Obama #04. George. President van de sloppenwijk. Pauluskerk Rotterdams icoon pag 8. Majel Blonden nieuwe directeur Paard van Troje pag 16

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Obama #04. George. President van de sloppenwijk. Pauluskerk Rotterdams icoon pag 8. Majel Blonden nieuwe directeur Paard van Troje pag 16"

Transcriptie

1 #04 maart/april 2014 > Uiterste verkoopdatum: 9 april 2014 > Jaargang 19 > Vaste verkoopprijs: 2,- (waarvan 0,65 naar de verkoper) George Obama President van de sloppenwijk Pauluskerk Rotterdams icoon pag 8 Majel Blonden nieuwe directeur Paard van Troje pag 16

2 Advertentie # inhoud #04 3 De Kessler Stichting zet zich in voor mensen die sociaal kwetsbaar zijn, in het bijzonder dak- en thuislozen, die opvang en/of zorg en begeleiding nodig hebben. Ook ambulante hulp is mogelijk. De stichting beschikt over meerdere locaties in Den Haag. Al ruim honderd jaar is de Kessler Stichting een begrip in de regio. Als gespecialiseerde, professionele instelling stemmen we de hulp af op de hulpvraag, behoeften en mogelijkheden van de cliënt. We hanteren een vernieuwende werkwijze en een motiverende, activerende benadering, waarbij we de vaardigheden van de cliënten vergroten, zodat zij beter kunnen functioneren in de huidige maatschappij. Daarnaast kijken we met belanghebbende partijen en ketenpartners continu hoe het hulpverleningsaanbod actueel kan worden gehouden en delen we onze kennis hierover actief. Wilt u meer weten over de werkwijze en het hulpverleningsaanbod van de Kessler Stichting of over de samenwerkingen, kijk dan op de website of bel het secretariaat via telefoonnummer > colofon wordt verkocht en mede gemaakt door dak- en thuislozen in Den Haag, Rijswijk, Rotterdam, Leidschendam-Voorburg, Voorburg, Westland, Delft, Gouda, Zoetermeer, Wassenaar en de Bollenstreek. De verkopers kopen de krant in voor 1,35 en verkopen hem op straat voor 2. Het verschil is een bijdrage in hun levensonderhoud. U herkent de verkoper aan de witte pas en het (niet verplichte) rode hesje. 04 ACHTERGROND De broer van Barack Obama Terwijl Barack Obama in Den Haag op de Nucleaire Top alle belangrijke wereldleiders de hand schudt, probeert zijn broer in de sloppen iets te betekenen voor de armsten der aarde. 06 JUSTIN Café Ancee en Club Seven t NIEUWS ligt op straat Groen Links op de bres voor roze ouderen 07 WIE HELPT WIE Straatkrantverkoopster Connie (laatste aflevering!) 08 REPORTAGE Pauluskerk Rotterdam Overwin het kwade door het goede is al heel lang het motto van de Pauluskerk. Een plek voor mensen in de marge, waar iedereen welkom is. 10 SLAAPWANDELEN Nieuwe zwemjuf (laatste aflevering!) STRAATTEKST Delfts Blauw (24/7 bereikbaar) Donaties Giro t.n.v. Stichting Haags, Den Haag. 11 WERKPLAATS Het Winkeltje Kouwenhoven 12 TIJDSBEELD 1976 Oplage GODENSPIJS Zoeken en vinden Ondersteuning en Rehabilitatie Adres Redactie Riviervismarkt 5, 2513 AM Den Haag Postbus 63498, 2502 JL Den Haag (per 1 mei 2014 vervalt de postbus) Telefoon Website Advertenties en distributie Coördinator Den Haag Arjen Geut M E 15 CULTUUR Interview met Latin trompettiste Maite Hontelé 16 INTERVIEW Majel Blonden De nieuwe directeur van Paard van Troje werkt in Den Haag en woont in Rotterdam. Ze wil met muziek mensen verbinden. 18 Gedichten van de Pauluskerk 19 BAGAGE De tas van een horlogemaker 21 CRYPTO Puzzel en win het boek Blijf Beter van Bram Bakker 22 UITGELICHT Agenda en Uittips De Grondwet en Muziek 16 Coördinator Rotterdam Co van der Hoek M E 24 KAASHELD EN POEPHOOFD Latin lovers Jelmer en Jonne Hoofdredacteur Floor de Booys Redacteur Hester Heite Eindredactie Tanya van der Spek Aflevering 06 Jelmer en Jonne Medewerkers aan dit nummer: Woonvoorziening Straks kan ik weer zelfstandig wonen in een eigen huisje. Thuisbegeleiding Prettig dat onze begeleider in het begin echt de tijd voor ons nam, wanneer dat nodig was. Financiële begeleiding Mede dankzij LIMOR heb ik mijn financiën weer op orde. Dagmar Bosma, Melle de Boer, Christiaan Donner, Bertus Gerssen, Henriëtte Guest, Annette van Kester, Lamelos, Caroline Ludwig, Cristina Martins, Diana Mosterd, Willem de Roon, Mariëtte Storm, Mylène Siegers, Otto Snoek, Tanya van der Spek, Suzanne Stam, Elke Swart, Justin Verkijk, Paul Waayers en Petterik Wiggers Ontwerp en opmaak Marieke de Roo Coverfoto Damien Lewis Druk Wegener Nieuwsdruk Gelderland Het volgende nummer verschijnt op donderdag 10 april Kijk voor meer informatie op Door Cristina Martins

3 4 achtergrond george obama George Obama: president van de krottenwijk # Waarom woon jij hier terwijl jouw broer zo n machtig man is? Wat vinden daklozen ervan? Metin (dakloos): Ik begrijp wel dat Barack Obama niet naar zijn arme halfbroer George omkijkt. Dat betekent niet dat ik het goed keur. Als het goed met je gaat, heb je minder aandacht voor je naasten. Dan denk je dat je de wereld wel alleen aan kunt. Maar als je in de problemen komt, besef je pas dat familie en vrienden je dierbaarste bezit zijn. Evert (dakloos): Ik vind niet dat Barack Obama verplicht is om iets te doen voor zijn halfbroer George. Ze zijn niet samen opgegroeid. Er is wel een biologische band, maar geen emotionele. Ik heb zelf ook halfbroers en zussen. Maar daar heb ik helemaal geen contact mee. Sterker nog, als ik ze hier op straat zou tegenkomen, zou ik ze niet eens herkennen. Ik heb de hoop dat zij me zouden helpen, al lang achter me gelaten. Straatkrantverkoper Giorgos (42): De één heeft alles; de ander niks. That s life. We zijn niet gelijk. Als het kan stuur ik geld naar mijn ouders in Nigeria. De ene hand moet de andere helpen. Niet alleen je broer, zus of neef, maar alle mensen. Daar wordt iedereen gelukkiger van. Maar op dit moment moet ik eerst mezelf helpen. Ik heb niks. Barack Obama (50) zet niet alleen Den Haag op zijn kop; ook het leven van zijn halfbroer George (31) is niet meer hetzelfde. Maar hij woont nog altijd in een golfplaten hutje in een sloppenwijk van Nairobi. tekst Elke Swart portret George Obama Damien Lewis foto slums Petterik Wiggers > Huruma, één van de grootste sloppenwijken van Afrika, op steenworp afstand van Nairobi. Duizenden gammele huisjes en hutjes, gebouwd van golfplaten, karton en plastic. Hier woont George Hussein Onyango Obama, de jongste halfbroer van de 44e president van de Verenigde Staten. De mannen lijken op elkaar. Hetzelfde figuur, lang en smal, het ovale gezicht, dat nonchalante loopje ook. George en Barack hebben dezelfde vader: Barack Hussein Obama Senior, omschreven als briljant, eigenzinnig en verliefd op het leven. Hij is de eerste Afrikaan die in de jaren vijftig een beurs krijgt voor de universiteit van Hawaï. Hier ontmoet hij de Amerikaanse studente Ann Durham, ze trouwen en krijgen een zoon: Barack. Hij is slim. Hij wint altijd met Scrabble, ook al is hij dronken. De liefde houdt slechts drie jaar stand. Obama vervolgt zijn studie aan Harvard en keert terug naar Kenia, waar hij met Jael Otieno - zijn vierde vrouw inmiddels - zijn zevende en laatste kind krijgt, zoon George. De baby is nog geen zes maanden als Obama Senior tijdens een auto-ongeluk op 46-jarige leeftijd overlijdt. Een studievriend had hem kort daarvoor nog opgezocht: "Het ging slecht met hem, hij dronk veel, hij was boos op de wereld, gefrustreerd dat de Keniaanse regering hem niet had binnengehaald als minister." Lanterfanter George s moeder hertrouwt met een Franse hulpverlener en dit huwelijk is reden voor zijn latere rebellie, zegt George in interviews. Ik was de enige met een blanke vader in mijn straat. Ik wilde hetzelfde als de andere zwarte kinderen zijn. Hij is een boos en opstandig kind, en dat wordt erger na de scheiding van zijn moeder en zijn stiefvader. Ik werd beroofd van de enige vaderfiguur die ik ooit gekend heb, schrijft hij in zijn biografie Homeland. Op zijn zeventiende wordt hij van school gestuurd. Oorzaak: druggebruik. Kort daarop wordt hij - samen met zijn zwarte broeders van de straat - beschuldigd van betrokkenheid bij een gewapende overval. Hij zit negen maanden in de gevangenis voordat de rechter hem wegens gebrek aan bewijs vrijspreekt. Het was de hel op aarde, letterlijk, ik wil nooit meer de gevangenis in. George slept rough for several years tot zijn tante Sarah hem van een hutje in Huruma voorziet. Zijn huidige status: lanterfanter, president of the slum en zware drinker, dol op Changaa - een krachtige mix van mais en chemicaliën; ethanol, balsemvloeistof of accuzuur. Changaa betekent letterlijk: dood mij snel. Pijnlijk De broers zien elkaar slechts twee keer live. In zijn boek Dreams of my father beschrijft Barack een korte ontmoeting met de vijfjarige George op school in Nairobi. 'Het werd een pijnlijke aangelegenheid. Haastig georganiseerd en zonder dat de moeder van George ervan afwist. De jongen gaf dapper een handje, maar keek steeds om naar het spel waar hij net vandaan kwam. Ik troostte me met het idee dat George misschien, als hij wat ouder was, zou willen weten wie zijn vader was geweest en wie zijn oudere broers en zusters waren. En als hij ooit naar mij toe zou komen, zou ik er voor hem zijn.' In 2006 is de tweede ontmoeting, als Barack als senator Oost- Afrika bezoekt Hierover vertelt George in interviews: "Het was heel kort. We hebben elkaar maar een paar minuten gesproken. Het was alsof ik een vreemde tegenkwam." Wereldnieuws Als Barack in 2008 een gooi naar het presidentschap doet wordt zijn Keniaanse halfbroer uit de slum wereldnieuws. George moet van nog geen dollar per maand rondkomen, vertelt hij aan een journalist van het tijdschrift Vanity Fair. Zijn beroemde broer durft hij niet te benaderen, uit schaamte voor zijn armoede. Ik leef als een kluizenaar, niemand weet dat ik besta. Huruma wordt een trekpleister voor de internationale pers. George s levensverhaal vindt ook gretig aftrek bij de Republikeinse partij, die het gebruiken voor hun anti- Obama campagnes. Barack verwaarloost zijn familie, is het verwijt. Obama claims he's looking out for our families in an economic downturn but ask yourself this: 'If Obama cares so much about your family, why doesn't he take care of his own family first? Intussen rust in Huruma een zware last op de schouders van George. De halfbroer zijn van de machtigste man ter wereld is een vloek en een zegen, zegt hij in de VPRO-documentairereeks Broer en Zussen. Sinds zijn broer president is, staat het leven van George op zijn kop. Hij is nu ook beroemd en iedereen wil wat van de president of the slums. Geld, advies of gewoon: hem kennen. Je weet tenslotte nooit wat zijn connecties met het Witte Huis hen nog zal brengen. Overal waar hij loopt, zeggen mensen: Is dat George Obama? Ze zijn alleen in mij geïnteresseerd vanwege mijn broer, verzucht hij. Ik haat het. Ayaan Hirsi Ali Halfbroer? Dat woord kennen Kenianen niet. Familie is belangrijker dan wie het met wie heeft gedaan. Vaak is het genoeg als je uit hetzelfde gebied komt en dezelfde etnische identiteit hebt om tot de extended family te behoren. En voor je familie moet je zorgen, punt. De Nederlandse fotojournalist en Oost-Afrikakenner Petterik Wiggers legt uit: In principe kun je altijd bij je extended family terecht, ook al ken je ze niet persoonlijk. Een Keniaan die naar Amerika gaat bijvoorbeeld, zal daar eerst bij zijn familie aankloppen. Die is verplicht om voor hun gast te zorgen. Hij krijgt eten, onderdak en er wordt niet gevraagd hoe lang hij blijft. Tenzij het een moderne familie is, die al jaren in Amerika woont. De extended family als sociaal vangnet, het cement van traditionele samenlevingen. Wiggers: Ik ben reuze benieuwd wat er gebeurt als George bij het Witte Huis zou aankloppen voor een slaapplaats. De vraag is in hoeverre Barack Obama nog Keniaans is. En laat zijn vouw Michele toe dat hij Keniaanse tradities introduceert? Maar andersom: mocht Barack Obama ooit in de goot belanden, dan kan hij altijd terecht bij zijn familie in Kenia. Ook al heeft hij jaren niets van zich laten horen. Wiggers, die al ruim twintig jaar in Addis Abeba woont, ziet een gelijkenis met de Nederlandse oud-politica Ayaan Hirsi Ali. Zij zorgde niet voor haar familie in Somalië, wat tot veel onvrede en commentaar leidde. Weeskinderen George vraagt zijn broer niks. Hij wil niet bedelen, zegt hij. Er wordt hem vaak naar gevraagd: - Waarom ben jij hier terwijl jouw broer zo n machtig man is? Hij heeft ander dingen aan zijn hoofd. - Hij houdt zich bezig met de wereld Klopt. En dus met mij, want ik maak deel uit van de wereld. Volgens zijn neef Rajab Obama hoeft George helemaal niet in Huruma te wonen. Hij heeft mogelijkheden genoeg, nog steeds, zegt hij in de VPRO-documentaire. Hij is slim. Hij wint altijd met Scrabble, ook al is hij dronken. Maar hij is ook heel koppig. Hij kiest ervoor om hier te blijven. Zijn Barack inspireert hem om iets goed van zijn leven te maken, volgens George. Samen met zijn vriend Roba Adan Wario en zijn neef wil hij de Obama-Foundation oprichten en de weeskinderen die op de straten van Huruma leven helpen. Zijn achternaam gebruikt hij om geld in te zamelen. Volgens zijn vriend Kevin Fegan, Brits toneelschrijver, probeert George echt iets van zijn leven te maken. Het lijkt alsof hij hier maar wat rondhangt. Maar een rondhangende George Obama is een kracht op zich. Hij doet oprecht zijn best om anderen te helpen. Fegan schreef het toneelstuk Obama de Mamba, president of the slums dat in 2012 in Engeland werd opgevoerd. Stel dat George in Amerika was geboren. Zou hij dan ook president zijn geworden? En als Barack net als George was grootgebracht, had hij dan ook het criminele pad gekozen? Dat vind ik een interessante vraag. Het maakt veel uit waar je wieg staat. Heel veel. Inauguratie In 2008 is George als één van de weinige naaste familieleden van de nieuwe president niet aanwezig bij de inauguratie. Hierna wordt het stil rondom de halfbroer van Barack Obama. Het jaar daarop is hij nog kort even wereldnieuws, als de Keniaanse politie hem oppakt op verdenking van drugsbezit. Opnieuw vals alarm; de aanklacht wordt een paar dagen later ingetrokken. Zijn beroemde broer lanceert in 2014 in Washington een programma om de kansen van zwarte jongeren in de VS te vergroten. De naam van het programma? My Brother s Keeper. Toeval bestaat.

4 6 column justin 't nieuws ligt op straat wie helpt wie connie 7 # # Vanaf volgende editie wordt Justin afgewisseld met de Rotterdamse columnist Robbert Weijntjes. > De maatschappelijke opvang bestaat uit cliënten en hulpverleners. vraagt zich af: wie helpt wie nou eigenlijk? Laatste Wie helpt Wie. Vanaf volgende editie: Taxi. Sommige mensen denken dat ze dom is: Had je maar beter je best op school moeten doen. Maar straatkrantverkoopster Connie (59) weet wel beter. Ze is afgestudeerd jurist. tekst Elke Swart foto Henriëtte Guest foto Roos Koole Café Ancee en Club Seven Bekijkt t, met Justin. Bekende Hagenaar Justin Verkijk deelt zijn eigenzinnige kijk op het leven. De afgelopen maand zijn er twee Haagse horecazaken gesloten, op last van de gemeente. Café Ancee, aan de kneuterige boulevard van mijn geboorteplaats Kijkduin, moet haar deuren maar liefst zes maanden dicht houden. Aan de Prinsengracht zit Club Seven, en daar moet de deur drie maanden op slot. Met name met Mascha van Ancee heb ik te doen. Niet alleen omdat deze man mij ooit mijn eerste salaris(je) betaalde voor de noeste arbeid die ik had verricht in de spoelkeuken van het eetcafé, maar vooral omdat hij er weinig aan kon doen dat een sweet sixteen party uit de hand liep. Een aantal jonge schoffies had wat vernielingen aangericht ergens anders op de boulevard. Zij hielden zich schuil in Ancee en hun arrestatie liep niet helemaal gesmeerd. Helemaal niet gesmeerd kan ik beter zeggen. Dertig agenten, sommigen zelfs met paard en helm, en een groep zestienjarige jongens met donsbaardjes en een flinke portie geldingsdrang. Dat kan nooit goed gaan en dat ging het ook niet. Ik kom al mijn hele leven in die tent, en dit soort dingen gebeuren daar nooit. Als het nu iedere week raak is, of wat mij betreft voor de derde keer, dan kan ik me voorstellen dat er consequenties aan verbonden zijn. Nu dus totaal niet. Club Seven is ook een verhaal apart. Ze troffen daar een bezoeker aan met een vuurwapen, namen het in beslag en belden de politie. Precies hoe ik het ook zou doen in zo n situatie. Toch moeten ze dicht. Wat voor een signaal geef je daar mee af als gemeente? Als ze over drie maanden opnieuw iemand aantreffen in de Seven met een blaffer in z n zak, gaan ze écht niet nog een keer de politie bellen en weer een sluiting riskeren. De jongens met donsbaardjes die er voor zorgden dat Ancee de hele zomer dicht blijft, komen vast weg met een taakstraf. Terwijl Mascha met deze klap waarschijnlijk z n zaak wel kan opdoeken. Triest. Justin GroenLinks op de bres voor roze ouderen GroenLinks maakt zich zorgen over homoseksuele, lesbische en biseksuele ouderen in Rotterdamse verzorgings- en verpleegtehuizen, nu de enige ouderenwerker voor seksuele diversiteit is ontslagen. Dit is ontzettend zorgwekkend, zegt de Rotterdamse GroenLinks-lijsttrekker Judith Bokhove. Veel ouderen zijn opgegroeid met het idee dat seksualiteit een zonde is en homoseksualiteit zelfs een doodzonde. In verpleeg- en verzorgingstehuizen heerst daardoor een enorm taboe. Ik hoorde bijvoorbeeld over een vrouw die op haar sterfbed pas durfde te vertellen dat ze lesbisch is. GroenLinks wil dat D66-wethouder Korrie Louwes een offensief inzet om het tij te keren. Zo moet de Roze Salon, de ontmoetingsplek voor roze ouderen aan de Bergweg, worden behouden. Daarnaast wil de partij dat Rotterdamse opleidingen voor verzorgenden seksuele diversiteit opnemen in het lesprogramma en het huidige personeel wordt bijgeschoold. Bokhove: Het taboe moet eraf, bij iedereen. Nieuw korpsgebouw Leger des Heils Daklozen terug naar Roemenië Er komt een nieuw korpsgebouw voor het Leger des Heils in Den Haag. Half maart is gestart met de bouw van het complex aan de Ambachtsgaarde in de wijk Escamp waarin ook dertig woningen en een horecagelegenheid komen. De nieuwbouw moet het huidige pand aan de Prinsegracht vervangen. Na negentig jaar verlaat het Leger des Heils de binnenstad van Den Haag, omdat het gebouw niet meer aan de eisen en de omvang van de kerkelijke Er komt een project waarbij dakloze Roemenen terug naar eigen land worden begeleid. Dat heeft de ambassadeur van Roemenië afgesproken met de Rotterdamse wethouder Hamit Karakus (PvdA). Veel mensen uit Oost- en Midden-Europa komen naar Nederland (en in het bijzonder naar Rotterdam en Den Haag) om hier te werken. Sinds begin dit jaar hebben ook Roemenen en Bulgaren hiervoor geen werkvergunning meer nodig. Een deel van de arbeidsmigranten lukt het echter niet om werk te vinden en te houden. Sommigen van hen raken dakloos. Er is al een project, van de Poolse organisatie Barka, om dakloze Polen te repatriëren. De organisatie schakelt voormalige dakloze en aan alcohol verslaafde Polen in die als ervaringsdeskundigen contact leggen met aan lager wal geraakte Oost-Europeanen in West-Europese steden. Met een sociaal werker en een psycholoog halen ze de daklozen over terug te keren naar huis. Ook in Polen krijgen degenen die terugkeren begeleiding bij het afkicken en het zoeken naar werk. In onder andere Den Haag is deze aanpak succesvol gebleken. gemeente (het korps) voldoet. De kenmerkende geveltekst en toch hebt u God nodig krijgt een plek op de gevel van het nieuwe onderkomen. Het nieuwe korpsgebouw moet een spilfunctie gaan vervullen in de wijk. Naast de kerkdiensten op zondagmorgen, kan iedereen er door de week terecht voor verschillende activiteiten gericht op de buurt. Ook komt er een tweedehands kledingwinkel. Het Leger des Heils hoopt het nieuwe pand in het voorjaar van 2015 te openen. Wat ging er het mis? Ik werd verliefd op een Nederlander. Mijn dochtertje nam ik mee hiernaartoe, de rest liet ik in Duitsland achter. Niet dat het veel was: ik had geen gelukkig leven. Mijn moeder was een boze, wrede vrouw die mij mishandelde. Mijn ouders scheidden toen ik een jaar was en mijn vader zag ik zelden, dankzij mijn moeder. Hij moet een lieve, aardige kerel zijn geweest. In Nederland was ik gelukkig met mijn vriend. We hadden een goed leven. Huisje, boompje, beestje - honden, katten, konijnen en cavia s - en ik had een leuke baan als secretaresse. Ineens was alles kapot. Mijn baan werd wegbezuinigd, mijn vriend had een andere vrouw en mijn vijftienjarige dochter liep weg van huis. Gevolg: een zware depressie. Ik was nergens meer toe in staat. Ik had acht jaar nodig om er weer bovenop te komen. Waarom wil je onherkenbaar op de foto? Met het daklozen-stigma kom je nooit meer aan de bak en ik hoop wel dat ik ooit weer een goede baan vind. Altijd maar staan, zeven dagen van de week van s ochtends tien tot s avonds negen, in weer en wind; het is te zwaar. Ik word dit jaar zestig. Kerk of kroeg? Je kunt beter vragen: kerk, kroeg of natuur? Dan kies ik voor de natuur. Ik houd van bloemen, planten, landschappen en dieren. Fotograferen is mijn hobby. Als ik tijd heb ga ik met mijn camera op pad. De Scheveningse Bosjes of De Uithof, daar is de natuur erg mooi. Krijg je wel eens een bloemetje? Vorig jaar kwam er op moederdag een meisje naar de winkel met een oranje gerbera in een potje: Alsjeblieft, voor jou. Dat was erg ontroerend. En laatst kreeg ik zomaar een boeketje rozen van een klant, een oude man. Omdat je zo aardig bent, zei hij. Je bent een mooie vrouw. Sommige mannen willen je versieren, dat is echt vreselijk. Ik heb een vriend en ben he-le-maal niet geïnteresseerd in andere mannen. Een keer werd ik in de hoek gedrukt door een blote man met een regenjas. Hij deed zijn jas open en zei: Eén keer! Eén keer! Alsjeblieft! Ik heb maar één keer liefde nodig! Gelukkig kon ik hem wegduwen. Er zijn zelfs vrouwen die denken dat ik hun echtgenoot wil pikken. Eentje zei boos: Ik wil nooit meer dat je mijn man aanspreekt! Het is mijn man! Heb je veel vrienden? Eigenlijk helemaal niet, de meesten zijn dood. Ik heb wel goed contact met mijn klanten - ik praat met iedereen - en aan sommigen ben ik erg gehecht geraakt. Zonder de krant ben ik nergens. Ondanks dat ik griep heb, sta ik toch ziek bij de winkel. Ik moet wel. Ben je gelukkig? Het is moeilijk. Ik heb een goede opleiding, nu sta ik hier op straat. Ik ben doodop. Als ik s avonds thuiskom val ik meteen in slaap. Heel veel langer houd ik dit niet vol. Misschien kun je een oproep in de krant zetten? Gezocht: foto-opdrachten of computerwerk. Websites maken, updaten, programma s installeren, ik kan alles. Ineens was alles kapot Wie Connie (59) Wat Straatkrantverkoopster Waar Albert Heijn, Torenstraat Den Haag Hoeveel Nog geen 70 kranten per maand Motto De weg is het doel

5 8 xx xx # # reportage pauluskerk rotterdam 9 Geschiedenis van de kerk In 1960 werd de (eerste) Pauluskerk gebouwd, op dezelfde plek waar nu de nieuwe kerk staat. In de jaren 80 en 90 werd de kerk landelijk bekend door Hans Visser. Hij was van 1979 tot 2007 dominee en veroorzaakte nogal wat reuring door zijn hulp aan dakloze drugsverslaafden. De Pauluskerk stond lang bekend als toevluchtsoord voor drugsgebruikers. In 2007 werd de kerk gesloopt om plaats te maken voor De Calypso, een complex met woningen, winkels, kantoren én de Pauluskerk. Van 2007 tot 2013 vonden de activiteiten van de kerk tijdelijk onderdak in een pand aan de Westersingel. Sindsdien worden er geen drugs meer gebruikt in de kerk. In juni 2013 opende de nieuwe Pauluskerk haar deuren, op ongeveer dezelfde plek als de oude kerk. De nieuwe Pauluskerk is een opmerkelijk gebouw van de Engelse architect Will Alsop. Het bestaat uit vijf bouwlagen met onder andere een grote multifunctionele kerkzaal met orgel op de eerste etage. Sinds september 2008 is Dick Couvée de dominee. De kerk ontvangt giften van donateurs uit heel Nederland zoals stichtingen, kerken en fondsen. Bedrijven dragen in natura bij. Couvée: We willen geen subsidie van de overheid want ik wil een grote bek kunnen opzetten als dat nodig is in het belang van de mensen in de marge. Overwin het kwade door het goede is het motto van de Pauluskerk. Het nieuwe gebouw - een architectonisch icoon in Rotterdam - is een plek voor mensen in de marge. Iedereen is welkom. Naast opvang zijn er exposities, rondleidingen, schrijverscafés, een lunchroom en ondernemersbijeenkomsten. tekst Suzanne Stam foto's Otto Snoek Pauluskerk: De enige plek waar je vrij kunt zijn > Wie de kerk binnen stapt, staat direct in de centrale ruimte: hoog en open, waar het zonlicht door de ramen in overvloed naar binnen straalt. Een groepje oudere dames hangt aan de lippen van hun gids, een vrijwilliger die ze straks het gebouw laat zien. Op de tafel in de hoek ligt een enorm vel papier. Kunstenares Sanne Luijben werkt samen met een van de bezoekers aan een tekening van een mangoboom. De boom is een herinnering van een Afrikaanse jongen. Tijdens het Open Atelier kunnen bezoekers onder begeleiding van beeldend kunstenaars tekenen en schilderen. In een ontspannen openheid kunnen bezoekers hun verhaal kwijt. Bijvoorbeeld door er over te praten, of het in de schilderijen of tekeningen te verwerken. Kunst is toch een universele taal. Bed, bad en brood De Pauluskerk is dagelijks open van 9.00 tot uur. Bezoekers kunnen hier terecht voor koffie of thee, een maaltijd, een luisterend oor en activiteiten. Ook biedt de kerk diverse spreekuren, medische verzorging en 25 tijdelijke slaapplaatsen voor bezoekers die plotseling geen huisvesting meer hebben. Wie die bezoekers dan zijn? Mensen in de marge. Wij helpen waar geen helper is, zegt dominee Dick Couvée in zijn kantoor. Ondertussen probeert hij telefonisch een slaapplaats te regelen in de nachtopvang elders in de stad voor een van de bezoekers. Rotterdam is een prachtige stad maar met veel onevenwichtigheid. We hebben de meeste mensen die onder de armoedegrens leven, zo n Onze bezoekers zijn vluchtelingen vanuit de hele wereld, psychiatrische patiënten, verslaafden, mensen uit Midden- en Oost-Europa, alleenstaande moeders in de bijstand en Nederlanders met schulden. Die laatste groep, vooral kleine zelfstandigen en zzp ers, groeit. Maar de grootste groep is die van de vluchtelingen, zo n zeventig procent. Dit zijn mensen zonder verblijfspapieren waarvan een deel uitgeprocedeerde asielzoekers die ons land moeten verlaten maar niet welkom zijn in het land waar ze vandaan komen. Deze mensen hebben vaak geen familie hier en leven op straat. Godvergeten koud Couvée zet zich met de Pauluskerk vurig in voor deze mensen. Gelukkig hebben we geen echte winter gehad dit jaar. Maar laatst was ik met een collega s nachts op straat en toen was het toch nog godvergeten koud. De mensen die op straat leven waren er ellendig aan toe. De Pauluskerk voert campagne met Bed, bad en brood. De Raad van Europa heeft gezegd dat mensen, ongeacht hun status, recht hebben op bepaalde levensbehoeften: voedsel, kleding en onderdak. Dit geldt dus juist voor de mensen zonder verblijfspapieren. In mei doet de Raad van Europa een uitspraak die bindend is. Ik hoop dat die uitspraak de Rijksoverheid onder druk zet en de Rotterdamse gemeente haar verantwoordelijkheid neemt. Je kunt mensen niet zomaar de straat opsturen en zeggen: zoek het maar uit. Dat we als samenleving letterlijk tegen deze mensen zeggen jij doet er niet toe maakt me ontzettend kwaad. Het is het ergste dat mensen gezegd kan worden. Wie zijn wij om dat tegen een ander mens te zeggen? En te bepalen wie wel en niet mee mag doen? Om die onrechtvaardigheid duidelijk te maken, zoekt de Pauluskerk verbinding met de samenleving en brengt zij twee werelden met elkaar in contact: de bezoekers van de Pauluskerk en de kansrijke Rotterdammers. Voor de bezoekers zijn er activiteiten en voorzieningen zoals het Open Atelier, Schrijverscafé, kerkdiensten, het Eethuis, de Voedselbank en het Kledingatelier (waar ze overigens blij zijn met je kleding die je niet meer draagt!). Daarnaast organiseert de kerk ook activiteiten voor Rotterdammers zoals rondleidingen, ondernemersbijeenkomsten en exposities. Hierbij wordt kunst die door de bezoekers is gemaakt, tentoongesteld en verkocht. En je kunt er lunchen in lunchroom Paulus Paulet. En last but not least: wordt hier verkocht door de bezoekers. Couvée: Daar zijn we heel blij mee. Want we proberen als Pauluskerk de mensen weer een invulling van hun bestaan te geven en regie over hun eigen leven. We geven mensen niet alleen vis, maar leren ze vissen en zorgen ervoor dat ze toegang tot de visvijver hebben. Couvée verbaast zich nog dagelijks over zijn bezoekers: Ik ben telkens weer onder indruk van de kracht en levensmoed van de mensen. Geloof speelt in de kerk natuurlijk een grote rol maar we bekeren niet. Iedereen is hier welkom, alle geloven. Ook als je niet gelooft. We bouwen hier aan vertrouwen, geloof in de mensen. We zorgen er met geloof en vertrouwen voor dat mensen in goede geestelijke en emotionele conditie zijn en het volhouden. Iana Blom (53) doet sinds de opening van de nieuwe kerk vrijwilligerswerk: Ik ben baliemedewerkster en begeleid andere activiteiten. Het oude beeld van de Pauluskerk met de drugsverslaafden is er niet meer. De kerk organiseert veel activiteiten maar dat zou wat mij betreft nog meer aandacht mogen krijgen zodat meer mensen buiten de kerk zien wat hier gebeurt. Er zijn hier zoveel mensen van zoveel landen en culturen, een rijkdom van gebeurtenissen. Dit is een prachtige plek maar dat we steeds meer bezoekers krijgen, vind ik eigenlijk heel pijnlijk. Het weerspiegelt de tekortkomingen in onze samenleving. Als burger wil ik mijn kop niet in het zand steken. Brutaal Een van de vaste bezoekers van de kerk is Abraham Segi (45) uit Eritrea. In 1991 heeft hij asiel aangevraagd in Nederland. Na een verblijf van zestien jaar in diverse opvangcentra kwam de beslissing in 2006: Abraham mocht niet in Nederland blijven. In 2007 werd hij opgepakt door de vreemdelingenpolitie en verbleef hij dertien maanden in vreemdelingendetentie. Toen ik daar weer uitkwam, stond ik letterlijk op straat. Gelukkig had ik van de Pauluskerk gehoord en ben ik hier naar toe gekomen. Ik ben er nooit meer weggegaan. Ik eet hier, slaap hier, help overdag bij het vrijwilligerswerk, doe de boodschappen en probeer ondertussen mijn verblijfsvergunning te regelen. De Pauluskerk is er niet alleen maar voor ongedocumenteerden, maar voor iedereen. Er komen hier ook mensen uit de buurt die eenzaam zijn. Het geloof speelt voor mij een grote rol. Er zijn hier in de kerk zoveel geloven bij elkaar, dat is prachtig. Moslims, hindoes, christenen, boeddhisten, niet-gelovigen. We praten hier dagelijks in het kerkcafé met elkaar over het geloof. En we luisteren naar elkaar. Natuurlijk is het niet altijd makkelijk. Ook hier zijn mensen die zich niet aan de regeltjes houden, die brutaal zijn. Of erger, doordraaien. Dan blijven we wel met die persoon praten, om te helpen. De Pauluskerk is de enige plek in Rotterdam waar je vrij kunt zijn. Waar je niet argwanend aangekeken wordt met zo n blik van wat kom je doen?. De mensen hier steunen elkaar, er is warmte en herkenning. Hier word je gezien. Iedereen heeft iemand nodig die je eens bij je arm pakt en vraagt Hé, hoe gaat het nu met jou? Dat is hier op deze plek, in de Pauluskerk. Bezoekers zijn steeds vaker Rotterdammers met schulden Abraham maakt op het eind haarfijn duidelijk waar de dominee zo van onder de indruk is als hij zegt: Je moet goed beseffen dat het maar een kleine groep is die kwaad wil of niet aardig is. Waarom zou ik bitter zijn over de mensen die negatief beslissen over mijn vergunning? Dat houdt toch niet in dat alle Nederlanders onaardig zijn? Het regelen van mijn verblijf in Nederland is moeilijk maar ik geef niet op. Ik blijf hopen en doorgaan. Rotterdam is een mooie stad, ik wil aan alles meedoen en geniet van het leven. De hele wereld is mijn vriend.

6 10 column melle straattekst werkplaats kouwenhoven # # Sleutelen, schaven, (bij)spijkeren. In deze rubriek bezoeken Paul Waayers en Bertus Gerssen werkplaatsen waar oude ambachten herleven. Laatste aflevering van Slaapwandelen. Stad.> Vanaf volgende editie Terug naar de Wie het winkeltje Kouwenhoven aan het Sint Agathaplein 3a te Delft binnenstapt, wordt zo n 150 jaar teruggeworpen in de tijd. Naast ouderwets snoep- en speelgoed, gaan er ook olielampenglas en -lonten over de toonbank. tekst Paul Waayers foto s Bertus Gerssen In de prehistorie tekenden onze voorouders op rotsen en in grotten; de moderne mens laat boodschappen achter op muren, stoeptegels en wc-deuren. Fotograaf Mylene Siegers legt de meest bijzondere stadse straatteksten vast. Ik ga zwemmen met mijn dochter. Er is een nieuwe zwemjuf. Het begint als de vorige keren. Met moeders in een kring liedjes zingen. De zwemjuf gooit bij elk kind een emmer water over het hoofd. Dat is nieuw. We schrikken ervan. Bij het volgende liedje gaat de juf op een drijvende mat zitten. Ik moet er met mijn dochter in mijn armen onderdoor zwemmen. Eerst durf ik niet maar als de andere moeders het doen, doe ik het ook. We hoesten als we weer boven komen. Dan zegt de juf dat we ons kind tien seconden onder water moeten duwen. Tien seconden. Als je ze voelt worstelen moet je tegenduwen zegt ze. Eigenlijk wil ik het niet maar doe het toch. Ik houd mijn dochter onder water en voel haar meteen tegenstribbelen. Ik houd vol. Na tien seconden komen de kinderen met een luid inademen weer boven. Eén van de kinderen is dood. De moeder draagt huilend het lichaampje uit het water. De zwemjuf zegt dat we onze kinderen op de mat moeten zetten. Dat doen we. Het ziet er gezellig uit. De juf zegt dat we stilletjes het water moeten verlaten en ons moeten verstoppen in de kleedkamer. Als ik omkijk zie ik de kindjes doodstil zitten. Waar: Koornmarkt in Delft Tijdstip: 13:09 uur Datum: 5 maart 2014 Ik liep op de Koornmarkt toen ik een groep studenten passeerde die onder begeleiding van docenten iets educatiefs aan het doen waren. Ik ving flarden van gesprekken op. Over de noodzaak van gokken, als je iets niet weet. Toch jammer dat de student in kwestie verkeerd had gegokt. Toen viel mijn oog op een klinkertje. Wit geglazuurd en in Delfts blauw beschreven met de tekst 'Aarde' in verschillende talen. De studenten denderden voort en liepen mij bijna omver omdat ik bleef staan kijken. Niemand volgde mijn blik. Ik vond de eenvoud schitterend. Een Delfts blauw klinkertje met de tekst 'Aarde'. Was dit een persoonlijk initiatief of een onderdeel van een project? Wie had zich de moeite getroost om dit te bedenken en uit te voeren? Toen ik mijn weg vervolgde, trof ik nog meer klinkertjes en uiteindelijk fotografeerde ik dit viertal terwijl een mevrouw mij glimlachend passeerde. Wilt u reageren op deze straattekst of andere straatteksten onder de aandacht brengen, mail darische firma Kouwenhoven. André: Kouwenhoven was van oorsprong een drogisterij die daarnaast ook een kolenhandel dreef. Hij was een vakman pur sang; het archetype van een ouderwetse drogist. Het type dat vond dat je je vak moest verstaan. Dat was een soort erecode. En je stofjas was je kostuum. Die stofjas was belangrijk. Van huis uit ben ik horlogemaker en uurwerkreparateur. Toen ik nog op de vakschool zat, droeg je in de eerste twee jaar van de opleiding een stofjas in de kleur kaki. Pas na twee jaar opleiding droeg je een witte stofjas, net als de opticiens. Lagere klassen instrumentmakers droegen echter weer een grijze of bruinkleurige stofjas. Kouwenhoven zelf hulde zich altijd in een blauw/grijze stofjas. Later begon zijn vrouw met de verkoop van snoepgoed om de schaarse omzet wat aan te vullen. Hoewel Kouwenhoven in de jaren dertig de zaak overdeed aan de heer Herstel, wist ik in mijn vijftiger jarenjeugd, vanwege Olielampen en snoep > Kouwenhoven is een winkel met een lang en historisch verhaal. En dat verhaal begint in 1867, toen de heer H.J. Kouwenhoven een ververij en kolenhandel begon aan de Verwersdijk te Delft. Later transformeerde de zaak tot een handel in verfwaren, chemicaliën, glas en drogerijen. De inrichting van het winkeltje is zoals een antieke drogisterij of kruidenier hoort te zijn. Veel zeepproducten uit vervlogen tijden sieren als decoratie de museale schappen. Er is een antieke toonbank waarop vele stolpflessen staan die een uitbundige diversiteit aan ouderwets snoepgoed bevatten. En dan is er nog die typische kruideniersgeur die door de atmosfeer meandert. De zaak wordt van dinsdag tot en met zondag gerund door verschillende vrijwilligers zoals Bodewien Versloot en André van Loenen. Terwijl Bodewien een moeder met kind adviseert over de aankoop van ouderwets snoepgoed, dalen we met André af in de historische kruipruimten van de legendat snoep, de weg naar de Verwersdijk uiteraard moeiteloos te vinden. Herstel begon na de overname achter de winkel nog een verffabriekje, maar is de naam Kouwenhoven blijven voeren. In 1985 kocht museum Het Prinsenhof de winkel aan de Verwersdijk, ontmantelde het grotendeels uit 1931 stammende interieur en herbouwde dit op de huidige locatie aan het Sint Agathaplein. Daarmee is Kouwenhoven ontsnapt aan de vergetelheid. Olielamp onderdelen Hoewel anno 2014 de zoveelste generatie spaarlampen het levenslicht ziet, kan men bij Kouwenhoven nog steeds olielamponderdelen aanschaffen. André: De olielampglazen worden in Tsjechië gemaakt en kennen drie verschijningsvormen: de peer-, ballon- en kneepvorm. De maatvoering wordt in lignes uitgedrukt, een oude Zwitsers/Franse maat die ook nog in de horlogemakerwereld gehanteerd wordt. En waar we echt uniek in zijn, is ons assortiment lonten voor zowel olielampen als petroleumstelletjes. Vooral lonten voor petroleumstelletjes zijn nergens meer te krijgen. Behalve bij Kouwenhoven. De klanten anno 2014 ervaren bij het binnentreden van dit nostalgische winkeltje een soort rust, zo merken de vrijwilligers. André: Het is opvallend dat bezoekers zich hier direct op hun gemak voelen en geen haast meer hebben, omdat je de sfeer van vroeger echt beleeft. Dus dan maak je je niet druk als je wat langer op je beurt moet wachten. Soms zijn er mensen die vertellen dat ze de lucht herkennen, omdat hun vader vroeger ook zo n winkel had en dat ze als kind nog één kilo zakken moesten vullen met suiker uit balen. Belgische toeristen zijn verbaasd dat we nog Manneke Pisdrop in ons snoepassortiment hebben. Mijn favoriet is overigens sneeuwcaramel. Je beleeft hier de sfeer van vroeger Doordat er extern nog steeds antiek snoepgoed gefabriceerd wordt, kan men de sfeer van retail anno eind negentiende eeuw niet alleen ervaren en beleven, maar ook daadwerkelijk proeven. Van ulevel tot duimdrop. En van ananasblokjes tot stroopsoldaatjes. De historie krijgt men bij Kouwenhoven er gratis bijgeleverd.

7 12 tijdsbeeld # # Bezoekers en stafleden van Paard van Troje voeren actie voor het toestaan van hasjhandel in het jongerencentrum aan de Prinsegracht in Den Haag. Paard van Troje opende op zaterdag 21 oktober 1972 voor het eerst de deuren. Het ontmoetingscentrum was bedoeld voor alle Haagse jongeren. Indien nodig konden ze er terecht voor hulp en advies. Opvallend in de jaren 70 was de aanwezigheid van de 'huishasjdealer' die in softdrugs handelde. Een andere tijd. Tegenwoordig is het roken van tabak er niet eens meer toegestaan, met uitzondering van het rookhok in de lobby van het poppodium. In 2012 werd het veertigjarig bestaan van Paard van Troje gevierd. Met hulp van vrijwilligers werd het archief van het poppodium overgedragen aan het Haags Gemeentearchief. Zo hebben we ons verleden weer toegankelijk gemaakt, aldus Majel Blonden, directeur van Paard. We wilden de geschiedenis ontsluiten, voor alle mensen die hier ooit geweest zijn. Ik zag iets voor me à la schoolbank.nl: oude liefdes weer bijeen brengen. Maar ik heb (nog) geen berichten over iets dergelijks ontvangen helaas. Foto Persburo Jos van Leeuwen Meer over de geschiedenis van Paard van Troje is te vinden op

8 14 kookrubriek godenspijs > Dominee Christiaan Donner kookt even graag als dat hij preekt, met goddelijke gerechten als resultaat. # # cultuur maite hontelé Wereldberoemd in Colombia Zoeken en gevonden worden is de titel van een boekje van de Duitse theologe Dorothee Sölle. Deze zin gaat al een leven met mij mee. Ik lees in die vier woorden het geheimzinnige antwoord op het raadsel van hoe je leven zin en betekenis krijgt. tekst Christiaan Donner beeld Henriëtte Guest/Annette van Kester Grijp niet, stel je open Maite Hontelé > Dat ik in de woorden Zoeken en gevonden worden het antwoord op de zin van het leven zie, komt door mijn vroegere overbuurvrouw. Zij was manueel begaafd en kon zo met haar handen voelen wat iemand mankeerde. En daar bracht ze dan rust in. Zij vertelde mij dat het op een raadselachtige manier werkte: als ze heel erg haar best deed omdat ze met iemand meevoelde en diens probleem echt nú wilde oplossen, gebeurde er niets. Alleen als ze zich helemaal openstelde en zich volkomen overgaf aan machten dieper, hoger en wijder dan die van haarzelf, gebeurde dat wonderlijke van de kracht die uit haar handen overvloeide. Dan kon ze tasten in plaats van grijpen of toeslaan. En al tastend...werd ze gevonden. En kon ze een ander genezen. Je kunt het goede, het beste in je leven niet maar gewoon afwachten. De liefde van je leven, de kus van een kind, geluk dat je vervoert, ogen die je barmhartig aanzien, een ander die jouw bestaan erkent, verdriet dat je te boven komt, angst die je overwint, leed dat je niet onderschoffelt: het komt niet zomaar op je af terwijl je op de bank zit te wachten. Maar je kunt het ook niet naar je toe trekken, hoe gretig je er je handen ook naar uitsteekt. Wat dan wél? Je zoekt, terwijl je de weg niet weet en niet eens weet wát je precies zoekt. Misschien zorg je er wel vooral voor dat je op plaatsen bent en met mensen waar en met wie iets gebeuren kan. Mogelijk zorg je ervoor dat je innerlijk zo veel mogelijk openstaat. Hoe dan ook, al zoekend word je een keer gevonden. Is dat niet hoe creativiteit ontstaat en bijvoorbeeld religie? Het recept hieronder ontstond ook zo. De Nederlandse trompettiste Maite Hontelé is een verrassende verschijning in de Latin-wereld. Ze zorgt voor een sensatie in Colombia, waar ze woont en werkt. Deze maand treedt ze met haar voltallige band op in het Haagse poppodium Paard van Troje. tekst Floor de Booys foto Camilo Monsalve/Paard van Troje nodig voor 4 personen half pond linzen (welke soort ook) aubergines 1 venkelknol bakje Turkse of Griekse yoghurt 1 citroen 2x laurierblad 3 steranijs 5 kardamompeulen 2 tenen knoflook tahin komijn olijfolie geraspte kaas Eventueel: pond lamsshoarma 1 ui 3 groene Turkse pepers 4 tenen knoflook versgemalen zwarte peper zout Linzenschotel met auberginepasta - verwarm de oven voor op 200 graden of, als je die in je oven hebt, de grill idem. - smeer de aubergines in met een beetje olijfolie en leg ze in een bakblik of op de ovenplaat. Keer ze na 10 minuten om, na weer 10 minuten nog eens en herhaal dit tot 40 minuten. Ze mogen best wat blakeren. Laat ze afkoelen (houd de oven aan op 200 graden), snijd doormidden en schraap ze leeg met een lepel. Hak fijn en meng met een vork erdoor: 2 uitgeperste tenen knoflook, peper en zout uit de molen, halve tl komijn, sap van halve citroen, 2 el Tahin, 1 el olijfolie. Je kunt dit in de blender doen, maar dan heel kort, het mag een bite houden. - kook intussen de linzen met 2 laurier, 3 steranijs, 5 geplette kardamompeulen en een beetje zout in water 10 minuten op hoog vuur, dan nog 15 minuten met deksel op pan zacht. - maak 1 venkelknol schoon, snijd in reepjes en laat 10 minuten koken in een bodempje water met een beetje zout. Als je niet aan het vasten bent: fruit 1 gesnipperde ui, doe er na 3 minuten 3 groene Turkse pepers fijngesneden en 4 tenen knoflook fijngehakt bij en dan de shoarma. - Bak 10 minuten al omscheppend. - leg in een ovenschaal lagen: (de lamsshoarma onderop), de linzen (vis de kruidenresten eruit), daaroverheen de auberginepasta, daaroverheen 4 el Turkse of Griekse yoghurt uitgesmeerd, daar de reepjes venkel op. Doe je er geen shoarma bij, rasp er dan volop kaas overheen. - nog een kwartier in een oven van 200 graden. > In haar geboortestad Utrecht kan ze nog rustig over straat. Maar in Colombia kan Maite Hontelé dat wel schudden. Daar wordt ze gezien als een van de meest vooraanstaande muzikanten in de Latin scene. De jonge blondine bracht al drie succesvolle albums uit en wereldwijd wordt ze gevraagd op de grote festivals. Ze groeide op met de salsaplaten van haar vader, studeerde Latin en jazz aan het Rotterdams Conservatorium en tourde in die tijd onder anderen met Buena Vista Social Club. Zuid-Amerikanen zijn dol op haar new sound of old school salsa waarbij ze oude stijlen mengt met hedendaagse invloeden. Ik begon bij de Betuwse fanfare De trompet kwam toevallig in haar leven. Ik begon met trompet spelen toen ik negen was. We verhuisden toen van Utrecht naar het dorp Haaften (in de Betuwe). Daar hadden ze een fanfare en die had trompettisten nodig. Zodoende koos ik eigenlijk niet voor het instrument, maar werd het me in de schoot geworpen. En daar ben ik nu natuurlijk vooral erg blij om. Ze komt uit een gezin waar veel naar muziek werd geluisterd. We luisterden van alles: jazz, pop, klassiek, maar ook Latin. Vooral die laatste stijl bleef hangen bij mij: op mijn veertiende begon ik met spelen in salsabands. En daar ben ik niet meer van afgeweken. Haar eerste belangrijke tour was in 2003 in Colombia met de Rumbata Big Band. Dat was geweldig en toen hoopte ik al dat ik er vaker terug zou kunnen komen. Inmiddels woon ik er vijf jaar. In 2008 besloot ze een album op te nemen als een hommage aan de Colombiaanse muziek. Dat album werd erg goed ontvangen en toen ik ook nog eens verliefd werd op mijn huidige Colombiaanse vriend was de beslissing snel genomen: ik verhuisde maar Medellin, Colombia. Dat eerste album, Llego la mona, kwam in 2009 uit. In de tussentijd heb ik nog het album Mujer Sonora opgenomen en is mijn derde album Dejame Asi is net uit. Het is voor mij een erg belangrijke cd en die heeft me veel opgeleverd. Ik ben vorig jaar tot artiest van het jaar 2013 uitgeroepen door de Colombiaanse publieke radio, geweldig natuurlijk! 'You' van Ten Sharp Dat haar doorbraak in Nederland wat langer op zich laat wachten, begrijpt ze. Het is logisch dat ik in hier niet zo bekend ben. Latin is in Nederland niet veel op de radio. Al hoopt ze dat daar nu verandering in komt. Begin deze maand is het nummer 'You' van Ten Sharp uitgekomen in een Latin versie. Ik heb het in Medellin opgenomen met medewerking van Ten Sharp. Om haar nieuwste album te promoten, maakt ze een grote tournee. Ik ben net terug uit Brazilië waar we tijdens het carnaval hebben opgetreden. Een bijzondere ervaring. En na de tour in Nederland ga ik door naar Curaçao. Ik vind het heerlijk om zoveel te zien van de wereld en tegelijkertijd mijn vak uit te oefenen. Ze sluit haar ogen niet voor de armoede. In Colombia is veel armoede en daarnaast is het verschil tussen arm en rijk veel te groot. Het is pijnlijk om te zien dat er zoveel mensen op straat leven of in grote armoede, terwijl Colombia zo'n vruchtbaar land is, met een hard groeiende economie. Ontheemd voelt ze zich niet zo snel. Ik vind het eerder fascinerend om nieuwe culturen te leren kennen. En ik heb het geluk dat ik tijdens tournees vrijwel nooit alleen ben. Ik word goed bezig gehouden. Muziek verbindt mensen. Maite Hontelé: Old school salsa in een modern jasje Zaterdag 29 maart in Paard van Troje. Zaal open om 19:30, aanvang 20:00 kleine zaal, 17,50 (exl. servicekosten) verloot onder de lezers twee gratis kaarten voor het concert. Geïnteresseerd? Stuur een mailtje naar de redactie en leg uit waarom jij de kaartjes wil hebben.

9 16 interview majel blonden # # Muzikanten moeten kilometers maken De nieuwe directeur van Paard van Troje is geen onbekende. Majel Blonden werkt al zeventien jaar voor het Haagse poppodium. Ze heeft de verbouwing meegemaakt en de jaren waarin het publiek aan het nieuwe Paard moest wennen. Nu is het weer tijd om naar buiten te treden. tekst Hester Heite foto Willem de Roon > Ze hebben een geschiedenis, Paard van Troje (41) én Majel Blonden (48). Zij stond voor een dichte deur toen ze in 1997 als programmeur naar het poppodium aan de Prinsegracht in Den Haag kwam. Ik was aangenomen voor het nieuwe Paard, het oude poppodium ging net dicht voor de verbouwing. Een grondige verbouwing, die uiteindelijk vier jaar tijd in beslag zou nemen, van 1999 tot Ik heb toen veel in de stad geprogrammeerd. Het vernieuwde Paard is nu al weer meer dan tien jaar volop in bedrijf. Het was niet makkelijk in het begin, weet Majel. Iedereen moest zich hier eerst weer welkom gaan voelen. Maar dat is gelukt. We zijn er voor alle muziekliefhebbers, van 14 tot 80 jaar. Met een breed programma aan popmuziek: van Guus Meeuwis tot Marco Borsato, van de Règâhs tot het meest obscure bandje dat net begint. En met de foyer als ontmoetingsplek, want ook daar bleek behoefte aan: s middags tijdens een workshop al kletsen over wat je s avonds gaat zien. Professionalisering Stichting Trefcentrum, zo heette het jeugdhonk bij de oprichting in 1971, om al snel te worden omgedoopt tot Paard van Troje. Het idee is dat je aan de buitenkant niet ziet wat er binnenin gebeurt, verklaart Majel. De jaren zeventig was de tijd van de actiegroepen, de inspraak en het Afrikaans dansen. Tegenwoordig zijn er vooral regeltjes en bezuinigingen. Drank, drugs, en rock n roll? Dat was vroeger zo. Buitenlandse bands willen altijd blowen, maar zijn tegenwoordig wel zo professioneel Ik speelde vroeger met een bandje op straat dat ze dat na het optreden doen. En ik ga nog wel naar bands kijken maar echt niet meer bij ze in de kleedkamer zitten. Met de professionalisering gaat dat romantische kantje eraf. We moeten de inkomsten verder opschroeven, de rookruimte is een soort aquarium en we mogen geen drank meer schenken onder de achttien. En dat is nog maar het begin. Nu is er ook een gehoorconvenant, waardoor we de decibellen moeten beperken. Maar als poppodium wil je het gehoor van jongeren ook niet verpesten. Ik wil niet heiliger zijn dan de paus, maar die regelgeving is er niet voor niets. Blijkbaar is dat nu nodig. Geestverschijning In het pand van poppodium Paard van Troje zat vroeger pensionaat Angela, een weeshuis voor meisjes. Onder medewerkers van het poppodium doet het verhaal de ronde dat zij hier nog rondwaren. Dan is iemand s avonds laat nog aan het werk in een verder uitgestorven pand, en dan staat er opeens een meisje, verhaalt Majel. Maar we hebben nog nooit bezoekers gehad die geplaagd werden hoor. Ik heb ook nog nooit iets gemerkt, ben er blijkbaar niet ontvankelijk voor. Wel ontvankelijk is Majel voor de stemming onder de bezoekers van het Paard. Ik ben goed in het inschatten van waar publiek voor is. En ik heb het erg naar m n zin als de zaal het naar haar zin heeft. Ze deed haar werk als programmeur dan ook jarenlang met veel plezier. Maar de stap naar de functie van directeur was een kleine. Ik werk al jaren mee aan het beleid, dus ik stond er al heel dichtbij. En ik ben heel blij dat ik de muziek niet hoef te verlaten. Ik moet nu alleen zorgen dat iedereen z n werk zo goed mogelijk kan doen, binnen de kaders die al samen met mijn voorganger Jeroen van de Wiel zijn uitgedacht: we willen meer naar buiten treden. Er is samenwerking met het Residentie Orkest en ik wil het Koninklijk Conservatorium betrekken bij talentontwikkeling. Daarnaast willen we vooral ook concerten organiseren op bijzondere locaties, zoals de Nieuwe Kerk en de Koninklijke Schouwburg. Dat is de trend, dan moet je als Paard zeker niet achterblijven, want dan loopt de stad dingen mis. Nighttown De nieuwe directeur van hét Haagse poppodium woont in Rotterdam. Ik ben met een Rotterdammer getrouwd. En het is hartstikke dichtbij, wuift ze alle verbazing weg. Ze is Rotterdam ingerold, net als dat ze de muziek in is gerold. Tijdens mijn studie algemene taalwetenschap in Nijmegen ben ik voor een studentenvereniging aan de slag gegaan: bandjes boeken. Dat bleek ik heel leuk te vinden, en goed te kunnen. Daarom wilde ik na mijn afstuderen aan de slag bij een platenmaatschappij of radiostation. Maar toen kwam het telefoontje uit Rotterdam. Majel werd programmeur bij Rotown en Nighttown, het inmiddels gesloten poppodium in Rotterdam. De sluiting van Paard van Troje, dat was natuurlijk niet leuk, maar kijk wat je ervoor terug hebt gekregen. Als ik zie wat er in Rotterdam gebeurd is... Daar moesten ze ook aan allerlei nieuwe regelgeving gaan voldoen, maar is het nooit van een verbouwing gekomen. Nu zit er een Chinese supermarkt in Nighttown. Het gaat me wel aan het hart dat er geen poppodium meer is. Over wat Rotterdam nu te doen staat, wil Majel zich niet uitlaten. Zij gaat over Den Haag. Het zijn twee heel verschillende steden. Rotterdam is meer urban, meer reggae. Den Haag is meer Maceo Parker en Marcus Miller (soul en jazz, red.). Hier zijn meer oudere muziekliefhebbers. Veel ouderen van nu zijn opgegroeid met popmuziek, net zoals mijn ouders zijn opgegroeid met klassiek. Haagse belofte Elke stad krijgt het podium dat het verdient, stelt Majel. Den Haag is heel breed, dus heeft Paard van Troje een heel breed programma. Sommige mensen vinden het niet alternatief genoeg, maar dat is het wel. Er is voor ieder wat wils. Mag Den Haag zich nog steeds popstad nummer één noemen? We kunnen niet concurreren met Amsterdam. Nederland is Amsterdam en Amsterdam is Paradiso, elke buitenlandse band wil daar staan. Maar als ze dan nog een optreden geven in Nederland, moet dat in het Paard zijn. En we zijn zeker wel dé popstad als je ziet wat zich hier aan bands ontwikkelt. Anouk, Kane, Splendid, Di-rect, die verkopen de zaal uit. Dat zie je in geen enkele andere stad. En dan nu Taymir, een nieuwe Haagse belofte. Dat Den Haag zoveel succesvolle bands aflevert, daarvoor heeft Majel wel een verklaring: Er zijn in de stad veel plekken om te spelen: muziekcafés met gratis entree. Het is goed om ervaring op te doen en bands kunnen hier kilometers maken. Maar als je overal in Den Haag gratis hebt gespeeld, dan heeft het vervolgens geen zin om op te treden in Paard van Troje waar kaartjes voor de kleine zaal toch al gauw tien euro kosten. Dan moet je eerst iets creëren, een poos nergens anders spelen of hier juist een landelijke tour afsluiten. Maar we hebben wel een café en kunnen lokale bands in voorprogramma s zetten. Andere wereld Het gaat goed met Paard van Troje, volgens Majel. Ook wij hebben te lijden gehad van de crisis, maar er wordt langzaam maar zeker weer meer uitgegeven. Het nachtenlang dure drankjes drinken, de animo daarvoor is wel afgenomen. Maar het bezoek van concerten neemt juist toe. De kosten voor een concertkaartje zijn te overzien. En mensen Het gaat me aan het hart dat er in Rotterdam geen poppodium meer is zijn op zoek naar belevingen, een paar uur in een andere wereld duiken, even weg uit de ellende van alledag. Ik vind het belangrijk dat je mensen inspireert, samenbrengt. In plaats van dat ze op de bank zitten te zappen, in hun eigen wereldje. Mensen gelukkig maken met muziek, dat is wat het Paard van Troje doet, stelt Majel. Zelf wordt ze ook gelukkig van muziek. Ik ga ook naar musea en theater, maar muziek raakt me het meest. Niet een bepaald genre, maar heel breed. Wat dat betreft past t Paard ook goed bij mij. Niet de minsten hebben door de jaren heen opgetreden in Paard van Troje. Zo beklom U2 er in 1980 het podium, gevolgd door Mick Jagger (1982), Prince (1988) en Pearl Jam (1992). Om maar een paar namen te noemen. De Amerikaanse metalband Limp Bizkit was de grootste band die er vorig jaar acte de presence gaf. Maar het meest trots is Majel op het optreden van de, inmiddels overleden, Kaapverdische zangeres Cesaria Evora. Ik ben heel erg blij dat ik haar hier gehad heb. Net als Toots Thielemans. Mensen van wie je dacht: die gaan we nooit meer zien. En dat zo n hele zaal dan uit z n dak gaat. En wat zit er nog in het vat, wat we niet mogen missen? Zonder aarzeling: Paul Weller, een icoon van de britpop. Zelf muziek maken, heeft Majel ook gedaan. Ik kan een beetje gitaar spelen. En ik zong vroeger in een bandje. Daarmee speelden we ook wel op straat, in Arnhem en op Hoog Catharijne in Utrecht. Dan haalden we met vijf man in een paar uur tijd genoeg geld op om een weekend leuk te kunnen stappen. Om een beetje beschaamd te vervolgen: Toen was ik nog heel jong hoor. Nu sta ik veel liever achter het podium dan erop. Zingen, dat doe ik tegenwoordig wel onder de douche.

10 18 poezie van de pauluskerk # # > Mensen dragen nogal wat met zich mee. In deze rubriek leren we stadsgenoten kennen aan (de inhoud van) hun tas. bagage jeroen De tas van Jeroen Kieven is zwaar, in meerdere opzichten. Hij probeert het levenswerk van de in Den Haag doodgeschoten juwelier Stratmann voort te zetten. Met zijn tas kan hij altijd en overal horloges maken én uit eten gaan. tekst Suzanne Stam foto Diana Mosterd Spreuken Niets is zo charmant als een spreuk aan de wand. Spaar anderen uw verhalen over leed, ziekte en kwalen. Eén zwaluw maakt nog geen zomer. Beter één vogel in de hand dan tien in de lucht. Zoals het klokje thuis tikt, tikt het nergens. Hoe verder je weg gaat, hoe dichterbij je komt. Wie niet sterk is, moet slim zijn. Een munt heeft twee kanten. Monica Duikelaartje Ik voel mij soms net een loden poppetje. Net als ik weer sta, wéér een kleine ramp. Het leven komt tot leven in 't improviseren als ik weer eens languit val. Het is tevreden zijn met het niet volmaakte... en toch doorgaan met organiseren en in ieder geval functioneren. Zie ook nog mogelijkheden in dit heden, hier en nu. Ik probeer het altijd weer opnieuw. U? Hans G. Vallen en opstaan Ik ben dit jaar nog niet gevallen...toch sta ik elke ochtend op. Heb dan alle zorgen die ik tot gisteren had opgespaard meteen weer aan mijn kop! Laat mij echter nog niet kennen. Ik blijf voor het mooiste in het leven richting toekomst rennen! Eric Levensboot Mijn levensboot klotst op de golven. Het anker van mijn bestaan heb ik lang niet verstaan. De eerste week Het is de eerste week van het nieuwe jaar en er is al genoeg ellende geweest in mijn korte leventje... een dode, een nieuw geborene, een ongeluk, wat geluk... dus alle ingrediënten van een leven in een notendop. Dus als dit al in één week gebeurt, hou ik mijn hart vast voor de volgende 51. De beste wensen mensen! Michael S. Zwermen van gedachten komen en gaan. Zwermen vrienden zijn opgedroogd, maar met jou durf ik te zwerven door mijn leven. Mijn levensboot sloeg bijna kapot op de rotsen, maar gelukkig zit mijn anker van zelfvertrouwen opgeborgen in mijn rugzak van het leven. Mijn levensboot kan vele stormen doorstaan. Ik weet...op een dag komt mijn levensboot in een stille bries tot stilstand. Op Laat me Soms is het moeilijk om kalm te blijven... in het verkeer, bij instanties, zelfs bij het gedichten schrijven. Het zit nu eenmaal in mijn aard en eigen haard is goud waard. Dit zal altijd zo zijn. DUS LAAT ME... Dat vind ik gewoon fijn. John de H. Mijn levensboot en zelfvertrouwen zijn geankerd op het vertrouwen dat donker en licht elkaar afwisselen. Amber Vandaag ben ik niet blij, want er zijn een paar problemen bij mij. Afhankelijk van weekgeld is het enige dat telt. De bank, daar stond niets op dus dat is voor mij een grote strop. Daar ga ik het niet bij laten, want ik ga straks met de Klantmanager praten. John de H. Laat me (2) Zoals het nu is, ben ik gelukkig...samen met z'n twee. Iedere dag is weer anders...samen met z'n twee. De ene dag kook ik, de andere mag jij. Samen zitten we dan te smullen. En daarna nemen we nog een bakkie. Dan is de avond alweer om. Marian S. Dr. Swatch, de horlogedokter Jouw tas ziet er groot en zwaar uit! Dat is-ie ook! Ik schat dat mijn tas met inhoud zo n zeven kilo weegt. Ik ben net een wijf, ik wil alles bij me hebben. Ik heb al veel tassen versleten. Eigenlijk wilde ik zo n echte dokterstas maar die zijn loeiduur. Dit is een laptoptas van Samsonite, er kan lekker veel in maar een laptop zul je er niet in vinden. Wat heb je er dan allemaal in? Het belangrijkste: een blikken doosje met horlogegereedschap, een leren mapje van Bergeon, ook met horlogegereedschap, een mapje met horlogegereedschap, een doosje met horlogepincetten en mijn kraspen om te graveren. Ik ben namelijk, zoals je al raadt, horlogemaker. Mijn tas gaat altijd mee van huis naar mijn werk en weer terug, want ik wil altijd mijn eigen gereedschap bij me hebben. Thuis heb ik een horlogelaboratorium waar ik in mijn vrije tijd van alles doe en uitprobeer met horloges. Ik krijg elk horloge, hoe oud ook, weer aan de praat. Van oude horlogeonderdelen maak ik nieuwe horloges, sleutelhangers en presse-papiers. Ik verzamel namelijk al sinds de jaren 80 Swatch horloges, ik was bekend als Dr. Swatch. Nu noemen ze me de horlogedokter. Zowel in mijn lab als in mijn tas is alles gesorteerd, ik weet blind wat ik moet pakken. Heb je een bijzondere band met je gereedschap? Er zit heel bijzonder gereedschap tussen. Zo heb ik een grote partij horlogegereedschap overgenomen van de weduwe van juwelier Stratmann. (De Haagse juwelier die bij een roofoverval in zijn winkel in april 2012 werd doodgeschoten, red.). Met dat gereedschap Naam Jeroen Kieven Leeftijd 45 jaar Werk horlogemaker Woont Rotterdam Schiebroek doe ik leuke dingen en maak ik mensen blij. Ik repareer er bijvoorbeeld gratis horloges mee en ik gebruik het om sleutelhangers van horloges te maken. Zo probeer ik het levenswerk van haar man een beetje voort te zetten. Poe hee, heb je nog meer van dat soort pittige bagage? Niet in mijn tas maar ik tors aardig wat geestelijke bagage mee. Tot twaalf jaar geleden had ik mijn eigen kapperszaak. Zoals ik nu mijn gereedschap bij me heb, had ik toen altijd mijn eigen scharen bij me. Maar toen ik rugproblemen kreeg, moest ik stoppen met de zaak. Gaandeweg ben ik de horlogebranche ingerold maar omdat ik teveel, te snel voor teveel mensen deed, kreeg ik een burn-out. Het was zo erg dat ik drie maanden van mijn leven kwijt ben in mijn geheugen. Niet lang daarna werd ook mijn vriendin ernstig ziek. Gelukkig zijn we die zware periode samen weer boven gekomen. Mede door de liefde voor horloges! Maar zie ik daar nou ook een mes in je tas? Ja, twee zelfs. Het ene is een horlogemes. Daarmee maak je het deksel van een horloge open. Dat mes is uniek, ik heb het op maat laten maken. Het andere mes is mijn eetmesje. Daar snijd ik alles mee, mijn brokjes oude kaas en droge worst. Net zoals twee blikjes cola, gaan die ook altijd mee in mijn tas. Wist je dat het in Frankrijk heel normaal is dat je je eigen mes bij je hebt? Er zijn daar restaurants waar je geen mes bij je eten krijgt. Ik ben dan wel niet Frans, mijn eetmesje zit ook altijd in mijn tas. Niet zo raar hè, dat die zo zwaar is met al die spullen!

11 Advertentie # crypto door Mariëtte Storm zoekt sponsors! is dé straatkrant van Den Haag: een eigenzinnige, betrokken krant die wordt verkocht bij supermarkten, winkels en stations door in totaal 175 dak- of thuislozen. Zij verdienen daarmee een kleine maar welkome aanvulling op hun bescheiden inkomen. De krant wordt volledig subsidievrij gemaakt. Wel zoekt sponsors: organisaties en bedrijven die betrokken zijn bij de krant én bij wat leeft in de stad. Zij krijgen een flinke korting op advertenties en advertorials en een eervolle en dankbare vermelding op deze sponsorpagina. Daarnaast worden sponsors uitgenodigd voor de jaarlijkse lunch, samen met de Haagse burgemeester én -ambassadeur Jozias van Aartsen. Interesse? Neem contact op met het campagneteam van via en uw logo kan in de volgende editie van de krant al op deze pagina staan. De -sponsorlunch 2013 > Deze bedrijven zijn onlangs al sponsor van de krant geworden. En zoals u ziet, is er nog genoeg ruimte voor het logo van uw bedrijf of organisatie uw logo? uw logo? uw logo? Horizontaal 1 (Beroerde) vogel (7) 5 Dat stuk laat zich nemen om er beter van te worden (5) 9 Achtereen (4) 10 Voorjaarsgroente (7) 13 Dag! De plaatselijke band is weer terug (5+6) 14 Amme met je hoep uit de jaren 50 (5) 15 Conserveringsactiviteiten rond een stadion? (9) 16 (G)een rond strijdperk (4) 17 Engelssprekend reptiel (5) 18 Kortom, plat gezegd is de Cryptoville klaar, en dat is prettig (5 of 2+3) 20 Het lachen is de (Haagse) man wel vergaan (5) 23 Tegenvoeters van antilopen (7) 24 Oude vrouw van 26 hor. (5) 26 Hij speelde nooit rechtuit (2+6) 27 Takkebuurt bij Den Haag (6) 29 Alternatief voor het rode potlood op 19 maart (8) 30 Snoes van een leesteken (3) uw logo? uw logo? uw logo? Verticaal 2 Goedgebekte inwoonster van de Geleenstraat (8) 3 Die ene Haagse kleur (4) 4 Hierin hebt u aan de oproep om je te laten horen, kunnen voldoen (10 of 4+6) 6 Tsjecho-Slowakije had een revolutie, Den Haag heeft zo n burgwal (8) 7 Bedorven rij (3) 8 Volgt een gedragslijn in het water (8) 11 Weet van ieder nadeel een voordeel te maken (6) 12 Zoemers in een winkel aan de Wagenstraat en aan de Coolsingel (4) 13 Lachen op en om het Binnenhof (6+5) 18 Was een omkeerbaar Zweeds exportproduct (4) 19 Had niets met Sotsji te maken, maar je krijgt het er koud van (6) 21 Bieden het Kleinpolderplein en het Prins Clausplein (6) 22 De hoek is een plaats voor ruziezoekers in de duinen (3) 25 Geboren Hagenaar verliet begin dit jaar de Rotterdamse haven (5) 27 Italiaanse kustplaats (4) 28 Reclamekoning (4) Uitgepuzzeld? Als u bent uitgepuzzeld vindt u in de gekleurde hokjes een periode die niet voor iedereen geldt, maar waaraan moslims op een bepaalde manier wel meedoen. Stuur uw oplossing vóór maandag 31 maart naar:, postbus 63498, 2501 JL Den Haag of mail naar verloot onder de winnaars het boek Blijf Beter! van Bram Bakker. De winnaar van crypto 233 is Gretha Stringer uit Den Haag. Het boek Strijken van Carry Slee wordt toegestuurd. OPLOSSING CRYPTOVILLE 233: Medailleregen A P P E L * * V I O S * * D A N S O * I * O * * I * S * * * R * I * W O S * L I S T * C P C L O O P * * * * D * * * R * A * H * O * T * * * G E S L U I E R D E * M * * * * * * J * O * O * * * F R I S * * * * M O N O L O G E N * * K * * * * * * L * N * L * * A * * * * * * * * V I O O L * E * A * D * R O L * * * G * P * * G O L D E N * * O * * * E N Z O * O * D * P * A D O * W * D * A * * * T W A A L F * D E A R R I N G * * * Y * R * T A G * L * U * D * * O N K L A A R * R * H U I D * * * * * * * P * A * Y * A * F * D A K * L * * L * P A S B L A * * E * * D E B R U G * V * * L * T * M * A * V * U * A * O * C A S I N O * B I E R I N G E N * * * * P * S * E * N * L * E * D * geeft adresgegevens niet door aan derden, maar gebruikt deze incidenteel voor eigen mailings.

12 22 agenda maart/april # # selecteerde uit de agenda twee gratis of goedkope uitjes voor u. Den Haag do 20 maart Filmhuis Den Haag: Movies that Matter Festival. Hét internationale film- en debatfestival van Nederland. Centraal in het programma staan tientallen speelfilms en documentaires rond mensenrechten, aangevuld met talkshows, muziekoptredens en exposities. Variabele prijzen Zaal 3: Lindertje Mans en Joost Steltenpool Marktplaatspoëzie. Muziektheater met nieuwe Nederlandstalige popmuziek. 10,- uitpas 8,50 vr 21 maart Gymnasium Haganum: Haganum Festival Het Haganum Festival, het festival dat over de kracht van het woord gaat. 10,- jeugd 7, Laaktheater: Big bang! Prachtige levensverhalen van elf wereldvrouwen zijn verwerkt tot deze theatervoorstelling Een Laaktheaterproductie. 9,- zo 23 maart Houtrustkerk: Muziekreis om de wereld in 30 minuten Een 'werelds' koffieconcert. Gérard Löhe en Berend Stoel hebben een programma gemaakt met muziek uit Noord-Europese landen tot aan Ukraine en Brazilië toe. Gratis Theater Ludens: Meneer hoedjes vangt een vis. Het huis van Bram. Meneer Hoedjes schenkt een vis de vrijheid. In ruil daarvoor mag hij een wens doen. 8,50 jeugd 6,50 ma 24 maart ProDemos - Huis voor democratie en rechtstaat: Europacollege. Collegeserie georganiseerd door ProDemos Huis voor democratie en rechtstaat. Mathieu Segers gaat in op de grillige geschiedenis van de Europese integratie. Segers is als docent en onderzoeker Europese integratie verbonden aan de Universiteit Utrecht. Aanmelden verplicht via nl. Gratis. di 25 maart De Nieuwe Regentes: DNR Filmclub. Le mois de la francophonie: vier maal Catherine Deneuve in de hoofdrol. 5,- wo 26 maart Club Rootz: Haags Horeca Fiesta. Het weekend staat voor de deur, en wij horeca tijgers moeten weer aan de bak. Hoe heerlijk om dan op woensdag met heel horeca Den Haag gewoon even al je kruit te verschieten! (18+) Gratis. do 27 maart Westvliet fitness- en racketclub: Den Haag Open. Stop van de Kean Squash Tour, waar de nationale top van deze indoor racketsport het tegen elkaar opneemt. Gratis Podium Vocale: Lisa Franken. Lisa Franken (1984) begon op 3-jarige leeftijd met haar eerste muziekles. Sinds haar 5de speelt zij twee instrumenten: piano en cello. Gratis. vr 28 maart Paard van Troje: Nacht van de Grondwet. Aftrap van het Grondwet Festival. Rondom de Grote Markt en in Paard van Troje en het Humanity House kun je de hele avond en nacht een speciaal programma volgen. Deze avond wordt afgesloten met de Freedom Flavourz Party; dansen in naam der grondwet op de beats van bekende dj s. Gratis. za 29 maart Binnenstad Den Haag: Grondwet Festival Den Haag. De Nederlandse Grondwet is jarig en bestaat 200 jaar! Dat moet gevierd worden. Gratis Engelse Kerk: Tweedehands boekenmarkt. Duizenden boeken, in verschillende talen en talloze onderwerpen worden aangeboden tegen kleine prijzen. Thee, koffie en Engelse cakes worden ook geserveerd. Gratis. wo 2 april Het Veur Theater: Sprookjes van Annie MG Schmidt. (4+) Laat je meesleuren en verrassen, laat je gruwelen en lachen! 7,- do 3 april Lokaal Vredebreuk: John Frick Band. JP Blueslokaal presenteert de John Frick Band. Een avondje vol vuige blues van Haagse bodem. Gratis. za 5 april Kyocera Stadion: Rondleiding Kyocera Stadion, ADO Den Haag. Kom je graag meer te weten over de historie van ADO Den Haag of ben je altijd al nieuwsgierig geweest over wat er achter de schermen gebeurt in het prachtige Kyocera Stadion? 9,95 businessevents/rondleidingen zo 6 april Parkeerplaats Machiel Vrijenhoeklaan: Duinenmars. Wandelen door de duinen over 5, 10, 15, 25 of 40 km. 3,50 wo 9 april Appeltheater: De drijvende stad. Toneelgroep De Appel. Ga mee op avontuur met Raven, Tove en vele leuke, enge en rare figuren. Allemaal op zoek naar de drijvende stad. (8+) 7,50 Rotterdam do 20 maart Islemunda, podium van IJsselmonde: BEMM Comedy. Jandino Asporaat is de host bij deze wervelende exclusieve Comedyclub in Islemunda. Bekend en onbekend talent op 1 podium. 7,50 vr 21 maart Tinto (Vessel 11): Drunken Dolly. Happy, rocking Irish folk/punk party music uit Rotterdam met invloeden van Flogging Molly en Dropkick Murphy s. 5,- za 22 maart RAAF Rotterdam: Roots & Cultures. Iedere maand organiseert RAAF samen met ROOTS & ROUTES een avond barstensvol muzikaal talent. Deze jonge artiesten komen van de muziekopleiding van het Albeda College en laten tijdens deze showcase-avonden zien wat zij in huis hebben. Gratis LCC Castagnet: Russisch- Oekraïns dans- en zangensemble Kalinka. Kalinka bestaat uit een dansgroep die dorpsdansen beoefent onder leiding van Ye Rudenko, een gemend koor onder leiding van Inna Ogarok en een orkest onder leiding van Natalya Mizinova. 4,90 t/m 6, Rotown: Town of Saints. Van de voorzichtige start als busking act jaren geleden tot een volwaardige podiumband die je bij je lurven grijpt en je niet meer loslaat. Gratis. zo 23 maart Rotterdamse Schouwburg: Gezocht: konijn. Drie politieagenten gaan op zoek naar een konijn dat is ontsnapt uit de gevangenis. Konijnen houden zich namelijk niet aan de regels. 7,50 di 25 maart Jazzcafé Dizzy: Tuesday live with Ed Verhoeff. Gitarist Ed Verhoeff nodigt een keur aan kleurrijke mensen uit de hedengaadse Jazz scene. Gratis. wo 26 maart Wijkgebouw Het Klooster Oude Noorden: CineNoord: Wolf. (16+) Majid is een kickbokser uit een grauwe buitenwijk. Zijn vechtermentaliteit brengt hem zowel binnen als buiten de ring steeds verder in de problemen. 4,- vr 28 maart De Doelen: Openingsconcert Kinder Muziekweek. Een spectaculaire opening van deze zesde editie door het Samenspeel Orkest. Dit orkest bestaat uit maar liefst 100 Rotterdamse bassisschoolkinderen en een ensemble van het Rotterdams Philharmonisch Orkest. Gratis. 1 za 29 maart De Doelen: Zing de sterren van de hemel workshop voor het hele gezin. Onderdeel van de Kinder Muziekweek. Na het instuderen zingen we als in een echte musical. Vrolijke en droevige deuntjes, liedjes in alle sferen horen erbij en maken het muzikale en theatrale verhaal compleet. 9,- zo 30 maart Veerhaven - Race of the Classics: Showdag. De open dag van de Race of the Classics vindt plaats in de historische Rotterdamse Veerhaven. Hier kunnen geïnteresseerden die niet meevaren toch de sfeer proeven en de klassieke schepen van binnen en buiten bewonderen. Gratis. di 1 april Goethe Institut Rotterdam - Kino Klub Goethe: Effie Briest. Speelfilm. De nieuwe verfilming van de klassieker van Theodor Fontane verrast door een alternatief einde. 5,- do 3 april Theater Zuidplein: Jonge Honden. Maak kennis met drie jonge aanstormende, getalenteerde caberetiers. Rajko, Steffen en Tom bundelen hun krachten en bezorgen je een heerlijk, afwisselend avondje cabaret. 7,50 za 5 april Maritiem Museum Rotterdam: Wonen op Water. Nederland is een echt waterland en waar water is, wonen ook mensen op het water. Deze familie-expo toont het typisch Nederlandse wonen op water aan de hand van modellen van verschillende woonschepen en waterwoningen. 7,50 jeugd 4,- zo 6 april Ahoy Rotterdam: Snuffelmarkt. Op deze markt zijn vele uiteenlopende kramen te vinden. Een gezellig dagje uit voor het hele gezin! 5,- wo 9 april Rotown: Tessa Rose Jackson. Dromerige folkpop van de nieuwe koningin van de ohwowow-koortjes. 9,- foto Hélène van Domburg tip 1 vr 28 maart t/m zo 6 april > Kinder Muziekweek Voor de zesde keer organiseren de Doelen en het Rotterdams Philharmonisch Orkest de Kindermuziekweek. Baby's vanaf 6 maanden t/m kinderen van 12 jaar, ouders, opa's en oma's kunnen concerten bezoeken, voorstellingen bekijken, instrumenten bespelen en zelf optreden in een van de zalen. Ontdek, speel, luister en zing! De Kindermuziekweek gaat op vrijdag van start met een openingsconcert door het Samenspeel Orkest. Dit orkest bestaat uit maar liefst honderd Rotterdamse basisschoolkinderen en een ensemble van het Rotterdams Philharmonisch Orkest. Samen spelen zij een speciaal voor de Kindermuziekweek geschreven compositie van Toek Numan. De rest van de week valt er in de Doelen van alles te beleven, vooral voor jong maar ook een beetje voor oud. Op zaterdag 29 maart is er de workshop Zing de sterren van de Hemel, waarin kinderen en hun begeleiders samen liedjes instuderen en deze uiteindelijk opvoeren als een echte musical. Zondag 30 maart staat geheel in het teken van het Russische muzikale sprookje Peter en de Wolf. In twee verschillende voorstellingen, de een voor peuters, de ander voor kleuters, wordt het spannende verhaal verteld door Bram van Oers en Frank Groothof met live muziek van het Rotterdams tip 2 zaterdag 29 maart > Grondwet Festival De Nederlandse Grondwet, na de Amerikaanse de oudste ter wereld, bestaat tweehonderd jaar. Iedereen is welkom om deze dag te komen vieren in Den Haag tijdens het Grondwet Festival. Een dag vol feest, kijkjes in paleizen en historische gebouwen, spannende attracties en nog veel meer activiteiten, die allemaal gratis toegankelijk zijn. Zo n 25 instellingen in Den Haag die met de Grondwet te maken hebben, openen deuren die normaal gesloten blijven. Bezoekers kunnen door de stad het Grondwetpad lopen dat langs al die instellingen leidt. Dit is dé kans om de mooiste historische gebouwen van Den Haag van binnen te bekijken. Naast de unieke openstelling van het Catshuis en de Trêveszaal zijn onder andere Philharmonisch Orkest en Trio Tripletov. Op zaterdag 5 april wordt de Samenspeeldag georganiseerd. Een bijzondere dag voor jonge muzikantjes, want dit is de kans om zelf in de Doelen te spelen. Ten slotte zijn er op zondag 6 april drie verschillende voorstellingen te het Kabinet van de Koning, de Ridderzaal, de Eerste en Tweede Kamer, het Vredespaleis en de Raad van State opengesteld voor het publiek. In totaal doen meer dan zestig instellingen en organisaties mee met rondleidingen, debatten, theatervoorstellingen en workshops. Op vrijdag zijn dat onder meer het symposium Grondwet: baken of ballast? en de Nacht van de Grondwet in het Paard van Troje en het Humanity House. Op zaterdag vinden er debatwedstrijden voor scholieren in het Haagse stadhuis plaats. In de Oude Zaal van de Tweede Kamer wordt het debat over de invoering van het vrouwenkiesrecht nagespeeld, compleet met een Aletta Jacobs op de tribune. Bij de ABN AMRO op de Kneuterdijk spelen acteurs een fictieve dialoog tussen koning Willem I en Gijsbert Karel van Rotterdam bewonderen: Le Piano Voyageur, De Schilderijenslurper en Vlinder. Rondom de voorstellingen is er in de foyers nog van alles te beleven, zoals knutselen, schminken, zangworkshops en De Orkestontdekker. Voor meer informatie: Den Haag Hogendorp, een van de opstellers van de Grondwet van Op het Plein, rondom de Hofvijver en op het Korte- en Lange Voorhout zijn gevarieerde activiteiten als riddertoernooien, workshops en demonstraties van de Koninklijke Landmacht. Op het Lange Voorhout wordt de Grondwet als boek levensgroot uitvergroot. Op de Hofplaats is het hele gebied vanuit de hoogte te bekijken met een tripje in de Skywatch. Het programma duurt op zaterdag van tot uur. Meer informatie:

13

MEMORY WOORDEN 1.1. TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1

MEMORY WOORDEN 1.1. TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1 MEMORY WOORDEN 1.1 TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1 ik jij hij zij wij jullie zij de baby het kind ja nee de naam TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 2 MEMORY WOORDEN 1.2 TaalCompleet A1 Memory Woorden

Nadere informatie

De twee zaken waarover je in dit boek kunt lezen, zijn de meest vreemde zaken die Sherlock Holmes ooit heeft opgelost.

De twee zaken waarover je in dit boek kunt lezen, zijn de meest vreemde zaken die Sherlock Holmes ooit heeft opgelost. Sherlock Holmes was een beroemde Engelse privédetective. Hij heeft niet echt bestaan. Maar de schrijver Arthur Conan Doyle kon zo goed schrijven, dat veel mensen dachten dat hij wél echt bestond. Sherlock

Nadere informatie

De PAAZ, wat is dat? Informatie voor kinderen van 8 tot 12 jaar

De PAAZ, wat is dat? Informatie voor kinderen van 8 tot 12 jaar De PAAZ, wat is dat? Informatie voor kinderen van 8 tot 12 jaar De afgelopen weken was het niet zo leuk bij Pim thuis. Zijn moeder lag de hele dag in bed. Ze stond niet meer op, deed geen boodschappen

Nadere informatie

Een Berbers dorp. Mijn zussen en ik mochten van mijn vader naar school. Meestal mochten alleen jongens naar school.

Een Berbers dorp. Mijn zussen en ik mochten van mijn vader naar school. Meestal mochten alleen jongens naar school. Een Berbers dorp Ik ben geboren en opgegroeid in het noorden van Marokko. In een buitenwijk van de stad Nador. Iedereen kent elkaar en altijd kun je bij de mensen binnenlopen. Als er feest is, viert het

Nadere informatie

Bijbellezing: Johannes 2 vers 1-12. Bruiloftsfeest

Bijbellezing: Johannes 2 vers 1-12. Bruiloftsfeest Bijbellezing: Johannes 2 vers 1-12 Bruiloftsfeest Sara en Johannes hebben een kaart gekregen In een hele mooie enveloppe Met de post kregen ze die kaart Weet je wat op die kaart stond? Nou? Wij gaan trouwen!

Nadere informatie

Zondag 6 maart 2016, 10.00 uur Jeugddienst. Voorganger: ds. Bert de Wit

Zondag 6 maart 2016, 10.00 uur Jeugddienst. Voorganger: ds. Bert de Wit Preek Zondag 6 maart 2016, 10.00 uur Jeugddienst Thema: @Home Voorganger: ds. Bert de Wit Schriftlezing: Lucas 15:11-32 Een vader had twee zonen zo begint het verhaal. Met de beschrijving van een gezin.

Nadere informatie

OOGGETUIGE. Johannes 20:30-31

OOGGETUIGE. Johannes 20:30-31 1 januari OOGGETUIGE Johannes 20:30-31 Een nieuw jaar ligt voor ons. Wat er gaat komen, weten we niet. Al heb je waarschijnlijk mooie plannen gemaakt. Misschien heb je goede voornemens. Om elke dag uit

Nadere informatie

Bert staat op een ladder. En trekt aan de planten die groeien in de dakgoot. Hij verstopt de luidspreker en het stopcontact achter de planten.

Bert staat op een ladder. En trekt aan de planten die groeien in de dakgoot. Hij verstopt de luidspreker en het stopcontact achter de planten. Helaas Wanneer besloot Bert om Lizzy te vermoorden? Vreemd. Hij herinnert zich het niet precies. Het was in ieder geval toen Lizzy dat wijf leerde kennen. Dat idiote wijf met haar rare verhalen. Bert staat

Nadere informatie

Kom erbij Tekst: Ron Schröder & Marianne Busser Muziek: Marcel & Lydia Zimmer 2013 Celmar Music / Schröder & Busser

Kom erbij Tekst: Ron Schröder & Marianne Busser Muziek: Marcel & Lydia Zimmer 2013 Celmar Music / Schröder & Busser Kom erbij Kom erbij, want ik wil je iets vertellen, het is heel bijzonder, dus luister allemaal. Ik ken honderdduizend prachtige verhalen, maar dit is echt het mooiste van allemaal. Het gaat over twee

Nadere informatie

Joweria staat hier voor een muurschildering die de kinderen van KAYDA samen gemaakt hebben op een van de muren.

Joweria staat hier voor een muurschildering die de kinderen van KAYDA samen gemaakt hebben op een van de muren. Joweria Shadia, 11 jaar oud Ik ontmoette Joweria in augustus 2010 bij de organisatie Katwe Youth Development Association of te wel KAYDA, een partner organisatie van het programma Kinderen in de Knel van

Nadere informatie

Theorieboek. leeftijd, dezelfde hobby, of ze houden van hetzelfde. Een vriend heeft iets voor je over,

Theorieboek. leeftijd, dezelfde hobby, of ze houden van hetzelfde. Een vriend heeft iets voor je over, 3F Wat is vriendschap? 1 Iedereen heeft vrienden, iedereen vindt het hebben van vrienden van groot belang. Maar als we proberen uit te leggen wat vriendschap precies is staan we al snel met de mond vol

Nadere informatie

Alleen een plastic tasje

Alleen een plastic tasje Alleen een plastic tasje Gaat u zitten, fijn dat u er bent. Wilt u thee? Met suiker? Zal ik beginnen bij het begin? Ik woon hier sinds 1970. Toen ik hier aankwam, had ik alleen een klein plastic tasje

Nadere informatie

Toets Geletterdheid en Begrijpend Lezen

Toets Geletterdheid en Begrijpend Lezen 1. Print deze tekst 2. Download het geluidsbestand en luister Je gaat een toets Geletterdheid en Begrijpend Lezen maken. Dit is een leestoets. De toets heeft vijf delen. Deel A, B, C, D en E. Deze toets

Nadere informatie

Zending wereldwijd. Najaarsactiviteiten GZB. Concerten Psalm Project. GZB-jongerenevent. Driebergen, september 2015

Zending wereldwijd. Najaarsactiviteiten GZB. Concerten Psalm Project. GZB-jongerenevent. Driebergen, september 2015 Najaarsactiviteiten GZB Concerten Psalm Project De GZB organiseert samen met The Psalm Project twee concerten: op 3 oktober in Nijkerk en 10 oktober in Waddinxveen. De avonden staan in het teken van het

Nadere informatie

LES 4. Handelingen 12:1-19; Van Jeruzalem tot Rome: Verlost uit de gevangenis blz.109-116

LES 4. Handelingen 12:1-19; Van Jeruzalem tot Rome: Verlost uit de gevangenis blz.109-116 LES 4 Handelingen 12:1-19; Van Jeruzalem tot Rome: Verlost uit de gevangenis blz.109-116 De boodschap God hoort en verhoort onze gebeden voor elkaar. Leertekst: Terwijl Petrus onder zware bewaking zat

Nadere informatie

de aanbieding reclame, korting De appels zijn in de a Ze zijn vandaag extra goedkoop.

de aanbieding reclame, korting De appels zijn in de a Ze zijn vandaag extra goedkoop. Woordenlijst bij hoofdstuk 4 de aanbieding reclame, korting De appels zijn in de a Ze zijn vandaag extra goedkoop. alleen zonder andere mensen Hij is niet getrouwd. Hij woont helemaal a, zonder familie.

Nadere informatie

Mijn loverboy Verloren onschuld

Mijn loverboy Verloren onschuld Mijn loverboy Verloren onschuld in makkelijke taal simone schoemaker 8 Het verhaal van Lisa De dag begint goed. Ik word wakker met een blij gevoel. Yes, ik ben jarig! Ik ben zestien! Mijn moeder feliciteert

Nadere informatie

Lesbrief Leeslicht Het gouden uur Karin Giphart

Lesbrief Leeslicht Het gouden uur Karin Giphart Lesbrief Leeslicht Het gouden uur Karin Giphart Over het boek Bekijk en lees de voorkant, de achterkant en de inhoud.. Hoe heet het boek?.2 Hoe heet de schrijver van het boek?. Hoeveel verhalen staan er

Nadere informatie

Het is de familieblues. Je kent dat gevoel vast wel. Je zit aan je familie vast. Voor altijd ben je verbonden met je ouders, je broers, je zussen.

Het is de familieblues. Je kent dat gevoel vast wel. Je zit aan je familie vast. Voor altijd ben je verbonden met je ouders, je broers, je zussen. De familieblues Tot mijn 15e noemde ik mijn ouders papa en mama. Daarna niet meer. Toen noemde ik mijn vader meester. Zo noemde hij zich ook als hij lesgaf. Hij was leraar Engels op een middelbare school.

Nadere informatie

De man van gospelzangeres Annemieke Koelewijn is vorig jaar overleden aan kanker. Als jonge vrouw, zonder kinderen, blijft zij alleen achter.

De man van gospelzangeres Annemieke Koelewijn is vorig jaar overleden aan kanker. Als jonge vrouw, zonder kinderen, blijft zij alleen achter. De man van gospelzangeres Annemieke Koelewijn is vorig jaar overleden aan kanker. Als jonge vrouw, zonder kinderen, blijft zij alleen achter. 22 Tekst hilde tromp Beeld Eljee Styling en visagie Marianne

Nadere informatie

Opstartles 10. EXTRA Oefenen met woorden bij de lessen

Opstartles 10. EXTRA Oefenen met woorden bij de lessen www.edusom.nl Opstartles 10. EXTRA Oefenen met woorden bij de lessen Het is belangrijk om veel woorden te leren. In deze extra les vindt u extra woorden bij de Opstartlessen 1 t/m 5. Kijk ook eens naar

Nadere informatie

Hij had dezelfde soort helm op als in het beeld vooraf...2 Mijn vader was verbaasd dat ik alles wist...3 Ik zat recht overeind in mijn bed te

Hij had dezelfde soort helm op als in het beeld vooraf...2 Mijn vader was verbaasd dat ik alles wist...3 Ik zat recht overeind in mijn bed te Hij had dezelfde soort helm op als in het beeld vooraf...2 Mijn vader was verbaasd dat ik alles wist...3 Ik zat recht overeind in mijn bed te kijken...4 De mensenmenigte opende zich in het midden...5 Toen

Nadere informatie

Heilig Jaar van Barmhartigheid

Heilig Jaar van Barmhartigheid Heilig Jaar van Barmhartigheid van 8 december 2015 tot 20 november 2016 Paus Franciscus heeft alle mensen van de hele wereld uitgenodigd voor een heilig Jaar van Barmhartigheid. Dit hele jaar is er extra

Nadere informatie

Reality Reeks Verwerkingsopdrachten. Mooi meisje Verliefd op een loverboy

Reality Reeks Verwerkingsopdrachten. Mooi meisje Verliefd op een loverboy Reality Reeks Verwerkingsopdrachten Mooi meisje Verliefd op een loverboy Lees blz. 3. Woont Laura in de stad of op het platteland? Hoe weet je dat? Lees blz. 5 en 7. Woont Laura s oma al lang op de boerderij?

Nadere informatie

Naam: DE BEELDENSTORM Ketters Luther en Calvijn

Naam: DE BEELDENSTORM Ketters Luther en Calvijn Naam: DE BEELDENSTORM Ketters Luther en Calvijn Filips II In 1566, meer dan vierhonderd jaar geleden, zijn veel mensen boos. Er is onrust in de Nederlanden. Er zijn spanningen over het geloof, veel mensen

Nadere informatie

Ja hoor. Dan moet je rechtdoor. Bij de moet je naar rechts en daarna de links. Het postkantoor is aan rechterhand.

Ja hoor. Dan moet je rechtdoor. Bij de moet je naar rechts en daarna de links. Het postkantoor is aan rechterhand. Thema 5 Woonomgeving Oefening 2 Situatie 1 Pardon meneer, mag ik iets vragen? Jazeker, wat kan ik voor doen? Weet u het postkantoor is? Ja hoor. Dan moet je rechtdoor. Bij de moet je naar rechts en daarna

Nadere informatie

Johannes 6,1-15 - We danken God, want Jezus zorgt voor ons

Johannes 6,1-15 - We danken God, want Jezus zorgt voor ons Johannes 6,1-15 - We danken God, want Jezus zorgt voor ons Dankdag voor gewas en arbeid Liturgie Voorzang LB 448,1.3.4 Stil gebed Votum Groet Zingen: Gez 146,1.2 Gebed Lezen: Johannes 6,1-15 Zingen: Ps

Nadere informatie

De jongen weet dat hij niet in slaap moet vallen. Want dan zullen dieven zijn spullen stelen. Ook al is het nog zo weinig wat hij heeft.

De jongen weet dat hij niet in slaap moet vallen. Want dan zullen dieven zijn spullen stelen. Ook al is het nog zo weinig wat hij heeft. In Kanton, China Op de hoek van twee nauwe straatjes zit een jongen. Het is een scheepsjongen, dat zie je aan zijn kleren. Hij heeft een halflange broek aan, een wijde bloes en blote voeten. Hij leunt

Nadere informatie

IK OVERLEEFDE AUSCHWITZ

IK OVERLEEFDE AUSCHWITZ Ferenc Göndör IK OVERLEEFDE AUSCHWITZ Uitgeverij Eenvoudig Communiceren 3 Mijn vader Lang geleden kwam een jonge, joodse man naar het land Hongarije. Mohr Goldklang was zijn naam. Dat was mijn opa. Mohr

Nadere informatie

Eerste week vd advent

Eerste week vd advent Advent vieren en beleven derde graad Eerste week vd advent De adventskrans staat centraal. Er speelt zachte muziek. De kinderen nemen bij het binnenkomen een sparrentakje uit de mand en leggen dit rond

Nadere informatie

Lekker ding. Maar Anita kijkt boos. Hersendoden zijn het!, zegt ze. Die Jeroen is de ergste. Ik kijk weer om en zie hem meteen zitten.

Lekker ding. Maar Anita kijkt boos. Hersendoden zijn het!, zegt ze. Die Jeroen is de ergste. Ik kijk weer om en zie hem meteen zitten. Lekker ding Pas op!, roept Anita. Achter je zitten de hersendoden! Ik kijk achterom. Achter ons zitten twee jongens en drie meisjes hun boterhammen te eten. Ze zijn gevaarlijk, zegt Anita. Ze schudt haar

Nadere informatie

Sterdienst 8 februari 2015 Oosterkerk: Thema: Mag ik mij even voorstellen, n.a.v. Lukas 19, 1 10 Jezus en Zacheus. Ds.

Sterdienst 8 februari 2015 Oosterkerk: Thema: Mag ik mij even voorstellen, n.a.v. Lukas 19, 1 10 Jezus en Zacheus. Ds. Sterdienst 8 februari 2015 Oosterkerk: Thema: Mag ik mij even voorstellen, n.a.v. Lukas 19, 1 10 Jezus en Zacheus. Ds. Evert Jan Hefting Mag ik me even voorstellen? Mijn naam is Zacheüs, oppertollenaar

Nadere informatie

0-3 maanden zwanger. Zwanger. Deel 1

0-3 maanden zwanger. Zwanger. Deel 1 Zwanger Ik was voor het eerst zwanger. Ik voelde het meteen. Het kon gewoon niet anders. Het waren nog maar een paar cellen in mijn buik. Toch voelde ik het. Deel 1 0-3 maanden zwanger Veel te vroeg kocht

Nadere informatie

Nooit had zijn moeder over haar vader gesproken en nu hij dood was, moest ze de hele dag huilen.

Nooit had zijn moeder over haar vader gesproken en nu hij dood was, moest ze de hele dag huilen. 9-12 jaar De villa van Spoek De villa van Spoek was een grote villa aan de Tapijtweg nummer elf in het stadje Sonsbeek. Het huis stond aan een brede rivier en had een lange oprijlaan van glimmende witte

Nadere informatie

Mijn ouders zijn gescheiden en nu? Een folder voor jongeren met gescheiden ouders over de OTS en de gezinsvoogd

Mijn ouders zijn gescheiden en nu? Een folder voor jongeren met gescheiden ouders over de OTS en de gezinsvoogd Mijn ouders zijn gescheiden en nu? Een folder voor jongeren met gescheiden ouders over de OTS en de gezinsvoogd 1 Joppe (13): Mijn ouders vertelden alle twee verschillende verhalen over waarom ze gingen

Nadere informatie

Abdi Kasih Wij zijn twee zussen, Anniek en Sophie, en begin dit jaar zijn we samen op wereldreis gegaan naar Australië, Nieuw-Zeeland en Indonesië. In Australië woont een deel van onze familie en in Indonesië

Nadere informatie

Inhoud. Een nacht 7. Voetstappen 27. Strijder in de schaduw 51

Inhoud. Een nacht 7. Voetstappen 27. Strijder in de schaduw 51 Inhoud Een nacht 7 Voetstappen 27 Strijder in de schaduw 51 5 Een nacht 6 Een plek om te slapen Ik ben gevlucht uit mijn land. Daardoor heb ik geen thuis meer. De wind neemt me mee. Soms hierheen, soms

Nadere informatie

Meer informatie en bestellingen: www.dynamicfood.nl / info@dynamicfood.nl

Meer informatie en bestellingen: www.dynamicfood.nl / info@dynamicfood.nl Dit essay is gepubliceerd in het boek Dynamic Food (2013). Dynamic Food is een reizend platform dat onderzoek doet naar en informatie verzamelt over de relatie tussen stad en platteland. In 2050 zal 75%

Nadere informatie

De geel gearceerde woorden staan op een Bingo-kaart die aan de kinderen is uitgedeeld. Als de kinderen Bingo hebben, roepen ze Amen

De geel gearceerde woorden staan op een Bingo-kaart die aan de kinderen is uitgedeeld. Als de kinderen Bingo hebben, roepen ze Amen Overdenking zondag 13 maart 2016, KSG-dienst, in de Terskflierkerk 5 e zondag 40 dagentijd Wat maakt mij sterk? Lezing Rechters 16: 15-20 Door ds. A.J.Wouda De geel gearceerde woorden staan op een Bingo-kaart

Nadere informatie

Lesmap Wij ook HETGEVOLG WIJ OOK

Lesmap Wij ook HETGEVOLG WIJ OOK WIJ OOK Spel: Jason Van Laere en Marjan De Schutter Tekst & Regie: Stijn Van de Wiel Scenografie: Jan Strobbe Camera, Montage: Dries Segers Dramaturgie: Bram Verschueren 1 7+ Ik ben ik. Jason. Dat is mijn

Nadere informatie

Luisteren: muziek (A2 nr. 7)

Luisteren: muziek (A2 nr. 7) OPDRACHTEN LUISTEREN: MUZIEK www.nt2taalmenu.nl nt2taalmenu is een website voor mensen die Nederlands willen leren én voor docenten NT2. Iedereen die Nederlands wil leren, kan gratis online oefenen. Kijk

Nadere informatie

veeg de tranen van me weg. Ik kijk nog eens rond en er valt een hoop spanning van me af. Er komt zelfs een kleine glimlach op me gezicht terug.

veeg de tranen van me weg. Ik kijk nog eens rond en er valt een hoop spanning van me af. Er komt zelfs een kleine glimlach op me gezicht terug. Het DOC Ik kruip in één van de buikpijn terwijl ik in bed lig. Mijn gedachten gaan uit naar de volgende dag. Ik weet wat er die dag staat te gebeuren, maar nog niet hoe dit zal uitpakken. Als ik hieraan

Nadere informatie

Jezus kreeg de straf voor onze zonden, wij ontvangen vergeving en vrede. Jesaja 53:4-6 en 1 Petrus 2:24

Jezus kreeg de straf voor onze zonden, wij ontvangen vergeving en vrede. Jesaja 53:4-6 en 1 Petrus 2:24 Jezus kreeg de straf voor onze zonden, wij ontvangen vergeving en vrede. Jesaja 53:4-6 en 1 Petrus 2:24 Als je iets verkeerd doet, verdien je straf. Ja toch? Dat is eerlijk. Er is niemand die nooit iets

Nadere informatie

Elke miskraam is anders (deel 2)

Elke miskraam is anders (deel 2) Elke miskraam is anders (deel 2) Eindelijk zijn we twee weken verder en heb ik inmiddels de ingreep gehad waar ik op zat te wachten. In de tussen tijd dacht ik eerst dat ik nu wel schoon zou zijn, maar

Nadere informatie

Die nacht draait Cees zich naar me toe. In het donker voel ik heel zachtjes zijn lippen op mijn wang.

Die nacht draait Cees zich naar me toe. In het donker voel ik heel zachtjes zijn lippen op mijn wang. Vanavond ga ik mijn man vertellen dat ik bij hem wegga. Na het eten vertel ik het hem. Ik heb veel tijd besteed aan het maken van deze laatste maaltijd. Met vlaflip toe. Ik hoop dat de klap niet te hard

Nadere informatie

Wat is PDD-nos? VOORBEELDPAGINA S. Wat heb je dan? PDD-nos is net als Tourette een neurologische stoornis. Een stoornis in je hersenen.

Wat is PDD-nos? VOORBEELDPAGINA S. Wat heb je dan? PDD-nos is net als Tourette een neurologische stoornis. Een stoornis in je hersenen. Wat is PDD-nos? 4 PDD-nos is net als Tourette een neurologische stoornis. Een stoornis in je hersenen. Eigenlijk vind ik stoornis een heel naar woord. Want zo lijkt het net of er iets niet goed aan me

Nadere informatie

OPA EN OMA DE OMA VAN OMA

OPA EN OMA DE OMA VAN OMA Hotel Hallo - Thema 4 Hallo opdrachten OPA EN OMA 1. Knip de strip. Strip Knip de strip los langs de stippellijntjes. Leg de stukken omgekeerd en door elkaar heen op tafel. Draai de stukken weer om en

Nadere informatie

Nieuwsbrief 4 nazomer 2008

Nieuwsbrief 4 nazomer 2008 Nieuwsbrief 4 nazomer 2008 Van de redactie Hierbij ontvangt u de nazomer nieuwsbrief van Haagse Ontmoetingen Wij houden graag iedereen op de hoogte van de gebeurtenissen in en rond dit bijzondere project.

Nadere informatie

DE WEEK VOOR WE HET AV0NDMAAL VIEREN

DE WEEK VOOR WE HET AV0NDMAAL VIEREN DE WEEK VOOR WE HET AV0NDMAAL VIEREN AVONDMAAL VIEREN Het Avondmaal is meer dan zomaar een maaltijd. Om dat te begrijpen, is dit boekje gemaakt. Vooral is daarbij gedacht aan de kinderen, omdat zij met

Nadere informatie

Les 3. Familie, vrienden en buurtgenoten

Les 3. Familie, vrienden en buurtgenoten www.edusom.nl Opstartlessen Les 3. Familie, vrienden en buurtgenoten Wat leert u in deze les? Een gesprek voeren over familie, vrienden en buurtgenoten. Antwoord geven op vragen. Veel succes! Deze les

Nadere informatie

Fictiedossier Op blote voeten Maren Stoffels

Fictiedossier Op blote voeten Maren Stoffels Fictiedossier Op blote voeten Maren Stoffels Mariska Wijlens Klas 3T2 Docent: Mevrouw Scholten 1. Zakelijke gegevens Titel: Op blote voeten Auteur: Maren Stoffels Uitgever: Leopold Jaar van verschijnen:

Nadere informatie

Kaartspel: Roze in de (ouderen)zorg

Kaartspel: Roze in de (ouderen)zorg Naam Kaartspel: Roze in de (ouderen)zorg Inleiding Niet alleen LHB-ers zelf vinden het lastig om over hun seksualiteit of seksuele identiteit te praten. Dat geldt ook voor veel studenten en ervaren professionals

Nadere informatie

Spreekopdrachten thema 1 Voorstellen

Spreekopdrachten thema 1 Voorstellen Spreekopdrachten thema 1 Voorstellen Opdracht 1 bij 1.2 * Doe de opdracht met de groep. Uitleg voor de docent: De cursisten lopen door elkaar door het lokaal. Laat de cursisten elkaar in tweetallen begroeten,

Nadere informatie

Nieuwsbrief SHIB december 2013

Nieuwsbrief SHIB december 2013 Nieuwsbrief SHIB december 2013 www.shib.nl info@shib.nl Postbus 250, 3770 AG Barneveld Bankrekening 1526.55.018 t.n.v. SHIB Terug- en vooruitblik Als maakster van deze nieuwsbrief sta ik verbaasd, het

Nadere informatie

Dakloos Apeldoorn Informatie voor spreekbeurt

Dakloos Apeldoorn Informatie voor spreekbeurt Dakloos Apeldoorn Informatie voor spreekbeurt (voor de bovenbouw) Hier willen we je op weg helpen bij het maken van een spreekbeurt. Je hebt ervoor gekozen om je spreekbeurt te houden over daklozen, of

Nadere informatie

Wat mevrouw verteld zal ik in schuin gedrukte tekst zetten. Ik zal letterlijk weergeven wat mevrouw verteld. Mevrouw is van Turkse afkomst.

Wat mevrouw verteld zal ik in schuin gedrukte tekst zetten. Ik zal letterlijk weergeven wat mevrouw verteld. Mevrouw is van Turkse afkomst. Interview op zaterdag 16 mei, om 12.00 uur. Betreft een alleenstaande mevrouw met vier kinderen. Een zoontje van 5 jaar, een dochter van 7 jaar, een dochter van 9 jaar en een dochter van 12 jaar. Allen

Nadere informatie

Auteur: Mirjam Wind, docent en coördinator NT2, Educatie Video s: Gabe Dijkstra en Rick Biemolt, studenten Alfa-college, MultiMedia en Design

Auteur: Mirjam Wind, docent en coördinator NT2, Educatie Video s: Gabe Dijkstra en Rick Biemolt, studenten Alfa-college, MultiMedia en Design Woord voor Woord is een programma mondelinge vaardigheden NT2 voor analfabete beginners. Het omvat 12 lessen. De ontwikkeling van het programma en de daarbij behorende video s is mogelijk gemaakt door

Nadere informatie

KIJK IN JE BREIN LESMODULE VMBO LEERLING

KIJK IN JE BREIN LESMODULE VMBO LEERLING LESMODULE VMBO LEERLING 1. DE HERSENEN 1.1 WAT ZIJN HERSENEN? VRAAG WAT ZIJN HERSENEN PRECIES? 1.2 WANNEER GEBRUIK JE ZE? DENKOEFENING WAAR- VOOR GEBRUIK JE OP DÍT MOMENT JE HERSENEN? DENKOEFENING KUN

Nadere informatie

Beste lezers van De Geldfabriek,

Beste lezers van De Geldfabriek, Beste lezers van De Geldfabriek, Ik hoop dat jullie veel plezier hebben gehad met het lezen van dit verhaal. Vonden jullie ook dat Pippa wel erg veel aan mooie spullen dacht? En dat sommige mensen onaardig

Nadere informatie

Werkbladen bij uitzending schooltv Docenteninformatie

Werkbladen bij uitzending schooltv Docenteninformatie Docenteninformatie Deze werkbladen horen bij het Schooltv-programma Vrijheid. Aan de hand van de Four Freedoms van president Roosevelt komen verschillende aspecten van vrijheid aan bod. Het programma is

Nadere informatie

3 Bijna ruzie. Maar die Marokkanen en Turken horen hier niet. Ze moeten het land uit, vindt Jacco.

3 Bijna ruzie. Maar die Marokkanen en Turken horen hier niet. Ze moeten het land uit, vindt Jacco. 1 Het portiek Jacco ruikt het al. Zonder dat hij de voordeur opendoet, ruikt hij al dat er tegen de deur is gepist. Dat gebeurt nou altijd. Zijn buurjongen Junior staat elke avond in het portiek te plassen.

Nadere informatie

Met een koffer in de hand

Met een koffer in de hand Met een koffer in de hand Lessenserie over uitgenodigde vluchtelingen voor groep 7/8 bij De Vluchtelingenjackpot Najib, Faisal, Ayub en Zakaria Faisal Hallo! Dit is Faisal van 11. Op deze foto zie je Faisal

Nadere informatie

Eerst even wat moeilijke woorden uitleggen:

Eerst even wat moeilijke woorden uitleggen: Eerst even wat moeilijke woorden uitleggen: IND = Interalisatie en NaturalisatieDienst Alle mensen die in Nederland willen komen wonen moeten hiernaartoe. Bij de IND werken mensen die beslissen of iemand

Nadere informatie

door Sebastiaan Heins

door Sebastiaan Heins door Sebastiaan Heins 3 2 e druk november 2012 Sebastiaan J.R. Heins - 23 mei 2012 Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze opgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand

Nadere informatie

TOV! Ik ben de Heer, jullie God! Nieuwsbrief oktober. Geplande activiteiten. Belangrijke mededeling

TOV! Ik ben de Heer, jullie God! Nieuwsbrief oktober. Geplande activiteiten. Belangrijke mededeling Nieuwsbrief juni.docx Nieuwsbrief oktober TOV! Weerstraat 26, 4001LD Tiel, www.toveten.nl T: 0344-751223 info@toveten.nl Wanneer je de graanoogst binnenhaalt, oogst dan niet tot aan de rand van de akker

Nadere informatie

JEUGDIGEN. Hulp na seksueel misbruik. vooruitkomen +

JEUGDIGEN. Hulp na seksueel misbruik. vooruitkomen + > vooruitkomen + Hulp na seksueel misbruik JEUGDIGEN Heb jij seksueel misbruik meegemaakt of iemand in jouw gezin, dan kan daarover praten helpen. Het kan voor jou erg verwarrend zijn hierover te praten,

Nadere informatie

Op weg met Jezus. eerste communieproject. Hoofdstuk 5 Bidden. H. Theobaldusparochie, Overloon

Op weg met Jezus. eerste communieproject. Hoofdstuk 5 Bidden. H. Theobaldusparochie, Overloon Op weg met Jezus eerste communieproject H. Theobaldusparochie, Overloon Hoofdstuk 5 Bidden Eerste communieproject "Op weg met Jezus" hoofdstuk 5 blz. 1 Joris is vader aan het helpen in de tuin. Ze zijn

Nadere informatie

Programma Nederlands Praten

Programma Nederlands Praten Nederlands Praten 1 / Basisvaardigheden, hoofdstuk 3 Oefeningen werkwoorden hebben en zijn Oefening 1: Wat is het juiste werkwoord? (zijn) Jij ben/bent een leerling (zijn) Hij is/bent een man (zijn) Zij

Nadere informatie

Eén ding is nodig. Deze geschiedenis kun je lezen in Lukas 10 : 38 42.

Eén ding is nodig. Deze geschiedenis kun je lezen in Lukas 10 : 38 42. Eén ding is nodig Deze geschiedenis kun je lezen in Lukas 10 : 38 42. We hebben met elkaar nagedacht over de wonderen die de Heere Jezus heeft gedaan toen Hij op de aarde was. Grote wonderen! Weet je t

Nadere informatie

Met wie kan jij dan praten? Een brochure voor kinderen van 7 tot 11 jaar

Met wie kan jij dan praten? Een brochure voor kinderen van 7 tot 11 jaar Als je moeder naar een psychiatrisch ziekenhuis moet... of je vader naar een psychiater... Met wie kan jij dan praten? Een brochure voor kinderen van 7 tot 11 jaar Deze brochure werd - met toestemming

Nadere informatie

Stomme trutten. Qatar, Qatar!, giechelen de meisjes voor het huis aan de overkant. Kelly heeft gelijk. Nu zijn ze op de fiets.

Stomme trutten. Qatar, Qatar!, giechelen de meisjes voor het huis aan de overkant. Kelly heeft gelijk. Nu zijn ze op de fiets. Stomme trutten Kijk, die stomme trutjes zijn er weer. Kelly wijst naar buiten. Sanne kijkt nieuwsgierig uit het raam. Voor het huis aan de overkant staan twee meisjes. Meisjes met blonde paardenstaartjes.

Nadere informatie

Goedendag! Ik, ik ben. Ben jij? En jij? Jij bent! nee. één. twee. drie. vier. vijf. zes. zeven. acht. negen. tien. Gaat het? Het gaat goed.

Goedendag! Ik, ik ben. Ben jij? En jij? Jij bent! nee. één. twee. drie. vier. vijf. zes. zeven. acht. negen. tien. Gaat het? Het gaat goed. Vocabulaire En Action 5 : Nederlans naar Frans Unité 1 Goedendag! Ik ben Ik, ik ben ja Ben jij? En jij? Jij bent! nee één twee drie vier vijf zes zeven acht negen tien Unité 2 Gaat het? Het gaat goed.

Nadere informatie

Nieuwsbrief SHIB september 2013

Nieuwsbrief SHIB september 2013 Nieuwsbrief SHIB september 2013 www.shib.nl info@shib.nl Postbus 250, 3770 AG Barneveld Bankrekening 1526.55.018 t.n.v. SHIB SHIB 10 jaar en meer Al eerder lieten we weten: SHIB bestaat dit jaar 10 jaar!

Nadere informatie

Johannes 5,1-18 - Ken jij Jezus? Hoe zie je Hem?

Johannes 5,1-18 - Ken jij Jezus? Hoe zie je Hem? Johannes 5,1-18 - Ken jij Jezus? Hoe zie je Hem? Gezinsdienst Liturgie Welkom Voorzang: - Gez 38 Zoek eerst het koninkrijk van God - EL 462 Maak een vrolijk geluid voor de Heer - Opw 462 Aan uw voeten

Nadere informatie

Dit is het verkiezingsprogramma van de ChristenUnie. Dit vindt de ChristenUnie belangrijk voor Nederland. Lees maar!

Dit is het verkiezingsprogramma van de ChristenUnie. Dit vindt de ChristenUnie belangrijk voor Nederland. Lees maar! Over een paar weken kiest Nederland een nieuwe regering. Op 12 september Jij kunt ook kiezen. Stemmen noemen we dat. Als je stemt, kies je voor de politieke partij die jij het beste vindt. Jij kunt straks

Nadere informatie

Te huur HOOFDSTUK 4 WOORDEN. Kies het goede woord. 1 Ik woon in een flat op de vierde... a verdieping b appartement

Te huur HOOFDSTUK 4 WOORDEN. Kies het goede woord. 1 Ik woon in een flat op de vierde... a verdieping b appartement 51 51 HOOFDSTUK 4 Te huur WOORDEN 1 1 Ik woon in een flat op de vierde.... a verdieping b appartement 2 Het is een rijtjeshuis met een grote woonkamer en drie.... a tuinen b slaapkamers 3 Mijn woonkamer

Nadere informatie

ARMOEDE. Schriftelijke Bezinning. Anoniem

ARMOEDE. Schriftelijke Bezinning. Anoniem ARMOEDE Schriftelijke Bezinning Anoniem INHOUDSOPGAVE INTRODUCTIE... 3 Levensvragen... 3 Stelling... 3 Antwoorden op levensvragen... 4 Mijn standpunt... 4 INTERVIEWS... 5 Derde generatie.... 5 Tweede generatie....

Nadere informatie

Voor onze broers en zussen met een verstandelijke beperking.

Voor onze broers en zussen met een verstandelijke beperking. Hoe je hier mee om wilt gaan? Zou het in de vorm van een aantal lessen doen Uit het verhaal kun je zelf vragen bedenken voor een bespreking met de catechisanten. Zie dit als een aanzetje Ben ik iets vergeten

Nadere informatie

Bewustwording dag 1 Ik aanvaard mezelf zoals ik nu ben.

Bewustwording dag 1 Ik aanvaard mezelf zoals ik nu ben. Het meditatieprogramma duurt veertig dagen en bestaat uit tien affirmaties. Het is fijn om gedurende dit programma een dagboek bij te houden om je bewustwordingen en ervaring op schrijven. Elke dag spreek

Nadere informatie

Werkblad Seksuele Diversiteit. KaartjesspeL voorkant

Werkblad Seksuele Diversiteit. KaartjesspeL voorkant KaartjesspeL voorkant Kaartjesspel achterkant Wat betekent LHBT? Ben je in de war als je bi bent? Hoe word je homo? Wat is coming out? Op welke leeftijd ontdek je dat je homo of lesbisch bent? Op welke

Nadere informatie

Deze handreiking is van:

Deze handreiking is van: 9 lessen over het volgen van Jezus Deze handreiking is van: Deze cursus is geschreven Beryl Voorhoeve en opgemaakt door Judith Maarsen. Ten behoeve van de kinderstudiegroepen voor de bovenbouw Gebruikte

Nadere informatie

NIEUWSBRIEF. Week 9 Vrijdag 4 maart 2011. J.H. Donnerschool Locatie Hilversum. Berichten van: Ineke

NIEUWSBRIEF. Week 9 Vrijdag 4 maart 2011. J.H. Donnerschool Locatie Hilversum. Berichten van: Ineke J.H. Donnerschool Locatie Hilversum Week 9 Vrijdag 4 maart 2011 NIEUWSBRIEF Berichten van: Ineke Berichten van groep: Oranje Rood Goud Paars De eerste week na de vakantie zit er weer op en in alle klassen

Nadere informatie

André Rouvoet ChristenUnie. Foto: Marie Cecile Thijs

André Rouvoet ChristenUnie. Foto: Marie Cecile Thijs Over een paar weken kiest Nederland een nieuwe regering. Op 9 juni. Jij kunt ook kiezen. Stemmen noemen we dat. Als je stemt, kies je voor de politieke partij die jij het beste vindt. Jij kunt straks ook

Nadere informatie

Orde van dienst voor de gemeentezondag. Thema: (Toekomst)-dromen. zondag 3 april 2016 om 9.30 uur. Gereformeerde Kerk Nieuwe Pekela

Orde van dienst voor de gemeentezondag. Thema: (Toekomst)-dromen. zondag 3 april 2016 om 9.30 uur. Gereformeerde Kerk Nieuwe Pekela Orde van dienst voor de gemeentezondag Thema: (Toekomst)-dromen -2- welkom en mededelingen intocht: lied 81 : 1, 2 en 4 zondag 3 april 2016 om 9.30 uur Laat de harpen slaan, klinken de trompetten. Vier

Nadere informatie

Boekje over de kerk. voor kinderen van ca. 4 10 jaar gemaakt door de jongste catechisatiegroep

Boekje over de kerk. voor kinderen van ca. 4 10 jaar gemaakt door de jongste catechisatiegroep Boekje over de kerk voor kinderen van ca. 4 10 jaar gemaakt door de jongste catechisatiegroep Over dit boekje Wij hebben op catechisatie wat geleerd over de kerk. Daar willen we je wat over vertellen.

Nadere informatie

Dat is een koopje! HOOFDSTUK 8 WOORDEN. Kies het goede woord. Ik ga even naar de... Ik ga sla en tomaten halen. a groenteman b slager

Dat is een koopje! HOOFDSTUK 8 WOORDEN. Kies het goede woord. Ik ga even naar de... Ik ga sla en tomaten halen. a groenteman b slager 119 119 HOOFDSTUK 8 Dat is een koopje! WOORDEN 1 2 3 1 Ik ga even naar de.... Ik ga sla en tomaten halen. a groenteman b slager 2 Wil je wat drinken? Ja graag, een... koffie alsjeblieft. a fles b beker

Nadere informatie

Voorwoord. Daarna ging ik praten met Chitra, een Tamilvrouw uit Sri Lanka. Zij zette zich in voor de Tamilstrijd.

Voorwoord. Daarna ging ik praten met Chitra, een Tamilvrouw uit Sri Lanka. Zij zette zich in voor de Tamilstrijd. Voorwoord In dit boek staan interviews van nieuwkomers over hun leven in Nederland. Ik geef al twintig jaar les aan nieuwkomers. Al deze mensen hebben prachtige verhalen te vertellen. Dus wie moest ik

Nadere informatie

Gewoon zo! WONEN: HOE ONTMOET JE BUURTBEWONERS?

Gewoon zo! WONEN: HOE ONTMOET JE BUURTBEWONERS? Gewoon zo! WONEN: HOE ONTMOET JE BUURTBEWONERS? Inhoud WELKE INFORMATIE VIND JE IN DIT BOEKJE? Bladzijde 3 - Waarom een boekje over je buurt? Bladzijde 4 - Ontdek je buurt Bladzijde 6 - Een buurtkaart

Nadere informatie

Handelingen 16,25-34 - Vertel het door

Handelingen 16,25-34 - Vertel het door Handelingen 16,25-34 - Vertel het door Gezinsdienst Vertel het door!! met kinderkoor De Ljochtpuntsjes Liturgie Welkom Stil gebed Votum en zegengroet Kinderkoor Zingen met kinderkoor: Alles wat je wilt

Nadere informatie

15 februari: Ik ben het brood dat leven geeft (Johannes 6:32-40)

15 februari: Ik ben het brood dat leven geeft (Johannes 6:32-40) Liturgisch bloemstuk bij de 40 dagen tijd en Pasen 2015 Elke week wordt één kaars gedoofd, van de kandelaar met 8 kaarsen. Er is elke week een boog bekleed met klimop, als beeld van het verbond van God

Nadere informatie

O, antwoordde ik. Verder zei ik niets. Ik ging vlug de keuken weer uit en zonder eten naar school.

O, antwoordde ik. Verder zei ik niets. Ik ging vlug de keuken weer uit en zonder eten naar school. Voorwoord Susan schrijft elke dag in haar dagboek. Dat dagboek is geen echt boek. En ook geen schrift. Susans dagboek zit in haar tablet, een tablet van school. In een map die Moeilijke Vragen heet. Susan

Nadere informatie

wat is dat eigenlijk? Denk mee over acht grote vragen

wat is dat eigenlijk? Denk mee over acht grote vragen Geloven, wat is dat eigenlijk? Denk mee over acht grote vragen pagina 10 Hoe is de wereld ontstaan? pagina 26 Waarom bestaat de mens? pagina 42 Wat is geloven? pagina 58 Wie is God? pagina 74 Waarom heeft

Nadere informatie

Brandaan. Geschiedenis WERKBOEK

Brandaan. Geschiedenis WERKBOEK 6 Brandaan Geschiedenis WERKBOEK 6 Brandaan Geschiedenis WERKBOEK THEMA 4 Eindredactie: Monique Goris Leerlijnen: Hans Bulthuis Auteurs: Katrui ten Barge, Wilfried Dabekaussen, Juul Lelieveld, Frederike

Nadere informatie

Inhoud van dit nummer: Al drie jaar..

Inhoud van dit nummer: Al drie jaar.. Inhoud van dit nummer: Al drie jaar.. (gedicht) Kinderen met verslaafde ouders Even voorstellen. Verslag van het Voorjaarsfeest 28 Mei Budgetrecept van Hinke Buitenveldertgroep - Hoogeveen Contactgegevens

Nadere informatie

1 Werkwoord. (wonen, werken, lopen,...) 8 Grammatica is niet moeilijk. wonen, werken, lopen,... noemen we werkwoorden.

1 Werkwoord. (wonen, werken, lopen,...) 8 Grammatica is niet moeilijk. wonen, werken, lopen,... noemen we werkwoorden. 1 Werkwoord (wonen, werken, lopen,...) wonen, werken, lopen,... noemen we werkwoorden. 8 Grammatica is niet moeilijk 1.1 woon, woont, wonen Ik woon nu in Nederland. Jij woont nu in Nederland. U woont nu

Nadere informatie

De naam Uilenspiegel zou hier betekenen Je kunt mijn kont afvegen. Of Ik heb overal schijt aan.

De naam Uilenspiegel zou hier betekenen Je kunt mijn kont afvegen. Of Ik heb overal schijt aan. Over dit boek Er bestaan veel verschillende boeken over Tijl Uilenspiegel. Het bekendste boek is uit 1867, van Charles de Coster. De Vlaamse Tijl Uilenspiegel strijdt in dit boek voor de vrijheid tijdens

Nadere informatie

Actielessen. Les 5. Feest in de buurt! Wat leert u in deze les? Veel succes! http://www.edusom.nl

Actielessen. Les 5. Feest in de buurt! Wat leert u in deze les? Veel succes! http://www.edusom.nl http://www.edusom.nl Actielessen Les 5. Feest in de buurt! Wat leert u in deze les? Nieuwe woorden Grammatica: werkwoorden in de verleden tijd Veel succes! Deze les is ontwikkeld in opdracht van: Gemeente

Nadere informatie

eenvoudig eenvoudig en duidelijk Thema samenwerken Patricia knipt Stiena Schilderen met Vincent REINAERDE

eenvoudig eenvoudig en duidelijk Thema samenwerken Patricia knipt Stiena Schilderen met Vincent REINAERDE eenvoudig eenvoudig en duidelijk Thema samenwerken Patricia knipt Stiena REINAERDE Schilderen met Vincent inhoud voorjaar 2014 3 Een sterk stel Yvonne (rechts) met Nancy Het buurtteam in Leidsche Rijn

Nadere informatie

De tijd die ik nooit meer

De tijd die ik nooit meer De tijd die ik nooit meer vergeet Jan Smit uit eigen pen deel 3 De Stiep Educatief De tijd die ik nooit meer vergeet De schrijver die blij is dat hij iets kan lezen en schrijven, vertelt over zijn jeugd.

Nadere informatie

WWW.HOPE-XXL.COM. Mede mogelijk gemaakt door de Iona Stichting en Vos/Abb

WWW.HOPE-XXL.COM. Mede mogelijk gemaakt door de Iona Stichting en Vos/Abb De meeste mensen in Nederland hebben het goed voor elkaar. We hebben genoeg eten, we hoeven niet bang te zijn voor oorlog en we zijn dan ook tevreden met ons leven. Maar dat is niet overal op de wereld

Nadere informatie