Laat mensen groeien. Jaarverslag concern GGzE 2014

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Laat mensen groeien. Jaarverslag concern GGzE 2014"

Transcriptie

1 Laat mensen groeien Jaarverslag concern GGzE

2 3 Woord vooraf 3. Woord van de redactie Inhoudsopgave Menselijke interactie en liefdevolle bejegening 6. Presentiebenadering 7. In Contact 2 Eigen keuzes en verantwoordelijkheid door informatie en educatie 9. Blended Care 10. Online module heet welkom 3 Uitstekende behandeling 12. De Gezinspoli 13. De beste ketenzorg 4 Gezond eten, drinken en bewegen 15. Afdelingen koken zelf 16. Bewegingstuin Aanvullende zorg en zingeving 18. Klussen voor verbinding 19. The Legend 6 Menswaardige technologie 23. E-lab in nieuwe fase 24. Kritische blik belangrijk BETERE ZORG 25 7 Architectuur en interieur dragen bij aan gezondheid en heling 26. Bouwactiviteiten Psychose afgerond 27. Passende huisvesting Vrienden, familie en gemeenschap spelen een positieve rol 29. Wonen op Gerretsonplein 30. Interactieve eco-app hulpmiddel 9 Tevreden cliënten 34. Nieuwe methodiek voor cliëntwaardering 35. CCR HELENDE OMGEVING Tevreden en gemotiveerde medewerkers 37. Arbeidsmobiliteit 38. Zelforganisatie Gezonde financiële resultaten 40. Risicospreiding mogelijk 42. Van transitie naar transformatie 12 Goede marktpositie en relaties met belanghebbenden 44. Eindhoven koploper 45. Turbulente tijd Algemene beschouwing 48. Raad van Bestuur 50. College Geneesheren-directeur 51. Raad van Toezicht In het kort 53. Realisatie doelstellingen en Werkgebied 54. Profiel en organisatie GGzE 56. Kerngegevens GEZONDE ORGANISATIE ALGEMENE BESCHOUWING IN HET KORT

3 Woord vooraf Woord vooraf Met dit jaarverslag informeren we u over de prestaties van GGzE in. In heeft GGzE het Planetree-label behaald, een mijlpaal waar we ontzettend trots op zijn. Wat dit inhoudt en betekent voor cliënten en medewerkers kunt u lezen in dit verslag. Naast dit jaarverslag komt er een jaarrekening beschikbaar en zijn de elektronische bijlagen gevuld op jaarverslagenzorg.nl. Per Planetree-component treft u eveneens interviews aan met betrokkenen bij dit onderwerp. Daarnaast hebben we per Planetree-pijler een infographic samengesteld met interessante cijfers. Laat mensen groeien De nieuwe slogan van GGzE is GGzE Laat mensen groeien!. Groeien staat voor de vooruitgang en de ontwikkeling van cliënten én medewerkers. Met laat geven we aan dat we enerzijds ruimte en gelegenheid geven en anderzijds faciliteren en mogelijkheden bieden aan cliënten en medewerkers om te kunnen groeien. Per Planetree-component doen we verslag van de prestaties van GGzE. Met smileys geven we aan of gestelde doelen helemaal, deels of niet zijn gehaald. geheel gerealiseerd deels gerealiseerd niet gerealiseerd Een smiley is een eenvoudig tekeningetje van een lachend gezichtje, vandaar de naam. Het begrip smiley wordt ook uitgebreider gebruikt voor gelijkaardige gezichtjes die andere gemoedstoestanden uitbeelden. Een smiley in ASCII-tekens is een emoticon. Het woord is in het Nederlands taalgebruik ingeburgerd sinds de opkomst van het internet vanaf halverwege de jaren 90 en wist zich te wortelen in de jongerencultuur. Vóór die tijd was lachebekje de gangbare Nederlandse benaming. Een infographic of informatieve illustratie geeft een informatieve weergave van verschillende objecten met een combinatie van tekst en beeld. Ze is bedoeld voor het overdragen van informatie, data en kennis. Het wordt toegepast door journalisten in nieuws- en achtergrondartikelen, in financiële jaarverslagen, in openbaar vervoerssystemen als verklarend beeld en voor wetenschappelijke of educatieve doeleinden. Bron: Wikipedia Het jaarverslag eindigt met een beschouwing van de Raad van Bestuur, het College Geneesheren-directeur en twee vertrekkende leden van de Raad van Toezicht. Accountantsverklaring In hebben de accountants voor de hele GGZ-sector aangegeven dat er door alle wijzigingen in de financiering landelijk een duidelijk normenkader ontbreekt. Hierdoor is het voor hen niet mogelijk om een goedkeurende verklaring af te geven. Alle betrokken partijen hebben gezamenlijk een oplossing hiervoor gevonden. Op moment van schrijven vindt er onderzoek plaats naar deze oplossing waarna afspraken gemaakt kunnen worden over de accountantsverklaring. De Raad van Toezicht van GGzE heeft besloten om het jaarverslag goed te keuren en de jaarrekening aan te houden totdat de uitkomsten van het onderzoek bekend zijn. Hierna zal de accountantscontrole worden afgerond. Wij wensen u veel leesplezier. Mocht u opmerkingen of vragen hebben of op een andere manier met ons over het jaarverslag in gesprek willen dan stellen wij dat zeer op prijs Redactie jaarverslag Bron: Wikipedia JAARVERSLAG GGzE 3

4 Menselijke interactie en liefdevolle bejegening Inspiratiedag Ik ben vorig jaar begonnen met groepstherapie. Daar heb ik zoveel aan gehad dat ik met mijn ervaring anderen wil helpen. Na wat zoeken kwam ik uit bij het Cliëntenbelangenbureau. Daar ben ik nu actief en dat geeft me veel energie. Marjolein, ervaringsdeskundig vrijwilliger Vorig jaar heb ik me erg bezig gehouden met het daadwerkelijk handelen volgens de visie die de mens centraal stelt bij hulpverlening. Respectvol zijn, dichtbij mensen staan, op jezelf reflecteren, niet in rollen vervallen. De Boei Plaza is een plek waar écht volgens die visie wordt gewerkt. Ieteke Sijmons, vrijwilliger Betere Zorg Het was een jaar met prachtige, vooral positieve verrassingen. Ik heb mijn eigen ik voor een groot deel ontdekt. Maar ik ben er nog niet. Ik leer en ontdek nog elke dag. Lütfiye Karatas, vrijwilliger De Woenselse Poort Ik vond het erg moeilijk om te starten met een behandeling bij GGzE, bang dat ik een labeltje opgeplakt zou krijgen. Gelukkig ben ik goed geholpen. Ik ben er nog lang niet maar blijf hard mijn best doen, want ik weet zeker dat ik met hulp nog veel sterker kan worden. Puck, cliënt Mijn echtgenote is een jaar geleden overleden. Ik ontmoette toen bij GGzE een bijzondere psychiater, die op een hele goede wijze sprak over het omgaan met verlies van dierbaren. Daar heb ik veel aan gehad. Toon, bezoeker 4 JAARVERSLAG GGzE

5 1 Menselijke interactie en liefdevolle bejegening Menselijke interactie en liefdevolle bejegening Bij menselijke interactie en liefdevolle bejegening gaat het om het maken van oprecht vriendelijk contact, luisteren met aandacht, zorgen voor elkaar en het tonen van waardering. Maar ook verantwoordelijkheid nemen voor eigen gedrag en elkaar aanspreken. Bij GGzE spelen ervaringsdeskundigen hierbij een belangrijke rol. Markieza GGzE is een van de koplopers op het gebied van cliëntenparticipatie en ervaringsdeskundigheid. In is de coöperatie Markieza opgericht. De coöperatie is ontstaan uit de samenwerking tussen GGzE en een aantal regionale partijen op het gebied van zorg en onderwijs. Vanuit Markieza vindt onderzoek, ontwikkeling en onderwijs op het gebied van ervaringsdeskundigheid plaats. Er wordt begeleiding, training en opleiding gegeven aan mensen met een kwetsbaarheid waarin ze leren ervaringen te delen en (ervaringsdeskundige) competenties te ontwikkelen. Ervaringsdeskundigen Ervaringsdeskundigen zijn medewerkers met een cliëntervaring die een MBO- of HBO-opleiding hebben gevolgd om hun ervaring in te zetten ten behoeve van anderen. Het aantal ervaringsdeskundigen is in licht gestegen ten opzichte van (64 respectievelijk 61 personen). Op inhoudelijk gebied zijn er belangrijke stappen gezet in de functie. Zo zijn van zowel de functie ervaringsdeskundig begeleider als ervaringsdeskundig begeleider senior nieuwe functieprofielen vastgesteld met een passende inschaling. Clientenservicepunt Binnen De Woenselse Poort is een cliëntenservicepunt dat draait op de inzet van ervaringsdeskundigen. In zijn de openingstijden uitgebreid naar vier dagen in de week. Het cliëntenservicepunt is nu beschikbaar voor cliënten van zowel de laag als de hoog beveiligde zone. Cliënten kunnen bij het servicepunt terecht met hun vragen, kunnen bondgenoten ontmoeten en workshops volgen. Het grote aantal bezoekers geeft aan dat hiermee in de behoeften van cliënten wordt voorzien. Het cliëntenservicepunt biedt vier stageplekken aan personen die hun ervaring willen gaan inzetten en een opleiding volgen. Al tijdens hun stage weten zij een voorbeeldrol te vervullen omdat ze kunnen laten zien wat je kunt bereiken als je je hiervoor inzet. Door de aanwezigheid van ervaringsdeskundigen in opleiding worden clienten in staat gesteld zichzelf te motiveren en te werken aan hun herstel. Separaties nemen af Ook in is er hard gewerkt aan het verminderen van de inzet van drang- en dwangmaatregelen. Om dit te bereiken is er een nieuw programma gestart genaamd In Contact. Uit de cijfers (zie hiervoor pagina 20) wordt duidelijk dat separatie daadwerkelijk afneemt: zowel wat betreft het aantal uren, de duur van de separatie en het aantal cliënten dat het betreft. Wel zien we dat afzondering en verblijf op eigen kamer toeneemt. Het thema ervaringsdeskundigheid wordt meer vorm gegeven Het aantal ervaringsdeskundigen stijgt JAARVERSLAG GGzE 5

6 Menselijke interactie en liefdevolle bejegening Presentiebenadering Presentie zit soms in kleine dingen Met aandacht naar iemand luisteren, zonder oordeel. Oprechte interesse voor iemand tonen, contact maken met de cliënt. Het lijkt vanzelfsprekend, toch schiet het er vaak bij in. Met de introductie van presentiebenadering brengt GGzE daar verandering in. Presentie is goede, nabije, afgestemde zorg die professioneel en met liefde gegeven wordt. De aandacht ervoor is onderdeel van een grotere beweging die gaande is. Planetree, herstelgerichte zorg, de verdraaide organisatie; het zijn allemaal visies die uitgaan van het centraal stellen van de cliënt en gelijkwaardig met elkaar omgaan, zegt Ellen Jacobs, centrummanager van De Woenselse Poort. We zijn door professionalisering verder weggeraakt van de bedoeling van goede zorg. Terwijl professionaliteit m niet zit in het maken van een goed verslag, maar het maken van contact met de cliënt. Training In zijn medewerkers op verschillende afdelingen van GGzE en De Woenselse Poort getraind in presentiebenadering. Ze leerden bijvoorbeeld over verdunde ernst : een gesprek voeren terwijl je iets aan het doen bent. Een goed voorbeeld daarvan is het tv-programma Taarten van Abel, zegt Jacobs. Je krijgt een heel ander gesprek wanneer je samen met iets bezig bent dan wanneer je tegenover elkaar aan tafel zit. Hans Wondergem, teamcoördinator bij GGzE Centrum Psychose, ziet dagelijks in de praktijk hoe waardevol presentiebenadering kan zijn. Het zit soms in kleine dingen, vertelt hij. Zoals een arm om iemands schouder. Of cliënten mee laten beslissen over waar ze op vakantie gaan. Ik vind het een hele goede ontwikkeling, veel natuurlijker. We kunnen weer doen waarvoor we ooit in de zorg zijn gegaan. Door echt met cliënten in gesprek te gaan en te vragen naar hun dromen, blijken grote wensen ineens gemakkelijk te vervullen. Alleen met doorvragen kom je erachter wat iemand echt belangrijk vindt, zegt Wondergem. Zo merkten we dat een cliënt heel graag weer contact wilde met een familielid. Samen met een medewerker heeft hij dat familielid opgezocht. Zo kun je cliënten helpen hun rollen te herstellen. Kwetsbaar Iedereen ziet de voordelen van presentiebenadering, maar dat wil niet zeggen dat het voor iedereen even gemakkelijk is. Het maakt je als hulpverlener kwetsbaar en ik zie mensen daarmee worstelen, zegt Jacobs. De een kan heel goed oordeelvrij kijken, de ander staat snel met een oordeel klaar. We leren door ons daarvan bewust te zijn. Bij GGzE Centrum Psychose ziet Wondergem dat de houding van medewerkers echt aan het veranderen is. We hebben presentiebenadering ook al doorgetrokken naar casuïstiekbespreking. We praten veel meer over welke mogelijkheden we gevonden hebben bij een cliënt en hoe we hem of haar op een hoger plan kunnen brengen. 6 JAARVERSLAG GGzE

7 In Contact Meebewegen met de client Cliënten letterlijk en figuurlijk meer bewegingsruimte en eigen regie geven en daarmee het aantal dwang- en drangmaatregelen verminderen. Dat is de kern van het project In Contact, dat als opvolger van Het Roer Om in het licht zag. Van medewerkers vraagt dit een flinke omslag in denken en doen. Nieuwe trainingsvormen gaan hierbij helpen. tact. Lange tijd stond beheersen, grip krijgen en controleren centraal. Daar willen we vanaf, want dit leidt vaak tot spanning en verkramping, zowel bij de hulpverlener als de cliënt. Met behulp van Veilig In Contact willen we toe naar een meer ontspannen benadering, ook fysiek. Dat is de kanteling. Concreet betekent dit dat onrustige cliënten niet meer stevig worden vastgehouden of anderszins gefixeerd. Want dit is feitelijk een ingrijpende dwangmaatregel. Bij GGzE leren we medewerkers om, binnen verantwoorde grenzen, met de cliënt mee te bewegen, aldus Pols. Maar hoe doe je dat zonder je onveilig te voelen? Daar wordt in de nieuwe training aandacht aan besteed, onder andere via leersituaties. Pols benadrukt dat In Contact een groot project is waarmee, naast Veilig In Contact, veel thema s gemoeid zijn. Eén daarvan is de inbreng van naasten, vult Eric Smets aan. Heel belangrijk, want familie weet vaak beter waar iemand rustiger van wordt. Op dat vlak valt nog veel winst te behalen. Menselijke interactie en liefdevolle bejegening In Contact is in eerste instantie gefocust op het terugdringen van eenzame opsluiting, vertelt vervangend projectleider Esther Pols. Om dat te bereiken, is contact houden met de cliënt essentieel. Dit kan separatie voorkomen en anders zo kort mogelijk houden. Door te blijven inzetten op écht contact behoud je de mogelijkheid om maatregelen aan te passen. Waardoor een cliënt bijvoorbeeld weer sneller naar zijn kamer kan. Bewustwording Je bent jezelf niet altijd helemaal bewust van hoeveel of hoe je iets doet. Om gewoontes te veranderen is het belangrijk inzicht te krijgen in die gewoontes. Daarom hebben we vorig jaar de cijfers voor de inzet van dwang- en drangmaatregelen tot op de afdeling inzichtelijk gemaakt. Dan kunnen mensen ook sturen op het verminderen ervan, aldus Pols. Daarnaast heeft leren van elkaar veel aandacht gekregen. Want misschien heeft een andere afdeling al iets gevonden voor hetgeen waar jij nog mee worstelt. Daarom hebben we een uitwisselingsprogramma bedacht waarmee medewerkers een inhoudelijk kijkje in de keuken van een andere afdeling krijgen. Van deze tijd Maar het gaat om meer. De manier waarop de hulpverlener (weer) in contact komt met de cliënt vraagt om een benadering die aansluit bij de Planetree-principes van goede zorg en een helende omgeving. Gericht op de-escaleren en vroegsignalering, vult senior verpleegkundig begeleider Eric Smets aan. Hij is sinds vorig jaar nauw betrokken bij het opzetten van een nieuwe training voor medewerkers, genaamd Veilig In Con-

8 Eigen keuzes en verantwoordelijkheid door informatie en educatie 2 Eigen keuzes en verantwoordelijkheid door informatie en educatie Eén van de belangrijkste elementen uit het Planetree-gedachtengoed is de mogelijkheid om eigen keuzes te maken en verantwoordelijkheid te nemen. Hierdoor houden mensen regie over hun eigen leven en welbevinden. Zowel voor cliënten als voor medewerkers vindt GGzE dit van groot belang. Om deze keuzes te kunnen maken is het belangrijk dat mensen genoeg en heldere informatie krijgen. In is er veel aandacht besteed aan de ontwikkeling van E-health modules voor cliënten en E-learning modules voor medewerkers. E-health voor clienten Behandeling bij GGzE krijgt meer en meer een blended vorm; een mix tussen face to face contact en online coaching. Minddistrict is het platform dat we daarbij gebruiken. Via een account krijgen cliënt en behandelaar toegang tot een scala aan behandelmodules. Denk daarbij aan psycho-educatie, het trainen van vaardigheden, omgaan met klachten en herstelgerichte ondersteuning. Andere mogelijkheden zijn bijvoorbeeld beveiligd mailen en het bijhouden van een dagboek. Er is interactief contact: cliënt en behandelaar sturen elkaar berichten en de modules zijn levendig gemaakt met filmpjes en geluidsfragmenten. Samen met andere GGZ-instellingen en Minddistrict worden de modules up-to-date gehouden en nieuwe modules ontwikkeld. En in ons eigen E-lab op Landgoed De Grote Beek worden in nauwe samenwerking tussen cliënten en medewerkers nieuwe modules gemaakt. E-health maakt dat we met een hernieuwde blik kijken naar de rol van cliënt, naaste en hulpverlener. E-learning voor medewerkers De afgelopen periode heeft GGzE veel ingezet op het bevorderen van deskundigheid van medewerkers. Onder de naam Zorg voor jezelf is in een campagne gestart om de mogelijkheden van deskundigheidsbevordering onder de aandacht te brengen. In is elke week via Yammer en intranet de cursus van de week bekend gemaakt. Het gebruik van het leermanagementsysteem, waaronder het gebruik van E-learning, is in weer toegenomen. In totaal zijn in E-learning modules geraadpleegd: 4,9 modules per medewerker. Dit is 11% meer dan in (9.158). GGzE is lid van GGZ Ecademy en er is een licentie aangekocht voor de modules van GoodHabitz. Dit is de onlineopleider van Nederland met een breed aanbod aan trainingen voor professionals. Yammer is een microblogging-webdienst gelanceerd in september Gebruikers kunnen berichten (post-updates) plaatsen, post-updates van anderen volgen, onderwerpen taggen etc. Yammer richt zich op bedrijven. Bij GGzE zijn bijna van de ruim medewerkers aangemeld op Yammer. Bron: Wikipedia Eigen regie door zelforganisatie In is bij GGzE de beweging naar zelforganisatie ingezet om de eigen regie van medewerkers te vergroten. Zelforganisatie wil zeggen dat medewerkers de ruimte krijgen om hun werk zodanig te organiseren dat dit optimaal aansluit bij het doel van hun werkzaamheden. Zelforganisatie is een middel om de cliënt centraal te stellen in het zorgproces. In hoofdstuk 10 komen we uitgebreid op dit thema terug. De informatieverstrekking aan cliënten verbetert door onder andere inzet van innovatieve communicatievormen 8 JAARVERSLAG GGzE

9 Blended Care Zorgmix geeft client grote regierol Op weg naar betere zorg wordt het steeds belangrijker om een optimale mix van behandeling, therapie en zelfhulp te realiseren. Niet meer alleen eens in de zoveel tijd een gesprek met de therapeut, maar veel meer verschillende mogelijkheden en meer regie bij de cliënt bij de keuze van die mogelijkheden. Natuurlijk hebben we een mooie Engelse term voor deze mix: Blended Care. Individuele gesprekken, groepsbijeenkomsten, online informatie en diverse andere online hulpmiddelen die we samenvatten onder de noemer E-health. De zorgmix die cliënten een veel grotere regierol over het eigen herstelproces geeft, is zonder twijfel kenmerkend voor de toekomst van de geestelijke gezondheidszorg in Nederland. GGzE kan echt als een van de koplopers op dit gebied worden gezien. Behandelaar wordt coach Irene Helderman is als programmamanager Preventie enthousiast over de stappen die GGzE op dit terrein in heeft gezet. Kern is natuurlijk dat de cliënt in eerste instantie niet bij ons, tijdens de therapie, maar thuis beter wordt, vertelt ze. De E-health modules, beschikbaar via Minddistrict (zie ook pagina 8) bieden de cliënt veel verschillende mogelijkheden die elk moment van de dag beschikbaar zijn. De rol van de professional gaat met deze werkwijze veranderen. De behandelaar wordt, veel meer dan nu, de coach van de cliënt. De cliënt die zelf regisseert, met de coach als hulpverlener op de achtergrond. Persoonlijke informatie Ingrid Stevelmans was eerder werkzaam voor GGzE en maakt nu als ervaringsdeskundig vrijwilliger én als cliënt kennis met de veranderende werkwijze. Ze is enthousiast, maar ziet ook nog verbeterpunten. Iedere cliënt krijgt als eerste toegang tot de welkomstmodule in Minddistrict. Vervolgens ga je je intakegesprek voorbereiden in een andere module. In afwachting van die intake had ik graag al toegang gehad tot een aantal andere zelfhulpmodules. Ik wilde graag aan de slag, maar het kostte me wel moeite om te zien welke modules ik al kon gebruiken. Bovendien maakte ik me ook wel wat zorgen over de beveiliging van het systeem. Je geeft toch behoorlijk wat persoonlijke informatie bloot. Eigen keuzes en verantwoordelijkheid door informatie en educatie Pril stadium Stevelmans en Helderman zien de positieve aspecten van de intrede van Blended Care. Wel realiseren ze zich beiden dat de ontwikkeling zich nog in een pril stadium bevindt. Helderman: De professional zal zeker nog moeten groeien in zijn rol als coach. Daar zijn we ook druk mee bezig. Zo hebben we inspiratie- en teambijeenkomsten waarin we met elkaar steeds meer invulling geven aan die rol. Stevelmans: Uiteindelijk is het de bedoeling dat de cliënt een gerichte keuze gaat maken in zijn behandeling. Daarvoor is het wel nodig dat die cliënt ook alle informatie heeft op basis waarvan hij die keuze kán maken. Er zijn zeker nog stappen te gaan, maar deze insteek spreekt mij wel enorm aan. JAARVERSLAG GGzE 9

10 Eigen keuzes en verantwoordelijkheid door informatie en educatie Online module heet nieuwe cliënten welkom Goed dat je er bent Een eerste bezoek of behandeling bij GGzE kan voor cliënten spannend zijn. Waar komen ze terecht en met wie hebben ze de afspraak? Met de welkomstmodule, die vorig jaar is ontwikkeld, maken mensen op een laagdrempelige manier alvast kennis met GGzE. Het idee voor de welkomstmodule, onderdeel van het online behandelplatform (Minddistrict), kwam van een cliënt die zelf had ervaren hoe moeilijk een eerste bezoek aan GGzE kan zijn. Als cliënten niet weten waar ze terechtkomen, kan het voelen alsof ze een zwart gat tegemoet gaan. Door te laten zien hoe het er hier uitziet en met wie ze te maken krijgen, wordt die angst of spanning minder, zegt redacteur E-health Nienke Flaman. Ook vinden we het belangrijk dat mensen zich welkom voelen. De boodschap is dan ook: goed dat je er bent. Filmpjes In de module zien cliënten via filmpjes hoe het gebouw eruit ziet waar ze de afspraak hebben. Ook kunnen ze zien wie er werkt. Ze krijgen meer informatie over de behandeling en kunnen met een druk op de knop alvast een vraag stellen aan de behandelaar. Zo ontstaat er eigenlijk voordat de behandeling begint al een relatie, op een informele manier, zegt Karin van den Berkmortel, E-health ontwikkelaar en adviseur zorginnovatie. Ze ziet veel mogelijkheden voor dit soort modules, ook buiten GGzE. Het zou mooi zijn als bepaalde psycho-educatiemodules al in een vroeg stadium worden ingezet bij ketenpartners, bijvoorbeeld tijdens een bezoek aan de huisarts. Dat cliënten daar al de eerste stappen kunnen zetten. De reacties op de welkomstmodule zijn erg positief, en dat vinden niet alleen cliënten. Het is voor medewerkers ook een laagdrempelige manier om kennis te maken met online behandelen, zegt Flaman. Sommigen kunnen zich er weinig bij voorstellen en denken dat het om iets ingewikkelds gaat. Als ze dan de welkomstmodule zien is de reactie: oh, is dat alles? Aan de slag De welkomstmodule is bij een groot aantal centra van GGzE geïmplementeerd. Inmiddels zijn Flaman en Van den Berkmortel bezig met nieuwe modules. In de Aan de slag -module kunnen cliënten zich inhoudelijk voorbereiden op hun eerste afspraak bij GGzE. Met de Is dit wat voor mij -module krijgen ze hulp bij het maken van een keuze voor een behandeling of interventie. Hiermee maken we de eigen-regie-gedachte echt werkelijkheid, zegt Van den Berkmortel. Door psycho-educatie, het beantwoorden van vragen over zichzelf en informatie over de behandeling helpen we ze om een bewuste keuze te maken. Dat heeft een grote meerwaarde voor de rest van de behandeling, zegt Flaman. De drop-out is vaak behoorlijk groot, omdat cliënten niet goed weten waar ze ja op hebben gezegd. Uit eerste resultaten blijkt dat wie deze psycho-educatie-module heeft gedaan, minder snel stopt met de behandeling. 10 JAARVERSLAG GGzE

11 3 Uitstekende behandeling De (medische) kwaliteit van zorg en veiligheid is belangrijk voor elke Planetree-organisatie: up-to-date wetenschappelijke kennis en technologische en logistieke ontwikkelingen dragen bij aan herstel, veiligheid of welbevinden van de cliënt. Planetree-label behaald Na jaren van voorbereiding heeft GGzE in het najaar van, als eerste GGZ-instelling in Europa, het Planetree-label behaald. En dat label behaal je niet zomaar. Het is een internationaal concept met hoge standaarden. Er is een delegatie van GGzE naar de Internationale Planetree Conferentie in Chicago geweest om het label daadwerkelijk in ontvangst te nemen. GGzE heeft diverse activiteiten ondernomen om deze mijlpaal te vieren: een aparte uitgave van het GGzE-Magazine, een nieuwe Planetree folder Van meetbaar naar merkbaar, een aparte bijlage bij het Eindhovens Dagblad op zaterdag 15 november en taart voor alle medewerkers en cliënten op dinsdag 28 oktober. De gnoemde documenten zijn allemaal op onze website terug te vinden. JAK-Award De JAK-Award is door GGzE in 2012 in het leven geroepen om zicht te krijgen op de goede voorbeelden die er leven in de organisatie, deze uit te wisselen en elkaar te inspireren tot nieuwe ideeën. JAK staat voor Joseph Alexis Kerff, de allereerste cliënt van GGzE. De JAK-Award was opnieuw een succes: met 30 ingezonden projecten en stemmen. Dit keer hadden we twee prijzen, een juryprijs en een publieksprijs, die respectievelijk zijn gewonnen door fietsenwerkplaats De Slappe Band en Proud2meet. De prijs is in niet uitgereikt op de nieuwjaarsreceptie, maar op de GGzE-brede Inspiratiedag op 12 mei. De inspiratiegids, die we hebben gemaakt van alle inzendingen van 2012 en, is aangevuld met de inzendingen van en dient voor velen als inspiratiebron. The Next Level Planetree Om na het behalen van het Planetree-label direct een volgende stap te kunnen zetten is in het traject The Next Level Planetree ingezet. Het doel van dit traject is om de cliënten- en medewerkertevredenheid (en familie en stakeholdertevredenheid) in 2016 op een 8 te krijgen. We hebben dit route 88 genoemd. Wij laten ons in dit traject inspireren en begeleiden door Fresh Forward: een inspirator die vooral in de commerciële sector bedrijven leert om buiten de gebaande paden om naar een volgend niveau te komen. In het eerste kwartaal van 2015 moet dit traject tot concrete plannen voor GGzE leiden. TOPGGz Keurmerk behaald! Op 18 december is het TOPGGz keurmerk uitgereikt aan De Catamaran. Een mijlpaal om trots op te zijn. De Catamaran, onderdeel van GGzE Centrum Kinder- en Jeugdpsychiatrie, is een kliniek voor forensische jeugd- en orthopsychiatrie. De afdeling is gespecialiseerd in de behandeling van jongeren met meervoudige, complexe ontwikkelings- en gedragsproblemen. Om het keurmerk te behalen is twee jaar lang veel tijd en energie gestoken in het monitoren en verbeteren van de processen. Er zijn twee nieuwe, erkende gedragsinterventies toegevoegd en medewerkers zijn geschoold in nieuwe behandelingen. Effect van de behandeling De effecten van de behandeling worden gemeten via ROM (Routine Outcome Measurement). De ROM performance vertoont een stijgende lijn maar voldoet nog niet aan de afspraken in het bestuurlijk akkoord: tot en met december 33%. Bij minimaal 40% van de behandelingen moet een ROM-meting worden verricht. Wachttijden GGzE publiceert wachttijden op haar website. Deze worden maandelijks ververst en gepresenteerd in weken opgesplitst naar jeugd, volwassenen en ouderen. De wachttijd is erg afhankelijk van het type zorg dat wordt gevraagd. Uitstekende behandeling Omzet bovenregionale specialistische zorg blijft op het niveau van Eind krijgen meer cliënten regionaal specialistische zorg terwijl de omzet gelijk blijft Er worden maatregelen getroffen om de krimp in de regionaal maatschappelijke zorg op te vangen Voor 40% van de cliënten wordt de effectiviteit van de zorg gemeten en besproken met de cliënt Er zijn nergens binnen GGzE meer wachttijden voor de zorg JAARVERSLAG GGzE 11

12 Uitstekende behandeling De Gezinspoli Dit is wat ik al jaren zocht Wie psychische hulp nodig heeft, komt terecht bij een behandelaar of een andere hulpverlener. Logisch. Maar wat nu als binnen een gezin meerdere problemen spelen die allemaal een bepaalde druk op het gezinsleven leggen? In leidde die vraag bij GGzE tot de oprichting van de Gezinspoli. Na een half jaar was al duidelijk dat in de behoefte werd voorzien. Het verhaal van Esther zegt genoeg. Zowel haar echtgenoot als haar twee kinderen hebben stoornissen die binnen het autistisch spectrum vallen. Allemaal zijn ze ervoor in behandeling bij verschillende hulpverleners. Esther staat er tussenin. En ziet soms door de bomen het bos niet meer. Ik zocht al jaren naar een meer geïntegreerde aanpak, vertelt ze. De behandeling van het ene gezinslid kun je niet los zien van de totale situatie van het gezin. Ik kreeg het daar steeds moeilijker mee. Werd meer zorgregisseur, maar ik ben natuurlijk in eerste instantie moeder en partner. In haar zoektocht naar een organisatie die kon bieden wat ze nodig had, kwam Esther, na vele omwegen, omdat ze niet in de regio van GGzE woont, toch bij de Gezinspoli uit. Ik zag het op de website en kreeg meteen het gevoel dat dat was wat ik wilde. Fijner maken Safiye Ozuyamanbas (op de foto), medewerker van de Gezinspoli, hoort het verhaal van Esther glimlachend aan. Een jaar na hun eerste telefoontje is er veel veranderd. Ozuyamanbas: Bij ons staat de vraag centraal hoe we het fijner kunnen maken binnen een gezin. Daarom gaan we kijken hoe we kunnen komen tot een gezamenlijk gedragen gezinsplan; wat wil het gezin bereiken, welke hulpverleners zijn er bij het gezin betrokken, hoe zorgen we ervoor dat de hulpverleners en behandelaren op de hoogte zijn van elkaars werk en hoe realiseren we een goede balans? Voor Esther kwam er, met de gang naar de Gezinspoli, de zo noodzakelijke rust. Ik voelde me meteen niet meer alleen staan. Er werd hier ook naar mij geluisterd. Mijn gezin had weer een naam en was geen nummer meer. Er kwam overleg, afstemming en duidelijkheid, waardoor ik ook niet iedere keer mijn hele verhaal hoefde te vertellen. Groei Na een jaar realiseert Ozuyamanbas zich dat de Gezinspoli steeds bekender begint te worden zal het jaar van de groei worden, denkt ze. En dat is ook goed. De olievlek mag zich nu uitbreiden. We hebben ondertussen genoeg situaties gezien waarin we echt van meerwaarde zijn. Ook als het gaat om consultatie of oriëntatie. Intern én extern. We zijn er klaar voor! De Gezinspoli is een samenwerkingsverband van: GGzE Centrum Kinder- en jeugdpsychiatrie; GGzE Volwassenenzorg; Combinatie Jeugdzorg en Regionaal Centrum OPSY. Lees meer over De Gezinspoli

13 We gaan voor de beste ketenzorg Nieuwe zorgpaden in de steigers gezet Hoe kun je in korte tijd goede behandelresultaten bereiken én ervoor zorgen dat ze duurzaam zijn? Kijkend naar de cliëntengroep van De Woenselse Poort is dat geen gemakkelijke opgave. Toch overheerst vertrouwen, mede dankzij de inrichting van nieuwe zorgpaden. Kernwoorden hierbij: continuïteit en specialisatie. Vanaf 1 januari 2015 wordt gewerkt met vier zorgpaden: Opname en Ketenzorg (inclusief ambulante behandeling), Persoonlijkheidsstoornissen, Psychose, Autisme en Verstandelijke beperking en Intensieve Behandeling. Deze laatste is als enige ook toegankelijk voor niet-forensische cliënten; hieronder valt onder meer de Long-Care afdeling. Elke cliënt maakt deel uit van één zorgpad, waarbij de invulling maatwerk is. een veilige samenleving. Hoe bereik je dat? Wij denken dat dit beter gaat met een vast team dat cliënten van A tot Z ondersteunt en vertrouwen en stevigheid uitstraalt. Specialisten Dankzij de zorgpaden is er extra ruimte voor specialistische deskundigheid. Elk zorgpad krijgt zijn eigen specialisten. Deze medewerkers werden voorheen door alle afdelingen ingevlogen voor allerlei soorten problematiek. Nu kan iemand zich meer richten op een bepaalde cliëntengroep. Inhoudelijk levert dat winst op. Van Oosterhout is trots op de medewerkers van De Woenselse Poort. Ze hebben zich afgelopen jaar heel creatief getoond en flexibel opgesteld. Dat geldt overigens ook voor de Cliënten Raad, die goede ideeën heeft aangedragen. Uitstekende behandeling Het doel van de zorgpaden is dat de verschillende behandelfasen van een cliënt beter op elkaar aansluiten. Waar voorheen te veel knippen tussen afdelingen bestonden, wordt nu ingezet op een integrale, doorlopende aanpak. Elke cliënt heeft bijvoorbeeld een vaste contactpersoon voor het gehele zorgpad. De cliënt, en ook de naasten, krijgen vanaf het begin een beter inzicht in het behandeltraject. Ook het aanbod ná De Woenselse Poort wordt hierbij betrokken, want dat hoort bij continuïteit in de zorg, aldus Bas van Oosterhout, manager Behandelzaken van zorgpad Persoonlijkheidsstoornissen. Transitiejaar In is hard gewerkt om de organisatie in de steigers te zetten. Alle afdelingen en medewerkers zijn toegewezen aan een zorgpad. Elk zorgpad wordt geleid door een manager behandelzaken en manager bedrijfsvoering. Hij benadrukt dat 2015 een transitiejaar is. Je kunt niet in één keer van A naar B overstappen. Binnen het zorgpad zal steeds meer samengewerkt worden om de ketenzorg te versterken. Die keten, binnen De Woenselse Poort én met de reguliere GGZ, is onze kracht. We deden dat al best redelijk en nu willen we de beste worden. Optimale ketenzorg wordt namelijk steeds belangrijker, legt Van Oosterhout uit. De overheid, je kunt ook zeggen de samenleving, vraagt nadrukkelijker om goede behandelresultaten op de korte termijn, onder andere om de zorgkosten te beheersen. Tegelijkertijd wil men duurzame resultaten: minder recidive,

14 4 Gezond eten, drinken en bewegen Gezond eten, drinken en bewegen is niet alleen belangrijk voor een goede gezondheid, maar is ook belangrijk voor het gevoel van geborgenheid en genieten. Het budget van eten en drinken is gedecentraliseerd. Er wordt voorlichting gegeven over goed en gezond eten. In werd op vrijwel alle afdelingen gekookt. Meer bewegen Er is samen met de klinische afdelingen beleid ontwikkeld gericht op meer bewegen voor cliënten. De onderlinge communicatie tussen de afdelingen en de uitvoerende begeleiders van beweegactiviteiten is hiervoor verbeterd. Dit beleid wordt in 2015 verder doorgezet. Bewegen hoort bij goede zorg. Daarom zijn er met zorgfinanciers afspraken gemaakt om bewegen op te nemen in het zorgplan. Tijdens de zorgplanbesprekingen of tussentijds wordt met de cliënt, die klinisch verblijft, afgestemd of hij kan en wil deelnemen aan beweegactiviteiten. Dit betreft zowel algemene dagelijkse levensverrichtingen als sport. Er is een evaluatiemodule ontwikkeld binnen het elektronisch patiëntendossier om de afspraken op het gebied van bewegen vast te leggen. Daarnaast wordt er veel informatie verstrekt hoe bewegen positief kan bijdragen aan gezondheid. De Centrale Cliënten Raad (CCR) heeft het initiatief genomen voor de realisatie van een bewegingstuin. Zie hiervoor het interview op pagina 16. Life and cooking Life and cooking is gestart om voor cliënten van eten en drinken een gezellig en normaal moment te maken. Met het uitgangspunt Iedereen kookt, tenzij wordt de stap naar het normale leven buiten een afdeling van GGzE niet groter gemaakt dan noodzakelijk. Op 54 locaties zijn combisteamers geplaatst om het voor afdelingen mogelijk te maken om voor groepen gezamenlijk maaltijden te bereiden. Sport en beweging Fietsliefhebbers konden hun hart ophalen tijdens het evenement Iets met Fiets dat in het teken stond van het stimuleren van een gezonde leefstijl. Er was een parcours waarbij teams zonder hulpmiddelen een gemiddelde snelheid van 20 km per uur moesten halen, er kon gefietst worden op hometrainers en men kon genieten van lekker en gezond eten. Voor voetballiefhebbers werd er een voetbaltoernooi gehouden. Dat was zo n groot succes dat er nog twee toernooien zijn georganiseerd. GGzE rookvrij? GGzE heeft zich tot doel gesteld om het roken te verminderen. Van medewerkers verwachten wij dat ze het goede voorbeeld geven en dat rokers alleen nog roken in pauzes en op aangewezen plekken. Van cliënten vragen we om per 1 januari 2016 niet meer in hun kamer te roken. Dit ontmoedigingsbeleid levert erg veel discussie op, zowel bij medewerkers als cliënten. Er worden allerlei faciliteiten aangeboden: stop-met-roken-trainingen, gespreksgroepen en (beschutte) rook-abri s buiten om mensen te stimuleren om minder te roken. Er wordt beleid ontwikkeld voor beweging binnen de behandeling. Afspraken hierover zijn zichtbaar in het behandelplan Bestendiging en evaluatie life and cooking Invoering bijgesteld rookbeleid 14 JAARVERSLAG GGzE

15 Steeds meer afdelingen koken zelf De geur van gefruite ui doet eten Op steeds meer afdelingen van GGzE wordt zelf gekookt door cliënten en medewerkers. Maar koken is niet voor iedereen vanzelfsprekend. Met kookworkshops en extra ondersteuning komt daar langzaamaan verandering in. Gezond eten, drinken en bewegen Eten is veel meer dan wat voeding in je mond schuiven. Het is een beleving, zegt GGzE-voedingsconsulent Mario Bouwmans. Het inkopen en bestellen, snijden, bereiden, tafeldekken, het samenzijn: het geeft een soort van thuisgevoel. Daarom motiveert GGzE medewerkers en cliënten op allerlei manieren om zoveel mogelijk zelf te koken. Vrijwilliger kok Guus Groenewegen ging bijvoorbeeld de afdelingen langs om kookworkshops te geven. Later organiseerde hij ook workshops in Het Dok, voor cliënten van de Begeleide Woonvormen die nog meer wilden leren. Vers bereiden van eten is belangrijk, zegt hij. Er zit gewoon meer in. Bovendien horen cliënten dat er gekookt wordt, en ze ruiken het. Bouwmans: Als er iemand een ui staat te fruiten en de geur verspreidt zich over de afdeling, dan krijg je toch meteen zin in eten? Combisteamers Het is de afdelingen zo gemakkelijk mogelijk gemaakt om zelf te koken. Zo heeft iedere afdeling een combisteamer. Je kunt daar onder andere mee bakken, koken, stomen en stoven. Het streven is dat zoveel mogelijk vers gekookt wordt, maar ze kunnen ook een gedeelte van de maaltijd bereiden. Bijvoorbeeld vlees gegaard bestellen en zetmeelproducten en groente zelf bereiden. En dat vinden onze bewoners ook leuk om te doen. Iedere afdeling bestelt zijn eigen ingrediënten in een speciale webshop met keuze uit producten. Die is de afgelopen tijd steeds gemakkelijker in het gebruik geworden. Binnen een paar klikken weten medewerkers precies welke ingrediënten ze voor een maaltijd nodig hebben en in welke hoeveelheden. Ook kunnen ze recepten en menubereiding opzoeken. Hoger plan Bouwmans zou graag willen dat het komende jaar het koken op de afdelingen op een hoger plan komt. Ondersteuning door mensen met vakkennis helpt daarbij. Een goed voorbeeld zijn de workshops die Groenewegen een jaar lang in Het Dok gaf. Iedere dinsdagmiddag deden er zo n vijf à zeven mensen mee. Deze groep kon redelijk snel zelfstandig aan de slag. Uiteindelijk hadden ze geen begeleiding meer nodig, vertelt Groenewegen. Het groepje bestaat nog steeds, tegenwoordig koken ze iedere week op een andere locatie. Het succes van dit initiatief smaakt naar meer, zegt Bouwmans. We willen zeker proberen dit uit te breiden. En niet alleen cliënten uit te nodigen mee te doen, maar ook de verpleging. Tegenwoordig kookt Bouwmans regelmatig voor drie afdelingen. Hij ziet welk effect het koken op de afdeling heeft op cliënten. Als het even kan, laat hij mensen helpen met het schillen van de aardappels of het snijden van de groente. Soms lukt dat niet. Maar ik zie mensen wel altijd met heel veel enthousiasme aanschuiven. JAARVERSLAG GGzE 15

16 Aanleg gepland in voorjaar 2015 Stap voor stap naar nieuwe bewegingstuin Gezond eten, drinken en bewegen Het is hard werken om een bewegingstuin op Landgoed De Grote Beek voor elkaar te krijgen. Janneke van Kessel en Bert Wever zijn er al enkele jaren druk mee. In kwamen de plannen in een stroomversnelling. Dat zorgt voor een mooi vooruitzicht. Wat nu nog een groot en kaal gebied is, schuin tegenover De Boei Plaza, moet medio 2015 een aantrekkelijke en aangename plek worden om te wandelen, sporten, kijken en ontmoeten. Op initiatief van de Centrale Cliënten Raad werd een slapend plan voor een bewegingstuin afgestoft. Bert Wever van de CCR ging er de boer mee op, ondersteund door Janneke van Kessel, projectmanager Servicecentrum. van het terrein. Zij hebben nu al groepslokalen op het landgoed. Wever hoopt dat de bewegingstuin wandelaars en fietsers gaat verleiden om het landgoed te verkennen. Bijvoorbeeld vanuit de fiets- en wandelroutes die nog ontwikkeld gaan worden in het Brainport Park, aan de westkant van Landgoed De Grote Beek. Wedstrijdjes Wever en Van Kessel verwachten dat het benodigde geld in het voorjaar bijeen is. Dan kunnen de werkzaamheden starten. Die zullen zo n zes weken duren, dus we gaan er vanuit dat we de tuin vóór de zomer officieel openen. Ontwerp Uiteindelijk is vorig jaar gekozen voor een plan met een sportveld en een bewegingsveld (met kunstgras), zitbankjes en roestvrij stalen toestellen. Dit alles omringd door natuurlijk groen. Bosschages zorgen ervoor dat de bewoners van Grote Beekstraat 6 op het landgoed voldoende privacy houden. Daarna gingen Wever en Van Kessel aan de slag om het benodigde geld bijeen te krijgen. Diverse fondsen en mogelijke sponsoren werden benaderd. Het resultaat mag er zijn, vindt Wever. We hebben het streefbedrag bijna bij elkaar. Veel bedrijven hebben positief gereageerd. De een geeft geld, de ander geeft een korting op bijvoorbeeld materialen. Verder hebben we bedragen ontvangen van de fondsen NutsOhra en Nederlandse Stichting voor het Gehandicapte Kind. In beweging Het is de bedoeling dat de nieuwe tuin letterlijk en figuurlijk mensen in beweging brengt. Zo hebben de sportcoaches van GGzE al ideeën voor interne wedstrijdjes, bijvoorbeeld voor volleybal, voetbal en basketbal. Wie niet zo actief is, kan er op een van de vele bankjes naar kijken. Cliënten gaan er in ieder geval volop van profiteren. Ook mensen van buiten de instelling kunnen gebruik gaan maken van de bewegingsmogelijkheden. We hebben al contact met Gemeente Eindhoven en buurtcoaches om activiteiten te organiseren waar mensen vanuit de wijk aan kunnen meedoen, vertelt Van Kessel. Verder heeft Scouting Johannes Vianney al aangegeven dat ze gebruik wil maken 16 JAARVERSLAG GGzE

17 95 Aanvullende zorg en zingeving In Planetree-instellingen wordt zoveel mogelijk gedaan om de kwaliteit van het leven te vergroten. Belangrijk is dat de mens achter de cliënt zich goed voelt en regie houdt. Bezuinigingen maken dat er minder geld beschikbaar is voor dagbesteding, zowel voor de klinische afdelingen als voor zelfstandig wonende cliënten. Ook werd duidelijk dat het vervoer naar en van dagbestedingslocaties in 2015 werd geschrapt. Om de gevolgen van deze bezuinigingen in kaart te brengen en te zoeken naar eventuele alternatieven is er in een werkgroep gestart. Zowel op Landgoed De Grote Beek als daarbuiten zijn er mooie initiatieven geweest voor en door cliënten. Kunst, muziek en cultuur In augustus is de vierde editie van Grote Beekpop georganiseerd op Landgoed De Grote Beek. Met ruim bezoekers, gevarieerde muziek en lekkere hapjes was het festival een groot succes voor cliënten, vrijwilligers, naasten, medewerkers, wijkbewoners en muziekliefhebbers. Daarnaast zijn er kunstexposities gehouden, hebben we deelgenomen aan tekenfestival The Big Draw, is er speciaal voor de tbs-cliënten een theaterstuk opgevoerd, konden cliënten meedoen aan GGzE smeezinghappening en GGzE s Got Talent en werd de leesbibliotheek voor cliënten geopend. Ontmoeting en lotgenotencontact Inloop In de Gouwe Geit is verhuisd naar een nieuwe locatie. Het is een mooi opgeknapt pand dat een nieuwe naam verdiende: het Beekse Koffiehuis. In een gemoedelijke sfeer is er de mogelijkheid voor ontmoeting, een spelletje en worden er activiteiten georganiseerd. Dagbesteding en welbevinden In de wijk Woensel Zuid is dagbestedingsproject De Slappe Band gevestigd. Deelnemers met een verschillende achtergrond runnen samen met vrijwilligers een fietsenwerkplaats. Fietsen worden gedemonteerd, gerepareerd, gerestaureerd, klanten worden geholpen en creatieve ideeën worden uitgewerkt. Vanuit de rust en uitdaging die dit geeft werken deelnemers aan hun zelfvertrouwen. Dit bijzondere project heeft in de juryprijs van de JAK-Award gekregen. Op klinische afdelingen werden cliënten in het zonnetje gezet door het organiseren van verwendagen. Deze dagen zijn met en door cliënten georganiseerd en helpen de dagelijkse routine te doorbreken. Binnen de beveiligde zone van De Woenselse Poort kunnen cliënten nu ook voor dieren zorgen. Een aantal geiten, varkens en paarden heeft in de binnentuin hun thuis gekregen. Het werken met dieren geeft cliënten veel plezier en voldoening. Tevens is Janny s Re-Style geopend in De Woenselse Poort. Cliënten kunnen hier voor een klein bedrag tweedehands kleding kopen. Het Groene Golfproject is opgezet om cliënten te stimuleren werkzaamheden in hun (eigen) tuin uit te voeren. Dit project was zo n succes dat het project structureel is opgenomen in een van de leerwerkprojecten van GGzE Promenzo. Zingeving Met de presentatie van de gedichtenbundel Pronken met gestolen veren is gevierd dat er al 20 jaar poëzie wordt gemaakt binnen GGzE. In deze bundel zijn gedichten opgenomen van cliënten, medewerkers en naasten. Ter ere van het jubileum zijn er ook vier workshops gedichten schrijven gegeven door Eindhovense dichters. Het aantal ZinnIn s is uitgebreid naar drie locaties. Dit zijn laagdrempelige ontmoetingsplaatsen waar mensen van binnen en buiten GGzE met elkaar in gesprek gaan over thema s rond de zin van het leven. Het Moreel Beraad is dit jaar goed op gang gekomen bij GGzE. Dit is een gespreksvorm waarin medewerkers, managers, bestuurders en eventueel andere betrokkenen zoals familieleden en naasten dilemma s en morele vragen uit de praktijk kunnen bespreken. Er is ook veel aandacht geweest voor nabesprekingen van suïcides binnen GGzE. Aanvullende zorg en zingeving Betere samenwerking met GGzE De Boei en GGzE Promenzo en continuering van het theater- en muziekprogramma, om naast behandeling de dag zinvol in te vullen met werk, dagbesteding en activiteiten Invoering bijgesteld rookbeleid JAARVERSLAG GGzE 17

18 Klussen voor verbinding GGzE-doet is jaarlijks terugkerend feestje Aanvullende zorg en zingeving De tuin eens goed opknappen. De muur een fris kleurtje geven. Of een extra leuke activiteit voor de cliënten? We willen wel, maar sommige dingen komen er gewoon niet van. Te weinig tijd, te weinig budget. In werd daarom gestart met GGzE-doet. Op een vrije zaterdag en afgesloten met een gezellige barbecue voor alle deelnemers. Medewerkers, cliënten, management en vrijwilligers: samen klussen, samen invulling geven aan iets extra s. Ellen Knippers en Thea Smits waren in al betrokken bij de eerste editie van GGzE-doet. Het werd een leuke dag waarin op verschillende locaties van GGzE werd geklust. Een dag die zo goed werd ontvangen dat er wel een vervolg moest komen. En dat kwam er in, vertelt Smits, de organisatorische spin in het GGzE-doet web. We hebben ons vorig jaar aangesloten bij de landelijke actie NLdoet. Onze klussen kwamen zodoende op een gezamenlijke website te staan, waardoor ze ook zichtbaar werden voor andere geïnteresseerden. Leuke dag Elf projecten stonden er vorig jaar op de rol. Er werd op diverse plekken geschilderd, tuinen werden van onkruid verlost en er werd onder meer een mooie schets gemaakt voor de nieuwe inrichting van een binnentuin. Maar er gebeurde meer. Zo bezorgden medewerkers van de afdeling Financiën en Informatie de bewoners van een van de centra een leuke dag door s ochtends gezamenlijk te koken en te bakken en s middags een spelletjesmiddag te organiseren. In totaal waren er zo n zestig mensen actief, aldus Knippers. Vanuit alle lagen van GGzE, maar ook cliënten zelf en mensen uit de buurt. Mensen die het terrein wel kenden, maar er nog nooit geweest waren bijvoorbeeld. Het zorgde voor een bijzondere sfeer, s ochtends al bij het gezamenlijke ontbijt. Er ontstond verbinding, het idee van samen een klus klaren. Met managers, vrijwilligers, er was zelfs een lid van de Raad van Toezicht. Allemaal bezig met hetzelfde doel. Het enthousiasme was groot, ook omdat er goede resultaten bereikt werden. In één dag kun je veel werk verzetten, zo merkten we. En het was nog eens heel gezellig ook. Publieksdag In 2015 zal er opnieuw een GGzE-doet zijn. Op verzoek van een aantal bedrijven, dat liever op een reguliere werkdag de handen uit de mouwen steekt, is de vrijdag aan de activiteit toegevoegd. Op zaterdag valt de klusdag gelijktijdig met de Publieksdag. Mogelijkheden genoeg dus om kennis te maken met GGzE, lacht Knippers. 18 JAARVERSLAG GGzE

19 The Legend Sommige rapnummers zijn net psalmen Juist als er heftige dingen in je leven gebeuren, is zingeving belangrijk. Maar hoe krijg je jongeren zo ver hun emoties en gedachten te delen? Roy Clermons, Theo Hofmans en Marlies Verdonk bedachten The Legend, een muziek- en theatervoorstelling waar jonge cliënten, vaak rappend, hun eigen lijdensverhaal vertellen. De derde editie van The Legend was wederom een groot succes. Tijdens deze muziek- en theatervoorstelling vertellen jongeren hun persoonlijke levensverhaal, geïnspireerd op het lijdensverhaal van Jezus. Vaak in de vorm van een rap, maar ook als gedicht of lied. Wekenlang zijn jongeren bezig met na te denken wat ze naar buiten willen brengen. Ze zijn dus niet alleen op de dag van The Legend bezig met zingeving, maar al lange tijd daarvoor, vertelt geestelijk verzorger Roy Clermons. Jongeren en medewerkers werken samen aan hun act en het schrijven van de tekst. Dat is geweldig om te zien. Rapmuziek Clermons was op zoek naar nieuwe manieren om met jongeren te kunnen praten over zingeving. Dankzij een cliënt kwam hij op het idee voor The Legend. Tijdens een les kwam een jongen met een door hemzelf geschreven rap over zijn dierbaren en zijn worsteling met het leven. Niemand had in de gaten dat hij op die manier daarmee bezig was. Ik dacht: Hij is vast niet de enige. Clermons besloot in de jongerencultuur te duiken. Rapmuziek is heel populair. De jongeren die hier in behandeling zijn, herkennen zich vaak in rapartiesten en de straatcultuur waarover ze het hebben. Ik maakte kennis met muziek die nieuw voor mij was. Sommige rapnummers vind ik vergelijkbaar met psalmen. Aanvullende zorg en zingeving Extra houvast The Legend laat zien dat muziek en theater een goed hulpmiddel kunnen zijn om jongeren stil te laten staan bij levensvragen. Zingeving is voor velen van ons grotendeels een vanzelfsprekendheid. Maar als het leven heftig is, wordt die vanzelfsprekendheid doorbroken en ontstaan vragen naar de diepere zin en betekenis van het leven, zegt Clermons. In de psychiatrie zijn heftige levensgebeurtenissen bijna aan de orde van de dag. Voor jongeren die bij GGzE opgenomen zijn, kan de zoektocht naar antwoorden op levensvragen extra moeilijk zijn; ze zijn geen kind meer, maar ook nog niet volwassen. Hun levensverhaal staat bol van heftige ervaringen en gebeurtenissen. Het zoeken naar identiteit staat daardoor erg onder druk. En wat als je niet op een podium wilt staan? Zingeving bij jongeren kun je op allerlei manieren benaderen, weet Clermons inmiddels. Tatoeages hebben bijvoorbeeld ook vaak te maken met zingeving. Vaak symboliseert een tatoeage een keerpunt in het leven. Vraag iemand naar zijn tatoeage; in de meeste gevallen zit er een verhaal achter. JAARVERSLAG GGzE 19

20 Betere zorg Planetree helpt ons de zorg continu te verbeteren en hierdoor zorg te leveren die er écht toe doet; voor cliënten en voor hun omgeving. Dat we hierin slagen blijkt onder andere uit onderstaande cijfers. SEPARATIE Aantal cliënten dat is gesepareerd 217 VERSCHIL -8% 235 Aantal uren separatie VERSCHIL % Gemiddeld aantal uren per separatie VERSCHIL E-HEALTH Aantal cliënten dat in gebruikt maakt van E-health Aantal in door GGzE ontwikkelde modules -45% Gemiddeld aantal uren separatie per cliënt VERSCHIL % Aantal keer dat de GGzE modules in zijn gebruikt AANVULLENDE ZORG EN ZINGEVING Aantal mensen dat de Open Kapel bezocht Aantal vieringen (oecumenisch, islamitisch en algemeen) Aantal Muzieken Theateractiviteiten Aantal stoelmassages aan cliënten Aantal stoelmassages aan medewerkers Aantal laagdrempelige inloopcentra in de buurt JAARVERSLAG GGzE

Cliëntenservicepunt. Ontmoeting, belangenbehartiging, ondersteuning bij herstel. Algemene informatie

Cliëntenservicepunt. Ontmoeting, belangenbehartiging, ondersteuning bij herstel. Algemene informatie Cliëntenservicepunt Ontmoeting, belangenbehartiging, ondersteuning bij herstel Algemene informatie Het Cliëntenservicepunt van De Woenselse Poort werkt nauw samen met het Cliëntenbelangenbureau van GGzE

Nadere informatie

Cliëntenservicepunt. Ontmoeting, belangenbehartiging, ondersteuning bij herstel. Algemene informatie

Cliëntenservicepunt. Ontmoeting, belangenbehartiging, ondersteuning bij herstel. Algemene informatie Ontmoeting, belangenbehartiging, ondersteuning bij herstel Algemene informatie Het van De Woenselse Poort werkt nauw samen met het Cliëntenbelangenbureau van GGzE Werken aan herstel is voor forensische

Nadere informatie

Kennismaken met Planetree info@planetree.nl www.planetree.nl

Kennismaken met Planetree info@planetree.nl www.planetree.nl Kennismaken met Planetree info@planetree.nl www.planetree.nl ONDERWIJS & PLANETREE Interesse in het mee doorvertalen van Planetree naar onderwijs en onderwijs organisaties? Neem neem contact op met jim@planetree.nl

Nadere informatie

GGzE centrum psychotische stoornissen. Algemene informatie >>

GGzE centrum psychotische stoornissen. Algemene informatie >> GGzE centrum psychotische stoornissen GGzE centrum psychotische stoornissen Algemene informatie >> We zijn er zowel voor mensen met een eerste psychose als voor mensen met langer durende psychotische klachten.

Nadere informatie

Geestelijke Gezondheidszorg Eindhoven en de Kempen. Planetree. Van goed naar beter met Planetree. Algemene informatie >>

Geestelijke Gezondheidszorg Eindhoven en de Kempen. Planetree. Van goed naar beter met Planetree. Algemene informatie >> Geestelijke Gezondheidszorg Eindhoven en de Kempen Planetree Van goed naar beter met Planetree Algemene informatie >> Planetree Planetree biedt zorgorganisaties handvatten om voortdurend de mensgerichte

Nadere informatie

Geestelijke Gezondheidszorg Eindhoven en de Kempen. Planetree. Van goed naar beter met Planetree. Algemene informatie >>

Geestelijke Gezondheidszorg Eindhoven en de Kempen. Planetree. Van goed naar beter met Planetree. Algemene informatie >> Geestelijke Gezondheidszorg Eindhoven en de Kempen Planetree Van goed naar beter met Planetree Algemene informatie >> Planetree biedt zorgorganisaties handvatten om voortdurend de mensgerichte zorg centraal

Nadere informatie

E-health modules voor de SGGZ. Alle cliënten online met Karify

E-health modules voor de SGGZ. Alle cliënten online met Karify E-health modules voor de SGGZ Alle cliënten online met Karify Nieuwe eisen aan de zorg De zorg in Nederland verandert in een hoog tempo. Bestuurders, politici en verzekeraars stellen nieuwe eisen op het

Nadere informatie

Maak kennis. met GGZ Friesland

Maak kennis. met GGZ Friesland Maak kennis met GGZ Friesland Psychische klachten hebben veel invloed op het dagelijks leven. Elke dag is een uitdaging en het is moeilijk om een normaal leven te leiden, contacten te onder houden, naar

Nadere informatie

De Winckelsteegh. voor mensen met een ernstig verstandelijke handicap

De Winckelsteegh. voor mensen met een ernstig verstandelijke handicap De Winckelsteegh voor mensen met een ernstig verstandelijke handicap Maak kennis met De Winckelsteegh Wil je deze brochure lezen in eenvoudige taal? Zoek de plaatjes van het vergrootglas. Daaronder staan

Nadere informatie

Begeleiding, wonen en dagbesteding voor mensen met een verstandelijke beperking

Begeleiding, wonen en dagbesteding voor mensen met een verstandelijke beperking Begeleiding, wonen en dagbesteding voor mensen met een verstandelijke beperking Wij zíjn er voor jou Prezzent ondersteunt je om zo zelfstandig mogelijk te wonen, op onze woonlocaties of met ambulante begeleiding.

Nadere informatie

centrum voor verstandelijke beperking en psychiatrie MET ELKAAR VOOR ELKAAR

centrum voor verstandelijke beperking en psychiatrie MET ELKAAR VOOR ELKAAR centrum voor verstandelijke beperking en psychiatrie MET ELKAAR VOOR ELKAAR De Swaai is een samenwerking tussen GGZ Friesland en Talant en biedt volwassenen met zowel een verstandelijke beperking als

Nadere informatie

GGzE centrum autisme volwassenen

GGzE centrum autisme volwassenen GGzE centrum autisme volwassenen GGzE centrum autisme volwassenen Centrum voor specialistische zorg, kennis en ontwikkeling op het gebied van autisme Informatie voor verwijzers >> GGzE centrum autisme

Nadere informatie

Menselijke maat met Planetree Marita Bossers-Nabben. marita@planetree.nl

Menselijke maat met Planetree Marita Bossers-Nabben. marita@planetree.nl Menselijke maat met Planetree Marita Bossers-Nabben marita@planetree.nl BEWONER, CLIENTEN EN MEDEWERKER CENTRAAL? ANGELICA THIERIOT Haar droom is zorginstellingen te creëren, waar mensen zich direct al

Nadere informatie

E-health modules voor POH-GGZ. Ondersteun uw cliënt met Karify

E-health modules voor POH-GGZ. Ondersteun uw cliënt met Karify E-health modules voor POH-GGZ Ondersteun uw cliënt met Karify Waarom e-health? De zorg in Nederland verandert, en de GGZ dus ook. Op het gebied van budgetten, wetgeving en nieuwe eisen van verzekeraars

Nadere informatie

Orthopsychiatrie en ambulante forensische kinderen jeugdpsychiatrie. Kinderen en Jeugdigen. Informatie voor ouders/verzorgers

Orthopsychiatrie en ambulante forensische kinderen jeugdpsychiatrie. Kinderen en Jeugdigen. Informatie voor ouders/verzorgers Orthopsychiatrie en ambulante forensische kinderen jeugdpsychiatrie Kinderen en Jeugdigen Informatie voor ouders/verzorgers Orthopsychiatrie en ambulante forensische kinderen jeugdpsychiatrie Inleiding

Nadere informatie

SAMENVATTING BOUWSTENEN ZELFMANAGEMENT EN PASSENDE ZORG

SAMENVATTING BOUWSTENEN ZELFMANAGEMENT EN PASSENDE ZORG SAMENVATTING ZELFMANAGEMENT EN PASSENDE ZORG INLEIDING ZELFMANAGEMENT EN PASSENDE ZORG In samenwerking met de deelnemers van het De Bouwstenen zijn opgebouwd uit thema s die Bestuurlijk Akkoord GGZ zijn

Nadere informatie

Young People Coaching Experience

Young People Coaching Experience Hét loopbaanprogramma voor Young Professionals Young People Coaching Experience In 5 stappen naar je ideale baan! Ga jij met tegenzin naar je werk? Heb je er genoeg van om werk te doen dat niet bij je

Nadere informatie

Welkom bij Centrum Jeugd. Informatie voor kinderen, jongeren en hun familieleden

Welkom bij Centrum Jeugd. Informatie voor kinderen, jongeren en hun familieleden Welkom bij Centrum Jeugd Informatie voor kinderen, jongeren en hun familieleden Welkom bij Centrum Jeugd Je gaat deelnemen aan een van de behandelingen bij Centrum Jeugd van GGz Breburg. De behandelaren

Nadere informatie

Fok 55 8441 BN Heerenveen T 0513-62 49 25 E marienbosch@zorggroepsintmaarten.nl. laat je zien

Fok 55 8441 BN Heerenveen T 0513-62 49 25 E marienbosch@zorggroepsintmaarten.nl. laat je zien laat je zien Fok 55 8441 BN Heerenveen T 0513-62 49 25 E marienbosch@zorggroepsintmaarten.nl laat je zien Welkom. Laat je zien 02 03 Mariënbosch is een eigentijds woonzorgcentrum en onderdeel van Zorggroep

Nadere informatie

INDIGO HET ANTWOORD OP DE BASIS GGZ

INDIGO HET ANTWOORD OP DE BASIS GGZ INDIGO HET ANTWOORD OP DE BASIS GGZ Inhoudsopgave Indigo Brabant 2 Wat is de Basis GGZ? 2 Wat kan Indigo mij bieden? 4 1. POH-GGZ 2. Generalistische Basis GGZ Specialistische GGZ 7 Heeft u vragen? 7 Contact

Nadere informatie

Wier. Behandelcentrum voor mensen die moeilijk leren, met gedragsproblemen en/of psychiatrische problemen. Patiënten & familie

Wier. Behandelcentrum voor mensen die moeilijk leren, met gedragsproblemen en/of psychiatrische problemen. Patiënten & familie Wier Behandelcentrum voor mensen die moeilijk leren, met gedragsproblemen en/of psychiatrische problemen Patiënten & familie 2 Voor wie is Wier? Wier is er voor mensen vanaf achttien jaar (en soms jonger)

Nadere informatie

Deskundig, respectvol & optimistisch ONZE GROEPSVISIE

Deskundig, respectvol & optimistisch ONZE GROEPSVISIE Deskundig, respectvol & optimistisch ONZE GROEPSVISIE Richtlijnen/wenken voor het gebruik van onze groepsvisie: Context Het is van steeds groter belang dat we dezelfde boodschappen vertellen (naar patiënten,

Nadere informatie

Deeltijdbehandeling. Ouderen

Deeltijdbehandeling. Ouderen Deeltijdbehandeling Ouderen Deeltijdbehandeling Mondriaan Ouderen geeft behandeling, ondersteuning en begeleiding aan mensen met psychische en psychiatrische problemen vanaf de derde levensfase. Mondriaan

Nadere informatie

Zorgprogramma. Emergis, kinder- en jeugdpsychiatrie. Amares

Zorgprogramma. Emergis, kinder- en jeugdpsychiatrie. Amares Zorgprogramma Amares Emergis, kinder- en jeugdpsychiatrie Deze folder is bedoeld voor kinderen en jongeren die behandeling krijgen bij Amares. De folder is ook bedoeld voor ouder(s)/verzorger(s) die binnenkort

Nadere informatie

Begeleiding, wonen en dagbesteding voor mensen met een verstandelijke beperking

Begeleiding, wonen en dagbesteding voor mensen met een verstandelijke beperking Begeleiding, wonen en dagbesteding voor mensen met een verstandelijke beperking 1 Er zíjn in zorg Ieder mens is uniek. Mensen met een verstandelijke beperking hebben vaak wat meer hulp nodig om hun eigen,

Nadere informatie

De Week gaat van start met de Breingeindag op maandag 26 maart 2012 in t Veerhuis te Nieuwegein.

De Week gaat van start met de Breingeindag op maandag 26 maart 2012 in t Veerhuis te Nieuwegein. Op zoek naar waardevolle contacten De werkgroep Week van de Psychiatrie organiseert van 26 tot en met 31 maart 2012 de 38e Week van de Psychiatrie. Het thema van de Week van de Psychiatrie 2012 is Contact

Nadere informatie

VACATURES Shalom Creatief

VACATURES Shalom Creatief VACATURES Creatief Atelier zoekt 2 rechterhanden Creatief bezig zijn voor ca. 4 uur per week Ben je actief met hout of kan je goed schilderen? Dan zijn wij op zoek naar jou. We zoeken twee actieve, creatieve

Nadere informatie

Nieuwsbrief Gerdien Jansen Kindcoaching. Jaargang 2: Nieuwsbrief 3 (oktober 2013) Hallo allemaal,

Nieuwsbrief Gerdien Jansen Kindcoaching. Jaargang 2: Nieuwsbrief 3 (oktober 2013) Hallo allemaal, Nieuwsbrief Gerdien Jansen Kindcoaching Jaargang 2: Nieuwsbrief 3 (oktober 2013) Hallo allemaal, Veel te laat krijgen jullie deze nieuwsbrief. Ik had hem al veel eerder willen maken/versturen, maar ik

Nadere informatie

Samenwerken in de Praktijk

Samenwerken in de Praktijk Samenwerken in de Praktijk 13 februari 2014 Welkom 1 Voor elkaar in Parkstad 2 1 Samenwerken - oefening Noem 3 aspecten die je belangrijk vindt in de samenwerking Noem 3 zaken die jezelf te bieden hebt

Nadere informatie

DIMENCE GROEP HELPT MENSEN ONTWIKKELEN

DIMENCE GROEP HELPT MENSEN ONTWIKKELEN DIMENCE GROEP HELPT MENSEN ONTWIKKELEN Een kwart van de Nederlanders krijgt in zijn/haar leven te maken met psychische problemen. Mensen met psychische problemen in Oost-Nederland kunnen terecht bij de

Nadere informatie

Leergang ZelfVerzorgd

Leergang ZelfVerzorgd Leergang ZelfVerzorgd Waar gaat het over? Zuidwester heeft besloten te gaan werken met ondersteuningslijnen. Op deze manier willen we meer gespecialiseerde ondersteuning bieden aan onze cliënten, binnen

Nadere informatie

Vrijwilligerswerk, omdat je meer wil!

Vrijwilligerswerk, omdat je meer wil! Vrijwilligerswerk, omdat je meer wil! Ouderen Vrijwilligerswerk, omdat je meer wil! De herkenning en glimlachen als je patiënten komt halen doen je goed. Wie Mondriaan Ouderen is een onderdeel van Mondriaan,

Nadere informatie

Teamkompas voor Zelfsturing

Teamkompas voor Zelfsturing Teamkompas voor Zelfsturing Wat is het teamkompas: Met dit instrument kun je inzicht krijgen in de ontwikkeling van je team als het gaat om effectief samenwerken: Waar staan wij als team? Hoe werken wij

Nadere informatie

Wat is Altrecht? Wier

Wat is Altrecht? Wier Wier Wier Centrum voor onderzoek en behandeling van moeilijk lerende mensen met ernstige problemen 2 Wier Wie kunnen zich aanmelden voor onderzoek en behandeling op Wier? Wier is een behandelafdeling speciaal

Nadere informatie

E-health modules voor de Basis-GGZ. Optimale zorgzwaarte met Karify

E-health modules voor de Basis-GGZ. Optimale zorgzwaarte met Karify E-health modules voor de Basis-GGZ Optimale zorgzwaarte met Karify E-health voor een hogere kwaliteit van de zorg De GGZ in Nederland krijgt een ander gezicht. Niet alleen veranderen de budgetten, de wetgeving

Nadere informatie

Model Beroepsprofiel Cliëntondersteuner voor mensen met een beperking

Model Beroepsprofiel Cliëntondersteuner voor mensen met een beperking Model Beroepsprofiel Cliëntondersteuner voor mensen met een beperking Het doel van deze beschrijving is om enerzijds houvast te geven voor het borgen van de unieke expertise van de cliëntondersteuner voor

Nadere informatie

Hulpverlening Lijn5. Kom verder! www.ln5.nl LVB-ZORG PROVINCIE UTRECHT. Algemene informatiefolder voor jongeren, ouders en verwijzers

Hulpverlening Lijn5. Kom verder! www.ln5.nl LVB-ZORG PROVINCIE UTRECHT. Algemene informatiefolder voor jongeren, ouders en verwijzers Hulpverlening Lijn5 LVB-ZORG PROVINCIE UTRECHT Algemene informatiefolder voor jongeren, ouders en verwijzers Kom verder! www.ln5.nl Daarnaast geeft Lijn5 ook advies en consultatie aan bijvoorbeeld een

Nadere informatie

De Stemmenpolikliniek

De Stemmenpolikliniek Universitair Centrum Psychiatrie (UCP) De Stemmenpolikliniek Inhoud Inleiding 1 Stemmen horen 1 De behandeling 2 Kennismaking 3 De inhoud van de behandeling 3 Behandelaars 4 Vragen 4 Belangrijke adressen

Nadere informatie

JEZELF ONTWIKKELEN TOT VERPLEEGKUNDIG SPECIALIST GGZ? DAT KAN BIJ DE DIMENCE GROEP! Dimence Groep Pagina 1

JEZELF ONTWIKKELEN TOT VERPLEEGKUNDIG SPECIALIST GGZ? DAT KAN BIJ DE DIMENCE GROEP! Dimence Groep Pagina 1 JEZELF ONTWIKKELEN TOT VERPLEEGKUNDIG SPECIALIST GGZ? DAT KAN BIJ DE DIMENCE GROEP! Dimence Groep Pagina 1 Ben jij een gedreven senior- of gespecialiseerd psychiatrisch verpleegkundige, werk je al geruime

Nadere informatie

Projectplan Ouderen en Levensvragen / Zingeving Cuijk.

Projectplan Ouderen en Levensvragen / Zingeving Cuijk. Projectplan Ouderen en Levensvragen / Zingeving Cuijk. Levens- / en zingevingvragen zijn op de achtergrond geraakt in onze samenleving, soms ook in het welzijnswerk. Toch zijn kwetsbaarheid en eenzaamheid

Nadere informatie

Persoonlijkheidsstoornissen Kortdurend Behandelaanbod

Persoonlijkheidsstoornissen Kortdurend Behandelaanbod Persoonlijkheidsstoornissen Kortdurend Behandelaanbod U bent niet de enige Een op de tien Nederlanders heeft te maken met een persoonlijkheidsstoornis of heeft trekken hiervan. De Riagg Maastricht is gespecialiseerd

Nadere informatie

Geestelijke Gezondheidszorg Eindhoven en de Kempen. De Halte. Tijdelijke herstelplek in een huiselijke leefomgeving. Algemene informatie >>

Geestelijke Gezondheidszorg Eindhoven en de Kempen. De Halte. Tijdelijke herstelplek in een huiselijke leefomgeving. Algemene informatie >> Geestelijke Gezondheidszorg Eindhoven en de Kempen De Halte Tijdelijke herstelplek in een huiselijke leefomgeving Algemene informatie >> Gasten van De Halte kunnen zichzelf sterker maken met steun van

Nadere informatie

Slachtoffers van mensenhandel en geestelijke gezondheidszorg

Slachtoffers van mensenhandel en geestelijke gezondheidszorg Slachtoffers van mensenhandel en geestelijke gezondheidszorg Informatie voor cliënten Cliënten en geestelijke gezondheidszorg Slachtoffers van mensenhandel hebben vaak nare dingen meegemaakt. Ze zijn geschokt

Nadere informatie

ZIJN WIE JE BENT EN WIE JE WILT ZIJN. De waarde van de praktijkhuizen van Ixta Noa

ZIJN WIE JE BENT EN WIE JE WILT ZIJN. De waarde van de praktijkhuizen van Ixta Noa ZIJN WIE JE BENT EN WIE JE WILT ZIJN De waarde van de praktijkhuizen van Ixta Noa WIJ ZIJN IXTA NOA IXTA NOA. OFTEWEL IK STA NIEUW. IXTA NOA IS EEN EIGENZINNIGE VERZAMELING VAN MENSEN DIE ZELFBEWUST EN

Nadere informatie

Brijder Verslavingszorg Hoofddorp

Brijder Verslavingszorg Hoofddorp Ons Team Ons team is zeer divers. We bestaan uit het secretariaat, psychologen, maatschappelijk werkers, sociaal psychiatrisch verpleegkundigen, cognitief gedragstherapeutisch werkers, ervaringsdeskundigen,

Nadere informatie

Special Cursusaanbod Bureau Herstel. Bureau Herstel organiseert.

Special Cursusaanbod Bureau Herstel. Bureau Herstel organiseert. Nummer 2, jaargang 4, juli 2015 Special Cursusaanbod Bureau Herstel Beste lezer.. Voor je ligt de Herstel nieuwsbrief. Deze keer met als onderwerp het cursusaanbod van Bureau Herstel. Cursusaanbod voor

Nadere informatie

Dwang(reductie) in de psychiatrie

Dwang(reductie) in de psychiatrie Dwang(reductie) in de psychiatrie Drs. Yolande Voskes Research Programme > Quality of Care Department of Medical Humanities Separatie: problematisch? Traumatische en emotionele ervaring Cliënten: angst,

Nadere informatie

GGzE centrum psychotrauma

GGzE centrum psychotrauma GGzE centrum psychotrauma GGzE centrum psychotrauma Mensen helpen met complexe traumaproblematiek en het (her)vinden van hun weg in de samenleving. Algemene informatie >> Complexe trauma s kunnen grote

Nadere informatie

Deeltijdbehandeling. Mondriaan. Informatie voor cliënten. Ouderen. voor geestelijke gezondheid

Deeltijdbehandeling. Mondriaan. Informatie voor cliënten. Ouderen. voor geestelijke gezondheid Deeltijdbehandeling Informatie voor cliënten Ouderen Mondriaan voor geestelijke gezondheid Ouderen Deeltijdbehandeling De Divisie Ouderen is een onderdeel van Mondriaan. We verlenen hulp aan mensen van

Nadere informatie

Online behandeling vanuit je vertrouwde omgeving aan je problemen werken

Online behandeling vanuit je vertrouwde omgeving aan je problemen werken Online behandeling vanuit je vertrouwde omgeving aan je problemen werken Ik kan nu op mijn eigen manier en in mijn eigen tijd werken aan mijn problemen Inleiding Het gemak van internet is niet meer weg

Nadere informatie

5 manieren om je eigen pad te bewandelen

5 manieren om je eigen pad te bewandelen 5 manieren om je eigen pad te bewandelen Hierbij het nieuwe artikel met als onderwerp: 5 manieren om je eigen pad te bewandelen. Het is geschreven door wandelcoach Tineke Franssen. Tineke wandelt al een

Nadere informatie

Het beste uit jezelf

Het beste uit jezelf Het beste uit jezelf 2 3 Met elkaar bouwen aan het Huis van Philadelphia Philadelphia wil dat mensen met een beperking gelukkig kunnen zijn en het beste uit zichzelf kunnen halen. Daarom doen we ons werk

Nadere informatie

Centrum voor Psychotherapie

Centrum voor Psychotherapie Centrum voor Psychotherapie Je zit al een langere tijd niet goed in je vel. Op steeds dezelfde punten in je leven loop je vast. Je hebt al geprobeerd te veranderen. Waarschijnlijk heb je ook al behandelingen

Nadere informatie

GGzE centrum psychotische stoornissen. Act. Zorg bij de eerste psychose. Informatie voor cliënten >>

GGzE centrum psychotische stoornissen. Act. Zorg bij de eerste psychose. Informatie voor cliënten >> GGzE centrum psychotische stoornissen Act Zorg bij de eerste psychose Informatie voor cliënten >> Uw klachten de baas en het dagelijks leven weer oppakken GGzE centrum psychotische stoornissen geeft behandeling

Nadere informatie

Samen doen. Zorgvisie. Zorg- en dienstverlening van A tot Z

Samen doen. Zorgvisie. Zorg- en dienstverlening van A tot Z Samen doen Zorgvisie Zorg- en dienstverlening van A tot Z Wat en hoe? 3 W Samen met de cliënt bepalen we wát we gaan doen en hóe we het gaan doen. Mensen met een verstandelijke beperking kunnen op diverse

Nadere informatie

Kookdame. Eten zoals thuis.

Kookdame. Eten zoals thuis. Kookdame Eten zoals thuis. Het kan beter! Zorgorganisaties zijn er om mensen beter te maken, beter te laten functioneren en zich beter te laten voelen. Natuurlijk zijn allereerst de zorg en begeleiding

Nadere informatie

GGzE centrum psychotrauma

GGzE centrum psychotrauma GGzE centrum psychotrauma GGzE centrum psychotrauma Mensen helpen met complexe traumaproblematiek en het (her)vinden van hun weg in de samenleving. Algemene informatie >> COMPLEXE TRAUMA S KUNNEN GROTE

Nadere informatie

Gezinsbehandeling (IOG) bij kinderen met gedragsproblemen Sterker in de samenleving.

Gezinsbehandeling (IOG) bij kinderen met gedragsproblemen Sterker in de samenleving. Gezinsbehandeling (IOG) bij kinderen met gedragsproblemen Sterker in de samenleving. Powered by Pluryn Marco is acht jaar en heeft een licht verstandelijke beperking. Daarnaast heeft hij gedrags-, leer-,

Nadere informatie

24 uurshulp. Met Cardea kun je verder!

24 uurshulp. Met Cardea kun je verder! 24 uurshulp Met Cardea kun je verder! Met Cardea kun je verder! 24 UURSHULP De meeste kinderen en jongeren wonen thuis bij hun ouders totdat ze op zichzelf gaan wonen. Toch kunnen er omstandigheden zijn,

Nadere informatie

Deeltijdbehandeling. Barneveld. volwassenen deeltijd

Deeltijdbehandeling. Barneveld. volwassenen deeltijd Deeltijdbehandeling Barneveld volwassenen deeltijd Inhoudsopgave Wat is deeltijdbehandeling? 2 Voor wie is de behandeling bedoeld? 2 De behandeling 3 Doel 3 Behandelplan 3 Inhoud 3 Programma 4 Individuele

Nadere informatie

Behandeling in de algemene kinder- en jeugdpsychiatrie. Kinderen en Jeugdigen. Informatie voor ouders/verzorgers

Behandeling in de algemene kinder- en jeugdpsychiatrie. Kinderen en Jeugdigen. Informatie voor ouders/verzorgers Behandeling in de algemene kinder- en jeugdpsychiatrie Kinderen en Jeugdigen Informatie voor ouders/verzorgers Behandeling in de algemene kinder- en jeugdpsychiatrie Inleiding In deze brochure geven wij

Nadere informatie

&Ons Tweede Thuis VOLWASSENEN

&Ons Tweede Thuis VOLWASSENEN &Ons Tweede Thuis VOLWASSENEN & & VOLWASSENEN Ondersteuning voor mensen met een beperking Heb je een beperking of heeft je zoon of dochter een beperking? Dan is wat ondersteuning soms erg welkom. Ons Tweede

Nadere informatie

Praktijkvoorbeeld ABC team Altrecht oktober 2013

Praktijkvoorbeeld ABC team Altrecht oktober 2013 Praktijkvoorbeeld ABC team Altrecht oktober 2013 Samenvatting Altrecht is een GGZ-instelling met haar hoofdvestiging in Utrecht. Daar is ook het ABC-team gehuisvest. Het ABC-team werkt voor jongvolwassenen

Nadere informatie

WELKOM BIJ VERPLEEGHUIS DE LINGEHOF

WELKOM BIJ VERPLEEGHUIS DE LINGEHOF WELKOM BIJ VERPLEEGHUIS DE LINGEHOF VOOR EEN LEVEN MET KLEUR Welkom bij De Lingehof het huis in het hart van het Over-Betuwse Bemmel In De Lingehof kunt u aangenaam wonen met gespecialiseerde verzorging

Nadere informatie

Geestelijke verzorging

Geestelijke verzorging Dienst Geestelijke Verzorging Geestelijke verzorging Algemene informatie >> wie ben ik? waarom gebeurt dit? wat maakt mijn leven zinvol? Wie dit soort vragen heeft of met zijn ziel onder de arm loopt,

Nadere informatie

Mét familie gaat het beter

Mét familie gaat het beter Mét familie gaat het beter GGZ ingeest staat voor een gelijkwaardige samenwerking tussen patiënt, hulpverlener en u. In deze brochure leest u hoe we u als familielid, vriend of andere naaste van de patiënt

Nadere informatie

PREVENTIE VOOR POH-GGZ

PREVENTIE VOOR POH-GGZ PREVENTIE VOOR POH-GGZ ZORG BIEDEN DIRECT EN DICHTBIJ. DAAR STAAT INDIGO VOOR. HET LIEFST IN DE WIJK, LAAGDREMPELIG EN TOEGANKELIJK. VOOR IEDEREEN. MENTALE ONDERSTEUNING DIRECT EN DICHTBIJ INDIGO BIEDT

Nadere informatie

voor jongeren Stap voor stap zelfstandig Wat betekent beschermd en begeleid wonen bij RIBW AVV voor jou?

voor jongeren Stap voor stap zelfstandig Wat betekent beschermd en begeleid wonen bij RIBW AVV voor jou? voor jongeren Stap voor stap zelfstandig Wat betekent beschermd en begeleid wonen bij RIBW AVV voor jou? WAT JE IN DEZE BROCHURE LEEST 1 RIBW AVV in het kort 2 Zo gaan we met jou aan de slag 3 Behandeling

Nadere informatie

het antwoord op de Basis GGZ

het antwoord op de Basis GGZ het antwoord op de Basis GGZ mentale ondersteuning direct en dichtbij Inhoudsopgave Indigo Wat is de Basis GGZ? Verwijscriteria Wat kan Indigo mij bieden? 1. POH-GGZ 2. Generalistische Basis GGZ 3. mirro:

Nadere informatie

De zorgvrager als partner

De zorgvrager als partner De zorgvrager als partner Marjolein Tasche Directievoorzitter HagaZiekenhuis Kengetallen Haga 2014 Medewerkers 3.569 Medisch specialisten 317 Bedden 611 Opnamen 29.728 Eerste bezoek 200.412 Dagbehandeling

Nadere informatie

informatie voor cliënten

informatie voor cliënten Colofon Redactie: Jose Schilderinck, Frank Nijhuis en Gerdi Verkerk Contact en algemene vragen: Postadres 820, 7550 AV Hengelo t. 088 777 60 00 e. info@ambiq.nl i. www.ambiq.nl Concept en ontwerp: Vanille

Nadere informatie

Erkenning van de positie van naastbetrokkenen.

Erkenning van de positie van naastbetrokkenen. Familie als Bondgenoot, deel 2 'Gewone menselijkheid' mag nooit ontbreken Ervaringsverhalen van familieleden en patiënten vormen de basis van de scholing aan hulpverleners. Dat kon u lezen in het vorige

Nadere informatie

het antwoord op de Basis GGZ

het antwoord op de Basis GGZ het antwoord op de Basis GGZ mentale ondersteuning direct en dichtbij 2 Inhoudsopgave Indigo Wat is de Basis GGZ? Verwijscriteria Wat kan Indigo mij bieden? 1. POH-GGZ 2. Generalistische Basis GGZ 3. mirro:

Nadere informatie

Kwaliteit van leven Een hulpmiddel bij de voorbereiding van een zorgplan

Kwaliteit van leven Een hulpmiddel bij de voorbereiding van een zorgplan Kwaliteit van leven Een hulpmiddel bij de voorbereiding van een zorgplan De zorg en begeleiding van mensen met een verstandelijke beperking moet erop gericht zijn dat de persoon een optimale kwaliteit

Nadere informatie

Opleidingsprogramma De Wmo-professional

Opleidingsprogramma De Wmo-professional Kennis van de Overheid Opleidingsprogramma De Wmo-professional Gekanteld werken Leren gekanteld werken Het werk van de professional in de frontlinie van zorg en welzijn verandert ingrijpend. Niet helpen

Nadere informatie

Afdeling C4. Afdeling C4. Miljoenenlijn Ouderen

Afdeling C4. Afdeling C4. Miljoenenlijn Ouderen Afdeling C4 Afdeling C4 Miljoenenlijn Ouderen Afdeling C4 Introductie Mondriaan Ouderen behandelt mensen met psychische problemen van 65 jaar en ouder. Het komt voor dat ook patiënten jonger dan 65 jaar

Nadere informatie

Organisatiekracht. Mentale veerkracht. Teamkracht. Werkkracht. Menskracht MEER VEERKRACHT, MEER ENERGIE, BETERE PRESTATIES

Organisatiekracht. Mentale veerkracht. Teamkracht. Werkkracht. Menskracht MEER VEERKRACHT, MEER ENERGIE, BETERE PRESTATIES Mentale veerkracht MEER VEERKRACHT, MEER ENERGIE, BETERE PRESTATIES In de (top)sport is het een vast gegeven; wil je succesvol zijn als sporter dan investeer je in techniek en conditie, maar ook in mentale

Nadere informatie

Dat is mensenwerk. Wonen met ondersteuning en zorg bij Reinaerde. Voor volwassenen met een verstandelijke beperking. Ambulante Begeleiding

Dat is mensenwerk. Wonen met ondersteuning en zorg bij Reinaerde. Voor volwassenen met een verstandelijke beperking. Ambulante Begeleiding REINAERDE Dat is mensenwerk 1 met ondersteuning en zorg bij Reinaerde Voor volwassenen met een verstandelijke beperking Ambulante Begeleiding Op zoek naar een woning Individueel met begeleiding in de buurt

Nadere informatie

Overzicht Groepsaanbod. Mindfulness Chronische pijn Instapgroep Kerngroep SOVA Weerbaarheid Angst en depressie

Overzicht Groepsaanbod. Mindfulness Chronische pijn Instapgroep Kerngroep SOVA Weerbaarheid Angst en depressie Overzicht Groepsaanbod Mindfulness Chronische pijn Instapgroep Kerngroep SOVA Weerbaarheid Angst en depressie Waarom een groep of cursus? Waarom in een groep? Het kan zijn dat je het zelf prettiger vindt

Nadere informatie

Elke dag beter. Kwaliteit in de gehandicaptenzorg Cliëntenversie Visiedocument 2.0. November 2014. elke dag beter_biwerk_def.indd 1 04-11-14 14:20

Elke dag beter. Kwaliteit in de gehandicaptenzorg Cliëntenversie Visiedocument 2.0. November 2014. elke dag beter_biwerk_def.indd 1 04-11-14 14:20 Elke dag beter Kwaliteit in de gehandicaptenzorg Cliëntenversie Visiedocument 2.0 November 2014 elke dag beter_biwerk_def.indd 1 04-11-14 14:20 Inhoud Inleiding 3 1 Wat is goede gehandicaptenzorg? 4 2

Nadere informatie

Sport en jeugdhulp gaan heel goed samen

Sport en jeugdhulp gaan heel goed samen Jamile Zaoudi: Sport en jeugdhulp gaan heel goed samen fietsen, iets ondernemen. Tegelijkertijd werk je aan het stukje psyche: Je kunt je bijvoorbeeld niet meer verschuilen achter je vader of moeder, het

Nadere informatie

preventie mentale ondersteuning direct en dichtbij

preventie mentale ondersteuning direct en dichtbij preventie ZORG BIEDEN DIRECT EN DICHTBIJ. DAAR STAAT INDIGO VOOR. HET LIEFST IN DE WIJK, LAAGDREMPELIG EN TOEGANKELIJK. VOOR IEDEREEN. mentale ondersteuning direct en dichtbij Indigo biedt niet alleen

Nadere informatie

Producten COiL. Het COiL biedt momenteel de volgende producten aan:

Producten COiL. Het COiL biedt momenteel de volgende producten aan: Producten COiL Het COiL biedt momenteel de volgende producten aan: Voor zorgprofessionals en vrijwilligers 1. Trainingen Omgaan met levensvragen 2. Begeleide intervisie, moreel beraad 3. Train- de- trainers

Nadere informatie

Psychische zorg voor ouderen

Psychische zorg voor ouderen Psychische zorg voor ouderen Wist u dat een op de vijf ouderen last heeft van depressieve gevoelens? Te vaak blijven mensen er in hun eentje mee zitten. 5,$ :7. IROGHU 28' LQGG U bent niet de enige Ouder

Nadere informatie

Behandeling bij Jongeren en Middelengebruik. Kinderen en Jeugdigen. Informatie voor ouders/verzorgers

Behandeling bij Jongeren en Middelengebruik. Kinderen en Jeugdigen. Informatie voor ouders/verzorgers Behandeling bij Jongeren en Middelengebruik Kinderen en Jeugdigen Informatie voor ouders/verzorgers Behandeling bij Jongeren en Middelengebruik Inleiding In deze brochure geven wij u informatie over de

Nadere informatie

Ik sta er niet meer alleen voor!

Ik sta er niet meer alleen voor! Ik sta er niet meer alleen voor! Zelfredzaamheid en eigen kracht zijn centrale begrippen in onze participatiesamenleving. Eén gezin, één plan, één hulpverlener is al uitgangspunt van beleid. Daaraan wordt

Nadere informatie

Feit: Kinderen van ouders met psychiatrische problemen lopen risico zelf ook problemen te krijgen

Feit: Kinderen van ouders met psychiatrische problemen lopen risico zelf ook problemen te krijgen Feit: Kinderen van ouders met psychiatrische problemen lopen risico zelf ook problemen te krijgen www.babyextra.nl Dineke Brouwers (JGZ) en Cecilia van der Zeeuw (GGzE) Baby Extra Transformeren doe je

Nadere informatie

Lorem Ipsum. Ben je in de leeftijd van. Win actie. 15 tot 18. Win een coachtraject t.w.v. 1000,00,- jaar?

Lorem Ipsum. Ben je in de leeftijd van. Win actie. 15 tot 18. Win een coachtraject t.w.v. 1000,00,- jaar? Ben je in de leeftijd van 15 tot 18 jaar? Win actie Win een coachtraject t.w.v. 1000,00,- 2 We vragen 100% toewijding Ben je er klaar voor om je eetstoornis te verslaan? Wil jij je 100% inzetten? En wil

Nadere informatie

Welkom bij GGz Breburg, Volwassenen. Onderzoek, diagnostiek en behandeling Informatie voor cliënten

Welkom bij GGz Breburg, Volwassenen. Onderzoek, diagnostiek en behandeling Informatie voor cliënten Welkom bij GGz Breburg, Volwassenen Onderzoek, diagnostiek en behandeling Informatie voor cliënten 2 Inhoudsopgave Behandeling bij GGz Breburg Wat betekent dit voor u... 5 1. Aanmelding... 5 Uw gegevens

Nadere informatie

De Vlasborch voor volwassenen met een visuele en verstandelijke beperking

De Vlasborch voor volwassenen met een visuele en verstandelijke beperking De Vlasborch voor volwassenen met een visuele en verstandelijke beperking Zo lang mogelijk zelfstandig Ik ben slechtziend en heb een lichte verstandelijke beperking. Waar kan ik zelfstandig wonen en toch

Nadere informatie

High Care - Kastanjehof

High Care - Kastanjehof High Care - Kastanjehof Behandelprogramma Acute Psychiatrie High Care - Kastanjehof Behandelprogramma Acute Psychiatrie Inhoudsopgave Wat...Pagina Inleiding...2 Voor wie...3 Aanmelding...3 Behandelaanbod...3

Nadere informatie

Sportweetje. Het Katwijkse. sportieve toekomst! naar een. Nieuws, trends en tips voor een gezond en sportief verenigingsleven

Sportweetje. Het Katwijkse. sportieve toekomst! naar een. Nieuws, trends en tips voor een gezond en sportief verenigingsleven Het Katwijkse Sportweetje Nieuws, trends en tips voor een gezond en sportief verenigingsleven digitale nieuwsbrief voor het verenigingsleven editie 2015.1 klik en lees het artikel van uw interesse volg

Nadere informatie

Samenwerken èn netwerken

Samenwerken èn netwerken Samenwerken èn netwerken Stappenplan voor versterken van zelforganisaties Auteurs Saskia van Grinsven en Jamila Achahchah Fotografie: Guillermo Dazelle MOVISIE Juni 2012 Inleiding Voor je ligt een stappenplan

Nadere informatie

Zelfstandiger leren leven bij Next Level Sterker in de samenleving.

Zelfstandiger leren leven bij Next Level Sterker in de samenleving. Zelfstandiger leren leven bij Next Level Sterker in de samenleving. Powered by Pluryn Anouk woont al jaren bij een leefgroep voor volwassenen met een verstandelijke beperking. Maar ze wil zelfstandiger

Nadere informatie

In gesprek over digitale zorg

In gesprek over digitale zorg In gesprek over digitale zorg Ervaringen en meningen van cliënten en zorgprofessionals met digitale zorg. 2 oktober 2015 Programma Welkom Brengen en halen Wat weten we al? Wat vind jij? Nagesprek 2 cliënten

Nadere informatie

Winnen en behouden van nieuwe cliënten

Winnen en behouden van nieuwe cliënten Winnen en behouden van nieuwe cliënten Dat is de kracht van het zelfstandig ondernemerschap in tegenstelling tot de grote bedrijven. Alles draait om het vertrouwen van jouw cliënt in jouw professionaliteit.

Nadere informatie

Welkom bij IrisZorg. Informatie voor cliënten

Welkom bij IrisZorg. Informatie voor cliënten Welkom bij IrisZorg Informatie voor cliënten IrisZorg is er voor u Het kan zijn dat uw leven anders loopt dan u wilt. Bijvoorbeeld door een verslaving of problemen op het gebied van wonen, werken en financiën.

Nadere informatie

Trots op je vak! Hoe ben je dat, blijf je dat en hoe word je dat? UITNODIGING

Trots op je vak! Hoe ben je dat, blijf je dat en hoe word je dat? UITNODIGING Trots op je vak! Hoe ben je dat, blijf je dat en hoe word je dat? UITNODIGING Dinsdag 10 november 2015 Vanaf 12.00 uur Grolsch Veste Colosseum 65 7521 PP ENSCHEDE (ingang kanaalzijde) Om kennis over de

Nadere informatie

Lievegoed Kliniek. Ons aanbod. Behandeldoelen. Opname Je kunt bij ons terecht voor een kortdurende

Lievegoed Kliniek. Ons aanbod. Behandeldoelen. Opname Je kunt bij ons terecht voor een kortdurende Lievegoed Kliniek De kliniek staat in een rustige, groene omgeving. Er zijn verschillende mogelijkheden: groepsbehandeling en individuele behandeling, dat kan poliklinisch of in. Ook een korte opname in

Nadere informatie

Nieuw Rijsenburg. Ons aanbod. Behandeldoelen

Nieuw Rijsenburg. Ons aanbod. Behandeldoelen Nieuw Rijsenburg Op de biologisch- dynamische boerderij Nieuw Rijsenburg bieden we psychiatrische zorg voor jongeren van 18 tot 28 jaar. Ons aanbod Je volgt een intensief behandelprogramma. We combineren

Nadere informatie