Van AWBZ naar Wmo. Verkenning AWBZ begeleiding in Amsterdam

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Van AWBZ naar Wmo. Verkenning AWBZ begeleiding in Amsterdam"

Transcriptie

1 Van AWBZ naar Wmo Verkenning AWBZ begeleiding in Amsterdam

2 Van AWBZ naar Wmo Verkenning AWBZ begeleiding in Amsterdam december 2011

3 Inhoud 1 Inleiding Kansen en risico s 6 Voorbereiding van de decentralisatie 7 De inventarisatie 7 Kortdurend verblijf en vervoer 7 Leeswijzer 7 Kanttekeningen 7 2 Van AWBZ naar Wmo A De functie begeleiding in de AWBZ 10 A1 Proces van vraag naar aanbod 12 Kosten van de AWBZ 13 Kenmerken gegevensbestanden CIZ en CAK 13 A2 De cliënt centraal 15 Wie zijn de cliënten? 15 Doelgroep met diverse problematiek 15 Begeleidingsaanbod per doelgroep 16 Omvang van de doelgroep 18 De cliëntgroepen op leeftijd 19 Amsterdammers met een indicatie voor Begeleiding Individueel 22 Amsterdammers met een indicatie voor Begeleiding Groep 23 Amsterdammers met een indicatie voor Kortdurend Verblijf 24 Verschillende functiecategorieën 25 Combinaties 1: Functiecategorieën naar leeftijd 26 Combinaties 2: Functiecategorieën naar dominante grondslag 26 Combinaties 3: Meerdere grondslagen 27 Voorkeur leveringsvorm per cliëntgroep 28 A3 Zorgaanbod en aanbieders 29 De zorgaanbieders 29 Zorgaanbod 29 Vervoer 29 A4 Financiën 32 Algemeen 32 Kosten voor Begeleiding Individueel 32 Kosten Begeleiding Groep 34 PGB of ZIN 36 Persoonsgebonden Budgetten 36 Eigen bijdragen 37 Kosten vervoer in de AWBZ 38 3

4 B Wmo 40 B1 Proces van ondersteuningsvraag naar levering 42 Aanvraag van welzijnsvoorzieningen 42 Aanvraag van individuele voorzieningen 42 Verantwoording 43 B2 De cliënt centraal 44 Wie maken gebruik van Wmo voorzieningen? 44 En hoe zit het met gebruikers van Wmo diensten in de stadsdelen? 44 B3 Zorgaanbod en aanbieders 45 Het welzijnsaanbod van de stadsdelen 46 Individuele Wmo voorzieningen 46 Hulp bij het huishouden ZIN 47 Hulp bij het huishouden PGB 48 Aanvullend Openbaar Vervoer 49 Individuele vervoersvoorzieningen 51 Woonvoorzieningen 51 Stedelijke opvang- en zorgvoorzieningen 51 B4 Financiën 54 Uitgaven aan individuele Wmo voorzieningen 54 Eigen bijdragen en ritbijdragen voor individuele voorzieningen 54 Eigen bijdrage Hbh 55 Ritbijdragen voor het AOV 56 3 Tot slot Beperkingen gegevens 58 Keuzes en dilemma s 59 Bijlagen 1 Kenmerken gegevensbestanden CIZ en CAK 62 2 Spreiding van de cliëntgroepen over de stadsdelen 66 3 De Amsterdamse aanbieders begeleiding 68 4 Overzicht van het zorgaanbod 72 5 Lijst met afkortingen 76 Colofon 77 4

5 Inleiding 5

6 1 Inleiding De Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ) is een verplichte verzekering voor alle inwoners van Nederland voor zorgkosten die niet via de zorgverzekering worden gedekt. Het gaat daarbij om zorgkosten die door vrijwel niemand op te brengen zijn. Bijvoorbeeld zorg bij langdurige ziekte, een beperking of ouderdom. In het regeerakkoord is vastgelegd dat de extramurale AWBZ-functie begeleiding gedecentraliseerd wordt naar de gemeenten. Dit sluit aan bij de reeds eerder ingezette koers van decentralisatie van zorgtaken naar gemeenten. In 2007 is de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) ingevoerd, waardoor gemeenten primair verantwoordelijk zijn geworden voor de (maatschappelijke) ondersteuning van hun inwoners. Destijds is ook de hele huishoudelijke verzorging vanuit de AWBZ naar de Wmo overgeheveld, als ook diverse subsidieregelingen op het gebied van wonen met zorg, OGGZ, vrijwilligerswerk en mantelzorgondersteuning. In 2009 is de Pakketmaatregel Begeleiding ingevoerd waardoor alle begeleiding gericht op (maatschappelijke) participatie niet meer uit de AWBZ wordt vergoed. De volgende stap is nu dat de functie begeleiding uit de AWBZ wordt geschrapt en de te bereiken resultaten onder de reikwijdte van de compensatieplicht van de Wmo worden gebracht. Vanaf 1 januari 2013 worden gemeenten verantwoordelijk voor die mensen die voor het eerst of opnieuw een beroep doen op begeleiding. Per 1 januari 2014 vallen alle nieuwe en huidige cliënten onder de Wmo. Kansen en risico s De overtuiging die aan deze decentralisatie ten grondslag ligt, is dat de gemeente beter dan het Rijk in staat is zorg te dragen voor ondersteuning op maat, omdat zij dichter bij de burger staat en haar inwoners het beste kent. Bovendien hebben gemeenten ook veel taken op aanpalende beleidsterreinen (bijv. re-integratie, de bijstand en het woonbeleid). Begeleiding past bij de participatiedoelstelling van de Wmo en biedt daarom in beginsel kansen voor een integraal aanbod van welzijn, ondersteuning en zorg. Er is hier nadrukkelijk geen sprake van een overheveling. Gemeenten krijgen vrijheid in de invulling van de begeleiding. Mensen moeten zoveel mogelijk kunnen meedoen in de samenleving. De verantwoordelijkheid van burgers en hun sociale netwerk voorop. Tegelijk is het belangrijk dat mensen, als dat noodzakelijk is, ondersteund kunnen worden om zo lang mogelijk zelfstandig te kunnen wonen en participeren. Daarvoor is maatwerk, liefst op lokaal niveau, belangrijk. Dit maakt de keuze om begeleiding onder de compensatieplicht van de Wmo te brengen een logische. De beleidsvrijheid die dit met zich meebrengt, biedt kansen voor meer effectiviteit en efficiëntie. Amsterdam ziet in de decentralisatie van de begeleiding vanuit de AWBZ naar de Wmo naast kansen ook risico s. De gemeente moet deze maatregel immers uitvoeren tegen de achtergrond van een groeiende vraag naar zorg en maatschappelijke ondersteuning enerzijds, en krimpende budgetten anderzijds. Om die reden wordt bij deze operatie ook gestreefd naar het verbeteren van de doelmatigheid en naar kostenbesparing. Het precieze bedrag dat met de kosten van deze decentralisatie gemoeid is, is op dit moment nog niet bekend. Wel is duidelijk dat dit bedrag gebaseerd is op kosten van de geleverde begeleiding in 2010, en dat op het totale bedrag in elk geval een efficiencykorting van 5% zal worden toegepast. Daarnaast is het Kabinet voornemens extra maatregelen te nemen (o.a. IQ- maatregel en ingrepen in het PGB 1 ) die hoogstwaarschijnlijk zullen leiden tot een extra korting op het totaalbudget. 1 Per 1 januari 2013 komen minder mensen in aanmerking voor een PGB binnen de AWBZ omdat vanaf die datum alleen nog mensen met een indicatie voor verblijf in aanmerking komen voor een PGB. Daarnaast wil het Kabinet de toegang tot de AWBZ beperken voor mensen met een IQ tussen de 70 en 85. De zorg voor deze mensen zou dan dichterbij en meer vanuit het eigen sociale netwerk moeten worden georganiseerd. 6

7 Voorbereiding van de decentralisatie Om de decentralisatie in goede banen te leiden en om ervoor te zorgen dat er bij de overgang naar de Wmo geen mensen tussen wal en schip vallen, is Amsterdam vroegtijdig begonnen met de voorbereidingen hiervoor. Inmiddels is een projectteam met verschillende experts actief, dat zich buigt over de vraag hoe we de decentralisatie van de functie begeleiding van de ABWZ naar de Wmo op een zodanige manier vorm kunnen geven dat deze naadloos aansluit bij het doel van en het bestaande aanbod binnen de Wmo en andere gemeentelijke beleidsterreinen. Deze decentralisatie biedt de gemeente Amsterdam de mogelijkheid te kiezen voor een fundamenteel andere insteek voor de wijze waarop zorg en ondersteuning aan Amsterdammers wordt geboden en gefinancierd. Het uitgangspunt hierbij is dat adequate zorg en ondersteuning aan de Amsterdammer die dat nodig heeft wordt geleverd, en dat tegelijkertijd budgettaire duurzaamheid voor de gehele Wmo begroting wordt gerealiseerd. Het nieuwe denken binnen de Wmo - van aanspraak naar noodzaak staat ook bij deze decentralisatie centraal. De inventarisatie Voordat we keuzes gaan maken over de uitvoering van deze decentralisatie, is het van belang dat we over juiste en zo volledig mogelijke informatie beschikken op basis waarvan keuzes inzichtelijk worden gemaakt en besluitvorming plaats kan vinden. Daartoe is deze inventarisatie gemaakt waarin inzicht wordt gegeven in de huidige situatie: wat houdt de functie begeleiding binnen de AWBZ precies in, en wat is de zorgvraag van de mensen die hier gebruik van maken? Op welk zorgaanbod kunnen deze mensen een beroep doen binnen de AWBZ, en door welke zorgaanbieders wordt deze zorg in Amsterdam geleverd? Wat is het huidige financiële plaatje hierachter? Niet alleen de AWBZ-begeleiding is van belang, maar ook de vraag hoe het Wmo aanbod eruit ziet en hoe het proces binnen de Wmo is vormgegeven. Ter verdieping van het inzicht in het hele spectrum van zorgaanbod en zorgaanbieders, zijn er gesprekken gevoerd met een tiental zeer diverse aanbieders. Daarnaast is met het Zorgkantoor, het CAK en de MO-zaak gesproken. Kortdurend verblijf en vervoer Niet alleen de functie begeleiding, maar ook het Kortdurend Verblijf komt onder de verantwoordelijkheid van de gemeente te vallen. Daarnaast wordt ook het vervoer dat is gekoppeld aan de extramurale begeleiding, gedecentraliseerd naar gemeenten. In deze inventarisatie wordt om die reden ook inzicht gegeven in de aard en omvang van zowel het Kortdurend Verblijf als het vervoer naar en van de dagbesteding. Leeswijzer Allereerst wordt in hoofdstuk 2 deel A van dit document de stand van zaken rondom de AWBZ-begeleidingfunctie in de stad geschetst. Naast de gevoerde gesprekken met zorgaanbieders is de informatie afkomstig uit de 2 e en 4 e kwartaalrapportages van het CIZ over de indicaties in de regio Amsterdam, de cliëntprofiel rapportage van het CIZ en de AWBZ beleidsregels. Verder zijn cijfers van het Zorgkantoor over genuttigde zorg gebruikt. Tot slot zijn een aantal rapporten van de site van het transitiebureau van het ministerie van VWS geraadpleegd. In deel B van dit hoofdstuk wordt vervolgens ingezoomd op de Wmo. Welke producten worden binnen de Wmo aangeboden, en wie kan hier op basis waarvan gebruik maken. En wat zijn de kosten? In hoofdstuk 3 wordt ten slotte een korte samenvatting gepresenteerd, en wordt een doorkijkje gegeven naar de toekomst. Kanttekeningen De gepresenteerde cijfers uit de CIZ-rapportages betreffen afgegeven indicaties. Hierbij moet een aantal opmerkingen gemaakt worden: 1. Een deel van de jongeren (jongeren tot 18 jaar met psychiatrische problemen) wordt geïndiceerd door Bureau Jeugdzorg in plaats van het CIZ. Zij zijn daarom niet in deze cijfers meegenomen. Het aantal door Bureau Jeugdzorg geïndiceerde jongeren is niet nog bekend. (verwacht: december 2011) 7

8 2. Niet alle zorg en begeleiding, waarvoor een cliënt geïndiceerd is wordt daadwerkelijk afgenomen. Oorzaken hiervoor zijn bijvoorbeeld dat cliënten het niet nodig vinden om alle geïndiceerde zorg te consumeren of dat de eigen bijdrage een drempel vormt. Bij bepaalde cliëntgroepen zorgt het ziektebeeld ervoor dat een cliënt zich de ene dag wel goed genoeg voelt om gebruik te maken van de begeleiding, en de volgende dag niet; dit is bijvoorbeeld het geval bij mensen met psychiatrische problematiek. Hierdoor komen de cijfers van het CIZ, het Zorgkantoor en het CAK niet altijd met elkaar overeen. 3. Cijfers van het CIZ over 1 januari 2011 vallen in de rapportage van het 4e kwartaal steevast lager uit dan in die van het 2 e kwartaal. Voor zover mogelijk zijn in deze inventarisatie de meest recente cijfers gebruikt. 4. De cijfers van het CIZ hebben steeds betrekking op uitstaand recht. Informatie over aantallen nieuwe cliënten en aflopende indicaties per maand ontbreekt nog. 8

9 Van AWBZ naar Wmo 9

10 2 Van AWBZ naar Wmo In deel A van dit hoofdstuk wordt allereerst nader ingegaan op de functie begeleiding zoals die er op dit moment binnen de AWBZ uit ziet: de zorgvragen van de cliënten en het huidige begeleidingsaanbod, de wijze van organisatie en uitvoering en de uitgaven. In deel B proberen we vervolgens op eenzelfde manier de werking van de Wmo te verduidelijken. A De functie begeleiding in de AWBZ Wat is de AWBZ en hoe ziet het begeleidingsaanbod hierbinnen er uit? De AWBZ is een volksverzekering bedoeld voor mensen die zorg nodig hebben vanwege een ziekte, een beperking of ouderdom. Eén van de zeven zorgfuncties binnen de AWBZ is begeleiding 2. Het doel van de functie begeleiding is het bevorderen, het behoud of het compenseren van zelfredzaamheid van de verzekerden (ofwel burgers met een beperking). De begeleiding is bedoeld voor verzekerden die zonder deze hulp zouden moeten verblijven in een instelling of zichzelf zouden verwaarlozen. Er wordt in begeleiding onderscheid gemaakt tussen Begeleiding Individueel en Begeleiding Groep (dagbesteding). Het kan gaan om praktische hulp, structuur en regie in de persoonlijke levenssfeer. Kortom, het betreft hulp bij het organiseren van praktische zaken in het dagelijkse leven. De begeleiding kan bestaan uit: ondersteunen bij of oefenen met vaardigheden of handelingen; ondersteunen bij of aanbrengen van structuur of het voeren van regie; overnemen van toezicht op de cliënt. Hieronder staat een overzicht van de verschillende soorten hulp die onder de functie begeleiding vallen. Dit overzicht is niet limitatief: Figuur 1: De functie begeleiding kent veel verschillende soorten hulp A. Woonbegeleiding of Begeleid zelfstandig wonen (vanaf 18 jaar); B. Praktische pedagogische thuishulp (kinderen); C. Praktische pedagogische gezinsbegeleiding (kinderen met een verstandelijke beperking); D. Extra ondersteuning op basisschool en crèche; E. Dagprogramma voor kinderen vanaf 4 jaar die ontheffing van de leerplicht hebben; F. Begeleiding tijdens voortgezet speciaal onderwijs; G. Stages in een dagactiviteitencentrum voor jongeren afkomstig uit het speciaal (cluster)onderwijs; H. Thuisbegeleiding (voorheen: gespecialiseerde gezinsverzorging); I. Dagactiviteiten voor GGZ klanten; J. Dagbesteding voor mensen met een verstandelijke beperking (belevingsgericht/ ontwikkelingsgericht/ arbeidsgerelateerde). Voorbeelden: kaarsenmakerij, eetcafé waar verstandelijk gehandicapten bedienen; 2 De andere zorgfuncties zijn: Persoonlijke Verzorging, Verpleging, Behandeling, Kortdurend Verblijf, Verblijf en Voortgezet verblijf op psychiatrische grondslag 10

11 K. Logeerhuizen voor mensen met een verstandelijke beperking (in combinatie met functie Verblijf tijdelijk); L. Speciale buitenschoolse opvang voor kinderen met een verstandelijke beperking die speciaal onderwijs volgen; M. Zaterdagopvang voor kinderen met een verstandelijke beperking; N. Ontmoetingsgroepen en ervaringsgroepen; O. Belevenis- en uitgaanscentrum voor ernstig verstandelijk beperkten; P. Vakantieactiviteiten voor verstandelijk gehandicapten; Q. Activerende psychiatrische thuiszorg (langdurend); R. Inloophuizen; S. Vervoerskosten in relatie tot begeleiding; T. Begeleiding in hostels (beschermde woonvormen voor verslaafden); U. Begeleiding bij rehabilitatietrajecten voor verslaafden; V. Beschermd werken (dagactiviteiten); W. Dagopvang voor dementerenden. 11

12 A1 Proces van vraag naar aanbod Het zorgpad dat een cliënt in de AWBZ doorloopt ziet er als volgt uit. Figuur 2: Weergave van het zorgpad van de cliënt Stap in het proces Zorgbehoefte Indicatiestelling Zorgtoewijzing Zorglevering Zorgregistratie Zorgdeclaratie/ verantwoording Wie is betrokken? Cliënt Verwijzers (Zorgaanbieders, MEE, huisarts) CIZ / BJZ Zorgkantoor Zorgaanbieder Zorgaanbieder Zorgkantoor Zorgaanbieder Zorgkantoor CAK (Centraal Administratiekantoor) NZA (Nederlandse Zorgautorieit) Procedure Cliënten met een zorgbehoefte kunnen zelf naar een indicatieorgaan stappen, of zij kunnen hiernaar worden doorverwezen door bijvoorbeeld een huisarts. Om aanspraak op AWBZ-zorg te maken is namelijk een indicatiebesluit van het indicatieorgaan nodig. Het indicatieorgaan onderzoekt de situatie van de cliënt en geeft binnen zes weken na de aanvraag een indicatiebesluit af. Hierin staat vermeld welke zorg de cliënt nodig heeft, vanwege welke grondslag, hoeveel zorg dit is en hoe lang de zorg mag duren. De omvang per functie wordt geduid in klassen (gemiddeld aantal uren met een bandbreedte of aantal dagdelen per week). Mocht er acuut zorg nodig zijn dan is in het Zorgindicatiebesluit geregeld dat maximaal 2 weken zorg verleend kan worden zonder indicatie. Het indicatieorgaan moet dan vóór het verstrijken van die twee weken een indicatie stellen. De indicatie wordt vastgesteld door het Centrum Indicatiestelling Zorg (CIZ). Voor jeugdigen (jonger dan 18 jaar) met een psychiatrisch probleem wordt de indicatie echter vastgesteld door Bureau Jeugdzorg (BJZ). Daarnaast geldt, dat cliënten die voor hun 18e door een Bureau Jeugdzorg zijn geïndiceerd, zo nodig tot hun 23 ste indicaties van Bureau Jeugdzorg krijgen. Nadat een indicatie is afgegeven door het CIZ, kan de cliënt de zorg aanvragen bij het Zorgkantoor in de eigen regio. Er zijn in Nederland 32 zorgkantoren en regio s. Amsterdam en Diemen vormen samen één zorgkantoorregio. Het Zorgkantoor Agis werkt voor alle verzekerden binnen deze regio en is verantwoordelijk voor de uitvoering van de AWBZzorg hier. Het Zorgkantoor stemt het aanbod op de vraag af en zorgt voor de contractering van zorg bij zorgaanbieders (zorg in natura, ZIN). Daarnaast kent het Zorgkantoor ook het Persoonsgebonden Budget (PGB) toe. Met een PGB ontvangt de cliënt een budget waarmee hij zelf de benodigde zorg kan inkopen. De cliënt huurt dan eigen personeel in op de tijd die hem of haar het beste uitkomt. De cliënt legt verantwoording af over de gedane uitgaven aan het Zorgkantoor. Ook een combinatie van ZIN en PGB is mogelijk. Het toegekende PGB-bedrag is gebaseerd op de geïndiceerde functies en klassen en betreft 75% van de kosten van ZIN. De reden hiervoor is de besparing op de overheadkosten die bij ZIN aan de orde zijn. 12

13 Een cliënt kan al bij de aanvraag voor een indicatie aangeven of hij zijn zorg in natura of als PGB wil ontvangen en of hij al een aanbieder van voorkeur heeft. Dit wordt door het CIZ doorgegeven aan het Zorgkantoor. Als er geen sprake is van een voorkeursaanbieder dan neemt het Zorgkantoor contact op met de cliënt om te bepalen van wie hij zorg gaat ontvangen. Dit is de zorgtoewijzing. Als er sprake is van een wachtlijst bij de aanbieder van voorkeur, dan moet het Zorgkantoor zo snel mogelijk een binnen de indicatie passend alternatief aanbod doen, zodat de wachttijd verantwoord kan worden overbrugd. Dit aanbod heet dan overbruggingszorg. De zorgaanbieder meldt aan het Zorgkantoor wanneer de zorg is begonnen en wanneer deze beëindigd wordt. Ook verantwoordt hij zich over de geleverde kwaliteit. Methoden voor kwaliteitsborging zijn: certificering, klanttevredenheidsonderzoeken en materiële controles (bijvoorbeeld steekproefsgewijs kwaliteit en kwantiteit controleren). Voor AWBZ-begeleiding is een inkomensafhankelijke eigen bijdrage verschuldigd, die gebaseerd is op het aantal uren genoten zorg. Afhankelijk van het inkomen is er een bovengrens aan de verschuldigde eigen bijdragen. De eigen bijdragen worden door het Centraal Administratiekantoor (CAK) berekend en geïnd. Deze berekening en facturering van de eigen bijdrage, gerelateerd aan het aantal uren ontvangen zorg, door het CAK is een lang proces: nadat een cliënt bepaalde zorg heeft ontvangen, stuurt de zorgaanbieder de gegevens over de soort en het aantal ontvangen uren zorg naar het CAK. Het CAK controleert deze informatie vervolgens aan de hand van gegevens van de belastingsdienst (verzamelinkomen), de Gemeentelijke Basis Administratie (GBA) en het Uitkeringsinstituut Werknemersverzekeringen (UWV). Op basis hiervan wordt de eigen bijdrage per zorgperiode van vier weken berekend. De hoogte van de eigen bijdrage is afhankelijk van leeftijd, inkomen en gezinssamenstelling. Om het berichtenverkeer tussen het indicatieorgaan, het Zorgkantoor en de zorgaanbieder digitaal te ondersteunen, is de AWBZ-brede Zorgregistratie (AZR) ontwikkeld. Het CIZ voert de indicatie in de AZR in, en verstuurt die naar het Zorgkantoor. Als een aanbieder zorg gaat leveren aan een verzekerde meldt de aanbieder dit via de AZR aan het Zorgkantoor. Ook als de zorg wordt beëindigd meldt de aanbieder dat via de AZR aan het Zorgkantoor. Het Zorgkantoor kan die informatie gebruiken om te beoordelen of de geleverde zorg binnen de indicatie valt, en of er sprake is van wachtlijsten. Het is de bedoeling om de AZR in de toekomst ook voor de heffing van de eigen bijdragen te gaan gebruiken 3. Kosten van de AWBZ De kosten van de AWBZ worden opgebracht door wettelijk verplichte premies, eigen bijdragen en rijksbijdragen (Wet financiering sociale verzekeringen). Deze gelden vloeien naar het Algemeen Fonds Bijzondere Ziektekosten, dat door het College voor zorgverzekeringen (CVZ) wordt beheerd. Het CVZ betaalt via het CAK voorschotten aan de Zorgkantoren op basis van de gerealiseerde productie. De Nederlandse Zorgautorieit (NZa) stelt maximum prijzen vast in beleidsregels (Wet marktwerking gezondheidszorg). Ook toetst zij de rechtmatigheid van de uitgaven van zorgkantoren. Kenmerken gegevensbestanden CIZ en CAK De organisaties CIZ, CAK en het zorgkantoor registreren gegevens met verschillende doelen en hierdoor zijn zij niet goed met elkaar te vergelijken. Van belang is om te weten dat: het CIZ geen kinderen (<18 jaar) met een psychiatrische grondslag indiceert; dat doet Bureau Jeugdzorg. Het CAK registreert daarnaast geen kinderen omdat zij geen eigen bijdrage betalen; de indicatiestelling van het CIZ plaats vindt op basis van een maximum aantal uur. Zorgkantoren trachten de zorg zo optimaal mogelijk in te zetten; hierdoor valt het werkelijke aantal uren zorg per cliënt in de praktijk lager uit. In bijlage 1 worden de verschillen nog eens toegelicht. 3 Zie voor uitgebreide informatie: 13

14 Ervaringsdeskundige als brug tussen theorie en praktijk Astrid Philips is veel in aanraking geweest met GGZ hulpverlening. Na een aantal psychoses raakte zij in een crisis waardoor ze meerdere keren opgenomen is geweest in de Valeriuskliniek. Inmiddels gaat het beter met Astrid en werkt ze ruim drie jaar als GGZ ambassadeur vanuit Cliëntenbelang Amsterdam en fungeert zij als brug tussen moeilijk bereikbare doelgroepen en de gemeente. Ze komt vooral op plekken waar anderen niet snel komen, zoals bij Voedselbanken, Inloophuizen en het psychiatrie café, maar ook bij daklozen op straat. Astrid heeft veel ingangen in die wereld omdat ze ook in de cliëntenraad zit van GGZ ingeest. Als ervaringsdeskundige werkt Astrid ook een dag per week aan de Hogeschool van Amsterdam voor Domein, Maatschappij en Recht. Hier probeert zij theorie en praktijk dichter bij elkaar te brengen door de studenten mee te nemen naar plaatsen waar hulpverleners gewoonlijk niet binnen komen. In Astrids slechte periode had ze letterlijk twee vuilniszakken vol met post in de huiskamer staan. Het lukte haar niet meer om orde op zaken te krijgen en de schulden liepen op. Met hulp van een maatschappelijk werkster heeft ze stap voor stap geleerd om het zo goed mogelijk zelf te kunnen. Het gaat goed met Astrid, maar helemaal zonder steun kan ze nog niet. Om terugval te voorkomen slikt Astrid dagelijks medicijnen en krijgt ze nog eens in de zes weken ondersteuning bij GGZ ingeest. Hiervoor is inmiddels de eigen bijdrage verhoogd, waardoor ze niet weet of ze hiermee door kan gaan. Ondertussen moet ze proberen om stress te vermijden. Daarvoor heeft ze 2 uur PGB per week. In die tijd komt een vertrouwd persoon Astrid helpen en stimuleren om haar administratie op orde te houden. Astrid is bang dat het PGB straks wordt omgezet naar zorg in natura en waardoor zij niet meer haar eigen hulpverlener kan uitkiezen. Daar ziet ze tegenop omdat vertrouwen voor haar heel belangrijk is. Ik geloof zeker in eigen kracht, maar je moet mensen wel de mogelijkheid geven om ze dat in een vertrouwde omgeving te laten ontdekken. 14

15 A2 De cliënt centraal Wie zijn de cliënten? Wie zijn nu de gebruikers van de begeleiding in de AWBZ en wat zijn hun ondersteuningsvragen? De vraag van de cliënten wordt grotendeels bepaald door hun grondslag, leeftijd, levensomstandigheden en achtergrondkenmerken. Op basis van deze kenmerken zijn diverse cliëntgroepen te onderscheiden. De AWBZ begeleiding kent zes grondslagen. Figuur 3: De zes grondslagen voor AWBZ begeleiding 1 Somatische aandoening/ beperking SOM); 2 Psychogeriatrische problematiek (PG); 3 Psychiatrische stoornis (PSY); 4 Verstandelijke handicap (VG); 5 Lichamelijke handicap (LG); 6 Zintuiglijke handicap (ZG). Het kan ook een combinatie van genoemde grondslagen betreffen. Verder kan het zowel om matige als ernstige beperkingen gaan. Doelgroep met diverse problematiek Uit de gesprekken met de aanbieders over hun cliënten is het beeld van een diverse doelgroep ontstaan. De verschillende subgroepen laten een palet aan problematiek en mogelijkheden zien. Dit stelt in een aantal gevallen heel specifieke eisen aan het hulpverleningsaanbod en aan de mogelijkheden voor ontwikkeling en (de betekenis van) eigen kracht van deze cliënten. Het mixen van een aantal van deze subgroepen zal niet altijd mogelijk zijn. Denk hierbij aan mensen met niet aangeboren hersenletsel (NAH) die bijvoorbeeld gedrags- en stemmingsstoornissen, geheugenproblemen, spraakproblemen, verlammingsproblemen en angststoornissen kunnen hebben. Voor hen zijn herhaling in de communicatie en weinig prikkels van essentieel belang om iets opnieuw te kunnen aanleren. Dit vraagt om een integraal aanbod van individuele behandeling, groepswerk en dagbesteding. Ook de groep dementerenden bij wie o.a. weglopen een probleem kan zijn, vergt een bijzondere aanpak. Hetzelfde geldt voor cliënten met psychiatrische problemen, soms in combinatie met dakloosheid of verslaving. Verder heeft een groot aantal cliënten een verstandelijke beperking, in alle gradaties van licht tot zeer ernstig. Zo zijn cliënten met een lichtere verstandelijke beperking goed geholpen met een bepaalde vorm van dagbesteding waar zij bijvoorbeeld onder begeleiding lichte werkzaamheden kunnen uitvoeren. Een extreme subgroep wordt daarentegen gevormd door de multi complex gehandicapten (MCG) die in sommige gevallen zelfs 100% afhankelijk zijn van begeleiding voor verplaatsing, (sonde)voeding en interactie met de buitenwereld. Dit is bijvoorbeeld de doelgroep van Stichting Omega. Deze cliënten kunnen niet lopen en hebben een IQ onder het niveau van een baby van 12 maanden. In een groot aantal van de gevallen is er naast de eerste grondslag (van bijvoorbeeld een verstandelijke handicap) sprake van bijkomende problematiek zoals een stoornis in het autistisch spectrum, hechtingsproblematiek, lichamelijke en motorische handicaps, epilepsie, problematiek gebonden aan syndromen, zintuiglijke handicaps, gedragproblematiek, psychiatrische problematiek, verslaving of een combinatie daarvan. Er is vaak sprake van complexe ondersteuningsvragen. Veel cliënten hebben behoefte aan voortdurend toezicht of begeleiding die direct oproepbaar is. Kinderen en volwassenen (tot op hoge leeftijd) krijgen, naast individuele begeleiding, ook dagbesteding. De leefsituatie van de cliënten is divers. Men woont zelfstandig, met begeleiding op afstand, of in een gezinssituatie. Een aantal volwassen cliënten met een ernstige (meervoudige) beperking of ernstige vormen van autisme woont bij de ouders (zij zouden bij verblijf 15

16 in hoge ZZP 4 categorieën vallen). De dagbesteding aan hen is tevens een grote ontlasting van de thuissituatie (een vorm van respijtzorg). Soms is er sprake van meervoudige gezinsproblematiek. Een aantal cliënten heeft zelf kinderen. Een deel van de cliënten heeft een laag inkomen en/of schulden. Begeleidingsaanbod per cliëntgroep In de CIZ publicatie Wie is de cliënt zijn korte beeldende beschrijvingen gegeven van cliëntgroepen die gebruik maken van de functies Begeleiding Individueel of Begeleiding Groep. Hieruit wordt duidelijk hoe de behoefte aan begeleiding er per cliëntgroep in 2010 ongeveer uit zag: Figuur 4: De begeleidingsbehoefte per cliëntgroep (bron: CIZ) Cliëntgroep 1 Somatiek van 0-64 jaar Bij deze groep cliënten wordt Begeleiding ingezet om de gevolgen van een ernstige ziekte op het dagelijks leven zoveel mogelijk te beperken. Deze personen zijn meestal in staat om zelf de regie over hun leven te voeren. Begeleiding Individueel richt zich op het ondersteunen van de zelfredzaamheid op alle levensgebieden, meestal bij praktische zaken en gerelateerd aan het dagelijks leven, persoonlijke verzorging en soms verpleging. Begeleiding Groep wordt gebruikt als iemand door een somatische aandoening, vaak in combinatie met andere grondslagen, niet in staat is te werken. Doel is om voor de betrokken cliënt een zo normaal mogelijk dagritme aan te houden en activiteiten aan te bieden die passen bij de belangstelling van de persoon. Daarnaast wordt aandacht besteed aan het activeren en oefenen van nog aanwezige functies. Het dagprogramma vervangt school of werk. Begeleiding Groep kan ook worden ingezet om overbelasting van mantelzorg te voorkomen. Cliëntgroep 2 Somatiek van jaar Deze groep heeft problemen die vergelijkbaar zijn met die van cliëntgroep 1. Het grootste verschil is dat bij deze groep inmiddels het werkzame leven is afgesloten en de begeleiding zich vooral richt op het persoonlijke leven. Doel van de Begeleiding Groep is: voorkomen van verwaarlozing bij alleenwonende personen, behoud van vaardigheden en het voorkomen van mantelzorg bij personen die met een partner samenleven. 4 Indicaties voor langdurige opname in een AWBZ instelling worden afgegeven in de vorm van een zorgzwaartepakket (ZZP). Er zijn ZZP s op somatische en psychogeriatrische grondslag (V&V), op psychiatrische grondslag (GGZ) en op grond van een lichamelijke, verstandelijke of zintuiglijke handicap (GZ). Hoewel veel instellingen gespecialiseerd zjin in het leveren van zorg aan een specifieke categorie cliënten, kunnen zij cliënten met alle grondslagen opnemen. 16

17 Cliëntgroep 3 Somatiek van 75 jaar en ouder Bij deze groep wordt een toename van het gebruik van Begeleiding Groep gesignaleerd. Door somatische problemen in combinatie met toenemende ouderdomsproblemen wordt het beroep dat op zorg wordt gedaan, steeds groter. Doel van de Begeleiding Groep: voorkomen van verwaarlozing bij alleenwonende personen, behoud van vaardigheden en het voorkomen van overbelasting bij mantelzorg bij personen die met een partner samenleven. Cliëntgroep 4 Psychogeriatrische problematiek Deze groep betreft cliënten met psychogeriatrische problematiek die gebruik maken van Begeleiding. In eerste instantie wordt uitgegaan van Begeleiding Groep. Afhankelijk van de mogelijkheden om in een om in een groep te functioneren, kan ook Begeleiding Individueel worden geïndiceerd. Begeleiding kent hier twee doelen: ontlasting van de mantelzorg, waardoor de cliënt langer thuis kan blijven wonen; activeren van nog aanwezige functies om daarmee zolang mogelijk een door de cliënt als zinvol ervaren bestaan te bieden. Bij Begeleiding Groep is altijd sprake van een multidisciplinaire aanpak. Cliëntgroep 5 Kinderen met een psychiatrische stoornis Deze zorg valt onder Jeugdzorg, waar ook de indicatiestelling plaats vindt. Om deze reden heeft het CIZ deze groep niet in haar publicatie meegenomen. Cliëntgroep 6 Mensen met een psychiatrische stoornis Door een psychiatrische stoornis hebben de mensen in deze groep matige tot ernstige problemen met hun sociale redzaamheid en psychisch functioneren. Zij worden door hun omgeving al snel als raar bestempeld. Naast hun psychische problemen hebben zij daardoor ook vaak moeite met het opbouwen en onderhouden van een sociaal netwerk. Begeleiding Individueel richt zich vooral op: Structureren en ondersteunen van de eigen regie; Ondersteunen bij het aangaan en onderhouden van sociale contacten; Inzicht geven in de gevolgen van eigen optreden; Terugvalpreventie en toezicht op medicatiegebruik. Begeleiding Groep is bedoeld voor: Opbouwen van een normaal werkritme en werkervaring; Bevorderen van samenwerking met anderen. 17

18 Cliëntgroep 7 Kinderen met een verstandelijke handicap 0-17 jaar Begeleiding Individueel voor kinderen met een verstandelijke handicap kan worden ingezet bij het aanleren van structuur, het ondersteunen bij praktische vaardigheden en het bieden van toezicht. Dagbesteding voor kinderen met een verstandelijke handicap is in 2010 voor een deel omgezet naar Begeleiding Groep. Het betreft het dagprogramma waarin behandeling een wezenlijk onderdeel van het programma is. Deze zorg zal naar verwachting niet naar de gemeenten worden gedecentraliseerd. Begeleiding Groep omvat de overige vormen van dagbesteding. Cliëntgroep 8 Mensen met een verstandelijke handicap Begeleiding Individueel en Begeleiding Groep voor mensen met een verstandelijke handicap, zijn ingebed in de zorg voor deze cliënten. Deze doelgroep vraagt om een aangepaste benadering. De noodzakelijke zorg kan niet worden geboden in algemene opvangmogelijkheden van gemeenten. Begeleiding Individueel richt zich op het ondersteunen bij dagelijkse problemen in het zo zelfstandig mogelijk leven, wonen en werken. Een groot deel van deze groep maakt gebruik van Begeleiding Groep in de vorm van dagbesteding. Dagbesteding voor verstandelijk gehandicapten vanaf twintig jaar heeft zich de laatste vijftien jaar ontwikkeld tot bij de persoon passende werkzaamheden. Voor hen is het belangrijk om te werken, net als broers en zussen. Zelfstandig werken bij een baas is voor hen echter onmogelijk. Er is voortdurend begeleiding en toezicht nodig. Cliëntgroep 9 Mensen met een zintuiglijke handicap Het gaat hier altijd om gespecialiseerde begeleiding afgestemd op de handicap. Begeleiding wordt geboden vanuit gespecialiseerde zorgorganisaties, soms in combinatie met andere vormen van AWBZ-zorg. Cliëntgroep 10 Mensen met een lichamelijke handicap Begeleiding voor mensen met een lichamelijke handicap heeft grote overeenkomsten met die bij cliëntgroep 1. Ook hier is Begeleiding Individueel vooral gericht op het ondersteunen bij praktische zaken, om de zelfredzaamheid zo optimaal mogelijk te maken. De zorg wordt meestal gegeven in combinatie met Persoonlijke Verzorging en Verpleging. Begeleiding Groep kan worden ingezet als de persoon door zijn handicap niet in staat is te werken in een normaal dienstverband. Omvang van de doelgroep Op dit moment hebben landelijk mensen begeleiding uit de AWBZ. Daarbinnen zijn globaal een aantal groepen te onderscheiden. In Amsterdam betreft het ruim mensen. Het gaat hierbij om mensen met een serieuze beperking. Door een eerdere maatregel (pakketmaatregel begeleiding 2009) is voor lichtere groepen de aanspraak op AWBZ-begeleiding al komen te vervallen. Het aantal van ruim cliënten is een schatting omdat enerzijds uit de rapportage van het Centrum Indicatiestelling Zorg (CIZ) blijkt 18

19 dat er op 1 juli Amsterdammers met een indicatie voor begeleiding waren, maar dat anderzijds niet bekend is hoeveel AWBZ-geïndiceerde jongeren met gedragsen/of psychiatrische problematiek er zijn. Deze jongeren worden namelijk door Bureau Jeugdzorg geïndiceerd. In onderstaande tabel zien we dat op basis van de gegevens van het CIZ, de grondslag psychiatrische problematiek in Amsterdam het meest voorkomt, gevolgd door de grondslagen verstandelijke beperking/handicap en somatische en psychogeriatrische problematiek. Tabel 1: De gebruikers van begeleiding per cliëntgroep, landelijk en in Amsterdam op 1 juli 2011 (bron: CIZ) Cliëntgroep Landelijk Amsterdam 1 Cliënten met een somatische aandoening/ ziekte (15,9%) (20,8%) 2 Cliënten met een psychogeriatrische aandoening/ ziekte (7,3%) 500 (5,4%) 3 Cliënten met een psychiatrische aandoening/ ziekte (35,0%) (38,3%) 4 Cliënten met een lichamelijke handicap (8,9%) 555 (6,0%) 5 Cliënten met een verstandelijke handicap (30,8%) (26,8%) 6 Cliënten met een zintuiglijke handicap (2,5%) 250 (2,7%) 7 Onbekend 5 (0,0%) x De grondslag psychiatrische problematiek komt in Amsterdam het meest voor, gevolgd door de grondslagen verstandelijke beperking en somatische problematiek. Als de cliëntgroepen in Amsterdam worden vergeleken met de landelijke cijfers, blijkt dat er in Amsterdam naar verhouding meer mensen met somatische en psychiatrische problemen wonen. Daarentegen zijn er in Amsterdam in vergelijking met heel Nederland relatief minder mensen met psychogeriatrische, lichamelijke en verstandelijke beperkingen. In bijlage 2 is een korte analyse naar de spreiding van cliënten over de stadsdelen gedaan. De cliëntgroepen op leeftijd In tabel 2 wordt een verdere specificering van de cliëntgroepen naar leeftijd weergeven. Er waren op 1 januari 2011 in Amsterdam cliënten met een indicatie voor de functie Begeleiding. De grootste groep op 1 januari 2011 is de cliëntgroep psychiatrische problematiek van 18 jaar en ouder (38,3%), gevolgd door de cliëntgroep verstandelijk gehandicapten met 15%. De cliëntgroep is tussen 1 januari 2010 en 1 juli 2011 met mensen gestegen. Deze stijging zit vooral bij volwassenen met psychiatrische problematiek en met een verstandelijke handicap. 19

20 Tabel 2: Aantal extramurale cliënten met een geldige indicatie voor AWBZ-begeleiding op 1 januari 2010, 1 januari 2011 en 1 juli 2011 in gemeente Amsterdam per cliëntgroep (bron: CIZ) Cliëntgroepen Begeleiding op 1 januari 2010 Begeleiding op 1 januari 2011 Begeleiding op 1 juli Somatiek van 0-64 jaar 801 (9,9%) 790 (8,7%) 750 (8,1%) 2 Somatiek van jaar 338 (4,2%) 355 (3,9%) 385 (4,2%) 3 Somatiek van 75 jaar en ouder 800 (9,9%) 865 (9,6%) 840 (9,1%) 4 Psychogeriatrische problematiek 65 jaar en ouder 394 (4,9%) 415 (4,6%) 455 (4,9%) 5 Kinderen met een psychiatrische stoornis 0-17 jaar 23 (0,3%) Mensen met een psychiatrische stoornis (36,0%) (37,8%) (38,3%) 7 Kinderen met een verstandelijke handicap 0-17 jaar (13,3%) (12,3%) (11,6%) 8 Mensen met een verstandelijke handicap (13,4%) (14,7%) (15,2%) 9 Mensen met een zintuiglijke handicap 230 (2,8%) 245 (2,7%) 250 (2,7%) 10 Mensen met een lichamelijke handicap 426 (5,3%) 495 (5,5%) 555 (6,0%) Totaal (100%) (100%) (100%) Naast deze cliënten met een indicatie is er een onbekend aantal jeugdigen, dat door Bureau Jeugdzorg geïndiceerd is voor AWBZ-begeleiding. Kinderen met psychiatrische problemen zijn niet meer meegenomen in de laatste rapportages van het CIZ. Op 1 juli 2011 hadden Amsterdammers een indicatie voor AWBZbegeleiding, tegenover op 1 januari Dat is een stijging van bijna 15% in een periode van 1,5 jaar tijd. Een daling in aantal zien we bij de volgende vier cliëntgroepen: somatiek 0-65 jaar (-51); mensen met een zintuiglijke handicap (-20) en kinderen met een verstandelijke handicap (-3). De overige cliëntgroepen zijn in deze periode gegroeid in omvang: mensen met een psychiatrische stoornis (+635); mensen met een verstandelijke handicap (+320); mensen met een lichamelijke handicap (+129); somatiek jaar (+47) en 74 jaar en ouder (+40); en ouderen met psychogeriatrische problematiek (+61) Let wel: het aantal door Bureau Jeugdzorg geïndiceerde jeugdigen ontbreekt nog. 20

21 Marcel viel letterlijk tussen wal en schip Op het eerste gezicht lijkt Marcel Kalkman een man waar niets mis mee is. Op zijn 25 ste zag zijn toekomst er rooskleuring uit, tot hij in september 1991 letterlijk tussen de Wal en het Schip viel bij de boot waar zijn vader werkte. Hij gleed van de trap, viel vier meter naar beneden en sloeg met zijn hoofd tegen de stalen wand. Marcel belandde ruim zes weken in het ziekenhuis en onderging zes operaties. Van de eerste zestien dagen, inclusief het ongeluk, kan Marcel zich niets meer herinneren. Na het ziekenhuis ging hij bij zijn ouders revalideren. Dat hij hersenletsel had, was niemand opgevallen. Wel merkte zijn omgeving dat hij totaal veranderd was. Hij was makkelijk te beïnvloeden en nam vaak de verkeerde beslissingen. Het leven van Marcel raakte in een neerwaartse spiraal toen zijn ouders zes jaar later binnen een jaar na elkaar overleden. Hij had nergens meer zin in, was werkeloos, liet alles uit zijn handen vallen en keek nergens meer naar om. Marcel kwam flink in de problemen, kreeg schulden en werd zijn huis uit gezet. Uiteindelijk belandde hij in de gevangenis. Via reclassering werd er in 2009 een MRI scan gemaakt en kwam er een neuropsychologisch onderzoek. Daar bleek dat hij door zijn ongeluk letterlijk een gat in zijn hersenen heeft: niet aangeboren hersenletsel. Sinds een half jaar krijgt Marcel intensieve begeleiding bij Heliomare in Amsterdam. De lijst met zijn problemen is lang. Gevoelens van anderen begrijpen, plannen, besluiten nemen, oordeelsvermogen, het zijn allemaal zaken waar Marcel hulp bij nodig heeft. Wekelijks volgt Marcel cognitieve therapie. Zo leert hij meer inzicht te krijgen in zijn beperkingen en hoe hij fouten en verkeerde beslissingen kan voorkomen. Hiernaast komt hij twee dagen per week naar het centrum voor dagbesteding. Zonder steun kan Marcel het voorlopig niet zelf redden en is de kans groot dat hij terugvalt en weer de verkeerde keuzes maakt. De prognose is dat het zeker nog twee jaar gaat duren voordat hij redelijk op eigen benen kan staan. Toch is hij positief gestemd. Ik wil weer vooruit komen in het leven. Daar ga ik voor. 21

22 Amsterdammers met een indicatie voor Begeleiding Individueel Tabel 3 geeft het aantal cliënten weer dat volgens het CIZ geïndiceerd is voor Begeleiding Individueel en het gemiddelde aantal uren Begeleiding Individueel per week op 1 januari 2010, 1 januari 2011 en 1 juli Het aantal cliënten dat gebruik maakt van Begeleiding Individueel is binnen anderhalf jaar tijd met 994 toegenomen. Dat is een stijging van bijna 17% ten opzichte van 1 januari Tabel 3: Amsterdammers met een indicatie voor Begeleiding Individueel (bron CIZ) Cliëntgroepen 1 jan 2010 Gemiddeld aantal uren 1 jan 2011 Gemiddeld aantal uren 1 juli 2011 Gemiddeld aantal uren Somatiek van 0-64 jaar 566 (9,6%) 6,6 575 (8,6%) 7,0 565 (8,2%) 7,5 Somatiek van jaar 155 (2,6%) 9,0 180 (2,7%) 7,6 205 (3,0%) 8,7 Somatiek van 75 jaar en ouder 235 (4,0%) 9,7 295 (4,4%) 9,9 300 (4,3%) 10,1 Psychogeriatrische problematiek 65 jaar en ouder 194 (3,3%) 3,9 195 (2,9%) 3,5 215 (3,1%) 3,9 Kinderen met een psychiatrische stoornis 0-17 jaar 5 18 (0,3%) 4, Mensen met een psychiatrische stoornis (42,5%) 3, (43%) 3, (42,7%) 3,3 Kinderen met een verstandelijke handicap 0-17 jaar 807 (13,6%) 4,6 840 (15,2%) 3,9 835 (12,1%) 3,8 Mensen met een verstandelijke handicap 895 (15,1%) 4, (16,8%) 4, (17,3%) 4,2 Mensen met een zintuiglijke handicap 171 (2,9%) 3,0 190 (2,8%) 2,6 195 (2,8%) 2,6 Mensen met een lichamelijke handicap 362 (6,1%) 4,5 420 (6,3%) 3,7 460 (6,6%) 3,5 Totaal (100%) 4, (100%) 4, (100%) Uit bovenstaande tabel blijkt dat het aantal mensen met een indicatie voor Begeleiding Individueel weliswaar toe neemt, maar dat het gemiddelde aantal uren begeleiding per persoon af neemt. Dit is hoogstwaarschijnlijk een gevolg van het feit dat het CIZ vanaf 2011 meer rekening is gaan houden met de bijdragen van het netwerk van cliënten ( gebruikelijke zorg ). Bij ouderen neemt het aantal geïndiceerde uren wel iets toe, terwijl zij al substantieel meer uren begeleiding krijgen in vergelijking met andere cliëntgroepen. Het aantal geïndiceerde uren Begeleiding Individueel is over het algemeen het hoogst bij mensen met somatische problematiek, en het laagst bij mensen met een zintuiglijke handicap. De grootste cliëntgroep die Begeleiding Individueel krijgt zijn mensen met een psychiatrische stoornis (43%), gevolgd door mensen met een verstandelijke handicap (29,4%). Zij krijgen gemiddeld tussen de 3,3 en 4,2 uur Begeleiding Individueel per week. 5 Kinderen met een psychiatrische stoornis zijn in recentste rapportage van het CIZ niet meer opgenomen. De aantallen over 1 januari 2011 van de beide rapportages CIZ komen mede om deze reden niet overeen. 4,3 22

23 Het aantal mensen dat een indicatie voor Begeleiding Individueel heeft ontvangen, is in 18 maanden tijd met 17% gestegen. Het aantal geïndiceerde uren per cliënt is in deze periode iets afgenomen. Cliënten met psychiatrische stoornissen zijn de grootste cliëntgroep die van deze functie gebruik maken (43%). Amsterdammers met een indicatie voor Begeleiding Groep Onderstaande tabel geeft het aantal cliënten, met het gemiddeld aantal dagdelen, weer dat volgens CIZ-gegevens geïndiceerd is met Begeleiding Groep. In vergelijking met 1 januari 2010, waren er op 1 juli mensen meer geïndiceerd voor Begeleiding Groep. Dat is een stijging van bijna 9% in 18 maanden tijd. Overigens ontbreken ook hier de gegevens van Bureau Jeugdzorg over het aantal door hen geïndiceerde jeugdigen, waardoor onderstaande tabel niet volledig is. Tabel 4: Amsterdammers met een indicatie Begeleiding Groep (bron: CIZ) Cliëntgroepen 1 jan 2010 Gemiddeld dagdelen 1 jan 2011 Gemiddeld dagdelen 1 juli 2011 Gemiddeld dagdelen Somatiek van 0-64 jaar 357 (8,9%) 5,3 330 (7,7%) 5,0 295 (6,7%) 5,0 Somatiek van jaar 205 (5,1%) 5,4 205 (4,8%) 5,2 220 (5,0%) 5,1 Somatiek van 75 jaar en ouder 614 (15,3%) 5,5 610 (14,2%) 5,3 580 (13,3%) 5,4 Psychogeriatrische problematiek 65 jaar en ouder 288 (7,2%) 6,5 325 (7,5%) 6,2 345 (7,9%) 6,3 Kinderen met een psychiatrische stoornis 0-17 jaar 15 (0,4%) 4, Mensen met een psychiatrische stoornis (25,5%) 3, (27,6%) 4, (28,6%) 4,3 Kinderen met een verstandelijke handicap 0-17 jaar 702 (17,5%) 5,3 705 (16,4%) 4,7 675 (15,4%) 4,4 Mensen met een verstandelijke handicap 481 (12%) 7,6 590 (13,6%) 7,5 630 (14,4%) 7,4 Mensen met een zintuiglijke handicap Mensen met een lichamelijke handicap 93 (2,3%) 237 (5,9%) Totaal (100%) 4,0 6,0 85 (2,0%) 270 (6,3%) 5, (100%) Ook bij Begeleiding Groep vormen de mensen met een psychiatrische stoornis op het eerste gezicht de grootste cliëntgroep (28,6%). Als we de kinderen en volwassenen met een verstandelijke handicap echter bij elkaar optellen, blijkt de totaalgroep van verstandelijk gehandicapten toch iets groter (29,8%). Uit de tabel blijkt dat de volwassen cliëntgroepen met zowel een psychiatrische stoornis als met een verstandelijke beperking, meer dan de andere cliëntgroepen, zijn gegroeid in de periode tussen 1 januari 2010 en 1 juli ,9 5,6 90 (2,1%) 295 (6,7%) 3,9 5,5 5, ,2 23

24 In anderhalf jaar tijd is het aantal indicaties voor Begeleiding Groep met bijna 9% gestegen. De grootste cliëntgroepen zijn de verstandelijk gehandicapten (29,8%) en de cliënten met een psychiatrische stoornis (28,6%). Let op: De getallen uit tabel 3 en tabel 4 kunnen niet zomaar bij elkaar opgeteld worden. Dit heeft ermee te maken dat sommige mensen een combinatie van Begeleiding Groep en Begeleiding Individueel krijgen. Van alle cliënten ontvangt 45% individuele begeleiding, 35% krijgt groepsbegeleiding en 20% krijgt een combinatie van beiden. Amsterdammers met een indicatie voor de functie Kortdurend Verblijf Ook de functie Kortdurend Verblijf wordt gedecentraliseerd naar gemeenten. Bij Kortdurend Verblijf logeert de cliënt korte tijd in een AWBZ-instelling, bijvoorbeeld in een verpleeg- of verzorgingshuis. Dit verblijf is gemaximeerd tot drie etmalen per week. Er mag alleen een beroep op Kortdurend Verblijf gedaan worden wanneer de cliënt is aangewezen op permanent toezicht. Daarnaast is er sprake van een noodzakelijke ontlasting van de persoon die gebruikelijke zorg of mantelzorg aan de cliënt levert. Kortdurend Verblijf is zodoende bedoeld voor: Mensen met een zorgvraag waarbij permanent toezicht nodig is om op tijd zorg te bieden. Bijvoorbeeld bij niet ingestelde epilepsie, ernstige hartaandoeningen en longaandoeningen of ouderen met dementie. Mensen met een verstandelijke handicap die drie of meer keer per dag sturing nodig hebben in het dagelijks leven. Mensen met een lichamelijke handicap met zware fysieke beperkingen. Bij preventief ingrijpen bij gedragsproblemen. Bijvoorbeeld bij een psychiatrische of psychogeriatrische aandoening of een zintuiglijke handicap (bron: Rijksoverheid.nl). Onderstaande tabel geeft een overzicht van het aantal Amsterdammers dat gebruik maakt van Kortdurend Verblijf op 1 januari 2010, 1 januari 2011 en 1 juli Opvallend is dat het aantal cliënten dat hier gebruik van maakt in deze periode is afgenomen met 15%. Mogelijk heeft dit te maken met het feit dat vanaf 2011 scherper onderscheid gemaakt wordt tussen zorg met permanent toezicht (AWBZ-zorg) en ouderlijk toezicht. Ouderlijk toezicht behoort tot de dagelijkse zorg die ouders aan hun kinderen geven. Tabel 5: Aantal cliënten met Kortdurend Verblijf in combinatie met begeleiding en het gemiddeld aantal etmalen Kortdurend Verblijf per week op 1 januari 2010, 1 januari 2011 en 1 juli 2011 in Amsterdam per cliëntgroep Cliëntgroepen Somatiek van 0-64 jaar Somatiek van jaar Somatiek van 75 jaar en ouder Psychogeriatrische problematiek 65 jaar en ouder Kinderen met een psychiatrische stoornis 0-17 jaar Mensen met een psychiatrische stoornis 1 jan 2010 aantal KVB 46 (7,4%) 5 (0,8%) 10 (1,6%) 10 (1,6%) 13 (2,1%) 10 (1,6%) Gemiddeld aantal etmalen 1,4 2,0 1,7 1,7 1 jan 2011 aantal KVB 40 (6,6%) 5 (0,8%) 5 (0,8%) 10 (1,6%) Gemiddeld aantal etmalen 1,4 1 juli 2011 aantal KVB 35 (6,6%) 1,6 X X 1,7 X X 1,9 10 (1,9%) 1, ,4 20 (3,3%) 1,3 15 (2,8%) Gemiddeld aantal etmalen 1,3 1,9 1,3 24

25 Kinderen met een verstandelijke handicap 0-17 jaar 357 (57,1%) 1,3 360 (59,0%) 1,1 310 (58,5%) 1,1 Mensen met een verstandelijke handicap 92 (14,7%) 1,3 110 (18,0%) 1,3 110 (20,8%) 1,2 Mensen met een zintuiglijke handicap 31 (5,0%) 1,4 20 (3,3%) 1,2 20 (3,8%) 1,2 Mensen met een lichamelijke handicap 51 (8,2%) 1,4 35 (5,7%) 1,2 30 (5,7%) 1,2 Totaal 625 (100%) 1,4 610 (100%) 1,2 530 (100%) 1,2 Het gebruik van Kortdurend Verblijf is tussen 1 januari 2010 en 1 juli 2011 met 95 cliënten afgenomen, dat is ongeveer 15%. De cliëntgroep die het meeste gebruik maakt van deze functie, zijn de verstandelijk gehandicapte kinderen gevolgd door de verstandelijk gehandicapte volwassenen. Verschillende functiecategorieën AWBZ-zorg is onderverdeeld in zeven zorgfuncties, te weten: 1 Persoonlijke Verzorging (PV); 2 Verpleging (VP); 3 Begeleiding (BG); 4 Behandeling (BH); 5 Kortdurend verblijf (KVB); 6 Verblijf (VB); 7 Voorgezet verblijf op psychiatrische grondslag. Veel cliënten krijgen een indicatie voor meerdere AWBZ-zorgfuncties tegelijk. Omdat bepaalde combinaties van functies veel voorkomen, kunnen verschillende functiecategorieën worden geformuleerd. De categorieën lopen min of meer op in zorgzwaarte. Bovendien sluiten de categorieën elkaar uit. Dat betekent dat iedere cliënt in slechts één van de categorieën kan worden ingedeeld. In de volgende drie tabellen worden de zeven functiecategorieën waar extramurale begeleiding onderdeel van is vermeld. De doelgroep die geïndiceerd wordt voor begeleiding, is nader onder te verdelen aan de hand van verschillende kenmerken. Deze zijn zeer relevant wanneer nagedacht gaat worden over nieuwe invullingen van de begeleiding. Denk aan de leeftijdsopbouw van de doelgroep, het gebruik van overige functies naast de begeleiding, en de secundaire grondslagen. Dat laatste betekent dat de cliënt te maken heeft met meer dan één aandoening/beperking/handicap. 25

DECENTRALISATIE BEGELEIDING BIJEENKOMST VOOR FRIESE GEMEENTEN OVER DE DATA SET DE KLANT ALS KOMPAS. Zorgkantoor Friesland 15 december 2011

DECENTRALISATIE BEGELEIDING BIJEENKOMST VOOR FRIESE GEMEENTEN OVER DE DATA SET DE KLANT ALS KOMPAS. Zorgkantoor Friesland 15 december 2011 DECENTRALISATIE BEGELEIDING BIJEENKOMST VOOR FRIESE GEMEENTEN OVER DE DATA SET DE KLANT ALS KOMPAS Zorgkantoor Friesland 15 december 2011 WAT KUNT U VERWACHTEN 1. Aanleiding bijeenkomst 2. Begeleiding

Nadere informatie

Van AWBZ naar Wmo. Nieuwe Wmo

Van AWBZ naar Wmo. Nieuwe Wmo Van AWBZ naar Wmo Factsheet oktober 213 Nieuwe Wmo Gemeenten krijgen in de nieuwe Wmo-wetgeving (concept-wetvoorstel Wmo 215) meer zorgtaken. Het kabinet wil de AWBZ vanaf 215 ingrijpend hervormen. Dit

Nadere informatie

CONCEPT. Startdocument. AWBZ begeleiding

CONCEPT. Startdocument. AWBZ begeleiding CONCEPT Startdocument AWBZ begeleiding Gemeente Wijk bij Duurstede, maart 2012 Algemene informatie In het regeer- en gedoogakkoord van het huidige kabinet is overeengekomen dat de functies dagbesteding

Nadere informatie

Factsheet decentralisatie extramurale begeleiding t.b.v. informatie bijeenkomst voor de raad van Gouda d.d. 1 februari 2012

Factsheet decentralisatie extramurale begeleiding t.b.v. informatie bijeenkomst voor de raad van Gouda d.d. 1 februari 2012 Factsheet decentralisatie extramurale begeleiding t.b.v. informatie bijeenkomst voor de raad van Gouda d.d. 1 februari 2012 Inleiding Per 2014 wordt de functie begeleiding (inclusief het vervoer naar dagbesteding)

Nadere informatie

Decentralisatie begeleiding naar gemeenten. Wat houdt het in? Wat gaat er veranderen?

Decentralisatie begeleiding naar gemeenten. Wat houdt het in? Wat gaat er veranderen? Decentralisatie begeleiding naar gemeenten Wat houdt het in? Wat gaat er veranderen? Loes 10 jaar Basisschool sinds 4 e jaar Rugzakje Extra begeleiding gymles (PV) Broer/zus op zelfde school Gastgezin,

Nadere informatie

Begeleiding in beeld. Nederland. 1 januari 2013. Feiten en cijfers over cliënten met een indicatie van het CIZ. 1 juli 2012

Begeleiding in beeld. Nederland. 1 januari 2013. Feiten en cijfers over cliënten met een indicatie van het CIZ. 1 juli 2012 Begeleiding in beeld Feiten en cijfers over met een indicatie van het CIZ. Nederland 1 januari 2013 1 juli 2012 1 januari 2012 Inhoud 1. Introductie...2 1.1 Doel...2 1.2 Publicatiedatum, verschijningsfrequentie

Nadere informatie

Het Nederlandse Zorgstelsel

Het Nederlandse Zorgstelsel Het Nederlandse Zorgstelsel Een heldere blik op de regels in de gezondheidszorg Corné Adriaansen 12 september 2012 Door de bomen het bos niet meer te zien? Zorgstelsel Nederland 2012 Financieringsstromen

Nadere informatie

Decentralisatie begeleiding naar gemeenten Wat houdt het in? Wat gaat er veranderen?

Decentralisatie begeleiding naar gemeenten Wat houdt het in? Wat gaat er veranderen? Decentralisatie begeleiding naar gemeenten Wat houdt het in? Wat gaat er veranderen? Mark van den Einde ministerie van VWS PIANOo- Marktontmoeting Wmo (9 december 2011) Het regeer- en gedoogakkoord De

Nadere informatie

Begeleiding naar de Wmo?!

Begeleiding naar de Wmo?! Begeleiding naar de Wmo?! NAH-Conferentie in Heiloo 10 december 2012 Anja Hommel 22 maart 2012 10 januari 2012 Vorige kabinet: Decentralisatie AWBZ-begeleiding 1.0 Geleidelijke invoering (2013-2014) Géén

Nadere informatie

Zorg en Ondersteuning aan mensen met een verstandelijke beperking. Wat verandert er in de zorg in 2015

Zorg en Ondersteuning aan mensen met een verstandelijke beperking. Wat verandert er in de zorg in 2015 Zorg en Ondersteuning aan mensen met een verstandelijke beperking Wat verandert er in de zorg in 2015 De zorg in beweging Wat verandert er in 2015? In 2015 verandert er veel in de zorg. Via een aantal

Nadere informatie

Project Invoering Begeleiding uit AWBZ naar Wmo

Project Invoering Begeleiding uit AWBZ naar Wmo Project Invoering Begeleiding uit AWBZ naar Wmo Inhoud Wat gaat er gebeuren? De huidige Begeleiding Invoering Begeleiding in de Wmo Project Invoering Begeleiding Uitkomsten oriëntatiefase Vervolg: visiefase

Nadere informatie

Budgetten en vergoedingen wat betreft zorgboerderijen

Budgetten en vergoedingen wat betreft zorgboerderijen Budgetten en vergoedingen wat betreft zorgboerderijen Deze notitie is bedoeld om meer inzicht te geven over de budgetten en vergoedingen die op zorgboerderijen betrekking kunnen hebben als het gaat om

Nadere informatie

Van AWBZ naar Wmo. Portretten van Amsterdammers met AWBZ begeleiding

Van AWBZ naar Wmo. Portretten van Amsterdammers met AWBZ begeleiding Van AWBZ naar Wmo Portretten van Amsterdammers met AWBZ begeleiding Van AWBZ naar Wmo De verantwoordelijkheid voor de begeleiding van zelfstandig wonende mensen met een matige tot ernstige beperking wordt

Nadere informatie

Geschiedenis Zvw-AWBZ- Wmo-Jeugdwet

Geschiedenis Zvw-AWBZ- Wmo-Jeugdwet 1 Geschiedenis Zvw-AWBZ- Wmo-Jeugdwet Per 1 januari 2015 is de Wet langdurige zorg (Wlz) in werking getreden (Stb. 2014, 494). Deze is in de plaats gekomen van de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ).

Nadere informatie

Onderwerp: Datum: 25 mei 2010 Uitgebracht aan: Verblijf-tijdelijk en Begeleiding-groep. Onderstaand de volledige uitspraak.

Onderwerp: Datum: 25 mei 2010 Uitgebracht aan: Verblijf-tijdelijk en Begeleiding-groep. Onderstaand de volledige uitspraak. Onderwerp: Samenvatting: Relevante criteria respijtzorg; begeleiding ter vervanging van school en kinderopvang Respijtzorg kan geïndiceerd worden in geval van (dreigende) overbelasting van de verzorger(s),

Nadere informatie

Aantal cliënten per stelsel nu en. Straks 18.400. Figuur 1 - Aantal cliënten (18-) naar huidig en toekomstig stelsel

Aantal cliënten per stelsel nu en. Straks 18.400. Figuur 1 - Aantal cliënten (18-) naar huidig en toekomstig stelsel Gehandicaptenzorg van AWBZ naar Jeugdwet Vanaf 2015 worden gemeenten verantwoordelijk voor de volledige jeugdzorg. Vanuit verschillende domeinen wordt dan de zorg voor kinderen en jongeren onder de 18

Nadere informatie

AWBZ-zorg aanvragen, hoe regelt u dat?

AWBZ-zorg aanvragen, hoe regelt u dat? AWBZ-zorg aanvragen, hoe regelt u dat? AWBZ: zorg bij ziekte, handicap of ouderdom Als u zorg wilt die wordt betaald uit de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ), onderzoekt het Centrum indicatiestelling

Nadere informatie

CIZ Basisrapportage AWBZ

CIZ Basisrapportage AWBZ CIZ Basisrapportage AWBZ Nederland 1 januari 2013 1 juli 2012 1 januari 2012 Inhoud 1. Introductie...2 1.1 Doel van de CIZ Basisrapportage AWBZ...2 1.2 Publicatiedatum, verschijningsfrequentie en peildatum...2

Nadere informatie

AWBZ-zorg aanvragen, hoe regelt u dat?

AWBZ-zorg aanvragen, hoe regelt u dat? AWBZ-zorg aanvragen, hoe regelt u dat? AWBZ: zorg bij ziekte, handicap of ouderdom Als u zorg wilt die wordt betaald uit de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ), onderzoekt het Centrum indicatiestelling

Nadere informatie

CIZ Basisrapportage AWBZ

CIZ Basisrapportage AWBZ CIZ Basisrapportage AWBZ provincie Groningen 1 juli 2012 1 januari 2012 1 juli 2011 Inhoud 1. Introductie...2 1.1 Doel van de CIZ Basisrapportage AWBZ...2 1.2 Publicatiedatum, verschijningsfrequentie

Nadere informatie

Participeren, iedereen kan het!

Participeren, iedereen kan het! Participeren, iedereen kan het! een visie op de decentralisatie van extramurale begeleiding gemeente Roermond, februari 2012 BMP advies Hans Jansen Wim Seegers Postbus 259 5550 AG Valkenswaard www.bmpadvies.nl

Nadere informatie

CIZ Basisrapportage AWBZ

CIZ Basisrapportage AWBZ CIZ Basisrapportage AWBZ gemeente Bernisse 1 januari 2013 1 juli 2012 1 januari 2012 Inhoud 1. Introductie...2 1.1 Doel van de CIZ Basisrapportage AWBZ...2 1.2 Publicatiedatum, verschijningsfrequentie

Nadere informatie

Meest gestelde vragen en antwoorden Van AWBZ naar WMO

Meest gestelde vragen en antwoorden Van AWBZ naar WMO Meest gestelde vragen en antwoorden Van AWBZ naar WMO In 2015 gaat er veel veranderen in de zorg. De gemeente krijgt er nieuwe taken bij. Wat betekenen deze veranderingen voor u? 1. Wat gaat er veranderen

Nadere informatie

Aanspraak op AWBZ-zorg

Aanspraak op AWBZ-zorg Aanspraak op AWBZ-zorg CIZ-rapportage over aantallen geïndiceerde functies, ZZP s en zorgomvang gemeente Zeevang 1 oktober 2013 1 juli 2013 1 april 2013 Inhoud 1. Introductie...4 1.1 Doel...4 1.2 Publicatiedatum,

Nadere informatie

Factsheet. De overheid gaat de langdurige zorg anders organiseren. Wat betekent dat voor mijn pgb?

Factsheet. De overheid gaat de langdurige zorg anders organiseren. Wat betekent dat voor mijn pgb? Factsheet De overheid gaat de langdurige zorg anders organiseren Wat betekent dat voor mijn pgb? 2 Hervorming langdurige zorg - Persoonsgebonden budget Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport

Nadere informatie

Cliëntenradenbijeenkomst 16 april 2013

Cliëntenradenbijeenkomst 16 april 2013 Cliëntenradenbijeenkomst 16 april 2013 Opening Anneke Augustinus Manager Care Zorgkantoor Zorg en Zekerheid Foto: website Activite Waarom vandaag? Delen kennis en ervaringen zodat: Het zorgkantoor voldoende

Nadere informatie

Aanspraak op AWBZ-zorg

Aanspraak op AWBZ-zorg Aanspraak op AWBZ-zorg CIZ-rapportage over aantallen geïndiceerde functies, ZZP s en zorgomvang Nederland 1 juli 2013 1 april 2013 1 januari 2013 Inhoud 1. Introductie...4 1.1 Doel...4 1.2 Publicatiedatum,

Nadere informatie

Inhoudelijke veranderingen per 1 januari 2013 in de Beleidsregels indicatiestelling AWBZ van het ministerie van VWS en de CIZ Indicatiewijzer

Inhoudelijke veranderingen per 1 januari 2013 in de Beleidsregels indicatiestelling AWBZ van het ministerie van VWS en de CIZ Indicatiewijzer Hoofdkantoor Princenhof Park 3 3972 NG Driebergen Postbus 232 3970 AE Driebergen T 030-751 80 00 F 030-751 80 01 E info@ciz.nl www.ciz.nl Inhoudelijke veranderingen per 1 januari 2013 in de Beleidsregels

Nadere informatie

Factsheet Veranderingen in de Zorg 2015 (AWBZ, LIZ, Zvw en Wmo):

Factsheet Veranderingen in de Zorg 2015 (AWBZ, LIZ, Zvw en Wmo): Factsheet Veranderingen in de Zorg 2015 (AWBZ, LIZ, Zvw en Wmo): Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ): Collectieve Volksverzekering voor ziektekostenrisico s, waarvoor je je niet individueel kunt

Nadere informatie

Datum: 21 februari 2011 Uitgebracht aan: Onderstaand de volledige uitspraak.

Datum: 21 februari 2011 Uitgebracht aan: Onderstaand de volledige uitspraak. Onderwerp: Samenvatting: Soort uitspraak: Indicatie voor verblijf voor dakloze verzekerden Dakloosheid op zich leidt niet tot een aanspraak op AWBZ-verblijf. Er moet sprake zijn van een grondslag op basis

Nadere informatie

ZZP VV. Toelichting op de tabellen Voor een toelichting op onderstaande tabellen, zie laatste pagina. PV SGLVG som VP VG VV ZG aud ZG vis ZG ZZP

ZZP VV. Toelichting op de tabellen Voor een toelichting op onderstaande tabellen, zie laatste pagina. PV SGLVG som VP VG VV ZG aud ZG vis ZG ZZP Overzicht pgb ZZP tarieven Tabel opgemaakt door Per Saldo, februari, overeenkomstig de beleidsregel langdurend verblijf (LDV) van het CVZ (Aan deze tabel kunnen geen rechten worden ontleend) Afkortingen

Nadere informatie

Wet langdurige zorg (Wlz) Van aanvraag tot besluit

Wet langdurige zorg (Wlz) Van aanvraag tot besluit Wet langdurige zorg (Wlz) Van aanvraag tot besluit CiZ_A5_WLZ_WT_15-06-15_def#2.indd 1 19-06-15 10:58 Als u blijvend intensieve zorg nodig heeft, dan kan het zijn dat u in aanmerking komt voor zorg vanuit

Nadere informatie

Wet langdurige zorg (Wlz) Van aanvraag tot besluit

Wet langdurige zorg (Wlz) Van aanvraag tot besluit Wet langdurige zorg (Wlz) Van aanvraag tot besluit Wanneer kan ik Wlz aanvragen? Als u blijvend intensieve zorg nodig heeft, dan kan het zijn dat u in aanmerking komt voor zorg vanuit de Wet langdurige

Nadere informatie

Het indicatiebesluit

Het indicatiebesluit Het indicatiebesluit Een budget of zorg in natura In de brief met het indicatiebesluit staat op welke zorg u aanspraak kunt maken. Hoe u de zorg ontvangt, kan per soort zorg verschillen en is afhankelijk

Nadere informatie

Veel mensen zijn kwetsbaarder dan ze lijken

Veel mensen zijn kwetsbaarder dan ze lijken Veel mensen zijn kwetsbaarder dan ze lijken Een onderzoek naar de inwoners van de gemeente Utrechtse Heuvelrug die Begeleiding vanuit de AWBZ ontvangen Uitgevoerd door: SCIO Consult, mei 2012 Voorwoord

Nadere informatie

Figuur 1. Aantal cliënten naar huidig en toekomstig stelsel. Aantal cliënten per stelsel nu en straks. AWBZ Wmo jeugdwet overig

Figuur 1. Aantal cliënten naar huidig en toekomstig stelsel. Aantal cliënten per stelsel nu en straks. AWBZ Wmo jeugdwet overig Gehandicaptenzorg van AWBZ naar Wmo Inleiding Per 2015 vervalt de aanspraak op extramurale begeleiding, dagbesteding, kortdurend verblijf en persoonlijke verzorging uit de AWBZ. De cliënten vanaf 18 jaar

Nadere informatie

Wat staat ons te wachten in 2013 en daarna? Hans van der Knijff

Wat staat ons te wachten in 2013 en daarna? Hans van der Knijff Wat staat ons te wachten in 2013 en daarna? Hans van der Knijff Waar gaan we het over hebben? Stand van zaken landelijke politiek 2013 regeerakkoord Vergoedingsregeling Persoonlijke Zorg en pgb Zorgzwaartepakketten

Nadere informatie

Wat gaat er in de zorg veranderen en waarom?

Wat gaat er in de zorg veranderen en waarom? Wat gaat er in de zorg veranderen en waarom? Het ministerie van VWS heeft wee websites in het leven geroepen die hierover uitgebreid informatie geven www.dezorgverandertmee.nl en www.hoeverandertmijnzorg.nl

Nadere informatie

Inhoudelijke veranderingen per 1 januari 2013 in de Beleidsregels indicatiestelling AWBZ van het ministerie van VWS

Inhoudelijke veranderingen per 1 januari 2013 in de Beleidsregels indicatiestelling AWBZ van het ministerie van VWS Inhoudelijke veranderingen per 1 januari 2013 in de Beleidsregels indicatiestelling AWBZ van het ministerie van VWS Korte inhoud In dit document worden de veranderingen weergegeven in de Beleidsregels

Nadere informatie

Beleidsregels indicatiestelling AWBZ. Bijlage 8. Verblijf

Beleidsregels indicatiestelling AWBZ. Bijlage 8. Verblijf Versie 1 juli 2009 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 2 Doelstelling functie 5 2.1 Algemeen 5 2.2 Beschermende woonomgeving 5 2.3 Therapeutisch leefklimaat 5 2.4 Permanent toezicht 5 3 Indicatiecriteria 6 3.1

Nadere informatie

1. Alle dagbesteding inclusief vervoer gaat naar de gemeente (Wmo en Jeugdwet). Ook de dagbesteding van cliënten met een hoog zzp.

1. Alle dagbesteding inclusief vervoer gaat naar de gemeente (Wmo en Jeugdwet). Ook de dagbesteding van cliënten met een hoog zzp. 17 misverstanden over de Wet langdurige zorg (Wlz) Per 1 januari 2015 komt de Wet langdurige zorg (Wlz) in de plaats van de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ). De Wlz is van toepassing op cliënten

Nadere informatie

Regionale Bijeenkomsten Zorgkantoorregio s

Regionale Bijeenkomsten Zorgkantoorregio s Regionale Bijeenkomsten Zorgkantoorregio s Regio: Rotterdam (gemeenten Rotterdam, Capelle a.d. IJssel en Krimpen a.d IJssel) John Boumans Accountmanager VV&T Achmea Zorgkantoor Agenda Vormen van begeleiding,

Nadere informatie

Soort uitspraak: IgA = indicatiegeschil AWBZ Datum: 21 juni 2010 Uitgebracht aan: CIZ Zorgvorm: PV, BG, VB/ZZP. Onderstaand de volledige uitspraak.

Soort uitspraak: IgA = indicatiegeschil AWBZ Datum: 21 juni 2010 Uitgebracht aan: CIZ Zorgvorm: PV, BG, VB/ZZP. Onderstaand de volledige uitspraak. Onderwerp: Samenvatting: Grondslagen bij ZZP Het betreft hier een geschil over meerdere grondslagen bij een verblijfsindicatie. Op grond van de beleidsregels kiest het CIZ een dominante grondslag op basis

Nadere informatie

Documentatierapport Personen met indicaties voor

Documentatierapport Personen met indicaties voor Centraal Bureau voor de Statistiek Centrum voor Beleidsstatistiek Documentatierapport Personen met indicaties voor AWBZ gefinancierde zorg (INDICAWBZTAB) Datum: 15 december 2014 Bronvermelding Publicatie

Nadere informatie

Bijlage Informatiedocument. Beschermd Wonen Brabant Noordoost-oost

Bijlage Informatiedocument. Beschermd Wonen Brabant Noordoost-oost Bijlage Informatiedocument Brabant Noordoost-oost 1 Inleiding: Vanaf 1 januari 2015 zal de huidige langdurige intramurale Geestelijke Gezondheidszorg (GGZ) niet langer meer onderdeel zijn van de AWBZ.

Nadere informatie

AWBZ. Financiering van zorg

AWBZ. Financiering van zorg AWBZ en WMO AWBZ Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten - Volksverzekering - Premie opgenomen in loonheffing voor volksverzekeringen - 2012: ruim 12% afdracht via loonheffing Voor wie? - Ouderen - Mensen

Nadere informatie

Wet langdurige zorg Informatieblad Ieder(in) Juni 2014

Wet langdurige zorg Informatieblad Ieder(in) Juni 2014 Wet langdurige zorg Informatieblad Ieder(in) Juni 2014 Inhoud Inleiding 3 1. Wat gaat er veranderen? 4 Over de Wlz 4 Van ondersteuningsvraag tot passende zorg 6 Overgangsrecht 9 2. Standpunten van Ieder(in)

Nadere informatie

Overgangsrecht van AWBZ cliënten en beleid Versie december 2014

Overgangsrecht van AWBZ cliënten en beleid Versie december 2014 Overgangsrecht van AWBZ cliënten en beleid Versie december 2014 Door de hervormingen van de langdurige zorg wordt begeleiding per 1 januari 2015 gedecentraliseerd naar de Wet maatschappelijke ondersteuning

Nadere informatie

Blad 1. Bijlage 3. Nadere beschrijving productcodes en diensten Maatwerkvoorziening Begeleiding

Blad 1. Bijlage 3. Nadere beschrijving productcodes en diensten Maatwerkvoorziening Begeleiding Bijlage 3. Nadere beschrijving product en diensten Maatwerkvoorziening Begeleiding Op basis van de prestatiebeschrijvingen opgesteld door de Nza (2013). Nza F125 Dagactiviteit GGZ-LZA (p/u.) Toeleidingtraject

Nadere informatie

Erratum bij de brochure Zelf aan zet in de AWBZ

Erratum bij de brochure Zelf aan zet in de AWBZ Erratum bij de brochure Zelf aan zet in de AWBZ 20 maart 2009 Vanwege de nieuwe maatregelen in de AWBZ per 1 januari 2009 is deze brochure op enkele punten achterhaald. Hieronder vindt u de wijzigingen

Nadere informatie

Nieuwe Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo)

Nieuwe Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) Nieuwe Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) Opzet presentatie Wat zijn de veranderingen t.o.v. van huidige Wmo? Opdracht gemeente Maatwerkvoorzieningen specifiek begeleiding Vervolgstappen tot 1 januari

Nadere informatie

Regie en financiering meer in één hand Nu Per 1 1 2015

Regie en financiering meer in één hand Nu Per 1 1 2015 De nieuwe Wmo Feiten en cijfers 2013/nov Nieuwe taken, nieuwe doelgroepen, nieuw beleid Het regeerakkoord kondigt de invoering van een kern Awbz (Wet Langdurige Zorg, Wlz) aan per 1 januari 2015, die alleen

Nadere informatie

Soort uitspraak: IgA = Indicatiegeschil AWBZ Datum: 26 oktober 2011 Uitgebracht aan: CIZ Zorgvorm: Begeleiding. Onderstaand de volledige uitspraak.

Soort uitspraak: IgA = Indicatiegeschil AWBZ Datum: 26 oktober 2011 Uitgebracht aan: CIZ Zorgvorm: Begeleiding. Onderstaand de volledige uitspraak. Onderwerp: Samenvatting: ZZP en begeleiding in groepsverband schoolgaande verzekerde In dit geschil gaat het om de vraag of een schoolgaande verzekerde met een ZZP in aanmerking kan komen voor begeleiding

Nadere informatie

Nieuwsflits 16 Aandacht voor iedereen. Hervorming Langdurige Zorg en Zorgakkoord. 8 mei 2013

Nieuwsflits 16 Aandacht voor iedereen. Hervorming Langdurige Zorg en Zorgakkoord. 8 mei 2013 Nieuwsflits 16 Aandacht voor iedereen 8 mei 2013 Hervorming Langdurige Zorg en Zorgakkoord Eind april presenteerde staatssecretaris Van Rijn zijn plannen voor hervorming van de langdurige zorg. Daarbij

Nadere informatie

Ik krijg nu AWBZ-zorg. Wat krijg ik in 2015?

Ik krijg nu AWBZ-zorg. Wat krijg ik in 2015? Factsheet Ik krijg nu AWBZ-zorg. Wat krijg ik in 2015? De overheid gaat de langdurige zorg anders organiseren. Hoe is de overgang van de ene wet naar de andere geregeld? Vanaf 1 januari 2015 verandert

Nadere informatie

pgb zzp tarieven 2013

pgb zzp tarieven 2013 tarieven Overzicht persoonsgebonden budget zorgzwaartepakket tarieven Per Saldo, december 2012, overeenkomstig informatie van CVZ, 4 december 2012 (Aan deze tabel kunnen geen rechten worden ontleend) Afkortingen

Nadere informatie

CIZ Basisrapportage AWBZ

CIZ Basisrapportage AWBZ CIZ Basisrapportage AWBZ gemeente Bloemendaal 1 januari 2015 1 juli 2014 1 januari 2014 Inhoud 1. Introductie...2 1.1 Doel van de CIZ Basisrapportage AWBZ...2 1.2 Publicatiedatum, verschijningsfrequentie

Nadere informatie

Uitleg voorwaarden algemene tegemoetkoming Wtcg 2013

Uitleg voorwaarden algemene tegemoetkoming Wtcg 2013 Uitleg voorwaarden algemene tegemoetkoming Wtcg 2013 Voor de algemene tegemoetkoming vanuit de Wet chronisch zieken en gehandicapten (Wtcg) over 2013 zijn de voorwaarden voor zorggebruik gewijzigd. Daarnaast

Nadere informatie

CIZ. Bepaling toegang tot de Wet langdurige zorg door CIZ Informatie voor zorgaanbieders

CIZ. Bepaling toegang tot de Wet langdurige zorg door CIZ Informatie voor zorgaanbieders CIZ Bepaling toegang tot de Wet langdurige zorg door CIZ Informatie voor zorgaanbieders Inhoudsopgave CIZ van AWBZ naar Wlz Wet langdurige zorg Wet langdurige zorg van aanvraag tot besluit Langdurige zorg

Nadere informatie

Decentralisatie begeleiding naar gemeenten Wat houdt het in? Wat gaat er veranderen?

Decentralisatie begeleiding naar gemeenten Wat houdt het in? Wat gaat er veranderen? Decentralisatie begeleiding naar gemeenten Wat houdt het in? Wat gaat er veranderen? Mark van den Einde ministerie van VWS PIANOo-bijeenkomst Hoorn (8 februari 2012) Transitie: wat verandert er? Regeer-

Nadere informatie

CIZ Basisrapportage AWBZ

CIZ Basisrapportage AWBZ CIZ Basisrapportage AWBZ zorgregio Zuid-Hollandse Eilanden 1 juli 2013 1 januari 2013 1 juli 2012 Inhoud 1. Introductie...2 1.1 Doel van de CIZ Basisrapportage AWBZ...2 1.2 Publicatiedatum, verschijningsfrequentie

Nadere informatie

Ik woon in een zorginstelling

Ik woon in een zorginstelling Ik woon in een zorginstelling Wat verandert er voor mij in 2015? In deze folder leest u over de veranderingen in de zorg. Wat dat betekent voor mensen die wonen in een woonzorgcentrum of een andere zorg

Nadere informatie

Hervorming Langdurige Zorg. Rian van de Schoot expert wijkgericht werken Vilans

Hervorming Langdurige Zorg. Rian van de Schoot expert wijkgericht werken Vilans Hervorming Langdurige Zorg Rian van de Schoot expert wijkgericht werken Vilans Hervorming langdurige zorg Waarom? 1. Meer voor elkaar zorgen 2. Betere kwaliteit ondersteuning en zorg 3. Financiële houdbaarheid

Nadere informatie

Nader door Bureau Jeugdzorg (BJz) uit te voeren onderzoek.

Nader door Bureau Jeugdzorg (BJz) uit te voeren onderzoek. Onderwerp: Samenvatting: Soort uitspraak: Nader door Bureau Jeugdzorg (BJz) uit te voeren onderzoek. Bij verzekerde is sprake van de grondslagen verstandelijke handicap en psychiatrische aandoening. Zowel

Nadere informatie

OVERBRUGGINGSZORG. versie augustus 2011. Achmea Zorgkantoren

OVERBRUGGINGSZORG. versie augustus 2011. Achmea Zorgkantoren OVERBRUGGINGSZORG versie augustus 2011 Achmea Zorgkantoren Inleiding Per 1 augustus 2011 is de overbruggingsnotitie aangepast. Landelijk is AZR 3.0 uitgevoerd. Hierdoor zijn er een aantal veranderingen

Nadere informatie

Factsheet decentralisatie AWBZ Doetinchem 4 juli 2013 Wendy van Beek

Factsheet decentralisatie AWBZ Doetinchem 4 juli 2013 Wendy van Beek Factsheet decentralisatie AWBZ Doetinchem 4 juli 2013 Wendy van Beek Aanleiding en kern van de boodschap Er zijn veel landelijke ontwikkelingen rondom de decentralisatie van de AWBZ naar de Wmo en de toekomst

Nadere informatie

Indicatiestelling voor de

Indicatiestelling voor de Indicatiestelling voor de Jeugd-GGZ Indicatiestelling voor jeugdigen met psychiatrische problematiek door Bureau Jeugdzorg in het kader van de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten en de Zorgverzekeringswet

Nadere informatie

Rapport. Extramurale begeleiding in Den Haag

Rapport. Extramurale begeleiding in Den Haag Rapport Extramurale begeleiding in Den Haag Extramurale begeleiding in Den Haag Uitgave Gemeente Den Haag Dienst Onderwijs, Cultuur en Welzijn Productgroep Onderzoek en Integrale Vraagstukken April 2012

Nadere informatie

Presentatie decentralisatie AWBZ > Wmo Gemeente Eindhoven

Presentatie decentralisatie AWBZ > Wmo Gemeente Eindhoven Presentatie decentralisatie AWBZ > Wmo Gemeente Eindhoven Dinsdag 4 februari 2014 De data in de decentralisatie monitor betreft taken die vanuit de AWBZ en zorgverzekeringswet naar gemeenten komen Taken

Nadere informatie

Aanvullende cliëntinformatie behorend bij de kwartaalrapportage AWBZ

Aanvullende cliëntinformatie behorend bij de kwartaalrapportage AWBZ Aanvullende cliëntinformatie behorend bij de kwartaalrapportage AWBZ De vierde MEE Signaal eindrapportage pakketmaatregel AWBZ geeft een totaalbeeld van de geleverde ondersteuning door MEE gedurende de

Nadere informatie

Pgb zzp tarieven 2014

Pgb zzp tarieven 2014 Pgb zzp tarieven Overzicht persoonsgebonden budget zorgzwaartepakket tarieven Per Saldo, december 2013, overeenkomstig informatie van CVZ (Aan deze tabel kunnen geen rechten worden ontleend) Afkortingen

Nadere informatie

Doelgroeponderzoek AWBZ en Wmo Utrecht

Doelgroeponderzoek AWBZ en Wmo Utrecht Stavangerweg 23-5 9723 JC Groningen telefoon (050) 5252473 fax (050) 5252473 Hardwareweg 4 3821 BM Amersfoort Telefoon (033) 4546665 e-mail contact@kwiz.nl website www.kwiz.nl Doelgroeponderzoek AWBZ en

Nadere informatie

Het indicatiebesluit

Het indicatiebesluit Het indicatiebesluit Deze folder hoort bij het indicatiebesluit. Dat is de brief die u van het CIZ heeft gekregen, waarin staat op welke zorg u aanspraak kunt maken. We leggen uit hoe u de zorg ontvangt,

Nadere informatie

Niet alles verandert in de zorg

Niet alles verandert in de zorg Over wat blijft en wat er verandert in de zorg 15 september 2014, Hercules Diessen Niet alles verandert in de zorg. Gelukkig maar! Er gaat veel veranderen in de zorg. Maar er blijft gelukkig ook veel hetzelfde;

Nadere informatie

Geschil over het niet indiceren van kortdurend verblijf

Geschil over het niet indiceren van kortdurend verblijf Onderwerp Zorgvorm Geschil over het niet indiceren van kortdurend verblijf Kortdurend verblijf Datum 25 april 2014 Uitgebracht aan Soort uitspraak Samenvatting CIZ Advies als bedoeld in artikel 58 AWBZ

Nadere informatie

Recente ontwikkelingen Platform Wooninitiatieven in Zuid-Nederland

Recente ontwikkelingen Platform Wooninitiatieven in Zuid-Nederland Recente ontwikkelingen Platform Wooninitiatieven in Zuid-Nederland Presentatie op zaterdag 2 november Gabie Conradi, adviseur programma Aandacht voor Iedereen Inleiding Maatschappelijke en politieke trends:

Nadere informatie

De drie decentralisaties, Holland Rijnland en de gemeente Teylingen. Presentatie Commissie Welzijn 5 maart 2012

De drie decentralisaties, Holland Rijnland en de gemeente Teylingen. Presentatie Commissie Welzijn 5 maart 2012 De drie decentralisaties, Holland Rijnland en de gemeente Teylingen Presentatie Commissie Welzijn 5 maart 2012 Waar gaan we het over hebben? 1. Waarom decentraliseren? 2. Decentralisatie Jeugdzorg 3. Decentralisatie

Nadere informatie

Achtergrondinformatie geldstromen en wetten

Achtergrondinformatie geldstromen en wetten Achtergrondinformatie geldstromen en wetten Tot stand gekomen in het kader van het project RAAK-MKB Ontwerpen voor zorgverleners Auteurs Dr. F. Verhoeven; onderzoeker lectoraat Co-design (HU) Ing. K. Voortman-Overbeek;

Nadere informatie

Datum: 30 augustus 2010 Uitgebracht aan: Onderstaand de volledige uitspraak.

Datum: 30 augustus 2010 Uitgebracht aan: Onderstaand de volledige uitspraak. Onderwerp: Samenvatting: Soort uitspraak: Tijdelijk verblijf en toepassing van de 18-dagdelenregel uit de beleidsregels Anders dan het CIZ acht het College aannemelijk dat het indiceren van twee etmalen

Nadere informatie

Afdeling Samenleving, april 2012 2 maart 2012

Afdeling Samenleving, april 2012 2 maart 2012 Van zorg naar participatie Afdeling Samenleving, april 2012 2 maart 2012 Alle foto s die in deze notitie zijn verwerkt, zijn foto s van inwoners uit Diemen die de gemeente met toestemming mag gebruiken

Nadere informatie

Op 1 januari 2015 verandert ons zorgstelsel. De Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ) wordt dan vervangen door vier wetten:

Op 1 januari 2015 verandert ons zorgstelsel. De Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ) wordt dan vervangen door vier wetten: Op 1 januari 2015 verandert ons zorgstelsel. De Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ) wordt dan vervangen door vier wetten: 1. De Wet langdurige zorg (Wlz) voor 24 uur intensieve zorg en toezicht

Nadere informatie

Ik krijg nu AWBZ-zorg. Wat krijg ik in 2015?

Ik krijg nu AWBZ-zorg. Wat krijg ik in 2015? Factsheet Ik krijg nu AWBZ-zorg. Wat krijg ik in 2015? De overheid gaat de langdurige zorg anders organiseren. Hoe is de overgang van de ene wet naar de andere geregeld? Vanaf 1 januari 2015 verandert

Nadere informatie

Transities in vogelvlucht de hervorming van de langdurige zorg. ZorgImpuls maart 2015 versie gemeente Rotterdam

Transities in vogelvlucht de hervorming van de langdurige zorg. ZorgImpuls maart 2015 versie gemeente Rotterdam Transities in vogelvlucht de hervorming van de langdurige zorg ZorgImpuls maart 2015 versie gemeente Rotterdam Inleiding Vanaf 1 januari 2015 is er veel veranderd in de zorg en ondersteuning. Het Rijk

Nadere informatie

Woordenlijst begrippen in de zorg

Woordenlijst begrippen in de zorg Woordenlijst begrippen in de zorg Aanvullende verzekering Een aanvullende verzekering kan kosten voor gezondheidszorg die niet in het basispakket zit vergoeden. Aanvullende verzekeringen kunnen per verzekeraar

Nadere informatie

Datum: 20 februari 2012 Uitgebracht aan: Begeleiding / behandeling in groepsverband. Onderstaand de volledige uitspraak.

Datum: 20 februari 2012 Uitgebracht aan: Begeleiding / behandeling in groepsverband. Onderstaand de volledige uitspraak. Onderwerp: Samenvatting: Soort uitspraak: AWBZ-zorg en gedeeltelijke ontheffing van de leerplicht Als een kind leerplicht is, is onderwijs in beginsel voorliggend op de inzet van begeleiding of behandeling

Nadere informatie

Wet langdurige zorg (Wlz) Van aanvraag tot besluit

Wet langdurige zorg (Wlz) Van aanvraag tot besluit Wet langdurige zorg (Wlz) Van aanvraag tot besluit Wanneer kan ik Wlz aanvragen? Als u blijvend intensieve zorg nodig heeft, dan komt u misschien in aanmerking voor zorg vanuit de Wet langdurige zorg (Wlz).

Nadere informatie

U heeft een pgb. Wat verandert er in 2013?

U heeft een pgb. Wat verandert er in 2013? U heeft een pgb. Wat verandert er in 2013? Hans van der Knijff programma Stand van zaken landelijke politiek Vergoedingsregeling Persoonlijke Zorg Zorgzwaartepakketten Overheveling begeleiding en kortdurend

Nadere informatie

Programma Praat met de Raad

Programma Praat met de Raad Programma Praat met de Raad 19.00 u inloop 19.10 u opening door burgemeester H. ter Heegde en raadslid J. Does 19.30 u huidige stand van zaken AWBZ en vooruitblik naar de toekomst door M. Comajta: beleidsmedewerker

Nadere informatie

Bijlage A Marktanalyse Gehandicaptenzorg

Bijlage A Marktanalyse Gehandicaptenzorg Bijlage A Marktanalyse Gehandicaptenzorg Menzis Marktanalyse Sectoraal Inkoopplan AWBZ 215 GZ 1.5 1 Marktanalyse Gehandicaptenzorg In dit document wordt de intramurale Gehandicaptenzorg (GZ) kwantitatief

Nadere informatie

Beleidsregels indicatiestelling AWBZ 2011. Bijlage 7. Behandeling

Beleidsregels indicatiestelling AWBZ 2011. Bijlage 7. Behandeling 2011 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 2 Doelstelling functie 4 2.1 Algemeen 4 2.2 Continue, systematische, langdurige en multidisciplinaire zorg (CSLM) 5 2.3 gericht op herstel en/of het aanleren van vaardigheden

Nadere informatie

Wet langdurige zorg (Wlz) 2015

Wet langdurige zorg (Wlz) 2015 Wet langdurige zorg (Wlz) 2015 Hebt u langdurige zorg nodig? CZ zorgkantoor wijst u de weg Voordat u deze brochure leest Hebt u langdurige zorg nodig? Per 1 januari 2015 is er veel veranderd. In deze brochure

Nadere informatie

Langer thuis. Kwartaalmonitor extramuralisering lage ZZP s

Langer thuis. Kwartaalmonitor extramuralisering lage ZZP s Langer thuis Kwartaalmonitor extramuralisering lage ZZP s Eerste kwartaal 2013 Inhoudsopgave Samenvatting... 4 1 Onderzoeksopzet en begrippen... 6 1.1 Inleiding... 6 1.2 Probleemstelling... 6 1.3 Onderzoeksmethode...

Nadere informatie

De transities in vogelvlucht en hoe de toegang tot zorg georganiseerd is. ZorgImpuls maart 2015

De transities in vogelvlucht en hoe de toegang tot zorg georganiseerd is. ZorgImpuls maart 2015 De transities in vogelvlucht en hoe de toegang tot zorg georganiseerd is ZorgImpuls maart 2015 Inleiding Vanaf 1 januari 2015 is er veel veranderd in de zorg en ondersteuning. Het Rijk heeft veel taken

Nadere informatie

CONCEPT Rapportage Impactmonitor begeleiding

CONCEPT Rapportage Impactmonitor begeleiding Rapportage Impactmonitor begeleiding Subregio Westelijke Mijnstreek Enschede, 9 maart 2012 AR/12/0508/ovzli Ir. Arthur Frank Ir. Susan Veldhuis Inhoudsopgave Inhoudsopgave...2 Afkortingen...3 1. Inleiding...4

Nadere informatie

CIZ Basisrapportage AWBZ

CIZ Basisrapportage AWBZ CIZ Basisrapportage AWBZ gemeente Landsmeer 1 juli 2013 1 januari 2013 1 juli 2012 Inhoud 1. Introductie...2 1.1 Doel van de CIZ Basisrapportage AWBZ...2 1.2 Publicatiedatum, verschijningsfrequentie en

Nadere informatie