WORKSHOP CIRCLE SCAN. Door Wouter-Jan Schouten

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "WORKSHOP CIRCLE SCAN. Door Wouter-Jan Schouten"

Transcriptie

1 WORKSHOP CIRCLE SCAN Door Wouter-Jan Schouten

2 WOUTER-JAN SCHOUTEN Doctoraal Bedrijfskunde, Erasmus Universiteit 21 jaar bij the Boston Consulting Group - Partner & Managing Director - Leider van NL Consumer practice - o.a advies aan topteam Agro Food Nu Onafhankelijk adviseur Business & Nature - Hoofd Market Change bij WWF NL Juli 2014 Maart Circle Economy sinds Maart 2015 Slide no. 2

3 Huidige productie systeem gebruikt anderhalf keer de resources die de aarde kan regenereren en dit neemt nog steeds toe Source: WWF Living planet report 2014, Global Footprint Network Slide no. 3

4 Huidige lineaire wereldwijde voedselsysteem Slide no. 4

5 Voedsel neemt meerderheid van de biologische resources die de aarde genereert» 70% van het zoetwater» 40% van het landoppervlak» 70% van de kunstmest: Stikstof en Fosfor» 30% van het energiegebruik Slide no. 5

6 Impacts in primaire voedselproductie - voorbeelden Slide no. 6» vervuiling, bodemuitputting, eutrophiering» 550 miljard m3 water verspild» 75% van de ontbossing gerelateerd aan landbouw» grootgebruiker fossiele brandstoffen» wereldwijde inbalans in nutriënten cyclus

7 Slide no. 7 Visserij impacts - Voorbeelden» 70% van de soorten maximaal over overbevisd» gr antibiotica for 1000 kg zalm

8 Slide no. 8 Impacts in voedselverwerking - voorbeelden» lange ketens verstoren nutrient cycli» 45% van het energie gebruik in processing en transport» veel upstream voedselverspilling» beperkte valorisatie van reststromen

9 Broekasgas emissies» Landbouw de sector met meeste non-co2 broeikasgassen» 24% van wereldwijde GHG emissies gerelateerd aan voedsel

10 Stikstof Cirkel: 86%-96% verlies naar milieu Bron: Jan Willem Erisman Vrije Universiteit, 2011

11 Circulaire oplossingsrichtingen om negatieve impact per eenheid consumptie met 80% terug te brengen 1. Reduceer inputs in, en negatieve impact van primaire voedselproductie: 2. Betere valorisatie van de (reststromen van) voedselverwerking 3. Reduceren downstream verlies van voedsel en nutriënten bij retailer, horeca en consument Slide no. 11

12 Circulaire oplossingsrichtingen - Voorbeelden Slide no. 12

13 IDENTIFICEER CIRCULAIRE OPPORTUNITIES Grootste impact in huidig IDENTIFICEER CIRCULAIRE OPPORTUNITIES systeem (denk aan impact op Circulaire oplossingen land/bodem, water, broeikasgassen, afval) Geef tenminste 1 idee dat een groot verschil kan maken Primaire voedsel productie Wat zijn barrières die je ervaart om idee werkelijkheid te maken? Verwerking Wie heb je nodig om die barrières te slechten? Downstream (Retail, foodservice en consument) Wat kun je zelf doen? Slide no. 13

14 Circulaire oplossingsrichtingen om negatieve impact per eenheid consumptie met 80% terug te brengen - voorbeelden 1. Reduceer inputs in, en negatieve impact van primaire voedselproductie: Minimaliseer kunstmatige inputs (kunstmest, bestrijdingsmiddelen) Sluit nutrient cycles waar mogelijk (bijvoorbeeld veevoer productie dichtbij het vee) Reduceer zoetwater gebruik in water schaarse gebieden Voorkom vervuiling van water en bodem door nutrient verlies naar het milieu (bijvoorbeeld mestverwerking) Restauratie van degraded lands Voorkom upstream food waste tussen boer en verwerking Innovaties met lage footprint per eenheid consumptie (bijvoorbeeld veevoer uit algen?) Innovaties die broeikasgas emissies door veeteelt terugdringen 2. Betere valorisatie van de reststromen van voedselverwerking Minimaliseer reststromen Combineren reststromen uit verschillende commodities (voorbeeld Soja en Suiker) Herwinnen ingredienten uit afvalwater Hergebruik reststromen op best mogelijke manier: Food, Biomaterials, Feed, Energy 3. Reduceren downstream verlies van voedsel en nutriënten bij retailer, Foodservice en Consument Houdbaarheid, THT data, pack sizes, Recycle bare verpakkingen Outlet stores : Verkoop van buitenbeentjes Vleesvervangers Terugwinnen ingredienten uit voedselafval Slide no. 14

15 BACKUPS Slide no. 15

16 1. Reduceer inputs in, en negatieve impact van primaire voedselproductie Minimaliseer kunstmatige inputs (kunstmest, bestrijdingsmiddelen) Sluit nutrient cycles waar mogelijk en voorkom nutrient verlies naar water en bodem Reduceer zoetwater gebruik in water schaarse gebieden Restauratie van degraded lands Voorkom upstream food waste tussen boer en verwerking Innovaties met lage footprint per eenheid consumptie Innovaties die broeikasgas emissies door veeteelt terugdringen Slide no. 16

17 2. Betere valorisatie van de reststromen van voedselverwerking Minimaliseer reststromen Combineren reststromen uit verschillende commodities (voorbeeld Soja en Suiker) Herwinnen ingredienten uit afvalwater Combineren reststromen van verschillende aanbieders Hergebruik reststromen op best mogelijke manier: Pharma, Food, Feed, Biomaterials, Energy Slide no. 17

18 3. Reduceren downstream verlies van voedsel en nutriënten bij retailer, foodservice en consument Houdbaarheid, THT data, pack sizes, Recycle bare verpakkingen Outlet stores : Verkoop van buitenbeentjes Vleesvervangers Terugwinnen ingredienten uit voedselafval Slide no. 18

19 Lokale circle scan geeft vergelijkbare resultaten Voorbeeld: Apeldoorn, Deventer, Zutphen

Samenvatting. - verlies van biodiversiteit, door ontbossing, vervuiling en monocultures;

Samenvatting. - verlies van biodiversiteit, door ontbossing, vervuiling en monocultures; 1. Inleiding 1.1 Dierlijke voedselproducten en milieu Dierlijke voedselproducten zoals, vlees, melk en eieren, zijn voor de meeste mensen een vast onderdeel van het menu. Deze producten leveren belangrijke

Nadere informatie

Wat is vandaag de dag nog duurzaam?

Wat is vandaag de dag nog duurzaam? Wat is vandaag de dag nog duurzaam? Duurzame voeding Schaal als spanningsveld VU Amsterdam 3 oktober 04 Inderdaad... Bron: NRC 7/0/04 Harry Aiking Overzicht Duurzaamheid is dynamisch Duurzaamheid en voedselzekerheid

Nadere informatie

AGENDA VERDUURZAMING VOEDSEL

AGENDA VERDUURZAMING VOEDSEL SAMEN WERKEN AAN EEN DUURZAME VOEDSELKETEN IN 2020 AGENDA VERDUURZAMING VOEDSEL Voorop lopen met duurzaam voedsel Nederland is wereldspeler op het gebied van voedselproductie, innovatie en agrifood-export.

Nadere informatie

Versnellers van verduurzaming van ons voedsel. www.smaackmakers.nl

Versnellers van verduurzaming van ons voedsel. www.smaackmakers.nl The food shake up Versnellers van verduurzaming van ons voedsel Versnellers van verduurzaming van ons voedselsysteem & voedselpatroon Op welke manieren werken we hieraan? Communicatie(concepten) onderwijs

Nadere informatie

Essentiele eisen in de praktijk

Essentiele eisen in de praktijk EU Packaging directive Essentiele eisen in de praktijk Hoe pakken we het aan bij Sara Lee? Marion Beugelsdijk Packaging Specialist Sara Lee Oktober 2011 Marion Beugelsdijk Packaging Specialist Research

Nadere informatie

Mest, mestverwerking en wetgeving

Mest, mestverwerking en wetgeving Mest, mestverwerking en wetgeving Harm Smit Beleidsmedewerker Economische Zaken, DG AGRO Inhoud Feiten en cijfers. Huidig instrumentarium. Visie op mestverwerking en hoogwaardige meststoffen Toekomstig

Nadere informatie

Workshop duurzame stadslandbouw

Workshop duurzame stadslandbouw Workshop duurzame stadslandbouw Changemaker Festival te Heino 14 september 2013 Datum: 14 september 2013 Locatie: Van: Voor: Summmercamp Heino Cees Moerman Workshop Changemaker Kenmerk: 1309 Programma

Nadere informatie

Water crisis - kunnen ingenieurs nog iets bijbrengen?

Water crisis - kunnen ingenieurs nog iets bijbrengen? Water crisis - kunnen ingenieurs nog iets bijbrengen? James.Leten@siwi.org Wereldwijds Opportuniteiten Regionaal - Stroomgebied Lokaal: checklist 2000 2015 millennium ontwikkelingsdoelstellingen 2000 2015

Nadere informatie

Duurzame innovatie met de natuur als mentor - de circulaire economie in de praktijk - Rijks Innovatie Lab 2013

Duurzame innovatie met de natuur als mentor - de circulaire economie in de praktijk - Rijks Innovatie Lab 2013 Duurzame innovatie met de natuur als mentor - de circulaire economie in de praktijk - Rijks Innovatie Lab 2013 Introductie van het bedrijf Uitvinder van de Heuga tapijttegel Omzet $ 1 miljard 3500 medewerkers

Nadere informatie

Verklaring van de symbolen

Verklaring van de symbolen Verklaring van de symbolen lactosevrij UTZ CERTIFIED gecertificeerde koffieboeren verbouwen hun koffie met zorg en aandacht voor mens en milieu. Inter IKEA Systems B.V. 2009 Producten die geschikt zijn

Nadere informatie

Educatie voor Duurzame Ontwikkeling. Systeemdenken in de klaspraktijk

Educatie voor Duurzame Ontwikkeling. Systeemdenken in de klaspraktijk Educatie voor Duurzame Ontwikkeling Systeemdenken in de klaspraktijk Ecocampus LNE 1 Wereldburgerschap en duurzame ontwikkeling Van kleuter tot hoger onderwijs Aanbod gericht op leerlingen, schoolteams,

Nadere informatie

Vlaams afval- en materialencongres 6 april

Vlaams afval- en materialencongres 6 april Vlaams afval- en materialencongres 6 april Erik de Baedts Directeur NVRD President MWE Board member ISWA Strategisch omgaan met grondstoffen Nederlandse vereniging van gemeenten ogv afvalbeheer & reiniging

Nadere informatie

College voedselverspilling voor HBO

College voedselverspilling voor HBO College voedselverspilling voor HBO De Consument Handleiding voor docenten op basis van de powerpoint presentatie Gastcollege beperken voedselverspilling (de consument) najaar 2011 Inleiding De opzet van

Nadere informatie

Geen Co2 uitstoot. Geen afval. Duurzaam transport. Lokale en duurzame materialen. Lokaal en duurzaam voedsel. Duurzaam watergebruik

Geen Co2 uitstoot. Geen afval. Duurzaam transport. Lokale en duurzame materialen. Lokaal en duurzaam voedsel. Duurzaam watergebruik Jaarverslag duurzame bedrijfsvoering 2007/2008 Noodzaak voor duurzame bedrijfsvoering Als organisatie willen wij onze dagelijkse activiteiten en gewoonten zoveel mogelijk laten aansluiten bij de ecologische

Nadere informatie

Relevantie van (carbon) footprinting voor telers. Jasper Scholten 23 juni 2011

Relevantie van (carbon) footprinting voor telers. Jasper Scholten 23 juni 2011 Relevantie van (carbon) footprinting voor telers Jasper Scholten 23 juni 2011 Inhoud 1. Blonk Milieu Advies 2. Levenscyclusanalyse (LCA) 3. Carbon Footprinting 4. Footprint van brouwgerst 5. Footprint

Nadere informatie

Optimaliseren van recyclingprocessen via innovatie in productontwikkeling Duurzaamheidsdialoog TNS NIPO

Optimaliseren van recyclingprocessen via innovatie in productontwikkeling Duurzaamheidsdialoog TNS NIPO Optimaliseren van recyclingprocessen via innovatie in productontwikkeling Duurzaamheidsdialoog TNS NIPO Eelco Smit Philips Consumer Lifestyle 29 maart 2012 Een sterke diverse industriële groep leading

Nadere informatie

MY STATEMENT PAPER. De grootte van de biogassector als energieoplossing zal beperkt blijven

MY STATEMENT PAPER. De grootte van de biogassector als energieoplossing zal beperkt blijven MY STATEMENT PAPER De grootte van de biogassector als energieoplossing zal beperkt blijven Sebastiaan Nijs 14/04/2015 Inleiding Tijdens mijn thesis is er onderzoek gebeurd naar de anaerobe verwerking van

Nadere informatie

1. Introductie... 3. 1.1. Doel... 3 1.2. Omvang, bereik... 3 1.3. Taken en verantwoordelijkheden... 3

1. Introductie... 3. 1.1. Doel... 3 1.2. Omvang, bereik... 3 1.3. Taken en verantwoordelijkheden... 3 Inhoudsopgave 1. Introductie... 3 1.1. Doel... 3 1.2. Omvang, bereik... 3 1.3. Taken en verantwoordelijkheden... 3 2. Inzicht meest materiële scope 3 emissies... 4 2.1. Inleiding... 4 2.2. Wat zijn scope

Nadere informatie

Reeks A DUURZAAMHEID & PRODUCTIE

Reeks A DUURZAAMHEID & PRODUCTIE Reeks A DUURZAAMHEID & PRODUCTIE DUURZAAM- HEID A1-3 REcoEP Duurzaamheid If you think you are too small to have an impact, try to go to bed with a mosquito in the room A1-4 REcoEP Duurzaamheid Wat is duurzaamheid?

Nadere informatie

LES 2: Klimaatverandering

LES 2: Klimaatverandering LES 2: Klimaatverandering 1 Les 2: Klimaatverandering Vakken PAV, aardrijkskunde Eindtermen Sociale vaardigheden, burgerzin, ICT, vakoverschrijdend, samenwerken, kritisch denken Materiaal Computer met

Nadere informatie

CO2 impact kringloopbedrijven

CO2 impact kringloopbedrijven CO2 impact kringloopbedrijven CO2 besparing gerealiseerd in 2014 door Stichting Aktief Dhr. G. Berndsen Gildenstraat 43 7005 bl Doetinchem Tel. 0314330980 g.berndsen@aktief-groep.nl Samenvatting Met 1

Nadere informatie

TEGEN VOEDSELVERLIES! EEN ACTUELE UITDAGING VOOR DE GROOTKEUKENSECTOR

TEGEN VOEDSELVERLIES! EEN ACTUELE UITDAGING VOOR DE GROOTKEUKENSECTOR SAMEN TEGEN VOEDSELVERLIES! EEN ACTUELE UITDAGING VOOR DE GROOTKEUKENSECTOR Kris Roels - Interdepartementale Werkgroep Voedselverlies @ Grootkeukencolloquium 2015 WAT IS VOEDSELVERLIES? Voedselverlies

Nadere informatie

WELKOM. Biobased Business Event Emmen. Over natuurlijke oplossingen gesproken

WELKOM. Biobased Business Event Emmen. Over natuurlijke oplossingen gesproken WELKOM Biobased Business Event Emmen Over natuurlijke oplossingen gesproken Natural Plastics Ontwikkelen, produceren en op de markt brengen van groene producten welke geen schade opleveren voor de natuur

Nadere informatie

Ontwikkelen en Testen Carbon- en Water Footprint Module voor MasterLink (49)

Ontwikkelen en Testen Carbon- en Water Footprint Module voor MasterLink (49) Ontwikkelen en Testen Carbon- en Water Footprint Module voor MasterLink (49) Programma Precisie Landbouw Verplichtingennr: 1400007552 Agrifirm Plant Maart 2012 INHOUD INLEIDING... 3 1. CARBON FOOTPRINT...

Nadere informatie

Nederland importland. Landgebruik en emissies van grondstofstromen

Nederland importland. Landgebruik en emissies van grondstofstromen Nederland importland Landgebruik en emissies van grondstofstromen Vraagstelling en invulling Welke materiaalstromen naar en via Nederland veroorzaken wereldwijd de grootste milieudruk? Klimaat, toxische

Nadere informatie

Duurzame mestverwerking voor productie van schone energie en groene mineralen

Duurzame mestverwerking voor productie van schone energie en groene mineralen Duurzame mestverwerking voor productie van schone energie en groene mineralen MTS vd Lageweg Hendrikus van de Lageweg 1 Inhoud MTS vd Lageweg Mestplaatsing veehouderij sectoren / sector belang Doelen Wat

Nadere informatie

GER-waarden en milieu-impact scores hulpstoffen voor de afvalwaterzuivering. Heleen Pinkse

GER-waarden en milieu-impact scores hulpstoffen voor de afvalwaterzuivering. Heleen Pinkse GER-waarden en milieu-impact scores hulpstoffen voor de afvalwaterzuivering Heleen Pinkse Aanleiding Energiefabriek: Door toepassen van chemicaliën kan energiegebruik van de zuivering verminderen, maar..

Nadere informatie

Material Value Circle

Material Value Circle Material Value Circle Meerwaarde in de circulaire waarde keten Lonneke de Graaff Materials 2014 l.graaff@dpivalucentre.nl Inhoud DPI Value Centre Wat is de Value Circle? Waarom kijken naar de Value Circle?

Nadere informatie

Chemie & ICT ICT en Chemie: samen naar een duurzame toekomst?

Chemie & ICT ICT en Chemie: samen naar een duurzame toekomst? on behalf of Chemie & ICT ICT en Chemie: samen naar een duurzame toekomst? Symposium Groene ICT en Duurzaamheid in het hoger onderwijs 30-01-2014 Ger Fischer Woord vooraf Nieuwe start cartoon? 2 Onderwerpen

Nadere informatie

Biologische landbouw en voeding barst van de ambities

Biologische landbouw en voeding barst van de ambities Bionext Meerjarenambities Biologische landbouw en voeding 2012-2017 Biologische landbouw en voeding barst van de ambities De biologische landbouw- en voedingsketen heeft iets te bieden. Iets wat aansluit

Nadere informatie

Wegwijzer voor het Menu van Morgen

Wegwijzer voor het Menu van Morgen Wegwijzer voor het Menu van Morgen Gezond, lekker en duurzaam eten; nu en in de toekomst, dat is waar Natuur & Milieu voor staat. Wereldwijd staan we voor een grote opgave om de stijgende wereldbevolking

Nadere informatie

Memo introductie inventarisatie scope 3

Memo introductie inventarisatie scope 3 Memo introductie Memo introductie CO 2 -prestatieladder MVO medewerker Naam: R. van Mourik Manager QHSE Naam: B.F. Maas Datum: 7 november 2014 Datum: 7 november 2014 Handtekening: Handtekening: Kamer van

Nadere informatie

Rotie: Cleaning & Services Amsterdam: Tankstorage Amsterdam: Orgaworld: Biodiesel Amsterdam:

Rotie: Cleaning & Services Amsterdam: Tankstorage Amsterdam: Orgaworld: Biodiesel Amsterdam: Rotie maakt onderdeel uit van de Simadan Groep. De Simadan Groep is een wereldwijd uniek industrieel ecosysteem waarin bij het verwerken van organische reststromen en frituurvet geen bruikbare energie

Nadere informatie

Gedetailleerde doelen Duurzame Zuivelketen

Gedetailleerde doelen Duurzame Zuivelketen Gedetailleerde doelen Duurzame Zuivelketen Inleiding Via de Duurzame Zuivelketen streven zuivelondernemingen (NZO) en melkveehouders (LTO) gezamenlijk naar een toekomstbestendige en verantwoorde zuivelsector.

Nadere informatie

Factsheet voedselverspilling bij de consument

Factsheet voedselverspilling bij de consument Factsheet voedselverspilling bij de consument VERSIE: SEPTEMBER 2015 1. Waarvoor dient dit document? De factsheet is een initiatief van de interdepartementale werkgroep voedselverlies van de Vlaamse overheid

Nadere informatie

Meest materiële Scope 3 emissies en twee ketenanalyses

Meest materiële Scope 3 emissies en twee ketenanalyses Meest materiële Scope 3 emissies en twee ketenanalyses Inleiding Op 2 december 21 heeft Vialis het CO 2 -bewust certificaat op niveau 3 behaald. Niveau 3 van de CO 2 - prestatieladder is met name gericht

Nadere informatie

Scope 3 emissie inventarisatie

Scope 3 emissie inventarisatie Pagina: 1 van 12 Scope 3 emissie inventarisatie Pagina: 2 van 12 Inhoudsopgave 1. Inleiding... 3 2. Methode (bepaling relevantie scope 3 emissie categorie)... 4 2.1. Rangorde categorieën scope 3 emissies

Nadere informatie

LES 3: Wereldvoedselvraagstuk

LES 3: Wereldvoedselvraagstuk LES 3: Wereldvoedselvraagstuk 1 Les 3: Wereldvoedselvraagstuk Vakken Zedenleer/godsdienst, economie, aardrijkskunde, PAV Eindtermen Sociale vaardigheden, burgerzin, ICT, vakoverschrijdend, samenwerken,

Nadere informatie

Ambitielijn: Meer met Minder Toenemende aandacht Voeding en Gezondheid

Ambitielijn: Meer met Minder Toenemende aandacht Voeding en Gezondheid Toenemende aandacht Voeding en Gezondheid Zelfmanagement burgers (VWS, RVZ, CVZ e.a.) Nieuwe definitie Gezondheid: Huber et al: Ability to adapt and self manage Food hospital (programma Net 5) Super foods:

Nadere informatie

Schoonschip is de meest duurzame drijvende woonwijk van Europa, bestaande uit 46 drijvende huishoudens die een nieuwe standaard definieert voor

Schoonschip is de meest duurzame drijvende woonwijk van Europa, bestaande uit 46 drijvende huishoudens die een nieuwe standaard definieert voor Schoonschip is de meest duurzame drijvende woonwijk van Europa, bestaande uit 46 drijvende huishoudens die een nieuwe standaard definieert voor duurzame stedelijke ontwikkeling in Amsterdam. HET PROJECT

Nadere informatie

INZICHT IN SCOPE 3 EMISSIES 2014-2015

INZICHT IN SCOPE 3 EMISSIES 2014-2015 INZICHT IN SCOPE 3 EMISSIES 2014-2015 Het vermenigvuldigen van deze documentatie en / of het verstrekken van gegevens aan derden in welke vorm dan ook is ten aller tijde verboden, tenzij hiervoor schriftelijk

Nadere informatie

Ketenanalyse stalen kozijnen in project "Mauritshuis"

Ketenanalyse stalen kozijnen in project Mauritshuis Ketenanalyse stalen kozijnen in project "Mauritshuis" Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 1.1. Wat is een ketenanalyse 3 1.2. Activiteiten Koninklijke Woudenberg 3 1.3. Opbouw 4 Stap 1: Globale berekening van

Nadere informatie

ZONDER WATER GEEN PAPIER; EN ZONDER PAPIER.. MICHIELADRIAANSE

ZONDER WATER GEEN PAPIER; EN ZONDER PAPIER.. MICHIELADRIAANSE ZONDER WATER GEEN PAPIER; EN ZONDER PAPIER.. MICHIELADRIAANSE Thereis no suchthingas waste water. Just water wasted. Ideaslikethisare goodforpeople, planetandprofit. Ideaslikethisarisein the Netherlands.

Nadere informatie

Een bestemming voor elke partij

Een bestemming voor elke partij Een bestemming voor elke partij Initiatief tegen voedselverspilling en vóór creatieve afzetmogelijkheden van restpartijen en reststromen. 5 februari 2014, Urk Waar een wil is, is een weg Voedsel wordt

Nadere informatie

Minder dierlijke producten, meer verantwoord. EVA vzw St.-Pietersnieuwstraat 130, 9000 Gent info@vegetarisme.be 09/329.68.51 - www.vegetarisme.

Minder dierlijke producten, meer verantwoord. EVA vzw St.-Pietersnieuwstraat 130, 9000 Gent info@vegetarisme.be 09/329.68.51 - www.vegetarisme. Minder dierlijke producten, meer verantwoord EVA vzw St.-Pietersnieuwstraat 130, 9000 Gent info@vegetarisme.be 09/329.68.51 - www.vegetarisme.be Inhoud Even over EVA Het globale plaatje De milieucrisis

Nadere informatie

Samen Ondernemen met de Natuur

Samen Ondernemen met de Natuur Samen Ondernemen met de Natuur Henk Gerbers Kleinschalig maakt gelukzalig, of is bulk beter? Naar een Voedselbeleid van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR) Verhaal over Ondernemen

Nadere informatie

SLOGANS & MEGATRENDS. Duurzaam ondernemen. Recycling. Cradle to grave. Bioplastics. Greenhouse gas emissions

SLOGANS & MEGATRENDS. Duurzaam ondernemen. Recycling. Cradle to grave. Bioplastics. Greenhouse gas emissions SLOGANS & MEGATRENDS Green economy Global warming Sustainability Energy consumption Cradle to cradle Biomass Duurzaam ondernemen Recycling Cradle to grave Bioplastics Greenhouse gas emissions CO 2 reduction

Nadere informatie

Workshop 2 Duurzame landbouw en infrastructuur 5 juni 2015

Workshop 2 Duurzame landbouw en infrastructuur 5 juni 2015 Workshop 2 Duurzame landbouw en infrastructuur 5 juni 2015 Organisatie : Stichting Duurzame Ontwikkeling Nederland Suriname Inleider : Trusty Green, Loes Trustfull, directeur Trusty Green Begeleider :

Nadere informatie

Presentatie netwerkbijeenkomst Nebafa 2013

Presentatie netwerkbijeenkomst Nebafa 2013 Presentatie netwerkbijeenkomst Nebafa 2013 Korte profielschets Familiebedrijf sinds 1846, 180 aandeelhouders Verkoop van merkenpositie aan Dr Oekter in 2000 Actief in vermarkting van flour based technology

Nadere informatie

Aluminium, LCA en EPD

Aluminium, LCA en EPD Symposium Duurzaam Aluminium 5 februari 2015 Aluminium, LCA en EPD Harry van Ewijk IVAM UvA BV www.ivam.uva.nl IVAM UvA BV Opgericht in 1993 vanuit de Vakgroep Milieukunde UvA is enige aandeelhouder 15

Nadere informatie

Echt duurzaam hoeft niet duur te zijn!

Echt duurzaam hoeft niet duur te zijn! Echt duurzaam hoeft niet duur te zijn! Roadmap DURABILIT Drivers and barriers Refurbishment, hergebruik en grondstoffen Footprint reductie door hergebruik Value matrix Succesfactoren Discussie DURABILIT

Nadere informatie

Innovatie met biomassa: meer dan techniek

Innovatie met biomassa: meer dan techniek Biobased innovation Innovatie met biomassa: meer dan techniek InnoTeP Nijmegen, 26 September 2014 Hans Langeveld (Biomass Research) Foluke Quist-Wessel (AgriQuest) foluke.quist@gmail.com hans@biomassresearch.eu

Nadere informatie

VERSIEBEHEER. Aangepast Omschrijving

VERSIEBEHEER. Aangepast Omschrijving VERSIEBEHEER Versie Datum Aangepast door Omschrijving 1.2 18/5/215 KMe Tabel 1 geactualiseerd i.v.m. nieuwe uitstootgegevens 214 1.1 12/5/214 KMe Tabel 1 geactualiseerd i.v.m. Eemland 1. 12/7/213 CBl/KMe

Nadere informatie

Milieu. Waterkwaliteit: Denk aan: nitraat uitspoeling / erfwater / gewasbeschermingsmiddelen / alles wat oppervlakte- en grondwater kan vervuilen

Milieu. Waterkwaliteit: Denk aan: nitraat uitspoeling / erfwater / gewasbeschermingsmiddelen / alles wat oppervlakte- en grondwater kan vervuilen Naam: Milieu Waterkwaliteit: Denk aan: nitraat uitspoeling / erfwater / gewasbeschermingsmiddelen / alles wat oppervlakte- en grondwater kan vervuilen Slootrandenbeheer Baggeren Krabbescheer bevorderen

Nadere informatie

Parallelle sessie ronde 1: Logistiek voor multichannelling -Logistieke innovaties. Door Victor Ponsioen Districon

Parallelle sessie ronde 1: Logistiek voor multichannelling -Logistieke innovaties. Door Victor Ponsioen Districon Parallelle sessie ronde 1: Logistiek voor multichannelling -Logistieke innovaties Door Victor Ponsioen Districon SUPPLY CHAIN CARGO LOGISTICS FACILITIES Apeldoorn, November 1 st 2013 Agenda 1 Voorstellen

Nadere informatie

Economisch optimisme

Economisch optimisme Mindmap scenario A Economische groei belangrijker dan belangen van toekomstige generaties Weinig overheidsregulering, kans op monopolies Bedrijven aan de macht m.n. multinationals Weersbeïnvloeding in

Nadere informatie

Product Markt Combinatie. Bruins en Kwast Meest materiële Scope 3 emissies

Product Markt Combinatie. Bruins en Kwast Meest materiële Scope 3 emissies 1 Product Markt Combinatie Bruins en Kwast Meest materiële Scope 3 emissies Versiebeheer Versie Datum aanmaak Gemaakt door 0.1 18-6-2015 Qonsultar, HvdV 1.0 19-6-2015 Qonsultar, HvdV Wijzigingen t.o.v.

Nadere informatie

Ketenanalyse Staal in project "De Gagel" Opgesteld volgens de eisen van ISO 14064-1 en het Greenhouse Gas Protocol

Ketenanalyse Staal in project De Gagel Opgesteld volgens de eisen van ISO 14064-1 en het Greenhouse Gas Protocol Ketenanalyse Staal in project "De Gagel" Opgesteld volgens de eisen van ISO 14064-1 en het Greenhouse Gas Protocol Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 1.1. Wat is een ketenanalyse 3 1.2. Activiteiten VBK Groep

Nadere informatie

Duurzaamheid en voeding...

Duurzaamheid en voeding... Duurzaamheid en voeding... Harry Aiking & Joop de Boer Jubileumsymposium HMC - Den Haag - 17 juni 2011 1 Hoofdpunten Duurzaamheid als bewegend doelwit Belang van voedselproductie en consumptie Mondiale

Nadere informatie

Kom verder. Saxion. Kenniscentrum Design en Technologie Trends in energie voor bedrijven en bedrijventerreinen. Welkom. Jan de Wit, 20 juni 2012

Kom verder. Saxion. Kenniscentrum Design en Technologie Trends in energie voor bedrijven en bedrijventerreinen. Welkom. Jan de Wit, 20 juni 2012 Kenniscentrum Design en Technologie Trends in energie voor bedrijven en bedrijventerreinen Welkom Jan de Wit, 20 juni 2012 Vragen? Trends: 1. Energiebesparing door monitoring & procesbeheersing 2. Energiebesparing

Nadere informatie

Beleggen in de toekomst. de kansen van beleggen in klimaat en milieu

Beleggen in de toekomst. de kansen van beleggen in klimaat en milieu Beleggen in de toekomst de kansen van beleggen in klimaat en milieu Angst voor de gevolgen? Stijging van de zeespiegel Hollandse Delta, 6 miljoen Randstedelingen op de vlucht. Bedreiging van het Eco-systeem

Nadere informatie

Supermarkten, alleen geliefd bij de consument?

Supermarkten, alleen geliefd bij de consument? Supermarkten, alleen geliefd bij de consument? Agrivaknet Stuurgroep Varkens Marc Jansen Centraal Bureau Levensmiddelenhandel CBL en de branche De Consument Karakteristieken retail Financiele cijfers keten

Nadere informatie

Aanbeveling 1: Stel ambitieuze doelen voor de lange termijn

Aanbeveling 1: Stel ambitieuze doelen voor de lange termijn Aanbeveling 1: Stel ambitieuze doelen voor de lange termijn De Taskforce Biodiversiteit & Natuurlijke Hulpbronnen adviseert: Stel ambitieuze biodiversiteitdoelen voor de langere termijn die invulling geven

Nadere informatie

Loont kiezen voor Cleantech innovatie?

Loont kiezen voor Cleantech innovatie? Loont kiezen voor Cleantech innovatie? Investeren in Cleantech biedt de mogelijkheid om economische meerwaarde te creëren in combinatie met milieuvoordelen. Een Cleantech productiemodel dient in staat

Nadere informatie

GFT-afval is een waardevolle bron voor nieuwe grondstoffen. Maar hoe ziet de toekomst eruit?

GFT-afval is een waardevolle bron voor nieuwe grondstoffen. Maar hoe ziet de toekomst eruit? GFT-afval is een waardevolle bron voor nieuwe grondstoffen. Maar hoe ziet de toekomst eruit? Spreker: Datum: Locatie: Joop Suurmeijer en Robert Jansen 19 maart 2015 VNG-congres Utrecht GFT-afval heeft

Nadere informatie

Halfjaarlijkse CO 2 rapportage 2015

Halfjaarlijkse CO 2 rapportage 2015 Halfjaarlijkse CO 2 rapportage 2015 Status: Definitief Datum van uitgifte: 16-08-2015 Datum van ingang: 07-09-2015 Versienummer: 1.0 Inhoud 1. INLEIDING... 3 2. CO 2 EMISSIES 1E HALFJAAR 2015... 4 2.1

Nadere informatie

Impact analyse van de transitie in Nederland naar verantwoorde soja

Impact analyse van de transitie in Nederland naar verantwoorde soja Impact analyse van de transitie in Nederland naar verantwoorde soja Themamiddag Feed4Foodure, 27 mei 2014 Robert Hoste Transitie naar verantwoorde soja Wens van bedrijfsleven voor verduurzaming van sojagebruik

Nadere informatie

ONZE SOCIALE EN DUURZAME BETROKKENHEID

ONZE SOCIALE EN DUURZAME BETROKKENHEID ONZE SOCIALE EN DUURZAME BETROKKENHEID 3. Bijdragen aan een beter milieu Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen draait bij Sodexo rond vier principes. Deze principes hebben samen achttien speerpunten.

Nadere informatie

Van Afval Naar Grondstof

Van Afval Naar Grondstof Van Afval Naar Grondstof Toelichting onderdelen VANG-programma NVRD themadag 27 november Marc Pruijn Directie Duurzaamheid Van regeerakkoord naar ketens Rutte 2: groene groei, circulaire economie Circulaire

Nadere informatie

Gebiedscoöperatie Oregional

Gebiedscoöperatie Oregional Afzet regionale producten en diensten Onderwerpen (30 juni 2011) Aanleiding en achtergrond Gebiedscoöperatie Oregional Stappenplan Omgevingsanalyse Omgevingsanalyse: 7 belangrijke opgaven Landbouw en voedsel

Nadere informatie

CO 2 footprint producten Tata Steel Tubes BV

CO 2 footprint producten Tata Steel Tubes BV Tata Steel Nederland Tubes BV CO 2 footprint producten Tata Steel Tubes BV Jan Vroonhof (RHDHV) Paul van Ommen (Tata Tubes) Tata Steel Tubes 1. Environmental Policy Tata Steel 2. Doelstellingen en waarom

Nadere informatie

Scope 3 ketenanalyse volgens Green House Gas Corporate value Chain Accounting and Reporting Standard.

Scope 3 ketenanalyse volgens Green House Gas Corporate value Chain Accounting and Reporting Standard. 2013 Scope 3 ketenanalyse volgens Green House Gas Corporate value Chain Accounting and Reporting Standard. Auteur: Harry Minkhorst, hoofd risicomanagement en KAM Datum: 20 maart 2014 Pagina 1 van 12 Inhoud

Nadere informatie

Nut en noodzaak van gecertificeerde duurzame viskweek

Nut en noodzaak van gecertificeerde duurzame viskweek Certificering viskweek Nut en noodzaak van gecertificeerde duurzame viskweek Presentatie op 30 november 2006 voor Nederlands Genootschap voor Aquacultuur Door: John Oosterhuis Kwaliteitsmanager Albert

Nadere informatie

Ons eten en het milieu

Ons eten en het milieu SPREEKBEURT OF WERKSTUK Ons eten en het milieu Hier vind je informatie voor een spreekbeurt of werkstuk over ons eten en het milieu. Het is handig om je spreekbeurt onder te verdelen in stappen. Dit zijn

Nadere informatie

Merian Gold Project. Milieu- en Sociale Effectenstudie Publieke bijeenkomsten - Augustus 2011

Merian Gold Project. Milieu- en Sociale Effectenstudie Publieke bijeenkomsten - Augustus 2011 Merian Gold Project Milieu- en Sociale Effectenstudie Publieke bijeenkomsten - Augustus 2011 Welkom & introductie Doel van deze publieke bijeenkomst: Geïnteresseerden informeren over het Project Het Merian

Nadere informatie

Duurzaam is de toekomst Wat is uw idee?

Duurzaam is de toekomst Wat is uw idee? 15/10/2015 Duurzaam is de toekomst Wat is uw idee? Agenda Introductie AEA Group Duurzaam ondernemen Wat is een LCA LCA in de praktijk Wat kunt u met LCA 1 Introductie AEA group Spin-off van Looije Agro

Nadere informatie

- de explosieve groei van de wereldbevolking - de manier van leven die verandert (machines, industrie, grootschaligheid)

- de explosieve groei van de wereldbevolking - de manier van leven die verandert (machines, industrie, grootschaligheid) Samenvatting Thema 4: Mens en milieu Basisstof 1 Mensen hebben het milieu nodig voor het krijgen van: - voedsel - water - energie - grondstoffen - zuurstof - een plekje om je er te recreëren Milieuproblemen

Nadere informatie

Duurzame biomassa. voor betere materialen, energie en brandstoffen

Duurzame biomassa. voor betere materialen, energie en brandstoffen Duurzame biomassa voor betere materialen, energie en brandstoffen De Commissie Duurzaamheidsvraagstukken Biomassa (Commissie Corbey) heeft de afgelopen jaren regelmatig adviezen uitgebracht over duurzaamheid

Nadere informatie

het groenste papier ter wereld spaart bomen spaart energie spaart water

het groenste papier ter wereld spaart bomen spaart energie spaart water het groenste papier ter wereld spaart bomen spaart energie spaart water 100%eco & north river écht duurzaam produceren 100%eco 100% betrouwbaar - 100% transparant Ons doel is een kleurrijk voetspoor op

Nadere informatie

VANG Van Afval Naar Grondstof

VANG Van Afval Naar Grondstof Afval is een keuze VANG Van Afval Naar Grondstof Regionaal Symposium Grondstoffen in Afvalland? Dinteloord, 15 april 2015 Maarten Goorhuis Senior beleidsmedewerker Koninklijke NVRD Koninklijke NVRD Vereniging

Nadere informatie

Opdrachten bij cahier Foodtopia Het voedsel van de toekomst

Opdrachten bij cahier Foodtopia Het voedsel van de toekomst Opdrachten bij cahier Foodtopia Het voedsel van de toekomst BEWAREN EN BEHOUDEN Wij vinden het heel normaal dat de supermarkt vol eten ligt. Vandaag, morgen, volgende week en daarna. Dat is mogelijk doordat

Nadere informatie

Circulaire Economie. Jacqueline Cramer Member Amsterdam Economic Board, oud minister van VROM en hoogleraar duurzaamheid

Circulaire Economie. Jacqueline Cramer Member Amsterdam Economic Board, oud minister van VROM en hoogleraar duurzaamheid Circulaire Economie Jacqueline Cramer Member Amsterdam Economic Board, oud minister van VROM en hoogleraar duurzaamheid John Nederstigt Inleider Hoe maken we de MRA Circulair? Jacqueline Cramer Ambassadeur

Nadere informatie

Verminderen van. voedselverspilling. Hilke Bos-Brouwers FRDO Jaarforum, Brussel. 25 November 2014

Verminderen van. voedselverspilling. Hilke Bos-Brouwers FRDO Jaarforum, Brussel. 25 November 2014 Verminderen van voedselverspilling Hilke Bos-Brouwers FRDO Jaarforum, Brussel 25 November 2014 Onze missie: Wetenschap met impact Verkennen van de mogelijkheden van de natuur,... Het verbeteren van de

Nadere informatie

Management van retour-logistieke ketens

Management van retour-logistieke ketens Management van retour-logistieke ketens Erwin van der Laan RSM Erasmus Universiteit EVO dag 30 mei 2006 Duurzame Supply Chains Meet the needs of the present without compromising the ability of future generations

Nadere informatie

Ketenanalyse beton Max Bögl Nederland B.V.

Ketenanalyse beton Max Bögl Nederland B.V. Ketenanalyse beton Max Bögl Nederland B.V. Foto: Thea van den Heuvel/DAPh Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 1.1. Wat is een ketenanalyse 3 1.2. Activiteiten Max Bögl 3 1.3. Opbouw 3 Stap 1: Globale berekening

Nadere informatie

Memo keuzeproces ketenanalyses 2012

Memo keuzeproces ketenanalyses 2012 Aan : Joost van Rooy, Jean Jacques Wintreacken, Marcel Mulder, Manon Remeijsen, Alex Boss Van : Floor van der Wind Onderwerp : Ketenanalyses Atos Datum : 30-01-2012 Atos heeft besloten om in 2012 op te

Nadere informatie

METING EN INBEDDING VAN ECOLOGISCHE VOETAFDRUK IN BEDRIJFSVOERING. Stijn Bruers

METING EN INBEDDING VAN ECOLOGISCHE VOETAFDRUK IN BEDRIJFSVOERING. Stijn Bruers METING EN INBEDDING VAN ECOLOGISCHE VOETAFDRUK IN BEDRIJFSVOERING Stijn Bruers OVERZICHT MILIEUZORGSYSTEEM NULMETING REDUCTIEDOELSTELLING ANALYSES EN SIMULATIES ACTIEPLAN CASE STUDIES 1 1. MILIEUZORGSYSTEEM

Nadere informatie

Milieucijfers SuperWijzer

Milieucijfers SuperWijzer Milieucijfers SuperWijzer Achtergrond onderzoek Geert Bergsma en Marieke Head Ketenanalysegroep CE Delft Doelstelling onderzoek CE Delft Wat is de milieubelasting van verschillende eiwitproducten te koop

Nadere informatie

Ons aandeel in een beter klimaat 5 oplossingen waar we samen aan werken met onze klanten & partners:

Ons aandeel in een beter klimaat 5 oplossingen waar we samen aan werken met onze klanten & partners: 2015 Al onze duurzame ambities voor 2020 vindt u hier Ons aandeel in een beter klimaat 5 oplossingen waar we samen aan werken met onze klanten & partners: 1 2 3 4 5 Duurzame energie Duurzame landbouw &

Nadere informatie

Onderwijs en Kennisoverdracht

Onderwijs en Kennisoverdracht Onderwijs en Kennisoverdracht Ontwikkelingen in de duurzame landbouw in Suriname Prof. Tiny van Boekel, Decaan voor Onderwijs/Vice-rector, Wageningen University & Research Centre, NL Inhoud lezing Ontwikkelingen

Nadere informatie

SNB berichten. #51 oktober 2011

SNB berichten. #51 oktober 2011 SNB berichten #51 oktober 2011 In deze uitgave: Peter Glas over ketenakkoord samen investeren in de toekomst waterschappen winnen meer biogas uit slib monoverbranding versus slibvergassing SNB ondertekent

Nadere informatie

Agri Investment Fund. Studienamiddag Bio Economie 9 November 2015. Marc Rosiers Nicolas De Lange

Agri Investment Fund. Studienamiddag Bio Economie 9 November 2015. Marc Rosiers Nicolas De Lange Agri Investment Fund Studienamiddag Bio Economie 9 November 2015 Marc Rosiers Nicolas De Lange Inhoudstafel 1. Agri Investment Fund 2. Actiedomeinen FromFarm tofood Smart Farming Sustainable Farming Biobased

Nadere informatie

HET GROENSTE PAPIER TER WERELD spaart bomen spaart energie spaart water

HET GROENSTE PAPIER TER WERELD spaart bomen spaart energie spaart water HET GROENSTE PAPIER TER WERELD spaart bomen spaart energie spaart water 100%eco & NORTH RIVER ÉCHT DUURZAAM PRODUCEREN 100%eco 100% betrouwbaar - 100% transparant Ons doel is een kleurrijk voetspoor op

Nadere informatie

ThreeC - verpakkingen. Lessenserie

ThreeC - verpakkingen. Lessenserie ThreeC - verpakkingen Lessenserie Opzet van het project Lesblok1 Maandag 16 maart Lesblok 2 Donderdag 19 maart Lesblok 3 Vrijdag 20 maart Introduc>e op het onderwerp Uitwerken oplossing Posterpresenta>e

Nadere informatie

Datasynchronisatie m.b.v. GDC Connect

Datasynchronisatie m.b.v. GDC Connect Datasynchronisatie m.b.v. GDC Connect Verleden, heden & toekomst... Leading European Provider of B2B Supply Chain Solutions Routing, Mobile & Telematics Transportation Management Customs & Regulatory Compliance

Nadere informatie

Energieneutraal via de Passief bouwen route

Energieneutraal via de Passief bouwen route Energieneutraal via de Passief bouwen route ing. J.J.P. (Jan Pieter) van Dalen Slotsymposium 14 september 2015 Verbouw monument Verbouw van een monument Monument als bedoeld in art. 1 onder d (Monumentenwet

Nadere informatie

> Inzet: CO 2 reductie en eerlijke carbonhandel

> Inzet: CO 2 reductie en eerlijke carbonhandel > Ketenaanpak en -verantwoordelijkheid > Inzet: CO 2 reductie en eerlijke carbonhandel > Doel: boeren ondersteunen bij de impact van klimaatverandering en ontbossing tegen te gaan. Ons klimaat verandert

Nadere informatie

Voorproefje Cosun MVO-verslag 2011

Voorproefje Cosun MVO-verslag 2011 Voorproefje Cosun MVO-verslag 2011 1 Dit is een voorproefje in druk van het digitale Cosun MVO-verslag over 2011. Wilt u meer gegevens raadplegen over wat wij zoal ondernemen met het oog op onze maatschappelijke

Nadere informatie

Notitie. Watervoetafdruk: bruikbaar voor duurzaamheidsbeleid?

Notitie. Watervoetafdruk: bruikbaar voor duurzaamheidsbeleid? Notitie Watervoetafdruk: bruikbaar voor duurzaamheidsbeleid? Belangrijkste bevindingen van de notitie Water footprint: useful for sustainability policies? Verkenning voor de Motie van Hachchi en Ferrier

Nadere informatie

Ronde Tafel Kringlooplandbouw Noord Nederland Kansen in GLB 2014-2020. 17 okt 2013 De Tike Henk Kieft, ETC

Ronde Tafel Kringlooplandbouw Noord Nederland Kansen in GLB 2014-2020. 17 okt 2013 De Tike Henk Kieft, ETC Ronde Tafel Kringlooplandbouw Noord Nederland Kansen in GLB 2014-2020 17 okt 2013 De Tike Henk Kieft, ETC Gemeenschappelijk landbouwbeleid 2014-2020 Kansen voor Kringloop aanpak Prioriteiten 2 e pijler

Nadere informatie