Teken. Vredeskrant. Wapen je met vrede. tegen kernwapens

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Teken. Vredeskrant. Wapen je met vrede. tegen kernwapens"

Transcriptie

1 Vredeskrant Dit is een speciale uitgave van PAX Magazine # 3 Herfst 2014 Wapen je met vrede Jan Mulder tekende als eerste het burgerinitiatief tegen kernwapens. Tijdens de Vredesweek 2014 vraagt PAX aandacht voor ont wapening. We doen een appèl op iedereen om zich niet met wapens, maar met vrede te wapenen. Teken tegen kernwapens De zomer van 2014 was een zomer vol oorlogsgeweld. Mensen in Oekraïne, Syrië, Irak en Gaza kregen veel te verduren. Ook bij conflicten die al langer woeden zoals in Afghanistan, Mali, Zuid-Soedan en Centraal-Afrikaanse Republiek betalen burgers de prijs. Wat kunnen we doen? 4 Soms lijken onze mogelijkheden beperkt. Soms denken we dat wapens dan maar uitkomst moeten bieden. We denken misschien wel dat we onze veiligheid kunnen kopen door wapens aan te schaffen. Lees verder op pagina 2 6 Het is hoog tijd voor een verbod op kernwapens. De inzet van kernwapens heeft rampzalige gevolgen die nauwelijks te overzien zijn. Ook als ze niet worden gebruikt, is er altijd een dreigend gevaar voor ongelukken met dodelijke afloop. Honderdvijftien landen hebben inmiddels al op nationaal niveau kernwapens verboden. Nederland kan zich ook aansluiten bij die meerderheid van landen. Met een burgerinitiatief willen we de Tweede Kamer laten debatteren over een nationaal verbod op kernwapens handtekeningen zijn nodig. Doe mee: Wie elkaar kent, schiet niet op elkaar Jeanne Wesselink-Steenhof (95) vond het na die zo bewogen oorlogsjaren belangrijk om mensen met andere nationaliteiten te ontmoeten. Ik geloof in wilskracht, ook als het om vrede gaat Ambassadeur van Vrede Tim Akkerman schreef speciaal voor PAX het vredeslied Brave of Our Hearts.

2 Opinie 2 Nieuws 3 Vervolg cover: Wapen je met vrede Maar er zijn vaak veel effectievere middelen om vrede te bewerkstelligen. Diplomatieke en soms ook juridische middelen bijvoorbeeld. Een ervan lichten we in deze Vredeskrant nader toe. We pleiten voor een verbod van de meest inhumane wapens, zoals kernwapens die een extreem vernietigende kracht bezitten. Kernwapens veroorzaken onbeschrijfelijk lijden en beperken hun vernietigende kracht niet in tijd en ruimte. Ze vormen niet alleen een ernstige bedreiging voor het milieu, voor de volgende generaties, maar zelfs voor het voortbestaan van de mensheid. Een aantal wapens die geen onderscheid kunnen maken tussen burgers en strijders, tussen een kind of een soldaat zijn al door veel landen verboden. Voorbeelden zijn landmijnen en clustermunitie. Met dezelfde argumenten wil PAX ook kernwapens laten verbieden. Volgens het humanitair oorlogsrecht moeten burgers beschermd worden tegen de gruwel van de oorlog. Dit betekent dat aanvallen alleen gericht mogen zijn tegen militaire doelen en dat onnodig en willekeurig geweld verboden is. Vaatbommen waarmee de Syrische luchtmacht ongericht woonwijken bombardeert, laten zien dat burgers de eerste en voornaamste slachtoffers van ongericht en onnodig oorlogsgeweld zijn. Daarvoor dragen niet enkel militairen en krijgsheren, niet alleen hun politieke leiders een grote verantwoordelijkheid. De bescherming van burgers tegen oorlogsmisdaden is immers een verantwoordelijkheid van alle regeringsleiders. Ze dragen ook de verantwoordelijkheid voor het naleven van het internationaal humanitair oorlogsrecht. Daarom pleit PAX ervoor dat regeringsleiders wapens die strijdig zijn met het internationaal humanitair recht - dus ook kernwapens - gaan verbieden. Mensen in oorlogsgebieden putten hoop uit onze verbondenheid met hen. Zij hopen dat wij ons wapenen met vrede. Dat kan klein maar betekenisvol beginnen. Door deel te nemen aan de Vredesweek van PAX. Door de banken aan te spreken op investeringen in de wapenindustrie. Door bijvoorbeeld het ondertekenen van het burgerinitiatief tegen kernwapens. Op deze manier kun je jezelf wapenen met vrede. Door Redactie Vredeskrant Colofon De Vredeskrant 2014 is speciale uitgave van PAX Magazine, (# 3, 2014), het blad van vredesorganisatie PAX. PAX staat voor vrede. Samen met mensen in conflictgebieden en kritische burgers in Nederland werken wij aan een menswaardige, democratische en vreedzame samenleving, overal in de wereld. PAX Magazine verschijnt elk kwartaal en wordt toegezonden aan donateurs, sympathisanten en andere geïnteresseerden. Redactie Suzanne van den Eynden, Onno Groustra, Frederique Kram, Sabita Ribai en Helma Maas-van der Vaart (eindredactie). Productie Global Village Media, Amsterdam Aan dit nummer werkten mee: Ferdinand Borger, Annerieke Dekker, Marc van Dijk, Anne Hertman, Dorien Jansen, Edwin Ruigrok en Iris Ruijs. Fotografie o.a. Thomas van Beek, Tom Daams, Bob Karhof, Werry Crone, Levien Willemse en PAX-archief. Vormgeving Groep, merkcreatie en communicatie, Utrecht Lithografie Frans Rappange Druk Senefelder-Misset, Doetinchem ISSN X PAX magazine is beschikbaar in gesproken vorm voor mensen met een leesbeperking bij de CBB, Christelijke Bibliotheek voor blinden en Slechtzienden. Wilt u een abonnement op dit tijdschrift in een aangepaste leesvorm, neem dan contact op met de CBB, tel.nr. (0341) , Adresgegevens Godebaldkwartier DZ Utrecht Postbus DH Utrecht Tel (030) Fax (030) IBAN: NL03TRIO tnv PAX te Utrecht ovv Vredesweekcollecte De kwestie Kan religie geweld aanwakkeren? JA Hans Achterhuis filosoof en schrijver van o.a. Met alle geweld Ik zie religie als een heel ambivalent verschijnsel. Er bestaat al eeuwenlang een hechte relatie tussen religie en geweld. De Fransman René Girard liet met zijn theorie van het zondebokmechanisme zien dat de oerversie van religies voor een belangrijk deel gebaseerd waren op de vervolging van een zondebok. De Bijbel begint met zo n oerverhaal van Kaïn die zijn broer Abel doodt. Ook in het Middeleeuwse christendom zie je nog een sterk gewelddadige lijn: de Joden werden massaal vervolgd, omdat ze de schuld kregen van de pest. Religie en geweld hebben een gedeeld DNA. Nadat het christendom staatsgodsdienst werd in het Romeinse Rijk werden ketters vervolgd. Kerkvader Augustinus verordonneerde gedwongen bekeringen. En denk maar aan de kruistochten, waren dat geen religieuze oorlogen? Ik zie religie als een heel ambivalent verschijnsel. Natuurlijk kan het in eigen gelederen vrede brengen. Maar zodra mensen heilig ergens in geloven, dus bijvoorbeeld ook in communisme waarvan ik vind dat dit soms religieuze trekken krijgt, kan religie een dodelijk middel worden. Voorafgaand aan de Vredesweek verschijnt een nieuw boek van Hans Achterhuis dat hij samen met Nico Koning schreef: De kunst van het vreedzaam vechten. Nooit eerder in de geschiedenis zaten de levens van mensen zo vol met conflicten. We moeten voortdurend ons mannetje staan, of ons vrouwtje - op straat, op het werk, in winkels en zelfs thuis. Het gekke is: ondanks al die confrontaties vloeit er maar zelden bloed. Nooit eerder zelfs was een beschaving zo effectief in het bewaren van vrede. Hoe lukt ons dat, wat is het geheim? Daarnaar zijn we in dit boek op zoek. Hans Achterhuis en Nico Koning 550 pagina s / Prijs 34,95 / ISBN / NUR 730 / Verschijnt 15 september. NEE Dit is een ingekorte versie van een aflevering van Trouws Filosofisch Elftal, geschreven door Marc van Dijk Désanne van Brederode filosoof, schrijver en activist bij het Syrische Comité Religie is meer dan het fanatiek aanhangen van een set idealen. In religie zit een belangrijke tegenkracht tegen geweld. Filosoof Marc de Kesel laat in zijn boek Goden breken zien hoe monotheïstische godsdiensten een soort zelfreinigende kracht in zich dragen. In al die godsdiensten staan mensen op die de bronnen opnieuw interpreteren. Dat wat is verworden tot machtswellust en gewelddadigheid wordt zo opnieuw geijkt. Het religieuze blijft een verlangen. Jezus brak met geen enkel religieus gebod, maar gaf aan dat het gebod tot naastenliefde alle andere geboden omvat en er soms boven uitstijgt. Zonder dit vermogen om zelf een keuze te kunnen maken ten aanzien van overgeërfde wetten en regels, zou ook het protestantisme nooit ontstaan zijn. Religie is meer dan het fanatiek aanhangen van een set idealen. Religie is ook de worsteling met jezelf, bezinning. Dat vereist reflectie op je eigen handelen en het toelaten van vragen. Op de Nacht van de Vrede kun je Hans Achterhuis ontmoeten. Op 24 september zal hij samen met co-auteur Nico Koning, in de Balie in Amsterdam zijn nieuwste boek De kunst van het vreedzaam vechten bespreken. Eerder schreef hij De utopie van de vrije markt en Met alle geweld. Kom ook! Meld je aan op PAX is een burgerinitiatief gestart om een nationaal verbod op kernwapens op de agenda van de Tweede Kamer te krijgen. Voor het initiatief zijn minimaal handtekeningen nodig. Online en op straat benadert de vredesbeweging mensen om mee te doen. PAX werkt in internationaal verband aan een wereldwijd verbod. Al 115 landen hebben kernwapens verboden, zegt campagneleider Krista van Velzen van PAX. Nederland kan het volgende land zijn dat met een verbod laat zien dat deze onmenselijke wapensystemen onacceptabel zijn. PAX leidt burgerinitiatief voor nationaal verbod tegen kernwapens Door Annerieke Dekker Op de Nacht van de Vrede ook aandacht voor kernwapens Inwoners van de Marshalleilanden hebben te maken gekregen met de gevolgen van de explosie van een kernwapen. Daar zijn bijna 70 proeven met kernwapens uitgevoerd. Nu hebben zij negen kernwapenstaten voor het Internationaal Gerechtshof gedaagd. Eis: ontwapening. Hun advocaat Phon van den Biesen is te gast op de Nacht van de Vrede, 24 sept in de Balie, Amsterdam. Kom ook! Meld je aan op Teken krista van Velzen is ervan overtuigd dat een wereldwijd verbod op kernwapens mogelijk is. Neem landmijnen. Met z n allen wezen we de wereld op de gevolgen van landmijnen voor gewone mensen, de slachtoffers. Nu is er een verbod op landmijnen. We wezen op de gevolgen van clusterbommen voor gewone mensen, en er kwam een verbod op clusterbommen. Nu die kernwapens nog. Reëel risico Wereldwijd zijn er kernwapens, waarvan er op scherp staan. Het massavernietigingswapen is ontworpen om in korte tijd veel slachtoffers te maken. Bij een ontploffing veroorzaken zij een humanitaire ramp, waarvan de gevolgen generaties lang doorwerken. Zolang er kernwapens zijn, bestaat de kans dat zij in een gewapend conflict worden gebruikt. Daarnaast is er een reëel risico op een catastrofaal ongeluk. Nu al gebeuren er jaarlijks tientallen ongelukken en bijnaongelukken. Ook in Nederland zijn nog steeds kernwapens, Wat is een burgerinitiatief? Een burgerinitiatief is een voorstel dat je kunt indienen om een onderwerp op de agenda van de Tweede Kamer te krijgen. Het is méér dan een klacht en géén protest tegen een recentelijk door de Tweede Kamer ingenomen standpunt. Op de website van de Rijksoverheid staat te lezen: De leden van de Tweede Kamer vertegenwoordigen u en willen graag weten hoe u vindt dat de samenleving verbeterd kan worden. Om deel te nemen aan een burgerinitiatief moet u kiesrecht hebben. Uw voorstel moet minstens steunbetuigingen hebben met naam, adres en geboortedatum van personen ouder dan 18 jaar met de Nederlandse nationaliteit. Dit mogen ook digitale steunbetuigingen zijn. vertelt Krista van Velzen. Deze zijn eigendom van de Verenigde Staten, maar Nederland is verantwoordelijk voor veel onderdelen van deze zogenaamde kernwapentaak. De Verenigde Staten gaan de kernwapens die in Nederland zijn moderniseren. Dit betekent dat er nieuwe, beter inzetbare kernwapens naar Nederland komen. Voor ons is dit hét moment om de regering op te roepen een nationaal verbod in te stellen. Niet langer verschuilen achter NAVO lidmaatschap Nederland is lid van de NAVO en volgt de beleidslijn van de Noord- Atlantische verdragsorganisatie. Dat houdt in dat we met de VS en anderen een nucleaire alliantie blijven zolang er kernwapens zijn. Andere landen, zoals het Verenigd Waarschijnlijk heeft onze regering een duwtje in de juiste richting nodig. Dat duwtje willen wij graag geven samen met zoveel mogelijk Nederlanders. Koninkrijk, Griekenland en Canada, hebben de Amerikaanse kernwapens teruggestuurd naar de VS. Denemarken, Noorwegen en Spanje staan geen kernwapens op hun bodem toe in vredestijd. IJsland en Litouwen staan helemaal geen kernwapens toe op hun grondgebied, of het nu oorlogs- of vredestijd is. IJsland, Denemarken en Noorwegen hebben bovendien hun havens gesloten voor marineschepen die geschikt zijn om kernwapens te dragen. Van dit alles heeft de NAVO nooit een probleem van gemaakt, weet Krista van Velzen. Nederland suggereert dat zij niet van het NAVO-beleid kan Krista van Velzen (links) voert actie tegen kernwapens voor het gebouw van de Tweede Kamer. afwijken. Waarschijnlijk heeft onze regering een duwtje in de juiste richting nodig. Dat duwtje willen wij graag geven samen met zoveel mogelijk Nederlanders. Huidige generatie De huidige generatie lijkt kernwapens en de vreselijke gevolgen ervan niet meer zo scherp op het netvlies te hebben, vervolgt zij. Het is onze taak aan onze vrienden, onze kinderen en voor sommigen van ons zelfs onze kleinkinderen te vertellen over de enorme explosieve kracht, over de radioactiviteit, over de grens- en generatieoverschrijdende effecten. Dat een kernwapen geen onderscheid maakt tussen burgers en militairen. Hoe deze wapens ook in Actie: Handtekeningen verzamelen Zet een handtekening op papier, ga met een lijst de straat op of teken digitaal op tekentegenkernwapens.nl. En deel het via social media met zoveel mogelijk mensen. vredestijd gevaarlijk zijn. En de enorme kosten die het beheer en onderhoud met zich meebrengen. Verschillende internationale conferenties zijn gehouden over de humanitaire gevolgen van kernwapens. De conclusie was steevast dat geen enkel land zich kan voorbereiden op een kernexplosie. De enige manier om de consequenties te vermijden, is kernwapens af te schaffen. Meedoen Met het burgerinitiatief Teken tegen kernwapens moet de Tweede Kamer het voorstel van PAX bespreken om kernwapens in Nederland te verbieden. Dat Nederlanders zich achter dit initiatief scharen, zal politiek gezien veel gewicht in de schaal leggen. We roepen iedereen dan ook op zijn handtekening te zetten. Dit kan op Hier is ook meer informatie over het initiatief te vinden. En degenen die meer willen doen, bijvoorbeeld door zelf handtekeningen in te zamelen, kunnen handtekeningenlijsten downloaden of bestellen. Samen kunnen wij de wereld veranderen. Samen kunnen wij onmenselijke onacceptabele wapensystemen afschaffen. Dat is niet zo maar een stelling, dat is een feit, besluit de campagneleider.

3 Binnenland 4 Binnenland 5 De begintijd van PAX Jeanne Wesselink: Wie elkaar kent schiet niet op elkaar Door Helma Maas Hoe kun je een oorlog vermijden? Die vraag hield iedereen bezig die de verschrikkingen van de Tweede Wereldoorlog had meegemaakt. Mevrouw Jeanne Wesselink- Steenhof (95) vond het, na die zo bewogen oorlogsjaren, belangrijk om mensen met andere nationaliteiten te ontmoeten. Vanuit die motivatie stond ze aan de wieg van Pax Christi in Nederland. Mevrouw Jeanne Wesselink-Steenhof stond aan de wieg van de vredesbeweging in Nederland. Foto: Bob Karhof. Wat had u in de oorlog meegemaakt? In de oorlog woonde ik in de Betuwe. Mijn vader had een machinefabriek in Bemmel. Hij was heel ziek. Ik werkte toen al in Nijmegen en ik fietste dagelijks over de dijk terug van Nijmegen naar Bemmel. Toen zaten daar al heel veel militairen in hun schuttersputjes. Elke dag zag ik hun geweren. Toen de Duitsers ons ouderlijk huis gevorderd hadden, zijn we met zijn alleen gevlucht naar Huissen. We werden opgevangen door een boer. Daar na die eerste vlucht is mijn vader daar bij die boer overleden. We moesten hem provisorisch begraven. En zelf weer verder vluchten, want door de bombardementen was ook Huissen niet meer veilig. Met een groep van dertig mensen, mijn moeder en andere oudere vrouwen op een kar en wij lopend ernaast, zijn we via de uiterwaarden naar Arnhem getrokken. En toen weer verder gelopen naar Utrecht. Heeft het uw kijk op Duitsers getekend? Ja, wij noemden Duitsers nog heel lang moffen. Pas toen ik Duitsers ontmoette in het Franse Lourdes en hen beter leerde kennen, veranderde dat. Hoe kwam u met Pax Christi in aanraking? Er bestond al een Pax Christi in Frankrijk. Dat was in 1945 opgericht. In Lourdes ontmoette ik een aantal mensen daarvan. Ik was in de zomer van 1949 meegegaan met een vriendin van me die via de tochtgenoten van Sint Frans naar Lourdes reisde. Ik vond de tochtgenoten van Sint Frans altijd wat zweverig, en ze waren ook wat streng in de leer. Je mocht niet zo genieten. Ik vond het heel leuk om mensen uit Engeland, Ierland, Frankrijk te ontmoeten. Het kamp waar we verbleven was een soldatenkamp geweest. We waren daar met een duizendtal jonge mensen. Zelf was ik net dertig. Hoe was dat zo net na een oorlog om met mensen uit allerlei landen te zijn? Iedereen had de oorlog meegemaakt. Sommigen zelfs als soldaat. Soms gingen je ogen wijd open als je hoorde wat anderen wel niet hadden meegemaakt. Tijdens die internationale ontmoeting vertelden we ieder over ons eigen land, lieten soms ook film of foto s zien. Je vertelde wat de oorlog aan schade had aangericht in je land. Het idee was dat als we elkaar leerden kennen, we niet meer op elkaar zouden schieten. Toch was de eerste kennismaking met de Duitse deelnemers wat raar. Ze kwamen iets later dan de anderen pas aan. Het bleek dat ze zo n beetje Frankrijk binnengesmokkeld moesten worden. In de trein hadden ze onder de banken moeten liggen. Maar toen ze ons tentenkamp binnen kwamen, deden ze dat marcherend en zingend. We waren geschokt! Het leken wel soldaten of leden van de Hitlerjugend. Gelukkig bleken ze heel anders te zijn toen we ze eenmaal leerden kennen. Zij hadden ook geleden in de oorlog. Wat deed u in die begintijd van Pax Christi Nederland? Na die ontmoeting in Lourdes gingen we een internationale rondzendbrief schrijven. Zo bleven we in contact. In Nijmegen had ik contact met een studentenpastor, want ik wilde ook in eigen land wat doen. Hij bracht me in contact met de voorzitter van het studentenkoor, Herman Wesselink. Met hem ben ik later getrouwd. Samen schreven we een stukje in dagblad De Gelderlander om jongeren op te roepen op de Eerste Advent naar de Heilige Land stichting vlakbij Nijmegen te lopen. Het was het eerste stukje in de krant over Pax Christi. En daarna? In Nijmegen sloeg het goed aan. In 1950 organiseerden we een tocht naar het Duitse Kleve, net over de grens met Nijmegen. Dat was je-van-het, Nederlanders en Duitsers samen. Natuurlijk vond niet iedereen het goed dat wij naar Duitsland gingen en ik zelf vertrouwde die allereerste keer de Duitse mensen maar half, ook al werden we heel gastvrij ontvangen. Wij waren ondergebracht in een gastgezin en toen ik hun verhalen hoorde, legde ik mijn haat al snel af. Ik denk dat Pax Christi wel geholpen heeft om vijandbeelden bij te stellen. Ja, die eerste bijeenkomsten die waren roerend. Maar PAX is nog lang niet klaar met het werk. Ambassade van Vrede Amsterdam Zuidoost Vrede kun je niet opdragen Ik kom toch niet zweverig over?, zegt Sarita Bajnath halverwege het gesprek. De 36-jarige oprichtster van de Ambassade van Vrede Amsterdam Zuidoost is een sociaal entrepreneur die maar liefst twee bedrijven heeft. Zo probeert ze onder meer de eigenwaarde van kinderen uit de Bijlmer te versterken. Tijdens de Vredesweek organiseert ze dialoogtafels om Amsterdammers met elkaar in gesprek te laten gaan. Blijkbaar kleeft aan praten over vrede al snel de term zweverig. Dat is Sarita allesbehalve. Wel is ze een wereldverbeteraar, maar dan een die met de voeten stevig op de grond staat. Via haar bedrijf geeft ze training en coaching aan volwassenen, van politici tot andere mensen die bijvoorbeeld hun vaardigheden om in de media op te treden willen vergroten. Ook mensen uit een achterstandspositie kunnen bij haar terecht, want iedereen heeft recht op educatie is haar devies. Durf groot te denken, dat geeft ze ook aan kinderen mee als ze hun presentatievaardigheden versterkt. Maar ook zegt ze: Echte vrede begint met interne vrede. De liefde die je voor jezelf hebt, moet je kunnen uitstralen naar anderen. Internationale Dag van de Vrede De Internationale Dag van de Vrede doet me een beetje denken aan Moederdag of Vaderdag. Goed om bij stil te staan, maar je moet het hele jaar lief zijn voor je ouders. Als moment om stil te staan bij vrede kan zo n dag wel een functie hebben, maar het gaat er natuurlijk vooral om of je ook in de geest van vrede handelt. Pesten Vrede kun je niet opdragen. Het moet uit jezelf komen. Het is een pleidooi om naar de kern van de oorzaak van de onvrede te komen. Mensen voelen zich onrechtvaardig behandeld, voelen zich niet gezien en gehoord en daarom doen ze dan dingen die in strijd zijn met de vrede. Kijk maar naar zoiets als pesten, iedereen is tegen pesten, maar toch komt het veel voor. Blijkbaar verschilt de definitie van pesten. Een ander zegt zo gemakkelijk: Ja, maar dat was een grapje. Maar dan vult die ander in wat jij als een grapje moet opvatten. Pas als je elkaar serieus neemt en écht naar elkaar luistert, kom je tot een begin van echte vrede. Dialoogtafels Sarita werd vorig jaar geïnspireerd door de Vredesweek. Op de Ambassadeursdag van PAX kwam ze veel gelijkgestemden tegen. Zo verfrissend om eens om te gaan met mensen die niet gefocust zijn op materialisme, maar op idealisme. Dit jaar zet ze samen met drie andere vrijwilligers een aantal dialoogtafels op. Door Helma Maas Waar en wanneer? Vrijdag 26 september, s avonds in het atrium South East, Bijlmerdreef 1289, 2 minuten van metrostation Ganzenhoef. Sarita geeft training aan kinderen tijdens een zomerschool. Jan en Michelle willen meer jongeren betrekken bij vrede. Ambassade van Vrede Helmond: Het gaat om onze jongelui Door Suzanne van den Eynden Eén ding staat voor de Ambassade van Vrede van Helmond als een paal boven water: het zijn vooral de jóngeren in de gemeente die warm gemaakt moeten worden voor vrede. Daarom organiseert de ambassade tijdens de Vredesweek een jongerendebat op een ROC. We moeten jongeren meekrijgen als we vrede echt op de agenda willen krijgen in de stad, vindt Jan Hendriks, adviseur internationale betrekkingen bij de gemeente Helmond en adviseur van de Ambassade van Vrede in de Brabantse stad. Zij hebben de toekomst. Binnen de ambassade is helaas niemand jonger dan vijftig. Ik merk bij jongeren vaak een bepaalde vervlakking als het om een onderwerp als vrede gaat. Ook bij mijn eigen dochters. Of het gaat lukken ze aan te spreken met onze boodschap? Dat weet ik niet. Maar als we niets doen, weet ik zeker dat er níets gebeurt. Drie internationale dagen De Ambassade van Vrede is opgericht door de twaalf organisaties die zijn aangesloten bij de Stichting Helmondiaal, ontstaan toen Helmond Millenniumgemeente werd. De stichting koos drie internationale dagen waar ze in ieder geval jaarlijks aandacht aan wil besteden: Internationale Vrouwendag (8 maart), de Internationale Dag voor de Rechten van het Kind (20 november) én de Internationale Dag van de Vrede op 21 september. Deze drie thema s komen ook terug in de Millenniumdoelen. Vorig jaar hield de stichting in de Vredesweek een filmmiddag met een spreker van PAX. Dit jaar wilde de stichting méér en besloot zij ambassade te worden. Programma in september Tijdens de Vredesweek organiseert de kersverse ambassade een bijeenkomst op een ROC in de Als er één kernwapen in de lucht gaat, gaan er meer, volgens deze cartoonist. stad rond het thema Wapen je met vrede. De stadsdichter van Helmond verzorgt de opening, enkele deskundigen van PAX spreken en Tim Akkerman, Ambassadeur van Vrede, verzorgt een optreden. Ook gaan de leerlingen met elkaar en met de sprekers in discussie naar aanleiding van een door de Ambassade opgestelde resolutie over ontwapening. Wanneer de Ambassade tevreden is? Michelle Rahael, secretaris van de Stichting Helmondiaal: We hopen dat de resolutie in ieder geval een discussie op gang brengt. En als we een paar docenten en leerlingen aan het denken kunnen zetten, hebben we al iets bereikt. Waar en wanneer? Vrijdag 26 september, uur, ROC ter Aa, Helmond. Agenda Kijk voor alle activiteiten op: ambassades. paxvoorvrede.nl/agenda Festival Morgenland goes Deventer Het Morgenlandfestival wordt al 10 jaar in het Duitse Osnabruck georganiseerd en dit jaar sluit Deventer hierbij aan. Met een gevarieerd programma van concerten, films, lezingen en een maaltijd wil de Ambassade van Vrede Deventer de verschillende kanten van landen ten oosten van ons belichten. 24 t/m 28 september // Ambassade van Vrede Deventer (ism anderen) // Deventer Jongerenavond Een flashmob op het nummer Brave of Our Hearts. Donderdag 25 september // Ambassade van Vrede // Amersfoort //Johanneskerk // Amersfoort // uur Vredesweek in Wageningen Op de universiteit in Wageningen organiseert Studievereniging Ipso Facto verschillende lezingen, een filmen een workshopavond met inspirerende sprekers op de campus van de universiteit. 23 t/m 25 september // Ambassade van Vrede // Wageningen // Universiteit Wageningen Vredesviering Deze Ambassade van Vrede, de Oecumenische Hagediensten Doorn/Driebergen, organiseert op zondag 21 september een bijzondere vredesviering. Iedereen is hier van harte welkom, met name kinderen worden nadrukkelijk uitgenodigd. Het belooft een bruisende dienst te worden. 21 september // Ambassade van Vrede Doorn // Driebergen // Kapel van Bartiméus // Doorn // uur Joods-Arabische foto-expositie Een kant-en-klaar recept voor vrede bestaat niet, maar een aantal ingrediënten is absoluut onmisbaar. Zoals wederzijds respect en begrip en kennis van elkaars cultuur en gebruiken. Over dit en andere thema s rond vrede is van dinsdag 16 t/m donderdag 25 september 2014 een bijzondere fototentoonstelling te zien in de Lourdeskerk in Scheveningen. De expositie zelf - onder meer een selectie van door Joodse en Arabische jongeren van elkaar gemaakte foto s - is gratis toegankelijk. 16 t/m 25 september // Ambassade van Vrede Scheveningen // Lourdeskerk // Scheveningen

4 Entertainment 6 Entertainment 7 Tim Akkerman, Ambassadeur van Vrede Ik geloof in wilskracht, ook als het om vrede gaat Door Suzanne van den Eynden Vrede. Wie durft? De slogan naast het beeldmerk van PAX is zanger Tim Akkerman (1980), dit jaar Ambassadeur van Vrede, op het lijf geschreven. Vier jaar geleden verruilde hij de succesvolle Haagse band Di-rect voor een solocarrière. Spannend en onzeker? Absoluut. Maar het verlangen om zijn hart te volgen won het van de angst. Deze boodschap draagt hij ook uit in het vredeslied Brave Of Our Hearts dat hij speciaal voor PAX schreef. Een concert van Tim Akkerman bijwonen? Ga naar Nadat hij de voordeur van zijn sfeervolle Haagse woning heeft geopend, excuseert Tim Akkerman zich even: zijn zoontje heeft honger, en dat gaat natuurlijk voor. Hij maakt een flesje, zet intussen koffie, thee en een doos chocola op tafel, stilt de honger van zijn jongste spruit en schuift dan aan de houten eettafel aan. De vader van drie kinderen (1, 5 en 7) is druk. Hij toert momenteel met zijn nieuwe album The Journey langs de Nederlandse clubs en theaters, stond de avond ervoor nog in Drachten te spelen. Het gezinsleven vergt dan ook de nodige planning. Mijn vrouw werkt overdag als kraamverzorgster en sinds kort ook als fotograaf. Ik ben vooral s avonds aan het werk. Zij legt de kinderen meestal in bed, ik haal ze er s ochtends weer uit. Maar we doen allebei wat we leuk vinden en steunen elkaar in onze keuzes. Het is mede dankzij zijn vrouw dat de zanger er in 2009 voor koos de succesvolle Haagse band Di-rect te verlaten en een solocarrière te beginnen. In 2012 verscheen zijn eerste album, Anno. Dit jaar volgde The Journey. Akkerman: Van jongs af aan droomde ik van een carrière als muzikant. Als tiener schreef ik liedjes en vanaf mijn vijftiende werkte ik bij Rock Palace, dé muziekwinkel van Den Haag. Daar leerde ik de jongens kennen met wie ik later Di-rect vormde. Ik speelde al wel in bandjes, maar dat ging mij er niet professioneel genoeg aan toe. Als er een voetbalwedstrijd op tv was of iemand kreeg een vriendinnetje, kwam de band al snel op de tweede plaats. De jongens met wie ik Di-rect vormde, hadden dezelfde instelling als ik: de muziek ging voor alles. Natuurlijk wilden we ook plezier hebben, maar de repetities waren heilig. Na twee jaar kon Di-rect goed leven van de muziek. Geen concessies Na tien jaar het gezicht van de succesvolle band geweest te zijn, merkte Akkerman dat de groep creatief uit elkaar begon te groeien. Ik ben opgegroeid met de muziek van singer-songwriters zoals Don McLean en Simon and Garfunkel. Met Di-rect maakten we stevige rock. Dat vond ik ook te gek, maar in de loop van de jaren begon die liefde voor singer-songwritermuziek de overhand te krijgen. Dat botste met de andere jongens van de band. Ik geloof niet in concessies doen als het gaat om muziek. Ik kwam steeds vaker gefrustreerd thuis. Maar er was ook die hypotheek en de verantwoordelijkheid voor zijn gezin. Mijn vrouw zei op een gegeven moment tegen me: het maakt me niet uit hoe je thuiskomt, als je maar gelukkig thuiskomt. Dat heeft me over de streep getrokken. In goed overleg ben ik in 2009 uit de band gestapt. Spijt heeft hij nooit gehad. Ik wil mijn hart volgen, niet eventuele onzekerheid. Muziek maak ik vanuit passie en mijn songs moeten oprecht overkomen. Hoe geweldig mijn tijd bij Di-rect ook was, ik kan mijn muziek nu veel meer sturen. Mijn albums heb ik dan ook in eigen beheer uitgebracht. Voor een control freak als ik is dat heel prettig! De beslissing betekende financieel een stapje terug in vergelijking met de gouden jaren bij Di-rect. Het betekent dat we dit jaar niet op vakantie gaan - maar dat geldt voor zo veel mensen. Ik heb het geluk gehad dat ik me vanaf mijn negentiende volledig op muziek heb kunnen richten. Maar als ik er op een gegeven moment een baan bij moet zoeken, doe ik dat. Zo simpel is het. Brave Of Our Hearts Je hart volgen, ook als het niet makkelijk is: het is het levensmotto van de Haagse zanger. Van mijn ouders kreeg ik al mee dat het niet uitmaakt wat je doet, als je maargelukkig bent. Aan mijn kinderen Begin in je eigen omgeving, bijvoorbeeld door bij tegenslagen niet meteen op zoek te gaan naar een zondebok. probeer ik dat ook over te brengen. De uitnodiging van PAX aan mensen om zich in te durven zetten voor vrede spreekt mij dan ook enorm aan. Ik geloof in wilskracht, ook als het om vrede gaat. Met het vredeslied Brave Of Our Hearts roept Akkerman mensen op om op hun eigen manier bij te dragen aan vrede. Ik weet zeker dat heel veel mensen het gevoel delen dat ze iets voor vrede willen doen, maar niet weten wat en hoe. Terwijl het helemaal niet zo ingewikkeld hoeft te zijn. Begin in je eigen omgeving, bijvoorbeeld door bij tegenslagen niet meteen op zoek te gaan naar een zondebok. Of, en dan doel ik specifiek op jongeren, onder leeftijdgenoten uit te dragen dat geweld niet oké is. Vrede kan alleen als we er samen voor durven gaan. Ook tegen de stroom in. Tim Akkerman nodigt muziekliefhebbers uit om een eigen versie van Brave of our Hearts op te nemen. Onder meer Jennifer Ewbank deed dit al, net als een aantal nietprofessionele muzikanten. Kijk op en klik op wat kun jij doen. Muziek voor vrede Op 21 september 2014, de Internationale Dag van de Vrede, is de Amsterdamse Ziggo Dome het toneel voor een groots internationaal vredesconcert met topartiesten uit veertien conflictgebieden: MasterPeace In Concert. PAX is mede-oprichter van MasterPeace. MasterPeace In Concert is een unieke muzikale happening met optredens van o.a. de Amerikaanse Oleta Adams, de Senegaalees Baaba Maal en de Nederlandse artiest Roel van Velzen, begeleid door het Metropole Orkest. Artiesten uit conflictgebieden delen het podium om met elkaar op te roepen tegen nieuw gewapend geweld. In meer dan veertig landen zijn er op de Internationale Dag van de Vrede concerten en de Ziggo Dome wordt met MasterPeace In Concert het hart van deze wereldproductie. Tijdens MasterPeace in Concert treden onder meer artiesten op uit Pakistan en India, Soedan en Zuid-Soedan, Israël en Palestina, Rusland en Oekraïne. Ze zullen ook samen een speciale Master- De Nationale Postcode Loterij is de grootste goededoelenloterij De Nationale Postcode van Nederland. Loterij is In de 2014 grootste werd goededoelenloterij ruim 302 miljoen van euro Nederland. geschonken In 2014 aan werd 90 organisaties ruim 302 miljoen die zich euro inzetten geschonken voor bescherming aan 90 organisaties van mens die en zich natuur. inzetten voor bescherming van mens en natuur. Ook Pax deelt mee in de opbrengst van de loterij. Ook Pax PAX deelt brengt mee mensen in de opbrengst bij elkaar die van de de moed loterij. hebben PAX brengt om voor mensen vrede te bij gaan. elkaar Samen die de met moed mensen hebben in conflictgebieden om voor vrede te en gaan. betrokken Samen burgers met mensen wereldwijd in conflictgebieden werkt PAX aan een en betrokken menswaardige burgers wereldwijd en vreedzame werkt PAX samenleving, aan een overal menswaardige in de wereld. en vreedzame samenleving, overal in de wereld. Naast het steunen van goede doelen maken deelnemers Naast het steunen kans op fantastische van goede doelen prijzen. maken Zoals elke deelnemers week Straatprijs kans op fantastische van prijzen. euro Zoals Kanjers elke week die kunnen de Straatprijs oplopen van tot ,7 miljoen euro en euro. Kanjers die kunnen oplopen tot 49,7 miljoen euro. Meedoen is eenvoudig, bel ( 0,50 Meedoen per gesprek) is eenvoudig, of meld bel u aan via internet: ( 0,50 per gesprek) of Voor meld u 11,75 aan via per internet: lot speelt u al mee. Alvast hartelijk Voor dank 11,75 voor per lot uw speelt deelname. u al mee. Alvast hartelijk dank voor uw deelname. Peace song uitvoeren. Voor Kenia treden muzikanten op vanuit de verschillende stammen, die elkaar zes jaar geleden in een burgeroorlog te lijf gingen. Maar soms vereist een oorlog echter dat het met slechts één lokale topartiest de aandacht van publiek en media mag opeisen, zoals dat geldt voor Syrië of Colombia. Vanuit Colombia komt een beroemde gitarist die jaren geleden is begonnen om AK-47 s te verzamelen en om te bouwen in gitaren. Hij zal optreden met een aantal topgitaristen uit Nederland. Alle artiesten worden bij hun muzikale reis naar vrede begeleid door het Metropole Orkest, onder leiding van hun chef-dirigent Jules Buckley. Zangeres en regisseur Leoni Jansen neemt de samenstelling en regie De De Postcode Postcode Loterij Loterij helpt! helpt! van MasterPeace in Concert voor haar rekening. De afgelopen jaren heeft Leoni een groot aantal internationale (wereldmuziek)concerten geregisseerd, waaronder Made in Holland (tribute to diversity), African Mamas en Daughters of Africa. Ze was verantwoordelijk voor de muzikale samenstelling van het in tientallen landen live uitgezonden Faranani, een eerbetoon aan en mét Nelson Mandela vanuit Koninklijk Theater Carré en werkte ook mee aan Samen door Mandela, het nationale eerbetoon vlak na zijn dood. Haar inzet voor het verbinden van culturen werd in 2006 beloond. Leoni werd toen door koningin Beatrix bevorderd tot Ridder in de Orde van Oranje Nassau voor haar bijdrage aan de wereldmuziek en voor het empoweren van vrouwen in de muziek. Bron MasterPeace Music above fighting is het motto van MasterPeace. Foto: MasterPeace foto: Hossam el-hamalawy foto: Hossam el-hamalawy NPL adv Pax 267x175 JK.indd 1 8/12/14 11:42 AM

5 Buitenland 8 Buitenland 9 Ik wil al hun levens redden, dus we moeten opschieten Door Edwin Ruigrok en Dorien Jansen PAX bezorgd over toename inzet bewapende drones Hoe is het nu met Syrische vredesactivisten? Chiho spreekt op de conferentie in Mexico. De 16-jarige Chiho Kozakura uit Japan reist de hele wereld over om mensen te wijzen op de desastreuze gevolgen van kernwapens. Op 6 en 9 augustus 1945 vielen atoombommen op Hiroshima en Nagasaki. Eind 1945 waren door de aanvallen circa mensen om het leven gekomen. Als gevolg van stralingsziekte en kanker zijn er nog enkele honderd-duizenden slachtoffers zijn gevallen. Overlevenden hebben de ernst van de ramp doorgegeven aan hun kinderen en kleinkinderen Chiho Kozakura is een van die kleinkinderen. Levens redden Ondanks haar jonge leeftijd is ze vastbesloten om haar tijdgenoten te vertellen dat zolang er kernwapens zijn, niemand veilig is. Ik wil niet overleven door anderen te doden met kernwapens. Ik wil er ook niet door gedood worden. Als je een jonge keurig gekleedde vrouw ziet sprinten op een vliegveld met een rolkoffertje in haar hand, dan is de kans groot dat het Beatrice is. Zij probeert de hele wereld te mobiliseren om in actie te komen tegen kernwapens. In het afgelopen jaar bezocht ze wel 18 landen. Ze reist van Thailand, Uruguay tot Zambia en natuurlijk ook de lobbyhoofdsteden Wenen, New York en thuisbasis Genève ontbreken niet op haar reislijst. Ik wil mijn dierbare familie niet verliezen aan kern-wapens. Ik geloof dat we kernwapens kunnen afschaffen als we onze verantwoordelijkheid nemen. Op dit moment worden veel kinderen bedreigd door kernwapens ergens op deze wereld. Ik wil al hun levens redden. Dus we moeten opschieten. Van Mexico naar Hiroshima Chiho zet zich op verschillende vlakken in om haar droom van een kernwapenvrije wereld waar te maken. Het Japanse ministerie van Buitenlandse Zaken stuurde haar naar de Verenigde Naties als jongerenvertegenwoordiger. Tijdens een internationale conferentie in Mexico in 2014 sprak zij over de humanitaire gevolgen van kernwapens. In april 2014 sprak zij, ten overstaan van ministers van Buitenlandse Zaken, over de afschaffing van kernwapens tijdens een Non-Proliferation and Disarmament Initiative (NPDI) bijeenkomst in Hiroshima. Stuur een vredesduif naar Chiho Chiho zoekt naar manieren om een kernwapenvrije wereld mogelijk te maken, omdat zij uit de directe overlevering weet wat de gevolgen van deze wapens kunnen zijn. Wil je haar motiveren en jouw steun geven? Stuur een vredesduif via de website of vertel over haar inzet voor vrede in jouw gemeenschap en stuur haar een keramieken vredesduif (te bestellen via Op reis met PAX is bezorgd over de toenemende inzet van bewapende drones. Door de lage risico s voor de eigen soldaten en verminderde kosten zetten staten drones mogelijk sneller in complexe conflictsituaties in. PAX pleit voor duidelijke afspraken en meer transparantie rond de inzet van drones, zowel op nationaal als internationaal niveau. Aanvallen met bewapende drones worden steeds meer uitgevoerd, onder meer in Jemen en Pakistan. Dit gewapend geweld kan wraakgevoelens en verzet aanwakkeren, al dan niet gewapend, stelt Wim Zwijnenburg, onderzoeker Veiligheid en Ontwapening bij PAX. Bovendien zorgen de voortdurend rondcirkelende vliegtuigen voor angst en trauma s onder de bevolking. Daarmee staat de inzet van drones duurzame vrede en stabiliteit in de weg. Buitenrechtelijke executies PAX wil dat de Nederlandse regering zich hard maakt voor internationale juridische kaders voor de inzet van bewapende drones. Ook moeten bondgenoten duidelijke afspraken maken over het gebruik van informatie die zij delen. Zo zou informatie die door Nederlandse inlichtingendiensten wordt verzameld, niet gebruikt mogen worden voor buitenrechtelijke executies met bewapende drones of voor andere operaties die niet in overeenstemming zijn met het internationaal humanitair recht. Niet aanschaffen PAX vindt dat Nederland bewapende drones of toestellen die in een later stadium bewapend kunnen worden niet moet aanschaffen, laat staan gebruiken, tenzij aan een aantal voorwaarden wordt voldaan. De organisatie stelt de regering voor een stappenplan, een zogeheten roadmap, te ontwikkelen voor de rol van bewapende drones en onbemande systemen. Wim Zwijnenburg: Met zo n roadmap wordt duidelijk welke rol het Ministerie van Defensie voor deze wapens ziet in de komende decennia. Deze openheid geeft de samenleving en het parlement de mogelijkheid invloed uit te oefenen op de keuzes van het kabinet. In de Vredesweek van vorig jaar vroeg PAX aandacht voor vredesactivisten in Syrië. Die aandacht hebben ze nog steeds nodig, want de oorlog in Syrië duurt voort. De stad Aleppo wordt dagelijks gebombardeerd met vatenbommen. Toch gaan de leerkrachten van de Mustafa Qarman school in een van de volkswijken van Aleppo door met hun werk. De elf onderwijskrachten kregen een training in omgaan met psychologische stress. De kinderen kunnen niet op een schoolplein buiten spelen. Al sinds het uitbreken van de oorlog onderhouden de leerkrachten en de schoolleiding contact met de ouders, zodat die ook op de hoogte zijn van de leerprestaties en het gedrag. En de radiomakers van Alwan FM hebben het voor elkaar Kinderen in Syrië spelen nauwelijks nog op straat. Foto: Tom Daams gekregen dat nu nog meer luisteraars de zender kunnen ontvangen. In de provincies Idlib en Aleppo, aan de Turkse kant van de grens en binnenkort ook in Latakia zijn de programma s van Alwan FM te horen. Tijdens de Vredesweek bezocht Fadi Halisso diverse Ambassades van Vrede in Nederland. Hij werkt al weer maanden met de Syrische vluchtelingen in Libanon. Ook daar is eind vorig jaar een school gestart en zijn nog weer meer gezinnen in staat gesteld om zelf hun inkomen te verdienen via de organisatie waar Fadi leiding aan geeft. Door Helma Maas Sinds kort is Beatrice directeur van de internationale campagne om kernwapens af te schaffen. In het Engels wordt de campagne afgekort tot ICAN (international campaign to abolish nuclear weapons). Een aardige woordspeling ook naar het onbegrensde optimisme van Barack Obama die in 2009 in Praag een toespraak hield om kernwapens uit te bannen. Kort daarvoor was hij met zijn lijfspreuk Yes, we can verkozen tot president. ICAN houdt Obama en ook andere wereldleiders bij de les. Met een klein kantoor in Genève waar Beatrice zeven stafleden aanstuurt, lijkt dat een megaklus. Maar liefst 300 organisaties, waaronder PAX, hebben zich aangesloten bij de campagne. In 90 landen is ICAN actief. En dat terwijl er maar 9 landen in de wereld zijn die werkelijk kernwapens bezitten. De filosofie van vredesorganisaties zoals PAX is dat je het kernwapenprobleem nu niet alleen met die negen kernwapenstaten oplost. Daar zijn juist méér landen voor nodig. De nieuwe aanpak is om via een internationaal verbod dat juridisch bindend is te komen tot een verbod op en daarmee dus uitbanning van kernwapens. Iets soortgelijks is gedaan met het verbod op landmijnen. Dat vereist dus heel veel lobby-werk, ervoor zorgen dat de druk op al die regeringsleiders zo goed mogelijk opgebouwd wordt. Vandaar ook het vele reizen dat Beatrice s functie met zich meebrengt. Beatrice: Ik pak altijd op het laatste moment in en dan heb ik toch weer de verkeerde dingen bij me. Dan vergeet ik de vloeistof voor mijn contactlenzen of mijn oplader. Ook was ik een keer mijn boarding card kwijtgeraakt in een taxi, maar ik heb nog nooit een vliegtuig gemist. De vele conferenties waar Beatrice bij aanwezig is, vervelen niet. Ook in haar vorige werk heeft ze dat al meegemaakt en die hebben onder andere geleid tot het wapenhandelverdrag van de Verenigde Naties. Soms denk ik wel eens waarom werk ik niet aan uitbanning van malaria? Dat is meer tastbaar dan uitbanning van kernwapens. Maar ik zie dit als onderdeel van een grotere strijd. Waarom zou je zoiets onzinnigs als kernwapens hebben in de wereld? Wie heeft er nu wapens nodig? Op de vraag of het niet naïef is om te denken dat er ooit een wereld zal zijn zonder kernwapens, antwoordt ze resoluut: Wapens zijn ontworpen om anderen te doden. De mensen die geloven in afschrikking via kernwapens, zij zijn naïef. Hoe kun je nu ooit denken dat die wapens nooit gebruikt gaan worden? En aan ieder die denkt dat grote veranderingen nu eenmaal niet mogelijk zijn heeft ze ook een boodschap. Beatrice: Wie kon ooit denken dat slavernij afgeschaft zou worden, dat Apartheid verleden tijd werd of dat we niet meer in een restaurant zouden mogen roken? En toch zijn ook die dingen veranderd. Dus dat kan met kernwapens ook. Door Helma Maas Beatrice Fihn Paspoort Naam: Beatrice Fihn Leeftijd: 31 Burg.staat: getrouwd, 1 dochter van tweeënhalf jaar Nationaliteit: Zweeds Geboorteplaats: Göteburg, Zweden Woonplaats: Genève, Zwitserland Heeft gewoond in: Oslo, Florence Reist met: kleine rolkoffer (alleen handbagage) Zit altijd in koffer: Computer, ipad Onafscheidelijke reisgenoot: Bril Op de Nacht van de Vrede ook aandacht voor drones. Vanuit een container in de VS met een bewapende drone boven Afghanistan en Irak vliegen: de 28-jarige Amerikaan Brandon Bryant was dronepiloot in het leger en voerde dodelijke luchtaanvallen uit. Hij is te gast op de Nacht van de Vrede, 24 september in de Balie, Amsterdam. Kom ook! Meld je aan op

6 Diversen 10 Diversen 11 De nieuwe generatie vredesactivisten wil fun en actie Blijf op de hoogte Meld je aan voor de nieuwsbrief of abonneer je gratis op het PAX Magazine. Volg ons op Facebook en Twitter, zo mis je nooit iets. Ga naar en meld je aan. Laat killer robots sciencefiction blijven Steeds vaker gebruiken militairen bewapende drones in conflictsituaties. Bij hun nog gevaarlijkere opvolgers, zogeheten killer robots, hoeft er zelfs helemaal geen mens meer aan te pas komen. De Vredesweek bestaat al ruim 47 jaar. Wie toen jong was, heeft inmiddels zelf kleinkinderen. En die willen een andere aanpak als het om vrede gaat. Het doel van een actie moet concreet zijn, ze willen het liefst zelf iets doen en het is belangrijk dat er humor bij zit. Een dag voor de vrede wordt vooral spannend als het met een Nacht voor de Vrede wordt afgesloten. Oeze volledig autonome dodelijke wapensystemen kunnen zelfstandig beslissen of ze een doelwit aanvallen of niet. Zo gaan we steeds een stap verder in het ontmenselijken van de oorlog. Volgens PAX moeten mensen altijd betrokken blijven bij beslissingen over leven of dood. Daarom voert de organisatie onder de naam Stop Killer Robots campagne om ervoor te zorgen dat killer robots vooral sciencefiction blijven. Door de snelle ontwikkelingen op technologisch vlak wordt het ontwikkelen van een gewapende, volledig autonoom opererende robot in de toekomst mogelijk. Een groeiend aantal landen, waaronder Nederland, hebben hun bezorgdheid geuit over deze trend. Talloze experts benadrukken hoe belangrijk het is om te voorkomen dat dit soort wapens op het slagveld worden gebruikt. Bij killer robots hebben we nu nog de mogelijkheid om preventieve maatregelen te nemen. De internationale campagne Stop Killer Robots, waarvan PAX medeoprichter is, stelt alles in het werk om ervoor te zorgen dat er een verbod komt op dodelijk autonome wapensystemen. PAX pleit ervoor in internationaal verband maatregelen te nemen. Meer dan ooit is een ethische discussie noodzakelijk over de grenzen die we stellen aan de militaire technologie. We zien een belangrijke rol voor de Verenigde Naties om ervoor te zorgen dat er een verbod komt op dodelijke autonome wapensystemen. De VN heeft hier eerder al overleg over gehad. In november vindt een vervolgoverleg plaats. Op de Nacht van de Vrede spreekt professor Noel Sharkey over Killer Robots. Hij is expert robotica en kunstmatige intelligentie en doceerde aan de Universiteit van Sheffield. Noel Sharkey tijdens een bijeenkomst over Killer Robots. Verouderde kernwapens kunnen voor ongelukken zorgen. ADV-Vredesmag 103x :11 Pagina 1 VredesMagazine informeert over oorlog en vrede, over machtspolitiek en veiligheidsbeleid, maar ook over alternatieven voor geweld en het opbouwen van een vredescultuur. Vredesmagazine analyseert, stemt tot nadenken en schudt mensen wakker. Radio uitzending IKON in het teken van de Vredesweek Kom naar de Nacht van de Vrede: inspirerende interviews, confronterende filmfragmenten en meer. Met zanger Tim Akkerman, Ambassadeur van Vrede, de Amerikaanse dronepiloot Brandon Bryant, wetenschapper Noel Sharkey en filosoof Hans Achterhuis. Journalist Frénk van der Linden interviewt advocaat Phon van den Biesen die namens de Marshall-eilanden bij het Internationaal Gerechtshof een rechtszaak heeft aangespannen tegen de negen kernwapenstaten in de wereld. Aan de hand van filmfragmenten geeft hij zijn visie op de zaak, het non-proliferatieverdrag en kernwapens die in Nederland liggen. Praat mee over ontwapening, veiligheid en mensenrechten. Kom meer te weten over drones, killer robots en kernwapens. Ontmoet inspirerende professionals die werken in conflictgebieden. Vrede. Wie durft? Een initiatief van PAX in samenwerking met o.a. het Rode Kruis en SIB Amsterdam. 24 september / uur / de Balie / Amsterdam Meld je aan: In het komende nummer artikelen over ISIS en het ingrijpen van Israël in Gaza. Het dossier gaat dit keer over kernwapens. Neem een jaarabonnement voor 10 Euro of vraag een gratis proefnummer aan! Telefoon: of Collecte in de Vredesweek PAX kan zich dankzij de collectes waaraan u in de Vredesweek bijdraagt of die u zelf organiseert, blijven inzetten voor vrede in binnen- en buitenland. Wilt u informatie bestellen om uit te delen en zo het collectedoel nader toe te lichten? Bestel collectefolders, posters en vredeskranten op /ambassades U kunt de opbrengst van uw collecte overmaken op: NL 03 TRIO t.n.v. PAX te Utrecht, o.v.v. Vredesweekcollecte en de naam van uw parochie/gemeente. Door uw steun kunnen we samen werken aan vrede. Hartelijk dank! De Vermoeden-vieringen van de IKON staan in de maand september in het teken van de Vredesweek. Vier gasten zullen ieder op hun beurt een overweging houden en daarover met elkaar in gesprek gaan. Op de zondagen 21 en 28 september zal Tim Akkerman, ambassadeur van vrede, zijn muzikale bijdrage leveren. Op de eerste Vredeszondag 21 september houdt redactielid van PAX Vieren en oud IKON-pastor Bram Grandia de overweging. Bram: Ik wil het hebben over het kleine boekje waarin de profeet Jona - duif betekent zijn naam - liever een havik is. Jona baalt van een God die genadig is en liefdevol, geduldig en trouw en tot vergeving bereid. Liever een spectaculaire oorlogsgod, zo eentje als Mars. Daarbij kun je op het balkon zitten en genieten van de vernietiging van de vijand. Dat plezier ontneemt God aan Jona. Een verhaal vol gein, als je er oog voor hebt. Zondag 28 september houdt Klaas Koffeman, straatpastor in Den Haag, zijn overweging over een tekst uit Jesaja 58, In dit gedeelte wordt er scherpe kritiek geleverd op de mensen die de rituelen van de godsdienst ijverig naleven, maar de dagelijkse praxis en hun naasten uit het oog verliezen. Is dit niet het vasten dat ik verkies: misdadige ketenen losmaken, de banden van het juk ontbinden, de verdrukten bevrijden, en ieder juk breken? De Vermoeden-viering // IKON Radio 5 // iedere zondag om 9.00uur // presentatie: Annemiek Schrijver // redactie: Ferdinand Borger, Marleen Stelling // eindredactie: Ida Overdijk

7 handtekeningen zijn nodig handtekeningen zijn nodig om een handtekeningen verbod op kernwapens zijn nodig om een verbod op kernwapens op om de een politieke verbod agenda op kernwapens te zetten. op de politieke agenda te zetten. op de politieke agenda te zetten.

IK OVERLEEFDE AUSCHWITZ

IK OVERLEEFDE AUSCHWITZ Ferenc Göndör IK OVERLEEFDE AUSCHWITZ Uitgeverij Eenvoudig Communiceren 3 Mijn vader Lang geleden kwam een jonge, joodse man naar het land Hongarije. Mohr Goldklang was zijn naam. Dat was mijn opa. Mohr

Nadere informatie

Iedereen kan iets doen voor vredee

Iedereen kan iets doen voor vredee Iedereen kan iets doen voor vredee Van kleine tot grote activiteiten Alle beetjes durf tellen samen uiteindelijk op tot vrede3 PAXE Vrede wie durft= PAX staat voor vrede. Samen met mensen in conflictgebieden

Nadere informatie

Naam KIDS FOR WARCHILD Oorlog en vrede in de wereld

Naam KIDS FOR WARCHILD Oorlog en vrede in de wereld Naam KIDS FOR WARCHILD Oorlog en vrede in de wereld In meer dan dertig landen in de wereld is er oorlog. Wereldwijd zijn er dus miljoenen kinderen die een oorlog meemaken. Vraag 1. Kun je drie landen noemen

Nadere informatie

Speech tijdens opening tentoonstelling Oorlog! Van Indië tot Indonesië 1945-1950, Bronbeek.

Speech tijdens opening tentoonstelling Oorlog! Van Indië tot Indonesië 1945-1950, Bronbeek. Speech tijdens opening tentoonstelling Oorlog! Van Indië tot Indonesië 1945-1950, Bronbeek. 19 februari 2015 Goedemiddag, Ik ben heel blij met deze tentoonstelling. Als dochter van een oorlogsvrijwilliger

Nadere informatie

Bijlage VMBO-KB. geschiedenis en staatsinrichting CSE KB. tijdvak 1. Bronnenboekje. KB-0125-a-14-1-b

Bijlage VMBO-KB. geschiedenis en staatsinrichting CSE KB. tijdvak 1. Bronnenboekje. KB-0125-a-14-1-b Bijlage VMBO-KB 2014 tijdvak 1 geschiedenis en staatsinrichting CSE KB Bronnenboekje KB-0125-a-14-1-b Staatsinrichting van Nederland bron 1 Een politieke prent over een biddende fabrikant (1907): Onderschrift

Nadere informatie

Jouw reis door de Bijbel. Uitgeverij Jes! Zoetermeer

Jouw reis door de Bijbel. Uitgeverij Jes! Zoetermeer Nieske Selles-ten Brinke Jouw reis door de Bijbel Dagboek voor kinderen Uitgeverij Jes! Zoetermeer Onder de naam Jes! Junior verschijnen boeken voor kinderen tot twaalf jaar. Jes! Junior is een imprint

Nadere informatie

Welke wapens worden voor het eerst gebruikt in de Eerste Wereldoorlog? 1. Geweren en gifgas. 2. Machinegeweren en gifgas. 3. Gifgas en pistolen.

Welke wapens worden voor het eerst gebruikt in de Eerste Wereldoorlog? 1. Geweren en gifgas. 2. Machinegeweren en gifgas. 3. Gifgas en pistolen. Tussen welke twee landen is de Eerste Wereldoorlog begonnen? 1. Engeland en Frankrijk 2. Duitsland en Frankrijk 3. Duitsland en Engeland Nederland blijft neutraal. Wat betekent dat? 1. Nederland kiest

Nadere informatie

Arigato. opdrachtenblad. Regie: Anielle Webster Scenario: Sandra Beerends Jaar: 2012 Duur: 10 minuten

Arigato. opdrachtenblad. Regie: Anielle Webster Scenario: Sandra Beerends Jaar: 2012 Duur: 10 minuten Arigato opdrachtenblad Regie: Anielle Webster Scenario: Sandra Beerends Jaar: 2012 Duur: 10 minuten Lesuurpakket Arigato Thema s: oorlogsverleden; mensenrechten; vergeven; herdenken. Verdiepingsopdrachten:

Nadere informatie

Werkbladen bij uitzending schooltv Docenteninformatie

Werkbladen bij uitzending schooltv Docenteninformatie Docenteninformatie Deze werkbladen horen bij het Schooltv-programma Vrijheid. Aan de hand van de Four Freedoms van president Roosevelt komen verschillende aspecten van vrijheid aan bod. Het programma is

Nadere informatie

Naam: NEDERLAND IN OORLOG Begin WO2 (1932 tot 1940)

Naam: NEDERLAND IN OORLOG Begin WO2 (1932 tot 1940) Naam: NEDERLAND IN OORLOG Begin WO2 (1932 tot 1940) Adolf Hitler In 1933 kwam Adolf Hitler in Duitsland aan de macht. Hij was de leider van de nazi-partij. Hij zei tegen de mensen: `Ik maak van Duitsland

Nadere informatie

Hitler op weg naar de macht Wie was Adolf Hitler?

Hitler op weg naar de macht Wie was Adolf Hitler? Hitler op weg naar de macht Wie was Adolf Hitler? Iedereen heeft wel eens van Adolf Hitler gehoord. Hij was de leider van Duitsland. Bij zijn naam denk je meteen aan de Tweede Wereldoorlog. Een verschrikkelijke

Nadere informatie

Spreekbeurten.info Spreekbeurten en Werkstukken http://spreekbeurten.info

Spreekbeurten.info Spreekbeurten en Werkstukken http://spreekbeurten.info Paspoort Ik houd mijn spreekbeurt over paspoorten. Sommige van jullie zijn vast wel eens naar het gemeentehuis geweest om met jullie vader of moeder een paspoort te halen. Ik moest ook een keer mee en

Nadere informatie

LESPAKKET KINDErrEchTEN 1

LESPAKKET KINDErrEchTEN 1 LESPAKKET KINDerrechten 1 Met dit lespakket maken kinderen in Nederland kennis met de Rechten van het Kind. Zij leren welke rechten kinderen hebben en waarom deze zo belangrijk zijn. Ook krijgen zij inzicht

Nadere informatie

DOORBREEK DE STILTE ROND SYRIË

DOORBREEK DE STILTE ROND SYRIË DOORBREEK DE STILTE ROND SYRIË Kaarten bestellen bij: De Nieuwe Liefde on line 7,50 Dit programma wordt gestreamd en is LIVE te volgen en later terug te kijken via onze LIVE pagina» Op 15 maart is het

Nadere informatie

Spreekbeurten.info Spreekbeurten en Werkstukken http://spreekbeurten.info

Spreekbeurten.info Spreekbeurten en Werkstukken http://spreekbeurten.info Unicef Hoofdstuk 1: Geschiedenis van Unicef Unicef is de Kinderrechtenorganisatie van de Verenigde Naties (VN). De Verenigde Naties zijn een verbond van (bijna) alle landen van de wereld. Deze landen hebben

Nadere informatie

Hillegom, De Hoeksteen 7 september 2014 Maurits de Ridder. Jesaja 56 : 1-7 Mattheus 15 : 21-28. Gemeente van Christus Jezus, onze Heer,

Hillegom, De Hoeksteen 7 september 2014 Maurits de Ridder. Jesaja 56 : 1-7 Mattheus 15 : 21-28. Gemeente van Christus Jezus, onze Heer, Hillegom, De Hoeksteen 7 september 2014 Maurits de Ridder Jesaja 56 : 1-7 Mattheus 15 : 21-28 Gemeente van Christus Jezus, onze Heer, "Nu even niet", was ooit de reclameslogan van een landelijk bekend

Nadere informatie

Kinderrechtenverdrag VOOR KINDEREN EN JONGEREN

Kinderrechtenverdrag VOOR KINDEREN EN JONGEREN Kinderrechtenverdrag VOOR KINDEREN EN JONGEREN UITGAVE VAN UNICEF NEDERLAND Kinderrechtenverdrag VOOR KINDEREN EN JONGEREN 2 Kinderrechtenverdrag voor kinderen en jongeren Waarom? Alle kinderen in de hele

Nadere informatie

DE WEEK VOOR WE HET AV0NDMAAL VIEREN

DE WEEK VOOR WE HET AV0NDMAAL VIEREN DE WEEK VOOR WE HET AV0NDMAAL VIEREN AVONDMAAL VIEREN Het Avondmaal is meer dan zomaar een maaltijd. Om dat te begrijpen, is dit boekje gemaakt. Vooral is daarbij gedacht aan de kinderen, omdat zij met

Nadere informatie

Kinderrechtenverdrag VOOR KINDEREN EN JONGEREN

Kinderrechtenverdrag VOOR KINDEREN EN JONGEREN Kinderrechtenverdrag VOOR KINDEREN EN JONGEREN UITGAVE VAN UNICEF NEDERLAND Kinderrechtenverdrag VOOR KINDEREN EN JONGEREN 2 Waarom? Alle kinderen in de hele wereld hebben rechten. Jij dus ook. Omdat jij

Nadere informatie

HET BELANGRIJKSTE OM TE WETEN OM MEER ZELFVERTROUWEN TE KRIJGEN

HET BELANGRIJKSTE OM TE WETEN OM MEER ZELFVERTROUWEN TE KRIJGEN HET BELANGRIJKSTE OM TE WETEN OM MEER ZELFVERTROUWEN TE KRIJGEN Gratis PDF Beschikbaar gesteld door vlewa.nl Geschreven door Bram van Leeuwen Versie 1.0 INTRODUCTIE Welkom bij deze gratis PDF! In dit PDF

Nadere informatie

LESPAKKET KINDErrEchTEN 1

LESPAKKET KINDErrEchTEN 1 LESPAKKET KINDerrechten 1 Met dit lespakket maken kinderen in Nederland kennis met de Rechten van het Kind. Zij leren welke rechten kinderen hebben en waarom deze zo belangrijk zijn. Ook krijgen zij inzicht

Nadere informatie

Brandaan. Geschiedenis WERKBOEK

Brandaan. Geschiedenis WERKBOEK 6 Brandaan Geschiedenis WERKBOEK 6 Brandaan Geschiedenis WERKBOEK THEMA 4 Eindredactie: Monique Goris Leerlijnen: Hans Bulthuis Auteurs: Katrui ten Barge, Wilfried Dabekaussen, Juul Lelieveld, Frederike

Nadere informatie

Dames en heren, Mijn besef van oorlog en vrede. heb ik meegekregen van mijn. vader, die de gastvrijheid van. de Duitse bezetter aan den lijve

Dames en heren, Mijn besef van oorlog en vrede. heb ik meegekregen van mijn. vader, die de gastvrijheid van. de Duitse bezetter aan den lijve Dames en heren, Mijn besef van oorlog en vrede heb ik meegekregen van mijn vader, die de gastvrijheid van de Duitse bezetter aan den lijve heeft mogen ondervinden. Mijn vader heeft in Scheveningen gezeten,

Nadere informatie

Onze Vader. Amen. www.bisdomdenbosch.nl

Onze Vader. Amen. www.bisdomdenbosch.nl Onze Vader Onze Vader Onze Vader, die in de hemel zijt, Uw Naam worde geheiligd, Uw Rijk kome, Uw wil geschiede op aarde zoals in de hemel, Geef ons heden ons dagelijks brood, en vergeef ons onze schuld,

Nadere informatie

De Bijbel open 2013 42 (26-10)

De Bijbel open 2013 42 (26-10) 1 De Bijbel open 2013 42 (26-10) Hoe kunnen wij concreet Jezus volgen? Die vraag kwam bij enkele luisteraars boven toen zij een preek gehoord hadden over de roeping van Mattheus tot discipel. Ik vind dit

Nadere informatie

Leven in veiligheid. Artikel 1, Vluchtelingenverdrag van Genève, 1951

Leven in veiligheid. Artikel 1, Vluchtelingenverdrag van Genève, 1951 Leven in veiligheid Niemand laat zonder reden zijn familie, vrienden en bezittingen achter. Vluchtelingen kunnen niet anders. De situatie in hun eigen land is te gevaarlijk om er te blijven. Ze vluchten

Nadere informatie

WWW.HOPE-XXL.COM. Mede mogelijk gemaakt door de Iona Stichting en Vos/Abb

WWW.HOPE-XXL.COM. Mede mogelijk gemaakt door de Iona Stichting en Vos/Abb De meeste mensen in Nederland hebben het goed voor elkaar. We hebben genoeg eten, we hoeven niet bang te zijn voor oorlog en we zijn dan ook tevreden met ons leven. Maar dat is niet overal op de wereld

Nadere informatie

Het Rosie Pr0ject. in makkelijke taal. Graeme Simsion

Het Rosie Pr0ject. in makkelijke taal. Graeme Simsion Het Rosie Pr0ject in makkelijke taal Graeme Simsion Dit boek heeft het keurmerk Makkelijk Lezen 1 Mijn naam is Don Tillman. Ik ben professor op een universiteit in Australië. Daar werk ik al tien jaar.

Nadere informatie

Lees Zoek op Om over na te denken

Lees Zoek op Om over na te denken Welkom bij de Online Bijbelcursus van Praise De bijbelcursus is wat voor jou als je: 1. Als je wilt weten wat christenen geloven. 2. Als je meer wilt begrijpen van de bijbel. 3. Als je wilt groeien in

Nadere informatie

Majesteit, Koninklijke Hoogheid, excellenties, dames en heren,

Majesteit, Koninklijke Hoogheid, excellenties, dames en heren, Toespraak van de minister-president, mr. dr. Jan Peter Balkenende, bijeenkomst ter ere van de 50 ste verjaardag van de Verdragen van Rome, Ridderzaal, Den Haag, 22 maart 2007 Majesteit, Koninklijke Hoogheid,

Nadere informatie

Elk kind heeft het recht om...

Elk kind heeft het recht om... Elk kind heeft het recht om... Rechten is hetgeen je mag doen en mag hebben. Je hoeft er niet eerst iets anders voor te doen. Rechten heb je gewoon. Ook jij hebt rechten. Iedereen heeft ze. Kinderrechten

Nadere informatie

De koude oorlog Jesse Klever Groep 7

De koude oorlog Jesse Klever Groep 7 De koude oorlog Jesse Klever Groep 7 1 Voorwoord Tijdens het maken van mijn spreekbeurt over Amerika kwam ik de Koude oorlog tegen. De koude oorlog leek mij een heel interessant onderwerp waar ik niet

Nadere informatie

Een weg door de geestelijke stromingen vragenlijst voor het Christendom. Naam:

Een weg door de geestelijke stromingen vragenlijst voor het Christendom. Naam: Een weg door de geestelijke stromingen vragenlijst voor het Christendom Naam: Het Christendom Hallo, dit is de vragenlijst die hoort bij de website over geestelijke stromingen. Je kunt de website vinden

Nadere informatie

LESPAKKET KINDERRECHTEN

LESPAKKET KINDERRECHTEN LESPAKKET KINDERRECHTEN 1 schrijf op Met dit lespakket maken kinderen in Nederland kennis met de Rechten van het Kind. Zij leren welke rechten kinderen hebben en waarom deze zo belangrijk zijn. Ook krijgen

Nadere informatie

De twee zaken waarover je in dit boek kunt lezen, zijn de meest vreemde zaken die Sherlock Holmes ooit heeft opgelost.

De twee zaken waarover je in dit boek kunt lezen, zijn de meest vreemde zaken die Sherlock Holmes ooit heeft opgelost. Sherlock Holmes was een beroemde Engelse privédetective. Hij heeft niet echt bestaan. Maar de schrijver Arthur Conan Doyle kon zo goed schrijven, dat veel mensen dachten dat hij wél echt bestond. Sherlock

Nadere informatie

Zondag 6 maart 2016, 10.00 uur Jeugddienst. Voorganger: ds. Bert de Wit

Zondag 6 maart 2016, 10.00 uur Jeugddienst. Voorganger: ds. Bert de Wit Preek Zondag 6 maart 2016, 10.00 uur Jeugddienst Thema: @Home Voorganger: ds. Bert de Wit Schriftlezing: Lucas 15:11-32 Een vader had twee zonen zo begint het verhaal. Met de beschrijving van een gezin.

Nadere informatie

De gelijkenis van de onbarmhartige dienstknecht

De gelijkenis van de onbarmhartige dienstknecht De gelijkenis van de onbarmhartige dienstknecht Lees : Mattheüs 18:21-35 Eerst lezen Daarna volgen er vragen en opdrachten Gelijkenissen Toen de Heere Jezus op aarde was,heeft Hij gelijkenissen verteld

Nadere informatie

7 november 2014. Onderzoek: Wapenindustrie

7 november 2014. Onderzoek: Wapenindustrie 7 november 2014 Onderzoek: Over het EenVandaag Opiniepanel Het EenVandaag Opiniepanel bestaat uit ruim 30.000 mensen. Zij beantwoorden vragenlijsten op basis van een online onderzoek. De uitslag van de

Nadere informatie

Naam: DE BEELDENSTORM Ketters Luther en Calvijn

Naam: DE BEELDENSTORM Ketters Luther en Calvijn Naam: DE BEELDENSTORM Ketters Luther en Calvijn Filips II In 1566, meer dan vierhonderd jaar geleden, zijn veel mensen boos. Er is onrust in de Nederlanden. Er zijn spanningen over het geloof, veel mensen

Nadere informatie

Belangen: Wel of niet ingrijpen in Syrië?

Belangen: Wel of niet ingrijpen in Syrië? Belangen: Wel of niet ingrijpen in Syrië? Korte omschrijving werkvorm: Leerlingen moeten zich inleven in een permanent lid van de Veiligheidsraad van de VN. Ze gaan aan de slag met het vraagstuk of de

Nadere informatie

GODS GEZIN. Studielessen voor 4-7 jarigen

GODS GEZIN. Studielessen voor 4-7 jarigen GODS GEZIN Studielessen voor 4-7 jarigen 2003 Geschreven door Beryl Voorhoeve en Judith Maarsen Oorspronkelijk bedoeld voor studie in kleine groepen in de Levend Evangelie Gemeente Gebruikte Bijbelvertaling

Nadere informatie

Abraham op de proef gesteld

Abraham op de proef gesteld Abraham op de proef gesteld Viering Oecumenische Basisgroep 1-2 - 2015 Welkom Aansteken van de kaars Kaars jij mag branden, jij geeft ons licht Jij bent een teken, God houdt ons in het zich Openingslied:

Nadere informatie

Jezus zoekt ruzie. en tussen een schoondochter en haar schoonmoeder

Jezus zoekt ruzie. en tussen een schoondochter en haar schoonmoeder Jezus zoekt ruzie Inleiding Denk niet dat ik gekomen ben om op aarde vrede te brengen. Ik ben niet gekomen om vrede te brengen, maar het zwaard. Want ik kom een wig drijven tussen een man en zijn vader,

Nadere informatie

Blood in the Mobile. Opdrachtenblad. Regie: Frank Piasecki Poulsen Jaar: 2010 Duur:

Blood in the Mobile. Opdrachtenblad. Regie: Frank Piasecki Poulsen Jaar: 2010 Duur: Blood in the Mobile Frank Piasecki Poulsen 2010 52 minuten www.moviesthatmatter.nl Digibordles: www.spons.nl/moviesthatmatter 1 Kijkopdracht Waar gaat de film over? Documentairemaker Frank Poulsen komt

Nadere informatie

Orde van dienst voor de gemeentezondag. Thema: (Toekomst)-dromen. zondag 3 april 2016 om 9.30 uur. Gereformeerde Kerk Nieuwe Pekela

Orde van dienst voor de gemeentezondag. Thema: (Toekomst)-dromen. zondag 3 april 2016 om 9.30 uur. Gereformeerde Kerk Nieuwe Pekela Orde van dienst voor de gemeentezondag Thema: (Toekomst)-dromen -2- welkom en mededelingen intocht: lied 81 : 1, 2 en 4 zondag 3 april 2016 om 9.30 uur Laat de harpen slaan, klinken de trompetten. Vier

Nadere informatie

Voor de dienst: "Laat Het Zien" van Reni en Elisa Welkom Lied 216 ( Morning has broken ) Bemoediging en groet Gebed Lied 780 (naar Psalm 139) Psalm 23

Voor de dienst: Laat Het Zien van Reni en Elisa Welkom Lied 216 ( Morning has broken ) Bemoediging en groet Gebed Lied 780 (naar Psalm 139) Psalm 23 Voor de dienst: "Laat Het Zien" van Reni en Elisa Welkom Lied 216 ( Morning has broken ) Bemoediging en groet Gebed Lied 780 (naar Psalm 139) Psalm 23 1 Een psalm van David. De HEER is mijn herder, het

Nadere informatie

Geschiedenis kwartet Tijd van jagers en boeren

Geschiedenis kwartet Tijd van jagers en boeren Geschiedenis kwartet jagers en boeren jagers en boeren jagers en boeren Reusachtige stenen die door mensen op elkaar gelegd zijn. Zo maakten ze een begraafplaats. * Hunebedden * Drenthe * Trechterbekers

Nadere informatie

DE GROTE LERAREN ALS SPIEGEL VOOR ZELFREFLECTIE?.

DE GROTE LERAREN ALS SPIEGEL VOOR ZELFREFLECTIE?. DE GROTE LERAREN ALS SPIEGEL VOOR ZELFREFLECTIE?. Amersfoort, 21 augustus 2007 John van den Hout Geachte aanwezigen, Toen ik me voorbereidde om voor u dit verhaal te houden, was mijn eerste gedachte: Wat

Nadere informatie

zondag 13 maart 2016 in het Kruispunt

zondag 13 maart 2016 in het Kruispunt zondag 13 maart 2016 in het Kruispunt lezing oude testament (lector) Jesaja 58, 1-10 lied Liedboek 537, 1. 2. Zo spreekt de Heer die ons... lezing nieuwe testament (lector) Lukas 20, 9-19 lied Liedboek

Nadere informatie

Stofomschrijving Deze opdracht hoort bij 2.1-3.1 en 3.2 van De Republiek in tijd van Vorsten (Geschiedenis Werkplaats).

Stofomschrijving Deze opdracht hoort bij 2.1-3.1 en 3.2 van De Republiek in tijd van Vorsten (Geschiedenis Werkplaats). Het verhaal van 1588 Bodystorming Inleiding Het jaar 1588 is een belangrijk jaar in de geschiedenis van de Republiek. De gebeurtenissen die eraan vooraf gaan worden als feiten voorgelezen en tussen de

Nadere informatie

Kerkelijk Café. Vredesweek, 27 september 2015, Lebuinuskerk

Kerkelijk Café. Vredesweek, 27 september 2015, Lebuinuskerk 1 Kerkelijk Café Vredesweek, 27 september 2015, Lebuinuskerk Na een welkom door Hans van Olst, spreekt Hans Magdelijns met Aziz Beth Aho, voorzitter van de Aramese Beweging voor Mensenrechten en de aanwezigen,

Nadere informatie

Leerlingen hand-out stadswandeling Amsterdam

Leerlingen hand-out stadswandeling Amsterdam Leerlingen handout stadswandeling Amsterdam Groep 1: de Surp Hoki Armeens Apostolische kerk Adres: Kromboomsloot 22, Amsterdam Namen leerlingen: In deze handout staat alle informatie die je nodig hebt

Nadere informatie

Verdrag over de rechten van het kind

Verdrag over de rechten van het kind Verdrag over de rechten van het kind Een verdrag is een afspraak tussen landen. Op 20 november 1989 is in New York het Verdrag over de Rechten van het Kind gesloten. Dit Verdrag is een afspraak tussen

Nadere informatie

Spreekbeurten.info Spreekbeurten en Werkstukken http://spreekbeurten.info

Spreekbeurten.info Spreekbeurten en Werkstukken http://spreekbeurten.info Onderduiken Mijn spreekbeurt gaat over mensen die in de tweede wereldoorlog zijn ondergedoken. Mijn werkstuk heb ik gemaakt over Anne Frank. Anne Frank is in de tweede wereld oorlog ook ondergedoken. Vandaar

Nadere informatie

Toespraak 4 mei 2010 dodenherdenking Ds. A.J. Haak 1

Toespraak 4 mei 2010 dodenherdenking Ds. A.J. Haak 1 Toespraak 4 mei 2010 dodenherdenking Ds. A.J. Haak 1 Beste mensen, De meimaand is een mooie maand. Mei betekent zon en voorjaar, het betekent weer buiten kunnen zitten. Maar de maand mei betekent ook denken

Nadere informatie

DOCENTEN HANDLEIDING

DOCENTEN HANDLEIDING BESTEL OOK DE EDUCATIEVE KRANT! Ga naar www. oorlogsgeheimendefilm.nl DOCENTEN Een film over vriendschap, vertrouwen & verraad HANDLEIDING Bij de digitale les over de film Oorlogsgeheimen Op 3 juli gaat

Nadere informatie

BIJLAGEN LESPAKKET 1.2

BIJLAGEN LESPAKKET 1.2 BIJLAGEN LESPAKKET 1.2 BIJLAGE 1 A4 BLADEN THEMA S BIJLAGE 2 DOMINO EMOTIES BIJLAGE 3 MATCHING OEFENING GEVOELENS BIJLAGE 4 VRAGENLIJST FILM BIJLAGE 5 VRAGENSTROOKJES HOEKENWERK BIJLAGE 6 ANTWOORDENBLAD

Nadere informatie

In het voetspoor van...

In het voetspoor van... In het voetspoor van... Bijbelse figuren en hun levensgeheim voor jongeren van 2 en 3 jaar drs. M. van Campen Zevende druk Zoetermeer Inhoud. Timotheüs - op school bij God 7 2. Adam - een gevallen mens

Nadere informatie

4 mei 2015. Onderzoek: Nationale dodenherdenking

4 mei 2015. Onderzoek: Nationale dodenherdenking 4 mei 2015 Onderzoek: Nationale dodenherdenking Over het EenVandaag Het EenVandaag bestaat uit ruim 45.000 mensen. Zij beantwoorden vragenlijsten op basis van een online onderzoek. De uitslag van de peilingen

Nadere informatie

Theorieboek. leeftijd, dezelfde hobby, of ze houden van hetzelfde. Een vriend heeft iets voor je over,

Theorieboek. leeftijd, dezelfde hobby, of ze houden van hetzelfde. Een vriend heeft iets voor je over, 3F Wat is vriendschap? 1 Iedereen heeft vrienden, iedereen vindt het hebben van vrienden van groot belang. Maar als we proberen uit te leggen wat vriendschap precies is staan we al snel met de mond vol

Nadere informatie

Toespraak Gerdi Verbeet bij de Indiëherdenking 15 augustus 2014 in Den Haag

Toespraak Gerdi Verbeet bij de Indiëherdenking 15 augustus 2014 in Den Haag Toespraak Gerdi Verbeet bij de Indiëherdenking 15 augustus 2014 in Den Haag Elk jaar op de ochtend van 14 augustus is er een korte plechtigheid in de ontvangsthal van de oude Tweede Kamer. Een kleine groep

Nadere informatie

Lesbrief Van Papa, voor Sammie

Lesbrief Van Papa, voor Sammie Lesbrief Van Papa, voor Sammie 1 Inhoudsopgave Inleiding 3 Introductie 4 Tweede Wereldoorlog 5 Concentratiekamp 6 Stripverhaal (opdracht) 8 Collage maken (opdracht) 9 Colofon 10 2 Inleiding Voor u ligt

Nadere informatie

Scholen herdenken vermoorde leraar

Scholen herdenken vermoorde leraar ANALYSE MAATSCHAPPELIJK VRAAGSTUK: ZINLOOS GEWELD tekst 26 NOS-nieuws van 16 januari 2004: Scholen herdenken vermoorde leraar Scholen in het hele land hebben om 11.00 uur één minuut stilte in acht genomen

Nadere informatie

Zondag 10 mei 2015 6 e zondag van Pasen kleur wit Ds. A.J.Wouda Joh. 15: 7-19 Blijf in mijn liefde. Gemeente van Christus

Zondag 10 mei 2015 6 e zondag van Pasen kleur wit Ds. A.J.Wouda Joh. 15: 7-19 Blijf in mijn liefde. Gemeente van Christus Zondag 10 mei 2015 6 e zondag van Pasen kleur wit Ds. A.J.Wouda Joh. 15: 7-19 Blijf in mijn liefde Gemeente van Christus Het is bijna niet te bevatten: vorig week zondag, om deze tijd, stond ik bij het

Nadere informatie

Onderzoeksvraag; welke motieven leidden in de middeleeuwen tot de kruistochten?

Onderzoeksvraag; welke motieven leidden in de middeleeuwen tot de kruistochten? Onderzoeksvraag; welke motieven leidden in de middeleeuwen tot de kruistochten? Rond 1080 bedreigen de minder tolerante Seldjoeken Constantinopel. Het werd voor christelijke pelgrims steeds moeilijker

Nadere informatie

Bijlage VMBO-GL en TL

Bijlage VMBO-GL en TL Bijlage VMBO-GL en TL 2014 tijdvak 1 geschiedenis en staatsinrichting CSE GL en TL Bronnenboekje GT-0125-a-14-1-b Staatsinrichting van Nederland bron 1 Een politieke tekening (rond 1900), met als titel:

Nadere informatie

De gelijkenis van de onbeschaamde vriend. ( of over gebedsverhoring )

De gelijkenis van de onbeschaamde vriend. ( of over gebedsverhoring ) De gelijkenis van de onbeschaamde vriend. ( of over gebedsverhoring ) Eerst lezen. Daarna volgen er vragen en opdrachten. Gelijkenissen Toen de Heere Jezus op aarde was, heeft Hij gelijkenissen verteld

Nadere informatie

Mijn laatste nieuwsbrief

Mijn laatste nieuwsbrief Mijn laatste nieuwsbrief Lieve familie, vrienden en sponsors! Mijn laatste nieuwsbrief schrijf ik vanuit het prachtige en kleurrijke Sri Lanka! Hier vierde ik Kerst en Oud en Nieuw met de bemanning van

Nadere informatie

Dames en heren, jongens en meisjes,

Dames en heren, jongens en meisjes, SPEECH TER GELEGENHEID VAN DE DODENHERDENKING 4 mei 2008 EN DE HERDENKING VAN DE BEVRIJDING OP 5 MEI 2008 Dames en heren, jongens en meisjes, 4 mei, 8 uur, een moment om stil te zijn. twee minuten stilte.

Nadere informatie

Herdenking 4 mei 2015 Anouchka van Miltenburg, Voorzitter Tweede Kamer der Staten-Generaal

Herdenking 4 mei 2015 Anouchka van Miltenburg, Voorzitter Tweede Kamer der Staten-Generaal Herdenking 4 mei 2015 Anouchka van Miltenburg, Voorzitter Tweede Kamer der Staten-Generaal Vandaag is het precies 70 jaar geleden dat ons land werd bevrijd. Generaties Nederlanders zijn opgegroeid in een

Nadere informatie

Hen heeft Hij ook geroepen, namelijk ons, niet alleen uit de Joden, maar ook uit de heidenen. Romeinen 9:24

Hen heeft Hij ook geroepen, namelijk ons, niet alleen uit de Joden, maar ook uit de heidenen. Romeinen 9:24 Hen heeft Hij ook geroepen, namelijk ons, niet alleen uit de Joden, maar ook uit de heidenen. Romeinen 9:24 Zendingsreis naar China 07-06 t/m 16-06-2013 Geliefde broeders en zusters, Liefde, hoop, redding,

Nadere informatie

Samenvatting geschiedenistoets hoofdstuk 6: Een tijd van revoluties

Samenvatting geschiedenistoets hoofdstuk 6: Een tijd van revoluties Samenvatting geschiedenistoets hoofdstuk 6: Een tijd van revoluties Dit hoofdstuk gaat over opstand in Amerika, Frankrijk en Nederland. Deze opstanden noemen we revoluties. Opstand in Amerika (1775). De

Nadere informatie

Hoe voorkomen we eergerelateerd geweld?

Hoe voorkomen we eergerelateerd geweld? Hoe voorkomen we eergerelateerd geweld? ARTIKEL - 30 OKTOBER 2015 Het Platform Eer en Vrijheid organiseerde op 8 oktober een landelijke bijeenkomst over eergerelateerd geweld. Hilde Bakker (Kennisplatform

Nadere informatie

Spreekbeurt en werkstuk over. Ridders. Door: Oscar Zuethoff

Spreekbeurt en werkstuk over. Ridders. Door: Oscar Zuethoff Spreekbeurt en werkstuk over Ridders Door: Oscar Zuethoff Mei 2007 Inleiding Waarom houd ik een spreekbeurt over de ridders en de riddertijd? Toen ik klein was wilde ik altijd al een ridder zijn. Ik vind

Nadere informatie

ARMOEDE. Schriftelijke Bezinning. Anoniem

ARMOEDE. Schriftelijke Bezinning. Anoniem ARMOEDE Schriftelijke Bezinning Anoniem INHOUDSOPGAVE INTRODUCTIE... 3 Levensvragen... 3 Stelling... 3 Antwoorden op levensvragen... 4 Mijn standpunt... 4 INTERVIEWS... 5 Derde generatie.... 5 Tweede generatie....

Nadere informatie

30. De koning wordt geboren 31. Blij met Jezus 32. Jezus, de koning die dient 33. Jezus sterft 34. Jezus leeft 35. Jezus en de Heilige Geest

30. De koning wordt geboren 31. Blij met Jezus 32. Jezus, de koning die dient 33. Jezus sterft 34. Jezus leeft 35. Jezus en de Heilige Geest Themaoverzicht Groep 1 1. In het begin 2. Noach 3. God belooft 4. Abraham 5. Isaak 6. Jakob en Esau 7. Jakob 8. Jozef 9. Dromen 10. Jozef de onderkoning 11. Mozes 12. Mozes naar de farao 13. God straft

Nadere informatie

een zee van tijd een zee van tijd Werkblad 12 Ω De Tweede Wereldoorlog Ω Les 1: Wat er vooraf ging Naam: Hitler

een zee van tijd een zee van tijd Werkblad 12 Ω De Tweede Wereldoorlog Ω Les 1: Wat er vooraf ging Naam: Hitler Werkblad Ω De Tweede Wereldoorlog Ω Les : Wat er vooraf ging Na de Eerste Wereldoorlog gaat het slecht met Duitsland. Het land moet veel geld Hitler betalen aan de winnaars van de oorlog. De leider van

Nadere informatie

zondagmorgen 14 november 2010 Welkomkerk ds. W.H. Hendriks-Vogelaar

zondagmorgen 14 november 2010 Welkomkerk ds. W.H. Hendriks-Vogelaar Gemeente van de Heer Jezus Christus, Jongeren, ouderen, kinderen van God, Zoals ik voor de lezing al gezegd heb; het gaat vanmorgen niet over trouwen of getrouwd zijn, dat is alleen een voorbeeld verhaal.

Nadere informatie

De gelijkenis van de barmhartige Samaritaan.

De gelijkenis van de barmhartige Samaritaan. De gelijkenis van de barmhartige Samaritaan. Eerst lezen. Daarna volgen er vragen en opdrachten. Gelijkenissen Toen de Heere Jezus op aarde was, heeft Hij gelijkenissen verteld om de mensen veel dingen

Nadere informatie

Tekst herdenking Brabantse gesneuvelden: Wie de ogen sluit voor het verleden, is blind voor de toekomst

Tekst herdenking Brabantse gesneuvelden: Wie de ogen sluit voor het verleden, is blind voor de toekomst Tekst herdenking Brabantse gesneuvelden: Wie de ogen sluit voor het verleden, is blind voor de toekomst Dames en heren, allen hier aanwezig. Het is voor mij een grote eer hier als pas benoemde burgemeester

Nadere informatie

Het einde van het jaar is in zicht. Wij blikken graag nog even met u terug op de Dag(en) van de Dialoog.

Het einde van het jaar is in zicht. Wij blikken graag nog even met u terug op de Dag(en) van de Dialoog. Nieuwsbrief Amersfoort in Dialoog Editie: december 2015 Terugblik Dag(en) van de Dialoog 2015 Het einde van het jaar is in zicht. Wij blikken graag nog even met u terug op de Dag(en) van de Dialoog. Het

Nadere informatie

Movies that Matter @ school begeleidt en adviseert bij het vertonen van mensenrechtenfilms op school.

Movies that Matter @ school begeleidt en adviseert bij het vertonen van mensenrechtenfilms op school. Movies that Matter @ school begeleidt en adviseert bij Opdrachtenblad Naam film: Aanduidingen Kijkwijzer: Regie: Jaar: Duur: Eventueel website van de film: Leerdoelen 1. Je kunt op een kaart aanwijzen

Nadere informatie

Rivka voelt tranen in haar ogen. Vader aait over haar wang. Hij zegt: Veel plezier, prinsesje. Vergeet je nooit wie je bent? Dan draait vader zich

Rivka voelt tranen in haar ogen. Vader aait over haar wang. Hij zegt: Veel plezier, prinsesje. Vergeet je nooit wie je bent? Dan draait vader zich 1942-1943 1 Rivka! Het is tijd om te gaan!, roept vader. Rivka is blij. Ze gaat logeren. Ze weet niet bij wie. En ze weet ook niet hoe lang. Maar ze heeft er wel zin in. Vader heeft gezegd: Je gaat in

Nadere informatie

INFORMATIE OVER HET GEBRUIK VAN KINDERBIJBELS VOOR GEZINNEN MET JONGE KINDEREN

INFORMATIE OVER HET GEBRUIK VAN KINDERBIJBELS VOOR GEZINNEN MET JONGE KINDEREN INFORMATIE OVER HET GEBRUIK VAN KINDERBIJBELS VOOR GEZINNEN MET JONGE KINDEREN OVER KINDERBIJBELS OM TE BEGINNEN Als je een kinder- of jeugdbijbel aan wilt schaffen dan is het heel belangrijk dat je eerst

Nadere informatie

DE DEMOCRATIE-INDEX GROEP 1: 1815-1848. 3. Hebben alle partijen min of meer gelijke kansen in de campagneperiode?

DE DEMOCRATIE-INDEX GROEP 1: 1815-1848. 3. Hebben alle partijen min of meer gelijke kansen in de campagneperiode? DE DEMOCRATIE-INDEX GROEP 1: 1815-1848 ACHTERGRONDINFORMATIE PERIODE 1815-1848 DE EERSTE JAREN VAN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN Tussen 1795 en 1813 was Nederland overheerst geweest door de Fransen. In

Nadere informatie

LES 6. Nu zie je Hem wel, nu zie je Hem niet.

LES 6. Nu zie je Hem wel, nu zie je Hem niet. LES Nu zie je Hem wel, Sabbat Doe Lees Lukas 4. 40 nu zie je Hem niet. Heb je weleens een moment gehad dat je het gevoel had dat God heel dicht bij je was? Misschien door een liedje, een bijbelvers, een

Nadere informatie

Bijlage VMBO-KB. geschiedenis en staatsinrichting CSE KB. tijdvak 2. Bronnenboekje. KB-0125-a-12-2-b

Bijlage VMBO-KB. geschiedenis en staatsinrichting CSE KB. tijdvak 2. Bronnenboekje. KB-0125-a-12-2-b Bijlage VMBO-KB 2012 tijdvak 2 geschiedenis en staatsinrichting CSE KB Bronnenboekje KB-0125-a-12-2-b Staatsinrichting van Nederland bron 1 Een beschrijving van een politieke stroming (rond 1870): Zij

Nadere informatie

een zee van tijd een zee van tijd Ze laten zien dat ze geen leger meer willen. Werkblad 12 Ω De Tweede Wereldoorlog Ω Les 1: Wat er vooraf ging Naam:

een zee van tijd een zee van tijd Ze laten zien dat ze geen leger meer willen. Werkblad 12 Ω De Tweede Wereldoorlog Ω Les 1: Wat er vooraf ging Naam: Werkblad Ω De Tweede Wereldoorlog Ω Les : Wat er vooraf ging Na de Eerste Wereldoorlog gaat het slecht met Duitsland. Het land moet veel geld Hitler betalen aan de winnaars van de oorlog. De leider van

Nadere informatie

Je hebt je huiswerk niet gemaakt, maar durft dat niet te zeggen. Je krijgt een beurt en zo merkt de meester het toch. Oeps

Je hebt je huiswerk niet gemaakt, maar durft dat niet te zeggen. Je krijgt een beurt en zo merkt de meester het toch. Oeps De juf vraagt wie er mee wil doen aan een voorleeswedstrijd. Je wilt wel graag maar zegt niks omdat je bang bent dat ze je uitlachen. En nu ben je te laat. Je hebt je huiswerk niet gemaakt, maar durft

Nadere informatie

Dichter bij Vrijheid. Docentenhandleiding Boek 3. www.dichterbijvrijheid.nl

Dichter bij Vrijheid. Docentenhandleiding Boek 3. www.dichterbijvrijheid.nl Dichter bij Vrijheid Docentenhandleiding Boek 3 Dichter bij Vrijheid Een onderwijsproject van Amnesty International Dit is boek 3 uit de docentenhandleiding Dichter bij Vrijheid. Op de boekenplank staan

Nadere informatie

Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen,

Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen, Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen, Het is bijzonder om te ontdekken, hoe veel overeenkomsten er zijn, tussen het verhaal van de opstanding zoals Matteüs dat vertelt, en het boek Daniël,

Nadere informatie

14 God ging steeds voor hen uit, overdag in een wolk, s nachts in licht en vuur.

14 God ging steeds voor hen uit, overdag in een wolk, s nachts in licht en vuur. Psalmen Psalm 78 1 Een lied van Asaf. De lessen van het verleden Luister allemaal naar mijn woorden. Luister goed, want ik wil jullie iets leren. 2 Wijze woorden wil ik spreken, wijze woorden over het

Nadere informatie

Solidariteitsactie. voor. vluchtelingen. in Syrië. Zondag 22 februari 2015. GC De Wildeman Schoolstraat 15, Herent. Koerdische Maaltijd

Solidariteitsactie. voor. vluchtelingen. in Syrië. Zondag 22 februari 2015. GC De Wildeman Schoolstraat 15, Herent. Koerdische Maaltijd Solidariteitsactie voor vluchtelingen in Syrië Zondag 22 februari 2015 GC De Wildeman Schoolstraat 15, Herent Koerdische Maaltijd korte film en getuigenissen van Syrische vluchtelingen optreden Koerdische

Nadere informatie

Herdenking vanuit het oogpunt van Japanse Nakomelingen. Aya Ezawa, Universiteit Leiden

Herdenking vanuit het oogpunt van Japanse Nakomelingen. Aya Ezawa, Universiteit Leiden Indië Lezing, 8 maart 2016, Amsterdam Herdenking vanuit het oogpunt van Japanse Nakomelingen Aya Ezawa, Universiteit Leiden Mijn doel in deze lezing is een beeld schetsen van de ervaringen van Japans-Indische

Nadere informatie

Op weg met Jezus. eerste communieproject. Hoofdstuk 5 Bidden. H. Theobaldusparochie, Overloon

Op weg met Jezus. eerste communieproject. Hoofdstuk 5 Bidden. H. Theobaldusparochie, Overloon Op weg met Jezus eerste communieproject H. Theobaldusparochie, Overloon Hoofdstuk 5 Bidden Eerste communieproject "Op weg met Jezus" hoofdstuk 5 blz. 1 Joris is vader aan het helpen in de tuin. Ze zijn

Nadere informatie

Liturgie: BLIJVEN BIDDEN

Liturgie: BLIJVEN BIDDEN Zondag 45 / gehouden op 300111 / p. 1 BLIJVEN BIDDEN Liturgie: Votum/groet Zingen: Psalm 34:1.2 Gebed Luk. 17:20-18:8 Zingen: Psalm 65:1.2 Preek: zondag 45 Zingen: Psalm 116:1.2.3.7 Credo Zingen: Ps. 105:1.3

Nadere informatie

Voorwoord. Daarna ging ik praten met Chitra, een Tamilvrouw uit Sri Lanka. Zij zette zich in voor de Tamilstrijd.

Voorwoord. Daarna ging ik praten met Chitra, een Tamilvrouw uit Sri Lanka. Zij zette zich in voor de Tamilstrijd. Voorwoord In dit boek staan interviews van nieuwkomers over hun leven in Nederland. Ik geef al twintig jaar les aan nieuwkomers. Al deze mensen hebben prachtige verhalen te vertellen. Dus wie moest ik

Nadere informatie

Rotterdams Ambassadrices Netwerk

Rotterdams Ambassadrices Netwerk De ambassadrice als werver van inburgeraars 1. Inleiding; eigen ervaringen 2 A. Wat is werven 2 B. Het belang van werven 2 C. Verwachtingen 3 D. Rollenspel 4 E. Opdracht 4 2. Voortraject: 4 A. Doel 4 B.

Nadere informatie