Barometer Nederlandse Gezondheidszorg Alle financiële en logistieke kengetallen, inclusief stresstest Managementsamenvatting

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Barometer Nederlandse Gezondheidszorg 2013. Alle financiële en logistieke kengetallen, inclusief stresstest Managementsamenvatting"

Transcriptie

1 Barometer Nederlandse Gezondheidszorg 2013 Alle financiële en logistieke kengetallen, inclusief stresstest Managementsamenvatting

2 Wij hebben er uit duurzaamheidsoverwegingen voor gekozen alleen deze handzame management samenvatting in gedrukte vorm uit te geven. Op onze website vindt u de integrale versie waarin de gedetailleerde uitkomsten van de stresstest, de financiële barometer en de logistieke barometer zijn opgenomen. U kunt daarbij bovendien voor één van de delen kiezen waar uw interesse naar uitgaat.

3 Inhoudsopgave Introductie 4 Stresstest wijst op lichte verslechtering van financiële positie zorginstellingen 5 Financiële barometer: rendementsverbetering als stilte voor de storm? 8 Onderscheidend vermogen staat centraal in de logistieke barometer 12 Informatie en contact 14 Barometer Nederlandse Gezondheidszorg

4 Introductie Stresstest gezondheidszorg: 2014 het jaar van de waarheid? Uit onze stresstest 2013 blijkt dat zorginstellingen nu echt in een nieuwe fase zijn beland. Deze stresstest geeft inzicht in de financiële weerbaarheid van zorginstellingen om de veelheid van toekomstige uitdagingen aan te gaan. Duidelijk wordt dat de zorgen nu echt toenemen. Als eerste constateren wij dat door de regierol van de zorgverzekeraars, ingrijpende veranderingen in wet- en regelgeving (bijvoorbeeld prestatiebekostiging in de cure, overheveling van geneesmiddelen naar het ziekenhuisbudget en verdere invoering van eigen bijdragen in de AWBZ) het voor instellingen een uitdaging is om een nieuw evenwicht te vinden tussen opbrengsten en kosten. Jarenlang is sprake geweest van een autonome groei en een min of meer stabiele resultaatontwikkeling, maar de rentabiliteit staat nu danig onder druk. Met name voor Algemene Ziekenhuizen (AZ) en Geestelijke Gezondheidszorg Instellingen (GGZ) zijn de zorgen het grootst. Deze instellingen moeten in een relatief korte tijd de overgang realiseren naar volledige marktwerking. Tegelijk worden zij geconfronteerd met een veelheid aan ontwikkelingen die in de samenhang complex zijn en daardoor niet eenvoudig te implementeren. In veel situaties ontbreekt stuurinformatie en kunnen veel instellingen onvoldoende tijdig factureren waardoor liquiditeitsissues vaker voorkomen dan ooit in de sector is vertoond. Het aantal verlieslatende instellingen is in de GGZ het grootst. Blijvend voldoen aan bankconvenanten wordt in toenemende mate een uitdaging. Als tweede constateren wij dat logistieke indicatoren zoals ligduur en aantal bedden dalen in 2012, terwijl de kosten per opname vooral in de GGZ en Care toenemen. Het flexibiliseren van personeel en vastgoed zijn key om deze ontwikkeling in de komende periode ten goede te keren. Fundamentele ingrepen, keuzes maken, beperking van de variatie in zorgaanbod, procesoptimalisering en sturing op productiviteit zijn hierbij noodzakelijk. Bij deze ontwikkelingen moeten wij als derde opmerken dat de resultaten over 2012 en ook 2013 van met name ziekenhuizen ook nog eens fors worden vertekend door de opgenomen vordering/schuld uit hoofde van de compensatieregeling ( vangnet overgang naar prestatiebekostiging ). In 2012 bedroeg dit 337 miljoen ofwel 78% van de resultaten van ziekenhuizen. Ziekenhuizen worden met ingang van 2014 volledig afgerekend op hun eigen concurrentiekracht. Het vierde opvallende punt en zeker niet het minst belangrijke is het vastgoed. Eerder hebben wij dit een tikkende tijdbom genoemd. Deze tikt verder en de vraag is hoe lang nog. In 2012 verdubbelde het niveau van de afboekingen bij de door ons onderzochte instellingen tot 300 miljoen en deze ontwikkeling zet zonder twijfel door. Hoewel de Care nog relatief positief uit de stresstest komt, zijn de zorgen voor de toekomst des te groter, al hebben zij een relatief langere voorbereidingstijd. Het is de vraag of deze tijd voldoende is. Tenslotte worden de zorgen versterkt door de niet eerder vertoonde en recent zichtbaar achterblijvende zorgvraag in een aantal sectoren (vooral bij de ziekenhuizen). Met alle aandacht voor correct declareren zet dit de prestaties van instellingen extra onder druk. Los van de vraag hoe structureel deze achterblijvende zorgvraagontwikkeling is, is het evident dat het in samenhang met het meer selectief contracteren door de zorgverzekeraars voor instellingen onvermijdelijk is ook rekening te houden met krimpscenario s. Met al deze ontwikkelingen geldt dat de basis op orde moet zijn en blijven. Het focussen op een hogere productiviteit (meer met minder), het realiseren van een blijvend gezond rendement en het behouden van positieve kasstromen is juist nu noodzakelijk voor toekomstbestendigheid. Alleen die instellingen die snel in kunnen spelen op alle uitdagingen en flexibel zijn kunnen voorkomen dat de tijdbom in 2014 daadwerkelijk afgaat. Wij hopen dan ook dat deze publicatie u ondersteunt in het maken van de juiste keuzes. Bert Hilverda, sectorvoorzitter EY Health Care & Life Sciences 4 Barometer Nederlandse Gezondheidszorg 2013

5 Stresstest wijst op lichte verslechtering van financiële positie zorginstellingen Vorig jaar hebben wij de stresstest geïntroduceerd als onderdeel van de Barometer Nederlandse Gezondheidszorg. De stresstest is ontstaan uit de behoefte om inzicht te krijgen in de financiële positie van zorginstellingen. Dit jaar is deze behoefte relevanter dan ooit. Het is niet meer vanzelfsprekend dat de overheid bijspringt bij financiële moeilijkheden in de zorgsector. Het ministerie van VWS hanteert het standpunt dat het in principe afziet van het verlenen van financiële steun aan noodlijdende zorginstellingen. De actualiteit heeft laten zien dat financieel kwetsbare zorginstellingen daadwerkelijk failliet kunnen gaan. De omstandigheden voor zorginstellingen zijn nog altijd uitdagend. Het krachtenveld van toenemende marktwerking en veranderingen in de bekostigingssystematiek creëert druk op organisaties en zorgt voor financiële onzekerheid. De bezuinigingsplannen van het kabinet- Rutte II laten de zorgsector niet ongemoeid en hebben effect aan de kosten- en de opbrengstenkant. Banken hebben ruim 15 miljard schuld uitstaan bij de 177 door ons onderzochte instellingen. Wanneer zorginstellingen in financiële problemen komen, lopen banken risico over het uitgeleende geld. Door de strenge regelgeving voor de bankensector (onder andere Basel III) zijn banken terughoudender in het verstrekken van krediet. Het is de vraag hoe nieuwe financieringsbehoeften kunnen worden ingevuld. Onze stresstest neemt daarom het perspectief van kredietverstrekkers als uitgangspunt en geeft een indicatie van hoe aantrekkelijk een subsector of zorginstelling is voor verstrekkers van kapitaal. Hoe werkt de stresstest? Onze stresstest is uitgevoerd voor 177 Nederlandse zorginstellingen met een netto schuld van 15,2 miljard (ultimo 2012). Alle acht Nederlandse UMC s, 28 topklinische en 51 algemene ziekenhuizen zijn in het onderzoek meegenomen. Voor de GGZ, gehandicaptenzorg en VVT gaat het telkens om de 30 grootste instellingen. De stresstest bestaat uit zes financiële kengetallen die inzicht geven in de capaciteit om aan rente- en aflossingsverplichtingen te voldoen, de solvabiliteit en de winstgevendheid. Mede op basis van deze kengetallen maken banken een risicoinschatting voor het verstrekken van financiering. Kengetal Categorie Formule Norm DSCR Rente/aflossingscapaciteit EBITDA / (Rentelasten + Aflossingen) > 1.25x ICR Rente/aflossingscapaciteit EBIT / Rentelasten > 2.00x Net Debt / EBITDA Rente/aflossingscapaciteit Netto schuld / EBITDA < 3.50x Solvabiliteit Solvabiliteit Eigen vermogen / Totaal vermogen > 20% ROIC Rentabiliteit EBIT / (Eigen vermogen + Netto schuld) > 7.5% Rentabiliteit Rentabiliteit Netto resultaat / omzet > 1.50% Tabel 1. Stresstest: financiële kengetallen en benchmarks De kengetallen zijn voor alle onderzochte zorginstellingen berekend voor de jaren De norm is gebaseerd op ervaringscijfers en indicaties uit de kapitaalmarkt. De resultaten zijn berekend op twee niveaus. Allereerst presenteren wij de uitkomsten voor de subsectoren als geheel. Deze cijfers kunnen worden beschouwd als een gewogen gemiddelde van alle onderzochte instellingen in die subsector. Vervolgens kijken wij naar de resultaten binnen elke subsector. Barometer Nederlandse Gezondheidszorg

6 Cure en care verder uit elkaar Het onderzoek van dit jaar laat zien dat 56% van alle onderzochte instellingen voldoet aan minder dan vier van de zes door banken gehanteerde normen. Dit is een lichte verslechtering ten opzichte van vorig jaar toen dit percentage 54 bedroeg. Een nadere analyse van subsectoren toont aan dat deze ver uit elkaar liggen. Het overzicht in grafiek 1 laat zien aan hoeveel van de normen elke subsector voldoet. UMC s, topklinische ziekenhuizen, algemene ziekenhuizen en de GGZ scoren overwegend laag, terwijl gehandicaptenzorg en VVT in 2012 aan alle normen voldoen. Het is opmerkelijk dat de gehandicaptenzorg en VVT in deze marktomstandigheden hun financiële positie hebben weten te verbeteren. De tweedeling tussen cure en care lijkt zich dit jaar verder te hebben versterkt. De omvang en het systeemkarakter van UMC s en topklinische ziekenhuizen zijn mede oorzaak van de lagere rendementen in deze subsectoren. Het maakt deze instellingen ook minder kwetsbaar voor financiële tegenspoed; bij acute problemen is het waarschijnlijk dat de overheid zich genoodzaakt voelt steun te verlenen om de publieke doelen van het zorgbeleid te waarborgen. Deze kenmerken maken de subsectoren ook voor kredietverstrekkers minder risicovol. Daardoor zullen de instellingen in deze sectoren minder moeite hebben kapitaal aan te trekken tegen relatief gunstige voorwaarden. Sectorscore UMC TKZ AZ GGZ GHZ VVT Grafiek 1. Aantal bancaire normen waaraan subsectoren voldoen Verdeling instellingen per sector 50% 45% 40% 35% 30% 25% 20% 15% 10% 5% 0% 0 Grafiek 2. Percentage instellingen per behaalde score UMC TKZ AZ GGZ GHZ VVT Score 6 Barometer Nederlandse Gezondheidszorg 2013

7 De algemene ziekenhuizen zitten in een heel andere positie. Hier is de lage score in 2012 en de verslechtering ten opzichte van 2010 en 2011 wel reden tot zorg. De lage solvabiliteit in combinatie met relatief hoge schuldenlasten brengen de instellingen op de kapitaalmarkt in een moeilijke positie. Wanneer de financieel kwetsbare instellingen hun positie niet weten te verbeteren, voorzien wij dat meer algemene ziekenhuizen in de problemen komen. Met een soortgelijke situatie heeft de GGZ te maken. Hier zorgt een combinatie van een hoge schuldendruk en een laag (operationeel) rendement voor een ongunstige financiële positie. Het perspectief van de GGZ als subsector wordt door een aantal sectorspecifieke overheidsmaatregelen extra bemoeilijkt. Om deze redenen zien wij ook de uitkomsten van de GGZ met zorg tegemoet. Grafiek 2 laat voor elke subsector het percentage instellingen zien voor de scores van 0 tot en met 6. Hier is zichtbaar dat de spreiding van UMC s over de scores erg groot is en dat een analyse per instelling betere inzichten oplevert dan een sectorbreed perspectief. Bij topklinische en algemene ziekenhuizen zien wij een grote verscheidenheid tussen lagere en hogere scores. Dit roept de vraag op waarom de financiële posities van deze instellingen zo uit elkaar liggen. Een mogelijke verklaring is dat veel instellingen een aanzienlijk verbeterpotentieel tot dusver onbenut hebben gelaten. De verdeling binnen de GGZ laat zien dat een groot deel (43%) van de instellingen voldoet aan maximaal één van de zes gestelde normen. Veel GGZ-instellingen lijken voor grote risico s te staan en de urgentie tot verbeteringen is in deze subsector dan ook groter dan vorig jaar. Binnen de gehandicaptenzorg en VVT lijken de meeste instellingen een solide financiële positie te hebben, waardoor zij in een relatief goede positie verkeren om kapitaal aan te trekken. Continuïteit in de zorg - enkele toekomstperspectieven De uitkomsten van de stresstest in combinatie met het standpunt van de overheid ten aanzien van faillissementen in de zorg en de positie van de banken maken het toekomstperspectief van kwetsbare zorginstellingen problematisch. De recente (voorgenomen) fusies, herstructureringen en ook faillissementen bevestigen de urgentie tot (financiële) verbeteringen die in de vorige editie van de stresstest werd uitgesproken. Een zorginstelling in financiële moeilijkheden kan in verschillende situaties terechtkomen. Bij een tijdige identificatie van financiële problemen kan een herstructurering op basis van een goed uitgewerkt plan de beste manier zijn om de continuïteit van de instelling te waarborgen. Een herstructurering heeft het meeste kans van slagen als alle belangrijke stakeholders bij het proces betrokken zijn. Dikwijls is het echter al vijf voor twaalf geweest als er aan de bel wordt getrokken. In deze gevallen is de instelling aangewezen op formele of informele insolventieprocedures. De formele weg bestaat uit surseance van betaling en faillissement. Deze procedures maken een doorstart moeilijk omdat de tijd om een koper te vinden na een faillissement kort is en werknemers, leveranciers en afnemers zich na een faillissement vaak terughoudend opstellen waardoor de continuïteit in gevaar komt. Wanneer het vervolgens aankomt op liquidatie zijn er meestal alleen maar verliezers. Stille bewindvoering als informele insolventieprocedure is een ontwikkeling die met name voor de zorgsector interessant is (en recent nog bij het Ruwaard van Putten Ziekenhuis is toegepast). Bij deze momenteel nog buiten de huidige wettelijke kaders geregelde procedure wordt op verzoek van het bestuur van de organisatie in een vroeg stadium door de rechtercommissaris een stille bewindvoerder aangesteld, terwijl de instelling blijft functioneren. Hierdoor kan een eventuele voortzetting van de activiteiten (al dan niet in afgeslankte vorm) beter worden voorbereid. Daardoor is de kans op een succesvolle doorstart veel groter dan na een faillissement zonder vooroverleg met de bewindvoerder. Barometer Nederlandse Gezondheidszorg

8 Financiële Barometer Gezondheidszorg 2013: rendementsverbetering als stilte voor de storm? Het financiële resultaat van zorginstellingen nam in 2012 opnieuw toe. Het is op dit moment de vraag of deze toename toereikend is om toekomstige risico s het hoofd te bieden. In de cure is nog niet duidelijk in welke mate de DOT-implementatie leidt tot een structurele resultaat verslechtering bij ziekenhuizen. De omvang van de transitiebaten doet vooralsnog het ergste vermoeden. Daarnaast is het de vraag in hoeverre de huidige daling van de ziekenhuisproductie de komende periode doorzet en de marges negatief gaat beïnvloeden. Voor de care geldt dat de in 2013 in gang gezette kortingsmaatregelen, zoals de afschaffing van de Agema-gelden en de bezuinigingen op het cliëntenvervoer, naar verwachting eind 2013 de resultaten zullen drukken. Meer fundamentele wijzigingen als gevolg van de overgang van AWBZ-gefinancierde zorgactiviteiten naar de Wmo en Zvw vormen de komende jaren een additioneel risico. Subsector Totaal resultaat 2012 Tabel 2. Gerealiseerd resultaat over de afgelopen drie jaar per subsector # Totaal resultaat 2011 # Totaal resultaat 2010 Universitair Medische Centra 115,3 8 86,8 8 40,3 8 Topklinische Ziekenhuizen 167, , ,8 26 Algemene Ziekenhuizen 147, , ,1 54 Geestelijke Gezondheidszorg 49, , ,6 30 Gehandicaptenzorg 141, , ,0 30 Verpleging & Verzorging en Thuiszorg 120, , ,9 30 Totaal 741, , ,7 178 # Het totale resultaat van de Nederlandse gezondheidszorg is in 2012 opnieuw gestegen. De in ons onderzoek opgenomen instellingen boekten een gezamenlijk resultaat dat steeg van bijna 659 miljoen in 2011 tot 741 miljoen in In absolute waarden behaalden nagenoeg alle subsectoren een hoger resultaat, uitgezonderd de GGZ-instellingen. De stijging is voor het grootste deel gerealiseerd door de UMC s, topklinische ziekenhuizen en instellingen in de gehandicaptenzorg. Tabel 2 toont de totale resultaten per subsector in miljoenen. De ziekenhuizen behaalden een gezamenlijk resultaat van 430 miljoen (2011: 367 miljoen). Deze toename van 63 miljoen betekent echter niet direct een (structurele) verbetering van de rendementen. Vooral de transitie naar DOT en de in dat kader door de ziekenhuizen 8 Barometer Nederlandse Gezondheidszorg 2013

9 opgenomen vordering of schuld uit hoofde van de compensatieregeling zorgt voor een vertekening. Dit is een complicatie in de vergelijking met voorgaande jaren. Zo hebben alle ziekenhuizen gezamenlijk een bate uit hoofde van de compensatieregeling opgenomen ter grootte van 337 miljoen (78% van het resultaat). Ook over 2013 kunnen ziekenhuizen, op basis van de huidige afspraken, aanspraak maken op 70% van het transitieverschil. Vanaf 2014 dienen ziekenhuizen klaar te zijn voor DOT en geldt geen transitieregeling meer. De impact hiervan mag men zeker niet onderschatten. Het transitieverschil is begin 2013 deels teruggebracht via aanpassingen van de DOT-boomstructuur. Een aantal ziekenhuizen zal daarnaast genoodzaakt zijn fundamenteel in te grijpen om de lasten in evenwicht te brengen met de DOTinkomsten. De resultaten van de dertig grootste GGZinstellingen laten als enige subsector een daling zien. Deze daling is mede het gevolg van verdere afboekingen op vaste activa (circa 34 miljoen in 2012) en het opnemen van voorzieningen voor verlieslatende contracten ( 7 miljoen). De resultaten van de instellingen in de care zijn flink gestegen: van 228 miljoen in 2011 naar bijna 262 miljoen in Deze stijging is vooral gerealiseerd in de gehandicaptenzorg (circa plus 25% ten opzichte van 2011). Deze resultaattoename is opmerkelijk omdat deze is gerealiseerd bij gelijktijdige verwerking van bijzondere waardeverminderingen van vaste activa (met name gebouwen). Deze bedroeg circa 136 miljoen bij de 60 careinstellingen in onze financiële barometer (bijzondere waardevermindering in 2011 circa 92 miljoen). Uit de jaarverslagen blijkt dat de resultaatsverbetering met name het gevolg is van reorganisaties en productiviteitsverbeteringen. Deze structurele verbeteringen zijn noodzakelijk om de voor 2013 afgekondigde kortingsmaatregelen op te vangen. Wij noemen in dit kader onder andere de afschaffing van de zogenoemde Agemagelden en de bezuinigingen op het cliëntenvervoer. Wij verwachten dan ook dat het resultaat in 2013 minder rooskleurig zal zijn dan in Aantal instellingen in de rode cijfers stabiel Op basis van ons onderzoek concluderen wij dat evenals het voorgaande jaar 6,8% van de zorginstellingen over 2012 in de rode cijfers is beland. Hoewel het totaalbeeld ten opzichte van 2011 nagenoeg ongewijzigd is, zien wij met name in de GGZ een verslechtering. Het aantal verlieslatende instellingen is daar toegenomen tot circa 17%. Tabel 3 toont het aantal instellingen met verlies over 2012 per subsector. Subsector Aantal instellingen in onderzoek Aantal instellingen in rode cijfers Percentage 2012 Tabel 3. Aantal deelnemende zorginstellingen met een verlies over 2012 Percentage 2011 Percentage 2010 Universitair Medische Centra ,5% Topklinische Ziekenhuizen ,1% - - Algemene Ziekenhuizen ,9% 9,3% 9,3% Geestelijke Gezondheidszorg ,7% 10,0% 3,3% Gehandicaptenzorg ,3% 3,3% Verpleging & Verzorging en Thuiszorg (hierna: VVT) ,7% 10,0% 10,0% Totaal ,8% 6,7% 6,2% Barometer Nederlandse Gezondheidszorg

10 Gemiddeld rendement stijgt licht naar 1,9% Het gemiddelde rendement bedraagt 1,9% ten opzichte van 1,8% over Grafiek 3 laat het rendement per subsector zien. Met uitzondering van de GGZ wisten alle subsectoren hun rendement te verbeteren. Positief is dat de rendementen gemiddeld genomen richting 2% gaan, een theoretisch wenselijke rendementsnorm. Dit is hoger dan de rentabiliteitsnorm van 1,5% zoals benoemd in onze stresstest. Wel merken wij op dat vergeleken met de commerciële sector het resultaatniveau in de zorg nog relatief beperkt is. Hierdoor zullen private partijen naar verwachting terughoudend zijn om de zorgmarkt te betreden. Uit ons onderzoek naar jaarrekeningen en controleverklaringen blijkt dat een drietal algemene ziekenhuizen financiële problemen heeft en dat de continuïteit van de bedrijfsvoering bij deze ziekenhuizen een reëel punt van aandacht is. Als gevolg van de gedaalde resultaten is ook het rendement in de GGZ verder afgenomen, waarbij het rendement nog maar net boven 1% is. Dit betekent dat op basis van de huidige rendementen de betreffende organisaties weinig ruimte hebben om toekomstige risico s op te vangen en te investeren in kwaliteit en vernieuwing. Vermogensniveaus verder verbeterd door resultaattoevoegingen In 2012 is het gemiddelde eigen vermogen van de zorginstellingen toegenomen. Daardoor is het vermogensniveau gestegen van 16,2% naar 17,4%. Grafiek 4 geeft de ontwikkeling van het vermogensniveau weer. 3,0% 2,5% 2,0% 1,5% 1,0% 0,5% 0,0% Grafiek 3. Gemiddeld resultaat als percentage van de opbrengsten per subsector Mede door de rendementsverbeteringen is het vermogensniveau van de sector als geheel gestegen van 17,4% ultimo 2011 tot 18,9% ultimo Daarbij wist ook de GGZ, ondanks de lagere resultaten, het gemiddelde vermogensniveau te versterken. De grootste stijgers zijn de UMC s en de instellingen voor gehandicaptenzorg. Het wordt komende periode een uitdaging voor alle zorginstellingen om de huidige vermogensniveaus te consolideren. Belang goede solvabiliteit neemt verder toe Externe financiers hanteren steeds vaker de solvabiliteit als belangrijke vermogensratio. Grafiek 5 toont de gemiddelde solvabiliteit. Gemiddeld is de solvabiliteit verder gestegen van 18,1% naar 19,7%. Hiermee komt de zorgsector als geheel gemiddeld in de buurt van de door financiers veel gehanteerde norm van 20 tot 25% (zie ook onze stresstest). De gehandicaptenzorg (28,1%) en de VVT (25,4%) bevinden zich boven deze range. Vooral de topklinische en algemene UMC TKZ AZ GGZ GHZ VVT ziekenhuizen scoren nog laag. Hierdoor lopen deze instellingen meer financieringsen renterisico s. Het bemoeilijkt tevens het aantrekken van nieuwe financiering. Verbetering van productiviteit om marges in stand te houden Uit veel jaarverslagen blijkt dat instellingen druk doende zijn om de productiviteit te verbeteren en de organisatie flexibeler te maken. Op basis van de jaarrekeningen 2012 lijken deze inspanningen zichtbaar te worden. Zo blijkt uit de financiële barometer dat op de GGZ na alle subsectoren hun omzet wisten te realiseren bij een relatief lager niveau van personele kosten. Bij de ziekenhuizen is deze verbetering echter in belangrijke mate het gevolg van de transitiebaten. Vooral bij een dalende zorgvraag achten wij het van groot belang dat productiviteit en flexibiliteit aandacht blijven houden om op deze wijze de rendementen in stand te houden. 10 Barometer Nederlandse Gezondheidszorg 2013

11 % 20% 15% 10% 5% 0% UMC TKZ AZ GGZ GHZ VVT Grafiek 4. Gemiddeld vermogensniveau per subsector % 30% 25% 20% 15% 10% 5% 0% UMC TKZ AZ GGZ GHZ VVT Grafiek 5. Gemiddelde solvabiliteit per subsector Barometer Nederlandse Gezondheidszorg

12 Onderscheidend vermogen staat centraal in de logistieke barometer In 2012 maken minder vraag in combinatie met stijgende kosten dat de zorg voor een lastige opgave staat. Betere logistieke prestaties hebben tot op heden nog onvoldoende gezorgd voor lagere lasten per patiënt. Beheersing van kosten en omgaan met een fluctueerde vraag zijn dan ook dé thema s voor de komende periode. Meer in het algemeen draait het om het onderscheidend vermogen van organisaties. Zorgprocessen en patiëntenlogistiek zijn van groot belang voor zowel de kwaliteit als de kosten van de zorg. In het ideaalbeeld draait alles letterlijk om de cliënt en worden de processen rondom de cliënt georganiseerd. Het doelmatig organiseren van de zorg(processen), en het daarmee verlagen van de kosten, staat prominent op de agenda. De openbare informatie van zorgorganisaties geeft weinig inzicht in proceskwaliteit, maar legt het accent op financiën en productie. Met deze logistieke barometer maken wij (patiënt)logistieke kengetallen waar mogelijk inzichtelijk. In deze jaren van bezuinigingen staan zorgorganisaties steeds meer onder druk om de efficiëntie te verhogen. Dit komt onder meer tot uiting in de druk die zorgverzekeraars uitoefenen op volume en prijs. De overheid ziet, conform ramingen van het CPB, de zorguitgaven de komende jaren verder stijgen. Hoewel er momenteel sprake is van vraaguitval, is de algemene verwachting dat de zorgvraag in de toekomst zal stijgen. De zorg blijft hiermee voor de uitdaging staan om meer te doen met minder middelen. Op het vlak van patiëntenlogistiek laat de barometer onder meer de volgende resultaten zien: De daling van het aantal bedden zet in alle subsectoren door. De productiviteit van zowel de ziekenhuizen als de GGZ is afgenomen. De bezetting bij de VVT is gestegen. In de sector zien we steeds meer de omslag van klassieke zorginstelling naar moderne zorgonderneming. Toch zijn verbeteringen in de logistiek nog vaak projectmatig van aard. Bestendige en constante verbeteringen vragen om het integreren van procesverbetering in de dagelijkse bedrijfsvoering van de organisatie. Heldere stuurinformatie is onmisbaar bij het maken van keuzes. Deze barometer biedt een handvat om gericht te sturen. Beheersing van kosten blijft belangrijkste speerpunt Uit de barometer blijkt duidelijk dat de zorgvraag in 2012 afnam, maar dat de totale kosten bleven stijgen. In alle subsectoren was een daling van het aantal plaatsen te zien, variërend van een marginale afname bij ziekenhuizen tot 1% in de VVT en 3% in de GGZ. De totale kosten stegen daarentegen wel. Deze kostenstijging is goed zichtbaar bij de personele lasten, die voor de VVT en GGZ stijgen met respectievelijk 4% en 8%. In het streven om de kosten te doen dalen, is de inzet van personeel van groot belang. De personele lasten zijn immers de grootste post op de begroting. Rendementsverbeteringen zullen met name betrekking moeten hebben op de personele inzet. Simpelweg harder werken of functies schrappen is vaak niet de oplossing. De sleutelwoorden voor proactieve sturing zijn optimalisatie, procesverbetering en forecasting. Onderscheidend vermogen is onmisbaar Het maken van keuzes is en blijft hét aandachtspunt voor de komende jaren. In een krimpende markt, waar inkomsten niet meer vanzelfsprekend zijn, dienen zorgorganisaties keuzes te maken in hun positionering. Dit wordt bepaald door flexibiliteit, efficiëntie en portfoliokeuzes. Binnen de ziekenhuizen is een sterke tendens naar het concentreren van dure zorg en een heldere keuze op het gebied van specialismen. Samenwerking en fusies, met als streven het benutten van schaalvoordelen, zullen het werkveld blijven bepalen. Ook zijn voor alle subsectoren de keuzes met betrekking tot versterking van de eerste lijn een aandachtspunt. In de ziekenhuissector zal substitutie een belangrijke rol gaan spelen. Ook zullen er steeds meer geriatrische netwerken ontstaan, waarbij de zorg zich verbindt rondom de oudere populatie. De GGZ kent daarnaast een grote omslag door de invoering van de basis-ggz. Ook hebben alle subsectoren te maken met de trend dat cliënten steeds vaker en steeds langer thuis zorg ontvangen. Deze ontwikkelingen hebben grote invloed op de personele inzet, maar ook op patiëntenstromen en het vermogen om te reageren op vraagwisselingen. Om hiermee om te kunnen gaan, vragen huidige businessmodellen om herziening. De belangrijkste vraag is op welke wijze zorgorganisaties onderscheidend zijn voor hun klanten en op welke wijze zij meerwaarde kunnen bieden voor al hun stakeholders. 12 Barometer Nederlandse Gezondheidszorg 2013

13 Bepalend voor de agenda van zorgaanbieders zouden moeten zijn het: Herijken van de organisatiestrategie alsmede de executie op de huidige ontwikkelingen. Ontwikkelen van een businessmodel waarin duidelijk wordt op welke wijze de zorgorganisatie toegevoegde waarde wil leveren voor patiënten/cliënten en overige stakeholders (verwijzers, zorgverzekeraars, familieleden, andere zorgaanbieders in de keten) en het bijbehorende verdienmodel. Optimaliseren van zorgprocessen op basis van zorgpaden en -programma s die zijn afgestemd op de behoefte van de klant. Realiseren van een adequate patiëntplanning op tactisch niveau en een flexibele inzet van capaciteiten voor optimale toegangstijden en capaciteitsbenutting. Realiseren van duurzame kostenreductie en resultaatverbetering via een samenhangend programma van projecten en structureel andere werkwijzen die de organisatie in gereedheid brengen voor bovenstaande punten. Barometer Nederlandse Gezondheidszorg

14 Contactpersonen G.W. (Bert) Hilverda RA Sectorvoorzitter Health Care & Life Sciences Assurance partner, Den Haag Dr. M.E.M. (Monique) van Dijen Health Advisory partner, Amsterdam Drs. J. (Jules) Verhagen RA Assurance partner, Amsterdam Drs. M. (Michèle) Hagers RA Assurance partner, Amsterdam Y.M. (Yvonne) Jansen RA Assurance partner, Amsterdam Drs. R.L.A. (Richard) Eveleens RA Assurance partner, Den Haag J.C.S.E. (Jan) Hendrikx, RA Assurance partner, Eindhoven Drs. J.J. (Jaap) van Bennekom RA Assurance partner, Utrecht Drs. R.H.W.H. (Rob) Leensen, RA Assurance partner, Arnhem Drs. M.J. (Mark) Noordhoff RA Assurance partner, Groningen/Zwolle H. (Henk) de Wilde, RA Assurance director, Den Haag Ir. W.S.R. (Wilco) Bothof Advisory partner, Amsterdam Drs. F.M.P. (Patrick) Boertien RA Transaction Advisory partner, Zwolle D.R. (Eric) Schoonderbeek RA Transaction Advisory director, Amsterdam Ir. J.G.G.V. (Guill) van den Boom RE IT Advisory partner, Den Haag Drs. A.M.W.J. (Angelique) Keijsers RA FIDS Advisory partner, Amsterdam Barometer Nederlandse Gezondheidszorg 2013

15 Drs. A.J. (Ad) Buisman RA Real Estate Advisory partner, Zwolle T. (Tristan) Dhondt Real Estate Advisory partner, Amsterdam Drs. W. (Wolter) Pot Tax partner, Den Haag Mr. M.H.J. (Meindert) Eisenburger Tax director, Den Haag Mr. J.W. (Jan) Andringa Partner HVG, Den Haag G.C. (Gaby) Heere Director HVG, Amsterdam Mr. H.J. (Hendrik-Jan) Bleijerveld Partner HVG, Utrecht Barometer Nederlandse Gezondheidszorg

16 EY Assurance Tax Transactions Advisory Over EY EY is wereldwijd toonaangevend op de gebieden assurance, tax, transaction en advisory services. Met de inzichten en de hoogwaardige diensten die wij bieden, dragen wij bij aan het versterken van het vertrouwen in de kapitaalmarkten en economieën overal ter wereld. Wij brengen toonaangevende leiders voort die door samen te werken onze beloften aan al onze stakeholders waarmaken. Daarmee spelen wij een cruciale rol bij het creëren van een beter functionerende wereld voor onze mensen, onze cliënten en de maatschappij. De aanduiding EY verwijst naar de wereldwijde organisatie en mogelijk naar een of meer lidfirma s van Ernst & Young Global Limited (EYG), die elk een afzonderlijke rechtspersoon zijn. EYG is een UK company limited by guarantee en verleent zelf geen diensten aan cliënten. Voor meer informatie over onze organisatie, kijk op ey.com. Over de sectorgroep Health Care De professionals van de sectorgroep Health Care zijn gewend om gecompliceerde trajecten tot een goed einde te brengen. Dankzij onze multidisciplinaire benadering en ruime kennis van de zorgsector, zowel nationaal als internationaal, zijn wij uitstekend op de hoogte van de trends en ontwikkelingen waar zorginstellingen mee te maken hebben. De Nederlandse sectorgroep maakt deel uit van een wereldwijd zorgnetwerk dat zorgprofessionals uit Assurance, Tax, Transactions en Advisory samenbrengt en anticipeert op trends, de gevolgen daarvan overziet en een visie ontwikkelt om op adequate wijze op kritische sectorvraagstukken te reageren. Dit stelt ons in staat om u te helpen uw strategische doelen te behalen en op koers te blijven Ernst & Young Nederland LLP. Alle rechten voorbehouden ED none Deze publicatie bevat informatie in samengevatte vorm en is daarom enkel bedoeld als algemene leidraad. Ze is niet bedoeld om te dienen als een substituut voor gedetailleerd onderzoek of voor het aanwenden van een professioneel oordeel. Noch EYGM Limited noch enig ander lid van de wereldwijde EY organisatie kan aansprakelijk worden gesteld voor het verlies van iemand die handelde of die ervan afzag te handelen ten gevolge van enige informatie in deze publicatie. Bij elke specifieke aangelegenheid dient steeds een geschikte adviseur geraadpleegd te worden. ey.com/nl

Barometer Nederlandse Gezondheidszorg 2012. Alle financiële en logistieke kengetallen, inclusief stresstest

Barometer Nederlandse Gezondheidszorg 2012. Alle financiële en logistieke kengetallen, inclusief stresstest Barometer Nederlandse Gezondheidszorg 2012 Alle financiële en logistieke kengetallen, inclusief stresstest 2 Barometer Nederlandse Gezondheidszorg 2012 Inhoudsopgave Introductie 4 Uitkomst stresstest laat

Nadere informatie

-PERSBERICHT- -ZORGINSTELLING ANTICIPEREN OP EFFECTEN SCHEIDEN WONEN EN ZORG-

-PERSBERICHT- -ZORGINSTELLING ANTICIPEREN OP EFFECTEN SCHEIDEN WONEN EN ZORG- -PERSBERICHT- Utrecht, 19 maart 2013 -ZORGINSTELLING ANTICIPEREN OP EFFECTEN SCHEIDEN WONEN EN ZORG- Door de invoer van wonen en zorg transformeert de markt in hoog tempo van aanbodgericht naar vraaggestuurd.

Nadere informatie

Financiële Zorgthermometer - 1 e kwartaal 2015 -

Financiële Zorgthermometer - 1 e kwartaal 2015 - Financiële Zorgthermometer - 1 e kwartaal 2015 - Dit onderzoek kan worden overgenomen met bronvermelding. Toezending Utrecht, maart 2015 Agenda Managementsamenvatting Generieke resultaten Sectorresultaten:

Nadere informatie

-PERSBERICHT- Utrecht, 30 maart 2016 - ZORGINSTELLINGEN DURVEN WEER TE INVESTEREN -

-PERSBERICHT- Utrecht, 30 maart 2016 - ZORGINSTELLINGEN DURVEN WEER TE INVESTEREN - -PERSBERICHT- Utrecht, 30 maart 2016 - ZORGINSTELLINGEN DURVEN WEER TE INVESTEREN - In de zorgsector zijn de afgelopen jaren fundamentele veranderingen doorgevoerd. Hierdoor lag bij zorginstellingen de

Nadere informatie

-PERSBERICHT- Utrecht, 17 maart 2015 - ZORGINSTELLING ZETTEN FLEXIBELE SCHIL IN VOOR TRANSITIE -

-PERSBERICHT- Utrecht, 17 maart 2015 - ZORGINSTELLING ZETTEN FLEXIBELE SCHIL IN VOOR TRANSITIE - -PERSBERICHT- Utrecht, 17 maart 2015 - ZORGINSTELLING ZETTEN FLEXIBELE SCHIL IN VOOR TRANSITIE - De flexibele schil in het personeelsbestand biedt zorginstellingen de mogelijkheid om te reageren op de

Nadere informatie

ICT Barometer over aanbestedingsprocedures bij de overheid

ICT Barometer over aanbestedingsprocedures bij de overheid ICT Barometer over aanbestedingsprocedures bij de overheid Jaargang 10 16 december 2010 De ICT Barometer, een onderzoek van Ernst & Young, is de gerenommeerde vinger aan de pols voor managers. Het onderzoek

Nadere informatie

-PERSBERICHT- Utrecht, 15 december 2014. - Zorgsector negatief over verkrijgen van financiering -

-PERSBERICHT- Utrecht, 15 december 2014. - Zorgsector negatief over verkrijgen van financiering - -PERSBERICHT- Utrecht, 15 december 2014 - Zorgsector negatief over verkrijgen van financiering - De recente faillissementen in de zorg tonen aan dat de risico's voor banken zijn toegenomen. Banken hebben

Nadere informatie

-PERSBERICHT- -HELFT ZORGINSTELLINGEN VERWACHT GEDWONGEN ONTSLAGEN-

-PERSBERICHT- -HELFT ZORGINSTELLINGEN VERWACHT GEDWONGEN ONTSLAGEN- -PERSBERICHT- Utrecht, 10 december 2013 -HELFT ZORGINSTELLINGEN VERWACHT GEDWONGEN ONTSLAGEN- De omzet van zorginstellingen staat onder druk. Met name de wijzigingen in de GGZ en de langdurige zorg (VVT

Nadere informatie

-PERSBERICHT- Utrecht, 19 maart 2014 -ZORGFINANCIALS VERWACHTEN ACCOUNTANTSVERKLARING MET BEPERKING-

-PERSBERICHT- Utrecht, 19 maart 2014 -ZORGFINANCIALS VERWACHTEN ACCOUNTANTSVERKLARING MET BEPERKING- -PERSBERICHT- Utrecht, 19 maart 2014 -ZORGFINANCIALS VERWACHTEN ACCOUNTANTSVERKLARING MET BEPERKING- Zorgfinancials binnen de geestelijke gezondheidszorg ziekenhuizen verwachten geen volledig goedkeurende

Nadere informatie

Financiële kengetallen zorginstellingen 2012

Financiële kengetallen zorginstellingen 2012 Webartikel 2013 Financiële kengetallen zorginstellingen 2012 Rudi Bakker 06-12-2013 gepubliceerd op cbs.nl Inhoud Samenvatting 2 1. Inleiding 3 2. Benchmark 2012 3 2.1 Data en respons 3 2.2 Methode 4 2.3

Nadere informatie

resultaten Vacature-enquête

resultaten Vacature-enquête resultaten Vacature-enquête voorjaar 2014 Inhoudsopgave 1. Inleiding 3 2. Vacatures maart 2014 4 3. Vacatures per sector 5 4. Conclusies 11 Bijlage 1 Tabellen 12 Kenmerk: Project: 81110 Juni 2014 1. Inleiding

Nadere informatie

Jaarverslagenanalyse 2014 Accountantskosten zorgsector september 2015

Jaarverslagenanalyse 2014 Accountantskosten zorgsector september 2015 Jaarverslagenanalyse 2014 Accountantskosten zorgsector september 2015 Intrakoop, de inkoopcoöperatie van de zorg i.s.m. 1. Samenvatting 1.1 Inleiding Intrakoop heeft een analyse uitgevoerd op de accountantskosten

Nadere informatie

Financieren in de zorgmarkt

Financieren in de zorgmarkt Presentatie Arie van Oord Business Manager Wonen, Zorg & Onderwijs Platform Economie & Ruimte op 8 juli 2015 BouwCampus: Van der Burghweg 1 te Delft Agenda Kredietportefeuille BNG Bank Bancaire kredietverstrekking

Nadere informatie

Financiële Zorgthermometer - 1 e kwartaal 2016 -

Financiële Zorgthermometer - 1 e kwartaal 2016 - Financiële Zorgthermometer - 1 e kwartaal 2016 - Dit onderzoek kan worden overgenomen met bronvermelding. Toezending Utrecht, maart 2016 Agenda Managementsamenvatting Generieke resultaten Sectorresultaten:

Nadere informatie

b Kerntaak gekoppeld aan het werkprogramma van het college Financiën helder en op orde

b Kerntaak gekoppeld aan het werkprogramma van het college Financiën helder en op orde gemeente Eindhoven Inboeknummer 12bst01585 Dossiernummer 12.38.651 18 september 2012 Commissienotitie Betreft startnotitie over Sturen met normen: domein 'flexibiliteit'. Inleiding Op 28 augustus is in

Nadere informatie

JAARVERSLAGENANALYSE 2014 SECTORRAPPORT ZIEKENHUIZEN

JAARVERSLAGENANALYSE 2014 SECTORRAPPORT ZIEKENHUIZEN JAARVERSLAGENANALYSE 2014 SECTORRAPPORT ZIEKENHUIZEN Een analyse van de financiële positie, uitgaven, capaciteit en productie juni 2015 Intrakoop, de inkoopcoöperatie van de zorg Verstegen, accountants

Nadere informatie

JAARVERSLAGEN ANALYSE 2010 Intrakoop

JAARVERSLAGEN ANALYSE 2010 Intrakoop JAARVERSLAGEN ANALYSE 2010 Intrakoop De inkoopcoöperatie van de zorg Datum : september 2011 Versie : 0.1 Auteurs : Intrakoop i.s.m. Marlyse-Research Inhoud 1. Resultatenrekening... 2 1.1 Personeelskosten

Nadere informatie

Geriatrische revalidatie

Geriatrische revalidatie Geriatrische revalidatie Op naar de Zorgverzekeringswet! De Zorgspecials van Cure4 Voorkom liquiditeitsproblemen in 2013 De transitie van de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ) naar de Zorgverzekeringswet

Nadere informatie

-PERSBERICHT- - ZORGVERZEKERAARS ZETTEN SCHERPER IN DAN KABINETSPLANNEN-

-PERSBERICHT- - ZORGVERZEKERAARS ZETTEN SCHERPER IN DAN KABINETSPLANNEN- -PERSBERICHT- Utrecht, 18 september 2013 - ZORGVERZEKERAARS ZETTEN SCHERPER IN DAN KABINETSPLANNEN- Zorginstellingen onderhandelen momenteel met zorgverzekeraars over de zorginkoop voor volgend jaar. Uit

Nadere informatie

JAARVERSLAGENANALYSE 2014 SECTORRAPPORT GEHANDICAPTENZORG

JAARVERSLAGENANALYSE 2014 SECTORRAPPORT GEHANDICAPTENZORG JAARVERSLAGENANALYSE 2014 SECTORRAPPORT GEHANDICAPTENZORG Een analyse van de financiële positie, uitgaven, capaciteit en productie van zorgorganisaties actief in de gehandicaptenzorg augustus 2015 Intrakoop,

Nadere informatie

-PERSBERICHT- Utrecht, 15 december ZORGINSTELLINGEN ZETTEN IN OP ZELFSTURENDE TEAMS -

-PERSBERICHT- Utrecht, 15 december ZORGINSTELLINGEN ZETTEN IN OP ZELFSTURENDE TEAMS - -PERSBERICHT- Utrecht, 15 december 2015 - ZORGINSTELLINGEN ZETTEN IN OP ZELFSTURENDE TEAMS - Zorginstellingen in de langdurige zorg hebben de afgelopen jaren te maken gehad met het scheiden van wonen en

Nadere informatie

Schaatsen op dun ijs in het nieuwe zorglandschap. Nieuwe financieringsmogelijkheden voor zorgvastgoed - Rotterdam 12 december 2012

Schaatsen op dun ijs in het nieuwe zorglandschap. Nieuwe financieringsmogelijkheden voor zorgvastgoed - Rotterdam 12 december 2012 Schaatsen op dun ijs in het nieuwe zorglandschap Nieuwe financieringsmogelijkheden voor zorgvastgoed - Rotterdam 12 december 2012 Agenda Perspectief zorgsector Het nieuwe zorglandschap Bancaire kredietverstrekking

Nadere informatie

Starters zien door de wolken toch de zon

Starters zien door de wolken toch de zon M201206 Starters zien door de wolken toch de zon drs. A. Bruins Zoetermeer, mei 2012 Starters zien door de wolken toch de zon Enkele jaren nadat zij met een bedrijf zijn begonnen, en met enkele jaren financieel-economische

Nadere informatie

FINANCIËLE RAPPORTAGE FUNDEREND ONDERWIJS. Utrecht, november 2014

FINANCIËLE RAPPORTAGE FUNDEREND ONDERWIJS. Utrecht, november 2014 FINANCIËLE RAPPORTAGE FUNDEREND ONDERWIJS 2014 Utrecht, november 2014 INHOUD Inleiding 5 1 Basisonderwijs en speciaal basisonderwijs 7 2 Expertisecentra 10 3 Voortgezet onderwijs 12 4 Samenwerkingsverbanden

Nadere informatie

Toekomstperspectief Zorgmarkt. Piet Eichholtz

Toekomstperspectief Zorgmarkt. Piet Eichholtz Toekomstperspectief Zorgmarkt Piet Eichholtz Amsterdam, 6 februari 2013 Bancair krediet blijft mogelijk, alleen met goed businessplan en sterke financiële uitgangspositie Lot Rode Kruis Ziekenhuis in handen

Nadere informatie

Leiden veranderingen in de VVT tot samenwerking

Leiden veranderingen in de VVT tot samenwerking Leiden veranderingen in de VVT tot samenwerking Dwingt de veranderingen in de sector Verpleging, Verzorging en Thuiszorg zorgaanbieders tot samenwerking? Frans van Rijn 21 maart 2013 1 Veranderingen in

Nadere informatie

6 Zeven jaar ICT Benchmark Woningcorporaties

6 Zeven jaar ICT Benchmark Woningcorporaties 6 Zeven jaar ICT Benchmark Woningcorporaties Een aanzet tot trendanalyse Ies van Rij en Patrick van Eekeren In 2008 is voor de zevende keer de jaarlijkse ICT Benchmark Woningcorporaties (wtco) uitgevoerd.

Nadere informatie

Jaarrapport Zorggebruik 2013. Managementsamenvatting. Inzicht in (arbeidsrelevant) zorggebruik van zorgmedewerkers

Jaarrapport Zorggebruik 2013. Managementsamenvatting. Inzicht in (arbeidsrelevant) zorggebruik van zorgmedewerkers Jaarrapport Zorggebruik 2013 Managementsamenvatting Inzicht in (arbeidsrelevant) zorggebruik van zorgmedewerkers 2 Jaarrapport Zorggebruik 2013 Managementsamenvatting In dit Jaarrapport Zorggebruik is

Nadere informatie

Bronregistratie op orde Verzeker uw ziekenhuis van optimale inkomsten door een tijdige en volledige registratie. De Zorgspecials van Cure4

Bronregistratie op orde Verzeker uw ziekenhuis van optimale inkomsten door een tijdige en volledige registratie. De Zorgspecials van Cure4 Bronregistratie op orde Verzeker uw ziekenhuis van optimale inkomsten door een tijdige en volledige registratie De Zorgspecials van Cure4 Is mijn bronregistratie op orde? Voor de financiële gezondheid

Nadere informatie

Optimale zorg tegen lagere kosten. Het ziekenhuis van de toekomst

Optimale zorg tegen lagere kosten. Het ziekenhuis van de toekomst Optimale zorg tegen lagere kosten Het ziekenhuis van de toekomst 1 KIVI NIRIA Jaarcongres Onze visie en waarden Onze visie: Pioniersrol Siemens Energiezuinigheid Onze waarden: Innovatief Innovatief denken

Nadere informatie

Onderzoeksresultaten ICT Barometer over ICT-projecten

Onderzoeksresultaten ICT Barometer over ICT-projecten Onderzoeksresultaten ICT Barometer over ICT-projecten Jaargang 10 17 november 2010 De ICT Barometer, een onderzoek van Ernst & Young, is de gerenommeerde vinger aan de pols voor managers. Het onderzoek

Nadere informatie

FINANCIALS VVT-SECTOR. PCKwadraat december 2010

FINANCIALS VVT-SECTOR. PCKwadraat december 2010 FINANCIALS VVT-SECTOR PCKwadraat december 2010 1. Inleiding De analyse Financials verpleging, verzorging en thuiszorg (VVT) 2009 geeft inzicht in de financiële prestaties van 417 verpleeg-, verzorgingshuizen

Nadere informatie

WSW trendanalyse woningcorporaties 2013-2017

WSW trendanalyse woningcorporaties 2013-2017 WSW trendanalyse woningcorporaties 2013-2017 Risico s voor borgstelsel nemen toe Corporaties nemen maatregelen om de financiële conti - nuïteit te waarborgen. Dit is het gevolg van de overheidsmaatregelen

Nadere informatie

Zorginstelling (voorbeeld) Peer rapportage - mei 2013

Zorginstelling (voorbeeld) Peer rapportage - mei 2013 Zorginstelling (voorbeeld) Peer rapportage - mei 2013 Over ZorgRating Over ZorgRating In het huidige zorgstelsel ligt de volledige financiële verantwoordelijkheid over investeringen bij de zorginstelling.

Nadere informatie

Voorbeeldinstelling Utrecht. Peer rapportage 2014

Voorbeeldinstelling Utrecht. Peer rapportage 2014 Voorbeeldinstelling Utrecht Peer rapportage 2014 Over ZorgRating Over ZorgRating In het huidige zorgstelsel ligt de volledige financiële verantwoordelijkheid over investeringen bij de zorginstelling. Daarmee

Nadere informatie

Efficiënt werken met DOT

Efficiënt werken met DOT Efficiënt werken met DOT Haal meer uit uw DOT-kwartaalrapportages De Zorgspecials van Cure4 Haal meer uit uw DOT-kwartaalrapportages Procesoptimalisatie met DOT-managementinformatie Voor u het weet staan

Nadere informatie

INTEGRALE MEERJARENRAMING

INTEGRALE MEERJARENRAMING INTEGRALE MEERJARENRAMING Financiering en borging zeker stellen Op lange termijn in control bestaand vastgoed Beoordeling rendement investeringen Ambities ook in de toekomst realiseren Uw ambities vragen

Nadere informatie

JAARVERSLAGENANALYSE 2014 SECTORRAPPORT VVT

JAARVERSLAGENANALYSE 2014 SECTORRAPPORT VVT JAARVERSLAGENANALYSE 2014 SECTORRAPPORT VVT Een analyse van de financiële positie, uitgaven, capaciteit en productie van zorgorganisaties actief in de Verpleging, Verzorging en Thuiszorg juni 2015 Intrakoop,

Nadere informatie

Klaar om te wenden. Jaarbericht 2013

Klaar om te wenden. Jaarbericht 2013 Klaar om te wenden Jaarbericht 2013 De zeilterm klaar om te wenden wordt gebruikt om een overstag aan te kondigen, zodat de bemanning voorbereidingen kan treffen. Bij een overstag draait de voorsteven

Nadere informatie

Factsheet: Monitor Hervorming van de Langdurige Zorg 2015

Factsheet: Monitor Hervorming van de Langdurige Zorg 2015 Factsheet: Monitor Hervorming van de Langdurige Zorg 2015 ActiZ 1 oktober 2014 drs. S. van Klaveren K.J. van de Werfhorst MSc Projectnummer: 419052 Correspondentienummer: DH-0110-4067 Inhoud SAMENVATTING

Nadere informatie

STRATEGISCH BELEID EFFICIËNT EN ZICHTBAAR NAAR EEN CENTRUM VOOR REVALIDATIE

STRATEGISCH BELEID EFFICIËNT EN ZICHTBAAR NAAR EEN CENTRUM VOOR REVALIDATIE STRATEGISCH BELEID 2013 2014 NAAR EEN EFFICIËNT EN ZICHTBAAR CENTRUM VOOR REVALIDATIE UMCG Centrum voor Revalidatie Strategisch beleidsplan 2013-2014 Vastgesteld op 1 november 2012 Vooraf Met het strategisch

Nadere informatie

Vastgoed financieren. In een commerciële omgeving. Anja van Balen Sector Banker zorg 31 oktober 2013

Vastgoed financieren. In een commerciële omgeving. Anja van Balen Sector Banker zorg 31 oktober 2013 Vastgoed financieren In een commerciële omgeving Anja van Balen Sector Banker zorg 31 oktober 2013 Welkom in de commerciële bancaire wereld Businessplannen Bancaire normen Business plan Focus aanbrengen

Nadere informatie

Fuseren, samenwerken en concurreren

Fuseren, samenwerken en concurreren Fuseren, samenwerken en concurreren 21 maart 2013 Schaal en zorg: enkele inleidende overwegingen dr ir Joost Zuurbier (Q-Consult Arnhem/ Erasmus CMDZ) Aanleiding Actualiteit in de curatief somatische omgeving

Nadere informatie

2013 KPMG Advisory N.V., ingeschreven bij het handelsregister in Nederland onder nummer 33263682, is een dochtermaatschappij van KPMG Europe LLP en

2013 KPMG Advisory N.V., ingeschreven bij het handelsregister in Nederland onder nummer 33263682, is een dochtermaatschappij van KPMG Europe LLP en 0 Naar een dynamisch zorglandschap: ontwikkelingen, strategieën en allianties Ontwikkelingen in de zorgsector en de impact voor inkopers van zorginstellingen Dr. Anna van Poucke, director KPMG Plexus Nevi

Nadere informatie

Benchmark doelmatigheid caresector

Benchmark doelmatigheid caresector Benchmark doelmatigheid caresector Politiek & wetenschap Nog te vaak ontbreekt de doelmatigheidsprikkel in de zorg Om doelmatige zorg te kunnen blijven leveren, moet er een brede maatschappelijke discussie

Nadere informatie

FUSIES EN OVERNAMES IN DE GEZONDHEIDSZORG ONDERZOEK 2015

FUSIES EN OVERNAMES IN DE GEZONDHEIDSZORG ONDERZOEK 2015 FUSIES EN OVERNAMES IN DE GEZONDHEIDSZORG ONDERZOEK 2015 Executive Summary Februari 2015, Amsterdam 0 BOER & CROON CORPORATE FINANCE DOET SINDS 2008 JAARLIJKS ONDERZOEK NAAR HET AANTAL FUSIES EN OVERNAMES

Nadere informatie

VERKORT JAARVERSLAG. Onderlinge Levensverzekering-Maatschappij s-gravenhage U.A.

VERKORT JAARVERSLAG. Onderlinge Levensverzekering-Maatschappij s-gravenhage U.A. VERKORT JAARVERSLAG 212 Onderlinge Levensverzekering-Maatschappij s-gravenhage U.A. PROFIEL De Onderlinge Levensverzekering-Maatschappij s-gravenhage U.A. stelt zich op grond van haar Reglement ten doel

Nadere informatie

Onderzoekresultaten ICT Barometer over online winkelen

Onderzoekresultaten ICT Barometer over online winkelen Onderzoekresultaten ICT Barometer over online winkelen Jaargang 10 28 april 2010 De ICT Barometer, een onderzoek van Ernst & Young, is de gerenommeerde vinger aan de pols voor managers. Het onderzoek wordt

Nadere informatie

Contractvormen in de curatieve GGZ

Contractvormen in de curatieve GGZ 1 Contractvormen in de curatieve GGZ Drs. Marja Appelman Jan Sonneveld, MSc Drs. Johan Visser Mr. Mirjam de Bruin SiRM Strategies in Regulated Markets Nieuwe Uitleg 24 2514 BR Den Haag Den Haag, 26 februari

Nadere informatie

FINANCIEEL STRATEGISCH BELEIDSPLAN 2014-2016. Zorggroep Sirjon omvat Siloah Gehandicaptenorganisatie

FINANCIEEL STRATEGISCH BELEIDSPLAN 2014-2016. Zorggroep Sirjon omvat Siloah Gehandicaptenorganisatie FINANCIEEL STRATEGISCH BELEIDSPLAN 2014-2016 Zorggroep Sirjon omvat Siloah Gehandicaptenorganisatie en SVRO Ouderenzorg Pagina 1 1 INLEIDING In dit plan legt Zorggroep Sirjon 1 haar financiële beleidsvoornemens

Nadere informatie

COUNTRY PAYMENT REPORT 2015

COUNTRY PAYMENT REPORT 2015 COUNTRY PAYMENT REPORT 15 Het Country Payment Report is ontwikkeld door Intrum Justitia Intrum Justitia verzamelt informatie bij duizenden bedrijven in Europa en krijgt op die manier inzicht in het betalingsgedrag

Nadere informatie

Zorginstelling (voorbeeld) Individuele rapportage - mei 2013

Zorginstelling (voorbeeld) Individuele rapportage - mei 2013 Zorginstelling (voorbeeld) Individuele rapportage - mei 2013 Over ZorgRating Over ZorgRating In het huidige zorgstelsel ligt de volledige financiële verantwoordelijkheid over investeringen bij de zorginstelling.

Nadere informatie

Kredietverlening aan Nederlandse bedrijven loopt terug

Kredietverlening aan Nederlandse bedrijven loopt terug Het Nederlandse bedrijfsleven is in sterke mate afhankelijk van bancaire kredietverlening. De groei van de zakelijke kredietverlening is in de tweede helft van 28 vertraagd. Dit hangt grotendeels samen

Nadere informatie

-PERSBERICHT- - ZORGINSTELLINGEN VERWACHTEN MINDER OMZET MAAR MEER ZEKERHEID -

-PERSBERICHT- - ZORGINSTELLINGEN VERWACHTEN MINDER OMZET MAAR MEER ZEKERHEID - -PERSBERICHT- Utrecht, 8 juli 2015 - ZORGINSTELLINGEN VERWACHTEN MINDER OMZET MAAR MEER ZEKERHEID - De verzekeraars en zorgkantoren hebben eerder dit jaar hun inkooprichtlijnen afgegeven. Momenteel zijn

Nadere informatie

Algemene vergadering van Aandeelhouders. 20 mei 2010

Algemene vergadering van Aandeelhouders. 20 mei 2010 Algemene vergadering van Aandeelhouders 20 mei 2010 Agenda Terugblik 2009 Algemene financiën Brutomarge per BU Resultaten Prestatie indicatoren Terugblik 2009 Zeer sterke afname van het aantal opdrachten

Nadere informatie

Persbericht Aantal pagina s: 4

Persbericht Aantal pagina s: 4 Persbericht Aantal pagina s: 4 Brunel: sterke groei omzet en winst Kernpunten verslagjaar 2004 Omzet 313 miljoen; 27% groei EBIT 11,0 miljoen; toename van 8,1 miljoen Nettowinst 7,3 miljoen; toename van

Nadere informatie

Managementvoorkeuren

Managementvoorkeuren Toelichting bij de test Business Fit-ality Lange Dreef 11G 4131 NJ Vianen Tel: +31 (0)347 355 718 E-mail: info@businessfitality.nl www.businessfitality.nl Business Fit-ality Met welk type vraagstuk bent

Nadere informatie

BELEIDSREGEL BR/CU-5066

BELEIDSREGEL BR/CU-5066 BELEIDSREGEL Afschrijvingskosten dubieuze debiteuren curatieve GGZ Ingevolge artikel 57, eerste lid, aanhef en onder b, van de Wet marktordening gezondheidszorg (Wmg), stelt de Nederlandse Zorgautoriteit

Nadere informatie

b Onvermijdelijk Er moeten keuzes worden gemaakt ten aanzien van de investeringsportefeuille.

b Onvermijdelijk Er moeten keuzes worden gemaakt ten aanzien van de investeringsportefeuille. gemeente Eindhoven Raadsnummer Inboeknummer 12BST02184 Beslisdatum B&W Dossiernummer RaadsvoorstelMeerjaren Investeringsprogramma 2013 na MKBA Inleiding De gemeente Eindhoven wil blijvend investeren in

Nadere informatie

Zicht op opbrengsten. Overzicht houden in de complexiteit

Zicht op opbrengsten. Overzicht houden in de complexiteit Seminar Zicht op opbrengsten Overzicht houden in de complexiteit Arjen Hakbijl Landelijke onzekerheid omzet ziekenhuizen (1) Veroorzaakt door massieve impact van vele wijzigingen die elkaar beïnvloeden.

Nadere informatie

2016D21474. Lijst van vragen

2016D21474. Lijst van vragen 2016D21474 Lijst van vragen De vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport heeft een aantal vragen voorgelegd aan de Algemene Rekenkamer inzake het rapport Resultaten verantwoordingsonderzoek

Nadere informatie

Toolkit bedrijfsvoering

Toolkit bedrijfsvoering Toolkit bedrijfsvoering Naar optimale zorg door gezonde bedrijfsvoering Verstand van Zorg Van transitie naar transformatie Gezonde bedrijfsvoering als succesfactor Continu goede én betaalbare zorg leveren?

Nadere informatie

Beleidsplan fondsenwerving HagaVrienden 2013-2015

Beleidsplan fondsenwerving HagaVrienden 2013-2015 Beleidsplan fondsenwerving HagaVrienden 2013-2015 Opgesteld door: Helene Marcus-Baart, coördinator HagaVrienden I.s.m: Hans de Sonnaville, secretaris HagaVrienden (Beknopt) beleidsplan HagaVrienden 2013-2015

Nadere informatie

De declaratie van uw accountant: vaste of flexibele kostenpost?

De declaratie van uw accountant: vaste of flexibele kostenpost? De declaratie van uw accountant: vaste of flexibele kostenpost? Met het oog op de aangekondigde bezuinigingen nemen zorginstellingen de niet direct aan zorg gerelateerde uitgaven nog eens goed onder de

Nadere informatie

UW BEDRIJF FINANCIEREN

UW BEDRIJF FINANCIEREN UW BEDRIJF FINANCIEREN BEDRIJFSFINANCIERING Zonder financiering kan een onderneming niet bestaan. Of het nu gaat om de omvang van het eigen vermogen of de ontwikkeling van uw werkkapitaal: de wijze waarop

Nadere informatie

UITGAVENONTWIKKELING GEZONDHEIDSZORG 2011 Intrakoop

UITGAVENONTWIKKELING GEZONDHEIDSZORG 2011 Intrakoop UITGAVENONTWIKKELING GEZONDHEIDSZORG 2011 Intrakoop De inkoopcoöperatie van de zorg Datum : 2 augustus 2012 Auteurs : Intrakoop i.s.m. Marlyse-Research Inhoud 1. Inleiding... 2 2. Bedrijfslasten... 3 2.1

Nadere informatie

Een eigen(wijze) kijk op financiële sturing. Aedes Corporatiedag 2012. - Welkomst dia bij binnenkomst.

Een eigen(wijze) kijk op financiële sturing. Aedes Corporatiedag 2012. - Welkomst dia bij binnenkomst. Een eigen(wijze) kijk op financiële sturing. Aedes Corporatiedag 2012 - Welkomst dia bij binnenkomst. 1 Een eigen(wijze) kijk op financiële sturing Thom Wolters Gert Boels 2 Introductie Aanleiding Introductie

Nadere informatie

Financiële kengetallen zorginstellingen 2011

Financiële kengetallen zorginstellingen 2011 Financiële kengetallen zorginstellingen 2011 07 08 09 10 11 12 13 14 Centraal Bureau voor de Statistiek Verklaring van tekens. gegevens ontbreken * voorlopig cijfer ** nader voorlopig cijfer x geheim nihil

Nadere informatie

HealthRatio Integrated Planning

HealthRatio Integrated Planning HealthRatio Integrated Planning HIP is de alles in één oplossing voor uw besturing: Begroten, plannen, prognosticeren en rapportage Financieel, Productie en Middelen (FTE, OK, Bedden) Geïntegreerde kostprijscalculatie

Nadere informatie

VERKORT JAARVERSLAG. Onderlinge Levensverzekering-Maatschappij s-gravenhage U.A.

VERKORT JAARVERSLAG. Onderlinge Levensverzekering-Maatschappij s-gravenhage U.A. VERKORT JAARVERSLAG 213 Onderlinge Levensverzekering-Maatschappij s-gravenhage U.A. PROFIEL De Onderlinge Levensverzekering-Maatschappij s-gravenhage U.A. stelt zich op grond van haar Reglement ten doel

Nadere informatie

2013 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG

2013 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG 2013 in het kort SAMENVATTING VAN HET JAARVERSLAG 1 Toelichting op het jaarverslag In het Jaarverslag 2013 legt het pensioenfonds uitgebreid verantwoording af over de ontwikkelingen, besluiten en gebeurtenissen

Nadere informatie

Financiële positie: sturen op stabiliteit, flexibiliteit, weerbaarheid en wettelijke kaders. VBG 3 oktober 2012 Staf Depla

Financiële positie: sturen op stabiliteit, flexibiliteit, weerbaarheid en wettelijke kaders. VBG 3 oktober 2012 Staf Depla Financiële positie: sturen op stabiliteit, flexibiliteit, weerbaarheid en wettelijke kaders VBG 3 oktober 2012 Staf Depla Begroting helder en op orde Baas over je eigen prioriteiten Alleen dan geld voor

Nadere informatie

www.econocom.com Optimaliseer het gebruik van uw IT en Telecom infrastructuur

www.econocom.com Optimaliseer het gebruik van uw IT en Telecom infrastructuur www.econocom.com Optimaliseer het gebruik van uw IT en Telecom infrastructuur Efficiëntie Meegaan met de tijd Mobiliteit De markt verandert evenals onze manier van werken. Het leven wordt mobieler en we

Nadere informatie

SAMENVATTING JAARVERSLAG 2015 STICHTING VAMEX

SAMENVATTING JAARVERSLAG 2015 STICHTING VAMEX SAMENVATTING JAARVERSLAG 2015 STICHTING VAMEX TERUGBLIK De laatste drie jaar is er sprake van een stabilisatie van de examenaantallen. Ook in 2015 gaat het om in totaal ongeveer 26.000 examens. In de periode

Nadere informatie

Rapportage Eindresultaten 2014

Rapportage Eindresultaten 2014 Rapportage Eindresultaten 2014 Wat zijn de prestaties van onze scholen? Colofon datum 7 mei 2014 auteur Jan Vermeulen status Definitief Rapportage eindresultaten 2014 pagina 2 van 8 status concept Inhoudsopgave

Nadere informatie

Bankfaillissementen in historisch en internationaal perspectief

Bankfaillissementen in historisch en internationaal perspectief Bankfaillissementen in historisch en internationaal perspectief Sinds het begin van de kredietcrisis zijn in Nederland drie bancaire instellingen omgevallen. Faillissementen in het bankwezen komen echter

Nadere informatie

3) Verslag van de vergadering van 29 september 2014, zie bijlage 1 (16:05 uur)

3) Verslag van de vergadering van 29 september 2014, zie bijlage 1 (16:05 uur) Agenda voor de vergadering van het Platform Zelfredzaam Datum: Locatie: 12 januari 2015 van 16:00 uur tot uiterlijk 19:00 uur (voor een eenvoudige maaltijd wordt gezorgd) Kulturhus Lienden Koningin Beatrixplein

Nadere informatie

Blijven wij van zorg verzekerd

Blijven wij van zorg verzekerd Blijven wij van zorg verzekerd Ledenvergadering ABVAKABO FNV Ogterop 27 april 2009 Henk Elzing Blijven wij van zorg verzekerd Zijn we nu van zorg verzekerd Willen we van zorg verzekerd blijven Moeten we

Nadere informatie

Curatoren streven naar een doorstart Ruwaard van Putten ziekenhuis

Curatoren streven naar een doorstart Ruwaard van Putten ziekenhuis PERSBERICHT 24 juni 2013, 12.00 uur Curatoren streven naar een doorstart Ruwaard van Putten ziekenhuis De Stichting Ruwaard van Putten ziekenhuis is vanochtend door de rechtbank Den Haag failliet verklaard.

Nadere informatie

Zelfmanagement versus professionele zorg?

Zelfmanagement versus professionele zorg? Zelfmanagement versus professionele zorg? Vitale Toekomst van de Nederlandse Gezondheidszorg Marc Berg Het probleem: excess growth Gemiddelde jaarlijkse groei uitgaven welzijns- en gezondheidszorg, 2000-2010

Nadere informatie

53% 47% 51% 54% 54% 53% 49% 0% 25% 50% 75% 100% zeer moeilijk moeilijk komt net rond gemakkelijk zeer gemakkelijk

53% 47% 51% 54% 54% 53% 49% 0% 25% 50% 75% 100% zeer moeilijk moeilijk komt net rond gemakkelijk zeer gemakkelijk 30 FINANCIËLE SITUATIE In dit hoofdstuk wordt ingegaan op de financiële situatie van de Leidse burgers. In de enquête wordt onder andere gevraagd hoe moeilijk of gemakkelijk men rond kan komen met het

Nadere informatie

Kwartaalbericht. 4e kwartaal 2014 Den Haag, 30 januari 2015. Samenvatting cijfers per 31 december 2014

Kwartaalbericht. 4e kwartaal 2014 Den Haag, 30 januari 2015. Samenvatting cijfers per 31 december 2014 Kwartaalbericht 4e kwartaal 2014 Den Haag, 30 januari 2015 Samenvatting cijfers per 31 december 2014 Dekkingsgraad: 111,5% Beleidsdekkingsgraad: 112,6% Belegd vermogen: 19,6 miljard Rendement 2014: 27,6%

Nadere informatie

De wereld van de zorg en haar NHC s voor MKW. Bram Baselmans senior adviseur

De wereld van de zorg en haar NHC s voor MKW. Bram Baselmans senior adviseur De NHC s en Woningcorporaties De wereld van de zorg en haar NHC s voor MKW Bram Baselmans senior adviseur Bram Baselmans Bouwkunde TU Eindhoven Vastgoedmanagement AAG vanaf 2002 Financiële vraagstukken

Nadere informatie

Zorgwonen als beleggingsproduct Het ontwikkelaarsperspectief

Zorgwonen als beleggingsproduct Het ontwikkelaarsperspectief Zorgwonen als beleggingsproduct Het ontwikkelaarsperspectief drs. ing. Bert Krikke Conferentie Scheiden van Wonen en Zorg in een vergrijzende samenleving Delft, 12 juni 2012 Introductie Strategie, advies,

Nadere informatie

De AWBZ en de VVT (verpleging, verzorging en thuiszorg) na de verkiezingen van september 2012.

De AWBZ en de VVT (verpleging, verzorging en thuiszorg) na de verkiezingen van september 2012. De AWBZ en de VVT (verpleging, verzorging en thuiszorg) na de verkiezingen van september 2012. Savant-Zorg Regionale gecertificeerde organisatie voor verpleging en verzorging. Wij bieden verpleging en

Nadere informatie

Is uw instelling klaar voor de overgang. Deze whitepaper biedt een samenvatting van de veranderingen die de

Is uw instelling klaar voor de overgang. Deze whitepaper biedt een samenvatting van de veranderingen die de Is uw instelling klaar voor de overgang naar volledige prestatiebekostiging in 2015? Deze whitepaper biedt een samenvatting van de veranderingen die de afgelopen jaren hebben plaatsgevonden binnen de geneeskundige

Nadere informatie

Financiële kengetallen vastgoed gehandicaptenzorg

Financiële kengetallen vastgoed gehandicaptenzorg Financiële kengetallen vastgoed gehandicaptenzorg Door de komst van de Wmo zijn de gemeenten verantwoordelijk geworden voor de ondersteuning van extramurale cliënten en voor de zorg voor lichte verblijfscliënten.

Nadere informatie

Analyse financiële kengetallen zorginstellingen 2009

Analyse financiële kengetallen zorginstellingen 2009 Centraal Bureau voor de Statistiek Divisie Statistische en Ruimtelijke Statistieken (SRS) Sector Statistische Analyse Den Haag (SAV) Postbus 24500 2490 HA Den Haag Analyse financiële kengetallen zorginstellingen

Nadere informatie

provincie GELDERLAND Gemeente Oude IJsselstreek Ontvangen: 18/12/2014 14ink18939

provincie GELDERLAND Gemeente Oude IJsselstreek Ontvangen: 18/12/2014 14ink18939 Gemeente Oude IJsselstreek Ontvangen: 18/12/2014 provincie 14ink18939 De Raad van de gemeente Oude IJsselstreek Postbus 42 7080 AA GENDRINGEN Bezoekadres Huis der Provincie Markt 11 6811 CG Arnhem telefoonnummer

Nadere informatie

CTAC SLAAT DE BRUG TUSSEN MENS EN TECHNIEK

CTAC SLAAT DE BRUG TUSSEN MENS EN TECHNIEK CTAC SLAAT DE BRUG TUSSEN MENS EN TECHNIEK JAARCIJFERS 2011 14 maart 2012 Agenda 1. Ctac Solution Provider 2. Hoofdpunten 2011 3. Financiële details 4. Strategie en vooruitblik 2 Ctac Solution Provider

Nadere informatie

Jaarcijfers 2012. 6 maart 2013

Jaarcijfers 2012. 6 maart 2013 Jaarcijfers 2012 6 maart 2013 Overzicht Klantbelang gediend met stevig financieel fundament Resultaat 255 miljoen Dividendvoorstel 88 miljoen Solvabiliteit 293% Kosten verder verlaagd met 6% Eigen Vermogen

Nadere informatie

Collegereeks Management voor de Zorg

Collegereeks Management voor de Zorg Collegereeks Management voor de Zorg Het verhaal achter de cijfers en sturen op ratio s Drs. ing. Sander Oude Luttikhuis 30-03-2015 Leadership Entrepreneurship Stewardship Even voorstellen 2 Drs ing. Sander

Nadere informatie

Financiering van gezondheidszorg. Jaap Doets consultant VVAA

Financiering van gezondheidszorg. Jaap Doets consultant VVAA Financiering van gezondheidszorg Jaap Doets consultant VVAA Het Nederlandse zorgstelsel Zorgstelsel -Collectief gefinancierde wettelijk vastgelegde zorg aanspraak -vraagsturing -prestatiebekostiging -maatschappelijke

Nadere informatie

FINANCIALS SECTOR GEHANDICAPTENZORG verslagjaar 2010. PCkwadraat / Zorgmarkt.nl

FINANCIALS SECTOR GEHANDICAPTENZORG verslagjaar 2010. PCkwadraat / Zorgmarkt.nl FINANCIALS SECTOR GEHANDICAPTENZORG verslagjaar 2010 PCkwadraat / Zorgmarkt.nl Maastricht, oktober 2011 JP. Tulleneers A. van Duppen PCkwadraat 1 INHOUD 1. Uitgangspunten pag. 3 2. Omzetontwikkeling pag.

Nadere informatie

ZKN Academie Workshop Zorgverkoop; besturen met invloedstijlen

ZKN Academie Workshop Zorgverkoop; besturen met invloedstijlen ZKN Academie Workshop Zorgverkoop; besturen met invloedstijlen 11 september 2014 Programma van deze ochtend Tijd Wat 09.00 09.20 inloop 09.20 09.30 Welkom door ZKN 09.30-10.30 Presentatie Waar kijk een

Nadere informatie

FINANCIEEL ECONOMISCH VERSLAG

FINANCIEEL ECONOMISCH VERSLAG OVERZICHT JAARVERSLAG 2014 FINANCIEEL ECONOMISCH VERSLAG Voor de overzichtelijkheid zijn in het jaarverslag 2014 uitsluitend de kerncijfers en de balans en de winst- en verliesrekening opgenomen. De gegevens

Nadere informatie

Utrecht gezond! Ervaringen in samenwerking

Utrecht gezond! Ervaringen in samenwerking Utrecht gezond! Ervaringen in samenwerking In Utrecht samenwerking niet nieuw Al jarenlange samenwerking op verschillende onderwerpen, zoals: - Collectiviteit voor uitkeringsgerechtigden en minima - Gezamenlijke

Nadere informatie

Masterclass Financieel & Strategisch Management in de zorg

Masterclass Financieel & Strategisch Management in de zorg Masterclass Financieel & Strategisch Management in de zorg Het verhaal achter de cijfers en sturen op ratio s Drs. ing. Sander Oude Luttikhuis 16-11-2015 Leadership Entrepreneurship Stewardship Even voorstellen

Nadere informatie

Leeftijdbewust personeelsbeleid Ingrediënten voor een plan van aanpak

Leeftijdbewust personeelsbeleid Ingrediënten voor een plan van aanpak Leeftijdbewust personeelsbeleid Ingrediënten voor een plan van aanpak Inhoud Inleiding 3 Stap 1 De noodzaak vaststellen 4 Stap 2 De business case 5 Stap 3 Probleemverdieping 6 Stap 4 Actieplan 8 Stap 5

Nadere informatie