KIEZEN én DELEN. Medisch Beleidsplan 2013 tot Verantwoordelijk: Medische Staf

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "KIEZEN én DELEN. Medisch Beleidsplan 2013 tot 2017. Verantwoordelijk: Medische Staf"

Transcriptie

1 Medisch Beleidsplan 2013 tot 2017 Verantwoordelijk: Medische Staf Proceseigenaar: Voorzitter Medische Staf, Sven Slikkerveer Evaluatiedatum: Datum: Versie: 1 Pagina 1 van 22 KIEZEN én DELEN

2 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 2 Missie en visie Missie medische staf Visie op revalidatiegeneeskundige zorg Algemeen Revalidatiegeneeskundige zorg in en om Friesland Inbedding van revalidatiegeneeskundige zorg in en om Friesland 3 Terugblik op beleidsperiode SWOT en ontwikkelingen Kansen Bedreigingen Sterkten Zwakten Externe ontwikkelingen Interne ontwikkelingen Prioritering van ontwikkelingen 5 Strategische koers: positionering en beleidskeuzes Speerpunten Beleidskeuze 1 Positionering Revalidatie Friesland Beleidskeuze 2 Ketenzorg en samenwerking in de regio Beleidskeuze 3 Zorgontwikkeling en technologische ontwikkelingen Beleidskeuze 4 Kennis delen Beleidskeuze 5 Kwaliteit Beleidskeuze 6 Communicatie, zichtbaarheid en profilering 6 Doelstellingen voor de komende periode 17 7 Keuzes in zorgaanbod 19 8 Lijst met afkortingen 22 2

3 1 Inleiding Voor u ligt het Medisch Beleidsplan De medische staf van Revalidatie Friesland wil met dit beleidsplan richting geven aan de organisatie om tot zorginhoudelijke keuzes te komen. Het is een meerjarenplan van gewenste ontwikkelingen in de revalidatiegeneeskundige zorg van Revalidatie Friesland voor Friesland en omstreken. Het beschrijft beargumenteerd de voorwaarden voor te bieden zorg, met aangegeven belang, termijnen, benodigde acties en vereiste ondersteuning vanuit de organisatie, rekening houdend met de realiteit van maatschappelijke en financiële ontwikkelingen. Bij Revalidatie Friesland staat het primaire proces (de revalidatiegeneeskundige zorg voor de patiënt centraal, zoals ook verwoord in het ondernemingsplan Het medisch beleidsplan vormt een belangrijk uitgangspunt voor het volgende ondernemingsplan (periode ). Belangrijke zorginhoudelijke ontwikkelingen in het verzorgingsgebied zijn meegenomen in de totstandkoming van dit plan. Hierin zijn zowel de resultaten van een extern marktonderzoek verwerkt, als de aanbevelingen uit de externe VRA 1 kwaliteitsvisitatie van de revalidatiegeneeskundige zorg van Revalidatie Friesland en een interne portfoliodiscussie door het management en een delegatie van de medische staf. Onze keuzes voor de komende jaren zijn gebaseerd op het gevoerde medische en organisatorische beleid van de afgelopen periode , met het oog op (toekomstige) ontwikkelingen. Voor de leesbaarheid is ervoor gekozen om zaken op hoofdlijnen te beschrijven. Voor enkele onderwerpen zijn (nog) geen pasklare oplossingen te geven. Ze dienen als strategische agendering, zodat dit binnen de medische staf samen met de raad van bestuur en het management (hieronder valt ook het leidinggevend kader) nader uitgewerkt kan worden, op basis van gemeenschappelijke visie. Wij zijn ons ervan bewust dat het in een snel veranderende zorgwereld eigenlijk onmogelijk is om de toekomst tot 4 jaar vooruit in te willen vullen. Daarom wordt een jaarlijkse update als appendix van dit Medisch Beleidsplan voorgesteld om de organisatie te voeden met daarin de kern van de belangrijkste aanpassingen. Dit evaluatiemoment wordt gesteld in april (medische staf) en gepresenteerd in mei, waardoor eventuele veranderingen kunnen worden meegenomen in de jaarplancyclus voor verbinding met de werkvloer en implementatie. Graag willen we iedereen bedanken die een bijdrage heeft geleverd aan de totstandkoming van dit medisch beleidsplan Voor een optimale inbedding is er voor gekozen om dit document onder andere via het internet en intranet beschikbaar te stellen om zoveel mogelijk transparantie te bewerkstelligen voor de interne gebruikers, maar ook daarbuiten. 1 VRA: Nederlandse Vereniging van Revalidatie Artsen 3

4 2 Missie en visie 2.1 Missie medische staf De medische staf van Revalidatie Friesland wil kwalitatief goede en doelmatige revalidatiegeneeskundige zorg in haar volle breedte bieden en ontwikkelen ten behoeve van inwoners in en om Friesland. Ze wil revalidatiegeneeskundige activiteiten uitvoeren op alle niveaus volgens de typering van revalidatiegeneeskundige zorg. Enerzijds als medisch specialist werkend in ketenzorg, die behandelt en/of adviezen geeft aan huisarts, medisch specialisten en andere artsen. Anderzijds door middel van het aansturen van klinische en poliklinische interdisciplinaire behandelteams. De revalidatiearts is eindverantwoordelijke in het individuele zorgproces binnen onze organisatie. Tevens acht de medische staf zich verantwoordelijk voor de wetenschappelijke basis van de revalidatiegeneeskundige zorg in Friesland en participeert zij in de opleiding van nieuwe revalidatieartsen. 2.2 Visie op revalidatiegeneeskundige zorg Uitgangspunt van de revalidatiebehandeling bij Revalidatie Friesland is de hulpvraag van de patiënt (en zijn 2 omgeving). Revalidatie Friesland zet al haar faciliteiten in om de patiënt de kans te geven (opnieuw) vorm en inhoud aan zijn leven te geven en eigen keuzes te maken, met als doel: een zo zelfstandig mogelijk bestaan. Wij gaan uit van de mens als geheel, niet alleen van de verstoorde functie maar ook van de gevolgen op niveau van vaardigheden, activiteiten en participatie. In het revalidatieproces zijn tal van aspecten van belang: lichaam en geest, wonen, onderwijs, arbeid, vrije tijd, sociale contacten, spiritualiteit e.d. Onze hulpverlening richt zich tevens op de mensen uit de directe omgeving van de patiënt. Bij de behandeling en begeleiding zijn hulpverleners uit verschillende vakgebieden betrokken; zij werken interdisciplinair samen in een multidisciplinair teamverband. Wij hechten veel waarde aan een goed en persoonlijk contact tussen hulpverlener en patiënt Algemeen Revalidatiegeneeskunde is een specialisme in de geneeskunde dat zich richt op het voorkomen, terugbrengen of genezen van (te verwachten) blijvende gevolgen van lichamelijk letsel of een functionele beperking 3. Meer expliciet betreft dit zowel beperkingen in het houdings- en bewegingsvermogen, als beperkingen in het cognitief en/of communicatief functioneren als gevolg van een aangeboren of verworven aandoening. Revalidatiegeneeskundige zorg beoogt herstel van de innerlijke balans en de (potentieel) verstoorde interactie met de omgeving, het bereiken van een passend activiteitenniveau en een optimale autonomie en maatschappelijke participatie. De revalidatiegeneeskundige zorg gaat uit van de vraag van de patiënt 4 in combinatie met professionele opvattingen over de mogelijkheden voor behandeling en adaptatie Revalidatiegeneeskunde zorg in en om Friesland Bij het revalidatiegeneeskundige onderzoek en de revalidatiebehandeling in onze regio, gaan de revalidatieartsen uit van één visie op revalidatiegeneeskundige zorg, samengevat in bovenstaande beschrijving van revalidatie. De regio heeft een plattelandskarakter met een lage bevolkingsdichtheid. 2 Waar de woorden hij of zijn worden gebruikt wordt uiteraard ook zij of haar bedoeld. 3 Naar definitie Revalidatie Nederland. 4 Het centrale thema van de aanpassing van de organisatiestructuur is De patiënt staat centraal. 4

5 Het streven is om de revalidatiegeneeskundige zorg voor een ieder toegankelijk te houden. Onze revalidatiegeneeskundige zorg wordt daarom, waar mogelijk, decentraal aangeboden zo dicht mogelijk bij de eigen woonomgeving van de patiënt. Indien nodig om inhoudelijke redenen, vindt behandeling gecentraliseerd plaats op één van de behandellocaties van Revalidatie Friesland. Dit geldt voor zowel kinderen, jongeren als volwassenen Inbedding van revalidatiegeneeskundige zorg in en om Friesland Veel patiënten met blijvende verstoring op functie-, vaardigheden- of participatieniveau zijn voor hun zorg afhankelijk van diverse instellingen of hulpverleners. Afgestemde zorg op inhoud en organisatie is wenselijk vanuit het perspectief van deze patiënt. De medische staf ziet ketenzorg dan ook als een voorwaarde om tegemoet te kunnen komen aan de behoeften/noden van deze patiënten. Bij kinderen en jongeren wordt nauw samengewerkt met verschillende specialistische kinderteams vanuit het UMCG, Ambulant Begeleiding REC3 en school Lyndensteyn voor mytyl- en tyltylonderwijs. Revalidatie Friesland dient goed ingebed te zijn in het zorgnetwerk. De medische staf hecht een groot belang aan de gezamenlijke verantwoordelijkheid van ketenpartners voor het (goed laten) functioneren en het ontwikkelen van zorgketens. In hoofdstuk 5 wordt dieper ingegaan op het onderwerp ketenzorg en zorgketens. 5

6 3 Terugblik op beleidsperiode In deze paragraaf wordt een korte terugblik gegeven op de afgelopen beleidsperiode Het richt zich op de gestelde doelen uit het vorige medisch beleidsplan: welke doelen zijn behaald en welke zijn (nog) niet behaald? Als hoofddoelstelling was gesteld: het aanbieden van kwalitatief goede revalidatiegeneeskundige zorg, over de volledige breedte. Speerpunt Evaluatiedoel Status Het aanbieden van kwalitatief goede revalidatiegeneeskundige zorg, over volledige breedte voldoende diepte Professionele zorg Nieuwe producten/innovatie Aanbieden van kwalitatief goede revalidatiegeneeskundige zorg: de top van de gangbare zorg die we kunnen bieden is de basis van ons aanbod aan revalidatiegeneeskundige zorg, met een aantal bijzondere verdiepingen Revalidatie Friesland wil zich blijven onderscheiden (van andere zorgaanbieders) op de markt door versteviging, ontwikkeling en verdieping van de bovengenoemde basisrevalidatiegeneeskundige zorg. Voor revalidatie zorgproducten geldt dat deze zorg geboden kan worden door een revalidatieinstelling, aangezien daar de kennis en kunde aanwezig is om gerichte programma s te ontwikkelen voor zorgvragen die niet voldoen aan de criteria indicatiestelling revalidatiezorg. We hebben dit uitgangspunt vastgehouden bij de medisch inhoudelijke beslissingen, ook in portfoliodiscussie besproken welke behandelingen en producten hieraan blijven voldoen Innovaties zijn oa looplaboratorium en Lokomat. Implementatie gangbeeldanalyse is afgerond en Lokomat wordt op korte termijn in gebruik genomen Teamproces Het versterken van het interdisciplinair werken. In 2011 heeft op alle behandellocaties teamtraining met externe coaching plaatsgevonden. Teamwork en RAP geïntroduceerd voor ondersteuning van de interdisciplinaire rapportage Nieuwe professionals Kwaliteitscyclus Mede gezien het tekort op de arbeidsmarkt aan revalidatieartsen onderschrijft de medische staf de ontwikkeling van nieuwe professionals in de (revalidatie)zorg, zoals nurse practitioners en physician assistants. Kwaliteitsbeleid Het systematisch werken wordt verder ingevoerd in de zorgverlening. Het werken met Vanaf 2010 zijn therapeuten met specialisatie werkzaam op locaties Beetsterzwaag, Sneek en Leeuwarden, de Knowledge Brokers ondersteunen bij het implementeren van richtlijnen binnen de kinderrevalidatie Kwaliteitscertificaat HKZ is behaald. Systematisch 6

7 Kwaliteitsbewaking Ketenzorg de kwaliteitscyclus PDCA (plan/do/check/act) zal terugkomen bij de ontwikkeling van richtlijnen, behandelprogramma s en - protocollen. Gezien het belang van het transparant maken van het zorgaanbod wordt ingezet op het meten en terugkoppelen wat we doen (zoals het werken met klinimetrie en prestatie indicatoren). De medische staf heeft per diagnosecategorie een revalidatiearts verantwoordelijk gesteld voor de kwaliteit en actualiteit van de revalidatiegeneeskundige zorg op dat gebied in de gehele organisatie. Positie in de keten helder beschrijven en borgen MS hecht belang aan het bestaan van ketenzorg en herkent hierin een gezamenlijke verantwoordelijkheid van ketenpartners voor het (goed laten) functioneren en het ontwikkelen van zorgketens. Wanneer revalidatiegeneeskundige zorg als onderdeel van de zorgketen in beeld komt, moet de zichtbaarheid van Revalidatie Friesland worden vergroot door onder andere (continue) deelname aan de overlegstructuren. Revalidatie Friesland dient ervoor te zorgen dat de rol van de organisatie helder wordt beschreven in de zorgketen. De medische staf ziet voor zichzelf een signalerende taak weggelegd binnen de ketenzorg. werken is ingevoerd. Ingezet op PDCA van behandelprogramma s en - protocollen. Ook plan van aanpak opgesteld voor uitkomstmetingen, met als doel metingen weer te kunnen toepassen in de behandeling. Dit is een dynamisch proces wat steeds concreter word. Zorgproces wordt vormgegeven obv landelijke richtlijnen (diagnose gebonden). Jaarlijks wordt set met prestatie indicatoren RN ingevuld Vanaf 2010 wordt gewerkt met aandachtsgebieden per revalidatiearts, via het Forum (van RA s) wordt men op de hoogte houden van relevante ontwikkelingen. Via de lokaal overstijgende overleggen worden deze ontwikkelingen in de zorg met elkaar gedeeld. Tevens wordt kennis van medewerkers benut, door bijv. terugkoppeling cursussen. Contracten revalidatiegeneeskunde zijn gesloten met de algemene ziekenhuizen in Friesland, ziekenhuis Meppel en ziekenhuis Emmeloord (Antonius Ziekenhuis). Er is participatie in alle CVAketen netwerken in het verzorgingsgebied. Ook projectmatige samenwerking met andere organisaties zoals thuiszorg, verpleeghuizen en gehandicaptenzorg. Op het gebied van Niet-aangeboren hersenletsel is er een 7

8 Wetenschappelijk onderzoek Opleiding Opleiding en wetenschappelijk onderzoek Wetenschappelijk onderzoek is belangrijk voor de verdere ontwikkeling van de revalidatiegeneeskundige zorg en om de kritische houding ten opzichte van eigen handelen te bevorderen bij de behandelaars. Het blijft daarom belangrijk om het uitvoeren van wetenschappelijk onderzoek binnen Revalidatie Friesland met middelen en positieve feedback te faciliteren. De medische staf volgt het advies van de researchcommissie 5 aan de directie om de onderzoekslijnen kinderrevalidatie (armhandfunctie bij jongeren met CP en DCD), CVA, handletsels en chronische pijn verder te ontwikkelen. Hierbij zou de aanvraag van een onderzoekslijn muziekblessures goed kunnen aansluiten. Binnen de opleiding tot revalidatiearts is een vereiste aan opleider en plaatsvervangend opleider om wetenschappelijk onderzoek te verrichten. Gezien het belang van het behoud van de opleiding voor Revalidatie Friesland is het goed faciliteren van de (plaatsvervangend) opleiders essentieel. Ook bijscholing maakt hier deel van uit. Een basisvoorwaarde voor het goed ontwikkelen van de opleidingsaspecten binnen Revalidatie Friesland is dat het opleidingsbudget goed is geregeld. Dit betekent een verruiming in het opleidingsbudget en in de scholingsmogelijkheden. convenant met De Noorderbrug en MEE Friesland. De samenwerking rondom het kind wordt vormgegeven met School Lyndensteyn, maar ook met VTO vroeghulp, externe specialisten, consulentschap kinderpsychiater etc. Met het UMCG is er een samenwerkingsovereenkomst mbt wetenschappelijk onderzoek en de opleiding tot revalidatiearts. In het jaarverslag van de researchcommissie wordt jaarlijks verslag gedaan van de implementatie van resultaten uit wetenschappelijk onderzoek. In 2011 hebben de onderzoeken zich met name gericht op: projecten kinderrevalidatie, CVA, pijnonderzoek, handenonderzoek en overige projecten zoals de knowledge brokers. Er vindt meer gestructureerde scholing plaats, zowel aan het team als individuele scholing. Het onderwerp blijft qua borging aandacht behoeven. Vanuit de organisatie is meer ingezet op verruiming en verdeling van de scholingsmogelijkheden. 5 De researchcommissie coördineert het wetenschappelijk onderzoek, stimuleert en adviseert de directie over te voeren beleid ten aanzien van wetenschappelijk onderzoek. 8

9 4 SWOT en ontwikkelingen De Nederlandse gezondheidszorg is meer dan ooit in ontwikkeling. De zorgconsument wordt mondiger en de kwaliteit van de zorg staat centraal in het politieke debat. Transparantie in het handelen en efficiënt werken is het motto. Om als organisatie gezond te blijven, is het noodzakelijk om de (ontwikkelingen op de) zorgmarkt continue in beeld te houden. In 2011 is zoals gezegd de portfoliodiscussie gevoerd en de werkgroep heeft het definitieve document gepresenteerd in januari Voor dit document is een uitgebreide SWOT analyse uitgevoerd. De belangrijkste ontwikkelingen zijn in kaart gebracht, omdat zij van invloed zijn op de beleidskeuzen. 4.1 Kansen - Onderconsumptie in delen werkgebied - Revalidatie als vorm van preventie onbenut - E-health/telemedicine biedt nieuwe mogelijkheden voor revalidatie geneeskundige zorg - Landelijk Revalidatie-EPD 6 op komst - Ruimte voor ondernemerschap - Noodzaak versterking arbeidsparticipatie - Draagkrachtige groep ouderen - Andere financiering van de verpleeghuiszorg door overgang uit de AWBZ 4.2 Bedreigingen - Gereguleerde marktwerking - Centralisatie van de zorg in Friesland - Toename concurrentie vanuit 1 e lijn, verpleeghuizen en andere (onafhankelijke) instellingen voor revalidatiegeneeskundige zorg ( nieuwe partijen die revalidatie geneeskundige zorg bieden ) - Overgang naar DBC financiering (DOT) met (mogelijk) vrije geïntegreerde prijzen - Afschaffing risicoverevening zorgverzekeraars/inkoopbeleid gericht op beheersing schadelast - Vastgoedbeheer onderdeel exploitatie - Maatregel passend onderwijs (kortingen) en decentralisatie ambulante begeleiding - Toename administratieve lastendruk / voldoen aan eisen overheid en IGZ 4.3 Sterkten - Klantgerichtheid - Reputatie - Menselijk kapitaal - Deskundigheid - Positie binnen Friesland - Goed werkgeverschap - Samenwerking met (speciaal) onderwijs - Goede infrastructuur 6 Revalidatie-EPD staat voor Revalidatie Elektronisch Patiënten Dossier 9

10 4.4 Zwakten - Financieel kwetsbaar - Marketing/profilering - Conservatisme - Bureaucratie - Dossiervoering en beheer - Afsprakensysteem - Patiëntenlogistiek - Overdracht naar thuissituatie - Fondswerving (onderzoek) Naast het beschrijven van de kansen, bedreigingen, sterkten en zwakten is het noodzakelijk om een beeld te hebben van de belangrijkste interne en externe ontwikkelingen. Zij zijn van invloed op de te kiezen richting voor de komende jaren. Er zijn een aantal ontwikkelingen van invloed op de revalidatiegeneeskundige zorg, zowel extern, intern als specifiek op het gebied van revalidatiegeneeskundige zorg. Zij vormen daarmee dan ook belangrijke aandachtspunten bij het formuleren van (toekomstig) medisch beleid. 4.5 Externe ontwikkelingen Demografische ontwikkelingen en adherentie: vergrijzing van de bevolking en stijging van de levensverwachting heeft gevolgen voor onze patiëntenpopulatie Economische ontwikkelingen: rol van zorgverzekeraars (en specifiek het plan Friesland Voorop, gericht op centralisatie van de ziekenhuiszorg), zorgkostenbeheersing, economische recessie en marktwerking Politieke ontwikkelingen: ministerie van VWS hecht grote waarde aan het verbeteren van kwaliteit (HKZ, visitatie en borging Basis Medische Zorg), veiligheid (VMS), transparantie (prestatie indicatoren en publicatie -sterren-) en doelmatigheid in de zorg (zorglogistiek en behandelprogramma s en - protocollen) Technologische ontwikkelingen: R-EPD, social media, telemedicine en E-health Maatschappelijke ontwikkelingen: mondigheid, verantwoording afleggen/transparantie 4.6 Interne ontwikkelingen (Medisch) Inhoudelijke ontwikkelingen: professionalisering, ontwikkelingen in de specialistische revalidatiezorg, deskundigheidsbevordering (oa e-learning), wetenschappelijk onderzoek en innovatie Organisatorische ontwikkelingen: multidisciplinaire behandelteams, interdisciplinaire samenwerking, duaal-management en marketing Prioritering van ontwikkelingen Bij de portfoliodiscussie zijn de te verwachte ontwikkelingen besproken en deze zijn door de werkgroep in prioriteitsvolgorde obv belang geplaatst. Hieronder volgt een terugkoppeling van deze schematische weergave. 10

11 1) Hogere eisen aan de zorg en meer verantwoording (kwaliteitseisen) - patiënt wordt mondiger (maar ook de zorgverzekeraar) - EPD (in de keten oa. ook Klinilyzer en EVS) - prestatie-indicatoren, HKZ Sneller en intensievere behandeling - ontwikkeling passend onderwijs - herordening ziekenhuiszorg/kwal. eisen (behandelkaders) - uitkomstmetingen - zorgketen 2) Nieuwe mogelijkheden en technieken - meer specialistische mogelijkheden (aansluiten op de marktontwikkelingen) - telemedicine en digitale snelweg - ontwikkelingen revalidatie technologie 3) Meer patiënten bedienen met dezelfde mensen, meer waar voor het geld - overheidsmaatregelen - terugtrekkende overheid - ondernemerschap PR - risico kapitaalslasten - DBS en DOT (revalidatiedeel/consult) - concurrentie 1 e lijn - inkoopbeleid verzekeraar - arbeidsmarkt 4) Toename/afname zorgvraag - vergrijzing ( healthy aging, meer/minder consumptie) - hart- en vaatziekten - oncologie - medische mogelijkheden andere specialismen (bv trombolyse) - verpleeghuisrevalidatie ZZP9 - mogelijkheden 1 e lijn - onderconsumptie deelgebieden - ontgroening (meer/minder consumptie) 11

12 5 Strategische koers: positionering en beleidskeuzes 5.1 Speerpunten Het medisch beleid voor de komende periode wordt gevormd door het benoemen van beleidskeuzes. Dit zijn strategische overwegingen die zijn gebaseerd op o.a. de SWOT analyse en de geconstateerde interne en externe ontwikkelingen. De beleidskeuzes beschrijven de positionering van Revalidatie Friesland op deze gebieden. We hebben hiervoor ook gebruik gemaakt van andere relevante documenten die voorhanden zijn: het vorig Medisch Beleidsplan, Portfoliodiscussie, Ondernemingsplan, Evaluatie jaarplan kinderrevalidatie, Friesland Voorop en Jaarplannen van de ziekenhuizen. Belangrijk uitgangspunt is dat we ons willen richten op zichtbaarheid en profilering. Voor de revalidatie op de ziekenhuislocaties zijn vooral de verwachte ontwikkelingen binnen het betreffende ziekenhuis van belang. Deze zijn zeer divers van aard en leggen accenten op bepaalde speerpunten en doelgroepen Beleidskeuze 1 Positionering Revalidatie Friesland Hoe stellen we ons op? We durven vast te houden aan waar wij goed in zijn. En dit willen we uitstralen en profileren. De ontwikkelingen binnen het zorglandschap in en om Friesland (ziekenhuizen) volgen we op de voet, omdat dit gevolgen met zich mee kan brengen voor ons zorgaanbod. Uitgangspunt is dat we blijven vasthouden aan de visie om de zorgverlening zo dicht mogelijk bij de patiënt te organiseren. Veranderingen opgelegd vanuit de overheid, vanuit de financiering, (verandering in) landelijke richtlijnen of nog dichterbij en zeer actueel: provinciale centralisatie en herverdeling van zorggebieden kunnen gaan trekken aan dit standpunt. Daarom staan we ook open voor alternatieven, zodat we de algemene kennis kunnen blijven garanderen: - de kennis/expertise wordt tijdelijk elders gehaald, bijvoorbeeld een andere locatie of vanuit extern - waar nodig centraliseren in het belang van de kennisverdieping om kwalitatief goede behandeling te kunnen bieden - waar nodig diagnosegericht werkende teams werkzaam op meerdere locaties (reizende teams) - adequate nazorg/deskundigheid vinden in de 1 e lijn Dit laatste punt verdient nog aanvullende uitleg. Belangrijke overweging is dat we mogelijk vaker en/of eerder onze patiënten kunnen verwijzen naar de 1 e lijn indien hier de behandeling inhoudelijk even goed aangeboden kan worden. We zullen niet actief scholing aanbieden op dit gebied, maar gebruiken het bestaande netwerk om door te verwijzen. Een deel van de handrevalidatie, NAH en pijn kan mogelijk (eerder) overgedragen worden aan de 1 e lijn. We dienen daartoe goed in kaart te brengen waar in ons zorggebied de kennis en expertise in de 1 e lijn zit en waar wij die beter kunnen benutten. We brengen in kaart wat er is en hierover maken we kennisafspraken. Dit voorstel kan leiden tot het vrijkomen van productieruimte, voor andere gespecialiseerde revalidatiegeneeskunde. Bij de opzet van bovenstaande uitwerking hebben we ook voor ogen dat eigen therapeuten op de hoogte zijn van de bestaande doorverwijsmogelijkheden. We benutten zo optimaal de kennis van de behandelteamleden en bevorderen het interdisciplinaire werken. 12

13 5.1.2 Beleidskeuze 2 Ketenzorg en samenwerking in de regio Onze definitie van ketenzorg is: De zorg voor een patiënt wordt gevormd door een voor dit doel samenwerkende keten van zorgaanbieders of andere (zorg)instellingen. De zorgvraag van de patiënt wordt centraal gesteld, niet de structuren en belangen van de organisaties. Het onderhoud en de ontwikkeling van het regionale netwerk is voor Revalidatie Friesland belangrijk vanwege de positie van de revalidatie in de ketenzorg. Onze patiënten zijn gebaat bij een aansluitende keten rondom de verschillende diagnosegroepen. Contracten aangaande de revalidatiegeneeskunde binnen de regionale ziekenhuizen zijn gesloten met de algemene ziekenhuizen in Friesland, met het ziekenhuis te Meppel en met het ziekenhuis in Emmeloord. Met de ziekenhuizen in Sneek, Heerenveen en Dokkum vigeert voor elk apart een samenwerkingsovereenkomst inzake de poliklinische revalidatiebehandeling. Revalidatie Friesland participeert in alle CVA-keten netwerken, te weten Leeuwarden, Sneek, Heerenveen, Drachten en Dokkum. Op het gebied van Niet-aangeboren hersenletsel is er een convenant met De Noorderbrug en MEE Friesland. Met het Universitair Medisch Centrum te Groningen is er een samenwerkingsovereenkomst inzake wetenschappelijk onderzoek en de opleiding tot revalidatiearts. De samenwerking rondom het kind wordt met name vormgegeven vanuit de samenwerkingsovereenkomst met School Lyndensteyn, maar ook met VTO vroeghulp, externe specialisten, consulentschap kinderpsychiater etc. Met de veranderingen ten aanzien van passend onderwijs en het geplande veranderen van de Ambulant Begeleiding zal vanuit de revalidatie een antwoord moeten komen hoe de communicatie en samenwerking in de lijn naar onderwijs gewaarborgd blijft. Belangrijk is dat we laten zien dat wij er zijn en dat wij onderdeel zijn van bepaalde zorgketens. We nemen meer actief een rol in, beschrijven onze positie in deze ketens (qua samenwerking) en dragen deze ook uit, omdat we inzichtelijk willen hebben met welke partijen we te maken hebben we en welke doelstellingen hierbij gelden. Uitgangspunt blijft een goede doorstroming van de patiënt in zijn/haar zorgproces. In het document Stakeholders, procedure en contacten staat het belang en de borging van de contacten genoemd. Niet alleen op het gebied van zorginstellingen, ketenzorg, maar ook voor netwerken rond behandelgroepen en patiëntenverenigingen. Doelstelling is dat we bewuster worden van het belang van de zorgketens en dat we onze positie hierin uitdragen. We benaderen de ketens en zijn hierin meer zichtbaar. Ook ten aanzien van financiering van zorg in de toekomst is dit van groot belang. Daarnaast zullen we ook goed moeten afwegen en bepalen in welke ketens we een rol willen spelen. Zichtbaarheid in de ketens is voor revalidatie van belang om onze rol daarin te kunnen bepalen en uit te dragen, zodat het duidelijk is (voor alle ketenpartners) of een patiënt binnen de revalidatie behandeld kan worden of elders in de keten beter op zijn plek is. In de nabije toekomst valt te denken aan aanvullende zorgketens rondom MS, Parkinson, zorg rondom het (jonge) kind en Trauma. Implicaties van ontwikkelingen vanuit Friesland Voorop zijn vooralsnog voor de revalidatie onduidelijk. Vanuit de revalidatie is het een vereiste om de ontwikkelingen op dit gebied nauw te volgen, zodat je tijdig kunt inspringen met betrekking tot aanpassingen in het zorgaanbod. 13

14 5.1.3 Beleidskeuze 3 Zorgontwikkeling en technologische ontwikkelingen Professioneel werken gaat gepaard met het doorvoeren van verbeteringen in het zorgverleningsproces onder andere door middel van technologische innovaties. Revalidatie Friesland wil zich blijven onderscheiden (van andere zorgaanbieders) op de markt door versteviging, ontwikkeling en verdieping van de revalidatiegeneeskundige zorg. Recente speerpunten waren de ontwikkeling van gangbeeldanalyse (looplaboratorium) en de voorbereidingen voor de ingebruikname van de Lokomat. Vanwege onze schaalgrootte kunnen we beperkt innovatie initiëren. Wanneer vernieuwing, die o.a. door academische centra wordt geïnitieerd en ontwikkeld, beschikbaar komt voor organisaties zoals de onze, willen wij die inzetten. Een goede overweging en/of afweging van voor onze organisatie geschikte innovaties is daarbij noodzakelijk. Landelijk wordt gewerkt aan een implementatie van E-Health 7 binnen de revalidatie, de verwachting is dan ook dat dat E-Health op termijn een vast en regulier onderdeel van de gezondheidszorg gaat worden. We verwachten dat E-Health en dan met name Telemedicine in de komende jaren beschikbaar zal zijn ten behoeve van de bevordering van zelfmanagement van patiënten en uitwisselen van deskundigheid van (mede)behandelaars. Ten aanzien van uitbreiding van ons zorgaanbod hebben wij vanuit managementparticipatie duidelijke uitwisseling van kennis, strategische waarden en inhoudelijke argumenten voor ogen, zodat goed overwogen kan worden of een uitbreiding efficiënt uitgevoerd kan worden. Overwegingen die hierbij een rol spelen, zijn: 1) Voldoet de uitbreiding / nieuw product of dienst aan de revalidatie indicatie? 2) Is er voldoende behandelcapaciteit aanwezig om uitvoering te geven aan de uitbreiding? 3) Betreft het revalidatiegeneeskunde of revalidatiezorg? 4) Wat zijn de positieve en negatieve gevolgen voor het bestaande behandelaanbod? Enkele specifieke zorgontwikkelingen lichten we toe: - oncologische revalidatiezorg: hierbij zullen we volgen bij de landelijke richtlijn, dit is een aandachtsgebied van één van de revalidatieartsen geworden; - chronische vermoeidheid: de resultaten van het onderzoek uit de revalidatie worden in eerste instantie afgewacht, de insteek is vooralsnog om dit niet actief aan te bieden; - kinderrevalidatie: de doelstelling is om op termijn op elke locatie een kinderrevalidatiearts beschikbaar te hebben voor spreekuren, hoofdlocaties voor kinderrevalidatiebehandeling blijven Beetsterzwaag en Leeuwarden; - toekomst kliniek: de verwachting is dat de kliniek de komende jaren niet meer volledig bezet zal zijn. Gezocht wordt naar functionele invulling van hierdoor beschikbare ruimte (bv shortstay of semiklinische opnamen). We volgen de landelijke richtlijnen op de diverse themagebieden. Dit betekent dat nieuwe inzichten, (nieuwe) implementatie kan vragen. Binnen de diverse VRA-werkgroepen zijn onze revalidatieartsen actief. De ontwikkelingen vanuit deze werkgroepen worden daarvandaan ook meegenomen en doorgevoerd in het behandelbeleid. 7 E-health (definitie Raad voor de Volksgezondheid & Zorg): ehealth is het gebruik van nieuwe informatie- en communicatietechnologieën, en met name internettechnologie, om gezondheid en gezondheidszorg te ondersteunen of te verbeteren. 14

15 De revalidatiesector heeft veel geïnvesteerd in het Revalidatie-EPD. De verwachting is dat dit het interdisciplinaire behandelproces verder zal ondersteunen en bevorderen. Revalidatie-EPD wordt naar verwachting in 2014 ingevoerd Beleidskeuze 4 Kennis delen Kennis en ervaring worden gezien als basisvoorwaarden binnen de organisatie. De visie hierbij is om de kennis verder te verbreden. Dan hebben we het over het intern meer overbrengen, maar ook waar mogelijk naar extern overdragen. Het moet van toegevoegde waarde zijn (voor de patiënt) om de kennis over te dragen en onze inzet moet in ieder geval weloverwogen zijn (niet onevenredig ten opzichte van het doel dat ermee beoogd wordt). Interne kennisdeling moet meer vorm krijgen (en meer cultuur / gemeengoed worden). Aanwezige kennis van de medewerkers wordt beter zichtbaar gemaakt en vaker gedeeld d.m.v. video, met elkaar meekijken of onderlinge uitwisseling van medewerkers. Revalidatie Friesland is in 2011 gestart met een pilot E-learning bij de verpleging. De verwachting is dat de inzet van E-learning / kennis-delen op termijn zal schelen in de werkbelasting. Revalidatieartsen benoemen onderling aandachtsfunctionarissen voor de diverse diagnosegroepen. Specifieke taken zijn: verantwoordelijkheid voor het intern informeren m.b.t. nieuwste inzichten en behandelmogelijkheden, implicaties hiervan voor onze organisatie in beeld brengen en het bewaken van de actualiteit van behandelprogramma s. Dit krijgt deze beleidsperiode meer vorm. Door het benoemen van aandachtsfunctionarissen wordt voorkomen dat er in bepaalde belangrijke kennisgebieden (behandelgroep) leemtes vallen. Door middel van cyclisch evalueren zorgen we voor de noodzakelijke actualiteit. Vanaf 2012 draait een pilot vanuit Revalidatie Nederland, te weten Revalidatie Kennisnet. Revalidatie Kennisnet heeft tot doel om vakinhoudelijke kennisuitwisseling en deling tussen professionals in de revalidatie te faciliteren en te bevorderen en draagt bij aan kwaliteits- en deskundigheidsbevordering en vakinhoudelijke samenwerking. Wij ondersteunen dit initiatief, omdat het een middel is om met professionals op een inzichtelijke (en beveiligde) manier kennis met elkaar gedeeld kan worden. De werkgroepen van de VRA zijn bijvoorbeeld actief op Revalidatie Kennisnet. Het sluit aan bij onze doelstelling om de beschikbaarheid en toegankelijkheid van kennis te verbeteren Beleidskeuze 5 Kwaliteit Transparantie heeft te maken met de informatie die je geeft over de zorgverlening. Ten behoeve van kwaliteitstoetsing en verbetering werkt Revalidatie Friesland mee aan het invullen van de set Prestatie Indicatoren (Revalidatie Nederland, Inzicht in Revalidatie), de kwaliteitstoetsing (HKZ-schema Medisch Specialistische Revalidatiezorg), de kwaliteitsvisitatie van de VRA en de opleidingsvisitatie. In 2012 vindt de kwaliteitsvisitatie weer plaats, de vorige was gedateerd februari De laatste opleidingsvisitatie vond plaats in april Het structurele klantervaringsonderzoek CQ-index geeft inzicht in de tevredenheid van de patiënten op het gebied van informatie, behandeling en organisatie. Mogelijkheden om hier een verdieping aan te geven zijn spiegelgesprekken met (oud-) patiënten, welke vanaf 2011 worden uitgevoerd. We zoeken de contacten met de ziekenhuizen op het gebied van de kwaliteitssystemen HKZ en NIAZ, deze dienen zoveel mogelijk op elkaar afgestemd te zijn (informatie aan elkaar doorgeven). 15

16 De behandelprogramma s, die zijn gebaseerd op landelijke behandelkaders en inhoudelijke richtlijnen, toegepast voor de lokale situaties, vormen uitgangspunt voor de individuele behandelplannen van de patiënt. De systematiek voor het periodiek herzien van de behandelprogramma s en -protocollen blijft gehandhaafd. We zullen meer inzetten op het (onderling) kennis-delen -aspect. Om het medisch inhoudelijk handelen van revalidatieartsen binnen Revalidatie Friesland te verbeteren is behoefte aan het gestructureerd bespreken van casuistiek- en complicatiebesprekingen. Klinimetrie en uitkomstmetingen zullen evaluatie van behandelinhoud zoals behandelprogramma s en plannen ondersteunen. Beschikbare en relevantie klinimetrie wordt verder geïmplementeerd. Voor het verbeteren van de kwaliteit van diagnostiek en behandeling en het kritisch zijn op eigen handelen blijft het initiëren van en deelname aan wetenschappelijk onderzoek door medewerkers van Revalidatie Friesland belangrijk. Actieve deelname van revalidatieartsen wordt ook in de komende periode nagestreefd. Ten aanzien van het individueel functioneren van de revalidatieartsen willen we de IFMS-systematiek (Individueel Functioneren Medisch Specialisten), zoals nu al gangbaar in een aantal ziekenhuizen, ook binnen de gehele medische staf van Revalidatie Friesland breed vorm gaan geven. Tenslotte zal er meer gericht worden op de zorglogistiek. Het uitschrijven van de zorgprocessen geeft meer zicht op de aansluiting van de onderdelen. Bij zorglogistiek wordt een zorgproces uitgeschreven in de volgende stappen: - instroom (verwijsmanagement en aanmelding/planning) - doorstroom (behandeling en planning) - en uitstroom (evaluatie en nazorg) Het geeft meer zicht op de tijdspaden die onze patiënten in hun zorgtraject volgen en leggen mogelijk ook verbeteringen in het systeem bloot. Doelstelling is om de behandelprocessen zo efficiënt en doelmatig mogelijk in te richten. Ook kunnen we door middel van benchmarking verbetering nastreven Beleidskeuze 6 Communicatie, zichtbaarheid en profilering We zijn ons ervan bewust dat wij organisatiebreed een betere zichtbaarheid moeten nastreven (ook op doelgroep- of behandelingsniveau) en dat wij meer kunnen inzetten op het uitdragen wat wij patiënten kunnen bieden. Niet alleen in inhoudelijke zin maar ook communicatie in bredere zin vanuit Revalidatie Friesland. We willen in de komende beleidsperiode daarom meer nadruk gaan leggen op zichtbaarheid en PR. Uit marktonderzoek is gebleken dat wij niet voldoende herkenbaar zijn bij specialisten in de ziekenhuizen. Daarom willen wij beter inzichtelijk maken welke revalidatiearts op welke locatie werkzaam is. Maar ook welke behandelmogelijkheden er zijn. Vernieuwing / modernisering van de website, Zorgdomein en toepassing van social media dragen hieraan bij. Daarop aanvullend zetten we ons in om eens per jaar een (regionaal tot internationaal) evenement te organiseren, met als doel onze activiteiten zichtbaar te maken. Daarnaast is het belangrijk om nogmaals de interne communicatie te benadrukken. Een betere zichtbaarheid en profilering moet gestimuleerd en gefaciliteerd worden door leidinggevenden, management en de structuur van intranet. 16

17 6 Samenvatting doelen Hieronder worden in het kort de doelstellingen benoemd die per beleidskeuze geformuleerd zijn: 1) Positionering Revalidatie Friesland a. Zorg zo dicht mogelijk bij de patiënt bieden is het uitgangspunt, waar nodig centraliseren, specialiseren, expertise delen of doorverwijzen b. Het streven is om een netwerk in kaart te brengen en te benutten om eventueel vroeger een adequate doorverwijzing te kunnen organiseren. 2) Ketenzorg en samenwerking in de regio a. Het onderhoud en de ontwikkeling van het regionale netwerk is voor Revalidatie Friesland belangrijk vanwege de positie van de revalidatie in de ketenzorg b. We laten zien dat we onderdeel zijn van bepaalde zorgketens, hierin nemen we meer actief een rol in en we dragen onze positie hierin uit c. We gaan goed afwegen in welke ketens we welke rol willen innemen d. We volgen de ziekenhuizen en andere zorgaanbieders / zorgverzekeraars / politiek op de voet om de gevolgen van keuzes en ontwikkelingen voor onze eigen zorg- en dienstverlening in te schatten en hierop in te kunnen spelen 3) Zorgontwikkeling en technologische ontwikkelingen a. Revalidatie Friesland wil zich blijven onderscheiden (van andere zorgaanbieders) op de markt door versteviging, ontwikkeling en verdieping van revalidatiegeneeskundige zorg b. Voor de nabije toekomst zetten we in op E-health, en dan met name Telemedicine c. Er komen meer richtlijnen en behandelkaders. We houden in ons beleid rekening met de implementatie hiervan. Behandelprogramma s worden hierop gebaseerd. d. R-EPD wordt verwacht 4) Kennis delen a. Interne kennisdeling moet meer vorm krijgen en meer gestimuleerd en gefaciliteerd worden b. Revalidatieartsen benoemen per diagnosegroep een aandachtsfunctionaris die verantwoordelijk is voor het intern informeren, in beeld brengen van de implicaties en het bewaken van de actualiteit van de behandelprogramma s c. De mogelijkheden van Revalidatie Kennisnet worden optimaal benut 5) Kwaliteit a. Wij nemen deel aan Prestatie Indicatoren / Inzicht in Revalidatie, HKZ-toetsing, kwaliteitsvisitatie VRA en opleidingsvisitatie b. De stem van de patiënt wordt gehoord door periodieke CQ-Index uitvraging en structurele verdieping d.m.v. de spiegelgesprekken c. Behandelprogramma s vormen uitgangspunt voor de individuele behandelplannen d. Verder implementeren van klinimetrie en uitkomstmetingen e. IFMS ook binnen Revalidatie Friesland breed vorm geven f. Zorglogistieke inzichten verbeteren de zorgprocessen 17

18 6) Communicatie, zichtbaarheid en profilering a. Meer nadruk leggen op de zichtbaarheid van Revalidatie Friesland en de bijzondere producten en behandelingen door verbetering PR en (organisatiebreed) streven om jaarlijks een evenement te organiseren b. Verbeteren website, Zorgdomein, gebruik social media. c. Verbeteren zichtbaarheid revalidatieartsen en specifieke aandachtsgebieden voor (potentiële) verwijzers en patiënten 18

19 7 Keuzes in zorgaanbod Revalidatie Friesland biedt een zo breed mogelijk pakket aan revalidatie(geneeskundige) zorg. Dit aanbod wordt afgestemd op de behoefte van de patiënt en is gebaseerd op inhoudelijke, kwalitatieve en strategische overwegingen. Op basis van de relevante en verwachte ontwikkelingen, beschrijven we hieronder wat dit betekent voor ons zorgaanbod. Zorgaanbod - Kinderrevalidatie We willen de zichtbaarheid vergroten van onze kennis en expertise. In Beetsterzwaag is specifieke expertise in de behandeling van jonge kinderen, die onder andere vorm wordt gegeven vanuit de therapeutische peutergroepen (TPG). Over de haalbaarheid van het aanbieden van deze begeleiding in Leeuwarden wordt in 2012 een uitspraak gedaan. Het uitbreiden en faciliteren van het algehele poliklinisch behandelaanbod voor kinderen in Leeuwarden heeft de komende jaren prioriteit. Om de zichtbaarheid van onze kennis en het uitdragen van de expertise in de keten te vergroten, willen we in de andere ziekenhuizen participeren in revalidatie- en multidisciplinaire spreekuren. Dit kan pas worden vormgegeven als er voldoende capaciteit beschikbaar is. Wat betreft kennis van DCD en begeleiding daarbij is het team in Beetsterzwaag, ook landelijk gezien, een van de koplopers. Het is de bedoeling om deze positie ook de komende jaren te behouden en inzet daartoe te faciliteren. De kennis en ervaring bij jongeren met functionele klachten is op hoog niveau, maar op extra ontwikkelingen voor deze diagnosegroep wordt niet ingezet. Nieuwe ontwikkelingen worden gevolgd. De komende jaren wordt vanuit de klinische en poliklinische behandelteams gestreefd naar het op peil brengen van kennis en expertise van NAH en NMA. Wel uitdrukkelijk prioriteit hebben ontwikkelingen die de behandeling van spasticiteit bij kinderen verbeteren. Hieronder wordt verstaan: het uitbreiden van het behandelaanbod voor handfunctie problematiek bij CP, verdere implementatie van gangbeeldonderzoek en het toepassen van Botox behandelingen. - Zorg voor MS patiënten Aan de hand van landelijke richtlijnen verdient de ontwikkeling van het behandelprogramma prioriteit. We sluiten aan bij de ontwikkeling van MS behandelcentra. Om een duidelijke plaats in de MS keten te waarborgen, worden goede contacten met MS verpleegkundigen en neurologen onderhouden. 19

20 - NAH problematiek bij nog niet leerbare patiënten Nauwe samenwerking en afstemming met de partners in de ketenzorg ten behoeve van afstemming behandeling niet leerbare patiënten met NAH. Het doel is om daarmee onze deskundigheid aan een groter deel van de populatie te kunnen bieden. - Zorg voor ICU patiënten Bij patiënten op inteensive care units, die vaak complexe problematiek hebben, gaan we ons actiever inzetten om onze deskundigheid zichtbaar te maken, zodat deze eerder in het behandeltraject bekend is en wordt ingezet. - Oncologische revalidatie Vanuit de VRA heeft de revalidatiegeneeskunde een belangrijke rol gekregen ten aanzien van het uitvoeren van de richtlijn oncologische revalidatie. Vanuit Revalidatie Friesland stellen we ons volgend op ten aanzien van de landelijke ontwikkelingen. - Telemedicine We ondersteunen het ontwikkelen en toepassen van telemedicine in de breedste zin des woords waar dit een verbetering van kwaliteit en efficiency van de behandeling, zowel qua therapie-inzet als voor de patiënt, kan betekenen. Waar mogelijk gaat ook voor therapeutische ondersteuning gebruik worden gemaakt van innovaties, vooral wanneer deze relatief eenvoudig en laagdrempelig beschikbaar zijn zoals op de Wii en de Ipad. - Thuisbehandeling We zien dat thuis-behandelen t.b.v. toepassing van het geleerde meerwaarde kan hebben, maar het is van belang om hiervoor criteria op te stellen. - Modulair aanbod Bij het ontwikkelingen van nieuwe behandelprogramma s willen we nadrukkelijker de mogelijkheden bekijken om delen van de behandeling in modulevorm (groepsgewijs) aan te bieden. 20

21 In de keten - Nazorg/deskundigheid in de 1 e lijn Wat elders aan behandeling (beter of even goed) kan, moeten we niet ten koste van alles vasthouden. Overdragen naar andere aanbieders heeft ook als voordeel dat er productieruimte beschikbaar komt voor andere gespecialiseerde revalidatiegeneeskunde. We stellen voor om in te zetten op beter in kaart brengen van de aanwezige expertise in de eerste lijn. - Traumaketen Ontwikkelingen in de traumaketen gaan uit van traumacentra. We volgen dit met aandacht om waar nodig en mogelijk behandeling dichter bij huis te kunnen bieden. Mogelijk betekent dit dat er nieuwe behandelmogelijkheden (medium care) worden ontwikkeld. - Dwarslaesie revalidatie Er wordt met dwarslaesiecentrum UMCG afstemming bereikt over goede aansluiting in de keten, zodat zo snel mogelijk in het revalidatieproces zo dicht mogelijk bij huis adequate zorg kan worden geboden. - Behandeling amputatie bovenste extremiteit Gezien de ontwikkelingen op dit gebied en de lage incidentie kan Revalidatie Friesland de benodigde expertise niet meer blijven bieden. Aanvullend - Sport Vaker inzetten van bewegingsagogiek voor zowel bewegingsadvies als specifieke sportgerelateerde vragen. - Versterking arbeidsrevalidatie We hechten belang aan de mogelijkheid om bij de revalidatiebehandeling actief een arbeidsconsulent uit eigen gelederen mede te kunnen betrekken. Dit wordt in toenemende mate belangrijk. - Muziekrevalidatie Ontwikkelen en onderhouden van de speciale supraregionale positie van het zorgaanbod betreffende muziekrevalidatie vergt inzet ten aanzien van kennisopbouw, uitbreiden diagnostische middelen en opstellen van een behandelprogramma. - Concurrentie M.b.t. nieuwe (commerciële) zorgaanbieders in ons werkgebied is het een uitdaging om zichtbaar superieure kwaliteit te bieden. 21

22 8 Lijst met afkortingen CP CVA DBC DCD EPD ET HKZ ICT MEE MS MT NAH NMA PDCA RAP R-EPD RN UMCG VRA Cerebrale Parese Cerebrovasculair Accident Diagnose Behandeling Combinaties Developmental Coordination Disorder Elektronisch Patiënten Dossier Externe Toetsing Harmonisatie Kwaliteit van de Zorg Informatie- en Communicatie Technologie Vereniging voor ondersteuning bij leven met een beperking Multiple Sclerose Management Team Niet Aangeboren Hersenletsel Neuromusculaire aandoeningen Plan Do Check Act Revalidatie Activiteiten Profiel Revalidatie Elektronisch Patiënten Dossier Revalidatie Nederland Universitair Medisch Centrum Groningen Nederlandse Vereniging van Revalidatie Artsen 22

STRATEGISCH BELEID EFFICIËNT EN ZICHTBAAR NAAR EEN CENTRUM VOOR REVALIDATIE

STRATEGISCH BELEID EFFICIËNT EN ZICHTBAAR NAAR EEN CENTRUM VOOR REVALIDATIE STRATEGISCH BELEID 2013 2014 NAAR EEN EFFICIËNT EN ZICHTBAAR CENTRUM VOOR REVALIDATIE UMCG Centrum voor Revalidatie Strategisch beleidsplan 2013-2014 Vastgesteld op 1 november 2012 Vooraf Met het strategisch

Nadere informatie

Zorg voor meer. Ondernemingsplan 2013-2017

Zorg voor meer. Ondernemingsplan 2013-2017 Zorg voor meer Ondernemingsplan 2013-2017 Inleiding Deze versie van het ondernemingsplan heeft een interne functie. Het is opgesteld om de koers van Revalidatie Friesland te bepalen en bedoeld voor iedereen

Nadere informatie

Beleidsdocument 2012-2016

Beleidsdocument 2012-2016 Beleidsdocument 2012-2016 uw zorg, onze zorg Inhoudsopgave 1. Voorwoord...3 2. Zorggroep de Bevelanden...4 3. Waar staat Zorggroep de Bevelanden voor (Missie, Visie en Doelstellingen)...4 4. Uitwerking:

Nadere informatie

Revalidatie. Nederland

Revalidatie. Nederland Revalidatie Nederland Revalidatie richt zich op herstel of verbetering van mogelijkheden van mensen met blijvend lichamelijk letsel of een functionele beperking Wat is Revalidatie Nederland? Revalidatie

Nadere informatie

Samenvatting Beleidsplan Kwaliteit 2015-2017

Samenvatting Beleidsplan Kwaliteit 2015-2017 Samenvatting Beleidsplan Kwaliteit 2015-2017 Inleiding De Nederlandse Vereniging voor Urologie (NVU) heeft als doel kwaliteitsverbetering te bewerkstelligen bij iedere uroloog ten gunste van iedere patiënt.

Nadere informatie

Revalidatie voor kinderen en jongeren. Poliklinische en klinische behandeling

Revalidatie voor kinderen en jongeren. Poliklinische en klinische behandeling Revalidatie voor kinderen en jongeren Poliklinische en klinische behandeling Revalidatie voor kinderen en jongeren Poliklinische en klinische behandeling Het doel is zo zelfstandig mogelijk worden Kinderen

Nadere informatie

Onderwerp: Doelen: Voorgenomen acties. Kwaliteit

Onderwerp: Doelen: Voorgenomen acties. Kwaliteit Jaarplan 2015 Werkgroep VRA Bewegen en Sport (WVBS) Voorzitter: R Dekker Voorzitterschap: vacant Secretaris: PJM van Leeuwen Penningmeester: JA Haisma Contactpersoon voor dit concept: Peter JCM van Leeuwen

Nadere informatie

Visiedocument Expertisenetwerk Kinder- en Jeugdpsychiatrie (EKJP)

Visiedocument Expertisenetwerk Kinder- en Jeugdpsychiatrie (EKJP) Visiedocument Expertisenetwerk Kinder- en Jeugdpsychiatrie (EKJP) I/ Inleiding Het aantal kinderen en jongeren met ernstige psychische problemen is goed bekend. Zowel in Nederland als in andere landen

Nadere informatie

we zijn in beeld VPTZ-ZU/ Hospice Nieuwegein

we zijn in beeld VPTZ-ZU/ Hospice Nieuwegein we zijn in beeld VPTZ-ZU/ Hospice Nieuwegein Beleid 2012-2013 Inleiding Dit beleidsstuk is geschreven om in beeld te brengen wat onze organisatie doet, waar we voor staan en waar we goed in zijn, hoe we

Nadere informatie

Visie op Geriatrische Revalidatie in Groot Amsterdam. Notitie gemaakt voor platform Sigra GRZ. Versie 1.5

Visie op Geriatrische Revalidatie in Groot Amsterdam. Notitie gemaakt voor platform Sigra GRZ. Versie 1.5 Visie op Geriatrische Revalidatie in Groot Amsterdam Notitie gemaakt voor platform Sigra GRZ Versie 1.5 Deze notitie heeft tot doel de transmurale visie op revalidatie te omschrijven aan de hand waarvan

Nadere informatie

Oncologische Revalidatie:

Oncologische Revalidatie: Oncologische Revalidatie: Verleden Heden - Toekomst dr. Jan Paul van den Berg, revalidatiearts Meander MC Doelstelling Oncologische Revalidatie Het verbeteren van de kwaliteit van leven van patiënten met

Nadere informatie

Sophia Revalidatie. Voorzitter raad van bestuur

Sophia Revalidatie. Voorzitter raad van bestuur Sophia Revalidatie Voorzitter raad van bestuur Profiel met betrekking tot de positie voorzitter raad van bestuur Sophia Revalidatie Organisatie: Sophia Revalidatie biedt medisch specialistische revalidatiezorg

Nadere informatie

Zorgvastgoed innovatief en financieel verantwoord. Fred Bisschop

Zorgvastgoed innovatief en financieel verantwoord. Fred Bisschop Zorgvastgoed innovatief en financieel verantwoord Fred Bisschop Financiering op basis van de businesscase De businesscase beslaat een lange periode en wordt door verschillende actoren bepaald Financiers

Nadere informatie

s-gravenhage, 14 januari 2000 De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, E. Borst-Eilers

s-gravenhage, 14 januari 2000 De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, E. Borst-Eilers Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal s-gravenhage, 14 januari 2000 Onderwerp: Beleidsvisie landelijk kennis/behandelcentrum eetstoornissen Hierbij doe ik u een mijn «beleidsvisie voor

Nadere informatie

Missie Revalidanten ontwikkelen en behouden een gezonde (sportieve) en actieve leefstijl.

Missie Revalidanten ontwikkelen en behouden een gezonde (sportieve) en actieve leefstijl. Algemene informatie programma Revalidatie, Sport en Bewegen Het programma Revalidatie, Sport en Bewegen is een doorontwikkeling van het project Revalidatie en Sport dat in de periode van 1997 tot en met

Nadere informatie

Niet Aangeboren Hersenletsel (NAH)

Niet Aangeboren Hersenletsel (NAH) Niet Aangeboren Hersenletsel (NAH) informatie voor de patiënt Niet Aangeboren Hersenletsel (NAH) NAH is een beschadiging van de hersenen, die ontstaan is in de loop van het leven. Een beschadiging van

Nadere informatie

Strategisch beleidsplan 2010-2015. Slingeland Ziekenhuis

Strategisch beleidsplan 2010-2015. Slingeland Ziekenhuis Strategisch beleidsplan 2010-2015 Slingeland Ziekenhuis Voorwoord Voor u ligt de verkorte uitgave van het Strategisch Beleidsplan 2010-2015 van ons ziekenhuis. Deze uitgave is speciaal voor u als medewerker

Nadere informatie

Toezicht op de toegankelijkheid en kwaliteit van de veteranenzorg met behulp van de CQ-index

Toezicht op de toegankelijkheid en kwaliteit van de veteranenzorg met behulp van de CQ-index 110309.08/03 Toezicht op de toegankelijkheid en kwaliteit van de veteranenzorg met behulp van de CQ-index Inleiding In oktober 2007 is het Landelijk Zorgsysteem Veteranen (LZV) van start gegaan. Het LZV

Nadere informatie

Voorlichting Handleiding registratiemodules MSRZ 2015

Voorlichting Handleiding registratiemodules MSRZ 2015 Voorlichting Handleiding registratiemodules MSRZ 2015 Ingangsdatum 1 juni 2015 Versie 20150601, 1 juni 2015 Inhoud 1. Inleiding 4 2. Toelichting opzet moduleregistratie 5 2.1 Doel van de moduleregistratie

Nadere informatie

Algemene informatie programma Revalidatie, Sport en Bewegen

Algemene informatie programma Revalidatie, Sport en Bewegen Algemene informatie programma Revalidatie, Sport en Bewegen Het programma Revalidatie, Sport en Bewegen is een doorontwikkeling van het project Revalidatie en Sport dat in de periode van 1997 tot en met

Nadere informatie

Jaarplan 2011 ketenproject. Samenwerking VG en GGZ in Groningen en Friesland

Jaarplan 2011 ketenproject. Samenwerking VG en GGZ in Groningen en Friesland Jaarplan 2011 ketenproject Samenwerking VG en GGZ in Groningen en Friesland A. Doelgroep en thema van de ketensamenwerking De Swaai, centrum voor verstandelijke beperking en psychiatrie, een samenwerkingsverband

Nadere informatie

LEIDRAAD. Verantwoordelijkheid medisch specialist bij aanschaf, ingebruikname en gebruik van medische apparatuur

LEIDRAAD. Verantwoordelijkheid medisch specialist bij aanschaf, ingebruikname en gebruik van medische apparatuur LEIDRAAD Verantwoordelijkheid medisch specialist bij aanschaf, ingebruikname en gebruik van medische apparatuur 1 Januari 2014 1 INLEIDING Medisch specialisten zijn voor een goede en veilige uitoefening

Nadere informatie

Congres ziekenhuispsychiatrie

Congres ziekenhuispsychiatrie Congres ziekenhuispsychiatrie Het belang van integrale zorg psychiatrie & somatiek belicht vanuit de visie van de zorgverzekeraar 7 november 2013 Anouk Mateijsen Regio manager, Achmea Divisie Zorg & Gezondheid

Nadere informatie

HAAL HET BESTE UIT JEZELF. volwassenenrevalidatie kinderrevalidatie audiologie speciaal onderwijs arbeidsreïntegratie

HAAL HET BESTE UIT JEZELF. volwassenenrevalidatie kinderrevalidatie audiologie speciaal onderwijs arbeidsreïntegratie HAAL HET BESTE UIT JEZELF volwassenenrevalidatie kinderrevalidatie audiologie speciaal onderwijs arbeidsreïntegratie ADELANTE WIE ZIJN WIJ Adelante is een zorggroep met revalidatie, audiologie, speciaal

Nadere informatie

Even voorstellen: Vanaf 2015 is Pauwer onderdeel van de Amarant Groep

Even voorstellen: Vanaf 2015 is Pauwer onderdeel van de Amarant Groep Even voorstellen: Pauwer biedt zorg op maat aan kinderen, jongeren en volwassenen met een lichamelijke beperking, een meervoudige beperking of met nietaangeboren hersenletsel. Vanaf 2015 is Pauwer onderdeel

Nadere informatie

108832 BH kernwaarden A2_Opmaak 1 16-07-10 14:04 Pagina 1. Beleidskader 2012-2016

108832 BH kernwaarden A2_Opmaak 1 16-07-10 14:04 Pagina 1. Beleidskader 2012-2016 108832 BH kernwaarden A2_Opmaak 1 16-07-10 14:04 Pagina 1 Beleidskader 2012-2016 108832 BH kernwaarden A2_Opmaak 1 16-07-10 14:04 Pagina 1 Samen eigentijds de allerbeste zorg bieden. Dat is waar ziekenhuis

Nadere informatie

POLIKLINIEK JONGVOLWASSENEN

POLIKLINIEK JONGVOLWASSENEN POLIKLINIEK JONGVOLWASSENEN Transitie van kind naar volwassene Mw.dr. Jetty van Meeteren revalidatiearts, Erasmus MC Waarom aandacht voor transitie? Zowel uit de klinische praktijk als uit het wetenschappelijk

Nadere informatie

Ziekte van Parkinson en Parkinsonisme. Informatie en behandeling

Ziekte van Parkinson en Parkinsonisme. Informatie en behandeling Ziekte van Parkinson en Parkinsonisme Informatie en behandeling Ziekte van Parkinson en Parkinsonisme De ziekte van Parkinson is een chronische progressieve neurologische aandoening. Bij deze ziekte gaat

Nadere informatie

Strategisch document Ambulancezorg Nederland

Strategisch document Ambulancezorg Nederland Strategisch document Ambulancezorg Nederland 1 Inleiding: relevante ontwikkelingen 2 Missie en visie AZN 3 Kernfuncties: profiel en kerntaken AZN 4 Strategische agenda AZN vastgesteld: woensdag 23 mei

Nadere informatie

Ketenzorg inleiding. Ph.E. de Roos

Ketenzorg inleiding. Ph.E. de Roos Ketenzorg inleiding Ph.E. de Roos Waarom ketenzorg Vormen van financiering KOP tarief, hoe en wat Aanpak ketenzorg CVRM en HF Spelers in CVRM en HF keten Workshop VRM en HF Discussie en vragen Agenda Waarom

Nadere informatie

Samenwerking en INnovatie in GEriatrische Revalidatie Ineke Zekveld LUMC

Samenwerking en INnovatie in GEriatrische Revalidatie Ineke Zekveld LUMC Resultaten monitor proeftuinen SINGER Samenwerking en INnovatie in GEriatrische Revalidatie Ineke Zekveld LUMC Inhoud presentatie Organisatie proeftuinen Vraagstelling SINGER Conclusies uit eerder onderzoek

Nadere informatie

Noordelijk Expertisecentrum Sport & Handicap UMCG. Concept startdocument

Noordelijk Expertisecentrum Sport & Handicap UMCG. Concept startdocument Noordelijk Expertisecentrum Sport & Handicap UMCG Concept startdocument Historie & Introductie Het UMCG heeft sinds jaar en dag met het Interfacultair Centrum voor Bewegingswetenschappen en de afdeling

Nadere informatie

Functieomschrijving Circulation Practitioner

Functieomschrijving Circulation Practitioner Functieomschrijving Circulation Practitioner Landelijke Vakgroep van Circulation Practitioners Definitie functie specialistisch verpleegkundige IC 1 /CC 2 specialisatie binnen het aandachtsgebied van de

Nadere informatie

Kwaliteit in kleine en middelgrote zorginstellingen

Kwaliteit in kleine en middelgrote zorginstellingen Kwaliteit in kleine en middelgrote zorginstellingen PART zorg - Masterclass februari 2013 Agenda 1 2 3 4 5 6 7 8 Kennismaking + huiswerkopdracht Wat is kwaliteit? Kwaliteitscertificaten Uit het nieuws

Nadere informatie

Grip op Zorgpaden. Best of both worlds!

Grip op Zorgpaden. Best of both worlds! Grip op Zorgpaden Best of both worlds! Christiaan Hol Business Partner Zorglogistiek, Amphia Ziekenhuis Robert Klingens Senior Consultant, Process Express [1] Agenda 1. Het ziekenhuis: een complexe organisatie

Nadere informatie

Revalidatie. Revalidatie & Herstel

Revalidatie. Revalidatie & Herstel Revalidatie Revalidatie & Herstel De afdeling Revalidatie in het BovenIJ ziekenhuis is een onderdeel van de afdeling Revalidatie en Herstel. Met deze folder willen wij u graag vertellen wat wij voor u

Nadere informatie

Met ingang van 1 januari 2013 is de Geriatrische Revalidatie Zorg (GRZ) overgeheveld van de AWBZ naar

Met ingang van 1 januari 2013 is de Geriatrische Revalidatie Zorg (GRZ) overgeheveld van de AWBZ naar Inkoop Geriatrische Revalidatiezorg 2015 Inkoop GRZ 2015 Met ingang van 1 januari 2013 is de Geriatrische Revalidatie Zorg (GRZ) overgeheveld van de AWBZ naar de Zvw. De afgelopen twee jaar is de zorg

Nadere informatie

Landelijk Opleidingscompetentieprofiel. Master Physician Assistant

Landelijk Opleidingscompetentieprofiel. Master Physician Assistant Landelijk Opleidingscompetentieprofiel Master Physician Assistant Dit Landelijk Opleidingscompetentieprofiel van de Physician Assistant is tot stand gekomen door samenwerking tussen de 5 PA opleidingen

Nadere informatie

DE VALKHORST. Intensieve verpleegkundige zorg, logeerzorg en revalidatie voor kinderen en jongeren tot 20 jaar

DE VALKHORST. Intensieve verpleegkundige zorg, logeerzorg en revalidatie voor kinderen en jongeren tot 20 jaar DE VALKHORST Intensieve verpleegkundige zorg, logeerzorg en revalidatie voor kinderen en jongeren tot 20 jaar 1 In deze brochure vindt u informatie over: De zorg van De Valkhorst 4 Voor wie De Valkhorst

Nadere informatie

Positionering van de specialist ouderen geneeskunde

Positionering van de specialist ouderen geneeskunde Positionering van de specialist ouderen geneeskunde Samenwerking tussen professional en bestuur/management Specialist ouderen genees kunde: betrokken professional en gesprekspartner Bestuurders of management

Nadere informatie

Behandelkader Cognitieve Revalidatie

Behandelkader Cognitieve Revalidatie Bijlage ad 8 ALV 11 april 2008 Behandelkader CR definitief concept januari 2008 Behandelkader Cognitieve Revalidatie 1 Algemene inleiding behandelkader 1.1 Aanleiding en doel Sinds 1999 ontwikkelt Revalidatie

Nadere informatie

Nederlandse Vereniging voor Manuele Therapie. Zicht op de toekomst. 22 september 2014

Nederlandse Vereniging voor Manuele Therapie. Zicht op de toekomst. 22 september 2014 Nederlandse Vereniging voor Manuele Therapie 22 september 2014 Inhoud 1. Inleiding en aanleiding 2. Strategische outline 3. De markt en de vereniging 4. Strategische domeinen 5. Beweging 1. Inleiding en

Nadere informatie

Hij draagt in deze hoedanigheid zorg voor:

Hij draagt in deze hoedanigheid zorg voor: Inleiding Patiënten worden in het ziekenhuis regelmatig door meerdere medisch specialisten tegelijk behandeld. In het verleden is verschillende malen geconstateerd dat de onderlinge verantwoordelijkheden

Nadere informatie

Kwaliteitscriteria Rotterdam Stroke Service April 2011

Kwaliteitscriteria Rotterdam Stroke Service April 2011 Kwaliteitscriteria Rotterdam Stroke Service April 2011 Inleiding De missie van de RSS is Het realiseren van de best mogelijke kwaliteit van leven voor iedere CVA-patiënt binnen de regio Rotterdam, uitgaande

Nadere informatie

Strategisch beleid Libra Revalidatie & Audiologie 2013-2015 Als het leven om een nieuwe balans vraagt

Strategisch beleid Libra Revalidatie & Audiologie 2013-2015 Als het leven om een nieuwe balans vraagt Strategisch beleid Libra Revalidatie & Audiologie 2013-2015 Als het leven om een nieuwe balans vraagt We willen een vraaggerichte, ondernemende organisatie zijn, die op basis van een gezonde en duurzame

Nadere informatie

KBOEM-B voor kinderen. Verbeteren van looppatroon door botox en revalidatie

KBOEM-B voor kinderen. Verbeteren van looppatroon door botox en revalidatie KBOEM-B voor kinderen Verbeteren van looppatroon door botox en revalidatie Inhoudsopgave Inleiding 3 Waarom een opname? 3 Wat is KBOEM-B? 4 Voor wie? 4 Wat gaan we doen? 5 Wat kunt u als ouder doen? 6

Nadere informatie

Zorginkoopbeleid. Medisch 2017specialistische zorg. Eno Zorgverzekeraar

Zorginkoopbeleid. Medisch 2017specialistische zorg. Eno Zorgverzekeraar Zorginkoopbeleid Medisch 2017specialistische zorg Eno Zorgverzekeraar 2 Medisch specialistische zorg 2017 Inhoudsopgave 1 2 Inleiding 5 Zorginkoopbeleid MSZ 2017 6 2.1 Inkoop via MultiZorg VRZ 6 2.2 Visie

Nadere informatie

- kiezen voor het gebruik van goede digitale informatiesystemen in de zorgpraktijk.

- kiezen voor het gebruik van goede digitale informatiesystemen in de zorgpraktijk. SAMENVATTING Het aantal mensen met een chronische aandoening neemt toe. Chronische aandoeningen leiden tot (ervaren) ongezondheid, tot beperkingen en vermindering van participatie in arbeid en in andere

Nadere informatie

CVA-zorg in beeld. Zorgprogramma Ketenzorg CVA regio Helmond Quartz. Inleiding

CVA-zorg in beeld. Zorgprogramma Ketenzorg CVA regio Helmond Quartz. Inleiding CVA-zorg in beeld Zorgprogramma Ketenzorg CVA regio Helmond Quartz Inleiding Jaarlijks worden 45.000 mensen getroffen door een CVA en 200.000 Nederlanders hebben ooit een CVA gehad. CVA is een complexe

Nadere informatie

Hart voor je patiënt, goed in je vak, trots op je werk

Hart voor je patiënt, goed in je vak, trots op je werk Visie Verpleging & Verzorging VUmc 2015 Preventie Zorg plannen Pro-actief State-of-the-art zorg Samen Zorg uitvoeren Gezamenlijk verant wo or de lijk Screening & diagnostiek Efficiënt Zinvolle ontmoeting

Nadere informatie

Tumorspecifieke visitatie monitoring van zorgpaden

Tumorspecifieke visitatie monitoring van zorgpaden Tumorspecifieke visitatie monitoring van zorgpaden Jan Oldhoff congres 31 maart 2008 Henk Hummel Manager Kwaliteitszorg IKN Onderwerpen Achtergrond Aanleiding tumorspecifieke visitatie Ontwikkelen tumorspecifieke

Nadere informatie

Zorginnovatie bij CZ D2D D2P D2D D2P D2D D2P P2D P2M P2D P2M P2D P2M

Zorginnovatie bij CZ D2D D2P D2D D2P D2D D2P P2D P2M P2D P2M P2D P2M Zorginnovatie bij CZ D2D D2P P2D P2M D2D D2P P2D P2M D2D D2P P2D P2M Durft u zich te onderscheiden? Dan zijn wij bijzonder geïnteresseerd in uw ideeën voor innovatie in de zorg! Het zijn woelige tijden

Nadere informatie

Nazorg bij kanker; de rol van de eerste lijn. Hans Nortier 24-01-2013

Nazorg bij kanker; de rol van de eerste lijn. Hans Nortier 24-01-2013 Nazorg bij kanker; de rol van de eerste lijn Hans Nortier Nazorg Nazorg is een essentieel onderdeel van individuele patiëntenzorg na behandeling voor kanker Nazorg behelst voorlichting, begeleiding, ingaan

Nadere informatie

Zienn gaat verder. Jaarplan 2014

Zienn gaat verder. Jaarplan 2014 Zienn gaat verder Jaarplan 2014 Een verhaal heeft altijd meer kanten. Zeker de verhalen van de mensen voor wie Zienn er is. Wij kijken naar ál die kanten. Kijken verder. Vragen verder. Gaan verder. Zo

Nadere informatie

Zorginkoopbeleid. Medisch 2017specialistische zorg. Eno Zorgverzekeraar

Zorginkoopbeleid. Medisch 2017specialistische zorg. Eno Zorgverzekeraar Zorginkoopbeleid Medisch 2017specialistische zorg Eno Zorgverzekeraar Inhoudsopgave 1 2 Inleiding 5 Zorginkoopbeleid MSZ 2017 6 2.1 Inkoop via MultiZorg VRZ 6 2.2 Visie op de zorg 6 2.3 Eisen aan zorgaanbieders

Nadere informatie

Richtlijn Herstel na kanker: aanzet tot nazorginnovatie

Richtlijn Herstel na kanker: aanzet tot nazorginnovatie Richtlijn Herstel na kanker: aanzet tot nazorginnovatie drs. Brigitte Gijsen, b.gijsen@iknl.nl adviseur productontwikkeling - programmaleider Herstel na kanker, IKNL Inhoud Oncologie: cijfers en ontwikkelingen

Nadere informatie

Behandelprogramma. Dwarslaesie

Behandelprogramma. Dwarslaesie Behandelprogramma Dwarslaesie Iedereen is anders. Elke situatie is anders en elk herstelproces verloopt anders. Dat realiseren wij ons heel goed. Om u voorafgaand aan uw opname en/of behandeling bij Adelante

Nadere informatie

Leeftijdbewust personeelsbeleid Ingrediënten voor een plan van aanpak

Leeftijdbewust personeelsbeleid Ingrediënten voor een plan van aanpak Leeftijdbewust personeelsbeleid Ingrediënten voor een plan van aanpak Inhoud Inleiding 3 Stap 1 De noodzaak vaststellen 4 Stap 2 De business case 5 Stap 3 Probleemverdieping 6 Stap 4 Actieplan 8 Stap 5

Nadere informatie

Therapeutische peutergroepen. Algemene informatie

Therapeutische peutergroepen. Algemene informatie Therapeutische peutergroepen Algemene informatie Therapeutische peutergroep Behandeling op een therapeutische peutergroep (TPG) bestaat uit een intensief revalidatieprogramma voor kinderen van ongeveer

Nadere informatie

Kwaliteit in nieuw perspectief

Kwaliteit in nieuw perspectief Kwaliteit in nieuw perspectief Wat komt er op ons af in Almere? Almere groeit, wij groeien mee... 400.000 350.000+ 300.000 200.000 100.000 0 250.000 185.000 140.000 100.000 50.000 10.000 1980 1986 1994

Nadere informatie

Cliënt in beweging. van zorgen voor naar zorgen dat. Voorwoord

Cliënt in beweging. van zorgen voor naar zorgen dat. Voorwoord Cliënt in beweging van zorgen voor naar zorgen dat Meerjarenbeleidsplan 2016-2020 Voorwoord In 2014 en 2015 is er een maatschappelijke verandering in gang gezet die veel betekent voor de Nederlandse burger

Nadere informatie

Strategisch Plan 2014-2017

Strategisch Plan 2014-2017 Strategisch Plan 2014-2017 Dress for Succes Leiden Inclusief jaarplan 2015 Inhoudsopgave Inleiding 1 1. Missie, ambitie en waarden 2 2. SWOT 3 3. Strategische koers 4 Inleiding Voor u ligt het strategisch

Nadere informatie

Verslag 1 e fase project optimale transmurale voedingszorg voor de ondervoede patiënt

Verslag 1 e fase project optimale transmurale voedingszorg voor de ondervoede patiënt Verslag 1 e fase project optimale transmurale voedingszorg voor de ondervoede patiënt Amsterdam, Januari 2015 Inleiding De afgelopen jaren is er veel geïnvesteerd in vroege herkenning en behandeling van

Nadere informatie

Beleidsplan. Er zijn. Zorg in de laatste levensfase. VPTZ Kaag en Braassem Beleidsplan 2013 2016

Beleidsplan. Er zijn. Zorg in de laatste levensfase. VPTZ Kaag en Braassem Beleidsplan 2013 2016 Beleidsplan 2013 2016 Er zijn. Zorg in de laatste levensfase Pagina 1 Inleiding Al meer dan 20 jaar wordt door vrijwilligers in onze gemeenschap aanvullende zorg geboden aan mensen in hun laatste levensfase.

Nadere informatie

leef. In uw eigen ritme. Informatie over: Niet-aangeboren hersenletsel

leef. In uw eigen ritme. Informatie over: Niet-aangeboren hersenletsel leef. Informatie over: Niet-aangeboren hersenletsel In uw eigen ritme. Uw leven zo goed mogelijk oppakken met niet-aangeboren hersenletsel. Samen met Laurens. In deze folder leest u meer over het aanbod

Nadere informatie

IN ZES STAPPEN MVO IMPLEMENTEREN IN UW KWALITEITSSYSTEEM

IN ZES STAPPEN MVO IMPLEMENTEREN IN UW KWALITEITSSYSTEEM IN ZES STAPPEN MVO IMPLEMENTEREN IN UW KWALITEITSSYSTEEM De tijd dat MVO was voorbehouden aan idealisten ligt achter ons. Inmiddels wordt erkend dat MVO geen hype is, maar van strategisch belang voor ieder

Nadere informatie

Strategie SEIN 2013-2016

Strategie SEIN 2013-2016 Strategie SEIN 2013-2016 2016 Vastgesteld 14 mei 2012 Inleiding Gespecialiseerde Epilepsiezorg SEIN biedt gespecialiseerde diagnostiek en behandeling, woonzorg en dagbesteding en onderwijs aan mensen met

Nadere informatie

Wat als u of uw naaste na een CVA (hersenberoerte) niet naar huis kunt?

Wat als u of uw naaste na een CVA (hersenberoerte) niet naar huis kunt? Wat als u of uw naaste na een CVA (hersenberoerte) niet naar huis kunt? Stroke Service Breda e.o. In deze folder wordt uitgelegd wat er gebeurd in het ziekenhuis als u of uw naaste niet naar huis kunt

Nadere informatie

MEERJARENBELEIDSPLAN 2013-2016

MEERJARENBELEIDSPLAN 2013-2016 MEERJARENBELEIDSPLAN 2013-2016 Verenigd bekwaam Vereniging van Ziekenhuisinstrumentatietechnici Beleidsplan VZI versie 1.0 1 Inhoudsopgave Voorwoord pagina 3 Inleiding pagina 4 Analyse pagina 4 Strategie

Nadere informatie

Werken aan effectief en doelgericht. herstel. Verwijzers

Werken aan effectief en doelgericht. herstel. Verwijzers Werken aan effectief en doelgericht herstel Verwijzers BeLife centrum voor bewegen Medische specialistische revalidatiezorg BeLife biedt medische specialistische revalidatiezorg en reïntegratieprogramma

Nadere informatie

BELEIDSPLA VPO 2011-2013. I. Inleiding - Missie - Visie - Organisatiestructuur

BELEIDSPLA VPO 2011-2013. I. Inleiding - Missie - Visie - Organisatiestructuur BELEIDSPLA VPO 2011-2013 I. Inleiding - Missie - Visie - Organisatiestructuur II. Terugblik beleidsperiode 2005-2010 - De NVPO en het NPK - Realisatie NVPO beleid m.b.t. de organisatie III. Vooruitblik

Nadere informatie

De visie en doelen van de ondernemingsraad.

De visie en doelen van de ondernemingsraad. De visie en doelen van de ondernemingsraad. Juni 2013 1 1. Inleiding Blz. 3 2. Visie van de ondernemingsraad. Blz. 3 3. Hoofddoelen Blz. 4 4. Visie op Medezeggenschap Blz. 4 5. Aandachtsgebieden & Speerpunten

Nadere informatie

Hoofdstuk 3. Doel, middel en organisatie van het Chronic Care Model in termen van epilepsiezorg

Hoofdstuk 3. Doel, middel en organisatie van het Chronic Care Model in termen van epilepsiezorg Hoofdstuk 3. Doel, middel en organisatie van het Chronic Care Model in termen van epilepsiezorg Wanneer we de kernelementen van het Chronic Care Model toepassen op de epilepsiezorg dan praten we over de

Nadere informatie

Hersenletsel Centrum Zeeland

Hersenletsel Centrum Zeeland Hersenletsel Centrum Zeeland Hersenletsel Zeeland Hersenletsel Zeeland Richa Peters (CVA keten coördinator) en Cisca Zuurveld (NAH coördinator) s-gravenpolderseweg 114a - 4462 RA Goes 0113 236263 of 06-34315562

Nadere informatie

NVA BEROEPSNORMEN. Zorgprocessen

NVA BEROEPSNORMEN. Zorgprocessen NVA BEROEPSNORMEN De NVA beroepsnormen worden uitgedrukt in een minimumnorm en een tweetal streefnormen. De systematiek van de kwaliteitsvisitatie sluit hierbij aan: 1. Minimumnorm - Het inzicht, de maatregel

Nadere informatie

Pilot Persoonsgebonden Dossier Friesland. Drs Freek.L.A. Korver MBA

Pilot Persoonsgebonden Dossier Friesland. Drs Freek.L.A. Korver MBA Pilot Persoonsgebonden Dossier Friesland Drs Freek.L.A. Korver MBA In Friesland wordt gewerkt aan een duurzaam zorglandschap Friesland Voorop is een samenwerking tussen alle Friese zorgaanbieders, de Friesland

Nadere informatie

Handleiding Kwaliteitszorg Medische Vervolgopleidingen

Handleiding Kwaliteitszorg Medische Vervolgopleidingen Handleiding Kwaliteitszorg Medische Vervolgopleidingen Martini Ziekenhuis Groningen/Van Swieten Instituut Ziekenhuisgroep Twente locatie Almelo en Hengelo/ZGT Academie 2013 1 Inleiding Ter bewaking van

Nadere informatie

FUNCTIEBESCHRIJVING. A. Plaats in de organisatie

FUNCTIEBESCHRIJVING. A. Plaats in de organisatie FUNCTIEBESCHRIJVING A. Plaats in de organisatie 1. Doelstelling discipline Het inzetten van fysiotherapeutische expertise in samenhang met andere disciplines en in het kader van revalidatiegeneeskundige

Nadere informatie

Palliatieve zorg in het Elkerliek ziekenhuis

Palliatieve zorg in het Elkerliek ziekenhuis Palliatieve zorg in het Elkerliek ziekenhuis LOOV, 4 november 2014 Ingrid van Asseldonk Verpleegkundig specialist palliatieve zorg Programmaleider palliatieve zorg Consulent palliatieve zorg IKNL Elkerliek

Nadere informatie

a.s.r. ziektekosten/ Ditzo Inkoopbeleid Medisch Specialistische Zorg 2017 Audiologische Centra

a.s.r. ziektekosten/ Ditzo Inkoopbeleid Medisch Specialistische Zorg 2017 Audiologische Centra a.s.r. ziektekosten/ Ditzo Inkoopbeleid Medisch Specialistische Zorg 2017 Audiologische Centra Een toelichting voor zorgaanbieders op het inkoopjaar 2017 1 Inhoud Vooraf... 3 1. Inkoopbeleid... 3 1.1 Algemeen...

Nadere informatie

NHG-Standpunt Zorg voor patiënten met een veelvoorkomende chronische aandoening in de eerste lijn

NHG-Standpunt Zorg voor patiënten met een veelvoorkomende chronische aandoening in de eerste lijn Dit standpunt is vastgesteld in de Algemene Ledenvergadering van 12 mei 2005. NHG-Standpunt Zorg voor patiënten met een veelvoorkomende chronische aandoening in de eerste lijn Toelichting op de NHG-Standpunten

Nadere informatie

Geriatrische revalidatiezorg 2015 Informatiebijeenkomst 1 juli 2014, Tilburg

Geriatrische revalidatiezorg 2015 Informatiebijeenkomst 1 juli 2014, Tilburg Geriatrische revalidatiezorg 2015 Informatiebijeenkomst 1 juli 2014, Tilburg Programma Informatiebijeenkomst GRZ 2015 12:30 12:40 Welkom en opening 12:30 12:40 Welkom en opening 12:40 13:30 Wijzigingen

Nadere informatie

Revalideren in het Roessingh. Vernieuwend - Attent - Samen

Revalideren in het Roessingh. Vernieuwend - Attent - Samen Revalideren in het Roessingh Vernieuwend - Attent - Samen Moderne middelen en maatwerk Ik heb het moeten leren accepteren. Af en toe zeggen: stop en niet verder. Daarmee kreeg ik weer een stukje van mijzelf

Nadere informatie

Vragenlijst Poliklinische revalidatie volwassenen met een spierziekte

Vragenlijst Poliklinische revalidatie volwassenen met een spierziekte Vragenlijst Poliklinische revalidatie volwassenen met een spierziekte Toelichting bij de vragenlijst Doelgroep en doel van het onderzoek De VSN gaat de komende periode haar website vernieuwen. Op deze

Nadere informatie

Anderhalvelijns zorg Hoe maak je het succesvol?

Anderhalvelijns zorg Hoe maak je het succesvol? Anderhalvelijns zorg Hoe maak je het succesvol? Anderhalvelijnszorg Combinatie generieke eerstelijnszorg en specialistische tweedelijnszorg - Generalistische invalshoek : uitbreiding geïntegreerde eerstelijns

Nadere informatie

Transmurale zorgbrug

Transmurale zorgbrug Transmurale zorgbrug 13 februari 2014 Geriatriedagen 2014 Renate Agterhof, verpleegkundig specialist Spaarne Ziekenhuis Marina Tol, onderzoekscoördinator AMC Programma Aanleiding, ontwikkeling en stand

Nadere informatie

Alliantie Regionale TopZorg. Drie ziekenhuizen werken samen aan topzorg in Gelderland

Alliantie Regionale TopZorg. Drie ziekenhuizen werken samen aan topzorg in Gelderland Alliantie Regionale TopZorg Drie ziekenhuizen werken samen aan topzorg in Gelderland Inhoud Alliantie Regionale TopZorg Drie ziekenhuizen werken samen aan topzorg in Gelderland De kwaliteitswinst van samenwerking

Nadere informatie

Passen in de klas. voor het onderwijs

Passen in de klas. voor het onderwijs Passen in de klas voor het onderwijs Passen in de klas! Revalidatie Friesland is er ook voor kinderen waarvan men nog niet goed weet wat er aan de hand is, die bijvoorbeeld onhandig zijn en daardoor problemen

Nadere informatie

Outline Zorgstandaard Kanker

Outline Zorgstandaard Kanker Outline Zorgstandaard Kanker Opdrachtomschrijving en werkplan werkgroep Zelfmanagement & Individueel zorgplan Blaauwbroek bureau voor Vraaggestuurde Zorg Nieuwstad 100c 1381 CE WEESP tel. 0294 491 400

Nadere informatie

Activiteitenplan 2010-2013. Netwerk Palliatieve Zorg Regio Zuidoost Brabant

Activiteitenplan 2010-2013. Netwerk Palliatieve Zorg Regio Zuidoost Brabant Activiteitenplan - 2013 Netwerk Palliatieve Zorg Regio Zuidoost Brabant Werkplan - 2013 Netwerk Palliatieve Zorg Zuidoost Brabant Aansluitend op de doelstellingen van het beleidsplan van het netwerk staan

Nadere informatie

De opleiding tot Restauratief Tandarts van de Nederlands Vlaamse Vereniging voor Restauratieve Tandheelkunde

De opleiding tot Restauratief Tandarts van de Nederlands Vlaamse Vereniging voor Restauratieve Tandheelkunde De opleiding tot Restauratief Tandarts van de Nederlands Vlaamse Vereniging voor Restauratieve Tandheelkunde 1. Inleiding Vanuit de tandheelkundige praktijk komt de vraag naar een gedifferentieerde tandarts

Nadere informatie

Kwaliteitszorg met behulp van het INK-model.

Kwaliteitszorg met behulp van het INK-model. Kwaliteitszorg met behulp van het INK-model. 1. Wat is het INK-model? Het INK-model is afgeleid van de European Foundation for Quality Management (EFQM). Het EFQM stelt zich ten doel Europese bedrijven

Nadere informatie

2.4 Samenwerking. 2.4.1 Welke belang hechten potentiële partners aan samenwerking?

2.4 Samenwerking. 2.4.1 Welke belang hechten potentiële partners aan samenwerking? 2.4 Samenwerking In dit hoofdstuk geven we een analyse van de externe omgeving die van invloed is op de vraag of het voor zorgondernemers zinvol is om te participeren in ketensamenwerking. In dat kader

Nadere informatie

Somatisch Onvoldoende verklaarde Lichamelijke Klachten (SOLK) Poliklinische behandeling

Somatisch Onvoldoende verklaarde Lichamelijke Klachten (SOLK) Poliklinische behandeling Informatie voor de patiënt Somatisch Onvoldoende verklaarde Lichamelijke Klachten (SOLK) Poliklinische behandeling Laat zien wat je kunt Somatische Onvoldoende verklaarde Lichamelijke Klachten (SOLK) Door

Nadere informatie

Protocol Organiseren van een Zorgnetwerk Ouderen

Protocol Organiseren van een Zorgnetwerk Ouderen Protocol Organiseren van een Zorgnetwerk Ouderen ZIO, Zorg in Ontwikkeling Versie 1 INLEIDING Het Multidisciplinair Overleg (MDO) krijgt een steeds grotere rol binnen Ketenzorg, redenen hiervoor zijn:

Nadere informatie

Dia 1. Dia 2. Dia 3 WORKSHOP PRESTATIEGERICHT STUREN. Aanleidingen voor KPI s KPI. Beleid. Proces KPI KPI. Risico. Beleid en indicatoren

Dia 1. Dia 2. Dia 3 WORKSHOP PRESTATIEGERICHT STUREN. Aanleidingen voor KPI s KPI. Beleid. Proces KPI KPI. Risico. Beleid en indicatoren Dia 1 WORKSHOP PRESTATIEGERICHT STUREN Verbeteren door prestaties Dia 2 Aanleidingen voor KPI s Beleid Proces KPI KPI Risico KPI Dia 3 Beleid en indicatoren Dia 4 Beleid en indicatoren Definities Kritische

Nadere informatie

2.3 Ontwikkelingen mbt financiering, wet- en regelgeving

2.3 Ontwikkelingen mbt financiering, wet- en regelgeving Kennis over Ketenzorg Externe analyse, financiering 2.3 Ontwikkelingen mbt financiering, wet- en regelgeving In dit hoofdstuk verkennen we de externe omgeving die van invloed is op de vraag of het voor

Nadere informatie

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG. Datum 27 juni 2013 Betreft Kamervragen. Geachte voorzitter,

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG. Datum 27 juni 2013 Betreft Kamervragen. Geachte voorzitter, > Retouradres Postbus 20350 2500 EJ Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Bezoekadres: Rijnstraat 50 2515 XP Den Haag www.rijksoverheid.nl Ons kenmerk

Nadere informatie

Developmental Coördination Disorder (DCD)

Developmental Coördination Disorder (DCD) Developmental Coördination Disorder (DCD) informatie voor kind ouders Wat is DCD Waardoor is mijn kind zo onhandig? Heeft u zich dit als ouder al vaak afgevraagd en onvoldoende antwoord gekregen, dan kunt

Nadere informatie

Platform geriatrische revalidatiezorg Amsterdam / Diemen / Amstelveen; een kennisplatform in SIGRA-verband

Platform geriatrische revalidatiezorg Amsterdam / Diemen / Amstelveen; een kennisplatform in SIGRA-verband Platform geriatrische revalidatiezorg Amsterdam / Diemen / Amstelveen; een kennisplatform in SIGRA-verband Kwetsbare ouderen na ziekenhuisopname: - naar huis (eventueel met zorg thuis, therapie, etc) -

Nadere informatie