Exportkansen via internationale organisaties in Duurzame energie. speciale aandacht voor Azië

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Exportkansen via internationale organisaties in Duurzame energie. speciale aandacht voor Azië"

Transcriptie

1 Exportkansen via internationale organisaties in Duurzame energie speciale aandacht voor Azië

2 Inhoud Inleiding 3 1 Het Sustainable Energy for All (SE4All) initiatief Voorbeelden van SE4All initiatieven van internationale organisaties Azië: energieprojecten van Wereldbank en AdB 5 Wereldbank Trust Funds Strategische richting Projecten winnen 6 Projectkansen Asian Development Bank (AdB) Strategische richting Projectkansen 9 Kansen bij internationale organisaties verzilveren 10 Pagina 2 van 12

3 Inleiding Internationale organisaties zoals de Wereldbank, Verenigde Naties, Europese Unie en regionale ontwikkelingsbanken besteden jaarlijks meer dan 200 miljard dollar aan projecten in transitie- en ontwikkelingslanden. Voor Nederlandse bedrijven bieden deze projecten interessante kansen om goederen en diensten te leveren en zo bij te dragen aan de duurzame economische opbouw van deze landen. Internationale ontwikkelingsbanken financieren daarnaast investeringen voor duurzame economische groei in alle werelddelen. Focus van het dossier Gezien de reikwijdte van de sector en het scala aan mogelijkheden bij vrijwel alle internationale organisaties is Team Internationale Organisaties genoodzaakt om te kiezen voor een regionale afbakening. Het kansendossier zoomt daarom in op Azië, in het bijzonder de kansen die de Wereldbank en IFC, de European Bank for Reconstruction and Development en Asian Development Bank bieden. Dit is geen uitputtende lijst van projectmogelijkheden en bestaande kansen, maar te zien als richtlijn voor de discussie en startpunt voor samenwerkingsmogelijkheden tussen bedrijven, sectoren en de overheid. Het kansendossier geeft, naast voorbeelden van projectkansen en tendermogelijkheden, ook inzicht in het meerjarige thematisch perspectief bij de verschillende organisaties in de sector duurzame energie. Contact Adviseur Wereldbank, MIGA en IFC: Commerijn Plomp Mail: EU cohesie en structuurfondsen en interne programma's: Isabelle Kamphuis Mail: EU Externe hulp programma's: Arthur Sessink Mail: Adviseur VN: Arthur van Leeuwen Mail: Adviseur AfDB, AsDB en IADB: Marianne Birch-van Male Mail: Telefoon: +31 (0) referentie TIO Website: Pagina 3 van 12

4 1 Het Sustainable Energy for All (SE4All) initiatief Het vorig jaar gelanceeerde wereldwijde initiatief Sustainable Energy for All (SE4All) van VN Secretaris-Generaal Ban Ki-Moon loopt als een rode draad door de wereldwijde agenda's van de grote internationale organisaties en internationale financiële instellingen. Het jaar 2012 was het 'Jaar van duurzame energie voor iedereen', maar de Wereldbank en Europese Unie en regionale ontwikkelingsbanken voeren ook dit jaar en de komende jaren uitgebreide programma's uit naar aanleiding van SE4All. Dit gaat gepaard met flinke investeringen en levert veel kansen op voor bedrijven. Het doel is namelijk om in 2030 de volgende doelstellingen te bereiken: Universele toegang tot moderne energievoorzieningen Een verdubbeling van de 'rate of improvement' in energiezuinigheid Een verdubbeling van het aandeel duurzame energie in de wereldwijde energiemix Het initiatief moet dienen als een katalysator voor internationale aandacht voor en publieke en private investeringen in duurzame energie. Wereldwijde toegang tot groene en efficiënt energie wordt zo erkend als centrale prioriteit die de mondiale ontwikkeling-, milieu-, klimaat- en mensenrechtenagenda's verbindt. Tot nu toe is ruim 50 miljard USD toegezegd door landen, organisaties, bedrijven en investeerders. 1.1 Voorbeelden van SE4All initiatieven van internationale organisaties De Wereldbank, de grote regionale ontwikkelingsbanken en de Europese Unie hebben zich, als grote donors en investeerders, aangesloten bij het Sustainable Energy for All Initiative (SE4All). Onder de vlag van SE4ALL zijn talloze programma's gestart of gepland. Hieronder vindt u twee voorbeelden. Wereldbank In het kader van het SE4All initiatief richt ESMAP (Energy Sector Management Assistance Program), een programma dat ontwikkelingslanden en middeninkomenlanden ondersteunt in hun beleid voor duurzame energie een faciliteit in voor technische assistentie, te beginnen voor vijf ontwikkelingslanden: Bangladesh, Honduras, Indonesië, Laos and Zambia. Nederland is een grote donor van ESMAP in de komende jaren. Europese Unie De EU heeft in het kader van SE4All de doelstelling geformuleerd om 500 miljoen mensen in ontwikkelingslanden te voorzien van toegang tot duurzame energie. Daarvoor is bovenop de reguliere ontwikkelingsprogramma's 500 miljoen euro extra vrijgemaakt voor een aantal grote programma's en fondsen, o.a. voor een Technische Assistentie Platform, de Energiefaciliteit, het EU-Africa Infrastructure Trust Fund (ITF) en het Global Energy Efficiency and Renewable Energy Fund (GEEREF). Pagina 4 van 12

5 2 Azië: energieprojecten van Wereldbank en AdB 2.1 Wereldbank In 2012 leende de Wereldbank in totaal ongeveer $35.5 miljard uit. De bank alloceerde 14% daarvan, oftewel $4.9 miljard voor de sector power / energy Trust Funds Nederland is één van de top 5 Trust Fund donoren van de Wereldbank ( op 4 de plaats na VK, EU en VS). Deze fondsen worden zowel zelfstandig gefinancierd (Single Donor Trust Fund) als gezamenlijk met andere landen (Multi Donor Trust Fund). De Wereldbank heeft in totaal bijna 1100 Trust Funds; Nederland sponsort in totaal ruim 100 Trust Funds. Deze zijn divers in omvang, looptijd, thema en regio. Voorbeelden van trust funds op het gebied van duurzame energie met Nederlandse bijdragen zijn: MDTF for Clean Energy Investment Framework, NIPP Renewable Energy Program (IFC), Energy Sector Management Assistance Program MDTF, en Asia Sustainable and Alternative Energy Program (ASTAE-MDTF) Strategische richting In juli 2013 heeft de WB haar nieuwste Energy Sector Directions Paper gepubliceerd. Hierin ligt de nadruk op uitbreiding van toegang tot energie en duurzame energie. Het paper is in lijn met de eerder genoemde Sustainable Energy for All strategie. Door de jaren heen heeft de Wereldbank veel geïnvesteerd in grote energieprojecten. In de jaren 80 heeft dit de bank zeer veel kritiek opgeleverd, met name vanwege gedwongen verplaatsing van kwetsbare groepen, milieu effecten en gebrek aan inspraak van lokale actoren. Na langere tijd een low profile te hebben aangenomen op het gebied van grootschalige energieprojecten zijn deze nu niet langer taboe. De aandacht verschuift nu echter langzamerhand richting duurzame energie. Hierbij lijkt de Wereld Bank momenteel nog besluiteloos over de uiteindelijke richting: grote on-grid projecten (bv Rusumo falls Hydropower in Oost-Afrika, Luhri Hydro Electric Project in India) versus kleinere off-grid projecten. Gezien deze besluiteloosheid is het spectrum van prioriteiten in het energiebeleid van de bank zeer breed. Aandacht gaat uit naar "concentratie van installaties zonne-energie", installatie van kleinschalige off-grid zonneenergie, ontwikkeling van windmolenparken, regionale waterkrachtprojecten, en geothermal power. Daarnaast gaat toenemende aandacht uit naar energiebesparing en het vergroten van toegang tot het net. Verdeling duurzame energie projecten naar subsectoren (jan juli 2013) Pagina 5 van 12

6 Verdeling duurzame energie projecten naar regio (jan juli 2013) AFR = Afrika ECA = Europa en Centraal Azië EAP = Oost-Azië / Pacifisch Gebied LCR = Latijns-Amerika en Caribbisch Gebied SAR = Zuid-Azië MNA = Midden-Oosten en Afrika Projecten winnen Een belangrijk startpunt voor informatie over duurzame energie en de Wereldbank is de website van het energie-anchor: Hier zijn relevante gegevens en statistieken beschikbaar, maar ook beleid, strategische plannen, uitkomsten van onderzoek, publicaties en alle informatie, inclusief projectdocumenten van recent goedgekeurde projecten. De Wereldbank is een matrix-organisatie. De kenniscentra en trust fund Pagina 6 van 12

7 management zitten in de netwerken (zoals Sustainable Development Network (SDN), en Poverty Reduction and Economic Management Network (PREM)), de projecten en leningen zitten in de regio s. In totaal heeft de Wereld Bank 100 landenkantoren en ontwikkelingsspecialisten. Voor het design en fundament van een project wordt vaak een beroep gedaan op consultants en adviseurs in Washington; voor de daadwerkelijke uitvoering zijn de Task Team Leaders in de regio s echter sleutelfiguren Projectkansen De Wereldbank besteedt zelf rechtstreeks aan, maar ondersteunt landen ook bij het uitschrijven van aanbestedingen voor projecten met geld dat door de bank geleend is. Alle aanbestedingen van en via de Wereldbank zijn te vinden op UN Development Business (www.devbusiness.com). Landen zijn verplicht om hun aanbestedingen, met geld van de Wereldbank, op deze website te publiceren. Hieronder vindt u enkele voorbeelden van Wereldbankprojecten in Azië in de pijplijn. Hieruit volgen aanbestedingen. Renewable Energy for Electrification Project (P128568) Locatie: Waarde: Sectoren: Meer informatie: Electric Power Project (P143988) Locatie: Waarde: Sectoren: Meer informatie: Indonesië $300 miljoen Other Renewable Energy Myanmar $140 miljoen Thermal Power Generation Pagina 7 van 12

8 Hebei Rural Renewable Energy Development Demonstration Project (P132873) Locatie: Waarde: Sectoren: Meer informatie: China $200 miljoen Other Renewable Energy, General Agriculture, fishing and forestry sector Energy Efficiency Project (P130013) Locatie: Waarde: Sectoren: Meer informatie: Kazachstan $23 miljoen Energy efficiency in power sector 2.2 Asian Development Bank (AdB) Ook voor de regionale ontwikkelingsbank AdB was duurzame energie in de afgelopen jaren één van de prioriteiten. Deze investeringen worden in de komende jaren verder voortgezet. In 2012 spendeerde de Asian Development Bank ongeveer 3 miljard dollar, verdeeld over leningen aan Aziatische overheden, private leningen, subsidies en technische assistentie. In 2013 zijn al 19 energieprojecten goedgekeurd, er zijn nog 43 projectvoorstellen in behandeling. Deze projecten bieden kansen uiteenlopend van kleine consultancyopdrachten (bijvoorbeeld technische assistentie, projectmanagement en haalbaarheidsstudies) tot grote infrastructurele werken Strategische richting Het strategische beleidsplan van de AdB voor kent vijf kernactiviteiten te weten: 1. Infrastructuur (energie) 2. Milieu 3. Regionale ontwikkeling 4. Financiële sector 5. Onderwijs De leningen van de AdB zijn voor 80% bestemd voor deze categorieën, waarbij het thema infrastructuur goed is voor 73% van alle projecten. Duurzame energie is binnen infrastructuur een grote post. In lijn met andere internationale organisaties valt het energiebeleid van de bank uiteen in de volgende drie pijlers: 1. Bevorderen van energiebesparing en duurzame energie 2. Toegang tot energie voor iedereen, in het bijzonder de armen 3. Bevorderen van hervormingen in de energiesector, capaciteitsopbouw en bestuur Hiervoor zijn verschillende programma's in het leven geroepen, die variëren van het Asian Solar Energy Initiative en Clean Energy Program tot aan het Pagina 8 van 12

9 Asia Energy Efficiency Accelerator programma dat momenteel in voorbereiding is en later dit jaar geïmplementeerd zal worden. Vanuit dit programma zullen Aziatische landen technische asssitentie en capaciteitsopbouw ontvangen. De doelstelling van de AdB voor 2013 en de komende jaren is om jaarlijks $2 miljard te investeren in duurzame energie Projectkansen Aanbestedingen voortvloeiend uit projecten van de AdB zijn te vinden op de website (www.adb.org) of Voorbeelden van geplande infrastructurele projecten in diverse delen van Azië voor 2013 / 2014: Land Project Omvang Nepal Scaling Up Renewable $20 miljoen Energy Project Bangladesh Power System Expansion & $310 miljoen Efficiency Improvement- Tranche 2 India Maharashtra Solar Park and $200 miljoen Green Grid (Proj. 1 India Himachal Pradesh Clean $110 miljoen Energy Transmission Proj. 2) - Mongolië Energy Efficiency and Urban $60 miljoen Environment Improvement I Cambodja Rural Energy Pilot Project $6 miljoen Voorbeelden van geplande technische assistentie en andere kleinschaligere consultancyopdrachten in diverse delen van Azië voor 2013/2014: Land Project Omvang Sri Lanka Preparing Green Power $ Development & Energy Efficiency Improvement Project Nepal Support for Sustainable $ Energy Management & Reforms Mongolië Energy Efficiency and Urban $ Environmental Improvement Mongolië Regional Energy Strategy $ Myanmar Institutional Strengthening of Ministry of Energy in Energy Planning and Policy (CDTA) $ Pagina 9 van 12

10 Kansen bij internationale organisaties verzilveren Team Internationale Organisaties (TIO) van Agentschap NL adviseert bedrijven bij het verwerven van opdrachten en financiering van projecten van internationale organisaties. Wij maken hierbij gebruik van ons netwerk en persoonlijke contacten bij o.a. de Nederlandse Ambassade's en de Internationale Organisaties. Dienstverlening projecten en aanbestedingen bij internationale organisaties Tenderinformatie, projecten en programma's. Vraagbeantwoording m.b.t. tenders en werkwijze internationale organisaties. Geschillen beslechting bij aanbestedingsprocedures. Scans internationale organisaties: op maat worden voor u contactpersonen en relevante projecten in kaart gebracht. Ook kunnen wij geheel vrijblijvend voor u uw Expression of Interest screenen. Maatwerk internationale organisaties: Uitgebreide dienstverlening op maat m.b.t projecten en aanbestedingen. Kansen signalering: Samen met het postennetwerk, brengen we u als eerste op de hoogte van nieuwe projectkansen bij internationale organisaties. Trustfunds: via het trustfundprogramma van het ministerie van Buitenlandse zaken, zijn er mogelijkheden om studies en consultancy opdrachten te verrichten voor IFC en EBRD. Partners in International Business: Via het PIB programma kunt u samen met uw consortiumpartners overheidsondersteuning krijgen bij het verwerven van opdrachten en financiering bij internationale organisaties Workshops, missies en trainingen. Pagina 10 van 12

11 Colofon Dit is een publicatie van: Agentschap NL / NL EVD Internationaal / Unit Team Internationale Organisaties Contactpersoon: Arthur Sessink Adviseur EU Prinses Beatrixlaan 2 / 2595 AL den Haag Postbus / 2509 AC Den Haag T +31 (0) E (Referentie TIO) Agentschap NL September 2013 Agentschap NL is een agentschap van het ministerie van Economische Zaken. Agentschap NL voert beleid uit voor diverse ministeries als het gaat om duurzaamheid, innovatie en internationaal. Agentschap NL is hét aanspreekpunt voor bedrijven, kennisinstellingen en overheden. Voor informatie en advies, financiering, netwerken en wet- en regelgeving. Agentschap NL streeft naar correcte en actuele informatie in dit dossier, maar kan niet garanderen dat de informatie juist is op het moment waarop zij wordt ontvangen, of dat de informatie na verloop van tijd nog steeds juist is. Daarom kunt u aan de informatie op deze pagina's geen rechten ontlenen. Agentschap NL aanvaardt geen aansprakelijkheid voor schade als gevolg van onjuistheden en/of gedateerde informatie. Binnen onze website zijn ook zoveel mogelijk relevante externe links opgenomen. Agentschap NL is niet verantwoordelijk voor de inhoud van de sites waar naar wordt verwezen. Pagina 11 van 12

12 Dit is een publicatie van: Agentschap NL NL EVD Internationaal

Exportkansen via internationale organisaties in Duurzame energie. speciale aandacht voor Oost- en Centraal-Europa

Exportkansen via internationale organisaties in Duurzame energie. speciale aandacht voor Oost- en Centraal-Europa Exportkansen via internationale organisaties in Duurzame energie speciale aandacht voor Oost- en Centraal-Europa Inhoud Inleiding 3 1 Het Sustainable Energy for All (SE4All) initiatief 4 1.1 Voorbeelden

Nadere informatie

Exportkansen via project: Water and Sanitation Systems Upgrade in Barbados. Inter-American Development Bank

Exportkansen via project: Water and Sanitation Systems Upgrade in Barbados. Inter-American Development Bank Exportkansen via project: Water and Sanitation Systems Upgrade in Barbados Inter-American Development Bank Colofon Naam marktscan Water and Sanitation Systems Upgrade in Barbados Contactpersoon Opgesteld

Nadere informatie

Kansendossier: Yaoundé Sanitation Project Phase II. African Development Bank

Kansendossier: Yaoundé Sanitation Project Phase II. African Development Bank Kansendossier: Yaoundé Sanitation Project Phase II African Development Bank Colofon Naam kansendossier Yaoundé Sanitation Project Phase II, Kameroen Opgesteld door Contactpersoon Suzanne Bouman, Agentschap

Nadere informatie

EBRD - Kansen voor consultants. De European Bank for Reconstruction and Development - Kansen voor consultants

EBRD - Kansen voor consultants. De European Bank for Reconstruction and Development - Kansen voor consultants EBRD - Kansen voor consultants De European Bank for Reconstruction and Development - Kansen voor consultants Colofon Naam marktscan Opgesteld voor Contactpersoon Opgesteld door Contactpersoon NL EVD Internationaal

Nadere informatie

Kansendossier EU / IPA - Servië en Turkije. Energie

Kansendossier EU / IPA - Servië en Turkije. Energie Kansendossier EU / IPA - Servië en Turkije Energie 1 IPA en energie in Servië en Turkije De Europese Unie investeert veel in kandidaat-lidstaten Turkije, Servië, Macedonië, Montenegro en 'potentieel kandidaat-lidstaten'

Nadere informatie

Kansendossier afdekken politieke risico's. MIGA, Multilateral Investment and Guarantee Agency

Kansendossier afdekken politieke risico's. MIGA, Multilateral Investment and Guarantee Agency Kansendossier afdekken politieke risico's MIGA, Multilateral Investment and Guarantee Agency Het Multilateral Investment Guarantee Agency (MIGA) is onderdeel van de Wereldbank Groep en is gevestigd in

Nadere informatie

ADB - Myanmar. Kansendossier

ADB - Myanmar. Kansendossier ADB - Myanmar Kansendossier Colofon Opgesteld door Contactpersoon ADB-Myanmar Team Internationale Organisaties Prinses Beatrixlaan 2 2595 AL Den Haag T 088 602 8060 internationaal@info.agentschapnl.nl

Nadere informatie

Adviseurs internationale organisaties. Onderdeel van Unit imkb Internationale Programma s

Adviseurs internationale organisaties. Onderdeel van Unit imkb Internationale Programma s Adviseurs internationale organisaties Onderdeel van Unit imkb Internationale Programma s Adviseurs internationale organisaties ondersteunen bedrijven bij het verwerven van opdrachten en financiering bij

Nadere informatie

Bron: Agentschap NL. Spanje: Toelevering automobielindustrie

Bron: Agentschap NL. Spanje: Toelevering automobielindustrie Bron: Agentschap NL Spanje: Toelevering automobielindustrie De Spaanse automobielfabrieken De automotive sector in Spanje is van groot belang voor de Spaanse economie. Het biedt werk aan een groot aantal

Nadere informatie

Exportkansen via internationale organisaties in Agrofood. speciale aandacht voor Wereldbank, African Development Bank, WFP & FAO

Exportkansen via internationale organisaties in Agrofood. speciale aandacht voor Wereldbank, African Development Bank, WFP & FAO Exportkansen via internationale organisaties in Agrofood speciale aandacht voor Wereldbank, African Bank, WFP & FAO Inhoud 1 African Bank Agrofood projecten 4 1.1 1.2 Strategische richting 4 Agrofood 4

Nadere informatie

Kansendossier : Machinebouw en Mechatronica. België

Kansendossier : Machinebouw en Mechatronica. België Kansendossier : Machinebouw en Mechatronica België Inleiding Aanleiding De industrie wordt wereldwijd steeds hoogwaardiger en heeft alsmaar meer behoefte aan ondernemingen die uitblinken in een hightech

Nadere informatie

Kansendossier Ziekenhuizen Denemarken

Kansendossier Ziekenhuizen Denemarken Kansendossier Ziekenhuizen Denemarken Denemarken investeert de komende jaren tot rond 2020 ongeveer 5,6 miljard euro in de ontwikkeling van vijf nieuwe ziekenhuizen en het renoveren en/of uitbreiden van

Nadere informatie

Zwitserland: Investeringen in de Intralogistiek

Zwitserland: Investeringen in de Intralogistiek Zwitserland: Investeringen in de Intralogistiek Marktomvang Zwitserse logistieksector (referentiejaar 2010)1 Werkgelegenheid: 168.000 arbeidsplaatsen % van de werkzame beroepsbevolking 3,7% Groei: + 1,3%

Nadere informatie

Colofon. Dit is een publicatie van: Rijksdienst voor Ondernemend Nederland NBSO Chengdu. Opgesteld door: Bertrille Snoeijer, NBSO Chengdu

Colofon. Dit is een publicatie van: Rijksdienst voor Ondernemend Nederland NBSO Chengdu. Opgesteld door: Bertrille Snoeijer, NBSO Chengdu Colofon Dit is een publicatie van: Rijksdienst voor Ondernemend Nederland NBSO Chengdu Opgesteld door: Bertrille Snoeijer, NBSO Chengdu Contactpersoon: NBSO Chengdu Chief Representative : Bertrille Snoeijer

Nadere informatie

Exportkansen via internationale organisaties in Health & Life Sciences. speciale aandacht voor Latijns-Amerika

Exportkansen via internationale organisaties in Health & Life Sciences. speciale aandacht voor Latijns-Amerika Exportkansen via internationale organisaties in & Life Sciences speciale aacht voor Latijns-Amerika Inhoud Inleiding 3 1 Gezondheidsprojecten van Wereldbank, Inter-American Development Bank en de Verenigde

Nadere informatie

Financiering en consultancy opdrachten in de landbouwsector bij de EBRD

Financiering en consultancy opdrachten in de landbouwsector bij de EBRD Financiering en consultancy opdrachten in de landbouwsector bij de EBRD Colofon Kansendossier Opgesteld door Contactpersoon Financiering en consultancy opdrachten in de landbouwsector bij de EBRD Rijksdienst

Nadere informatie

Personal Hygiene Products. Turkey

Personal Hygiene Products. Turkey Personal Hygiene Products Turkey Introduction Even in a turbulent year due to increased socio political tension external economic outlook, the Turkish economy retained its momentum and achieved 2.9% growth

Nadere informatie

Dutch Good Growth Fund (DGGF)

Dutch Good Growth Fund (DGGF) Dutch Good Growth Fund (DGGF) DGGF doel: mkb financiering mogelijk maken in ontwikkelingslanden MKB financiering in DGGF landen wordt als high risk gezien door financiers: - Hoge transactiekosten - Beperkte

Nadere informatie

Starters International Business

Starters International Business Internationaal Ondernemen Starters International Business >> Als het gaat om duurzaamheid, innovatie en internationaal Go abroad, well prepared U denkt erover te beginnen met exporteren of een nieuwe buitenlandse

Nadere informatie

Maatschappelijk Verantwoord Beleggen en Corporate Governance

Maatschappelijk Verantwoord Beleggen en Corporate Governance Maatschappelijk Verantwoord Beleggen en Corporate Governance Uitgave mei 2015 Disclaimer De in deze brochure verstrekte informatie van Stichting Pensioenfonds SABIC, gevestigd te Sittard (het pensioenfonds

Nadere informatie

subsidy house Villapark 7/8 3051 BP Rotterdam +31-(0)10-2189743

subsidy house Villapark 7/8 3051 BP Rotterdam +31-(0)10-2189743 Om als bedrijf concurrerend te blijven is het van belang voortdurend te ontwikkelen. Hierbij is het betreden van nieuwe markten, samenwerken met andere bedrijven en investeren vaak noodzakelijk. Dergelijke

Nadere informatie

Scorecard Climate Investment Funds

Scorecard Climate Investment Funds Scorecard Climate Investment Funds Datum juni 2013 SCORECARD CLIMATE INVESTMENT FUNDS Opgesteld door Redacteur(en): Directie Klimaat, Energie, Milieu en Water T- +31 (0)70 348 6414 Frank van der Vleuten,

Nadere informatie

Exportkansen via internationale organisaties in Agrofood. speciale aandacht voor Wereldbank, African Development Bank, WFP & FAO

Exportkansen via internationale organisaties in Agrofood. speciale aandacht voor Wereldbank, African Development Bank, WFP & FAO Exportkansen via internationale organisaties in Agrofood speciale aandacht voor Wereldbank, African Bank, WFP & FAO Colofon Kansendossier Opgesteld door Contactpersoon Agrofood Agentschap NL / Team Internationale

Nadere informatie

Maatschappelijk verantwoord beleggen en Corporate governance

Maatschappelijk verantwoord beleggen en Corporate governance Maatschappelijk verantwoord beleggen en Corporate governance Uitgave april 2015 Disclaimer De in deze brochure verstrekte informatie van Stichting Pensioenfonds DSM Nederland, gevestigd te Heerlen (het

Nadere informatie

Het nieuwe Europese klimaatplan voor 2030: behoudt de EU haar voortrekkersrol?

Het nieuwe Europese klimaatplan voor 2030: behoudt de EU haar voortrekkersrol? Het nieuwe Europese klimaatplan voor 2030: behoudt de EU haar voortrekkersrol? Dr. Jos Delbeke, DG Klimaat Actie, Europese Commissie, Universiteit Hasselt, 25/2/2014 Overzicht 1. Klimaat en energie: waar

Nadere informatie

Samen sterker in het buitenland met de overheid als partner

Samen sterker in het buitenland met de overheid als partner Internationaal Ondernemen Samen sterker in het buitenland met de overheid als partner In opdracht van het ministerie van Buitenlandse Zaken Partners for International Business Internationaal ondernemen

Nadere informatie

Kansen voor duurzame stedelijke ontwikkeling in ontwikkelingslanden

Kansen voor duurzame stedelijke ontwikkeling in ontwikkelingslanden Kansen voor duurzame stedelijke ontwikkeling in ontwikkelingslanden Aandacht voor duurzame stedelijke ontwikkeling in ontwikkelingslanden groeit en biedt marktkansen voor Nederlandse cleantechbedrijven.

Nadere informatie

Internationaal Ondernemen. Starters International Business

Internationaal Ondernemen. Starters International Business Internationaal Ondernemen Starters International Business Go abroad, well prepared U denkt erover te beginnen met exporteren of een nieuwe buitenlandse markt te betreden. Maar hoe pakt u dat goed aan?

Nadere informatie

BIJLAGEN. Voortgangsrapportage Watersector 2004

BIJLAGEN. Voortgangsrapportage Watersector 2004 BIJLAGEN Voortgangsrapportage Watersector 2004 BIJLAGE 1 In de hierna volgende tabellen zijn input en output gegevens opgenomen m.b.t. uitgaven over 2004. De tabellen zijn samengesteld uit gegevens verkregen

Nadere informatie

EU Cohesie en Structuurfondsen Polen

EU Cohesie en Structuurfondsen Polen EU Cohesie en Structuurfondsen Polen Colofon Naam marktscan Opgesteld voor Contactpersoon Opgesteld door Contactpersoon EU Cohesie en Structuurfondsen Polen NWP Thomas Walder Postbus 82327 2508 EH Den

Nadere informatie

Incofin cvso: investeren in microfinanciering

Incofin cvso: investeren in microfinanciering Incofin cvso: investeren in microfinanciering Presentatie Finance Avenue 2013 Loïc De Cannière CEO Incofin Investment Management 16 november 2013 Agenda Incofin Investment Management: wie zijn we en wat

Nadere informatie

DHIsubsidieregeling. China Project Development

DHIsubsidieregeling. China Project Development DHIsubsidieregeling Hoofdpunten Regeling: tender Bedrijfsactiviteit: investering en export (kapitaal) goederen Doelmarkt: opkomende landen en ontwikkelingslanden (DGGF- land) Subsidiedoel: concreet project,

Nadere informatie

Samen sterker in het buitenland met de overheid als partner

Samen sterker in het buitenland met de overheid als partner Internationaal Ondernemen Samen sterker in het buitenland met de overheid als partner >> Als het gaat om duurzaamheid, innovatie en internationaal Partners for International Business Overheid als strategische

Nadere informatie

Commissie economische ontwikkeling, financiën en handel ONTWERPVERSLAG

Commissie economische ontwikkeling, financiën en handel ONTWERPVERSLAG PARITAIRE PARLEMENTAIRE VERGADERING ACS-EU Commissie economische ontwikkeling, financiën en handel ACP-UE/101.868/B 19.3.2015 ONTWERPVERSLAG over de financiering van de investeringen en de handel, met

Nadere informatie

Micro Water Facility. Beleidsplan. Frederik Claasen. In opdracht van Bestuur MWF. December 2013 Projectnummer 1564

Micro Water Facility. Beleidsplan. Frederik Claasen. In opdracht van Bestuur MWF. December 2013 Projectnummer 1564 Micro Water Facility Beleidsplan Frederik Claasen In opdracht van Bestuur MWF December 2013 Projectnummer 1564 Micro Water Facility C/o Aidenvironment Barentszplein 7 1013 JN Amsterdam The Netherlands

Nadere informatie

ENDING POVERTY BOOSTING SHARED PROSPERITY

ENDING POVERTY BOOSTING SHARED PROSPERITY ZAKENDOEN MET DE WERELDBANK GROEP EEN HANDLEIDING WORLD BANK GROUP ENDING POVERTY BOOSTING SHARED PROSPERITY De Groep, bestaande uit de vijf onderdelen IDA, IBRD, IFC, MIGA en ICSID, is één van de grootste

Nadere informatie

Milieudefensie Postbus 19199 1000 GD Amsterdam. www.milieudefensie.nl/klimaat

Milieudefensie Postbus 19199 1000 GD Amsterdam. www.milieudefensie.nl/klimaat Milieudefensie Postbus 19199 1000 GD Amsterdam www.milieudefensie.nl/klimaat Een onderzoeksrapport voor Milieudefensie Nederlandse rol bij fossiele brandstofprojecten van de multilaterale banken Een onderzoeksrapport

Nadere informatie

Internationale Kansen & Knelpunten

Internationale Kansen & Knelpunten Onderzoeksrapport Internationale Kansen & Knelpunten Onderzoeksrapport van- en voor de Nederlandse Life Sciences & Health sector Versie 2015 Mede mogelijk gemaakt door: www.tfhc.nl Task Force Health Care

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 1986-1987 19842 Machtiging tot deelneming door Nederland in de Vierde Middelenaanvulling van het Aziatische Ontwikkelingsfonds (ADF V) Nr. 3 MEMORIE VAN

Nadere informatie

Het nieuwe Europese Klimaatplan voor 2030 #EU2030 YVON SLINGENBERG DG CLIMATE ACTION

Het nieuwe Europese Klimaatplan voor 2030 #EU2030 YVON SLINGENBERG DG CLIMATE ACTION Het nieuwe Europese Klimaatplan voor 2030 #EU2030 YVON SLINGENBERG DG CLIMATE ACTION Overzicht 1. Klimaat en energie: waar zijn we? 2. Waarom een nieuw raamwerk voor 2030? 3. Belangrijkste elementen 2030

Nadere informatie

Source: Shell. China: Duurzame energie 18-10-2012 1-6

Source: Shell. China: Duurzame energie 18-10-2012 1-6 Source: Shell China: Duurzame energie 18-10-2012 1-6 In 2011 heeft de Nederlandse overheid negen top sectoren aangewezen, waarbinnen Nederland internationaal uitblinkt in kennis, ontwikkeling en innovatie.

Nadere informatie

Kansendossier EU - Turkije. Sector Milieu

Kansendossier EU - Turkije. Sector Milieu Kansendossier EU - Turkije Sector Milieu De Europese Unie investeert veel in kandidaat-lidstaat Turkije om het land voor te bereiden op toetreding. Voor Nederlandse bedrijven ontstaan zo veel kansen voor

Nadere informatie

Een Duurzaam Nederlands Energiebeleid?

Een Duurzaam Nederlands Energiebeleid? Een Duurzaam Nederlands Energiebeleid? "Dutch energy policy; Part 1: Which priorities for renewable energy? 6e Energy Economics Policy Seminar CPB, Tilec, EZ en NMa 7 december 2010 Aad Correljé TU Delft

Nadere informatie

SAMENVATTING WATER OS PROGRAMMA. Hoge kwaliteit ontwikkelingssamenwerking door nauw betrekken van Nederlandse water sector

SAMENVATTING WATER OS PROGRAMMA. Hoge kwaliteit ontwikkelingssamenwerking door nauw betrekken van Nederlandse water sector SAMENVATTING WATER OS PROGRAMMA Hoge kwaliteit ontwikkelingssamenwerking door nauw betrekken van Nederlandse water sector Voor meer informatie: Joris van Oppenraaij, 070-304 3732, j.vanoppenraaij@nwp.nl

Nadere informatie

Overheidsondersteuni ng bij export & investeren. >> Als het gaat om internationaal ondernemen en samenwerken

Overheidsondersteuni ng bij export & investeren. >> Als het gaat om internationaal ondernemen en samenwerken Overheidsondersteuni ng bij export & investeren >> Als het gaat om internationaal ondernemen en samenwerken Wat is NL EVD Internationaal? Onderdeel van Agentschap NL Ministerie van Economische Zaken, Landbouw

Nadere informatie

vooruitgang met financieringsinstrumenten vanuit ESI-fondsen Het Europees Landbouwfonds voor Plattelandsontwikkeling Financieringsinstrumenten

vooruitgang met financieringsinstrumenten vanuit ESI-fondsen Het Europees Landbouwfonds voor Plattelandsontwikkeling Financieringsinstrumenten vooruitgang met financieringsinstrumenten vanuit ESI-fondsen Het Europees Landbouwfonds voor Plattelandsontwikkeling medegefinancierd door Europees Landbouwfonds voor Plattelandsontwikkeling zijn een duurzame

Nadere informatie

Kansendossier EU EFRO Bulgarije 2014-2020. in de sectoren water en afval

Kansendossier EU EFRO Bulgarije 2014-2020. in de sectoren water en afval Kansendossier EU EFRO Bulgarije 2014-2020 in de sectoren water en afval Colofon Kansendossier EU EFRO Bulgarije 2014-2020 in de sectoren water en afval Opgesteld door Contactpersoon NL EVD Internationaal

Nadere informatie

Interregionale Cooperatie. Intraregionale. Research and Innovation Strategy Noord Nederland, Europa 2 december 2013

Interregionale Cooperatie. Intraregionale. Research and Innovation Strategy Noord Nederland, Europa 2 december 2013 Research and Innovation Strategy Noord Nederland, Europa 2 december 2013 Intraregionale Interregionale Cooperatie RIS3 Willem Reek Om met de deur in huis te vallen: Wat hebben we zoal aan Europese cooperatie?

Nadere informatie

Internationaal Ondernemen. Samen sterker in het buitenland met de overheid als partner

Internationaal Ondernemen. Samen sterker in het buitenland met de overheid als partner Internationaal Ondernemen Samen sterker in het buitenland met de overheid als partner Partners for International Business Internationaal ondernemen is een belang - rijke pijler onder de Nederlandse economie.

Nadere informatie

STEER en cofinanciering voor stedelijke distributie

STEER en cofinanciering voor stedelijke distributie STEER en cofinanciering voor stedelijke distributie 25/02/2013 Olav Luyckx Project Officer Uitvoerend Agentschap voor concurrentievermogen en innovatie (EACI) Brugge, 26 Februari 2013 EACI IEE - STEER

Nadere informatie

Publiek Private Partnerschap faciliteit. Faciliteit Duurzaam Ondernemen en Voedselzekerheid (FDOV) Aad de Koning 26 april 2012

Publiek Private Partnerschap faciliteit. Faciliteit Duurzaam Ondernemen en Voedselzekerheid (FDOV) Aad de Koning 26 april 2012 Publiek Private Partnerschap faciliteit Faciliteit Duurzaam Ondernemen en Voedselzekerheid (FDOV) Aad de Koning 26 april 2012 Onderwerpen in de presentatie Thema's en sub-thema's Drempelcriteria Procedures

Nadere informatie

Creatief Europa. programma

Creatief Europa. programma Creatief Europa programma Introductie Kaderprogramma voor culturele en creatieve sectoren Budgetvoorstel 1.8 miljard (2014-2020) 37% toename vergeleken met huidige situatie 3 bestaande programma s (Cultuur

Nadere informatie

Samen sterker in het buitenland met de overheid als partner

Samen sterker in het buitenland met de overheid als partner Samen sterker in het buitenland met de overheid als partner Partners for International Business Als het gaat om internationaal ondernemen en samenwerken Partners for International Business (PIB) is een

Nadere informatie

Kansendossier Biologische producten en landbouw. België

Kansendossier Biologische producten en landbouw. België Kansendossier Biologische producten en landbouw België Biologische producten en landbouw in België De vraag naar bioproducten zit in België al enkele jaren in de lift en blijkt bovendien bijzonder crisisbestendig.

Nadere informatie

Overzicht van het aantal verstrekte beginseltoestemmingen over de jaren

Overzicht van het aantal verstrekte beginseltoestemmingen over de jaren Overzicht van het aantal verstrekte beginseltoestemmingen over de jaren 26-21 1.1. Overzicht betrekking hebbend op de procedure tot opneming van buitenlandse adoptiefkinderen in Nederlandse gezinnen over

Nadere informatie

~ ;:;V~'~ / Ministerievan BuitenlandseZaken. Aan de Voorzitter van de Eerste Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 Den Haag.

~ ;:;V~'~ / Ministerievan BuitenlandseZaken. Aan de Voorzitter van de Eerste Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 Den Haag. Ministerievan BuitenlandseZaken Aan de Voorzitter van de Eerste Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 Den Haag (EFV) Bezuidenhoutseweg 67 2594 AC Den Haag Postbus 20061 Nederland wwwminbuzanl Contactpersoon

Nadere informatie

Cultura Creative (RF) / Alamy Stock Photo

Cultura Creative (RF) / Alamy Stock Photo Cultura Creative (RF) / Alamy Stock Photo DE EUROPESE STRUCTUUR- EN INVESTERINGSFONDSEN (ESI-FONDSEN) EN HET EUROPEES FONDS VOOR STRATEGISCHE INVESTERINGEN (EFSI) HET VERZEKEREN VAN COÖRDINATIE, SYNERGIEËN

Nadere informatie

Wegwijzer Horizon 2020

Wegwijzer Horizon 2020 Wegwijzer Horizon 2020 1 Voorwoord Deze wegwijzer leidt u door Horizon 2020, hét programma van de Europese Commissie om onderzoek en innovatie (financieel) te ondersteunen. Het geeft een overzicht van

Nadere informatie

PROEFTUIN VOOR HET EUROPESE ENERGIESYSTEEM VAN DE TOEKOMST

PROEFTUIN VOOR HET EUROPESE ENERGIESYSTEEM VAN DE TOEKOMST NOORD-NEDERLAND: PROEFTUIN VOOR HET EUROPESE ENERGIESYSTEEM VAN DE TOEKOMST PROEFTUIN ENERGIE- TRANSITIE REGIONALE PARTNER IN DE EUROPESE ENERGIE UNIE Noord-Nederland is een grensoverschrijdende proeftuin

Nadere informatie

Subsidie- & innovatieadvies. De brug tussen kans en succes

Subsidie- & innovatieadvies. De brug tussen kans en succes Subsidie- & innovatieadvies De brug tussen kans en succes 2 3 Wilt u snel duidelijkheid over de haalbaarheid van uw subsidieaanvraag en een hoge kans op honorering? Zoekt u naar manieren om een hoger rendement

Nadere informatie

2-7-2014. Energieakkoord voor duurzame groei. Juli 2014 WERK IN UITVOERING. Ed Nijpels. Wie zaten aan tafel tijdens de onderhandelingen?

2-7-2014. Energieakkoord voor duurzame groei. Juli 2014 WERK IN UITVOERING. Ed Nijpels. Wie zaten aan tafel tijdens de onderhandelingen? Energieakkoord voor duurzame groei Juli 2014 WERK IN UITVOERING Ed Nijpels Wie zaten aan tafel tijdens de onderhandelingen? 1 Waarom een Energieakkoord? Perspectief Consistentie Ambitie Realiteit Groei

Nadere informatie

vooruitgang met financieringsinstrumenten vanuit ESI-fondsen Het Europees Sociaal Fonds Financieringsinstrumenten

vooruitgang met financieringsinstrumenten vanuit ESI-fondsen Het Europees Sociaal Fonds Financieringsinstrumenten vooruitgang met financieringsinstrumenten vanuit ESI-fondsen Het Europees Sociaal Fonds medegefinancierd door het Europees Sociaal Fonds zijn een duurzame en efficiënte manier om te investeren in de groei

Nadere informatie

VERSLAG VAN DE IDA-16 ONDERHANDELINGEN

VERSLAG VAN DE IDA-16 ONDERHANDELINGEN VERSLAG VAN DE IDA-16 ONDERHANDELINGEN 1. Inleiding Hieronder brengen wij u verslag uit van het verloop van de onderhandelingen die in december jl. werden afgesloten. De onderhandelingen bestonden uit

Nadere informatie

vooruitgang met financieringsinstrumenten vanuit ESI-fondsen Het Cohesie Fonds Financieringsinstrumenten

vooruitgang met financieringsinstrumenten vanuit ESI-fondsen Het Cohesie Fonds Financieringsinstrumenten vooruitgang met financieringsinstrumenten vanuit ESI-fondsen Het Cohesie Fonds 2 medegefinancierd door het Cohesie Fonds zijn een duurzame en efficiënte manier om te investeren in het versterken van economische,

Nadere informatie

Investeren in klimaatactie, investeren in LIFE

Investeren in klimaatactie, investeren in LIFE istock Investeren in klimaatactie, investeren in LIFE Overzicht van het nieuwe LIFE-subprogramma Klimaatactie 2014-2020 Klimaat Wat is het nieuwe LIFE-subprogramma Klimaatactie? De Europese staatshoofden

Nadere informatie

Energie Transitie: traagheid en versnelling

Energie Transitie: traagheid en versnelling twitter.com/janrotmans Energie Transitie: traagheid en versnelling Den Haag, 26 Juni 2014 In welke fase zit energietransitie? Transitie naar Duurzame Energie Pre-development stage Through development stage

Nadere informatie

Agentschap NL Ministerie van Economische Zaken Divisie NL Energie & Klimaat Martin Otten T: E:

Agentschap NL Ministerie van Economische Zaken Divisie NL Energie & Klimaat Martin Otten T: E: Financieringsen fiscale regelingen Agentschap NL Ministerie van Economische Zaken Divisie NL Energie & Klimaat Martin Otten T: 088-602 3185 E: martin.otten@agentschapnl.nl Levensfasen onderneming Valley

Nadere informatie

Ondernemingsfinanciering

Ondernemingsfinanciering Een beknopt overzicht van de financieringsmogelijkheden die de overheid u kan bieden. Ondernemingsfinanciering Introductie Als ondernemer moet u snel en eenvoudig kunnen zien hoe de overheid kan helpen

Nadere informatie

De koppeling van EU-subsidies aan stadsprojecten:

De koppeling van EU-subsidies aan stadsprojecten: VNG Servicebureau Europa De koppeling van EU-subsidies aan stadsprojecten: Tips vanuit de Nederlandse praktijk Tim te Pas Wat gaan we vanochtend doen? 1. Korte introductie VNG Servicebureau Europa 2. EU

Nadere informatie

Jaarverslag 2014. Sunny Side Up Foundation. Weleveld 18, 2151 JR Nieuw-Vennep. www.sunnysideupfoundation.com. KvK: 60369698 RSIN: 853879497

Jaarverslag 2014. Sunny Side Up Foundation. Weleveld 18, 2151 JR Nieuw-Vennep. www.sunnysideupfoundation.com. KvK: 60369698 RSIN: 853879497 Jaarverslag 2014 Sunny Side Up Foundation Weleveld 18, 2151 JR Nieuw-Vennep www.sunnysideupfoundation.com KvK: 60369698 RSIN: 853879497 Bank: NL34 INGB 0006482112 De inhoud 1. Het voorwoord... 3 2. Het

Nadere informatie

Bedrijfsfinanciering: Van subsidie naar overheidsinstrumenten anno 2014

Bedrijfsfinanciering: Van subsidie naar overheidsinstrumenten anno 2014 Rijksdienst voor Ondernemend Nederland. Ministerie van Economische Zaken Bedrijfsfinanciering: Van subsidie naar overheidsinstrumenten anno 2014 Roland Starmans Manager Product Ontwikkeling Bancair, Investment

Nadere informatie

VLIR-ADVIES BETREFFENDE DE STUDIEGELDEN VOOR DIPLOMA- EN CREDITCONTRACTEN VOOR HET ACADEMIEJAAR 2012-2013

VLIR-ADVIES BETREFFENDE DE STUDIEGELDEN VOOR DIPLOMA- EN CREDITCONTRACTEN VOOR HET ACADEMIEJAAR 2012-2013 VLIR-ADVIES BETREFFENDE DE STUDIEGELDEN VOOR DIPLOMA- EN CREDITCONTRACTEN VOOR HET ACADEMIEJAAR 2012-2013 1. HET DECREET In de artikels tot en met 60 van het decreet van 30 april 2004 betreffende de flexibilisering

Nadere informatie

ENERGIEPRIORITEITEN VOOR EUROPA

ENERGIEPRIORITEITEN VOOR EUROPA ENERGIEPRIORITEITEN VOOR EUROPA Presentatie door de heer J.M. Barroso, Voorzitter van de Europese Commissie, voor de Europese Raad van 4 februari 2011 Inhoud 1 I. Waarom energiebeleid ertoe doet II. Waarom

Nadere informatie

Beleidsplan & organisatie

Beleidsplan & organisatie Beleidsplan & organisatie 2015-2018 UTRECHT, 28-11-2014 AFRICA IN MOTION, M.KOFFI Inhoudsopgave 1. Organisatiestructuur... 2 1.1 Concept AIM organisatiestructuur... 2 1.1.1 De werkgroep Lobby... 3 1.1.2

Nadere informatie

14/09/2012 WETENSCHAP, TECHNOLOGIE, INNOVATIE EN DE MAATSCHAPPIJ: EEN PRAKTIJKVOORBEELD. Elie Ratinckx VRWI

14/09/2012 WETENSCHAP, TECHNOLOGIE, INNOVATIE EN DE MAATSCHAPPIJ: EEN PRAKTIJKVOORBEELD. Elie Ratinckx VRWI WETENSCHAP, TECHNOLOGIE, INNOVATIE EN DE MAATSCHAPPIJ: EEN PRAKTIJKVOORBEELD Elie Ratinckx VRWI Studiedag Toekomstverkenningen 21 september 2012 HISTORIEK VRWI TOEKOMSTVERKENNINGEN Ontwikkeling Methodologie

Nadere informatie

De Europese Investeringsbank in kort bestek

De Europese Investeringsbank in kort bestek De Europese Investeringsbank in kort bestek Als bank van de EU bieden wij financiering en expertise aan gezonde en duurzame investeringsprojecten binnen en buiten Europa. De 28 EU-lidstaten zijn onze aandeelhouders,

Nadere informatie

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 Den Haag

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 Den Haag Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 Den Haag Bezuidenhoutseweg 67 2594 AC Den Haag Postbus 20061 Nederland www.minbuza.nl Contactpersoon Jacob Waslander T +31 70 348 5826

Nadere informatie

Koolstofarme economie Link met andere EU- subsidieprogramma s. 25 april 2014

Koolstofarme economie Link met andere EU- subsidieprogramma s. 25 april 2014 Gerichte infosessie Interreg: Noordzee Regio en Noordwest Europa 2014-2020 Koolstofarme economie Link met andere EU- subsidieprogramma s 25 april 2014 Vlaams- Europees verbindingsagentschap Joke Hofmans

Nadere informatie

Operationeel Programma EFRO Noord-Nederland

Operationeel Programma EFRO Noord-Nederland Samenvatting Operationeel Programma EFRO Noord-Nederland 2014-2020 Inzet op innovatie en een koolstofarme economie In het Europa van 2020 wil Noord-Nederland zich ontwikkelen en profileren als een regio

Nadere informatie

Staat 1.1.1. Overzicht betrekking hebbend op de verdeling van het aantal verzoeken om een beginseltoestemming

Staat 1.1.1. Overzicht betrekking hebbend op de verdeling van het aantal verzoeken om een beginseltoestemming Staat 1.1. Overzicht betrekking hebbend op de procedure tot opneming van buitenlandse adoptiefkinderen in Nederlandse gezinnen over de jaren 2000-2004. Verzoeken ter verkrijging van beginseltoestemming

Nadere informatie

Technologieontwikkeling in de wegenbouw

Technologieontwikkeling in de wegenbouw Technologieontwikkeling in de wegenbouw - Hoe de rollen van de overheid het projectresultaat beïnvloeden - NL- Samenvatting van promotieonderzoek dr.ir JC Caerteling Deze dissertatie levert een bijdrage

Nadere informatie

Toekomstperspectief Destinatie Holland Presentatie voor Landelijk Kustdag Kees van der Most 13 november 2013

Toekomstperspectief Destinatie Holland Presentatie voor Landelijk Kustdag Kees van der Most 13 november 2013 Toekomstperspectief Destinatie Holland 2025 Presentatie voor Landelijk Kustdag Kees van der Most 13 november 2013 Vooraf Afbakening: perspectief betreft alleen inkomend verblijfstoerisme Aanpak: deskresearch,

Nadere informatie

ENTANGLE - Nieuwsbrief

ENTANGLE - Nieuwsbrief INHOUD Projectachtergrond 1 Projectomschrijving 2 Partners 3 Kick ck-off meeting in Brussel 4 Rethinking Education 4 Contactgegevens en LLP 5 ENTANGLE vindt zijn oorsprong in de dagelijkse praktijk binnen

Nadere informatie

la mondi- ale Euro- part- ner

la mondi- ale Euro- part- ner la mondiale Europartner BUSI- NESSBedrijfsactiviteiten en kerncijfers van Europartner Geïnde premies 2008 2009 295 M 597 M 2010 826 M 2013 1097 M 1693 M 2200 M 2008 2009 295 M 597 M 2010 826 M 2013 1097

Nadere informatie

Cleantech Markt Nederland 2008

Cleantech Markt Nederland 2008 Cleantech Markt Nederland 2008 Baken Adviesgroep November 2008 Laurens van Graafeiland 06 285 65 175 1 Definitie en drivers van cleantech 1.1. Inleiding Cleantech is een nieuwe markt. Sinds 2000 heeft

Nadere informatie

Rabobank Foundation. De weg naar zelfredzaamheid

Rabobank Foundation. De weg naar zelfredzaamheid Rabobank Foundation De weg naar zelfredzaamheid Rabobank Foundation Investeren in zelfredzaamheid Historie In 1973 opgericht als fonds van lokale Rabobanken Missie We helpen wereldwijd kansarme mensen

Nadere informatie

Linco Nieuwenhuyzen Adviseur Strategie Brainport Development

Linco Nieuwenhuyzen Adviseur Strategie Brainport Development Linco Nieuwenhuyzen Adviseur Strategie Brainport Development Brainport Development ontwikkelingsmaatschappij nieuwe stijl Bedrijfsleven, kennisinstellingen en overheid Strategie-ontwikkeling-uitvoering

Nadere informatie

Doelbedrag campagne EUR Streefbedrag campagne EUR Rente 7%

Doelbedrag campagne EUR Streefbedrag campagne EUR Rente 7% Crowdfundingproject Oneplanetcrowd Bedrijfsnaam Website Oneplanetcrowd B.V. www.oneplanetcrowd.com Doelbedrag campagne EUR 250.000 Streefbedrag campagne EUR 1.000.000 Financieringsvorm Achtergestelde converteerbare

Nadere informatie

b. of het NBSO-netwerk relevant, doeltreffend (effectief) en doelmatig (efficiënt) was.

b. of het NBSO-netwerk relevant, doeltreffend (effectief) en doelmatig (efficiënt) was. Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 Den Haag Bezuidenhoutseweg 67 2594 AC Den Haag Postbus 20061 Nederland www.rijksoverheid.nl Uw Referentie Datum 17 juli 2014 Betreft

Nadere informatie

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 3 oktober 2005 (06.10) (OR. en) 12916/05 Interinstitutioneel dossier: 2005/0195 (CNS) ECOFIN 300 RELEX 496

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 3 oktober 2005 (06.10) (OR. en) 12916/05 Interinstitutioneel dossier: 2005/0195 (CNS) ECOFIN 300 RELEX 496 RAAD VAN DE EUROPESE UNIE Brussel, 3 oktober 2005 (06.10) (OR. en) 12916/05 Interinstitutioneel dossier: 2005/0195 (CNS) ECOFIN 300 RELEX 496 VOORSTEL van: de Commissie d.d.: 30 september 2005 Betreft:

Nadere informatie

Beleidsplan Stichting Cardano Development

Beleidsplan Stichting Cardano Development Beleidsplan Stichting Cardano Development Versie december 2013 Status: Voorgelegd aan bestuur Inleiding Dit document is het beleidsplan van Stichting Cardano Development. Een van de doelstellingen van

Nadere informatie

ENERGIE ENQUÊTE VOORJAAR 2012

ENERGIE ENQUÊTE VOORJAAR 2012 ENERGIE ENQUÊTE VOORJAAR 2012 2 INHOUD Management samenvatting... 3 Respondenten... 3 Conclusies... 4 1. Inleiding... 6 2. Uitkomsten per vraag... 6 2.1 Energie en energiebesparing binnen de organisatie...

Nadere informatie

Outsourcing ICT & Sales India

Outsourcing ICT & Sales India Outsourcing ICT & Sales India Introductie & Lessons learned InnoVites BV Albert Groothedde CEO InnoVites BV Agenda Introductie InnoVites Achtergrond InnoVites team Markt en Oplossingen Organisatie Outsourcing

Nadere informatie

Persbericht. Jaarcijfers 2012 Triodos Investment Management. Triodos Beleggingsfondsen groeien met 7% in 2012

Persbericht. Jaarcijfers 2012 Triodos Investment Management. Triodos Beleggingsfondsen groeien met 7% in 2012 Persbericht Jaarcijfers 2012 Triodos Investment Management Triodos Beleggingsfondsen groeien met 7% in 2012 Zeist, 28 februari 2013 Het totaal aan vermogen van de door Triodos Investment Management beheerde

Nadere informatie

Koopkrachtpariteit en Gini-coëfficiënt in China: hoe je tegelijkertijd arm én rijk kunt zijn.

Koopkrachtpariteit en Gini-coëfficiënt in China: hoe je tegelijkertijd arm én rijk kunt zijn. Koopkrachtpariteit en Gini-coëfficiënt in China: hoe je tegelijkertijd arm én rijk kunt zijn. 1. De Wereldbank berichtte onlangs dat de Chinese economie binnen afzienbare tijd de grootste economie van

Nadere informatie

Logistieke uitdagingen en kansen binnen Horizon 2020

Logistieke uitdagingen en kansen binnen Horizon 2020 Logistieke uitdagingen en kansen binnen Horizon 2020 Martin Bakker, november 2013 Samenvatting Het nieuwe kaderprogramma voor onderzoek & innovatie van de Europese Unie, Horizon 2020, geeft een breed scala

Nadere informatie

Ecological Management Foundation

Ecological Management Foundation Ecological Management Foundation Beleidsplan Frederik Claasen In opdracht van Bestuur EMF December 2013 Projectnummer 2047 Ecological Management Foundation C/o Aidenvironment Barentszplein 7 1013 JN Amsterdam

Nadere informatie

Het bevorderen van een integrale en duurzame stedelijke en regionale ontwikkeling: beleid en instrumenten

Het bevorderen van een integrale en duurzame stedelijke en regionale ontwikkeling: beleid en instrumenten Het bevorderen van een integrale en duurzame stedelijke en regionale ontwikkeling: beleid en instrumenten Koos van Dijken Platform31 6-2014 - Rotterdam, 17- Inleiding Beleidsontwikkeling Het Reference

Nadere informatie

Ruilverhouding fondsen

Ruilverhouding fondsen Ruilverhouding fondsen Dit document dient enkel ter informatie en is 1) geen voorstel of aanbod tot het aankopen of verhandelen van de financiële instrumenten hierin beschreven en 2) geen beleggingsadvies.

Nadere informatie

HET BLOEMMODEL. Peter van Leeuwen Directeur Instellingen ING Mid Corporates

HET BLOEMMODEL. Peter van Leeuwen Directeur Instellingen ING Mid Corporates HET BLOEMMODEL Peter van Leeuwen Directeur Instellingen Mid Corporates MID CORPORATES Doelgroep Bedrijven met omzet > 5 en < 250 miljoen of > 50 werknemers Instellingen uit gezondheidszorg of Public Sector

Nadere informatie