het afgelopen jaar vrijwel gelijk gebleven aan 2015. Van de 14.000 Amsterdamse jongeren

Nadere informatie

Januari NIEUWSBRIEF Convenant Bondgenootschap Geletterdheid. Regio Holland Rijnland.

Januari NIEUWSBRIEF Convenant Bondgenootschap Geletterdheid. Regio Holland Rijnland. Januari 2017 NIEUWSBRIEF Convenant Bondgenootschap Geletterdheid Regio Holland Rijnland www.hollandrijnland.nl Een nieuw convenant Geletterdheid De portefeuillehouders van de veertien gemeenten in Holland

Nadere informatie

Voorlichting Metas 24-3-2015

Voorlichting Metas 24-3-2015 1 Voorlichting Metas Raadscommissie, Eindhoven, 24 maart 2015 2 Metas hulpmiddel voor professional omdat,. Een professional die vragen niet allemaal in één gesprek kan stellen Maar wel een gestructureerd

Nadere informatie

Nationaal Instituut voor Budgetvoorlichting

Nationaal Instituut voor Budgetvoorlichting Nationaal Instituut voor Budgetvoorlichting Financiële problemen op de werkvloer Micha Aarts Nibud Nibud is een onafhankelijk kenniscentrum Doelstellingen: Verhogen zelfredzaamheid consument Voorkomen

Nadere informatie

Effectieve communicatie hoe bereik je die ene doelgroep? Bereiken lage SES

Effectieve communicatie hoe bereik je die ene doelgroep? Bereiken lage SES Effectieve communicatie hoe bereik je die ene doelgroep? Bereiken lage SES www.huisarts-migrant.nl Dé website voor huisartsen en andere zorgverleners met vragen over zorg en gezondheid voor migranten,

Nadere informatie

WERKPLAN EN ACTIVITEITENOVERZICHT

WERKPLAN EN ACTIVITEITENOVERZICHT WERKPLAN EN ACTIVITEITENOVERZICHT 2015 Stichting Gezondheid Allochtonen Nederland (SGAN), Adres: postbus 56666, 1040 AR Amsterdam, e-mail: info@sgan.nl tel: 0880036501 www.sgan.nl IBAN: NL57 INGB 0005961390

Nadere informatie

Presentatie resultaten onderzoek laaggeletterdheid

Presentatie resultaten onderzoek laaggeletterdheid Presentatie resultaten onderzoek laaggeletterdheid Samir Achbab MSc Onderzoeksleider Lectoraat Management van Cultuurverandering s.achbab@hva.nl Prof.dr. Ruben Fukkink Lector Urban Education r.g.fukkink@hva.nl

Nadere informatie

Oog voor gezondheidsvaardigheden in de apotheek. Inhoud. Gezondheidsvaardigheden. Laaggeletterdheid Wat is het Herkenning Communicatie

Oog voor gezondheidsvaardigheden in de apotheek. Inhoud. Gezondheidsvaardigheden. Laaggeletterdheid Wat is het Herkenning Communicatie Inhoud Oog voor gezondheidsvaardigheden in de apotheek Platformdag 2016: Cliëntgericht communiceren dr. Gudule Boland programmaleider Verantwoord medicijngebruik bij migranten en laaggeletterden Gezondheidsvaardigheden

Nadere informatie

Feiten & Cijfers Geletterdheid Overzicht van de gevolgen van laaggeletterdheid en de opbrengsten van investeringen voor samenleving en individu

Feiten & Cijfers Geletterdheid Overzicht van de gevolgen van laaggeletterdheid en de opbrengsten van investeringen voor samenleving en individu Feiten & Cijfers Geletterdheid 2016 Overzicht van de gevolgen van laaggeletterdheid en de opbrengsten van investeringen voor samenleving en individu Feiten & Cijfers Geletterdheid 2016 Overzicht van de

Nadere informatie

Biblionet Verbindt Samen de toekomst leren lezen Een nieuwe koers voor de bibliotheken in Groningen

Biblionet Verbindt Samen de toekomst leren lezen Een nieuwe koers voor de bibliotheken in Groningen Biblionet Verbindt Samen de toekomst leren lezen Een nieuwe koers voor de bibliotheken in Groningen Beeld > Koptekst en voettekst... 1 Beeld > Koptekst en voettekst... 2 Beeld > Koptekst en voettekst...

Nadere informatie

Hoe bereik ik inwoners met een gezondheidsachterstand? Lerende Netwerken Sport en Bewegen

Hoe bereik ik inwoners met een gezondheidsachterstand? Lerende Netwerken Sport en Bewegen Hoe bereik ik inwoners met een gezondheidsachterstand? Lerende Netwerken Sport en Bewegen Pharos, expertisecentrum gezondheidsverschillen Coryke van Vulpen c.vulpen@pharos.nl Inleiding wat is ses? Opleiding

Nadere informatie

Eigen Kracht 2013 2014 van barrière naar carrière

Eigen Kracht 2013 2014 van barrière naar carrière Eigen Kracht 2013 2014 van barrière naar carrière Projectplan Eigen Kracht - Van barrière naar carrière LEVgroep Penningstraat 55 5701 MZ Helmond Projectperiode 2013 2014 1 1 Inleiding Eigen Kracht is

Nadere informatie

De integratie van Antillianen in Nederland. Presentatie 9 juni: De Caribische demografie van het Koninkrijk der Nederlanden

De integratie van Antillianen in Nederland. Presentatie 9 juni: De Caribische demografie van het Koninkrijk der Nederlanden De integratie van Antillianen in Nederland Presentatie 9 juni: De Caribische demografie van het Koninkrijk der Nederlanden De integratie van Antillianen in Nederland Willem Huijnk - Wetenschappelijk onderzoeker

Nadere informatie

Alcohol en ouderen in de verslavingszorg in Nederland (1998-2007)

Alcohol en ouderen in de verslavingszorg in Nederland (1998-2007) in Nederland (1998-2007) Juni 2009 In het kort Het aantal 55-plussers met een alcoholhulpvraag is sinds 1998 met 130% gestegen (89% gecorrigeerd voor vergrijzing). Het aandeel alcoholcliënten van 55 jaar

Nadere informatie

REGIONALE LAAGGELETTERDHEID Gemeente Smallingerland

REGIONALE LAAGGELETTERDHEID Gemeente Smallingerland REGIONALE LAAGGELETTERDHEID Gemeente Smallingerland Uitgevoerd door: Etil Kohnstamm Instituut Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA), Universiteit Maastricht Datum: 22 september 2015 DEZE

Nadere informatie

Gezondheid en arbeidsparticipatie: determinanten, gevolgen en bouwstenen voor reïntegratie

Gezondheid en arbeidsparticipatie: determinanten, gevolgen en bouwstenen voor reïntegratie Gezondheid en arbeidsparticipatie: determinanten, gevolgen en bouwstenen voor reïntegratie Prof Dr Lex Burdorf Afdeling Maatschappelijke Gezondheidszorg Erasmus MC, Rotterdam Gezondheid van uitkeringsgerechtigden

Nadere informatie

LAAGGELETTERDHEID IN PRINS ALEXANDER

LAAGGELETTERDHEID IN PRINS ALEXANDER LAAGGELETTERDHEID IN PRINS ALEXANDER Uitgevoerd door: CINOP Advies Etil Kohnstamm Instituut Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA), Maastricht University DEZE FACTSHEETRAPPORTAGE IS ONTWIKKELD

Nadere informatie

REGIONALE LAAGGELETTERDHEID Gemeente Enschede

REGIONALE LAAGGELETTERDHEID Gemeente Enschede REGIONALE LAAGGELETTERDHEID Gemeente Enschede Uitgevoerd door: Etil Kohnstamm Instituut Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA), Universiteit Maastricht Datum: 22 september 2015 DEZE FACTSHEETRAPPORTAGE

Nadere informatie

LAAGGELETTERDHEID IN CHARLOIS

LAAGGELETTERDHEID IN CHARLOIS LAAGGELETTERDHEID IN CHARLOIS Uitgevoerd door: CINOP Advies Etil Kohnstamm Instituut Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA), Maastricht University DEZE FACTSHEETRAPPORTAGE IS ONTWIKKELD IN

Nadere informatie

LAAGGELETTERDHEID IN HILLEGERSBERG-SCHIEBROEK

LAAGGELETTERDHEID IN HILLEGERSBERG-SCHIEBROEK LAAGGELETTERDHEID IN HILLEGERSBERG-SCHIEBROEK Uitgevoerd door: CINOP Advies Etil Kohnstamm Instituut Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA), Maastricht University DEZE FACTSHEETRAPPORTAGE

Nadere informatie

LAAGGELETTERDHEID IN KRALINGEN-CROOSWIJK

LAAGGELETTERDHEID IN KRALINGEN-CROOSWIJK LAAGGELETTERDHEID IN KRALINGEN-CROOSWIJK Uitgevoerd door: CINOP Advies Etil Kohnstamm Instituut Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA), Maastricht University DEZE FACTSHEETRAPPORTAGE IS ONTWIKKELD

Nadere informatie

Werksessie laag opgeleide autochtonen

Werksessie laag opgeleide autochtonen Werksessie laag opgeleide autochtonen Werkconferentie: Verbeter de basis! Doelgroep: Laaggeletterden Subdoelgroep: Laagopgeleiden autochtonen in Eindhoven, jonger dan 45 jaar Notulisten: Janneke Gordebeke

Nadere informatie

8. Werken en werkloos zijn

8. Werken en werkloos zijn 8. Werken en werkloos zijn In 22 is de arbeidsdeelname van allochtonen niet meer verder gestegen. Onder autochtonen is het aantal personen met werk nog wel licht toegenomen. De arbeidsdeelname onder Surinamers,

Nadere informatie

Informatie voor doorverwijzers Aanbod taalcoaching

Informatie voor doorverwijzers Aanbod taalcoaching Informatie voor doorverwijzers Aanbod taalcoaching Taal doet meer Taal doet meer heeft een niet meer weg te denken rol in de Utrechtse samenleving op het gebied van integratie en participatie. Door taal

Nadere informatie

LESMATERIALEN TAAL EN GEZONDHEID

LESMATERIALEN TAAL EN GEZONDHEID LESMATERIALEN TAAL EN GEZONDHEID GEZONDE TAAL! SUCCES! EN SPREEKTAAL 4 OKTOBER 2016 PROGRAMMA > Signalen van cursisten m.b.t. gezondheidsthema s. > Hoe dichten we de kloof? > Succes! en Spreektaal > Gezonde

Nadere informatie

Begrijpend Lezen 1 JV is gemaakt voor jongeren en (jong)volwassenen met een laag leesniveau

Begrijpend Lezen 1 JV is gemaakt voor jongeren en (jong)volwassenen met een laag leesniveau Begrijpend Lezen 1 JV is gemaakt voor jongeren en (jong)volwassenen met een laag leesniveau. Met behulp van dit programma leren leerlingen/cursisten onder andere informatie uit eenvoudige teksten te halen,

Nadere informatie

REGIONALE LAAGGELETTERDHEID Gemeente Breda

REGIONALE LAAGGELETTERDHEID Gemeente Breda REGIONALE LAAGGELETTERDHEID Gemeente Breda Uitgevoerd door: Etil Kohnstamm Instituut Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA), Universiteit Maastricht DEZE FACTSHEETRAPPORTAGE IS ONTWIKKELD

Nadere informatie

Verankering laaggeletterdheid in gemeentelijk beleid. Soler Berk Stichting Lezen & Schrijven

Verankering laaggeletterdheid in gemeentelijk beleid. Soler Berk Stichting Lezen & Schrijven Verankering laaggeletterdheid in gemeentelijk beleid Soler Berk Stichting Lezen & Schrijven Dinsdag 30 oktober 2012 Stichting Lezen & Schrijven Stichting Lezen & Schrijven initiatief van H.K.H. Prinses

Nadere informatie

LAAGGELETTERDHEID IN NOORD

LAAGGELETTERDHEID IN NOORD LAAGGELETTERDHEID IN NOORD Uitgevoerd door: CINOP Advies Etil Kohnstamm Instituut Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt (ROA), Maastricht University DEZE FACTSHEETRAPPORTAGE IS ONTWIKKELD IN OPDRACHT

Nadere informatie

Samenwerking Bibliotheek en Voortgezet Onderwijs

Samenwerking Bibliotheek en Voortgezet Onderwijs Samenwerking Bibliotheek en Voortgezet Onderwijs Naar een landelijke aanpak SAMENVATTING Marleen Wijnen in opdracht van Kunst van Lezen september 2012 Samenvatting De bibliotheek op school voortgezet onderwijs

Nadere informatie

Onderzoek laaggeletterdheid

Onderzoek laaggeletterdheid Anke de Martines & Davy Zwegers Datum: juli 2017 Management Summary (1/2) Kennis - laaggeletterdheid Bijna zes op de tien respondenten geven aan dat laaggeletterdheid betekent dat men niet goed kan lezen

Nadere informatie

Informatie voor doorverwijzers Aanbod taalcoaching

Informatie voor doorverwijzers Aanbod taalcoaching Informatie voor doorverwijzers Aanbod taalcoaching Taal doet meer Taal doet meer heeft een niet meer weg te denken rol in de Utrechtse samenleving op het gebied van integratie en participatie. Door taal

Nadere informatie

Management samenvatting Ongekend Talent. De woorden Ongekend Talent zijn begonnen om een verhaal te vertellen

Management samenvatting Ongekend Talent. De woorden Ongekend Talent zijn begonnen om een verhaal te vertellen Management samenvatting Ongekend Talent De woorden Ongekend Talent zijn begonnen om een verhaal te vertellen De managementsamenvatting van Ongekend Talent is mede mogelijk gemaakt door Equal subsidiering

Nadere informatie

Commissie Samenleving Harderwijk 12 mei 2016

Commissie Samenleving Harderwijk 12 mei 2016 Commissie Samenleving Harderwijk 12 mei 2016 Agenda 1. Welkom 2. Ontwikkelingen 3. Strategienota 4. Digitale vaardigheden 5. Taalvaardigheden (inleiding door Chérif Ait Abderrahman (Stichting Lezen en

Nadere informatie

De bibliotheek op school als instrument voor optimale ontwikkelkansen voor kinderen. Samen sterk met

De bibliotheek op school als instrument voor optimale ontwikkelkansen voor kinderen. Samen sterk met De bibliotheek op school als instrument voor optimale ontwikkelkansen voor kinderen. Samen sterk met Waarom? Het leven van Lisa Wist u dat? 1,5 miljoen volwassen Nederlanders zijn laaggeletterd zijn? Dat

Nadere informatie

ROA Fact Sheet. Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2011 Feiten en cijfers. Research Centre for Education and the Labour Market ROA

ROA Fact Sheet. Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2011 Feiten en cijfers. Research Centre for Education and the Labour Market ROA Research Centre for Education and the Labour Market ROA Schoolverlaters tussen onderwijs en arbeidsmarkt 2011 Feiten en cijfers ROA Fact Sheet ROA-F-2012/1 Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt

Nadere informatie