VNG koerst op duurzaamheid

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "VNG koerst op duurzaamheid"

Transcriptie

1 VNG koerst op duurzaamheid 1

2 Waar beleid en maatregelen gericht op een meer duurzame samenleving en het tegengaan van klimaatverandering tijdens de vorige kabinets- en collegeperiode grote prioriteit hadden en er genoeg financiele ruimte was, daar is nu een periode aangebroken van magere jaren voor klimaatbeleid. Ondanks alle inspanningen en blijvende inzet op lokaal niveau, vallen rijksmiddelen weg, zijn subsidies aan lagere overheden afgeschaft en hebben ook op de gemeentelijke agenda andere beleidsthema s meer prioriteit dan de inzet op duurzaamheid. Ondanks deze veranderde context kunnen duurzaamheid en de aandacht voor klimaat een plek krijgen in bestaand beleid. Het is de kunst om slimme verbindingen te vinden tussen de intensieve inzet die de afgelopen jaren is gepleegd en de kennis die op dit domein is opgedaan en milieu- en omgevingsbeleid. Ook het Rijk pretendeert op deze wijze, het bespreken van knelpunten in wetgeving en het aangaan van coalities met andere partijen, welwillend te zijn gemeenten verder te helpen. Het brede scala aan onderwerpen onder het kopje duurzaamheid en de uiteenlopende drempels die gemeenten tegenkomen maken het moeilijk een eenduidige koers te kiezen. Om zo efficiënt en effectief mogelijk te werk te gaan heeft de VNG vijf speerpunten ingevuld waar dit jaar aan gewerkt zal worden vanuit Den Haag. De thema s die benoemd zijn worden meegenomen in de lobby in Den Haag en in de kennisdeling in het land onder onze achterban. Verschillende bestuurlijke netwerken en maatschappelijke organisaties waarin (gemeente) bestuurders zijn vertegenwoordigd hebben knelpunten en ambities geformuleerd, waarbij ieder netwerk andere accenten legt of prioriteiten benoemt. In de vijf hieronder genoemde doelen wordt de inzet van de VNG beschreven op verschillende deelonderwerpen die raken aan duurzaamheid en klimaat. 2 Vereniging van Nederlandse Gemeenten

3 1 Lokale opwekking van schone energie Meerdere gemeenten, klein of (middel)groot, zetten in op zelfvoorziening van hun energie. Samenwerkingsverbanden tussen gemeenten en inwoners om collectief bijvoorbeeld zonnecollectoren of windmolens te plaatsen, liggen door veranderende economische kaders en grote afhankelijkheid van fossiele brandstoffen steeds meer voor de hand. Uit onderzoek blijkt dat 40 % van de gemeenten plannen heeft om lokaal duurzame energie op te wekken en dat 16% van de gemeenten al actief is met energiewinning. Een drempel waar veel gemeenten in de verkennende fase tegen aan lopen is de energiebelasting die investeringen in duurzame energie minder rendabel maakt. De energiebelasting is geïntroduceerd om energiegebruik te remmen. Nu vormt ze een drempel voor het lokaal opwekken van duurzame energie. Het enthousiasme bij burgers, bedrijven én gemeenten om hun eigen energie op te wekken, is groot. Als huiseigenaren de elektriciteit van zonnepanelen op hun eigen dak gebruiken, komt de energie gratis hun huis binnen en hoeven ze bovendien geen energiebelasting te betalen. Als een coöperatieve vereniging de gezamenlijk aangeschafte zonnepanelen daarentegen op een centrale plaats, bijvoorbeeld een weiland of het dak van een groot gebouw, plaatsen en de opgewekte stroom via het openbare net naar de gebruikers stuurt, betalen de leden van de coöperatie een hoge rekening. Hetzelfde speelt bij VVE s, agrariërs en gemeenten. De energiebelasting die ze moeten betalen is, zeker in vergelijking met de energiebelasting voor grote bedrijven, zo hoog, dat de decentrale opwekking van duurzame energie niet rendabel is. Gemeenten hebben er problemen mee dat de regulerende energiebelasting de doorbraak van schone energie remt. Enerzijds omdat dit het realiseren van (nationale en lokale) beleidsdoelstellingen tegenwerkt. Anderzijds omdat hierdoor vele ondernemers, die ook in de optiek van dit kabinet de motor zijn voor duurzaamheid, het duurzaam ondernemen onmogelijk wordt gemaakt. Door de energiebelasting voor duurzame opwekking van coöperatieve energieverenigingen af te schaffen handelt de rijksoverheid conform dezelfde wetgeving die nu al geldt Vereniging van Nederlandse Gemeenten 3

4 voor grootverbruikers van energie. Zij betalen een extreem lage energiebelasting, omdat het economisch belang en onze concurrentiepositie hiermee gediend is. Doel: de VNG wil zorg dragen voor de juiste fiscale condities zodat inwoners, eventueel samen met hun gemeente, vanuit een level playing field lokale duurzame energie opwekking kunnen realiseren. 2 Duurzame mobiliteit Of een gemeente de keuze maakt om in te zetten op elektrische voertuigen (zowel in haar eigen wagenpark, als het stimuleren hiervan onder hun inwoners) of inzet op de transitie naar rijden op (groen)gas: een verandering en onderbouwde keuze is goed. Door fiscale maatregelen zijn beide vormen van schone mobiliteit, zowel elektrisch vervoer en het rijden op (groen)gas in de toekomst fiscaal niet langer aantrekkelijker dan het rijden in voertuigen op fossiele brandstoffen. Om Nederland als gidsland op de kaart te houden op bijvoorbeeld het gebied van elektrisch vervoer en lokale overheden vrij te laten in de te maken keuze, is het belangrijk dat innovatie en investering niet gestraft wordt. Het omhoogstellen van de bijtelling vanaf 2014 en het onderscheid maken tussen verschillende vormen van duurzame mobiliteit draagt niet bij aan de welwillendheid van gemeenten en burgers om hierin te investeren. Zowel grote als kleine gemeenten hebben de laatste jaren geïnvesteerd in de voorzieningen om het rijden in schone voertuigen mogelijk te maken. De investeringen mogen niet voor niets zijn geweest. Daarnaast is de inzet op het bevorderen van duurzame mobiliteit van belang voor de luchtkwaliteit in grotere gemeenten. Doel: de investeringen die gemeenten doen of reeds gedaan hebben in voorzieningen om het rijden in schone voertuigen te faciliteren mogen niet voor niets zijn geweest doordat nationaal beleid het rijden in schone voertuigen ontmoedigt. Daarnaast dient het vervangen of uitbreiden van het gemeentelijk wagenpark door schonere voertuigen onder goede fiscale voorwaarden mogelijk te blijven. 4 Vereniging van Nederlandse Gemeenten

5 3 Energiebesparing in de (bestaande) woningvoorraad Er verschijnt een vervolg op het convenant Meer met Minder, hierbij zijn verschillende actoren uit de bouwwereld betrokken, onder andere de NEPROM, Bouwend Nederland, WWI en IPO. In de eerste aanzet voor dit conventant zijn de pijlen sterk gericht op de inzet van lokale overheden en betrokken brancheorganisaties en koepels. Het Rijk, initiator van dit convenant, lijkt weinig initiatief te nemen om knelpunten in huidig beleid weg te willen nemen. Voor gemeenten zijn vooral de onderdelen met betrekking tot renovatieplicht van overheidsgebouwen een aandachtspunt. De mate van toezicht op energiebesparing en energiebesparingsmaatregelen bij bedrijven in de gemeente loopt erg uiteen en verschilt tussen gemeenten. Door dit meer te stroomlijnen en hierin samen te werken met betrokken branches kunnen grote slagen gemaakt worden. Het aanpakken van energiebesparing in openbare gemeentelijke gebouwen vraagt een lange adem. In de huidige afspraken in het convenant is de vernieuwingstijd voor gemeentelijke gebouwen niet getoetst aan de praktijk. De VNG vraagt aandacht voor realistische afspraken en rekening te houden met Europees beleid waarin tevens renovatieplicht en energielabels terug komen. Doel: de VNG vraagt aandacht voor realistische normen en afspraken. Op Europees niveau wordt gesproken over een renovatieplicht van jaarlijks 3% waarbij energiebesparing voorop staat. Laat dit aansluiten bij de landelijke praktijk en spreid dit aantal over álle overheidsgebouwen. 4 Windenergie Door middel van het realiseren van windenergieprojecten op land (tot MW) wil het Rijk de Europese doelstelling voor 14% duurzame energie in 2020 halen. Het Rijk concentreert zich op grootschalige projecten (>100MW) die onder de Rijskcoördinatie regeling vallen. Het IPO heeft namens de provincies een bod gedaan voor ongeveer 3.800MW dat kan oplopen tot 5.000MW mits de knelpunten (radar en dijkproblematiek) worden Vereniging van Nederlandse Gemeenten 5

6 opgelost. De VNG beperkt zich tot een procesrol en heeft een eis geformuleerd dat alle betrokken gemeenten (inliggende en buurgemeenten) in een zo vroeg mogelijk stadium bij het proces worden betrokken. De inzet van gemeenten is echter niet overal hetzelfde. Voor de VNG is het niet wenselijk om individuele wensen te kennen. Daarom zal op korte termijn een ambtelijke kring worden ondergebracht onder ROMnetwerk. Hier zal in eerste instantie voor alle betrokken gemeenten een platform worden geboden om goede voorbeelden te delen, maar ook om discussies te voeren. De bedoeling is om in een later stadium ook het Rijk en het IPO/provincies bij verschillende discussies te betrekken. De inzet van de VNG kan door het opzetten van een kennisplatform effectiever en direct worden georganiseerd. Doel: De VNG beperkt zich tot een procesrol en heeft een eis geformuleerd dat alle betrokken gemeenten (en buurgemeenten) in een zo vroeg mogelijk stadium bij het proces worden betrokken. Er dient in de planvorming genoeg ruimte te zijn voor lokaal maatwerk. 5 Subsidies en ondersteuning De SLOK subsidie is de afgelopen jaren erg nuttig gebleken en heeft een groot effect gehad op de investeringen die lokale overheden hier zelf nog eens boven op hebben gedaan om klimaatmaatregelen uit te voeren. Er hebben 345 gemeenten gebruik gemaakt van de SLOK subsidie, met daarbij 50% cofinanciering door de gemeenten. Dit multiplier effect van de inzet van het Rijk door gemeenten is enorm belangrijk, omdat het de betrokkenheid, het draagvlak en wil van lokale overheden om in actie te komen op dit thema aantoont. Aan gemeenten en stadsdelen is sinds 2009 in het kader van de SLOK 42,3 miljoen euro toegekend door het Rijk. De uitvoeringskosten van hun beleid bedragen ruim 132,4 miljoen euro (de multiplier is dus 3,1). De voorganger van de SLOK subsidie, de BANS subsidie uit 2007, had een zelfde constructie en hierbij is 32 miljoen geïnvesteerd door het Rijk. Maar in totaal, met de bijdragen van de provincies en gemeenten erbij opgeteld, is er 96 miljoen geïnvesteerd in duurzaamheid en klimaatmaatregelen. 6 Vereniging van Nederlandse Gemeenten

7 Er zijn meerdere Green Deals gesloten tussen het Rijk en individuele gemeenten of samenwerkende gemeenten en het bedrijfsleven, een goed initiatief en eerste aanzet tot een versterkte samenwerking op lokaal niveau. De VNG wil insteken op een meerwaarde door de inzet, op welke wijze dan ook, van het Rijk. In de bestaande visies is een grote rol, zowel in de uitvoering als de financiering, weggelegd voor lokale overheden. Hierbij is een bijdrage van het Rijk onmisbaar om de plannen uit te voeren, de kennis te verspreiden en te laten beklijven. Met het (gedeeltelijk) wegvallen van de ondersteuning door AgentschapNL ontbreekt een basisstructuur waarop gemeenten kunnen terugvallen voor informatie en hulp bij financiering van initiatieven. De VNG hoopt hiervoor in overleg met het ministerie een oplossing te vinden, zodat gemeenten bij de uitvoering van nieuw klimaatbeleid of plannen ter bevordering van de duurzaamheid op lokale schaal hierin ondersteund worden. Doel: gemeenten dienen ondersteund te worden in kennisuitwisseling en het delen van de ervaringen die de laatste jaren zijn opgedaan en de expertise die nog steeds wordt verkregen. Er is behoefte aan deze ondersteuning vanuit het ministerie. De hulp zou los moeten staan aan het al dan niet deelnemen aan de Lokale Klimaatagenda van het Rijk (LKA). Klimaat en duurzaamheid dienen hierin breder dan slechts de speerpunten van de LKA benaderd te worden. Contactpersoon VNG: Daphne van den Berg: Vereniging van Nederlandse Gemeenten 7

8 8 Vereniging van Nederlandse Gemeenten

ECFD/U201400578 Lbr. 14/019

ECFD/U201400578 Lbr. 14/019 Brief aan de leden T.a.v. het college en de raad informatiecentrum tel. (070) 373 8393 betreft Ondersteuningsprogramma Energie uw kenmerk ons kenmerk ECFD/U201400578 Lbr. 14/019 bijlage(n) 2 datum 20 maart

Nadere informatie

Participatieverslag Nieuw & Anders

Participatieverslag Nieuw & Anders Participatieverslag Nieuw & Anders Op 26 en 31 maart vonden twee bijeenkomsten plaats met de titel Nieuw & Anders plaats. Twee bijeenkomsten die druk bezocht werden door vrijwilligers, verenigingen en

Nadere informatie

Raymond Roeffel Directeur Trineco. Regelgeving, Organisatie en beheermodellen rondom Zonne

Raymond Roeffel Directeur Trineco. Regelgeving, Organisatie en beheermodellen rondom Zonne Raymond Roeffel Directeur Trineco Regelgeving, Organisatie en beheermodellen rondom Zonne Agenda Waarom zonnestroom? Wet en regelgeving rondom zonnesystemen Salderingstarieven De meest voorkomende situaties

Nadere informatie

Ik weet niet of u het zich bewust bent, maar het is vandaag dierendag. En dat kan ik hier in Emmen niet voorbij laten gaan!

Ik weet niet of u het zich bewust bent, maar het is vandaag dierendag. En dat kan ik hier in Emmen niet voorbij laten gaan! Jaarrede Ank Bijleveld-Schouten, voorzitter van het IPO op 4 oktober 2017 in Emmen ------------------------------------------------------------------------------------------------------ Beste mensen, Gefeliciteerd!!

Nadere informatie

Startnotitie samenwerking Land van Cuijk gemeenten op het gebied van energie, klimaat & duurzaamheid

Startnotitie samenwerking Land van Cuijk gemeenten op het gebied van energie, klimaat & duurzaamheid Wij gaan voor groen! Startnotitie samenwerking Land van Cuijk gemeenten op het gebied van energie, klimaat & duurzaamheid 1. Aanleiding Al vele jaren wordt in de regio Noordoost Brabant samengewerkt aan

Nadere informatie

Energietransitie = CO 2 -transitie

Energietransitie = CO 2 -transitie Energietransitie = CO 2 -transitie MARJOLEIN DIEPERINK VMR 14 JUNI 2017 DE ACTOREN STIP OP DE HORIZON - PARIJSAKKOORD: Een (bijna) CO2-neutrale samenleving in 2050! EEN (BIJNA) CO2-NEUTRALE SAMENLEVING

Nadere informatie

Welkom. Stefan Korthout. Stichting Waalwijk CO2 Vrij 29/11/2016

Welkom. Stefan Korthout. Stichting Waalwijk CO2 Vrij 29/11/2016 Welkom Stefan Korthout Opening Aad van Lopik Voorzitter Stichting Waalwijk CO2 vrij Doelstellingen Voorloper Bewustwording Samenwerking Kennis bundelen Klimaatdoelstellingen van de gemeente Waalwijk Jan

Nadere informatie

Presentatie Guus Ydema, directeur AGEM NCLG Achterhoek 21 april 2016

Presentatie Guus Ydema, directeur AGEM NCLG Achterhoek 21 april 2016 Presentatie Guus Ydema, directeur AGEM NCLG Achterhoek 21 april 2016 Inhoudsopgave presentatie 1. Energietransitie: besparing, opwekking, ruimte 2. AGEM, stand van zaken 3. Programma Zon op Erf De urgente

Nadere informatie

Waarom? Wat willen we? En hoe? Position paper Vereniging Elektrische Rijders

Waarom? Wat willen we? En hoe? Position paper Vereniging Elektrische Rijders Waarom? Wat willen we? En hoe? Position paper Vereniging Elektrische Rijders Najaar 2016 Waarom een vereniging voor elektrische rijders? Elektrisch rijden is in opmars. Elektrisch rijden is cool, het is

Nadere informatie

klik hier voor de reactie dd. 27 februari 2007 van het college van B&W

klik hier voor de reactie dd. 27 februari 2007 van het college van B&W klik hier voor de reactie dd. 27 februari 2007 van het college van B&W initiatiefvoorstel Datum raadsvergadering/ Nummer raadsvoorstel 14 maart 2007 / 62/2007 Naar een klimaatplan...een goed klimaat voor

Nadere informatie

Presentatie Guus Ydema, directeur AGEM KIVI 25 januari 2017

Presentatie Guus Ydema, directeur AGEM KIVI 25 januari 2017 Presentatie Guus Ydema, directeur AGEM KIVI 25 januari 2017 Even voorstellen Ex-bestuurslid KIVI E (-2016) Vroeger: Hoogovens IJmuiden en KPN Telecom, ing. bureau Ebatech, Nuon Windenergie Vattenfall (2009),

Nadere informatie

Zonne-energie; rendabel voor u? Zelhem, 7 februari 2013

Zonne-energie; rendabel voor u? Zelhem, 7 februari 2013 Zonne-energie; rendabel voor u? Zelhem, 7 februari 2013 Programma 20.00 uur Opening bijeenkomst 20.05 uur Toelichting op het Programma (Auke Jan Veenstra) 20.10 uur (On)mogelijkheden van zonnestroom (Auke

Nadere informatie

Duurzame ontwikkeling:

Duurzame ontwikkeling: Duurzaam Tynaarlo Duurzame ontwikkeling: Een ontwikkeling die kan voorzien in de behoeften van de huidige generaties zonder die van de toekomstige generaties in gevaar te brengen. (Our common future 1987)

Nadere informatie

CONVENANT ACHTERHOEK 2020 Coöperatief samenwerkende ondernemers, overheid en maatschappelijke organisaties

CONVENANT ACHTERHOEK 2020 Coöperatief samenwerkende ondernemers, overheid en maatschappelijke organisaties CONVENANT ACHTERHOEK 2020 Coöperatief samenwerkende ondernemers, overheid en maatschappelijke organisaties De ondergetekenden: de ondernemers, hierbij vertegenwoordigd door de heer Gerrit Jan Pillen, voorzitter

Nadere informatie

Algemene presentatie. Informatiebijeenkomst Adviseurs Openbaar Vervoer Rotterdam, 13 maart 2011

Algemene presentatie. Informatiebijeenkomst Adviseurs Openbaar Vervoer Rotterdam, 13 maart 2011 Informatiebijeenkomst Adviseurs Openbaar Vervoer Rotterdam, 13 maart 2011 Algemene presentatie Alle intellectuele eigendomsrechten met betrekking tot deze presentatie berusten bij de Stichting Zero Emissie

Nadere informatie

Zonnige en zuinige toekomst? Roodeschool, 20 maart 2013

Zonnige en zuinige toekomst? Roodeschool, 20 maart 2013 Zonnige en zuinige toekomst? Roodeschool, 20 maart 2013 Programma 20.00 uur Opening bijeenkomst 20.05 uur Toelichting op het Programma (Gerard van Drooge) 20.10 uur Energiebesparing (Johannes Zijlstra)

Nadere informatie

ENERGIE IN EIGEN HAND

ENERGIE IN EIGEN HAND Zonne-energie voor bedrijven? ENERGIE IN EIGEN HAND De Stichting Beheer Bedrijvenpark Merm, heeft een onderzoek gedaan naar de mogelijkheden voor bedrijven om d.m.v. aanbrengen van zonnepanelen op het

Nadere informatie

Green Deals gesloten voor stimuleren groene economische groei

Green Deals gesloten voor stimuleren groene economische groei Green Deals gesloten voor stimuleren groene economische groei Burgers, bedrijven, milieu-organisaties en overheden hebben vandaag op initiatief van minister Verhagen van Economische Zaken, Landbouw en

Nadere informatie

Green Deal Elektrisch vervoer

Green Deal Elektrisch vervoer Green Deal Elektrisch vervoer Ondergetekenden: 1. De Minister van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie, en de Staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu, ieder handelende in haar of zijn hoedanigheid

Nadere informatie

INITIATIEFVOORSTEL CONFORM ARTIKEL 4:2 REGLEMENT VAN ORDE

INITIATIEFVOORSTEL CONFORM ARTIKEL 4:2 REGLEMENT VAN ORDE INITIATIEFVOORSTEL CONFORM ARTIKEL 4:2 REGLEMENT VAN ORDE 1. Rol van de gemeente bij het opzetten en ondersteunen van lokale duurzame energie initiatieven. 2. Onderzoek naar de mogelijkheden plaatsing

Nadere informatie

AMBITIEDOCUMENT ZONNE-ENERGIE UITWERKING OMGEVINGSVISIE - GEMEENTE OPSTERLAND

AMBITIEDOCUMENT ZONNE-ENERGIE UITWERKING OMGEVINGSVISIE - GEMEENTE OPSTERLAND GEMEENTEBLAD Officiële uitgave van gemeente Opsterland. Nr. 25469 16 februari 2017 AMBITIEDOCUMENT ZONNE-ENERGIE UITWERKING OMGEVINGSVISIE - GEMEENTE OPSTERLAND 1.INLEIDING ZONNE-ENERGIE IN OPKOMST Het

Nadere informatie

Kernenergie. kernenergie01 (1 min, 22 sec)

Kernenergie. kernenergie01 (1 min, 22 sec) Kernenergie En dan is er nog de kernenergie! Kernenergie is energie opgewekt door kernreacties, de reacties waarbij atoomkernen zijn betrokken. In een kerncentrale splitst men uraniumkernen in kleinere

Nadere informatie

PARTICIPEREN IN WIND. windenergie in de Karolinapolder. Participatie in wind geeft meer draagvlak. Meer inspraak betekent meer verantwoordelijkheid

PARTICIPEREN IN WIND. windenergie in de Karolinapolder. Participatie in wind geeft meer draagvlak. Meer inspraak betekent meer verantwoordelijkheid PARTICIPEREN IN WIND windenergie in de Karolinapolder innogy september 2016 Participatie in wind geeft meer draagvlak Meer inspraak betekent meer verantwoordelijkheid Mogelijke modellen van participatie

Nadere informatie

s-hertogenbosch, juni 2013 Samenwerkingsovereenkomst Brabantse Pilot Publieke Laadinfrastructuur Provincie Noord-Brabant en Enexis

s-hertogenbosch, juni 2013 Samenwerkingsovereenkomst Brabantse Pilot Publieke Laadinfrastructuur Provincie Noord-Brabant en Enexis Samenwerkingsovereenkomst Brabantse Pilot Publieke Laadinfrastructuur Provincie Noord-Brabant en Enexis INHOUD 1. Inleiding 2. Pilot laadinfrastructuur Brabant 3. Overwegingen 4. Doelstellingen 5. Gefaseerde

Nadere informatie

Gemeente Langedijk. Voorstel aan de raad

Gemeente Langedijk. Voorstel aan de raad Gemeente Langedijk Raadsvergadering : 22 januari 2013 Agendanummer : 15 Portefeuillehouder Afdeling Opsteller : H.J.M. Schrijver : Beleid en Projecten : Schutten Voorstel aan de raad Onderwerp : Nota Langedijk

Nadere informatie

Regionale samenwerking als sleutel voor modern klimaatbeleid

Regionale samenwerking als sleutel voor modern klimaatbeleid Regionale samenwerking als sleutel voor modern klimaatbeleid Het gemeentelijk klimaatbeleid in Nederland zit in een nieuwe fase. Subsidies zijn schaars en burgers en bedrijven nemen steeds vaker zelf initiatief,

Nadere informatie

Helmonds Energieconvenant

Helmonds Energieconvenant Helmonds Energieconvenant Helmondse bedrijven slaan de handen ineen voor een duurzame en betrouwbare energievoorziening. Waarom een energieconvenant? Energie is de drijvende kracht Energie is de drijvende

Nadere informatie

VNG Raadsledencampagne

VNG Raadsledencampagne Duurzaam Drimmelen VNG Raadsledencampagne Klimaat niet zonder de Raad Invloed raadsleden Borging beleid Collegiaal bestuur Collegeakkoord 2010-2014 Duurzame ontwikkeling: Een ontwikkeling die kan voorzien

Nadere informatie

Welkom Energie besparen en opwekken met PV panelen ECOPARK DE LIMES, ALPHEN AAN DEN RIJN, 16 JULI 2015

Welkom Energie besparen en opwekken met PV panelen ECOPARK DE LIMES, ALPHEN AAN DEN RIJN, 16 JULI 2015 Welkom Energie besparen en opwekken met PV panelen ECOPARK DE LIMES, ALPHEN AAN DEN RIJN, 16 JULI 2015 Een beter klimaat begint bij jezelf! Erik de Ruijter, Coöperatie EnergiekAlphen SAMEN, LOKAAL EN DUURZAAM

Nadere informatie

Klimaatakkoord Rijk en UvW

Klimaatakkoord Rijk en UvW Klimaatakkoord Rijk en UvW Politieke en beleidsmatige context (klimaatbeleid) Rafaël Lazaroms 25 mei 2010 1 Inhoud presentatie Voorstellen Internationaal en nationaal klimaatbeleid Positie waterschappen

Nadere informatie

Duurzaam Leerlingenvervoer

Duurzaam Leerlingenvervoer Duurzaam Leerlingenvervoer Mogelijkheden in het aanbestedingsproces Myrthe Stevens Wilco Fiechter RWS Leefomgeving 4 februari 2014 Introductie Presentatie over het addendum Alternatieve brandstoffen bij

Nadere informatie

Samen werken aan lokale bereikbaarheid

Samen werken aan lokale bereikbaarheid Samen werken aan lokale bereikbaarheid Aanbod van de VOC aan gemeenten voor een gezamenlijk geluid in het beleidsveld mobiliteit en infrastructuur. Doet u mee? 1 Wat is de VOC? De Vereniging Openbaar Vervoer

Nadere informatie

Onderwerp: Kaders voor windenergie

Onderwerp: Kaders voor windenergie Aan het Algemeen Bestuur Datum: 02-10-2013 Onderwerp: Kaders voor windenergie Voorstel 1. Vaststellen van beleidskaders voor windenergie-initiatieven; 2. Kennis te nemen van het initiatief voor een windmolenpark

Nadere informatie

Europastrategie van Velsen EU-strategie die als leidraad geldt voor alle activiteiten en investeringen van Velsen op dit vlak

Europastrategie van Velsen EU-strategie die als leidraad geldt voor alle activiteiten en investeringen van Velsen op dit vlak Europastrategie van Velsen EU-strategie die als leidraad geldt voor alle activiteiten en investeringen van Velsen op dit vlak 1. Wat willen wij: Visie op Velsen Met het vaststellen van de Visie op Velsen

Nadere informatie

Provinciale Staten van Overijssel

Provinciale Staten van Overijssel www.prv-overijssel.nl Provinciale Staten van Overijssel Postadres Provincie Overijssel Postbus 10078 8000 GB Zwolle Telefoon 038 425 25 25 Telefax 038 425 75 02 Uw kenmerk Uw brief Ons kenmerk Datum EMT/2005/1830

Nadere informatie

De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA DEN HAAG

De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA DEN HAAG > Retouradres Postbus 20901 2500 EX Den Haag De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA DEN HAAG Plesmanweg 1-6 2597 JG Den Haag Postbus 20901 2500 EX Den Haag T 070-456

Nadere informatie

Statenmededeling aan Provinciale Staten

Statenmededeling aan Provinciale Staten Statenmededeling aan Provinciale Staten Onderwerp Beleidsevaluatie art. 217a Provinciewet van het programma Leefbaarheid@Brabant 2012-2015 Aan Provinciale Staten van Noord-Brabant, Kennisnemen van de beleidsevaluatie

Nadere informatie

Samen geven we richting aan de koers van de NKC

Samen geven we richting aan de koers van de NKC Samen geven we richting aan de koers van de NKC ₀ ₀ ₀ In de aanloop naar de klimaattop in Parijs is eind 2014 de Nederlandse Klimaatcoalitie van start gegaan om CO2 reductie bij bedrijven en andere organisaties

Nadere informatie

Opinievergaring jongeren Gebouwde Omgeving

Opinievergaring jongeren Gebouwde Omgeving Opinievergaring jongeren Gebouwde Omgeving THEMABIJEENKOMST G.O. 27 maart 2013 SER DIALOOGSESSIE 27 februari 2013 40 Young Professionals 50 Young Professionals ONDERWERPEN TER DISCUSSIE: 1. Energiebesparing

Nadere informatie

Dialoog veehouderij Venray

Dialoog veehouderij Venray Dialoog veehouderij Venray aanbevelingen dialoog veehouderij gemeente Venray Datum 21 december 2016 Portefeuillehouder Martijn van der Putten Team RO Naam steller Jos Kniest De onderstaande aanbevelingen

Nadere informatie

Persbericht schaf bovenwettelijke eisen voor het NZKG af voor meer windenergie

Persbericht schaf bovenwettelijke eisen voor het NZKG af voor meer windenergie Persbericht schaf bovenwettelijke eisen voor het NZKG af voor meer windenergie Datum persbericht: 26 oktober 2016 Inhoud: Bedrijven en gemeenten uit het Noordzeekanaalgebied (NZKG) roepen gezamenlijk de

Nadere informatie

Toelichting op de atlassen met de voortgang in de regio s VNG-ONDERSTEUNINGSSTRUCTUUR ENERGIEBESPARING PARTICULIERE WONINGEN

Toelichting op de atlassen met de voortgang in de regio s VNG-ONDERSTEUNINGSSTRUCTUUR ENERGIEBESPARING PARTICULIERE WONINGEN Toelichting op de atlassen met de voortgang in de regio s VNG-ONDERSTEUNINGSSTRUCTUUR ENERGIEBESPARING PARTICULIERE WONINGEN In het Nationaal Energie Akkoord is voor het onderdeel particuliere woningen

Nadere informatie

Samen omschakelen Arnhem, 7 september 2016

Samen omschakelen Arnhem, 7 september 2016 Samen omschakelen Arnhem, 7 september 2016 Waarom zijn we bijeen? Verduurzaming energievoorziening Samenwerking om de NL ambitie te verwezenlijken Samenwerking vanaf de start van initiatieven Draagvlak

Nadere informatie

OMGEVINGSWET OMGEVINGSWET

OMGEVINGSWET OMGEVINGSWET OMGEVINGSWET OMGEVINGSWET Saskia Engbers strateeg Ruimte gemeente Zwolle 25 februari 2016 24-2-2016 wij presenteren u... 2 Opzet presentatie 1. Hoofdlijnen Omgevingswet 2. Hoe past OGW in transformatie

Nadere informatie

Oprichtingsvergadering 3 april 2013. Opgewekt aan het IJ

Oprichtingsvergadering 3 april 2013. Opgewekt aan het IJ Oprichtingsvergadering 3 april 2013 Opgewekt aan het IJ Agenda oprichtingsvergadering 3 april 2013 1.Korte introductie ronde: RvC, bestuur en aanwezigen 2.Over NDSM Energie Missie, visie, kernwaarden,

Nadere informatie

Hoe gaan we Slim en Schoon door de Stad? Stimuleren en faciliteren vanuit de overheid

Hoe gaan we Slim en Schoon door de Stad? Stimuleren en faciliteren vanuit de overheid Hoe gaan we Slim en Schoon door de Stad? Stimuleren en faciliteren vanuit de overheid Carin Biegnolé C O N V E R S I O N P L AT F O R M S V O O R K O P L O P E R S U Hogeschool Utrecht Hogeschool van Amsterdam

Nadere informatie

Ontwerp Gezonde Systemen

Ontwerp Gezonde Systemen Ontwerp Gezonde Systemen Het huidige zonne-inkomen gebruiken De cycli van de natuur worden aangedreven door de energie van de zon. Bomen en planten vervaardigen voedsel op zonlicht. De wind kan worden

Nadere informatie

Resultaten enquête onder wethouders grote gemeenten over duurzame mobiliteit

Resultaten enquête onder wethouders grote gemeenten over duurzame mobiliteit Resultaten enquête onder wethouders grote gemeenten over duurzame mobiliteit Juni 2016 Pagina Voorwoord 3 1. Samenvatting 4 2. Aanleiding en opzet enquête 4 3. Resultaten 5 1.1 Rol duurzame mobiliteit

Nadere informatie

1E SCHOOL. duurzaam gerenoveerd

1E SCHOOL. duurzaam gerenoveerd 1E SCHOOL duurzaam gerenoveerd DUURZAAM RENOVEREN investeren in MEERVOUDIGE OPBRENGST INHOUD PRESENTATIE 1 Niet duurzame school 2 Duurzaam bouwen & leven 3 Duurzame energie, kleinschalig opgewekt 4 Passief

Nadere informatie

Provinciaal blad van Noord-Brabant

Provinciaal blad van Noord-Brabant Provinciaal blad van Noord-Brabant ISSN: 0920-1408 Onderwerp Vragen inzake Antwoorden op vragen ex art. 3.2. Reglement van Orde over ontwikkelingen op het gebied van elektrisch rijden in Noord-Brabant.

Nadere informatie

IenM begroting 2015: inzetten op betere verbindingen in een schonere leefomgeving

IenM begroting 2015: inzetten op betere verbindingen in een schonere leefomgeving IenM begroting 2015: inzetten op betere verbindingen in een schonere leefomgeving 16 september 2014-15:25 Het ministerie van Infrastructuur en Milieu besteedt in 2015 9,2 miljard euro aan een gezond, duurzaam

Nadere informatie

1. Onderwerp Beëindiging deelname Regionaal Platform Arbeidsmarktbeleid Rijn Gouwe (RPA) 2. Rol van het

1. Onderwerp Beëindiging deelname Regionaal Platform Arbeidsmarktbeleid Rijn Gouwe (RPA) 2. Rol van het In Holland Rijnland werken samen: Alphen aan den Rijn, Hillegom, Kaag en Braassem, Katwijk, Leiden, Leiderdorp, Lisse, Nieuwkoop, Noordwijk, Noordwijkerhout, Oegstgeest, Teylingen, Voorschoten en Zoeterwoude

Nadere informatie

Decentrale duurzame elektriciteitsproductie

Decentrale duurzame elektriciteitsproductie Decentrale duurzame elektriciteitsproductie Business case en maatschappelijke kosten-batenanalyse Imagine the result Wat komt aan de Aanleiding Afbakening en structurering onderzoek orde? Basisresultaat

Nadere informatie

Green Deal. 21 November 2013 Herry Nijhuis (AgentschapNL) Coördinerend manager Green Deals

Green Deal. 21 November 2013 Herry Nijhuis (AgentschapNL) Coördinerend manager Green Deals Green Deal 21 November 2013 Herry Nijhuis (AgentschapNL) Coördinerend manager Green Deals Inhoud presentatie Overheidsbeleid Green Deal Green Deal Aanpak Voorbeelden van Green Deals Green Deal initiatief

Nadere informatie

Discussiestuk ten behoeve van vaststelling nadere criteria bewonersinitiatieven

Discussiestuk ten behoeve van vaststelling nadere criteria bewonersinitiatieven Discussiestuk ten behoeve van vaststelling nadere criteria bewonersinitiatieven Leeswijzer Naar aanleiding van de recente behandeling van bewonersinitiatieven in de afgelopen vergadering en daarbuiten

Nadere informatie

SAMENWERKING OVER TRADITIONELE GRENZEN HEEN. De Energiefabriek en andere voorbeelden uit de praktijk van de waterschappen

SAMENWERKING OVER TRADITIONELE GRENZEN HEEN. De Energiefabriek en andere voorbeelden uit de praktijk van de waterschappen SAMENWERKING OVER TRADITIONELE GRENZEN HEEN De Energiefabriek en andere voorbeelden uit de praktijk van de waterschappen Duopresentatie Hennie Roorda en Tanja Klip 1. Ambities en resultaten waterschappen

Nadere informatie

DE ENERGIE[R]EVOLUTIE ACTIES HAVO/VWO

DE ENERGIE[R]EVOLUTIE ACTIES HAVO/VWO DE ACTIES HAVO/VWO ACTIES RONDE 1 NEDERLANDSE OVERHEID De overheid besluit 500 subsidie te verlenen aan 30.000 woningeigenaren die hun woning isoleren. Dit levert in totaal een afname van 5 -units uitstoot

Nadere informatie

Onderzoek naar het gevoerde kabinetsbeleid. September 2016

Onderzoek naar het gevoerde kabinetsbeleid. September 2016 Onderzoek naar het gevoerde kabinetsbeleid September 2016 Samenvatting - Middenbedrijf geeft gevoerde kabinetsbeleid een ruime voldoende Nederlandse middelgrote en kleine bedrijven zijn in het algemeen

Nadere informatie

Solar Green Point. Gemeente Geldermalsen

Solar Green Point. Gemeente Geldermalsen Solar Green Point Gemeente Geldermalsen Coöperatieve vereniging Coöperatieve principes Rochdale nog steeds actueel (1844) Open en vrijwillig lidmaatschap Democratische controle door de leden Economische

Nadere informatie

De Cleantech Regio Stedendriehoek 1 daagt uit!

De Cleantech Regio Stedendriehoek 1 daagt uit! Stedendriehoek 1 daagt uit! Eo Wijers-prijsvraag 2014-2015 1 Apeldoorn, Brummen, Deventer, Epe, Lochem, Voorst en Zutphen eo wijers-stichting voor ruimtelijke kwaliteit in de regio Stedendriehoek daagt

Nadere informatie

Maak werk van zon & wind Schone energie voor heel Tynaarlo. Tynaarlo

Maak werk van zon & wind Schone energie voor heel Tynaarlo. Tynaarlo Maak werk van zon & wind Tynaarlo Aanleiding Najaarsnota 2008 aankondiging plannen voor duurzame energie Voorjaar 2009 ontwikkelen scenario s Mei 2009 raadpleging inwoners Tynaarlo Juni 2009 voorstellen

Nadere informatie

Investeren in klimaatactie, investeren in LIFE

Investeren in klimaatactie, investeren in LIFE istock Investeren in klimaatactie, investeren in LIFE Overzicht van het nieuwe LIFE-subprogramma Klimaatactie 2014-2020 Klimaat Wat is het nieuwe LIFE-subprogramma Klimaatactie? De Europese staatshoofden

Nadere informatie

Samen, duurzaam doen!

Samen, duurzaam doen! Samen, duurzaam doen! Een online platform voor duurzaamheid in de Kromme Rijn en Utrechtse Heuvelrug Transitie: We leven niet in een tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperken Jan

Nadere informatie

Financieringsmogelijkheden Verenigingen of MKB (#020)

Financieringsmogelijkheden Verenigingen of MKB (#020) Financieringsmogelijkheden Verenigingen of MKB (#020) (Voor)financiering door een derde 1. Zonline Doneer de zon: Zonline biedt in samenwerking met Urgenda de mogelijkheid om via crowdfunding zonnepanelen

Nadere informatie

Samen Duurzaam DOEN! Stap 1 // Welkom en inleiding. Stap 2 // Voorstelronde aanwezigen. (5 minuten) (10 minuten)

Samen Duurzaam DOEN! Stap 1 // Welkom en inleiding. Stap 2 // Voorstelronde aanwezigen. (5 minuten) (10 minuten) Samen Duurzaam DOEN! Leuk dat u samen met uw buren na wilt denken over duurzaamheid. Aan de hand van dit stappenplan helpen wij u graag op weg om het gesprek op gang te brengen. Dit stappenplan is bedoeld

Nadere informatie

Werkgroep Duurzame Energie

Werkgroep Duurzame Energie AANLEIDING Tijdens de raadsvergadering van 7 juni 2011 heeft de gemeenteraad raadsbreed een motie aangenomen, waarin het college wordt opgedragen een raadsconferentie te organiseren over de mogelijkheid

Nadere informatie

De overheid als launching customer

De overheid als launching customer De overheid als launching customer Julia Williams Project leader elektrisch rijden Ministerie van Economische zaken, Landbouw en Innovatie Waarom elektrisch rijden? Klimaat Het duurzame energiesysteem

Nadere informatie

Tussenevaluatie Zutphen energieneutraal anno 2012 Forum 23 april 2012

Tussenevaluatie Zutphen energieneutraal anno 2012 Forum 23 april 2012 Tussenevaluatie Zutphen energieneutraal anno 2012 Forum 23 april 2012 Sabine van Galen-Avegaart Agenda 1. De opgave Zutphen energieneutraal 2. Resultaat van ons beleid in cijfers 3. Wat hebben we in 2010-2011

Nadere informatie

Hartelijk dank aan de Raad voor het Openbaar Bestuur voor dit advies over de relatie tussen decentrale overheden en Europa.

Hartelijk dank aan de Raad voor het Openbaar Bestuur voor dit advies over de relatie tussen decentrale overheden en Europa. Het gesproken woord geldt Speech VNG-voorzitter Jorritsma Rob, 25 november 2013 Hartelijk dank aan de Raad voor het Openbaar Bestuur voor dit advies over de relatie tussen decentrale overheden en Europa.

Nadere informatie

Datum: 7 september 2009 Onderwerp: uitvraag nieuwe regionale fietsverbindingen voor woon-werkverkeer

Datum: 7 september 2009 Onderwerp: uitvraag nieuwe regionale fietsverbindingen voor woon-werkverkeer a > Retouradres Postbus 2090 2500 EX Den Haag adreslijst Plesmanweg -6 Postbus 2090 2500 EX Den Haag T +3 70 35 67 F +3 70 35 7467 www.verkeerenwaterstaat.nl Contactpersoon drs. A.J. Zinn T 070-35688 :

Nadere informatie

CO2-Prestatieladder Participatieplan Invalshoek D: Participatie

CO2-Prestatieladder Participatieplan Invalshoek D: Participatie Titel: CO2-Prestatieladder Participatieplan Datum: 07-03-2016 Auteur: J.A.C. van Dijk Verificateur: A.L.J. Timmermans Bredaseweg 43, 4844 CK Terheijden Postbus 110, 4844 ZJ Terheijden Telefoon: 076 5933450

Nadere informatie

WATER- SCHAPPEN & ENERGIE

WATER- SCHAPPEN & ENERGIE WATER- SCHAPPEN & ENERGIE Resultaten Klimaatmonitor Waterschappen 2014 Waterschappen willen een bijdrage leveren aan een duurzame economie en samenleving. Hiervoor hebben zij zichzelf hoge ambities gesteld

Nadere informatie

MEMO GAD BNG 28.50.30.701 ISO 14001. Gewestelijke Afvalstoffen Dienst. Portefeuillehouders Milieu. Werkgroep biomassa en 'rijden op groen gas'

MEMO GAD BNG 28.50.30.701 ISO 14001. Gewestelijke Afvalstoffen Dienst. Portefeuillehouders Milieu. Werkgroep biomassa en 'rijden op groen gas' Gewestelijke Afvalstoffen Dienst Gooi en Vechtstreek Postadres: Postbus 514 1200 AM Hilversum Bezoekadres: Hooftlaan 32 1401 EE Bussum Telefoon: (035) 699 18 88 Fax: (035) 694 17 45 Internet: www.gad.nl

Nadere informatie

Aan de raad AGENDAPUNT 3. Doetinchem, 15 april 2009 ALDUS BESLOTEN 23 APRIL Klimaatplan Doetinchem

Aan de raad AGENDAPUNT 3. Doetinchem, 15 april 2009 ALDUS BESLOTEN 23 APRIL Klimaatplan Doetinchem Aan de raad AGENDAPUNT 3 Doetinchem, 15 april 2009 ALDUS BESLOTEN 23 APRIL 2009 Klimaatplan Doetinchem 2009-2012 Voorstel: 1. het beleidskader klimaat vaststellen, wat inhoudt dat de gemeente inzet op

Nadere informatie

Zonder Energieopslag geen Energietransitie. Teun Bokhoven Duurzame Energie Koepel WKO-Manifestatie / 30 Oktober 2013

Zonder Energieopslag geen Energietransitie. Teun Bokhoven Duurzame Energie Koepel WKO-Manifestatie / 30 Oktober 2013 Zonder Energieopslag geen Energietransitie Teun Bokhoven Duurzame Energie Koepel WKO-Manifestatie / 30 Oktober 2013 Duurzame Energie Koepel 6 brancheorganisaties (wind, zon, bodemenergie, bio, warmtepompen,

Nadere informatie

MKBA Windenergie Lage Weide Samenvatting

MKBA Windenergie Lage Weide Samenvatting MKBA Windenergie Lage Weide Delft, april 2013 Opgesteld door: G.E.A. (Geert) Warringa M.J. (Martijn) Blom M.J. (Marnix) Koopman Inleiding Het Utrechtse College en de Gemeenteraad zetten in op de ambitie

Nadere informatie

Bedrijventerrein Isselt/Awest: op weg naar duurzame innovatie

Bedrijventerrein Isselt/Awest: op weg naar duurzame innovatie Bedrijventerrein Isselt/Awest: op weg naar duurzame innovatie Bij elkaar brengen van vraag en aanbod voor duurzaam energiegebruik op bedrijventerrein Isselt/Awest 1 juni 2016 Projectaanpak samengevat Innovem

Nadere informatie

Groen gas. Duurzame energieopwekking. Totaalgebruik 2010: 245 Petajoule (PJ) Welke keuzes en wat levert het op?

Groen gas. Duurzame energieopwekking. Totaalgebruik 2010: 245 Petajoule (PJ) Welke keuzes en wat levert het op? Totaalgebruik 2010: 245 Petajoule (PJ) Groen gas Welke keuzes en wat levert het op? Huidig beleid 100 miljoen m 3 groen gas. Opbrengst: 3 PJ. Extra inspanning 200 miljoen m 3 groen gas. Opbrengst: 6 PJ.

Nadere informatie

Grootschalige verduurzaming door creatieve coalities

Grootschalige verduurzaming door creatieve coalities Grootschalige verduurzaming door creatieve coalities André de Groot gemeente Rotterdam, programma Versnelling010 27 januari 2015 Opbouw stedelijk programma Duurzaam Groene, gezonde en veerkrachtige stad

Nadere informatie

Zes gemeenten erbij: een uitdaging voor de VNG

Zes gemeenten erbij: een uitdaging voor de VNG 138 Zes gemeenten erbij: een uitdaging voor de VNG De huidige samenwerking met de eilanden is vooral gebaseerd op meer of minder intensieve uitwisseling van kennis en ervaring. Bij volledige integratie

Nadere informatie

Masterclass IV. Energie op bedrijventerreinen

Masterclass IV. Energie op bedrijventerreinen Masterclass IV Energie op bedrijventerreinen Programma Tijd Onderwerp Wie 16.00 Welkom Aleida van den Akker / Margreet Verwaal (Provincie Zuid-Holland) 16.05 Context en urgentie Wiebe Brandsma (Provincie

Nadere informatie

Stappenplan Zon op Huurwoning Amsterdam

Stappenplan Zon op Huurwoning Amsterdam Context Klimaatprobleem Er is sprake van een wereldwijd klimaatprobleem, waarbij de temperatuur over de afgelopen decennia structureel is opgelopen. Deze trend wordt veroorzaakt door de uitstoot van broeikasgas,

Nadere informatie

Energie coöperaties: Hoe en waarom?

Energie coöperaties: Hoe en waarom? Energie coöperaties: Hoe en waarom? Bob Duindam, Woerden Donald van den Akker Wethoudersconferentie, 26-11-2014 Programma Klimaatverbond Nederland Veranderende wereld Transitie Circulaire economie Bestuurlijke

Nadere informatie

CPB doorrekening verkiezingsprogrammaʼs: Duurzaamheid"

CPB doorrekening verkiezingsprogrammaʼs: Duurzaamheid CPB doorrekening verkiezingsprogrammaʼs: Duurzaamheid" Inleiding! Wat zijn de plannen van de politieke partijen op gebied van duurzaamheid en wat betekent het voor de bouw?" Dit document zet de verschillende

Nadere informatie

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus EA DEN HAAG

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus EA DEN HAAG > Retouradres Postbus 20011 2500 EA Den Haag Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Turfmarkt 147 Den Haag Postbus 20011 2500 EA Den Haag Uw kenmerk 2016Z15884

Nadere informatie

tot eind 2025 - LED verlichting bij vervanging - inzet slimme verlichtingsconcepten

tot eind 2025 - LED verlichting bij vervanging - inzet slimme verlichtingsconcepten Doelstelling Actie Doorlooptijd Wat gaan we doen Eigenaarschap Eigen organisatie 20% energiebesparing t.o.v. 2015 Energiebesparing gemeentelijke gebouwen 20% transitie naar hernieuwbare energie t.o.v.

Nadere informatie

Datum 13 november 2013 Betreft Motie Sjoerdsma (33625, nr. 8) inzet private sector bij klimaatfinanciering

Datum 13 november 2013 Betreft Motie Sjoerdsma (33625, nr. 8) inzet private sector bij klimaatfinanciering Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 Den Haag Bezuidenhoutseweg 67 2594 AC Den Haag Postbus 20061 Nederland www.rijksoverheid.nl Datum 13 november 2013 Betreft Motie Sjoerdsma

Nadere informatie

Samen, duurzaam doen!

Samen, duurzaam doen! Samen, duurzaam doen! Een E-platform voor duurzaamheid in de Utrechtse Heuvelrug Transitie: We leven niet in een tijdperk van verandering maar in een verandering van tijdperken Jan Rotmans hoogleraar transitie-management,

Nadere informatie

Managementsamenvatting adviesrapport

Managementsamenvatting adviesrapport Managementsamenvatting adviesrapport Onderzoek succesfactoren, knelpunten en ondersteuningsbehoeften van Nederlandse Gemeenten rond MVO-stimulering, verduurzaming van de bedrijfsvoering en duurzaam inkopen

Nadere informatie

Programma Energie 2012-2015 Samenvatting Projectplan

Programma Energie 2012-2015 Samenvatting Projectplan Programma Energie 2012-2015 Samenvatting Projectplan Lokale Energie Lokale Energie - 4 Lokale energie-initiatieven - Een loket voor buurt- en dorpsinitiatieven Projectnaam : Lokale Energie Opdrachtgever

Nadere informatie

Volledige uitleg oproep Tools voor EnergielinQ

Volledige uitleg oproep Tools voor EnergielinQ Volledige uitleg oproep Tools voor EnergielinQ Inleiding Energiesprong is een programma dat de Stichting Experimenten Volkshuisvesting (SEV) uitvoert in opdracht van het ministerie van Binnenlandse Zaken

Nadere informatie

Wagenparkscan. Schoon op Weg. Bewust rijden met groene energie. bouwen aan samenhang

Wagenparkscan. Schoon op Weg. Bewust rijden met groene energie. bouwen aan samenhang Wagenparkscan Schoon op Weg Bewust rijden met groene energie bouwen aan samenhang Schoon op Weg > Vrijblijvende wagenparkscan Stadsregio Rotterdam werkt onder de noemer Schoon op Weg aan een betere luchtkwaliteit

Nadere informatie

Platform Bèta Techniek. Connect 05 2015. Chemiedag 2015. Hoe kunnen onderwijs en bedrijfsleven succesvol samenwerken?

Platform Bèta Techniek. Connect 05 2015. Chemiedag 2015. Hoe kunnen onderwijs en bedrijfsleven succesvol samenwerken? Platform Bèta Techniek Connect 05 2015 Chemiedag 2015 Hoe kunnen onderwijs en bedrijfsleven succesvol samenwerken? Succesvolle samenwerking tussen onderwijs en bedrijfsleven is de basis voor groei van

Nadere informatie

Knelpunt 1: Elektrisch rijden wordt fiscaal zwaarder belast dan rijden op fossiele brandstoffen

Knelpunt 1: Elektrisch rijden wordt fiscaal zwaarder belast dan rijden op fossiele brandstoffen Inbreng Nuon voor de Ronde Tafel Elektrisch Rijden 9 juni 2016, Kamercommissie voor Economische Zaken Contact: alied.wessels.boer@nuon.com of joris.hupperets@nuon.com Samenvatting Randvoorwaarde voor elektrisch

Nadere informatie

CON VENAN T ACH T ERHOEK 2020

CON VENAN T ACH T ERHOEK 2020 CON VENAN T ACH T ERHOEK 2020 Coöperatief samenwerkende ondernemers, overheid en maatschappelijke organisaties De o nde rge te kenden : de ondernemers, hierbij vertegenwoordigd door de heer Gerrit Jan

Nadere informatie

Elektrisch rijden is de toekomst

Elektrisch rijden is de toekomst Elektrisch rijden is de toekomst Duurzaam onderweg in Rotterdam www.rotterdam.nl/elektrischrijden Elektrisch rijden neemt een vlucht. Er rijden steeds meer elektrische voertuigen rond. Een positieve ontwikkeling

Nadere informatie

Ontwikkelingen Zonne-energie

Ontwikkelingen Zonne-energie Ontwikkelingen Zonne-energie : Energieke Samenleving onderweg naar morgen Bert Bakker NIEUW: Bezuidenhoutseweg 50 2594 AW Den Haag 070 3040114 De oorsprong van (duurzame) energie De zon als energieleverancier

Nadere informatie

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE > Retouradres Postbus 90801 2509 LV Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE 2513AA22XA Postbus 90801 2509 LV Den Haag Anna van Hannoverstraat 4

Nadere informatie

Alle kinderen kunnen Roefelen Stichting Roefelen zoekt partners 2013-2017

Alle kinderen kunnen Roefelen Stichting Roefelen zoekt partners 2013-2017 Alle kinderen kunnen Roefelen Stichting Roefelen zoekt partners 2013-2017 Het is belangrijk dat kinderen al jong kennis maken met bedrijven en beroepen. Roefelen maakt dat mogelijk. De in 2011 opgerichte

Nadere informatie