Information Management. wo-master Universiteit van Amsterdam. 6 maart NVAO Toets Nieuwe Opleiding

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Information Management. wo-master Universiteit van Amsterdam. 6 maart 2009. NVAO Toets Nieuwe Opleiding"

Transcriptie

1 Information Management wo-master Universiteit van Amsterdam 6 maart 2009 NVAO Toets Nieuwe Opleiding Paneladvies

2 Inhoud 1 Samenvattend advies 3 2 Inleiding en verantwoording Werkwijze panel Opbouw paneladvies 6 3 Beschrijving van de opleiding Algemeen Profiel instelling Profiel opleiding 8 4 Beoordeling per onderwerp Doelstellingen opleiding Programma Inzet personeel Voorzieningen Interne kwaliteitszorg Continuïteit 30 5 Overzicht advies 32 Bijlage 1: Samenstelling panel 33 Bijlage 2: Programma site visit 35 Bijlage 3: Overzicht van bestudeerde documenten 36 Bijlage 4: Lijst met afkortingen 37 pagina 2

3 1 Samenvattend advies De Nederlands-Vlaamse Accreditatieorganisatie (NVAO) heeft van de Universiteit Amsterdam (UvA) een aanvraag ontvangen voor een toets nieuwe opleiding met betrekking tot de deeltijdse postinitiële wo-masteropleiding Information Management. De NVAO heeft de aanvraag in behandeling genomen nadat aanvullende informatie over het concrete programma van de voorgaande twee jaar door de instelling gegeven was. De NVAO heeft vervolgens een panel van deskundigen samengesteld met als opdracht de opleiding te toetsen aan het Toetsingskader nieuwe opleidingen hoger onderwijs ingesteld en haar over deze aanvraag te adviseren. Het panel heeft hiertoe het door de UvA opgestelde aanvraagdossier bestudeerd en in besloten vergadering besproken. Op 19 december 2008 heeft het panel een bezoek gebracht aan de opleiding, alwaar met betrokkenen is gesproken over de opleiding. Het panel is tot zijn advies gekomen op basis van het aanvraagdossier, op verzoek van het panel verstrekte aanvullende informatie, het locatiebezoek en na het locatiebezoek ontvangen informatie. De opleiding beoogt mensen op te leiden die op verantwoorde en inspiratievolle wijze invulling geven aan het management van informatie en kennis en de toepassing van daaraan gerelateerde technologieën in organisaties, netwerken van organisaties of de maatschappij als geheel in overwegend seniore management-, advies- of beleidsfuncties. De opleiding concretiseert deze doelstelling door specifiek een aantal verschillende rollen te benoemen: informatiestrateeg, bedrijfsstrategieadviseur, ICT-portfoliomanager, organisatiearchitect, business adviseur en trend watcher De eindkwalificaties van de opleiding zijn gebaseerd op het modelcurriculum voor masteropleidingen van de internationale beroepsorganisatie. Naast deze onderbouwing van de eindkwalificaties heeft de opleiding gezorgd voor een adequate aansluiting van de opleiding met het actuele wetenschappelijke en beroepsmatige referentiekader door een Raad van Advies, editorial en review taken van de kerndocenten, het participeren van docenten in het Prima Vera onderzoeksprogramma, de verbinding van de docenten met een programma voor continue nascholing, de frequente inzet van gastdocenten, en de inbreng van studenten die allen relevante functies bekleden. In het aanvraagdossier worden de eindtermen van de opleiding onderbouwd aan de hand van de Dublin descriptoren. Het panel stelt vast dat het uitstroomniveau, gedefinieerd in kennis en vaardigheden, overeenkomt met het niveau van de wo-master. De opleiding slaagt erin een adequate mix te vinden tussen praktische beroepsvaardigheden en academische vaardigheden Door het schrijven van de masterthesis toont de student aan in staat te zijn zelfstandig wetenschappelijk onderzoek te verrichten. De opleiding is postinitieel en richt zich op werkende professionals. Het multidisciplinaire karakter van de vraagstukken uit de beroepspraktijk van de informatiemanager, die door de opleiding gebruikt worden in het programma, maakt dat de student bij uitstek wordt getraind in het oplossen van multidisciplinaire vraagstukken. De opleiding doet echter geen concessies aan het academisch niveau dat van de student verwacht wordt. Het panel constateert dat de eindtermen en beoogde eindkwalificaties adequaat zijn vertaald in een opleidingsprogramma. Het programma bestaat uit een cursorisch deel en pagina 3

4 het gedeelte voor een masterthesis. Het cursorisch deel wordt gevormd door drie semesters, elk bestaande uit vijf modulen. Het contactonderwijs in deze modulen wordt gevormd door drie aaneengesloten dagen van tezamen acht dagdelen residentieel onderwijs op Château Marquette (Heemskerk). 13 Modulen zijn op deze wijze ingericht, de overige twee modulen vormen tezamen een studiereis. Het aanvraagdossier maakt inzichtelijk welke eindkwalificaties met welke leerdoelen, waar met name worden gerealiseerd. Het didactisch concept en de werkvormen sluiten aan bij de beoogde eindkwalificaties. De inbreng van de beroepspraktijk door zowel gastdocenten als de studenten zelf zorgt daarbij, in combinatie met de inbreng van de wetenschappelijke praktijk door de UvA-docenten, voor een effectieve realisatie van de eindkwalificaties. De wijze van toetsen door middel van referaten, opdrachten en presentaties sluit aan bij de eindkwalificaties en het onderwijsconcept. Wel is panel van mening dat de inzichtelijkheid van de feedback van de beoordeling verbeterd zou moeten worden. Het panel kan zich vinden in de wijze waarop het programma inhoudelijk samenhangt. De verschuiving van kennis, inzicht, begrip, concepten en principes naar verdieping en vernieuwing, vindt op een logische wijze plaats. De totale studielast van de opleiding is begroot op 1680 uur, waarvan 600 uur voor de thesis (inclusief voorbereidingstraject) en 450 uur contacturen. Buiten de contacturen besteedt de student anderhalf tot twee dagen aan de studie. Dit vergt een grote discipline en inzet van de student die de opleiding als deeltijdstudie volgt naast een baan als informatiemanager. De opleiding heeft van haar kant voldoende maatregelen genomen om de studeerbaarheid van het programma te vergroten. Deze betreffen de bewaking van de instroom, het houden van een halfjaarlijks voortgangsgesprek en andere individuele begeleiding, het continue evalueren in de modulen, de concentratie van het onderwijs op drie dagen en het werken in kleine groepen. De opleiding heeft de studeerbaarheid voor instromende hbo-afgestudeerden vergroot door te voorzien in een schakeltraject waarin training in academische vaardigheden is opgenomen. Wel stelt het panel vast dat circa een kwart van de studenten er niet voor kiest om de opleiding met een thesis af te ronden. Het al of niet afronden van de thesis heeft geen relatie met de vooropleiding. Het panel geeft de opleiding ter overweging om maatregelen te treffen (zoals bijvoorbeeld peer review workshops na afloop van het cursorische gedeelte) om het aantal niet-afstudeerders verder terug te dringen. De instromende studenten zijn ervaren professionals, ouder dan 35 jaar, met een afgeronde relevante vooropleiding op bachelor of masterniveau. De inhoud van de opleiding en de wijze waarop deze wordt aangeboden en getoetst sluiten aan bij het kennis- en ervaringsniveau van de student. Het panel heeft een groot aantal mastertheses bekeken. Het panel beoordeelt deze theses als scripties als zijnde op wo-masterniveau en constateert dat de opleiding erin slaagt het gat tussen hbo-bachelor en wo-master te overbruggen. De totale studielast bedraagt 60 ECTS. Hiermee voldoet de opleiding aan de formele eisen met betrekking tot de omvang van het curriculum. Het panel is van mening dat de opleiding erin is geslaagd om bij de samenstelling van het docententeam een goede mix te vinden tussen professionals uit het veld en academici. Het aantal betrokken onderzoekers die een bijdrage leveren aan de ontwikkeling van het vakgebied is zonder meer voldoende, zonder dat de aansluiting bij de professionele praktijk uit het oog wordt verloren. Het panel beoordeelt op basis van de beschikbare informatie de pagina 4

5 hoeveelheid beschikbaar personeel als voldoende. Het panel stelt vast dat het in te zetten personeel gekwalificeerd is voor een inhoudelijke, onderwijskundige en organisatorische realisatie van het programma. De opleiding wordt residentieel verzorgd in Château Marquette te Heemskerk. Château Marquette beschikt over een goede infrastructuur zoals break-out rooms voor werken in kleine groepjes en snel internet. De locatie wordt door de studenten gewaardeerd. Het panel heeft de materiële voorzieningen primair beoordeeld op basis van het aanvraagdossier. De materiële voorzieningen zoals beschreven in het aanvraagdossier zijn toereikend. Het panel stelt vast dat de opleiding voorziet in een gedegen systeem van studiebegeleiding dat recht doet aan de intensiteit en de grote zelfstandigheid die van studenten wordt verwacht. De begeleiding is persoonlijk en waar nodig voldoende intensief. Wel geeft het panel de opleiding ter overweging om aan de begeleiders een meer gestructureerd kader aan te reiken voor de voortgangsbegeleiding. Het panel stelt vast dat de opleiding actief feedback vraagt van studenten, zowel mondeling als schriftelijk. Er is een Raad van Advies die geraadpleegd wordt en een actieve alumnivereniging. Het panel stelt voorts vast dat de opleiding aantoonbaar actie onderneemt op basis van ontvangen feedback. Wel constateert het panel dat er niet wordt gewerkt aan de hand van vooraf vastgestelde streefdoelen, er geen verslaglegging plaatsvindt van de evaluatiegesprekken met de studenten en dat de besprekingen met relevante gremia niet of summier gedocumenteerd worden. Alumni worden niet formeel bij de interne kwaliteitszorg betrokken. Ondanks het feit dat het panel van mening is, dat de systematiek van kwaliteitszorg op deze aspecten kan worden verbeterd, beoordeelt het panel gezien de omvang van de opleiding dit facet wel als voldoende. Het panel constateert dat aan de verplichting van het geven van een afstudeergarantie is voldaan. Studenten die zijn begonnen aan de opleiding zullen deze ook daadwerkelijk af kunnen ronden, ook indien de opleiding onverhoopt zou worden gestaakt. De opleiding wordt reeds twintig jaar aangeboden. De relevante investeringen zijn reeds in het verleden gedaan. Er is geen sprake meer van startinvesteringen. De opleiding is succesvol tot stand gebracht en alle noodzakelijk investeringen zijn reeds in het verleden gedaan. Het panel beoordeelt de opleiding op alle facetten als voldoende. Derhalve adviseert het panel het bestuur van de NVAO positief te besluiten ten aanzien van de kwaliteit van de womasteropleiding Information Management. Den Haag, 6 maart 2009 Namens het panel ter beoordeling van de postinitiële deeltijdse opleiding wo-master Information Management van de Universiteit van Amsterdam, Prof.dr. E.W. Berghout (voorzitter) drs. D.C. Duchatteau, MBA (secretaris) pagina 5

6 2 Inleiding en verantwoording 2.1 Werkwijze panel De NVAO heeft van de Universiteit van Amsterdam een verzoek ontvangen voor een Toets Nieuwe Opleiding voor de wo-masteropleiding Information Management. De NVAO heeft de aanvraag in behandeling genomen nadat aanvullende informatie over het concrete programma van de voorgaande twee jaar door de instelling gegeven was. De NVAO heeft vervolgens een panel van deskundigen ingesteld om het bestuur omtrent deze aanvraag te adviseren. Het panel bestond uit: Prof.dr. E. W. Berghout, hoogleraar Bestuurlijke Informatiekunde, Rijksuniversiteit Groningen; Prof.dr. J.M. Akkermans, hoogleraar Bedrijfsinformatica, Vrije Universiteit Amsterdam; Prof.dr. G.J. Houben, hoogleraar Web Information Systems, Technische Universiteit Delft; Prof. dr. W. Van Grembergen, hoogleraar Economie en Management, Universiteit Antwerpen. Voorzitter van het panel was professor Berghout. Secretaris was Duco Duchatteau. Coördinator voor de NVAO was Adèle Meijer. Alle panelleden hebben een onafhankelijkheids- en geheimhoudingsverklaring ondertekend. De panelleden hebben kennis genomen van het vooraf beschikbaar gestelde aanvraagdossier bestaande uit een zelfevaluatie van 50 pagina s met 125 pagina s in bijlage. Het panel heeft het ontvangen dossier besproken in vergadering op 14 november 2008 ten kantore van de NVAO. Naar aanleiding van deze vergadering heeft het panel aanvullende informatie gevraagd aan de opleiding betreffende de omvang en samenstelling van de staf, de student-docentratio en de behandeling van de instroom. Het panel heeft voorafgaand aan het locatiebezoek van deze aanvullende informatie kennis kunnen nemen. Op 19 december 2008 heeft het panel een locatiebezoek gebracht aan de opleiding. Tijdens dit bezoek heeft het panel gesproken met betrokkenen. Voorts heeft het panel ter plaatse kennis genomen van diverse ter inzage gelegde materialen, waaronder afstudeertheses en de beoordelingen ervan. Het panel heeft dit advies opgesteld op basis van zijn bevindingen uit de schriftelijke informatie, de bevindingen tijdens het locatiebezoek en de nagekomen informatie. 2.2 Opbouw paneladvies In het eerste hoofdstuk van dit advies staat een beknopte samenvatting van het advies. Hoofdstuk 2 beschrijft de werkwijze van het panel en de opbouw van dit advies. Hoofdstuk drie bevat een korte beschrijving van de opleiding. In hoofdstuk 4 staat de beoordeling van de beoogde opleiding per onderwerp beschreven. Achtereenvolgens worden behandeld: - Doelstellingen van de opleiding: domeinspecifieke eisen, master en oriëntatie wo; pagina 6

7 - Programma: eisen wo, relatie tussen doelstellingen en programma, samenhang programma, studielast, instroom en duur; - Inzet personeel: eisen wo, kwantiteit en kwaliteit personeel - Voorzieningen: materiële voorzieningen en studiebegeleiding - Interne kwaliteitszorg: systematische aanpak en betrokkenheid - Continuïteit: afstudeergarantie, investeringen en financiële voorzieningen. In hoofdstuk 5 wordt het advies in een tabel samengevat. Een viertal bijlagen maakt onderdeel uit van dit advies: samenstelling panel, programma locatiebezoek, overzicht van bestudeerde documenten en een lijst met afkortingen. pagina 7

8 3 Beschrijving van de opleiding 3.1 Algemeen Land Instelling Opleiding Niveau Oriëntatie Graad Variant Sector Nederland Universiteit van Amsterdam Information Management master wo Master of Science (MSc) Deeltijd Economie 3.2 Profiel instelling De opleiding wordt verzorgd door de Amsterdam Business School (ABS), onderdeel van de Faculteit Economie en Bedrijfskunde van de Universiteit van Amsterdam (UvA). De UvA behoort tot de grote algemene universiteiten van Europa. De UvA heeft circa medewerkers en verzorgt onderwijs voor circa studenten. Het jaarbudget van de UvA bedraagt ruim 487 miljoen euro. De UvA heeft zeven faculteiten waar onderwijs en onderzoek plaatsvindt op het gebied van de geesteswetenschappen, sociale wetenschappen, economie en bedrijfskunde, rechtsgeleerdheid, natuurwetenschappen, geneeskunde en tandheelkunde. De wetenschappelijke output van de UvA bedraagt jaarlijks zo n wetenschappelijke publicaties. 1 Aan de Faculteit Economie en Bedrijfskunde studeren circa 4000 studenten. Het onderwijs is georganiseerd in twee scholen: de Amsterdam Business School (ABS) en Amsterdam School of Economics (ASE). Zij verzorgen driejarige bachelor- en eenjarige masteropleidingen in de richtingen Economie en Bedrijfskunde, Fiscale Economie, Econometrie en Operationele Research en -als enige in Nederland- Actuariële wetenschappen. Daarnaast bieden de twee scholen postdoctorale opleidingen en andere onderwijsvormen, waaronder maatwerk voor bedrijven, masterclasses, bijscholingen en lezingen. Aan beide scholen zijn onderzoeksinstituten verbonden. 2 Bestuurlijk is de opleiding ondergebracht bij de Stichting Informatie en Management. Deze stichting is onderdeel van de ABS. Bedrijfseconomisch worden de resultaten van de stichting geconsolideerd in de jaarrekening van de Faculteit Economie en Bedrijfskunde. 3.3 Profiel opleiding Algemeen Informatiemanagement (IM) is een relatief jonge managementdiscipline waarvan de inhoud continu in beweging is. Informatiemanagement vraagstukken hebben betrekking op de deelgebieden (1) business, (2) informatie & communicatie en (3) technologie. 1 Bron: 2 Bron: pagina 8

9 De opleiding Informationmanagment van de Universiteit van Amsterdam richt zich in relatie tot ieder van de drie gebieden op a) strategie (richten), b) structuur (inrichten) en c) operations (verrichten). Aldus wordt een matrix gevormd van in totaal drie maal drie is negen vlakken zoals beschreven in het IM-raamwerk van Maes. Dit raamwerk dient als uitgangspunt voor de opleiding. De taken van de informatiemanager liggen dan met name in de verbinding tussen de verschillende vlakken in het IM-raamwerk. De opleiding beoogt studenten op te leiden voor verschillende rollen op de grensgebieden van de verschillende vlakken van het IM-raamwerk. De rollen die de opleiding onderscheidt zijn: informatiestrateeg, bedrijfsstrategieadviseur, ICT-portfoliomanager, organisatiearchitect, business adviseur en trend watcher (zie schema). Business Inf./comm. Technologie Strategie Structuur Operations Schema: informatiemanagement gedefinieerd (Maes) Nieuwe opleiding voor Nederland Een masteropleiding Information Management is niet nieuw voor Nederland. Zo biedt bijvoorbeeld ook TiasNimbas Business School de Executive Master of Information Management aan en bestaan er meerdere contextgerichte masteropleidingen in dit vakgebied zoals de Master of Information Management for Health Care Professionals (TiasNimbas). De masteropleiding aan de UvA onderscheidt zich van deze opleidingen door de inhoud en doelstellingen van de opleiding op te hangen aan het IM-raamwerk van Maes. Dit IMraamwerk fungeert voor de opleiding als een centraal referentiekader. Het raamwerk wordt inmiddels door verschillende toonaangevende bedrijven als KLM en Schiphol, verschillende gemeentes en de politie als referentiekader gehanteerd. Nieuwe opleiding voor de instelling pagina 9

10 Hoewel het een aanvraag in het kader van een Toets Nieuwe Opleiding betreft, wordt de universitaire masteropleiding Information Management reeds sinds twintig jaar aangeboden door de UvA. Studieomvang De totale studieomvang is 60 ECTS (1680 uren), verdeeld over drie semesters. De opleiding bestaat uit een cursorisch deel van 1,5 jaar (drie semesters van elk vijf modulen) en een uitloop van enige maanden voor het schrijven van een masterthesis. pagina 10

11 4 Beoordeling per onderwerp In dit hoofdstuk toetst het panel de aanvraag aan de hand van de zes onderwerpen en negentien facetten uit het toetsingskader. Per facet staan kort samengevat de bevindingen op basis van de informatie die door de UvA aan het panel is verstrekt en de overwegingen en het oordeel van het panel. Tot slot staat per onderwerp een samenvattend oordeel verwoord. 4.1 Doelstellingen opleiding In het Onderwijs- en Examenreglement verwoordt de opleiding de doelstelling van de opleiding als volgt: De EMIM 3 opleiding beoogt mensen op te leiden die op verantwoorde en inspiratievolle wijze invulling geven aan het management van informatie en kennis en de toepassing van daaraan gerelateerde technologieën in organisaties, netwerken van organisaties of de maatschappij als geheel in overwegend seniore management-, advies- of beleidsfuncties. De opleiding concretiseert deze doelstelling door specifiek verschillende rollen te benoemen op de grensgebieden van de verschillende vlakken van het IM-raamwerk. De rollen die de opleiding onderscheidt zijn: informatiestrateeg, bedrijfsstrategieadviseur, ICTportfoliomanager, organisatiearchitect, business adviseur en trend watcher Domeinspecifieke eisen (facet 1.1) De beoogde eindkwalificaties van de opleiding sluiten aan bij de eisen die door (buitenlandse) vakgenoten en de beroepspraktijk gesteld worden aan een opleiding in het betreffende domein (vakgebied/discipline en/of beroepspraktijk) Bevindingen In het aanvraagdossier staan zeven eindkwalificaties benoemd. Drie eindkwalificaties betreffen kennis van theorieën op het gebied van IM, drie eindkwalificaties betreffen het doordenken van beleidsmatige implicaties van nieuwe ontwikkelingen en het doorvoeren ervan, en één eindkwalificatie betreft academische vaardigheden om tot nieuwe, onderbouwde, inzichten te komen. De eindkwalificaties zijn: De afgestudeerde Information Management heeft: 1. inzicht in recente theorieën en de beperkingen daarvan betreffende het management van informatie en kennis in organisaties, netwerken van organisaties en de maatschappij als geheel; 2. inzicht in recente theorieën en ontwikkelingen op het terrein van strategie, management en organisatie voortkomende uit de sociale, economische en media- en communicatiewetenschappen voor zover deze relevant zijn voor het managen van informatie en kennis in organisaties, netwerken en de maatschappij; 3. inzicht in recente theorieën en ontwikkelingen op het terrein van Informatie- en Communicatietechnologie voortkomende uit de informatica en ingenieurswetenschappen voor zover deze relevant zijn voor het managen van informatie en kennis in organisaties, netwerken en de maatschappij; 3 EMIM: Executive Master in Information Management pagina 11

12 4. kennis van de maatschappelijke, strategische en organisatorische implicaties van het toepassen van moderne ICT en kan deze kennis zelfstandig omzetten in beleidsmatige keuzes; 5. de academische vaardigheden om bestaande en nieuwe vraagstukken in het vakgebied innovatief op te lossen, waarin theorie en praktijk worden verbonden en innovatieve resultaten aan het vakgebied kunnen worden toegevoegd; 6. het vermogen te functioneren in posities zoals manager, adviseur of beleidsfunctionaris in multidisciplinaire omgevingen waarin hij/zij vanuit zijn inzicht op het terrein van het management van informatie en kennis regelmatig de rol moet vervullen als brugfunctionaris tussen deskundigen op het gebied van de bedrijfsvoering enerzijds en deskundigen op het terrein van de ICT en ontwerp anderzijds; 7. kennis van en ervaring met academische onderzoeks- en beroepsvaardigheden waarmee bovengenoemde inzichten generatief kunnen worden aangewend zodat de afgestudeerde tot eigen, nieuwe en academisch onderbouwde inzichten kan komen en deze kan toevoegen aan het vakgebied. De eindkwalificaties zijn gebaseerd op een internationaal referentiekader voor masteropleidingen op het gebied van information systems: het door de Association for Information Systems en de Association for Computing Machinery opgestelde modelcurriculum. Ditzelfde referentiekader heeft gediend als uitgangspunt voor het nationale referentiekader van de QANU voor opleidingen op het gebied van Informatiekunde. Waar relevant valt de opleiding terug op referentiekaders van belendende vakgebieden als information science, economie, sociologie of filosofie. Dit is noodzakelijk gezien het multi-disciplinaire karakter van de vraagstukken waarmee de informatiemanager geconfronteerd wordt. Naast deze internationale onderbouwing van de eindkwalificaties heeft de opleiding gezorgd voor een adequate aansluiting van de opleiding met de nationale beroepspraktijk. Deze aansluiting is geborgd door een Raad van Advies, editorial en review taken van de kerndocenten, de verbinding met een programma voor continue nascholing, frequente inzet van gastdocenten, de onderzoekspraktijk van docenten en de inbreng van de studenten die allen relevante functies bekleden. Tevens maakt de opleiding gebruik van een klankbordgroep van vooraanstaande Chief Information Officers die verbonden zijn aan het Conference Committee van de International Conference on Information Management. Aangezien de opleiding reeds 20 jaar bestaat is deze in de gelegenheid geweest meerdere malen te toetsen of de beoogde eindkwalificaties nog in voldoende mate aansluiten bij zowel het wetenschappelijk referentiekader als het beroepenveld. In het verleden heeft de opleiding diverse wijzigingen doorgevoerd om aan te blijven sluiten bij zowel wetenschappelijke als professionele ontwikkelingen. Het panel is van mening dat de opleiding momenteel goed aansluit bij zowel de academische als de professionele ontwikkelingen. Overwegingen Het panel stelt vast dat de eindkwalificaties aan een internationaal referentiekader zijn ontleend. Daarnaast heeft de opleiding gezorgd voor een nauwe aansluiting met de beroepspraktijk. De opleiding wordt tenslotte regelmatig geëvalueerd met onder andere (leden uit) de Raad van Advies, zodat de opleiding kan blijven voldoen aan de domeinspecifieke eisen in een vakgebied dat continu verandert. pagina 12

13 Conclusie Het panel stelt vast dat de beoogde eindkwalificaties van de opleiding aansluiten bij de eisen die door (buitenlandse) vakgenoten en de beroepspraktijk gesteld worden beoordeelt het facet 1.1 Domeinspecifieke eisen derhalve als voldoende Master (facet 1.2) De beoogde eindkwalificaties van de opleiding sluiten aan bij algemene, internationaal geaccepteerde beschrijvingen van de kwalificaties van een master. Bevindingen In het aanvraagdossier worden de eindtermen van de opleiding onderbouwd aan de hand van de Dublin descriptoren. Kennis en inzicht Deze descriptor wordt met name afgedekt door de eerste drie van de zeven in het aanvraagdossier benoemde eindkwalificaties. De student krijgt gedurende de opleiding een mix aangereikt van kennis en inzichten uit handboeken, klassieke en actuele wetenschappelijke publicaties. Toepassen kennis en inzicht Deze descriptor wordt met name afgedekt door de laatste vier van de zeven in het aanvraagdossier benoemde eindkwalificaties. Gedurende de opleiding wordt de student diverse malen uitgedaagd tot het innovatief oplossen van multidisciplinaire vraagstukken. Het is niet de doelstelling van de opleiding om studenten te trainen in het technisch ontwerpen van informatiesystemen, maar in plaats daarvan reflectie en een zekere beschouwelijkheid te realiseren ten aanzien van de eigen information systems managementpraktijk. Oordeelsvorming Ook deze descriptor wordt met name afgedekt door de laatste vier van de zeven in het aanvraagdossier benoemde eindkwalificaties. De afgestudeerde is in de woorden van de opleiding instaat om praktijksituaties vanuit verschillende invalshoeken (multidisciplinair) te beschouwen, opdrachten te (her)interpreteren, benodigde gegevens te verzamelen, zich een oordeel te vormen, dit oordeel te relateren aan alternatieve oordeelsvorming en vraagstukken innovatief op te lossen waarbij een deel van de innovativiteit zit in het samenbrengen van verschillende inzichten. De afgestudeerde is tevens in staat om de implicaties van zijn oplossing te overzien in termen van gevolgen voor de informatievoorziening en de organisatie en deze te vertalen naar een adequaat advies of een adequate veranderingsaanpak. Communicatie In de opleiding doet de student met meerdere opdrachten ervaring op in zowel schriftelijk als mondeling communicatie in het Nederlands en het Engels. Zowel communicatie richting vakspecialisten als communicatie naar een lekenpubliek krijgt aandacht in de opleiding. Leervaardigheden Tijdens de opleiding leert de student vraagstukken uit de praktijk multidisciplinair en op wetenschappelijke wijze te benaderen. De opleiding beoogt door een combinatie van zelfinzicht, zicht op datgene wat de student nog niet weet, zijn leerervaring en de diverse pagina 13

14 oplossingsstrategieën die hij ontwikkelt in de opleiding, bij de student de leervaardigheden te ontwikkelen die hij nodig heeft om vorm te kunnen geven aan levenslang leren en het acteren als reflective practitioner. Een lerende, vragende en reflecterende houding wordt door de opleiding actief gestimuleerd. Overwegingen In het aanvraagdossier wordt het niveau van de eindtermen van de opleiding onderbouwd aan de hand van de Dublin descriptoren. Het panel stelt vast dat de beoogde eindkwalificaties overeenkomen met het niveau van een wo-master. De opleiding slaagt erin een adequate mix te vinden van praktische beroepsvaardigheden en academische vaardigheden. Conclusie Het panel beoordeelt het facet 1.2 Master als voldoende Oriëntatie wo (facet 1.3) De beoogde eindkwalificaties sluiten aan bij de volgende beschrijving van een master in het wo: De beoogde eindkwalificaties zijn ontleend aan eisen vanuit de wetenschappelijke discipline, de internationale wetenschapsbeoefening en voor daarvoor in aanmerking komende opleidingen de relevante praktijk in het toekomstig beroepenveld. Een wo-master heeft de kwalificaties om zelfstandig wetenschappelijk onderzoek te verrichten of multi- en interdisciplinaire vraagstukken op te lossen in een beroepspraktijk waarvoor een wo-opleiding vereist of dienstig is Bevindingen In paragraaf is reeds vermeld dat de beoogde eindkwalificaties zijn gestoeld op een nationaal en internationaal wetenschappelijk referentiekader alsmede op de beroepspraktijk. Eindkwalificatie zeven is expliciet gericht op het zelfstandig verrichten van wetenschappelijk onderzoek en het ontwikkelen van nieuwe kennis. Het multidisciplinaire karakter van de vraagstukken uit de beroepspraktijk van de informatiemanager maakt dat de student bij uitstek wordt getraind in het oplossen van multidisciplinaire vraagstukken. De opleiding is postinitieel en gericht op werkende professionals. De opleiding doet echter geen concessies aan het academisch niveau dat zij van de student verwacht. Overwegingen Het panel stelt vast dat de opleiding voldoet aan de eisen van facet 1.3. Conclusie Het panel beoordeelt het facet 1.3 Oriëntatie wo als voldoende Samenvattend oordeel onderwerp 1 Doelstellingen opleiding Het panel beoordeelt alle onderdelen van onderwerp 1 als voldoende. Het panel beoordeelt het onderwerp doelstellingen opleiding als geheel daarmee ook als voldoende. pagina 14

15 4.2 Programma Het programma bestaat uit een cursorisch deel en het gedeelte voor masterthesis. Het cursorisch deel wordt gevormd door drie semesters, elk bestaande uit vijf modulen. In totaal zijn er derhalve 15 modulen. Het contactonderwijs in deze modulen wordt gevormd door drie aaneengesloten dagen van tezamen acht dagdelen residentieel onderwijs. De studenten verblijven voor dit onderwijs als groep op Château Marquette. Vrijwel alle studenten slapen hier ook gedurende de residentiële dagen. 13 modulen zijn op deze wijze ingericht, de twee overige modulen vormen tezamen een studiereis. Semester 1, Fundamentals Blok Titel blok Onderwerp 1. Sept. Introductie Informatiemanagement Informatiemanagement 2. Okt. Strategie en betekenis Strategie 3. Nov. Organiseren en leiderschap Organiseren 4. Dec. Architectuur en ontwerp Structuur van de informatievoorziening 5. Jan Technologie Technologische ontwikkelingen 1 5. Literatuuronderzoek Boeken en wetenschappelijke artikelen over informatie en informatiemanagement Reisopdracht Voorbereiding van de studiereis. Semester 2, Verdieping Blok Titel blok Onderwerp 6. Feb. Kanalen, ketens en netwerken Strategie (in relatie tot marktbenadering, ketenintegratie en netwerkpositionering) 7. Mrt. Omgaan met oude Structuur van de informatievoorziening (in relatie tot het technologie managen van bestaande technologieën) 8. April Nieuwe technologie Technologische ontwikkelingen 9. Mei Veranderen en innovatie Organiseren (van verandering en innovatie) 10. Juni Informatiemanagement Informatiemanagement Praktijkonderzoek Onderzoek in de praktijk van een organisaties van een van de deelnemers naar een onderwerp dat in dit semester central staat Reisopdracht Vervolg voorbereiding van de studiereis. Semester 3, Vernieuwing Blok Titel blok Onderwerp 11. Sept. Nieuwe overheden Strategie (in relatie tot marktregulatie door overheden of machtige partijen/instituties) 12, 13. Okt. Studiereis Informatiemanagement in internationale context 14. Dec. Publieke Informatieruimte Organiseren en structuur van de informatievoorziening (in de publieke ruimte) 15. Jan. Informatiemanagement Informatiemanagement Thesisopzet Ontwerpen van een onderzoek 12 Thesis Doen van en rapporteren over onderzoek pagina 15

16 4.2.1 Eisen wo (facet 2.1) Het beoogde programma sluit aan bij de volgende criteria voor het programma van een woopleiding Kennisontwikkeling door studenten vindt plaats in interactie tussen het onderwijs en het wetenschappelijk onderzoek binnen relevante disciplines Het programma sluit aan bij ontwikkelingen in de relevante wetenschappelijke discipline(s) door aantoonbare verbanden met actuele wetenschappelijke theorieën. Het programma waarborgt de ontwikkeling van vaardigheden op het gebied van wetenschappelijk onderzoek. Bij daarvoor in aanmerking komende opleidingen heeft het programma aantoonbare verbanden met de actuele praktijk van relevante beroepen. Bevindingen De interactie tussen het onderwijs en het wetenschappelijk onderzoek wordt met name tot stand gebracht door de aansluiting bij de onderzoeksprogramma's van de diverse instellingen waar aan de docenten werken, zoals het Prima Vera research programma van de Universiteit van Amsterdam. De opleiding heeft gezorgd voor een nauwe relatie met de internationale academische wereld. Zo wordt de opleiding onder andere geadviseerd door een Academic Board, bestaande uit internationaal gerenommeerde wetenschappers. Deze Board is lid van de International Academy for Information Management. Studenten dienen regelmatig gebruik te maken van actuele wetenschappelijke literatuur. De meest pregnante voorbeelden hiervan zijn de literatuuropdracht in het eerste semester (zie ook 4.2.2) en de masterthesis. Het panel heeft kennisgenomen van de gehanteerde literatuur en is van mening dat de gekozen literatuur een adequate dekking geeft van de benodigde kennis. Ook verricht de student eigen literatuuronderzoek (in het eerste semester ten behoeve van een literatuurstudie) en bij het schrijven van de masterthesis. Het raadplegen van wetenschappelijke literatuur is echter niet tot deze twee elementen beperkt. Tijdens het locatiebezoek hebben de studenten aangegeven regelmatig wetenschappelijke literatuur te moeten raadplegen voor de opleiding. Het daadwerkelijk aanleren van vaardigheden op het gebied van wetenschappelijk onderzoek wordt primair gerealiseerd door het schrijven van de masterthesis en met de voorbereidende stappen, zoals het goed formuleren van een onderzoeksvraag. Een verbinding met de actuele praktijk wordt gelegd door het uitwerken van cases of mini vraagstukken. De praktijkopdracht in module twee en de thesis na module drie zijn grotere proeven van bekwaamheid in het toepassen van kennis en inzicht. Overwegingen Het panel stelt vast dat in het programma kennisontwikkeling plaatsvindt volgens de eisen die daaraan voor een wo-opleiding gesteld worden. Daarnaast heeft het panel tijdens het locatiebezoek verschillende studieopdrachten en mastertheses bekeken. Het panel is van oordeel dat de opdrachten en de beoordeelde werkstukken blijk geven van het kennis- en toepassingsniveau dat van een wo-masterstudent mag worden verwacht. De theses geven blijk van het ontwikkelde vermogen tot wetenschappelijk onderzoek en de professionele toepassing daarvan. Conclusie Het panel beoordeelt het facet 2.1 Eisen wo als voldoende. pagina 16

17 4.2.2 Relatie tussen doelstelling en programma (facet 2.2) Het beoogde programma, het didactisch concept, de werkvormen en de wijze van toetsing weerspiegelen de te bereiken eindkwalificaties van de opleiding. De te bereiken eindkwalificaties zijn aantoonbaar vertaald in leerdoelen van (onderdelen van) het beoogde programma. Bevindingen Het programma is niet gestructureerd in vakken, maar in modules waarin aan bepaalde thema s wordt gewerkt. In het aanvraagdossier heeft de opleiding de eindkwalificaties geoperationaliseerd in 48 leerdoelen, onderverdeeld in vijf clusters: informatiemanagement, strategie, organiseren, structuur van de informatievoorziening, technische ontwikkeling. In het eerste semester worden de fundamentals van Informatiemanagement en de verschillende aspecten van het gehanteerde raamwerk besproken. In het tweede semester ligt de nadruk op een verdieping, in het derde op de vernieuwing. Omdat in de opleiding steeds dezelfde groep van studenten (het cohort) de gehele opleiding doorloopt en omdat cohorten in samenstelling variëren qua achtergrond en niveau, werkt de opleiding bewust met een flexibele structuur. Een structuur waarin afhankelijk van de samenstelling van het cohort enerzijds, en ontwikkelingen in het vakgebied anderzijds, kan worden gevarieerd met de invulling van de modulen en de precieze leerdoelen. Bij een groep deelnemers voornamelijk afkomstig uit het bedrijfsleven kan zo bijvoorbeeld worden gekozen voor een bijdrage in bijvoorbeeld blok 6 waarin ontwikkelingen op het terrein van supply chain management worden behandeld, terwijl bij groepen uit de overheid een bijdrage op het gebied van keteninformatisering binnen de overheid voor de hand ligt. Vanwege deze flexibele structuur zijn de eindtermen van de opleiding vertaald naar leerdoelen op het niveau van meerdere blokken waarin een onderwerp wordt behandeld op de drie verschillende niveaus. In de aanvullende informatie heeft de opleiding de thema s en concrete leerdoelen van de modulen gegeven van de leergangen en Een aantal van de eindkwalificaties van de opleiding komt met name aan de orde in het thesistraject. Dit traject loopt parallel aan het cursorisch gedeelte van de opleiding, met een toenemende intensiteit, culminerend in het schrijven van de thesis aan het eind van semester drie. Deze wordt doorgaans in het Nederlands, soms in het Engels geschreven. Halverwege de opleiding wordt door een docent Communicatie feedback gegeven op tot dan toe geproduceerde werkstukken in termen van academische schrijfvaardigheid. Naast de inhoudelijke pijler van het Amsterdamse negenvlak kent de opleiding nog een tweede pijler die is gericht op de vorm van het onderwijs: het leermodel learning-bysharing. Dit betekent volgens het aanvraagdossier dat de studenten als gelijkgestemden, maar elk met hun expertise en invalshoek, kennis, interesses en ervaringen met elkaar delen. Docenten presenteren hun ideeën, inzichten en modellen in een continue dialoog met de deelnemers en indirect ook met hun organisaties. Daarbij wordt gebruik gemaakt van hoorcolleges en werkcolleges. Door aangepaste werkvormen (onderzoeksgroep en leergesprek) waarin van rol wordt gewisseld, oefenen de deelnemers hun vermogen in het omzetten van hun visie in concrete resultaten en kritisch te reflecteren op hun werksituatie en hun rol daarin. Docenten nemen daarbij steeds een coachende houding aan. Daarnaast wordt gebruik gemaakt van cases, praktijkoefeningen op locatie en een managementgame. In de aanvullende informatie is precies aangegeven wanneer van welke werkvormen gebruik gemaakt wordt. Het enigszins residentiële karakter van de opleiding dient zowel een logistiek als een didactisch doel. Het contactonderwijs kan zo geconcentreerd worden aangeboden. De opleiding organiseert verder socializing events om de cohesie van de groep te bevorderen. pagina 17

18 De modulen worden doorgaans afgerond met een beperkte opdracht, waarop schriftelijk feedback wordt gegeven. Elk semester wordt afgesloten met een grote opdracht. Het eerste semester wordt afgerond met een literatuuronderzoek. Dit wordt beoordeeld door een panel van drie à vier docenten op basis van een groepspresentatie en groepsdiscussie. Het tweede semester wordt afgerond met een praktijkonderzoek: onderzoek in de praktijk van een organisatie van een van de deelnemers naar een onderwerp dat in dit semester centraal staat. Het praktijkonderzoek leidt tot een onderzoeksopzet voor de thesis en wordt beoordeeld door de begeleider. In het derde semester maken de studenten een studiereis. Deze wordt in een reisopdracht voorbereid in het eerste en tweede semester. Ook deze reisopdracht geldt als een van de grote opdrachten. Het programma kent geen formele tentamens in klassieke zin. Doorlopende toetsing geschiedt aan de hand van participatie, presentaties en kleinere opdrachten. Alle opdrachten worden beschouwd als onderdeel van het examen en moeten met voldoende resultaat worden afgerond. Volgens het aanvraagdossier vindt terugkoppeling van de opdrachten aan de student schriftelijk plaats. Iedere opdracht kent deliverables die samen met een schriftelijke reflectie op de uitvoering van de opdracht door de student worden toegevoegd aan zijn examendossier. De voortgang van de integrale probleemstelling en de opdrachten wordt bewaakt gedurende de begeleidingsmomenten op de woensdagavonden in de blokken 2 t/m 10. De thesis dient een onderwerp te behandelen op het gebied van de integratie van informatie(-technologie) in de strategie en inrichting en/of verandering van organisaties, veelal in de vorm van een theoretische uitdieping aan de hand van reflectie op de literatuur en een praktische toetsing. Ook moet de student zijn masterthesis mondeling verdedigen. Voor de thesis heeft de opleiding concreet en specifiek aangegeven wat er van de thesis verwacht wordt. Voor het examen benoemt de examencommissie uit haar gelederen een subcommissie die uit minimaal drie personen bestaat. Van de commissie maken in ieder geval de voorzitter of een lid van de examencommissie, de begeleider en een tweede deskundige uit het docententeam deel uit. Afhankelijk van de vorm van de thesis kan deze commissie worden uitgebreid met een externe deskundige. Vóór het examen vormt de Examencommissie zich aan de hand van het volledige examendossier een beeld van de examinandus. Op grond van het examendossier komt de commissie tot een beargumenteerd besluit ten aanzien van het al dan niet toekennen van de Masterstitel, waarbij de eindtermen van de opleiding als richtsnoer dienen. Overwegingen Het panel constateert dat de eindtermen en beoogde eindkwalificaties adequaat zijn vertaald in een opleidingsprogramma. Ondanks het flexibele karakter van het programma is het duidelijk welke leerdoelen tot welke eindkwalificaties leiden en waar en hoe dat gebeurt. Het didactisch concept houdt nadrukkelijk rekening met de professionele achtergrond van de studenten. Het betreft postinitieel onderwijs voor werkzame professionals. Door als groep van tussen de 12 en 24 deelnemers intensief met elkaar op te trekken wordt de interactie en de uitwisseling van ideeën tussen de studenten gestimuleerd. De werkvormen voorzien in een adequate kennisontwikkeling en toepassing daarvan. De opzet van toetsing acht het panel in principe valide en betrouwbaar. De wijze van toetsen door middel van een individueel examendossier is in overeenstemming met de achtergrond van de studentenpopulatie en de doelstelling van de opleiding. Het panel heeft pagina 18

19 enkele examendossiers bekeken en heeft daarbij echter wel moeten constateren dat de beoordeling niet inzichtelijk is. De dossiers zijn verschillend van samenstelling, soms is er checklist van competenties afgekruist, soms is er een globale korte beoordeling van een groepsopdracht. Andere vormen van feedback zijn niet aangetroffen. Ook feedback van een persoonlijke begeleider is niet aangetroffen. Het panel adviseert daarom de opleiding op dit punt verbeteringen te treffen. Conclusie Het panel beoordeelt het facet 2.2 Relatie tussen doelstelling en programma als voldoende Samenhang programma (facet 2.3) Het beoogde programma is inhoudelijk samenhangend. Bevindingen Het programma kent een logische opbouw. De opbouw van het programma beweegt zich van inleidend naar verdiepend en vernieuwend. In het eerste semester ligt meer nadruk op kennis, inzicht, begrip, concepten en principes. Dit sluit aan bij de grote opdracht van semester een: de literatuuropdracht. In semester twee verschuift het accent naar analyse, evaluatie en synthese. In de tweede grote opdracht (de praktijkopdracht) moet de student laten zien dat hij een multidisciplinair probleem kan analyseren en op basis van wetenschappelijke inzichten oplossingen aan kan dragen en deze kan communiceren naar zowel leken als vakspecialisten. In het derde semester wordt de context verruimd door de internationale studiereis. Inhoudelijk verschuift de nadruk van verdieping naar vernieuwing, uiteindelijk resulterend in de masterthesis. Uit de auditgesprekken is gebleken dat er één keer per jaar afstemming plaatsvindt door de docenten onderling tijdens een onderwijsdag. De kerndocenten houden zicht op de gebruikte literatuur en de inhoud van de modulen. Overwegingen Het panel kan zich vinden in de wijze waarop het programma inhoudelijk is georganiseerd. De verschuiving van kennis, inzicht, begrip, concepten en principes naar verdieping en vernieuwing, vindt bewust en op een logische wijze plaats. Tijdens het locatiebezoek is in het gesprek met de studenten getoetst hoe zij de samenhang van het programma beoordeelden. Het panel stelt vast dat ook de studenten het curriculum als samenhangend beoordelen. Dit geldt zowel voor de modulen afzonderlijk als voor het programma als geheel. Conclusie Het panel concludeert dat het programma inhoudelijk samenhangend is en beoordeelt het facet 2.3 Samenhang programma als voldoende Studielast (facet 2.4) Het beoogde programma is studeerbaar doordat factoren die betrekking hebben op dat programma en die de studievoortgang belemmeren zoveel mogelijk worden weggenomen. Bevindingen De totale studielast van de opleiding is begroot op 2000 uur, waarvan 600 uur voor de thesis (inclusief voorbereidingstraject) en 450 uur contacturen. Derhalve resteert nog 950 pagina 19

20 uur voor zelfstudie en de opdrachten. Dit komt grosso modo overeen met de beleving van de studenten die aangeven anderhalf tot twee dagen per week aan de studie te besteden. Dit vergt een grote discipline en inzet van de student die de opleiding als deeltijdstudie volgt naast een baan als informatiemanager. De opleiding heeft een aantal maatregelen genomen om de studeerbaarheid van het programma te vergroten. Deze betreffen de bewaking van de instroom, het houden van een halfjaarlijks voortgangsgesprek en andere individuele begeleiding, het continue evalueren in de modulen, de concentratie van het onderwijs op drie dagen en het werken in kleine groepen. De opleiding heeft de studeerbaarheid voor instromende hbo-afgestudeerden vergroot door meer training in academische vaardigheden in het programma op te nemen. De uitval van studenten is erg hoog geweest (tot 50%, cohort ) en bedraagt nog 25%. Dit element is nadrukkelijk besproken met het opleidingsmanagement. Tot aan het thesistraject valt vrijwel geen enkele student uit. De grote uitval is gelegen in het thesis traject. Het opleidingsmanagement heeft drie oorzaken geïdentificeerd om deze hoge uitval te verklaren: Niet iedere student ambieert de academische graad (velen hebben reeds een ba of ma titel) of de academische vaardigheden die men ontwikkelt bij het schrijven van een thesis. Een aantal studenten vindt dat met het cursorisch onderwijs een voldoende rendement is behaald en acht de benodigde inspanning voor het schrijven van een thesis te hoog voor wat er voor hem als professional tegenover staat. Nadat de modulen zijn afgerond neemt veelal de druk vanuit de werkgever om weer voltijds beschikbaar te zijn toe. Tussen de modulen en het thesistraject zat een scherpe cesuur. De regelmaat valt weg, de groep valt uiteen en de sociale druk om aan de opleiding te werken verdwijnt. Om deze grote uitval tegen te gaan is het thesis voorbereidingstraject naar eerder in de studie verplaatst, zodat de student binnen de context van het residentiële onderwijs reeds met zijn afstudeerscriptie bezig is. Door deze maatregel is het rendement van de opleiding verhoogd. Het rendement van de laatste vijf cohorten die de opleiding geheel hebben afgerond bedraagt 75%. Overwegingen Het panel constateert dat de opleiding een aantal maatregelen heeft genomen om de studeerbaarheid van het programma te bevorderen. Studenten geven aan dat de studielast momenteel hoog, maar niet te hoog is. Het semi-residentiële karakter van de opleiding wordt door de studenten gewaardeerd. Het panel geeft de opleiding ter overweging om ook nadat de residentiële modulen zijn afgerond de studenten een structuur aan te bieden om het cohort, en daarmee de sociale druk en collegiale steun, in stand te houden, bijvoorbeeld in de vorm van peer review workshops. Alles overwegende is het panel van oordeel dat de opleiding voldoende maatregelen neemt om de studeerbaarheid te bevorderen. De opleiding heeft aangetoond waar nodig aanvullende maatregelen te nemen. Derhalve heeft het panel er vertrouwen in dat de opleiding factoren die betrekking hebben op het programma en die de studievoortgang belemmeren waar mogelijk wegneemt. Conclusie Het panel beoordeelt het facet 2.4 Studielast als voldoende. pagina 20

21 4.2.5 Instroom (facet 2.5) Het beoogde programma sluit qua vorm en inhoud aan bij de kwalificaties van de instromende studenten. Bevindingen Instroomniveau Tot de masteropleiding worden alleen studenten toegelaten die vooraf aan door de opleiding gestelde eisen voldoen: een academische, hbo- of daaraan gelijk te stellen vooropleiding, minimaal vijf jaar bedrijfservaring in profit- of non-profit organisaties, bij voorkeur in een managementfunctie, basiskennis van informatiesystemen en bedrijfskunde, kennis van de Engelse taal op conversatie niveau, geschiktheid om een bijdrage te leveren aan het gezamenlijke leerproces. De jongste student is 36 jaar. In de regel hebben studenten 10 jaar of meer werkervaring. Het programma is hierop afgesteld. Voor toelating vindt een oriënterend intakegesprek plaats. Dit vindt doorgaans plaats nog voordat de student binnen zijn organisatie financiering voor de opleiding heeft geregeld. Het oriënterend gesprek is bedoeld om de student een inschatting te kunnen laten maken van de kans dat hij wordt aangenomen, wanneer hij zich formeel aanmeldt. Na aanmelding vindt een formeel selectiegesprek plaats waarin naast toetsing aan de instroomcriteria aandacht is voor motivatie en persoonlijke leerdoelen. Het panel heeft geen gedetailleerd zicht kunnen krijgen van het percentage geaccepteerde studenten of redenen van afwijzing, daar alleen succesvolle aanmeldingen worden geadministreerd. Naar schatting van de opleiding wordt circa tweederde van de kandidaten aangenomen. Ongeveer een derde hiervan dient nog zelfstandig een deficiëntie weg te werken. Overwegingen Het panel heeft kennis genomen van de selectieprocedure en toelatingscriteria. In zijn algemeenheid sluit het programma zowel qua inhoud als qua vorm goed aan bij het instroomniveau van de studenten. Het was het panel opgevallen dat het mogelijk is om met een hbo-bachelorgraad rechtstreeks in te stromen in dit wo masterprogramma. Dit zonder aanvullende scholing of schakeljaar. Op basis van het aanvraagdossier had het panel de zorg dat hbo-bachelors moeite zouden ondervinden bij het realiseren van de beoogde wetenschappelijke eindkwalificaties. Tijdens het locatiebezoek heeft het panel dit onderwerp nadrukkelijk besproken met het opleidingsmanagement. In de beginjaren van de opleiding bleek dit inderdaad het geval. Sindsdien kent de opleiding een deficiëntieprogramma op dezelfde tijden en leslocatie als de opleiding zelf dat bestaat uit aan de opleiding aangepaste modulen, waarvan de omvang aangepast wordt aan de individuele student. Dit deficiëntieprogramma is in de aanvraag als onderdeel van de opleiding beschreven, maar bleek daar los van te moeten worden gezien. In het deficiëntieprogramma wordt aandacht besteed aan het gebruiken en beoordelen van wetenschappelijke literatuur en het schrijven van werkstukken en scripties op academisch niveau. Het is de ervaring van de opleiding dat studenten met een hbo-opleiding na toelating net zo goed presteren als studenten met een wo-opleiding als vooropleiding. Daar het panel op dit onderwerp de nodige zorg had, heeft het panel een groot aantal mastertheses bekeken. Het panel beoordeelt deze theses als scripties op wo-masterniveau en concludeert dat de opleiding er kennelijk in slaagt het gat tussen hbo-bachelor en wo-master te overbruggen. pagina 21

Toelichting beoordelingskader bij beoordeling postinitiële wo-master opleidingen in Nederland

Toelichting beoordelingskader bij beoordeling postinitiële wo-master opleidingen in Nederland Toelichting beoordelingskader bij beoordeling postinitiële wo-master opleidingen in Nederland Het is aan het beoordelingspanel om te bepalen of deze toelichting relevant is bij de beoordeling van de onderhavige

Nadere informatie

Accreditatiekader bestaande opleidingen hoger onderwijs [hbo-bachelor]: uitwerking voor Associate degree-programma s tijdens de pilotfase

Accreditatiekader bestaande opleidingen hoger onderwijs [hbo-bachelor]: uitwerking voor Associate degree-programma s tijdens de pilotfase Accreditatiekader bestaande opleidingen hoger onderwijs [hbo-bachelor]: uitwerking voor Associate degree-programma s tijdens de pilotfase 11 februari 2008 Inhoud 1 Inleiding 3 2 Accreditatiekader, toegespitst

Nadere informatie

Management & Organisatie

Management & Organisatie Management & Organisatie Algemeen De opleiding Bedrijfskunde MER (deeltijd) wordt verzorgd door het Instituut voor Bedrijfskunde, Hanzehogeschool Groningen. Steeds meer krijgen organisaties te maken met

Nadere informatie

Opleidingsstatuut Bacheloropleiding Automotive Studiejaar 2015 2016. Regeling Externe toezichthouders bij examens

Opleidingsstatuut Bacheloropleiding Automotive Studiejaar 2015 2016. Regeling Externe toezichthouders bij examens Opleidingsstatuut Bacheloropleiding Automotive Studiejaar 2015 2016 Regeling Externe toezichthouders bij examens Inhoudsopgave 1. Positie en benoeming externe toezichthouders... 3 2. Taak externe toezichthouder

Nadere informatie

Bijzonder kenmerk Kleinschalig en intensief onderwijs

Bijzonder kenmerk Kleinschalig en intensief onderwijs Bijzonder kenmerk Kleinschalig en intensief onderwijs 4 november 2011 Inhoud 1 Inleiding 3 2 Beoordelingskader 4 3 Procedure 6 pagina 2 1 Inleiding Instellingsbesturen kunnen voor opleidingen met kleinschalig,

Nadere informatie

Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Bewegingstechnologie van De Haagse Hogeschool

Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Bewegingstechnologie van De Haagse Hogeschool NAO nederlands- vlaamse accreditatieorganisatie Besluit Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Bewegingstechnologie van De Haagse Hogeschool Datum: 1 oktober

Nadere informatie

FACULTEIT DER NATUURWETENSCHAPPEN, WISKUNDE EN INFORMATICA. ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING Masterschool Life and Earth Sciences studiejaar 2008-2009

FACULTEIT DER NATUURWETENSCHAPPEN, WISKUNDE EN INFORMATICA. ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING Masterschool Life and Earth Sciences studiejaar 2008-2009 UNIVERSITEIT VAN AMSTERDAM FACULTEIT DER NATUURWETENSCHAPPEN, WISKUNDE EN INFORMATICA ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING Masterschool Life and Earth Sciences studiejaar 2008-2009 DE MASTEROPLEIDING BIOMEDICAL

Nadere informatie

Besluit. College van bestuur. Hogeschool van Amsterdam. Postbus 931 1000 AX AMSTERDAM

Besluit. College van bestuur. Hogeschool van Amsterdam. Postbus 931 1000 AX AMSTERDAM College van bestuur Hogeschool van Amsterdam Postbus 931 1000 AX AMSTERDAM Besluit Besluit strekkende tot positieve beoordeling van een aanvraag Toets nieuwe opleiding hbo-master Integraal Leiderschap

Nadere informatie

Oordeel Positief oordeel over de kwaliteit van de nieuwe opleiding hbo-master Techno MBA van de Universiteit van de Nederlandse Antillen

Oordeel Positief oordeel over de kwaliteit van de nieuwe opleiding hbo-master Techno MBA van de Universiteit van de Nederlandse Antillen se a ccr e ditat eorga nisati e Oordeel Positief oordeel over de kwaliteit van de nieuwe opleiding hbomaster Techno MBA van de Universiteit van de Nederlandse Antillen datum 27 januari 2014 ondeniverp

Nadere informatie

Voor het programma van de opleiding gelden geen aanvullende toelatingsvoorwaarden.

Voor het programma van de opleiding gelden geen aanvullende toelatingsvoorwaarden. Opleidingsspecifiek deel Art.2.1 toelatingseisen opleiding Toelaatbaar tot de opleiding is de bezitter van een Nederlands of een buitenlands diploma van hoger onderwijs die aantoont te beschikken over

Nadere informatie

ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING. Faculteit der Filosofie, Theologie en Religiewetenschappen. Deel 2 (Opleidingsspecifiek deel): Bachelor Wijsbegeerte

ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING. Faculteit der Filosofie, Theologie en Religiewetenschappen. Deel 2 (Opleidingsspecifiek deel): Bachelor Wijsbegeerte ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING 2015-2016 Faculteit der Filosofie, Theologie en Religiewetenschappen Deel 2 (Opleidingsspecifiek deel): Bachelor Wijsbegeerte Deze onderwijs- en examenregeling (OER-FFTR) treedt

Nadere informatie

ICLON Powerpoint sjabloon

ICLON Powerpoint sjabloon ICLON Powerpoint sjabloon Een voorbeeld van een ICLON presentatie Piet Presentator & Co Copresentator (ICLON) Coby Collega (Leiden University) Max Medewerker (Instituut voor Cooperatie) [Congresnaam, Plaats,

Nadere informatie

Samenvatting aanvraag

Samenvatting aanvraag Samenvatting aanvraag Algemeen Soort aanvraag (kruis aan wat van toepassing Nieuwe opleiding is): Nieuw Ad programma Nieuwe hbo master Nieuwe joint degree 1 Verplaatsing bestaande opleiding Nevenvestiging

Nadere informatie

Handreiking aanvraag Toets Nieuwe Opleiding Nederland

Handreiking aanvraag Toets Nieuwe Opleiding Nederland Handreiking aanvraag Toets Nieuwe Opleiding Nederland 17 december 2015 Inhoud 1 Inleiding 3 2 Wanneer een Toets Nieuwe Opleiding? 4 3 Werkwijze Toets Nieuwe Opleiding 5 4 Aanvraagdossier ten behoeve van

Nadere informatie

Beoordelingskader Pilot Bijzonder Kenmerk Ondernemen

Beoordelingskader Pilot Bijzonder Kenmerk Ondernemen Beoordelingskader Pilot Bijzonder Kenmerk Ondernemen 22 november 2011 Inhoud 1 Inleiding 3 2 Beoordeling van het bijzonder kenmerk ondernemen 5 2.1 Uitgangspunten voor de beoordeling van het bijzonder

Nadere informatie

Deel B van de onderwijs- en examenregeling voor de duale masteropleiding Communicatie- en informatiewetenschappen, 90 EC, 2014-2015

Deel B van de onderwijs- en examenregeling voor de duale masteropleiding Communicatie- en informatiewetenschappen, 90 EC, 2014-2015 Deel B van de onderwijs- en examenregeling voor de duale masteropleiding Communicatie- en informatiewetenschappen, 90 EC, 2014-2015 1 Algemene bepalingen Artikel 1.1 Toepasselijkheid van de regeling Deze

Nadere informatie

Samenvatting aanvraag. Bijlage 8

Samenvatting aanvraag. Bijlage 8 Samenvatting aanvraag Bijlage 8 Samenvatting aanvraag Algemeen Soort aanvraag (kruis aan wat van toepassing is): X Nieuwe opleiding Nieuw Ad programma Nieuwe hbo master Nieuwe joint degree 1 Verplaatsing

Nadere informatie

Aanvraagformulier Nieuwe opleiding macrodoelmatigheidstoets beleidsregel 2014

Aanvraagformulier Nieuwe opleiding macrodoelmatigheidstoets beleidsregel 2014 S AMENVATTI NG Ok t ober2015 Aanvraagformulier Nieuwe opleiding macrodoelmatigheidstoets beleidsregel 2014 Basisgegevens Soort aanvraag (kruis aan wat van toepassing is): X Nieuwe opleiding Nieuw Ad programma

Nadere informatie

BIJ DIE WERELD WIL IK HOREN! HANS ROMKEMA 3 MAART 2010, DEN HAAG

BIJ DIE WERELD WIL IK HOREN! HANS ROMKEMA 3 MAART 2010, DEN HAAG BIJ DIE WERELD WIL IK HOREN! HANS ROMKEMA 3 MAART 2010, DEN HAAG STUDENTEN DOEN UITSPRAKEN OVER DE ACADEMISCHE WERELD, HET VAKGEBIED EN HET BEROEPENVELD.. onderzoek niet zo saai als ik dacht werken in

Nadere informatie

MBAprogramma. MBA in Innovation & Technology (MIT) Polytechnic College Suriname. TSM Business School Nederland. Lectoraat

MBAprogramma. MBA in Innovation & Technology (MIT) Polytechnic College Suriname. TSM Business School Nederland. Lectoraat MBAprogramma MBA in Innovation & Technology (MIT) Polytechnic College Suriname TSM Business School Nederland Lectoraat Duurzaamheid & Ondernemerschap Dr. Paul C. J. Linders 2 Inleiding In de afgelopen

Nadere informatie

Toetsplan Bacheloropleiding Informatiekunde 2014-2015

Toetsplan Bacheloropleiding Informatiekunde 2014-2015 Toetsplan Bacheloropleiding 2014-2015 BA 1 IK Blok 1 Blok 2 Blok 3 Blok 4 7 collegewekeweken 3 toetsweken 7 college- 2 blok 1 weken blok 2 weken blok 3 toetsweken blok 4 opdrachten schr. tent. schr. tent.

Nadere informatie

BESTUURSKUNDE BESTUREN VAN VEILIGHEID

BESTUURSKUNDE BESTUREN VAN VEILIGHEID BESTUURSKUNDE BESTUREN VAN VEILIGHEID BESTUURSKUNDE: BESTUREN VAN VEILIGHEID > Een unieke combinatie van algemene bestuurskundevakken en vakken die zich toeleggen op het besturen van veiligheid; algemene

Nadere informatie

Beschrijving Basiskwalificatie onderwijs

Beschrijving Basiskwalificatie onderwijs universitair onderwijscentrum groningen hoger onderwijs Beschrijving Basiskwalificatie onderwijs 2008-2009 september 2008 Basiskwalificatie onderwijs 2 Wat is de basiskwalificatie onderwijs (BKO)? De basiskwalificatie

Nadere informatie

10 Masteropleiding Filosofie & Maatschappij

10 Masteropleiding Filosofie & Maatschappij 10 Masteropleiding Filosofie & Maatschappij 10.1 Inleiding Dit hoofdstuk bevat gedetailleerde informatie over de doelstellingen, eindkwalificaties en opbouw van de Masteropleiding Filosofie & Maatschappij.

Nadere informatie

MSc Management van de Publieke Sector

MSc Management van de Publieke Sector MSc Management van de Publieke Sector September 2015 augustus 2016 Management van de Publieke Sector (MPS) Voor wie bedoeld? Het profiel van het programma De organisatie van het programma Het curriculum

Nadere informatie

Juridische kennis en professionele vaardigheden

Juridische kennis en professionele vaardigheden Eindtermen Bachelor Rechtsgeleerdheid master rechtsgeleerdheid De bachelor heeft kennis van en inzicht in het geldende recht alsmede recht met elkaar verbonden zijn. De bachelor is in staat om vanuit het

Nadere informatie

Toetsing en beoordeling en de beperkte opleidingsbeoordeling

Toetsing en beoordeling en de beperkte opleidingsbeoordeling Toetsing en beoordeling en de beperkte opleidingsbeoordeling Conferentie Onderwijsinspectie, Amersfoort, 20 mei 2015 Sietze Looijenga, QANU In deze workshop: Hoe wordt in visitaties aandacht besteed aan

Nadere informatie

Format samenvatting aanvraag. Opmerking vooraf

Format samenvatting aanvraag. Opmerking vooraf Format samenvatting aanvraag Opmerking vooraf Mocht u de voorkeur geven aan openbaarmaking van de gehele aanvraag in plaats van uitsluitend onderstaande samenvatting dan kunt u dat kenbaar maken bij het

Nadere informatie

Additionele beoordeling Faculteit der Rechtsgeleerdheid Universiteit Maastricht

Additionele beoordeling Faculteit der Rechtsgeleerdheid Universiteit Maastricht Additionele beoordeling Faculteit der Rechtsgeleerdheid Universiteit Maastricht Dit rapport hoort bij het rapport Rechtsgeleerdheid (VSNU, juli 2004) van de ongedeelde opleiding Nederlands Recht, Fiscaal

Nadere informatie

BROCHURE 2015- POSTBACHELOR OPLEIDING ACCOUNTANT- ADMINISTRATIECONSULENT

BROCHURE 2015- POSTBACHELOR OPLEIDING ACCOUNTANT- ADMINISTRATIECONSULENT BROCHURE 2015-2016 POSTBACHELOR OPLEIDING ACCOUNTANT- ADMINISTRATIECONSULENT Deficiëntieprogramma voor bachelors Bedrijfseconomie Hoofdprogramma voor bachelors Accountancy H. Verheggen Zuyd Hogeschool

Nadere informatie

wo-master of Real Estate Amsterdam School of Real Estate 26 juni 2011 NVAO Toets Nieuwe Opleiding

wo-master of Real Estate Amsterdam School of Real Estate 26 juni 2011 NVAO Toets Nieuwe Opleiding wo-master of Real Estate Amsterdam School of Real Estate 26 juni 2011 NVAO Toets Nieuwe Opleiding Paneladvies Inhoud 1 Samenvattend advies 4 2 Inleiding en verantwoording 6 2.1 Werkwijze panel 6 2.2 Opbouw

Nadere informatie

and lt van de Open Universiteit Open Universiteit Nederland wo-master Business Process Management and lt (60 ECTS) 20 december 2012

and lt van de Open Universiteit Open Universiteit Nederland wo-master Business Process Management and lt (60 ECTS) 20 december 2012 s e accr e d tat eo rga nisat e Besluit Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding wo-master Business Process Management and lt van de Open Universiteit Nederland datum I 2 november

Nadere informatie

Conceptkaders HBO5 3 november 2009

Conceptkaders HBO5 3 november 2009 Conceptkaders HBO5 3 november 2009 Inhoud 1 Inleiding 3 2 Toetsing van tot HBO 5 om te vormen opleidingen 5 2.1 Opzet 5 2.2 Beoordelingskader voor tot HBO 5 om te vormen opleidingen 6 2.2.1 Basisgegevens

Nadere informatie

Maak de sprong naar de opleiding tot registercontroller. business in control

Maak de sprong naar de opleiding tot registercontroller. business in control Alleen de top biedt het perspectief Maak de sprong naar de opleiding tot registercontroller business in control De registercontroller als business partner voor het management De functie van controller

Nadere informatie

Studiehandleiding Ba-scriptie Kunsten, Cultuur en Media

Studiehandleiding Ba-scriptie Kunsten, Cultuur en Media Studiehandleiding Ba-scriptie Kunsten, Cultuur en Media Titel: Ba-scriptie Kunsten, Cultuur en Media Vakcode: LWX999B10 Opleiding: Kunsten, Cultuur en Media Studiefase: Bachelor 3 e jaar/ KCM Major Periode:

Nadere informatie

ONDERZOEKSVERSLAG. Rapportage van de toetsing van. Universiteit Utrecht Master Natuurwetenschappen en Bedrijf. Croho-registratienummer: 60710

ONDERZOEKSVERSLAG. Rapportage van de toetsing van. Universiteit Utrecht Master Natuurwetenschappen en Bedrijf. Croho-registratienummer: 60710 ONDERZOEKSVERSLAG Rapportage van de toetsing van Master Natuurwetenschappen en Bedrijf Croho-registratienummer: 60710 aan het NVAO Accreditatiekader De visitatie vond plaats op 29 mei 2007, 6 juni 2007

Nadere informatie

BROCHURE 2012- POSTBACHELOR OPLEIDING ACCOUNTANT- ADMINISTRATIECONSULENT

BROCHURE 2012- POSTBACHELOR OPLEIDING ACCOUNTANT- ADMINISTRATIECONSULENT BROCHURE 2012-2013 POSTBACHELOR OPLEIDING ACCOUNTANT- ADMINISTRATIECONSULENT Deficiëntieprogramma voor bachelors Bedrijfseconomie Hoofdprogramma voor bachelors Accountancy H. Verheggen Hogeschool Zuyd

Nadere informatie

Artikel Tekst 2.1 Toelatingseisen opleiding Voor toelating tot de opleiding Mediastudies komt in aanmerking de bezitter van

Artikel Tekst 2.1 Toelatingseisen opleiding Voor toelating tot de opleiding Mediastudies komt in aanmerking de bezitter van Opleidingsspecifieke deel OER, 2016-2017 Opleiding / programma: Mediastudies/ Film- en televisiewetenschap; New Media and Digital Culture (voorheen Nieuwe media en digitale cultuur, see English EER) Artikel

Nadere informatie

MPA. Master of Public Administration. Nederlandse School voor Openbaar Bestuur

MPA. Master of Public Administration. Nederlandse School voor Openbaar Bestuur MPA Master of Public Administration Nederlandse School voor Openbaar Bestuur Voorwoord De NSOB wil opleiden voor een hoogwaardig openbaar bestuur. Met geavanceerde en uitdagende opleidingen voor het topsegment

Nadere informatie

Besluit Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding wo-master Psychologie van de Radboud Universiteit Nijmegen

Besluit Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding wo-master Psychologie van de Radboud Universiteit Nijmegen n ederlan ds - u I a a m se a ccreditatí eo rga ni sati e Besluit Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding wo-master Psychologie van de Radboud Universiteit Nijmegen datum

Nadere informatie

ONDERZOEKSVERSLAG. Rapportage van de Toets Nieuwe Opleiding van. Master of Studies in Real Estate. Amsterdam School of Real Estate

ONDERZOEKSVERSLAG. Rapportage van de Toets Nieuwe Opleiding van. Master of Studies in Real Estate. Amsterdam School of Real Estate ONDERZOEKSVERSLAG Rapportage van de Toets Nieuwe Opleiding van Amsterdam School of Real Estate aan het NVAO Toetsingskader voor nieuwe opleidingen De visitatie vond plaats op 4 april 2007 Inhoud van het

Nadere informatie

ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING studiejaar 2010-2011. Deel B. HOOFDSTUK 1 - Doelstellingen en eindtermen van de opleiding

ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING studiejaar 2010-2011. Deel B. HOOFDSTUK 1 - Doelstellingen en eindtermen van de opleiding UNIVERSITEIT VAN AMSTERDAM FACULTEIT DER NATUURWETENSCHAPPEN, WISKUNDE EN INFORMATICA ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING studiejaar 2010-2011 Deel B MASTEROPLEIDING SOFTWARE ENGINEERING 1 september 2010 HOOFDSTUK

Nadere informatie

Besluit Besluit strekkende tot het verlenen van accred tatie aan de opleiding wo-master Computer Science van de Open Universiteit

Besluit Besluit strekkende tot het verlenen van accred tatie aan de opleiding wo-master Computer Science van de Open Universiteit n ede rl an ds - u I a a mse a ccre ditati eor ga ni sati e Besluit Besluit strekkende tot het verlenen van accred tatie aan de opleiding wo-master Computer Science van de Open Universiteit datum 31 iuli

Nadere informatie

Besluit. College van bestuur. Hanzehogeschool Groningen. Postbus 30030 9700 RM GRONINGEN

Besluit. College van bestuur. Hanzehogeschool Groningen. Postbus 30030 9700 RM GRONINGEN College van bestuur Hanzehogeschool Groningen Postbus 30030 9700 RM GRONINGEN Besluit Besluit strekkende tot een positieve beoordeling van een aanvraag om accreditatie van de opleiding hbo-bachelor Facility

Nadere informatie

Beoordelingskader. Advies panel. Gegevens. Variant. 30 mei2012 3 juli 2012. Datum locatiebezoek Datum paneladvies

Beoordelingskader. Advies panel. Gegevens. Variant. 30 mei2012 3 juli 2012. Datum locatiebezoek Datum paneladvies Besluit strekkende tot een beoordeling positief onder voorwaarden van een aanvraeg toets nieuwe opleiding van de opleiding hbo-master Advanced Health lnformatics Practice van de Hogeschool lnholland datum

Nadere informatie

Wanneer is onderzoek goed: de kwaliteitscriteria

Wanneer is onderzoek goed: de kwaliteitscriteria Management, finance en recht Wanneer is onderzoek goed: de kwaliteitscriteria De verwarring voorbij Naar hernieuwd zelfvertrouwen Congres Praktijkgericht onderzoek in het HBO Amersfoort, 11 december 2012

Nadere informatie

Informatievergadering. Hervisitatie Specifieke lerarenopleiding

Informatievergadering. Hervisitatie Specifieke lerarenopleiding Informatievergadering Hervisitatie Specifieke lerarenopleiding Wie zijn we? Besluit Vlaamse Regering Visitatieprotocol Planning ZER en beoordelingskader Visitatieproces Visitatiecommissie 23/04/2014 2

Nadere informatie

Programma van toetsing

Programma van toetsing Programma van toetsing Inleiding In samenwerking met onderwijskundige experts hebben we ons programma van toetsing ontworpen. Het programma van toetsing is gevarieerd en bevat naast kennistoetsen en beoordelingen

Nadere informatie

Minor in het buitenland 2016-2017 Mogelijkheden bij de opleiding Geneeskunde

Minor in het buitenland 2016-2017 Mogelijkheden bij de opleiding Geneeskunde Internationalisering Minor in het buitenland 2016-2017 Mogelijkheden bij de opleiding Geneeskunde Minor algemeen Alle studenten van de Erasmus Universiteit Rotterdam (EUR) volgen in het derde Bachelorjaar

Nadere informatie

Wo-ma Accounting, Auditing and Control Erasmus Universiteit Rotterdam. 28 juli 2009. NVAO Toets Nieuwe Opleiding

Wo-ma Accounting, Auditing and Control Erasmus Universiteit Rotterdam. 28 juli 2009. NVAO Toets Nieuwe Opleiding Wo-ma Accounting, Auditing and Control Erasmus Universiteit Rotterdam 28 juli 2009 NVAO Toets Nieuwe Opleiding Paneladvies 1 Samenvattend advies 3 2 Inleiding en verantwoording 6 2.1 Werkwijze panel 6

Nadere informatie

Voorlichtingsdag Bedrijfskunde. Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde

Voorlichtingsdag Bedrijfskunde. Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde Voorlichtingsdag Bedrijfskunde Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde PROGRAMMA Bedrijfskunde@VU: hoe, wat en waarom? Prof. dr. W.E.H. Dullaert, Opleidingsdirecteur bachelor bedrijfskunde

Nadere informatie

wo-ma Master of Public Information Management Erasmus Universiteit Rotterdam 14-02-2011 NVAO Toets Nieuwe Opleiding

wo-ma Master of Public Information Management Erasmus Universiteit Rotterdam 14-02-2011 NVAO Toets Nieuwe Opleiding wo-ma Master of Public Information Management Erasmus Universiteit Rotterdam 14-02-2011 NVAO Toets Nieuwe Opleiding Paneladvies Inhoud 1 Samenvattend advies 4 2 Inleiding en verantwoording 6 2.1 Werkwijze

Nadere informatie

Besluit Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding wo-bachelor

Besluit Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding wo-bachelor se a ccreditati eorganísati e Besluit Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding wo-bachelor Psychologie van de Rijksuniversiteit Groningen datum 23 januari 201 3 onderwerp Defìnitief

Nadere informatie

Competentieprofiel. Instituut voor Interactieve Media. Competentieprofiel studenten Instituut voor Interactieve Media vastgesteld juni 2006

Competentieprofiel. Instituut voor Interactieve Media. Competentieprofiel studenten Instituut voor Interactieve Media vastgesteld juni 2006 Competentieprofiel Instituut voor Interactieve Media Competentieprofiel studenten Instituut voor Interactieve Media vastgesteld juni 2006 Aangepast in maart 2009 Inleiding De opleiding Interactieve Media

Nadere informatie

wo-master of Science in Real Estate Amsterdam School of Real Estate 26 juni 2011 NVAO Toets Nieuwe Opleiding

wo-master of Science in Real Estate Amsterdam School of Real Estate 26 juni 2011 NVAO Toets Nieuwe Opleiding wo-master of Science in Real Estate Amsterdam School of Real Estate 26 juni 2011 NVAO Toets Nieuwe Opleiding Paneladvies Inhoud 1 Samenvattend advies 4 2 Inleiding en verantwoording 6 2.1 Werkwijze panel

Nadere informatie

DEEL B VAN DE ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING VAN DE BACHELOROPLEIDING ROEMEENSE TAAL EN CULTUUR

DEEL B VAN DE ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING VAN DE BACHELOROPLEIDING ROEMEENSE TAAL EN CULTUUR DEEL B VAN DE ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING VAN DE BACHELOROPLEIDING ROEMEENSE TAAL EN CULTUUR 2015-2016 Deel B: opleidingsspecifiek deel 1. Algemene bepalingen Artikel 1.1 Begripsbepalingen Artikel 1.2

Nadere informatie

ONDERZOEKSVERSLAG. Rapportage van de toetsing van. wo master Verzekeringskunde Universiteit van Amsterdam. Croho-registratienummer: 75000

ONDERZOEKSVERSLAG. Rapportage van de toetsing van. wo master Verzekeringskunde Universiteit van Amsterdam. Croho-registratienummer: 75000 ONDERZOEKSVERSLAG Rapportage van de toetsing van Universiteit van Amsterdam Croho-registratienummer: 75000 aan het NVAO Accreditatiekader De visitatie vond plaats op 12 januari 2010 en 26 januari 2010

Nadere informatie

De student kan vanuit een eigen idee en artistieke visie een concept ontwikkelen voor een ontwerp en dat concept tot realisatie brengen.

De student kan vanuit een eigen idee en artistieke visie een concept ontwikkelen voor een ontwerp en dat concept tot realisatie brengen. Competentie 1: Creërend vermogen De student kan vanuit een eigen idee en artistieke visie een concept ontwikkelen voor een ontwerp en dat concept tot realisatie brengen. Concepten voor een ontwerp te ontwikkelen

Nadere informatie

Besluit Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding wo-master Mediastudies van de Universiteit van Amsterdam

Besluit Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding wo-master Mediastudies van de Universiteit van Amsterdam s e a ccr e ditati eorga ni sdt e Besluit Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding wo-master Mediastudies van de Universiteit van Amsterdam datum 31 maart 2014 onderwerp Definitief

Nadere informatie

Besluit Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding wo-master Psychologie van de Rijksuniversiteit Groningen

Besluit Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding wo-master Psychologie van de Rijksuniversiteit Groningen n ederl an ds - v I a amse a ccredítati eorga nísatie Besluit Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding wo-master Psychologie van de Rijksuniversiteit Groningen datum 23 januati

Nadere informatie

Media Outlook 2 HOGESCHOOL ROTTERDAM / CMI CDMMOU02-2. Aantal studiepunten:2 Modulebeheerder: Ayman van Bregt. Goedgekeurd door:

Media Outlook 2 HOGESCHOOL ROTTERDAM / CMI CDMMOU02-2. Aantal studiepunten:2 Modulebeheerder: Ayman van Bregt. Goedgekeurd door: HOGESCHOOL ROTTERDAM / CMI Media Outlook 2 CDMMOU02-2 Aantal studiepunten:2 Modulebeheerder: Ayman van Bregt Goedgekeurd door: (namens curriculumcommissie) Datum: MARKETING MET INTERACTIEVE MEDIA 6-5 -

Nadere informatie

Toelating en vrijstelling 2011-2012 Toelating tot een van de masteropleidingen

Toelating en vrijstelling 2011-2012 Toelating tot een van de masteropleidingen Commissie voor de examens Toelating en vrijstelling 2011-2012 Toelating tot een van de masteropleidingen Met een afgeronde volledige (CROHO 1 -geregistreerde) hbo- of wo-opleiding 2 bent u toelaatbaar

Nadere informatie

Opleiden in het. zorgonderwijs. Modules leergangen master

Opleiden in het. zorgonderwijs. Modules leergangen master het zorgonderwijs Modules leergangen master Kies je eigen professionaliseringstraject Ben je docent of (praktijk)opleider in het zorgonderwijs? Of ben je werkzaam in de zorg en wil je toekomstige zorgprofessionals

Nadere informatie

Faculteit der Filosofie, Theologie en Religiewetenschappen ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING FFTR 2014-2015

Faculteit der Filosofie, Theologie en Religiewetenschappen ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING FFTR 2014-2015 Faculteit der Filosofie, Theologie en Religiewetenschappen ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING FFTR 2014-2015 Deel 2 Opleidingsspecifiek deel: Master Theologie Deze onderwijs- en examenregeling (OER-FFTR) treedt

Nadere informatie

STUDIEGIDS MASTER THEOLOGIE ALGEMEEN

STUDIEGIDS MASTER THEOLOGIE ALGEMEEN STUDIEGIDS MASTER THEOLOGIE ALGEMEEN Inhoud Eindkwalificaties... 2 Afstudeerrichtingen... 3 Structuur van de opleiding... 3 Beroepsperspectief... 3 Excellentietraject... 4 Toelating en inschrijving...

Nadere informatie

me nse nkennis Competentiegericht opleiden in de BIG opleidingen Getting started

me nse nkennis Competentiegericht opleiden in de BIG opleidingen Getting started me nse nkennis Competentiegericht opleiden in de BIG opleidingen Getting started Inhoud Competentiegericht opleiden 3 Doel van praktijktoetsen 4 Wijze van evalueren en beoordelen 4 Rollen 5 Getting started

Nadere informatie

FULL-TIME MASTER MASTER IN HET MANAGEMENT ONDERSCHEID JEZELF MET EEN PRAKTIJKGERICHTE MANAGEMENTOPLEIDING

FULL-TIME MASTER MASTER IN HET MANAGEMENT ONDERSCHEID JEZELF MET EEN PRAKTIJKGERICHTE MANAGEMENTOPLEIDING FULL-TIME MASTER MASTER IN HET MANAGEMENT ONDERSCHEID JEZELF MET EEN PRAKTIJKGERICHTE MANAGEMENTOPLEIDING COMBINEER MANAGEMENT- KENNIS MET PRAKTISCHE MANAGEMENTVAARDIGHEDEN Deze Master in het Management

Nadere informatie

Basisopleiding Management Consultant

Basisopleiding Management Consultant Basisopleiding Management Consultant Vrije Universiteit Amsterdam // Basisopleiding Management Consultant // Basisopleiding Management Consultant Het adviesvak heeft zich de laatste jaren sterk ontwikkeld.

Nadere informatie

Beoordeling. Standaard 1: Beoogde eindkwalificaties

Beoordeling. Standaard 1: Beoogde eindkwalificaties Advies van de beoordelingscommissie onderzoeksmasteropleidingen Maatschappijwetenschappen van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen ten behoeve van de Nederlands-laamse Accreditatieorganisatie

Nadere informatie

BESTUURSKUNDE DYNAMIEK VAN BESTUREN

BESTUURSKUNDE DYNAMIEK VAN BESTUREN BESTUURSKUNDE DYNAMIEK VAN BESTUREN WAT IS BESTUURSKUNDE? Centraal object van studie: de werking en inrichting van het openbaar bestuur in relatie tot zijn omgeving 2 MASTERDAG 2014 DRIE VARIANTEN > Dynamiek

Nadere informatie

BESTUURSKUNDE BESTUREN VAN VEILIGHEID

BESTUURSKUNDE BESTUREN VAN VEILIGHEID BESTUURSKUNDE BESTUREN VAN VEILIGHEID BESTUURSKUNDE: BESTUREN VAN VEILIGHEID > Een unieke combinatie van algemene bestuurskundevakken en vakken die zich toeleggen op het besturen van veiligheid; algemene

Nadere informatie

nog geen BKO behaald met > 5 jaar ervaring EWI KO niet afgerond EWI KO afgerond ervaring

nog geen BKO behaald met > 5 jaar ervaring EWI KO niet afgerond EWI KO afgerond ervaring Docenten van EWI, professioneel en altijd beter! Inhoud: 1. Doorstroomschema: waar sta ik? 2. Overzicht met verplicht en keuzeprogramma 3. Toelichting op elk onderdeel van het overzicht Docent met < 5

Nadere informatie

: 180 ECTS en 60 ECTS : 12 december 2011 '. 25 en 26 januari 2012 : 21 juni 2012 : 7 mei 2013

: 180 ECTS en 60 ECTS : 12 december 2011 '. 25 en 26 januari 2012 : 21 juni 2012 : 7 mei 2013 nederlands - vlaamse accredttatieorganisatie Oordeel Positief onvoorwaardelijk oordeel over de aanvragen toets nieuwe opleid ng van de: wo-bachelor Business & Economics; wo-bachelor Accountancy and Gontrolling

Nadere informatie

TiasNimbas Business School

TiasNimbas Business School TiasNimbas Business School Toets Nieuwe Opleiding: Executive Master of Public and Non-Profit Management Executive Master of Management in Education Netherlands Quality Agency (NQA) Juni 2010 2/55 NQA -

Nadere informatie

Concept. Algemene toelichting bij de Accreditatiekaders NOVA

Concept. Algemene toelichting bij de Accreditatiekaders NOVA Versie juli 2013 Concept Algemene toelichting bij de Accreditatiekaders NOVA Algemene toelichting bij de Accreditatiekaders April 2012 0 Inhoud Gebruikte begrippen en afkortingen... 2 Inleiding... 5 Opbouw

Nadere informatie

Premaster Managementwetenschappen

Premaster Managementwetenschappen Premaster Managementwetenschappen Studeren om hogerop te komen Zelfstandig naar een masteropleiding toe werken, maar toch ook weer niet alleen. Studeren in modulen, op momenten dat het je zelf uitkomt,

Nadere informatie

Onderwijs- en examenregeling 2005-2006 Masteropleiding Dramaturgie. Paragraaf 1 Algemene bepalingen. art. 1.1 toepasselijkheid van de regeling

Onderwijs- en examenregeling 2005-2006 Masteropleiding Dramaturgie. Paragraaf 1 Algemene bepalingen. art. 1.1 toepasselijkheid van de regeling [60717] Onderwijs- en examenregeling 2005-2006 Masteropleiding Dramaturgie Paragraaf 1 Algemene bepalingen art. 1.1 toepasselijkheid van de regeling Deze regeling is van toepassing op het onderwijs en

Nadere informatie

GERONTOLOOG WORDEN MASTER OF SCIENCE

GERONTOLOOG WORDEN MASTER OF SCIENCE GERONTOLOOG WORDEN MASTER OF SCIENCE Behaal een academisch diploma. Ontwikkel uw loopbaan als gerontoloog U bent nu net afgestudeerde bachelor of enige tijd werkzaam als zorgverstrekker in een ziekenhuis,

Nadere informatie

Toetsvormen. Onderwijsmiddag 14 februari 2012 Ferdi Engels & Gerrit Heil toetsadviescommissie

Toetsvormen. Onderwijsmiddag 14 februari 2012 Ferdi Engels & Gerrit Heil toetsadviescommissie Toetsvormen Onderwijsmiddag 14 februari 2012 Ferdi Engels & Gerrit Heil toetsadviescommissie 1 Waarom wordt er getoetst? Om te beoordelen in hoeverre de student in staat is te handelen zoals op academisch

Nadere informatie

Voor de te onderscheiden programma s van de opleiding gelden, in aanvulling op het in art. 2.1 bepaalde, geen aanvullende toelatingsvoorwaarden.

Voor de te onderscheiden programma s van de opleiding gelden, in aanvulling op het in art. 2.1 bepaalde, geen aanvullende toelatingsvoorwaarden. Opleidingsspecifiek deel Art.2.1 toelatingseisen opleiding 1. Toelaatbaar tot de opleiding is de bezitter van een Nederlands of een buitenlands diploma van hoger onderwijs, die aantoont te beschikken over

Nadere informatie

REGISTRATIE-EISEN VOOR WETENSCHAPPELIJK VOEDINGSKUNDIGE A en B

REGISTRATIE-EISEN VOOR WETENSCHAPPELIJK VOEDINGSKUNDIGE A en B Nederlandse Academie van Voedingswetenschappen REGISTRATIE-EISEN VOOR WETENSCHAPPELIJK VOEDINGSKUNDIGE A en B Opgesteld door de Nederlandse Academie van Voedingswetenschappen d.d.: 20 januari 2010 versie:

Nadere informatie

3. Opleidingskader voor de opleiding Informatiecoördinator

3. Opleidingskader voor de opleiding Informatiecoördinator 3. Opleidingskader voor de opleiding Informatiecoördinator In het project GROOTER worden onder andere opleidingskaders ontwikkeld voor drie functiegerichte opleidingen voor Bevolkingszorg. In dit hoofdstuk

Nadere informatie

& control. opleiding

& control. opleiding VU post- GRADUATE school of accounting & control opleiding Controlling (RC/EMFC) De VU-opleiding tot Executive Master of Finance and Control (RC) Allround Controller bedrijfseconomisch geweten en adviseur

Nadere informatie

Doelstellingen Onderwerp niet behandeld tijdens de verkorte procedure na tijdelijke erkenning.

Doelstellingen Onderwerp niet behandeld tijdens de verkorte procedure na tijdelijke erkenning. Ontwerp van accreditatierapport en -besluit met een positieve beoordeling van de accreditatieaanvraag voor de opleiding Master of Science in de architectuur (master) van de Universiteit Antwerpen (na tijdelijke

Nadere informatie

2.3 De Minor-programma s van de afdeling Kwantitatieve Economie

2.3 De Minor-programma s van de afdeling Kwantitatieve Economie 2.3 De -programma s van de afdeling Kwantitatieve Economie Vanwege de ingangseisen met betrekking tot de kennis van de wiskunde en statistiek kunnen de -programma s van de afdeling Kwantitatieve Economie

Nadere informatie

SKO en Leergang Onderwijskundig Leiderschap op de Erasmus Universiteit Rotterdam

SKO en Leergang Onderwijskundig Leiderschap op de Erasmus Universiteit Rotterdam SKO en Leergang Onderwijskundig Leiderschap op de Erasmus Universiteit Rotterdam Alice van de Vooren en Gerard Baars Risbo, Erasmus Universiteit Rotterdam Versterking onderwijscarriere EUR EUR-speerpunt:

Nadere informatie

Toetsplan Bachelor CIW 2014-2015

Toetsplan Bachelor CIW 2014-2015 Toetsplan Bachelor CIW 2014-2015 BA 1 CIW Blok 1 Blok 2 Blok 3 Blok 4 7 collegewekeweken blok 1 weken blok 2 weken blok 3 3 toetsweken 7 college- hertoetsweek 2 toetsweken 7 college- hertoetsweek 2 toetsweken

Nadere informatie

Gespreksdocument Inleiding Doel Werkwijze

Gespreksdocument Inleiding Doel Werkwijze Gespreksdocument Inleiding Het portfolio is gevuld met bewijslast voor de behaalde competenties op het gevraagde niveau Het laatste studiepunt wordt behaald met het schrijven van het gespreksdocument.

Nadere informatie

OPLEIDING DOCENT NT2

OPLEIDING DOCENT NT2 OPLEIDING DOCENT NT2 IN DE VOLWASSENENEDUCATIE VU-NT2 PROFESSIONAL CURSUSJAAR 2016/2017 De opleiding Docent NT2 in de volwasseneneducatie is een gezamenlijke opleiding van de Vrije Universiteit Amsterdam

Nadere informatie

Studeren in het hoger onderwijs APRIL 2014

Studeren in het hoger onderwijs APRIL 2014 Studeren in het hoger onderwijs APRIL 2014 Studeren in het hoger onderwijs Presentatie door studentendecaan Zie ook: www.tilburguniversity.edu/ouders www.tilburguniversity.edu/eerstejaars 2 Studeren in

Nadere informatie

ECTS-fiche. 1. Identificatie. Module. Lestijden 160

ECTS-fiche. 1. Identificatie. Module. Lestijden 160 ECTS-fiche 1. Identificatie Opleiding Marketing Module Algemene Marketing Code A5 Lestijden 160 Studiepunten n.v.t. Ingeschatte totale studiebelasting (in uren) 1 Mogelijkheid tot JA aanvragen vrijstelling

Nadere informatie

Onderwijs- en examenregeling van de masteropleiding

Onderwijs- en examenregeling van de masteropleiding vrije Universiteit amsterdam Faculteit der Exacte Wetenschappen Onderwijs- en examenregeling van de masteropleiding Computer Science Deel B Preambule In dit document wordt een A en een B gedeelte onderscheiden.

Nadere informatie

Programma van toetsing

Programma van toetsing Programma van toetsing Programma van toetsing Versie 1.1 Con Amore B.V. Inleiding In samenwerking met onderwijskundige experts hebben we een nieuw programma van toetsing ontworpen. We zijn afgestapt van

Nadere informatie

Onderwijs- en examenregeling 2004-2005 Masteropleiding Spaanse taal en cultuur. Paragraaf 1 Algemene bepalingen

Onderwijs- en examenregeling 2004-2005 Masteropleiding Spaanse taal en cultuur. Paragraaf 1 Algemene bepalingen [66810] Onderwijs- en examenregeling 2004-2005 Masteropleiding Spaanse taal en cultuur Paragraaf 1 Algemene bepalingen art. 1.1 toepasselijkheid van de regeling Deze regeling is van toepassing op het onderwijs

Nadere informatie

DOE040 VOORTGEZET ONDERWIJS

DOE040 VOORTGEZET ONDERWIJS BIJLAGE 2: UITKOMST ONDERZOEK DOE040 VOORTGEZET ONDERWIJS TE EINDHOVEN INHOUD Uitkomst onderzoek DOE040 VO te Eindhoven 3 2 en oordelen per onderliggende onderzoeksvraag 4 3 Samenvattend oordeel 10 Bijlage

Nadere informatie

18 september 2014. voltijd Groningen 28 november 2014. 15 februari 2015. Beoordelingskaders bijzonder kenmerk ondernemen d.d.

18 september 2014. voltijd Groningen 28 november 2014. 15 februari 2015. Beoordelingskaders bijzonder kenmerk ondernemen d.d. se a ccr editat eor ga ní sat e Besluit Besluit strekkende tot het toekennen van het bijzonder kenmerk Ondernemen aan de minor Sport Business lnnovatie van de hbo-bacheloropleiding Sport, Gezondheid en

Nadere informatie

Vergelijking bachelor programma s Tilburg School of Economics and Management

Vergelijking bachelor programma s Tilburg School of Economics and Management Vergelijking bachelor programma s Tilburg School of and Business Afkorting BE EOR ECO EBE FE IBA Wat is de voertaal? Nederlands Nederlands of Engels mogelijk, vanaf 2 e jaar Engels Engels Nederlands, vanaf

Nadere informatie

B. OPLEIDINGSSPECIFIEK DEEL VAN DE ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING VAN DE DUALE PROGRAMMA NEDERLANDS ALS TWEEDE TAAL FACULTEIT DER GEESTESWETENSCHAPPEN

B. OPLEIDINGSSPECIFIEK DEEL VAN DE ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING VAN DE DUALE PROGRAMMA NEDERLANDS ALS TWEEDE TAAL FACULTEIT DER GEESTESWETENSCHAPPEN B. OPLEIDINGSSPECIFIEK DEEL VAN DE ONDERWIJS- EN EXAMENREGELING VAN DE DUALE MASTEROPLEIDING TAALWETENSCHAPPEN 90 EC PROGRAMMA NEDERLANDS ALS TWEEDE TAAL FACULTEIT DER GEESTESWETENSCHAPPEN 2015-201 Deel

Nadere informatie

2. Bevindingen met betrekking tot het VBI-rapport

2. Bevindingen met betrekking tot het VBI-rapport Hogeschool Dirksen B.V. De heer D. van der Mark, directeur Postbus 3090 6802 DB ARNHEM Besluit Besluit strekkende tot een positieve beoordeling van een aanvraag om accreditatie van de opleiding hbo-bachelor

Nadere informatie

Informatie werkplekleren

Informatie werkplekleren Informatie werkplekleren Pabo Venlo 2014-2015 Inhoudsopgave Inleiding Blz. 3 Stagedagen Blz. 4 Stageweken Blz. 4 Jaaroverzicht 2014-2015 Blz. 5 Opleidingsprogramma Blz. 6 Propedeusefase Hoofdfase Afstudeerfase

Nadere informatie