Belangrijk om weten voor je het project start:

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Belangrijk om weten voor je het project start:"

Transcriptie

1 Belangrijk om weten voor je het project start: 1 Begin zo snel mogelijk met de enquête (SEI) omdat de resultaten de productie zullenbepalen. WW kan gelijktijdig beginnen met pagina 1 van het project. 2 Je kan de leerlingen verpakkingsmateriaal voor het badzout laten verzamelen bv. kleine glazen conservenpotjes, confituurpotjes, van +/- 250 gram. Vermijd het gebruik van cellofaanzakjes: in contact met water gaan ze stuk.

2 Inhoud 1 Wat wil de consument? SEI/WW... 3 SEI We produceren het voor de consument WW De markt op SEI Even uitblazen WW Evaluatie SEI/WW...27 Fotoverantwoording: Corbis: p. 3 4(2) Cartoons: Illumatie Omslagontwerp: Inge Tanghe 1ste druk, 1ste oplage Uitgeverij De Boeck nv, Antwerpen Verantwoordelijk uitgever: Uitgeverij De Boeck nv, Lamorinièrestraat 31-37, 2018 Antwerpen Alle rechten voorbehouden. Behoudens de uitdrukkelijk bij wet bepaalde uitzonderingen mag niets uit deze uitgave worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand of openbaar gemaakt, op welke wijze ook, zonder de voorafgaande en schriftelijke toestemming van de uitgever. Wettelijk depot: D2008/9442/320 ISBN NUR 166

3 In deze projectbundel draait alles rond zeep. Zeep is een product dat een plaatsje heeft in ieders badkamer. Het is dan ook niet zo vreemd dat het in de reclamewereld een belangrijke plaats bekleedt. Reinigings- en cosmeticaproducten zijn goed voor een omzet van miljarden euro s per jaar. Met dit project nemen we een kijkje achter de schermen van de badproducten: we hebben aandacht voor de productie, de productiekosten, de winst bij verkoop en enkele marktstrategieën. We bekijken ook de werking van zeep van naderbij. Om zeep te gebruiken hebben we ook water nodig. Wat er gebeurt als zeep oplost in water, onderzoeken we tijdens dit project. Aan de hand van enkele proefjes gaan we meteen de eigenschappen van een zeepoplossing na. SEI/WW 1 Wat wil de consument? 1.1 Mijn schone wereld Nooit ideaal Ik ben over drie dagen terug, dus was je niet, schreef Napoleon aan zijn Josephine toen hij op reis was. Blijkbaar zijn de reacties op lichaamsgeurtjes niet altijd dezelfde geweest Wat zou jij doen als jij je vriend(in) na lange tijd zou terugzien? persoonlijk antwoord van de leerlingen (We willen behagen. We willen er zo goed mogelijk uitzien.) Waar hecht jij belang aan als je er goed wil uitzien? Kruis aan wat telt voor jou. o modieuze kleding o verzorgd uiterlijk o schoon (proper) o jong uitzicht o uitstraling o gezondheid uitstralen o de juiste maten o hip kapsel o lekker geurtje o Bellen en blazen Wat wil de consument? (SEI/WW) 3

4 SEI/WW Als het op ons uiterlijk aankomt, laten we ons al eens beïnvloeden door reclame. Vanuit die hoek komt er nu ook reactie op dat ideaalbeeld. Bekijk de reclamefoto s en probeer te verwoorden wat men wil duidelijk maken. In Italië werden deze reclamefoto s voor het kledingmerk No-lita verboden. Wat zou fotograaf Oliviero Toscani hebben willen vertellen met deze beelden? Het nastreven van het ideale model kan nadelige gevolgen hebben. Vind jij dat zo n beelden in het straatbeeld horen? Waarom wel/niet? Het zet ons aan het denken over het ideaalbeeld dat de reclame ons opdringt. Wat vind je van dit initiatief? Unilever (producent van o.a. Sunlight, Lux, Axe en ook Dove) heeft aangekondigd niet langer graatmagere modellen te gebruiken in zijn reclamecampagnes. Op de site van Dove hebben ze volgend antwoord klaar op de vraag naar het waarom van de campagne. We hebben de Dove Campagne voor Echte Schoonheid opgericht om een werkelijke verandering teweeg te brengen in de manier waarop vrouwen en jonge meisjes schoonheid zien en accepteren. We willen helpen om onszelf en de volgende generatie te bevrijden van de stereotypen rondom schoonheid. persoonlijk antwoord van de leerlingen Opdracht: Je kan de leerlingen zelf een reclamespot laten zoeken en het hierin gebruikte ideaalbeeld laten beschrijven. Bv. zie 4 Bellen en blazen Wat wil de consument? (SEI/WW)

5 1.1.2 Wel schoon Echte schoonheid zit vanbinnen; daarover zijn we het eens. Dat neemt niet weg dat we dagelijks aandacht besteden aan ons uiterlijk. Een goede lichaamshygiëne bijvoorbeeld vinden we allemaal belangrijk. Welke verzorgingsproducten gebruik jij? TIP: laat de leerlingen eventueel verpakkingen meebrengen. product meerdere keren per dag dagelijks meerdere keren per week wekelijks soms zeep douchegel badschuim/-olie SEI/WW tandpasta mondwater deodorant shampoo Welke merken van tandpasta ken je zoal? Signal, Aquafresh, Colgate, Zendium Welke merken van zeep ken je zoal? Sunlight, Dove, Lux Hoe maak jij je keuze uit dit grote aanbod? Prijs, kwaliteit, geur, originele verpakking Heb je een voorkeur voor bepaalde merken? Waarom wel/niet? persoonlijk antwoord van de leerlingen (Laten we ons leiden door bepaalde reclame?) Bellen en blazen Wat wil de consument? (SEI/WW) 5

6 1.1.3 En bewust? Is die waaier aan merken noodzakelijk of is het overbodige luxe? En hebben we al die toiletartikelen nodig die de reclamejongens ons willen aansmeren? Bespreek dit in een klasgesprek. Waarom wil jij niet zomaar, zonder nadenken, geld uitgeven? Duid aan wat jij een goede reden vindt om meer bewust te consumeren. SEI o Ik weet dat bij het produceren van deze producten water en energie worden verbruikt. Ik vind dat we zuinig moeten omspringen met ons milieu. o Ik heb geen zin om dag in dag uit alleen maar te werken om zoveel mogelijk te kunnen kopen. o Ik wil nu wat zuinig zijn zodat ik later, als ik met pensioen ben, kan gaan reizen. o Ik wil meer aandacht hebben voor wat echt belangrijk is: de mensen die ik graag zie, mijn gezondheid. o Ik weet dat zelfs in onze eigen gemeente mensen wonen die het allernoodzakelijkste met moeite kunnen kopen. Uit solidariteit met hen wil ik het met wat minder doen. (naar ID, jan. 08) Tot hiertoe hadden we het over onze rol als consument. We kruipen voor dit project ook in de huid van de producent en proberen op een schone manier te produceren. 1.2 Marktonderzoek: de consument Ondernemen doe je niet zomaar. Als je produceert en verkoopt, doe je dat met de bedoeling winst te maken. Om onze onderneming zo rendabel mogelijk te maken, moeten we weten wat onze klanten willen. Daarom willen we via een marktonderzoek de behoefte van de consument leren kennen. We doen dat in de vorm van een enquête Organisatie van de enquête Welke klanten willen we bereiken? jongeren en volwassenen Bij wie zullen we onze enquête dus best afnemen? leerlingen op school, familieleden, leerkrachten Noteer hier hoe de taken binnen de klasgroep verdeeld worden om de enquête af te nemen. Bellen en blazen Wat wil de consument? (SEI)

7 1.2.2 Enquête 1 Naar welk badproduct gaat je voorkeur uit? m badzout m bruisbal 2 Hoe vaak koop je badzout of bruisballen? m 1 keer per jaar m 1 keer per maand m 1 keer per week m nooit 3 Voor wie zou je zo n producten kopen? m voor jezelf m als cadeau voor anderen Hier kunnen beide mogelijkheden gekozen worden. Het totaal moet aangepast worden! 4 Als je deze producten zou kopen als cadeau, aan wie geef je ze dan? m kind m jongere m volwassen man m volwassen vrouw SEI 5 Waar zou je die producten kopen? m supermarkt (GB ) m keten (Blokker, Kruidvat ) m speciaalzaak (Bodyshop, Yves Rocher ) m schoonheidsspecialiste m online 6 Hoe belangrijk vind je de volgende factoren? Nummer van 1 tot 5, waarbij 5 voor jou het belangrijkste is en 1 het minst belangrijke. m kleur* voorkeur voor: wit roze groen blauw geel oranje paars m geur * voorkeur voor: rozengeur lavendel eucalyptus mandarijn m m m mooie verpakking prijs effect (ontspannend, verzachtend, kalmerend ) * Duid hier ook je voorkeur aan (slechts één kleur en één geur aanduiden). Wij lieten in een groep van 17 leerlingen elke leerling 4 enquêtes afnemen. Het turven van de resultaten nam 1 lesuur in beslag! Bellen en blazen Wat wil de consument? (SEI)

8 1.2.3 Verwerking van de enquête en gevolgen voor de productie De verzamelde informatie zal de productie bepalen. We gaan daar verder op in bij elk onderdeel van de enquête. 1 Hoeveel ondervraagden verkozen badzout als badproduct, en hoeveel een bruisbal? Bereken het percentage. Zet nadien de resultaten in een staafdiagram. SEI badzout (1) bruisbal (2) aantal ondervraagden totaal 100 Conclusie Gevolg voor de productie: % % van de totale productie wordt bruisballen. 2 Hoe vaak worden deze producten gekocht? Bereken het percentage en zet de resultaten in een staafdiagram. jaarlijks (1) maandelijks (2) wekelijks (3) nooit (4) aantal ondervraagden totaal 100 % Conclusie Deze badproducten worden vooral jaarlijks/maandelijks/wekelijks/ nooit gekocht. (Schrap wat niet past). Is het nodig om manieren te zoeken om meer mensen tot kopen aan te zetten? Het gaat hier om luxeproducten; ze zijn niet levensnoodzakelijk. We zullen de klanten moeten overtuigen van het nut van deze aankoop. We zoeken dit verder uit als we het hebben over promotie. Bellen en blazen Wat wil de consument? (SEI)

9 3 Voor wie worden die producten vooral gekocht? Bereken het percentage. Toon de resultaten in een staafdiagram. kinderen (1) jongeren (2) volwassen mannen (3) volwassen vrouwen (4) aantal ondervraagden totaal 100 % SEI Conclusie Wie wordt onze belangrijkste doelgroep? Waarom is het goed om dit te weten? Als we reclame voeren, moeten we onze doelgroep kennen. 4 a) Welke factor bepaalt het meest de keuze van de consument? Bereken het percentage. Toon de resultaten in een staafdiagram. kleur (1) geur (2) verpakking (3) prijs (4) effect (5) aantal punten totaal 100 % Conclusie Als we ons product promoten, moeten we de aandacht vestigen op de kleuren/geuren/de verpakking/de prijs/het effect (naargelang de resultaten van de enquête). Bellen en blazen Wat wil de consument? (SEI)

10 b) Welke kleur en geur krijgen de voorkeur? Bereken het percentage. Toon de resultaten in een staafdiagram. SEI kleur aantal % wit (1) roze (2) groen (3) blauw (4) geel (5) oranje (6) paars (7) totaal 100 geur aantal % rozen (1) lavendel (2) eucalyptus (3) mandarijn (4) totaal Conclusie Gevolg voor de productie: naargelang de resultaten Wat produceren we meer/minder? Waar is weinig vraag naar; wat zullen we dus best niet produceren? 10 Bellen en blazen Wat wil de consument? (SEI)

11 WW 2 We produceren het voor de consument 2.1 Productkennis Als we willen verkopen, is het natuurlijk erg belangrijk dat we onze producten zelf goed kennen. Omdat we ze zelf maken, weten we alles over de grondstoffen en de bereiding. Vooraleer een product op de markt wordt gebracht, wordt het eerst grondig bestudeerd en getest. Eén van de grondstoffen die we gebruiken, zijn de etherische oliën. Dat zijn geurende, uit planten gewonnen oliën met een genezende werking. Het is niet zo eenvoudig om deze oliën uit planten te winnen. Men moet er namelijk voor zorgen dat de genezende werking van de plant, die er van nature in aanwezig is, niet verloren gaat. Elke plant heeft zijn uniek aroma en kent dus ook zijn eigen toepassing. Het gebruik van oliën in de gezondheidszorg wordt aromatherapie genoemd. Wij willen onze klanten graag informeren over het effect van onze geurige producten. Ga op het internet op zoek naar het effect van de door ons gebruikte aroma s: mandarijn, lavendel, rozenhout en eucalyptus. Noteer hieronder een drietal eigenschappen van elk aroma. Wist je dat je ook etherische olie uit een sinaasappelschil knijpt? - mandarijn: zie bv. - lavendel: Om tijd te winnen kan je deze opdracht ook thuis laten voorbereiden. Het is belangrijk dat de leerlingen hier al bondig formuleren en een keuze maken uit de vele eigenschappen, met het oog op een goede verkoop. - rozenhout: Bellen en blazen We produceren het voor de consument (ww) 11

12 -eucalyptus: Deze samengevatte informatie kunnen we op de verpakking meedelen. WW 2.2 Productie Badzout maken EXPERIMENT 1 Benodigdheden n balans n plastieken lepel n bekerglas n labojas n roerstaaf n zakje of potje om het badzout in te doen n lint Ingrediënten n grof zeezout n etherische olie n vloeibare voedingskleurstof Per leerling kan je 1 kg badzout laten verwerken. Veiligheidsvoorschriften Om contact met onze huid te vermijden, dragen we handschoenen. We dragen een labojas om onze kleding te beschermen. Werkwijze 1 Neem met je lepeltje 200 gram zout in een bekerglas. 2 Neem de etherische olie. Druppel voorzichtig 5 druppels van de olie bij het zout. 3 Roer nu goed met de roerstaaf zodat de geur zich volledig verdeelt. 4 Druppel ongeveer 5 druppels kleurstof bij het zout en roer weer goed met de roerstaaf. 5 Schep nu het badzout van het bekerglas over naar het verpakkingszakje. Sluit mooi af met het lint. Klaar is badzout!!! 12 Bellen en blazen We produceren het voor de consument (ww)

13 2.2.2 Bruisballen maken EXPERIMENT 2 Benodigdheden n maatbeker van 250 ml n maatcilinder van 50 ml n balans n plastic lepel n mengkom n roerstaaf n vormpjes om bruisballen te vormen n plastic handschoenen n veiligheidsbril n labojas Ingrediënten n natriumbicarbonaat n maïzena n citroenzuur (anhydricum) n natriumsulfaat n amandelolie n voedingskleurstof n etherische olie Opmerking: Gebruik geen flexibele vormen. Zorg dat je gebruik maakt van harde plastic vormen. In de hobbyshop vind je doorzichtige plastic kerstballen. Veiligheidsvoorschriften Citroenzuur en natriumbicarbonaat zijn stoffen die de ogen irriteren. Zorg ervoor dat je tijdens de proef je veiligheidsbril draagt. Om contact met onze huid te vermijden, dragen we handschoenen. We dragen een labojas om onze kleding te beschermen. WW Werkwijze 1 Neem je maatbeker van 250 ml en weeg één voor één af: 110 gram natriumbicarbonaat 32 gram maïzena. 2 Doe het natriumbicarbonaat en de maïzena in je mengkom en meng ze goed met de roerstaaf. 3 Neem terug je maatbeker en weeg hierin 50 gram citroenzuur af. Als er grote brokken aanwezig zijn, maak je die eerst fijn met je roerstaaf. Voeg het citroenzuur bij je mengsel en roer weer goed met de roerstaaf. 4 Weeg 36 gram natriumsulfaat af in je maatbeker. Maak ook hier, indien nodig, de grote brokken fijn. Voeg weer toe in je mengkom en meng goed. 5 Voeg één voor één bij mekaar in je maatcilinder van 50 ml: 20 ml amandelolie 12 druppels etherische olie 2 druppels kleurstof. 6 Meng deze vloeistoffen met de roerstaaf. 7 Doe de plastic handschoenen aan en voeg heel langzaam de vloeistof uit de maatcilinder bij de stoffen in de mengkom. Meng alles goed. Roer en kneed voortdurend! 8 Wanneer het mengsel een geheel vormt, breng je het in de vormpjes. Druk goed aan en laat dit 24 uren rusten. Als je geen vormpje hebt, kun je ook balletjes draaien met je handen. 9 Haal na 24 uren je bruisbal uit zijn vormpje en laat hem 2 dagen verder drogen. Een andere, eenvoudigere samenstelling om bruisballen te maken: een verhouding 100 g citroenzuur en 100 g natriumbicarbonaat. Vloeistoffen blijven identiek. Bellen en blazen We produceren het voor de consument (ww) 13

14 2.2.3 Wat doet een bruisbal met jouw badwater? Experiment 3 Waarom schuimt het ene water sneller dan het andere? Benodigdheden n 2 bekerglazen n leidingwater n bruisbal n 2 teststrookjes totaalhardheidsbepaling WW Proefopstelling Werkwijze 1 Breng een hoeveelheid leidingwater in een bekerglas. 2 Neem een teststrip en houd deze gedurende enkele seconden in het water. 3 Haal de teststrip uit het water en laat gedurende 2 minuten drogen. 4 Vergelijk de kleur van de teststrip met de kleurschaal op het kokertje. 5 Noteer het resultaat in onderstaande tabel. 6 Herhaal stappen 1 tot en met 5 voor leidingwater met werking van een bruisbal. Waarneming leidingwater totaalhardheid 15 D 0 D (Deze resultaten zijn afhankelijk van de streek). leidingwater met werking van een bruisbal Besluit Een bruisbal verzacht het water. Verwerking v Wat is hardheid van water? Water in de natuur bevat altijd opgeloste stoffen. Dat kunnen vaste stoffen zijn; het water komt immers in contact met de bodem, waar tal van zouten in voorkomen. Een aantal van die zouten lossen op in het grondwater. In hard water zijn heel wat meer zouten opgelost dan in zacht water, vooral calcium- en magnesiumzouten. In de volksmond wordt er gezegd dat leidingwater veel kalk bevat. Om de hardheid van water uit te drukken wordt de Franse graad ( F) of de Duitse graad ( D) gebruikt. 14 Bellen en blazen We produceren het voor de consument (ww)

15 In onderstaande tabel kun je bij de overeenkomstige graden de hardheid van het water afleiden. v Waarom een bruisbal gebruiken? 0-7 F zeer zacht water 0-4 D 7-15 F zacht water 4-8 D F middelhard water 8-17 D F hard water D >45 F zeer hard water >25 D Een bruisbal onthardt het water. Baden in zacht water reinigt en ontspant je lichaam beter. De normale zuurgraad van de huid voorkomt dat de bacteriën zich in de huid gaan nestelen. Door het gebruik van zeep wordt onze huid basisch en kunnen bacteriën door onze huid dringen en infecties veroorzaken. Door de huid met zacht water te spoelen, wordt de zeep beter verwijderd, wat het risico op infecties verkleint. Zacht water is even belangrijk als een goede shampoo. Haar is soepeler, schoner en glanst beter als het met zacht water gewassen wordt. Zacht water is beter voor gezond haar. WW Bruisballen verzachten niet alleen het water, maar bewijzen ons lichaam ook een dienst door de aanwezigheid van de oliën. De etherische olie verspreidt een aangename geur die een verfrissende of kalmerende invloed op het lichaam kan hebben. Amandelolie zorgt voor de bescherming van de huid. Voor we hier dieper op ingaan, moeten we het eerst hebben over de bouw van de huid. De dikte van onze huid is verschillend. Zo is de huid van de voetzool bijna 3 mm dik, maar de huid van de oogleden slechts 0,5 mm dik. Op de meeste plaatsen van het lichaam is de huid ongeveer 2 mm dik. Onze huid is opgebouwd uit drie lagen: de opperhuid, de lederhuid en het onderhuids bindweefsel. De beschermfunctie van de huid wordt geregeld door de hoornlaag, die deel uitmaakt van de opperhuid. De hoornlaag bestaat uit verschillende laagjes dode, verhoornde cellen die bij elkaar gehouden worden door huidvetten. Deze dode huidlaag beschermt ons lichaam o.a. tegen uitdroging en infecties, veroorzaakt door binnendringende bacteriën en schimmels. Als er te weinig huidvetten in de hoornlaag aanwezig zijn, verdampt het vocht in de huid gemakkelijk, waardoor bacteriën en andere schadelijke stoffen het lichaam kunnen binnendringen; de huid raakt snel geïrriteerd en je krijgt last van schilfers, kloofjes of eczeem. Droge huid voelt ruw aan en kan jeuken en zelfs pijnlijk zijn. Droge huid ontstaat o.a. door het veelvuldig gebruik van zeep. Naast haar schuimvorming en reinigende werking spoelt zeep ook de huidvetten weg. Veel wassen met water en zeep ontvet de huid als het ware. Door het gebruik van amandelolie in je badwater wordt een soort filmpje op de huid gelegd, waardoor de vet-vochtbalans in je huid wordt hersteld. Zo biedt de olie een langdurige verzorging en bescherming. Bellen en blazen We produceren het voor de consument (ww) 15

16 SEI 3 De markt op 3.1 Concurrentie Uit vraag 5 van onze enquête (p. 7) blijkt dat we rekening moeten houden met stevige concurrentie. Om ons zo goed mogelijk voor te bereiden is een klein onderzoek geen overbodige luxe. We verdelen de klas in groepjes en gaan op onderzoek uit. Wie zijn de handelaars in badproducten in de directe omgeving van de school? Wat willen we weten over de concurrentie? Verkopen ze bruisballen en badzout? Welke soorten bieden ze aan? (vorm, geur, kleur,..;) Hoe worden de producten verpakt? Hoe worden ze in de winkel gepresenteerd? Wat is de prijs? Welke ideeën pik je mee voor de inrichting van je stand? Bekijk zeker de etalages van de speciaalzaken! Bevindingen van de leerlingen: speciaalzaken besteden meer aandacht aan de presentatie dan warenhuizen. 3.2 Prijsvorming 16 Bellen en blazen De markt op (SEI)

17 v Kostprijs berekenen Bruisballen Hoeveel kost één bruisbal? - Wat is de kostprijs van de grondstoffen voor één bruisbal? EUR - Wat is de kostprijs voor de verpakking van één bruisbal? + EUR f de totale kostprijs van één bruisbal is dus EUR Wist je dat er voor 1 milliliter rozenolie 80 rozen nodig zijn en 3000 kleine citroenen voor 1 liter citroenolie? Vandaar dat een potje van 10 ml etherische olie van 5 tot 30 euro kan kosten! Hoeveel bruisballen willen we produceren? Wat is de totale kostprijs van de bruisballen? Badzout Hoeveel kost één zakje van 250 gram badzout? - Wat is de kostprijs van de grondstoffen voor één zakje badzout? EUR - Wat is de kostprijs voor de verpakking van één zakje badzout? + EUR SEI f de totale kostprijs van één zakje badzout is dus EUR Hoeveel zakjes badzout willen we produceren? Wat is de totale kostprijs van het badzout? v Winstmarge en verkoopprijs Welke winstmarge willen we nemen? Wat wordt dan onze verkoopprijs? We moeten ervoor zorgen dat de prijs de kosten dekt en in de buurt ligt van de gemiddelde prijs bij de concurrentie. - verkoopprijs van één bruisbal: - verkoopprijs van één zakje badzout van 250 gram: Bellen en blazen De markt op (SEI) 17

18 3.3 Promotie Om ons geurig product goed te verkopen, is het goed ons even te bezinnen over de promotie. SEI 1 We moeten onze consumenten INFORMEREN. Wat verkopen we? bruisballen en badzout Wist je dat de heilzame werking van etherische oliën al bekend was in het oude Egypte? De Grieken leerden het van de Egyptenaren en gaven het door aan de Romeinen. De kennis drong zo langzaam door in Europa. Waar verkopen we? Op de wekelijkse markt, op de speelplaats, tijdens een oudercontact Ga op zoek naar de ideale verkoopplaats. Kan het op school? Kunnen jullie bij het gemeentebestuur een plaatsje op de wekelijkse markt versieren? Wanneer? Het is belangrijk om je product op een goed moment aan te bieden. Zo n luxeproduct is misschien een leuk geschenkidee. Je kunt je daarom richten op de feestperiode. Wie weet mag je wel een kraampje opstellen bij het oudercontact. Bespreek tijdig al je plannen met de directie. 2 We willen de consument BEÏNVLOEDEN. We moeten de mensen overtuigen van het nut en de kwaliteit van ons product. Hoe doen we dat? Wijzen op de diverse eigenschappen van het product: geurig, het doet relaxen/ ontstressen, effect van de oliën uitspelen, nut van zout als scrubzout, 3 We willen de consument AANZETTEN TOT KOPEN. Hoe maken we onze verkoopstand aantrekkelijk? Haal ideeën uit het onderzoek bij de concurrentie en/of uit de reclame. antwoord van de lln 18 Bellen en blazen De markt op (SEI)

19 Wat zijn onze verkoopargumenten? Het is een ideaal geschenkidee bv. inspelen op de feestperiode 4 Nu we weten wat we willen, is de tijd gekomen voor ACTIE! Om ons product aan de man te brengen, gaan we affiches/flyers ontwerpen. Om optimaal te kunnen werken, verdelen we de verschillende taken binnen de klasgroep. Wie bepaalt de inhoud van de affiche/flyer? SEI Wie bepaalt de vorm van de affiche/flyer? Wie zorgt voor het drukwerk? Hoe verspreiden we de affiches/flyers? (Waar? Wie doet wat?) 3.4 Verkoop Er moet nog heel wat gebeuren vooraleer we de markt op kunnen. Net zoals elke handelaar willen we snel en efficiënt werken. Daarom is het nodig dat we ook hier de taken verdelen. Schrijf naast elke taak welke leerlingen die voor hun rekening nemen. 1 verpakken: 2 prijskaartjes en etiketten maken: 3 voor kassa met wisselgeld zorgen: 4 overzichtslijst van de verkoop bijhouden (Zie tabel stock op de volgende pagina): Bellen en blazen De markt op (SEI) 19

20 omschrijving totaal aankopen aantal verkocht aantal kostprijs verkoopprijs totaal verkopen nog over bruisbal kleur 1 kleur 2 kleur 3 kleur 4 SEI kleur 5 kleur 6 kleur 7 badzout kleur 1 kleur 2 kleur 3 kleur 4 kleur 5 kleur 6 kleur 7 5 prijslijst opstellen: 6 zorgen voor de decoratie van de verkoopstand en het uitstallen van producten: 7 verkopen: Je oefent het verkoopsgesprek best in. Probeer in een rollenspel je medeleerlingen tot kopen aan te zetten. Denk aan je verkoopsargumenten. (zie 3.3 Promotie) 8 boekhouding: Wist je dat de Romeinse thermen de voorlopers waren van onze wellnesscentra? De Romeinen reinigden er hun lichaam, maar deden er ook aan sport en het was voor hen ook een ontmoetingsplaats. Als boekhouder houd je de inkomsten en uitgaven bij. In het schema hieronder kun je het uiteindelijke verkoopsresultaat berekenen. totale opbrengsten van de verkoop: e totale kostprijs van de productie e kostprijs van de reclame kostprijs van de stand totaal inkomsten: totaal uitgaven: e e totaal inkomsten: totaal uitgaven: winst/verlies 20 Bellen en blazen De markt op (SEI)

21 4 Even uitblazen Het leven is meer dan hard werken alleen. Af en toe moet een mens zich eens ontspannen en alle stress van zich afgooien. Dat kan met een heerlijk ontspannend, schuimend bad. WW Hoe ontstaat schuim eigenlijk? Op deze vraag zoeken we een antwoord in de volgende experimenten. 4.1 Hoe onstaat schuim? Experiment 4 Demonstratieproef Benodigdheden n maatcilinder 1000 ml n opvangbak n handschoenen n veiligheidsbril Ingrediënten n droogijs n leidingwater n afwasmiddel Veiligheidsvoorschriften Droogijs veroorzaakt brandwonden bij aanraking. Wees daarom voorzichtig en gebruik handschoenen en veiligheidsbril. Werkwijze 1 Neem de nodige veiligheidsmaatregelen: zet je veiligheidsbril op en doe je handschoenen aan. 2 Vul de maatcilinder met één derde leidingwater. 3 Neem het afwasmiddel en voeg enkele druppels toe aan het water in de maatcilinder. 4 Neem een stukje droogijs en voeg dit toe aan het water in de maatcilinder. Waarneming Er ontstaat schuim. Besluit Schuim wordt gevormd doordat er gasbellen ontstaan in het water met zeep. Die duizenden belletjes bij elkaar vormen schuim. De gasbellen gaan niet stuk omdat ze door de zeepfilm worden beschermd. Hierop gaan we dieper in tijdens het experiment zeepbellen blazen. Bellen en blazen Even uitblazen (WW) 21

22 Wat is droogijs? WW Wist je dat soapseries aanvankelijk werden gemaakt om meer zeep te verkopen? Een Amerikaanse zeepfabrikant kocht zendtijd voor een serie die huisvrouwen zou aanspreken. Een deel van de zendtijd gebruikte hij dan voor reclame. Zo kregen soapseries hun geurige naam. Droogijs is vast koolstofdioxide (CO 2 ). Onder normale omstandigheden van druk en temperatuur is koolstofdioxide een gas. Droogijs wordt veel gebruikt bij het transport van voedingsmiddelen zoals bijvoorbeeld ijsjes. In de luchtvaart en bij de spoorwegen wordt het droogijs gebruikt om maaltijden koel te bewaren. Het grote voordeel van droogijs bestaat erin dat bij temperatuurstijging het vast koolstofdioxide rechtstreeks wordt omgezet in gas (we noemen dat sublimeren). Er blijft dus geen vloeistof achter zoals bij het smelten van ijs. 4.2 Zeepbellen blazen Experiment 5 Zeepoplossing maken Benodigdheden n 2 lepels n 3 plastieken bekertjes n stiften om op de bekertjes te schrijven n roerstaaf n rietje n bellenblazer Ingrediënten n glycerine n gedemineraliseerd water n afwasmiddel van 3 verschillende merken Werkwijze 1 Bereid drie verschillende zeepoplossingen door telkens 150 ml gedemineraliseerd water, 5 ml glycerine en 15 ml afwasmiddel samen te voegen. 2 Test met je bellenblazer het verschil uit tussen de verschillende oplossingen met afwasmiddel. Vul het resultaat van de tabel in. Waarneming recept 1 recept 2 recept 3 merk afwasmiddel resultaat: diameter van de zeepbel klein middelmatig- groot klein middelmatig- groot klein middelmatig- groot Wat kunnen we besluiten over het gebruik van verschillende afwasmiddelen? Het ene afwasmiddel blaast beter bellen dan het andere. Het duurste merk is niet noodzakelijk het beste merk voor het blazen van zeepbellen. 22 Bellen en blazen Even uitblazen (WW)

23 Een zeepbel is een dun vlies van water en zeepdeeltjes dat een bepaald volume lucht omringt. Het vlies bestaat uit 3 dunne laagjes: twee laagjes zeep met daartussen een heel dun laagje water. Normaal gezien hebben waterdeeltjes zo n sterke aantrekkingskracht op elkaar dat ze samen een druppel vormen. De zeepdeeltjes verminderen de oppervlaktespanning, waardoor er een vlies ontstaat. Als de zeepbel in de lucht hangt, zal het water langzaam beginnen verdampen, waardoor het oppervlak steeds dunner wordt en de zeepbel uit elkaar zal spatten. Hoe vochtiger en koeler de lucht, hoe langer een zeepbel blijft bestaan. Een zeepbel zal steeds een bol vormen omdat die vorm de kleinste oppervlakte heeft vergeleken met zijn volume. Bron: Hoe?Zo!, WW Experiment 6 zeepbellen prikken Benodigdheden n bekerglas n rietje n petrischaal n spatel n roerstaaf Ingrediënten n gedemineraliseerd water n afwasmiddel Proefopstelling Werkwijze 1 Giet 100 ml gedemineraliseerd water in een bekerglas. 2 Voeg enkele druppels afwasmiddel toe. 3 Roer goed. Je hebt nu een zeepoplossing gemaakt. 4 Maak de petrischaal goed nat met de zeepoplossing. 5 Breng het rietje in het bekerglas met de zeepoplossing. 6 Haal het rietje eruit en houd het schuin in de petrischaal. 7 Blaas een bel. 8 Steek je vinger in de bel. 9 Blaas opnieuw een bel en steek er opnieuw je vinger in, maar pas nadat je die in de zeepoplossing hebt gedompeld. 10 Herhaal stappen 6 tot en met 8, maar werk met een droog en nat roerstaafje. Waarnemingen - Wat gebeurt er als je een droge vinger in een zeepbel steekt? De zeepbel springt stuk. - Wat gebeurt er als je een natte vinger in een zeepbel steekt? De zeepbel springt niet stuk. Bellen en blazen Even uitblazen (WW) 23

24 - Wat gebeurt er als je een droog roerstaafje in een zeepbel steekt? De zeepbel springt stuk. - Wat gebeurt er als je een nat roerstaafje in een zeepbel steekt? De zeepbel springt niet stuk. WW Besluit Een nat voorwerp kan door de wand van de zeepbel heen zonder hem te breken. Als een droog voorwerp een zeepbel raakt, springt hij stuk. Bespreking Een zeepbel kan alleen een zeepbel blijven als zijn vlies heel blijft. Een droge vinger is behoorlijk ruw en verbreekt het vlies. Door je vinger nat te maken, is hij gladder zodat het vlies mooi aansluit aan je vinger en je zonder problemen doorheen de bel kunt. Het vlies van de bel blijft dus intact. Hetzelfde gebeurt met een nat roerstaafje. Experiment 7 Kun je zeepbellen in zeepbellen blazen? Benodigdheden n bekerglas n rietje n roerstaafje n petrischaal n spatel Ingrediënten n gedemineraliseerd water n afwasmiddel Proefopstelling Werkwijze 1 Herhaal experiment 6 van stap 1 tot en met 7. 2 Prik met het natte rietje door de bel heen. 3 Blaas nu een tweede bel in de eerste bel. Zorg ervoor dat de twee bellen elkaar niet raken! Waarnemingen Elke bel blijft zijn eigen vorm behouden. 24 Bellen en blazen Even uitblazen (WW)

R eptenboek van Nikko en Co

R eptenboek van Nikko en Co R eptenboek van Nikko en Co Receptenboek van Nikko en co Inleiding O nze Chemiebende is er in geslaagd tijdens een bedrijfsbezoek een paar geheime recepten voor badproducten te ontfutselen. Nikko, Kloortje,

Nadere informatie

TECHNOLOGISCHE OPVOEDING LEERKRACHTENFICHE

TECHNOLOGISCHE OPVOEDING LEERKRACHTENFICHE TECHNOLOGISCHE OPVOEDING LEERKRACHTENFICHE Thema: Gezondheid Onderwerp : Badzout maken! Doelgroep: 3 e gr Timing: 1 lestijd De les in het kort: De leerlingen leren badzout maken aan de hand van een stappenplan.

Nadere informatie

Sheet 2: Bekijk met de kinderen de tussenstand van Afval the Game op Instagram en/of Facebook. Hoe gaat het bij de kinderen met inzamelen?

Sheet 2: Bekijk met de kinderen de tussenstand van Afval the Game op Instagram en/of Facebook. Hoe gaat het bij de kinderen met inzamelen? Afval the Game Docentenhandleiding les 2 Duur Voor deze les hebt u ongeveer 80 minuten nodig. Leerdoelen De kinderen hebben in de vorige les geleerd dat het belangrijk is om plastic te scheiden, zodat

Nadere informatie

o In zakken gemaakt uit de huid van de dieren. o In de magen van de dode dieren. o Door veel te roeren in de melk.

o In zakken gemaakt uit de huid van de dieren. o In de magen van de dode dieren. o Door veel te roeren in de melk. Oppervlaktespanning Lees aandachtig info fiche 1 Beantwoord de vragen. info fiche 1 Apps 15 min Van probleem tot ontwerp In welk voorwerp bewaarden de jagers hun melk vele jaren geleden? o In zakken gemaakt

Nadere informatie

landbouw en natuurlijke omgeving verwerking agrarische producten CSPE KB

landbouw en natuurlijke omgeving verwerking agrarische producten CSPE KB Examen VMBO-KB 2012 gedurende 200 minuten landbouw en natuurlijke omgeving verwerking agrarische producten CSPE KB Het examen landbouw en natuurlijke omgeving CSPE KB bestaat uit twee deelexamens waarvan

Nadere informatie

VERWERKING van AGRARISCHE PRODUCTEN

VERWERKING van AGRARISCHE PRODUCTEN Naam: Klas: VERWERKING van AGRARISCHE PRODUCTEN EEN KIJKJE NAAR KEEK INLEIDING Cake is een eenvoudige gebaksoort. Hoewel het woord "cake" in Engelstalige landen een verzamelnaam voor 'gebak' of 'taart'

Nadere informatie

Allereerst moeten we natuurlijk de benodigdheden klaarzetten, dus laten we beginnen bij stap 1. Stap 1: het klaarzetten van de benodigdheden:

Allereerst moeten we natuurlijk de benodigdheden klaarzetten, dus laten we beginnen bij stap 1. Stap 1: het klaarzetten van de benodigdheden: Zelf bio-co 2 maken Door: Cichlid Zoals beloofd hier het uitgebreide fotoverslag over het maken van bio co2 in flesformaat. Zoals jullie allemaal weten hebben planten voedingsstoffen nodig. Hoofdzakelijk

Nadere informatie

- Verzorging - "ik hoor en ik vergeet, ik zie en ik onthoud, maar ik doe en ik begrijp"

- Verzorging - ik hoor en ik vergeet, ik zie en ik onthoud, maar ik doe en ik begrijp 1B HA HA TSJOEM! - Verzorging - "ik hoor en ik vergeet, ik zie en ik onthoud, maar ik doe en ik begrijp" Naam:... Klas:... Jolijn Torfs & Lore Goossens studenten TO KHL INHOUDSOPGAVE 1/ Probleem p 3 2/

Nadere informatie

Wat is CO2? (koolstofdioxide) een gas is dat in de lucht zit, net als zuurstof. ervaren of je CO 2

Wat is CO2? (koolstofdioxide) een gas is dat in de lucht zit, net als zuurstof. ervaren of je CO 2 Klimaatverandering 7 en 8 2 Wat is CO2? Proefjes Doelen Begrippen Materialen De leerlingen: weten dat (koolstofdioxide) een gas is dat in de lucht zit, net als zuurstof ervaren of je kan zien, ruiken en

Nadere informatie

IJS FABRIEK IJS MAKEN

IJS FABRIEK IJS MAKEN IJS FABRIEK IJS MAKEN Rekenen voor vmbo-groen en mbo-groen Colofon RekenGroen. Rekenen voor vmbo- groen en mbo- groen Module IJsfabriek IJs maken Leerlingtekst Versie 1.0. November 2012 Auteurs: Monica

Nadere informatie

lesbrieven vervuild water avonturenpakket de uitvinders en het werkbladen Lesbrief 2:

lesbrieven vervuild water avonturenpakket de uitvinders en het werkbladen Lesbrief 2: lesbrieven werkbladen Lesbrief 2: vervuild water avonturenpakket de uitvinders en het VERBORGEN OOG Copyright De Uitvinders Uitgave 2014 Versie 3.0 vervuild water WAter zuiveren Proef 1 Bezinken Materialen

Nadere informatie

Lichaamshygiëne en huidverzorging Aandachtspunten en praktische tips

Lichaamshygiëne en huidverzorging Aandachtspunten en praktische tips Lichaamshygiëne en huidverzorging Aandachtspunten en praktische tips Lut Jenkins, patiëntenacademie 16 mei 2011 1 1 Dagelijkse hygiëne en de huid? 2 2 Dagelijkse hygiëne Indien te agressief: beschadiging

Nadere informatie

Ik en de maatschappij. Uiterlijke verzorging

Ik en de maatschappij. Uiterlijke verzorging Ik en de maatschappij Uiterlijke verzorging Colofon Uitgeverij: Edu Actief b.v. 0522-235235 info@edu-actief.nl www.edu-actief.nl Auteur: Tessel Mulder, Philein Educatieve Teksten Inhoudelijke redactie:

Nadere informatie

Hoe maak je een goede bellenblazer?

Hoe maak je een goede bellenblazer? Hoe maak je een goede bellenblazer? Bellen blazen wekt bij de leerlingen meestal verwondering en enthousiasme. Bij het begin van deze les bekijken de leerlingen een bellenblazer door een technische bril.

Nadere informatie

LESBRIEF COSMETICA GEN- EN DIERPROEFVRIJ

LESBRIEF COSMETICA GEN- EN DIERPROEFVRIJ LESBRIEF COSMETICA GEN- EN DIERPROEFVRIJ VARIANT 1: OPDRACHT 1: DE BRIEFWISSELING Marjon heeft de volgende brief naar de organisatie van helpende handen helende wonden geschreven: Dag mijnheer/mevrouw

Nadere informatie

gist luchtige schimmels

gist luchtige schimmels gist luchtige schimmels Zonder microben zou jouw ontbijt er heel anders uitzien. Dan was er bijvoorbeeld geen brood, geen kaas en geen yoghurt. Ook heel veel ander eten en drinken, zoals wijn, bier, koffie,

Nadere informatie

KLINISCH ONTWIKKELD - DERMATOLOGISCH GETEST - NATUURLIJKE INGREDIËNTEN. Versterkt uw Natuurlijke Schoonheid

KLINISCH ONTWIKKELD - DERMATOLOGISCH GETEST - NATUURLIJKE INGREDIËNTEN. Versterkt uw Natuurlijke Schoonheid KLINISCH ONTWIKKELD - DERMATOLOGISCH GETEST - NATUURLIJKE INGREDIËNTEN Versterkt uw Natuurlijke Schoonheid NATUUR & WETENSCHAP Een hoogwaardige huidverzorgingslijn welke natuur en wetenschap op een unieke

Nadere informatie

Wereldoriëntatie - Natuur Wereldoriëntatie - Techniek Geschatte lesduur Hoofdstuk 1.2. Nuttige microben benadrukt dat niet alle

Wereldoriëntatie - Natuur Wereldoriëntatie - Techniek Geschatte lesduur Hoofdstuk 1.2. Nuttige microben benadrukt dat niet alle Wereldoriëntatie - Natuur Algemene vaardigheden: 1.1 & 1.2 Levende en niet-levende natuur: 1.3 & 1.5 Wereldoriëntatie - Techniek 2.16* Geschatte lesduur 50 minuten Hoofdstuk 1.2. Nuttige microben benadrukt

Nadere informatie

De stap 1 en 3 en stap 2 zijn samen het antislip system, De stap 4 is de reiniger voor het antislip system. Hoe het werkt

De stap 1 en 3 en stap 2 zijn samen het antislip system, De stap 4 is de reiniger voor het antislip system. Hoe het werkt Gebruiksaanwijzing Gefeliciteerd met de aankoop van uw antislip system! antislip system is geen coating of etsproduct. Het is een onzichtbaar antislip product dat in 3 stappen wordt aangebracht. Het verkleint

Nadere informatie

HYDRATIESTATION leerling-sectie

HYDRATIESTATION leerling-sectie Missie X: Train als een astronaut HYDRATIESTATION leerling-sectie Naam leerling Deze les zal je helpen verschillende hydratieniveaus te identificeren en je eigen hydratieniveaus waar te nemen. Tijdens

Nadere informatie

1 Het bereiden van tandpasta 1

1 Het bereiden van tandpasta 1 Lerarenhandleiding 1.1. Inleiding 1 Het bereiden van tandpasta 1 Het merendeel van de bevolking maakt dagelijks gebruik van tandpasta, dit om tandproblemen te voorkomen. Stel je jezelf ook niet vaak de

Nadere informatie

Wat erin zit, staat erop! Etiketten

Wat erin zit, staat erop! Etiketten Wat erin zit, staat erop! Etiketten Zoek uit welke informatie er zoal op etiketten staat door tien verschillende verpakkingen te bestuderen. Maak een indeling van de categorieën informatie. Probeer er

Nadere informatie

Bronnen. Meer info. Naam: Co-wetenschapp(st)er: Klas:

Bronnen. Meer info. Naam: Co-wetenschapp(st)er: Klas: Bronnen - Het grote experimenteerboek, uitgeverij Deltas, 2003 - Aan de slag met Findus, uitgeverij Davidsfonds/Infodok, 2000 - Grasspriet Themadossier 4 Tuinbouw, Plattelandsklassen vzw Meer info Telefoon:

Nadere informatie

Kernvraag: Hoe laat ik iets sneller afkoelen?

Kernvraag: Hoe laat ik iets sneller afkoelen? Kernvraag: Hoe laat ik iets sneller afkoelen? Naam leerling: Klas: http://www.cma-science.nl Activiteit 1 Hoe stroomt warmte? 1. Wat gebeurt er met de temperatuur in een verwarmde kamer wanneer je het

Nadere informatie

De proefjeskist. Wat moet er voor de les gebeuren:

De proefjeskist. Wat moet er voor de les gebeuren: De proefjeskist De proefjeskist is een kist waarin alle benodigdheden zitten om zes scheikundige/biologische proefjes te doen. De proefjes worden door groepjes in circuit vorm uitgevoerd. De kist is bedoeld

Nadere informatie

Les techniek licht. Lesdoelen. Bronnen

Les techniek licht. Lesdoelen. Bronnen Les techniek licht Lesdoelen Bronnen o http://nl.wikibooks.org/wiki/wikijunior:natuurkunde/licht#de_regenboog o http://www.proefjes.nl/categorie/licht o http://www.keesfloor.nl/artikelen/diversen/regenboog/12vragen.htm

Nadere informatie

Doel expo = we volgen de reis van het kraantjeswater

Doel expo = we volgen de reis van het kraantjeswater Doel expo = we volgen de reis van het kraantjeswater - Rode vlak is Brussel uitvergroten heel wat water in Brussel, zie blauwe lijntjes. - Is er een waterloop in de buurt van je school? Waar ligt je school

Nadere informatie

Lavera Basis Sensitiv

Lavera Basis Sensitiv Lavera. Werkt natuurlijk Je huid optimaal verzorgen met respect voor de natuur? Dat kan! De pure verzorgings-producten van Lavera zijn gemaakt van 100% natuurlijke ingrediënten, die ook nog eens zoveel

Nadere informatie

LES VOOR G-KRACHT. Drinkwater Dit water is gebotteld leidingwater waar koolzuurgas al dan niet wordt aan toegevoegd en chloor wordt uitgefilterd.

LES VOOR G-KRACHT. Drinkwater Dit water is gebotteld leidingwater waar koolzuurgas al dan niet wordt aan toegevoegd en chloor wordt uitgefilterd. LES VOOR G-KRACHT DRINKWATERS Ons lichaam bestaat voor 70% uit water. Dagelijks scheiden we 2,5 liter uit langs de gekende wegen. We zouden ongeveer 1,5 l water moeten drinken per dag en daarbij nemen

Nadere informatie

Veilig werken met schoonmaakmiddelen. Zo werk je prettiger!

Veilig werken met schoonmaakmiddelen. Zo werk je prettiger! Veilig werken met schoonmaakmiddelen Zo werk je prettiger! Vooraf Als schoonmaker maak je schoon. Logisch natuurlijk. Helaas worden veel dingen niet schoon door er met een doekje overheen te wrijven. En

Nadere informatie

Moleculaire Gastronomie: Gluten

Moleculaire Gastronomie: Gluten Moleculaire Gastronomie: Gluten Het maken en analyseren van deeg met gluten Inleiding Moleculaire gastronomie heeft alles te maken met het ontdekken van nieuwe smaakcombinaties, experimenteren met structuren

Nadere informatie

Leerlingeninstructie: Zuren en basen in de keuken

Leerlingeninstructie: Zuren en basen in de keuken Leerlingeninstructie: Zuren en basen in de keuken Introductie Wat eet je? Wat drink je? Welke producten gebruik je tijdens je verzorging? Welke producten worden er bij jou thuis gebruikt om schoon te maken?

Nadere informatie

Werkblad. LES 7: Hygiëne. www.gavoorgezond.nl GROEP 5-6. Namen groepje: ... ... ... ... ...

Werkblad. LES 7: Hygiëne. www.gavoorgezond.nl GROEP 5-6. Namen groepje: ... ... ... ... ... LES 7: Hygiëne Namen groepje: Eerst voorbereiden: Zorg ervoor dat je met je groepje 1 petrischaaltje klaar hebt staan. Het schaaltje is verdeeld in 3 verschillende vakken. In ieder vakje gaan jullie een

Nadere informatie

COSMETICA GEN- EN DIERPROEF VRIJ?

COSMETICA GEN- EN DIERPROEF VRIJ? COSMETICA GEN- EN DIERPROEF VRIJ? KORTE BESCHRIJVING:COSMETICA GEN- EN DIERPROEFVRIJ? Bedoeld voor VO onderbouw Doelgroep Vmbo/Havo/VWO Thema Genetische modificatie en dierproven Soort lesmateriaal Prakticum

Nadere informatie

Zwembadonderhoud Antwoord op veelgestelde vragen

Zwembadonderhoud Antwoord op veelgestelde vragen Zwembadonderhoud Antwoord op veelgestelde vragen goedkoopzwemmen.nl 1 Producten Uitleg van de meest gebruikte producten Voor het verlagen (ph Minus) en verhogen (ph Plus) van de zuurgraad (lees ph) van

Nadere informatie

Een stof heeft altijd stofeigenschappen. Door hier gebruik van te maken, kun je stoffen makkelijk scheiden.

Een stof heeft altijd stofeigenschappen. Door hier gebruik van te maken, kun je stoffen makkelijk scheiden. Stoffen scheiden Schrijf bij elke proef steeds je waarnemingen in je schrift. Bij het doen van experimenten is het belangrijk dat je goed opschrijft wat je hebt gedaan, zodat andere mensen jouw experiment

Nadere informatie

Laat de kinderen ook opzoeken in een woordenboek en/of spreekwoorden boek

Laat de kinderen ook opzoeken in een woordenboek en/of spreekwoorden boek Voorbereiding: Materialen verzamelen Voor de les alles al klaarzetten. De tafels in groepjes van vier zetten zodat je elk proefje eventueel twee keer kan klaar leggen. De werkbladen kopiëren De opdrachtvellen

Nadere informatie

metabole en cardiovasculaire aandoeningen info voor de patiënt Hygiëne en hydrateren UZ Gent, Dienst Dermatologie

metabole en cardiovasculaire aandoeningen info voor de patiënt Hygiëne en hydrateren UZ Gent, Dienst Dermatologie metabole en cardiovasculaire aandoeningen info voor de patiënt Hygiëne en hydrateren UZ Gent, Dienst Dermatologie Hygiëne Temperatuur bad- of douchewater: ideaal 35 C, zeker niet boven de 37 C. Warmte

Nadere informatie

AAN DE SLAG Arbeid verricht door de wrijvingskracht (thema 1)

AAN DE SLAG Arbeid verricht door de wrijvingskracht (thema 1) Arbeid verricht door de wrijvingskracht (thema 1) Is de arbeid die moet verricht worden op een voorwerp om dat voorwerp over een afstand h omhoog te brengen, afhankelijk van de gevolgde weg? Kies een van

Nadere informatie

De kracht van Archimedes

De kracht van Archimedes 1 Studie dag en KVCV De kracht van Archimedes DEEL 1 Korte omschrijving van het lesonderwerp Door een paar originele experimenten, de kracht van Archimedes ontdekken en de gegevens waarnemen die de grootte

Nadere informatie

Moleculaire Gastronomie: Knettersuiker Het gedrag en gebruik van knettersuiker

Moleculaire Gastronomie: Knettersuiker Het gedrag en gebruik van knettersuiker Moleculaire Gastronomie: Knettersuiker Het gedrag en gebruik van knettersuiker Inleiding Moleculaire gastronomie heeft alles te maken met het ontdekken van nieuwe smaakcombinaties en experimenteren met

Nadere informatie

Voor gebruik bij een droge en doffe vacht van de hond. Herstelt de vochtbalans van de huid en vermindert de vorming van klitten in de vacht.

Voor gebruik bij een droge en doffe vacht van de hond. Herstelt de vochtbalans van de huid en vermindert de vorming van klitten in de vacht. DermaShine Voor gebruik bij een droge en doffe vacht van de hond. Herstelt de vochtbalans van de huid en vermindert de vorming van klitten in de vacht. Milde, olievrije balsem met huid ondersteunende en

Nadere informatie

Handen wassen met zeep

Handen wassen met zeep HANDLEIDING DIGIBORD PRESENTATIE Handen wassen met zeep Meer informatie op hygienewerkt.info Met deze handleiding geven wij u een toelichting op de Digibord presentatie Handen wassen met zeep. Per slide

Nadere informatie

TIPS & TRICKS. TIP 5: Reinigen Bewateringssysteem

TIPS & TRICKS. TIP 5: Reinigen Bewateringssysteem TIP 5: Reinigen Bewateringssysteem Ongelijke waterafgiftes door leidingvernauwingen en/of verstopte druppelaars of sproei-installatie zijn een doorn in het oog van een kweker. Ongelijke bewatering verstoort

Nadere informatie

ph bepalen m.b.v. rode koolsap

ph bepalen m.b.v. rode koolsap ph bepalen m.b.v. rode koolsap 1. Onderzoeksvraag Hoe kun je rode koolsap gebruiken om te bepalen of een oplossing zuur, neutraal of basisch is? 2. Voorbereiding a. Begrippen als achtergrond voor experiment

Nadere informatie

Bodem, water en planten

Bodem, water en planten Bodem, water en planten Doel : Bepalen van de hoeveelheden mineralen in de bodem en oppervlaktewater en leren interpreteren van deze waarden en hoe zij invloed hebben op de vegetatie. Tijd : In het veld

Nadere informatie

Naam: WATER. pagina 1 van 8

Naam: WATER. pagina 1 van 8 Naam: WATER Geen leven zonder water Zonder water kun je niet leven. Als je niet genoeg drinkt, krijgt je dorst. Als je dorst hebt, heeft je lichaam water tekort. Je raakt dit water vooral kwijt door te

Nadere informatie

man De behandelingen richten zich meer op specifieke huidproblemen.

man De behandelingen richten zich meer op specifieke huidproblemen. De Nimue nenlijn is een geavanceerde wetenschappelijke huidbehandelingslijn die in tegenstelling tot het aloude feel-good concept (met als uitgangspunt het in de watten leggen en laten ontspannen van de

Nadere informatie

Recept van de maand mei Medaillekoekjes (12 stuks)

Recept van de maand mei Medaillekoekjes (12 stuks) Horst, 02-05-2015 Beste ouders en gastouders, Stopt u in 2015 met werken of wordt u werkloos? Dan hebt u nog 6 maanden recht op kinderopvangtoeslag. Dit was voorheen 3 maanden. Gaat u binnen deze 6 maanden

Nadere informatie

Tevens is deze proefles ideaal als voorbereiding op de Mad Science workshop Zuren & Basen die via deze link te boeken is.

Tevens is deze proefles ideaal als voorbereiding op de Mad Science workshop Zuren & Basen die via deze link te boeken is. Lesbrief Zuren & Basen : Voor u ligt een begeleidende lesbrief van Mad Science die u in uw eigen klas kunt gebruiken. De les bevat enkele experimenten die de kinderen zelf in de klas uit kunnen proberen.

Nadere informatie

YOGHURT GIDS VOOR DE LEERKRACHT

YOGHURT GIDS VOOR DE LEERKRACHT YOGHURT GIDS VOOR DE LEERKRACHT Met dank aan: Wilfried Platteau Katho Campus Roeselare (project Micromaat: Yoghurt) http://www.katho.be/hivb 2 YOGHURT - GIDS VOOR DE LEERKRACHT BIOYOGHURT LEEFT DOELEN

Nadere informatie

Welk fietsslot zou jij kiezen?

Welk fietsslot zou jij kiezen? Welk fietsslot zou jij kiezen? Heel wat leerlingen krijgen in de derde graad een grotere fi ets. Om dat kostbare bezit voldoende te beschermen, is een goed fi etsslot noodzakelijk. In deze les bekijken

Nadere informatie

DAT VERDIENT EEN BLOEMETJE!

DAT VERDIENT EEN BLOEMETJE! 1B DAT VERDIENT EEN BLOEMETJE! - Tuinbouw - "ik hoor en ik vergeet, ik zie en ik onthoud, maar ik doe en ik begrijp" Naam:... Klas:... 1 Probleem Binnen enkele weken is het weer infodag en de directie

Nadere informatie

patiënteninformatie Huid(k)uurtje Kinderartsen - Huidartsen Huid(k)uurtje wint Well done MSD award 2014! GezondheidsZorg met een Ziel

patiënteninformatie Huid(k)uurtje Kinderartsen - Huidartsen Huid(k)uurtje wint Well done MSD award 2014! GezondheidsZorg met een Ziel i patiënteninformatie Kinderartsen - Huidartsen Huid(k)uurtje Huid(k)uurtje wint Well done MSD award 2014! GezondheidsZorg met een Ziel Inhoud 1 Algemene raadgevingen...5 2 De hygiëne...7 3 De hydratering...8

Nadere informatie

Bouw een dijk van speelzand voor een zo groot mogelijk meer. Welk meer kan het meeste water bevatten.

Bouw een dijk van speelzand voor een zo groot mogelijk meer. Welk meer kan het meeste water bevatten. Groep 1 & 2 Team van maximaal 4 leerlingen Lesbrief voor leerkracht Uitdaging Bouw een dijk van speelzand voor een zo groot mogelijk meer. Welk meer kan het meeste water bevatten. Inleiding In 2015 is

Nadere informatie

Waar gaan we het over hebben?

Waar gaan we het over hebben? Waar gaan we het over hebben? Onderwerp: is erg belangrijk. We weten dat als je in de puberteit komt er allerlei dingen aan je lijf gaan veranderen. We hebben in een eerdere bijeenkomst al een aantal van

Nadere informatie

Voor welke leeftijd zijn de Tinti-badproducten geschikt? Zijn de producten ook geschikt voor kinderen onder de 3 jaar?

Voor welke leeftijd zijn de Tinti-badproducten geschikt? Zijn de producten ook geschikt voor kinderen onder de 3 jaar? Voor welke leeftijd zijn de Tinti-badproducten geschikt? Alle Tinti-badproducten zijn geschikt voor kinderen van 3 jaar en ouder. Oudere kinderen en volwassen kunnen ook plezier beleven aan de verschillende

Nadere informatie

Docentenhandleiding 2x15 Daderprofiel DNA kit

Docentenhandleiding 2x15 Daderprofiel DNA kit Docentenhandleiding 2x15 Daderprofiel DNA kit #VOS-038 versie 2.1 Inhoud kit: 2 x 15 DNA profielen 2 x Dader profiel 2 x 1 ml loading dye (kleurloze vloeistof) 3 g agarose 400 µl blauwe gel dye (1000x)

Nadere informatie

Voorkomt en behandelt infecties bij wondjes Verkleint zo de kans op littekens Stimuleert de wondgenezing Prikt niet en is daarom kindvriendelijk

Voorkomt en behandelt infecties bij wondjes Verkleint zo de kans op littekens Stimuleert de wondgenezing Prikt niet en is daarom kindvriendelijk Brandwonden Prikwonden Snijwonden Schaafwonden Wondenwijzer II Wondenwijzer Wondenwijzer Voorkomt en behandelt infecties bij wondjes Verkleint zo de kans op littekens Stimuleert de wondgenezing Prikt niet

Nadere informatie

Docentenhandleiding 6x5 Daderprofiel DNA kit

Docentenhandleiding 6x5 Daderprofiel DNA kit Docentenhandleiding 6x5 Daderprofiel DNA kit #VOS-038A versie 2.0 Inhoud kit: 6 x 5 DNA profielen 6 x Dader profiel 6 x 200µl loading dye (kleurloze vloeistof) 4 g agarose 400µl gel dye (1000x) 100ml elektroforese

Nadere informatie

Gisten en wafels... Doe - activiteit Doe - activiteit

Gisten en wafels... Doe - activiteit Doe - activiteit 1 Gisten en wafels... OPDRACHT 1: Om goed te kunnen onderzoek wat gisten zijn, gaan we eerst wafels onderzoeken. Je hebt hiervoor 2 soorten deeg nodig... Maak het deeg zoals voorzien in de receptjes. Recept

Nadere informatie

"ik hoor en ik vergeet, ik zie en ik onthoud, maar ik doe en ik begrijp" - Verzorging -

ik hoor en ik vergeet, ik zie en ik onthoud, maar ik doe en ik begrijp - Verzorging - 1B TAND EN BORSTEL "ik hoor en ik vergeet, ik zie en ik onthoud, maar ik doe en ik begrijp" - Verzorging - "ik hoor en ik vergeet, ik zie en ik onthoud, maar ik doe en ik begrijp" Naam:... Klas:... Jolijn

Nadere informatie

Het deeltjesmodel. Deeltjes en hun eigenschappen. Context 3 Zinken zweven drijven. Naam: Klas: Datum:

Het deeltjesmodel. Deeltjes en hun eigenschappen. Context 3 Zinken zweven drijven. Naam: Klas: Datum: Naam: Klas: Datum: Het deeltjesmodel Deeltjes en hun eigenschappen Als je een stukje ijzer, goud of eender welk stof tientallen keren kon vergroten, dan zou je ontdekken dat alle stoffen gemaakt zijn van

Nadere informatie

Corporelle Corporelle

Corporelle Corporelle Corporelle Corporelle lichaamsbehandeling In de moderne tijd wordt het natuurlijke ritme van de mens verstoord door de omgeving. Alles moet snel en gehaast gebeuren en er is nauwelijks tijd voor rust en

Nadere informatie

De juiste keus voor uw zwembadwater

De juiste keus voor uw zwembadwater De juiste keus voor uw zwembadwater Het kraanwater waarmee u het zwembad heeft gevuld, blijft helaas niet zo helder en betrouwbaar als het was. Als u het water niet behandelt, zal het snel vervuilen en/of

Nadere informatie

Gratis. Gratis. recepten. recepten. lekkere gezonde. nummer 1 in gezondheid

Gratis. Gratis. recepten. recepten. lekkere gezonde. nummer 1 in gezondheid IJS gezond 5 0 Gratis Gratis lekkere gezonde recepten recepten nummer Voorwoord Natuurlijk liggen de supermarkten vol met ijsjes in alle soorten en maten. Maar wat is er nu leuker dan zelf (water) ijsjes

Nadere informatie

Onderzoeken. Jouw werkbladen. In de klas. Ontdek zélf hoe de wereld werkt! Mijn naam: Onderzoeken Groep 5-6 Leerlingen In de klas versie 10-2013 1

Onderzoeken. Jouw werkbladen. In de klas. Ontdek zélf hoe de wereld werkt! Mijn naam: Onderzoeken Groep 5-6 Leerlingen In de klas versie 10-2013 1 Onderzoeken Jouw werkbladen In de klas Mijn naam: Mijn school: Ik zit in groep: Ontdek zélf hoe de wereld werkt! Onderzoeken Groep 5-6 Leerlingen In de klas versie 10-2013 1 Wetenschap overal om ons heen

Nadere informatie

S C I E N C E C E N T E R

S C I E N C E C E N T E R HIER EN DAAR EEN BUI Soms klopt de voorspelling van de weerman. Maar vaak ook helemaal niet. Donkere wolken in plaats van de hele dag zon. Kunnen jullie dat beter? Jullie gaan een eigen weerstation bouwen

Nadere informatie

Wat is eczeem? 3 Gave huid 4 Droge huid 4 Factoren die eczeem uit kunnen lokken 5 Leefregels 6 Fingertip als maateenheid voor zalven 9 Zalf lijst 10

Wat is eczeem? 3 Gave huid 4 Droge huid 4 Factoren die eczeem uit kunnen lokken 5 Leefregels 6 Fingertip als maateenheid voor zalven 9 Zalf lijst 10 De dermatoloog of de kinderarts heeft u of uw kind verwezen naar het verpleegkundig eczeem spreekuur. Hierbij draait de verpleegkundige een zelfstandig spreekuur, er komt geen dermatoloog bij. Het doel

Nadere informatie

1e klas. BiNaSch slootwateronderzoek. Deze reader is van: Scala Rietvelden Vakgroepen natuurkunde, scheikunde en biologie 1e klas. Klas:.

1e klas. BiNaSch slootwateronderzoek. Deze reader is van: Scala Rietvelden Vakgroepen natuurkunde, scheikunde en biologie 1e klas. Klas:. 1e klas BiNaSch slootwateronderzoek Deze reader is van: Klas:. Docent: Vakgroepen natuurkunde, scheikunde en biologie 1e klas Waterkwaliteit In deze lessencyclus ga je naar de kwaliteit van het water van

Nadere informatie

Reiniging en desinfectie

Reiniging en desinfectie Reiniging en desinfectie 1 Reiniging en desinfectie Als jij een frietje eet bij de snackbar, denk je waarschijnlijk niet na over de keuken. Maar stel je eens voor dat jouw friet wordt gebakken in een hele

Nadere informatie

JPR men. De mannenhuid. 2 www.laneche.com

JPR men. De mannenhuid. 2 www.laneche.com De mannenhuid JPR men De huid van de man heeft speciale verzorging nodig. Over het algemeen is de mannenhuid gevoelig en grover van structuur. Door het scheren heeft de huid veel te lijden, ongeacht of

Nadere informatie

RACEN met... WC-papier

RACEN met... WC-papier RACEN met... WC-papier 1 Fossiele Brandstoffen Nadelen 1) Voorraden zijn eindig. 2) Afhankelijkheid van oliestaten 3) Bij verbranding komen broeikasgassen vrij: CO2/NOx/CH4 1000 1500 2000 2 Fossiele Brandstoffen

Nadere informatie

Graan. P luche. Kruiden. Lavendel. Warm in 90 seconden Aangenaam voor 90 minuten Voor magnetron of oven. 100% veilig. P ijn verlichtend.

Graan. P luche. Kruiden. Lavendel. Warm in 90 seconden Aangenaam voor 90 minuten Voor magnetron of oven. 100% veilig. P ijn verlichtend. Veelzijdig warmteproduct onder één naam: Warmies Wat begon met 3 knuffels en een paar sloffen is uitgegroeid tot een betrouwbaar Europees merk waar warmte, genieten en veiligheid worden samengebracht tot

Nadere informatie

JE EIGEN LIJF JE EIGEN LIJF

JE EIGEN LIJF JE EIGEN LIJF JE EIGEN LIJF Het is heel belangrijk om je eigen lijf goed te kennen. Als je wordt geboren, ben je een meisje of een jongen. In de loop van de tijd groeit je lijf groeit hard tot je volwassen en uitgegroeid

Nadere informatie

Practicum Emulsies. Leerdoelen

Practicum Emulsies. Leerdoelen Moleculaire gastronomie is een wetenschapsveld dat zich richt op het verbeteren van bestaande recepten, door bijvoorbeeld te onderzoeken wat de oorzaak is van veelvoorkomende problemen bij het uitvoeren

Nadere informatie

Eventjes toelichten.

Eventjes toelichten. Eventjes toelichten. De lessen TO bestaan steeds uit blokken van 2 lesuren. De klas wordt opgesplitst in groepen van 3 leerlingen. Per groep maken de leerlingen kennis met de verschillende richtingen die

Nadere informatie

Gebruik de Cake Pop bakvorm niet voordat u de hele gebruiksaanwijzing heeft gelezen.

Gebruik de Cake Pop bakvorm niet voordat u de hele gebruiksaanwijzing heeft gelezen. GEBRUIKSAANWIJZING Belangrijke veiligheidsaanwijzingen: Gebruik de Cake Pop bakvorm niet voordat u de hele gebruiksaanwijzing heeft gelezen. Zorg dat kinderen het Cake Pop materiaal alleen kunnen gebruiken

Nadere informatie

DE ENERGIE[R]EVOLUTIE

DE ENERGIE[R]EVOLUTIE DE LEERLINGENHANDLEIDING VMBO Naam: Klas: Datum: Pagina 2 INLEIDING Mensen maken op grote schaal gebruik van fossiele brandstoffen: aardolie, aardgas en steenkool. Fossiele brandstoffen ontstaan uit resten

Nadere informatie

Gaat jouw liefde door de maag?

Gaat jouw liefde door de maag? Gaat jouw liefde door de maag? Valentijnsdag; commerciële onzin, of een mooi moment om extra lief voor elkaar te zijn? Jij mag het zeggen, maar wij geven je in ieder geval recepten voor een heerlijke brunch,

Nadere informatie

Lanceer een raket met behulp van een chemische reactie tussen bakpoeder en azijn.

Lanceer een raket met behulp van een chemische reactie tussen bakpoeder en azijn. Groep 5 & 6 Team van maximaal 4 leerlingen Lesbrief voor leerkracht Uitdaging Lanceer een raket met behulp van een chemische reactie tussen bakpoeder en azijn. Inleiding Het thema van het Techniek Toernooi

Nadere informatie

Ons schoonmaakmiddel:... Welke bronnen mogen we gebruiken? Informatie op de verpakking van jullie schoonmaakmiddel. Internet. Boeken.

Ons schoonmaakmiddel:... Welke bronnen mogen we gebruiken? Informatie op de verpakking van jullie schoonmaakmiddel. Internet. Boeken. Binn buit LES 6: Schoonmak Nam groepje: Ons schoonmaakmiddel:... Welke bronn mog we gebruik? Informatie op de verpakking van jullie schoonmaakmiddel. Internet. Boek. Welke vrag mog we beantwoord? Wat is

Nadere informatie

Doktor Proktor lesbrief groep 3-4. behorend bij de verteltheatervoorstelling: 'Doktor Proktor's Schetenpoeder' door Marjo Dames/ Sterk-Verhaal

Doktor Proktor lesbrief groep 3-4. behorend bij de verteltheatervoorstelling: 'Doktor Proktor's Schetenpoeder' door Marjo Dames/ Sterk-Verhaal Doktor Proktor lesbrief groep 3-4 behorend bij de verteltheatervoorstelling: 'Doktor Proktor's Schetenpoeder' door Marjo Dames/ Sterk-Verhaal 1 Voorbereiding Samen met uw groep gaat u naar de Verteltheatervoorstelling

Nadere informatie

Brandwonden en dan? Eerst water, de rest komt later

Brandwonden en dan? Eerst water, de rest komt later Brandwonden en dan? Eerst water, de rest komt later Eerst water, de rest komt later! Voorkom brandwonden Er is maar één juist antwoord op de vraag hoe brandwonden kunnen worden voorkomen: wees alert en

Nadere informatie

Productinformatieblad

Productinformatieblad weber.mix 6 in 1 is een kant-en-klare mortel geschikt voor diverse toepassingen. Ideale oplossing voor renovatieklussen en verbouwingen Vloer & wand Binnen & buiten Veelzijdig inzetbare mortel welke geschikt

Nadere informatie

Bacteriën maken zwavel Vragen en opdrachten bij de poster

Bacteriën maken zwavel Vragen en opdrachten bij de poster Vragen en opdrachten bij de poster Bacteriën maken zwavel Vragen en opdrachten bij de poster 3 vwo Probleem: Zuur gas T1 Waterstofsulfide ontstaat bij de afbraak van zwavelhoudende organische stoffen.

Nadere informatie

Hoofdstuk 3: Water, zuren en basen

Hoofdstuk 3: Water, zuren en basen Hoofdstuk 3: Water, zuren en basen NaSk II Vmbo 2011/2012 www.lyceo.nl Hoofdstuk 3: Water, zuren en basen NaSk II 1. Bouw van materie 2. Verbranding 3. Water, zuren en basen 4. Basis chemie voor beroep

Nadere informatie

Lesmateriaal op school

Lesmateriaal op school Lesmateriaal op school Instructieblad groep 1 & 2 Inhoud pakket - Achtergrondinformatie - Instructieblad groep 1 & 2 - Materialen van het pakket: * memoryspel water * zout * 1 praatplaat het meer * 1 praatplaat

Nadere informatie

Gebruiksaanwijzing Mini-Airbug

Gebruiksaanwijzing Mini-Airbug Gebruiksaanwijzing Mini-Airbug De Mini-Airbug handverblazer verspreidt roofmijten en andere bestrijders snel en gelijkmatig en is speciaal ontwikkeld om sierteelt- en groentegewassen snel en doeltreffend

Nadere informatie

Een glas water uit de ijskast en met ijsklontjes wordt op tafel gezet. De buitenkant wordt nat. Waarom?

Een glas water uit de ijskast en met ijsklontjes wordt op tafel gezet. De buitenkant wordt nat. Waarom? Docentversie (24/05/2012) Natte Glazen Benodigdheden -glazen -ijsklontjes -koud water in kan of thermos of plastic flessen -maatbeker -weegschaal Een glas water uit de ijskast en met ijsklontjes wordt

Nadere informatie

Lucht Niet niets 9-11. Auteur: Christian Bertsch. jaar. Benaming van de activiteit:

Lucht Niet niets 9-11. Auteur: Christian Bertsch. jaar. Benaming van de activiteit: 9-11 jaar Benaming van de activiteit: Lucht Niet niets Wetenschappelijke inhoud: Natuurkunde Beoogde concepten: Dichtheid van vaste stoffen en vloeistoffen Beoogde leeftijdsgroep: 9-11 jaar oud Duur van

Nadere informatie

Nature Spa. Spa Service Nederland. *Wateronderhoud

Nature Spa. Spa Service Nederland. *Wateronderhoud Nature Spa Spa Service Nederland *Wateronderhoud HOE TE HANDELEN OM HET WATER SCHOON TE HOUDEN Sprankelend en fris water is een absolute must voor het heerlijk genieten van uw Nature spa vandaar dat een

Nadere informatie

Bacteriën als hulpje. Yoghurt maken. Benodigdheden. Werkwijze

Bacteriën als hulpje. Yoghurt maken. Benodigdheden. Werkwijze Bacteriën als hulpje Yoghurt maken Je gaat in deze opdracht zelf yoghurt maken. Benodigdheden schone pan thermometer warmwaterbad eetlepel yoghurt 0,5l. melk klein flesje van 0,5l. aluminium en elastiekjes

Nadere informatie

1. Doe1 van het onderzoek

1. Doe1 van het onderzoek Samenvauing voor de Leek Samenvatting voor de Leek 1. Doe1 van het onderzoek Tot nu toe worden de meeste zepen gemaakt uit olie. Olie is een eindige bron, op een bepaald moment zal olie opgebruikt zijn.

Nadere informatie

werkblad 8: Infiltratie van regenwater Doel van het onderzoek Wat moet je weten voordat je begint?

werkblad 8: Infiltratie van regenwater Doel van het onderzoek Wat moet je weten voordat je begint? werkblad 8: Infiltratie van regenwater binnen 2 De snelle afvoer van regenwater via verharde oppervlakken en rioleringen zorgt ervoor dat regenwater niet meer kan insijpelen of infiltreren in de bodem.

Nadere informatie

*Zelfzorggeneesmiddel: Lees voor gebruik de >Bijsluiter. Weleda Combudoron Zalf 25 gr 8,70

*Zelfzorggeneesmiddel: Lees voor gebruik de >Bijsluiter. Weleda Combudoron Zalf 25 gr 8,70 Combudoron Gel Combudoron Gel* verzacht en verkoelt bij oppervlakkige brandwonden, zonnebrand en insectenbeten. De gel bevat extracten van Arnica en kleine brandnetel, die verzachtend werken en het zelfherstellende

Nadere informatie

Hoe ziet je halve dag eruit als je in het gezondheidscentrum van het CLB op medisch onderzoek komt? Onderzoek van het 1 ste middelbaar

Hoe ziet je halve dag eruit als je in het gezondheidscentrum van het CLB op medisch onderzoek komt? Onderzoek van het 1 ste middelbaar Hoe ziet je halve dag eruit als je in het gezondheidscentrum van het CLB op medisch onderzoek komt? Onderzoek van het 1 ste middelbaar Waarom een medisch onderzoek? Meestal gaat alles goed met je en dan

Nadere informatie

Ik plaats mijn boog in de wolken; die zal het teken zijn van het verbond tussen mij en de aarde.

Ik plaats mijn boog in de wolken; die zal het teken zijn van het verbond tussen mij en de aarde. De regenboog God heeft een boog in de wolken geplaatst om ons aan het verbond te laten herinneren. Er zal nooit meer zo n grote zondvloed komen, dat heel de aarde onder water staat. Laten we een regenboog

Nadere informatie

landbouw en natuurlijke omgeving verwerking agrarische producten CSPE BB

landbouw en natuurlijke omgeving verwerking agrarische producten CSPE BB Examen VMBO-BB 2015 gedurende 300 minuten landbouw en natuurlijke omgeving verwerking agrarische producten CSPE BB Naam kandidaat Kandidaatnummer Bij dit examen horen digitale bestanden. Dit examen bestaat

Nadere informatie