Ik vertelde dat ik weer zwanger was en de hel brak los

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Ik vertelde dat ik weer zwanger was en de hel brak los"

Transcriptie

1 NU. 1/6 Ik vertelde dat ik weer zwanger was en de hel brak los Interview met Muriel Arts

2 MURIEL ARTS (1964) STUDEERDE TANDHEELKUNDE EN STARTTE VERVOLGENS EEN COMMERCIËLE INTERNATIONALE CARRIÈRE BIJ UNILEVER. NA EEN UITSTAPJE BIJ FRICO, WERD ZE MARKETING DIRECTEUR IN ZWITSERLAND OM VERVOLGENS MARKETING DI- RECTEUR WERELDWIJD TE WORDEN BIJ KONINKLIJKE GROLSCH NV, DIRECTEUR NEW BUSINESS BIJ TALPA MEDIA HOLDING EN DIRECTEUR MARKETING CONSUMENTENMARKT BIJ KPN. SINDS 2010 IS MURIEL PARTNER VAN DE GLOBAL LEADERS ACA- DEMY EN ZET ZE ZICH IN VOOR DUURZAAM LEIDERSCHAP, DUUR- ZAME STRATEGIE EN MARKETING, WAARIN ZE OOK EEN PHD DOET. EN ZE IS VOORZITTER VAN HET NEDERLANDS INSTITUUT VOOR MARKETING (NIMA). ALS SOCIAL ENTREPRENEUR EN PROGRAM- MADIRECTEUR VAN TALENT NAAR DE TOP STREEFT ZE NAAR MEER VROUWELIJK LEIDERSCHAP AAN DE TOP. DAARNAAST IS MURIEL NON-EXECUTIVE BOARDMEMBER BIJ AU- RUM BV. ZE IS GETROUWD MET MICHIEL EN MOEDER VAN TWEE ZONEN VAN NEGEN EN ELF: DIEDERICK EN BEREND.

3 Goede leiders zijn in verbinding met zichzelf, met anderen U N I L E V E R Unilever zei me niet zoveel. Ik kende het van Iglo en Unox, maar ik had geen idee hoe groot die organisatie eigenlijk is. Het was een wereld van mogelijkheden. Ik leerde elke dag; sales, marketing, finance en hoe een bedrijf werkt. Het was een prachtbedrijf met geweldige collega s. Als snel kreeg ik veel verantwoordelijkheid. Diversiteit moet meer zijn dan een HR-instrument. Daar wil ik aan bijdragen. C H A R T E R T A L E N T N A A R D E T O P Samen met Marieke Bax heb ik in mei 2007 het initiatief genomen tot Talent naar de Top, bedoeld om de overheid, het bedrijfsleven, de sociale partners en topvrouwen te stimuleren om meer vrouwelijk talent aan de top te krijgen. Dat is gelukt en het is uniek in de wereld dat we dit met elkaar doen. Het Charter streeft naar een grotere toestroom, doorstroom en behoud van vrouwelijk talent in topfuncties. Het doel is helder; meer dan dertig procent vrouwen aan de top. Het gaat goed met het Charter. Er zijn al meer dan 150 organisaties aangesloten met meer dan werknemers en het aantal vrouwen aan de top stijgt. Interview met MURIEL ARTS en met de wereld. Ze zijn vriendelijk en verdraagzaam, maar ook vasthoudend en altijd in contact met anderen. Ze Wat me soms frustreerde, -ik had toen namelijk niet zoveel geduld- was dat er maanden gepraat kon worden over een beslissing. Dus toen Frico me aanbood om marketing directeur en MT-lid te worden, heb ik dat gedaan. Ik hoopte stiekem dat het gras daar groener zou zijn, maar dat was natuurlijk niet zo. Sommige dingen waren groener, andere weer absoluut niet. Dat was een belangrijke leerervaring. Toen Unilever dan ook na twee jaar belde of ik terugkwam, heeft mijn man heeft zijn baan opgegeven en zijn we naar Zwitserland gegaan. Daar werd ik verantwoordelijk voor de personal care. We hebben een fantastische tijd gehad. Ik heb veel geleerd van het werken in een andere cultuur. Het heeft mijn blik verruimd en ik ben flexibeler geworden. Je moet je namelijk aanpassen aan een land. V R O U W E L I J K L E I D E R S C H A P faciliteren en inspireren anderen K E U Z E S om samen te werken aan een gemeenschappelijk doel. Ik ben min of meer toevallig tandarts geworden. Ik had me ingeschreven voor geneeskunde, -al heel jong wist ik dat ik arts wilde worden,- maar ik werd uitgeloot. Gezien de overlap tussen de beide studies ben ik begonnen aan tandheelkunde met de gedachte om na een jaar over te stappen. Maar toen ik weer werd uitgeloot besloot ik tandheelkunde af te maken. Als rasoptimist dacht ik: als het niet bij me past, kom ik daar ook wel weer uit. Als je achttien bent, reikt je horizon niet verder dan twee weken. Sociale contacten, mezelf ontwikkelen en de wereld ontdekken, daar draaide het om. Toen ik twee jaar als tandarts werkte, brak de golfoorlog uit. Ik dacht: het is oorlog in de wereld en ik sta hier kiezen te vullen. Op dat moment wist ik dat ik nieuwe keuzes moest maken. Ik zocht naar een beroep waarbij ik verbinding maakte met de wereld en met anderen kon samenwerken. Ook wilde ik internationaal werken en het moest ergens over gaan. Een vriend zei: Wat jij wilt, heet marketing; oplossingen zoeken, de buitenwereld binnen halen en verbinden met de kracht van bedrijven. Zo ben ik bij Unilever terecht gekomen. H E T V R O U W E N T H E M A Toen ik zwanger was van mijn tweede kind, werd ik me voor het eerst bewust van het vrouwenthema. Ik had net een flinke promotie gemaakt en vertelde vervolgens dat ik zwanger was van mijn tweede kind. De hel brak los. Er ontstond een vertrouwenscrisis met mijn bazin. Hoe had ik dat kunnen doen, net nu ik een nieuwe baan had? Mijn promotie werd ingetrokken en ik was verbijsterd. Dit hadden we toch samen kunnen oplossen. Dat heeft mijn zelfvertrouwen toen enorm aangetast. Ik was kostwinner, zat in het buitenland, was afhankelijk van mijn werkgever, zwanger en ik voelde geen enkele steun. En dat terwijl ik op alle high potential lists stond. Zo werd ik me bewust van mijn positie als vrouw. Dat had ik nooit eerder ervaren. Ik heb nog twee jaar voor Unilever gewerkt, maar de liefde was over. De tweede keer dat ik voelde dat het vrouwenthema bestond, was bij Grolsch. Ik had gesolliciteerd en was bezig met de contractafronding. Ik moest naar de Raad van Commissarissen, bespreken of een vrouwelijke marketingdirecteur wel succesvol kon zijn in de mannenwereld van het bier. Eenmaal in die mannenwereld, voelde ik het glazen plafond. Om dat te begrijpen ben ik bij INSEAD het programma Women leading change in Global Business gaan doen; allemaal vrouwen op hetzelfde niveau, met dezelfde problemen en uitdagingen. Ik voelde een enorme kracht en verbinding in die groep. Dat gaf me zoveel energie dat ik besefte dat ik me wilde inzetten voor vrouwen in business, vanuit het besef dat wij veel kunnen toevoegen op onze authentieke manier. Tegelijkertijd geloof ik dat de winst zit in de verbinding tussen mannen en vrouwen. We hebben verschillende talenten en die zijn allemaal nodig. Ik geloof in de kracht van diversiteit, maar wel met een goede cohesie. En daarbij gaat het natuurlijk niet alleen om vrouwen. Met vallen en opstaan heb ik geleerd dat er verschillen zijn tussen mannelijk en vrouwelijk leiderschap. Vrouwelijk leiderschap kent waarden zoals verbinden, harmonie, de menselijke maat, de lange termijn en het breed integreren van dingen. Vrouwen maken zichzelf klein, zijn graag onzichtbaar. Mannen niet. Bij hen ligt het accent op focus, hiërarchie, competitie en resultaat. De kracht zit in de mix. Willen organisaties succesvol zijn, dan moeten ze op zoek naar diversiteit en sociale cohesie of veerkracht, maar ook naar prestaties en output. Een gezonde organisatie heeft het allebei nodig. Ik koppel mannelijk en vrouwelijk leiderschap overigens niet aan mannen of vrouwen. Het gaat om waarden, mindsets en vaardigheden die verschillen in mensen. Zelf heb ik best veel mannelijk leiderschap in me. Ik ben gefocust en resultaatgericht en ik kan heel aanwezig en dominant zijn. Dat zijn mijn mannelijke kanten. Maar ik kan ook goed contact maken, zowel met mijn diepere zelf als met anderen. Intuïtief weet ik waar we heen moeten. Die intuïtie is, als ik die de ruimte geef, een fantastische wegwijzer. Dat is de vrouwelijke kant in mij. Ik heb gezien dat goede leiders in verbinding zijn met zichzelf, met anderen en met de wereld. Ze zijn vriendelijk en verdraagzaam, maar ook vasthoudend en altijd in contact met anderen. Ze faciliteren en inspireren anderen om samen te werken aan een gemeenschappelijk doel. R O L M O D E L L E N Ik heb niet echt vaste rolmodellen. Ik haal inspiratie uit mensen die authentiek zijn, die dingen kunnen bewegen en die zaken realiseren die er toe doen in de wereld. Dan denk ik aan de Nelson Mandela s van deze wereld. Grote namen dus.

4 TIPS VAN MURIEL Voor vrouwen: Maak keuzes. Wie een carrière en kinderen wil combineren, moet zaken loslaten. Wat doe je wel en wat niet? Moet je bijvoorbeeld per se zelf stofzuigen of de was doen? Je kunt ook iemand voor je laten koken of genoegen nemen met een kant-en-klaar maaltijd. Mannen kunnen dat beter. Zij zijn in staat om te golfen én te werken. Daar kunnen wij nog wat van leren. Dan is het huis maar eens wat minder schoon. Je kunt hulp krijgen van geweldige mensen. Dat werkt heel goed. Vrouwen moeten elkaar veel meer helpen. We zijn vaak zo kritisch naar elkaar, bijvoorbeeld als een vrouw een andere route kiest. We hebben veel te brengen en vrouw zijn is cruciaal daarbij. De wereld heeft ons en onze talenten nodig. We moeten elkaar niet klein houden, maar juist samenwerken om zaken verder te brengen. Datzelfde geldt voor onze kritiek op mannen. Er is meer begrip over en weer nodig. Erken en steun elkaar en relativeer. Humor lost veel op. Mijn man werkt niet en is gelukkig in zijn bestaan. Veel mensen ervaren hem daarom als een watje, dat vind ik jammer. In een topbaan kun je werk en privé niet scheiden. Alles gaat altijd maar door. Dat moet je kunnen en willen accepteren. Daarom is het belangrijk dat je je verbonden voelt met je werk. Dan geeft het je energie. Maak goede afspraken met je thuisfront. Een baan aan de top vraagt veel ruimte. Geef aan welke ruimte je nodig hebt, maar realiseer je ook dat de mensen om je heen niet altijd behoefte hebben aan jouw werk. Je moet je naasten ook aandacht en ruimte geven. Het begint met liefde. Als je van elkaar en van jezelf houdt, geeft dat zoveel kracht en energie, dan kom je er altijd wel uit. Geloof in jezelf. Een baan met veel verantwoordelijkheid, vraagt veel. Dat lukt alleen als je nergens bang voor bent, in balans bent met jezelf en in jezelf gelooft. Blijf jezelf ontwikkelen. Wees nieuwsgierig en ontdek nieuwe zaken. Dat kan op veel verschillende manieren. Ik heb in mijn werk veel geleerd, maar ook van mijn kinderen. Ik had geen wijzere lessen kunnen krijgen. Dat had geen enkel project me kunnen brengen. Onderhoud een goed netwerk en sta open voor wat er op je pad komt. Voor organisaties: Wil je vrouwen niet verliezen, bied hen dan flexibiliteit en ruimte, bijvoorbeeld in de vorm van thuiswerken. Vraag wat vrouwen nodig hebben. De passie en ambitie van vrouwen verdwijnt niet als ze kinderen krijgen. Focus op de lange termijn. Denk niet bij een zwangerschapsverlof: ze zit vier dure maanden thuis, maar denk aan wat iemand op de lange termijn kan betekenen. Bij KPN verloren we 90 procent van de vrouwen die een kind kregen. Reken dat maar eens uit! M U R I E L O V E R 1 0 J A A R Ik weet niet wat ik over tien jaar doe. Ik voel me nu geroepen om te werken aan duurzaamheid, leiderschap en diversiteit, maar dat kan over tien jaar anders zijn. Ik ga promoveren op het gebied van duurzame marketing en ben, samen met mijn businesspartner, bezig om een consortium op te richten van bedrijven die een leidende rol willen op dit gebied. Ik wil graag hoogleraar worden, maar misschien word ik ook wel minister of voorzitter van een universiteit. Dat zeggen anderen vaak, maar dat zien we dan wel. Op dit moment ben ik gelukkig met wat ik doe. Ik kan me geen leuker leven wensen. Ik wens alle vrouwen dan ook verbinding met zichzelf, vanuit hun eigen kracht. En natuurlijk is het soms heftig, zeker als de kinderen jong zijn. Ik heb me dat vooraf niet gerealiseerd, dat je zo n sterke band met je kinderen hebt, dat je ze de hele dag wilt beschermen. Maar op een dag gaat ook dat weer voorbij en ervaar je ruimte voor andere dingen. En dan kan er weer veel. Interview met MURIEL ARTS

5 NU. 2/6 Ik heb de drukste en meest veelzijdige baan van de wereld, en toch heb ik overal tijd voor Interview met Ellen Faber

6 ELLEN FABER (1956) IS JURISTE VAN HUIS UIT. ZE WERKTE JA- REN BIJ DE OVERHEID IN VERSCHILLENDE, GENERALISTISCHE FUNCTIES. VOORDAT ZE DIRECTIEVOORZITTER WERD VAN ÉÉN VAN DE GROOTSTE DIVISIES VAN ACHMEA, DE DIVISIE DIRECTE DISTRIBUTIE (MET O.A. DE MERKEN CENTRAAL BEHEER ACHMEA EN FBTO), WAS ZE DIRECTEUR BEDRIJFSVOERING VOOR DE TWEEDE KAMER. FABER HOUDT VAN VERANDERINGEN EN DAT KOMT GOED UIT BIJ EEN ORGANISATIE ZOALS ACHMEA, DIE CON- TINU IN BEWEGING IS. E L L E N F A B E R

7 Interview met ELLEN FABER M A N N E N V E R S U S V R O U W E N Ik zou vrouwen eerder een leider noemen dan mannen, al zou je dat niet direct denken. Dat komt door de verschillen. Vrouwen zoeken, veel vaker dan mannen, de verbinding terwijl mannen eerder op zoek zijn naar het gevecht. Daarnaast zijn vrouwen vaak afhankelijk van de waardering van anderen. Iemand anders moet zeggen dat ze goed zijn, terwijl veel mannen al roepen dat ze geweldig zijn, voordat ze überhaupt iets gepresteerd hebben. Vraag een man of hij naar het buitenland wil en hij zegt onmiddellijk ja, vraag het een vrouw en ze zegt nee. Terwijl ze het allebei niet weten! Ook als het gaat om het uitspreken van hun ambities zijn er verschillen. Mannen doen dat vrij gemakkelijk, terwijl vrouwen het juist als een taboe zien. Ik ben daarin een uitzondering want ik steek mijn ambities niet onder stoelen of banken, maar daarin ben ik uniek. Wil je echt carrière maken, dan is het belangrijk om zichtbaar te zijn en leiderschap te tonen. In zichtbaar zijn, zijn mannen van nature veel beter dan vrouwen. Terwijl dat niet gaat over het aantal dagen of uren dat je werkt, maar over hoe je slim omgaat met je tijd. En daar zijn vrouwen juist weer beter in. Vrouwen zijn van nature vooral zichtbaar in de huwbare en vruchtbare leeftijd. Dat is een genetische kracht die slecht matcht met de zichtbaarheid in een organisatie. Juist als ze toe zijn aan een mooie stap in hun carrière, verdwijnen vrouwen vaak van de radar, al zijn er gelukkig uitzonderingen. Achmea heeft een groep high potentials. Als ik een dag lang naar nieuwe trainees kijk, weet ik vanuit mijn intuïtie en ervaring al wie het gaan maken. Je ziet het aan hoe eager en nieuwsgierig iemand is. De groep bestaat voor de helft uit mannen en voor de helft uit vrouwen, maar we verliezen onderweg vooral de vrouwen. Daar zijn we niet uniek in, je ziet het bij alle grote organisaties. Vrouwen hebben het gevoel dat ze niet gewaardeerd worden en dan haak je eerder af. Bovendien durven vrouwen vaak niet echt te kiezen. Ook dat draagt niet bij aan een glanzende carrière. D I V E R S I T E I T Ik geloof heilig in diversiteit. Meer diversiteit, betere resultaten is mijn motto. Het is al lang en breed aangetoond dat diverse teams beter presteren. Diversiteit gaat niet alleen over mannen en vrouwen, maar ook over jong en oud, gehandicapt en gezond. Te vaak wordt over diversteit alleen gesproken in termen van streefcijfers, maar daarmee alleen kom je niet verder. We moeten het onderwerp breder bekijken. De ultieme kracht van diversiteit is het waarderen van de verschillen. Dat leidt tot toegevoegde waarde en pas dan kun je groeien. Diversiteit wordt in de regel vooral met de mond beleden. Ernst & Young bijvoorbeeld is al tien jaar bezig met diversiteit. Op papier zijn ze heel ver, maar in de praktijk valt dat wat mij betreft tegen. In Nederland is het steeds meer een item, maar als land staan we op de 45e plaats, onder Zimbabwe. Het is politiek correct om te zeggen dat vrouwen kansen krijgen, maar het gaat om het willen. Daar heb ik in Nederland grote twijfels over. We zijn een land van grijze gemiddelden, van polderen en consensus. Een tweede plaats vinden we al heel mooi, terwijl je dan in de Verenigde Staten een looser bent. En als een organisatie dan zover is, dat ze er actief mee aan de slag gaan, dan is het belangrijk om support te krijgen van de top. Want als je echt iets wilt bereiken, moet je met de hoogste baas aan tafel. L E I D E R S C H A P Leiderschap en diversiteit horen bij elkaar. Veel organisaties vergeten dat. Als de cultuur van een organisatie bepaalt dat verschillen niet zichtbaar mogen zijn, krijg je ook nooit de meerwaarde van diversiteit. Dat lukt alleen als je mensen stimuleert om zichzelf te ontdekken en te waarderen. Bij een groot bedrijf als Achmea, bestaat het gevaar dat iedereen tot het grijze gemiddelde gaat behoren. We hebben alles ingericht op de balans werk/privé. Dat betekent dat we thuiswerkplekken inrichten en mensen maximale flexibiliteit bieden om op onregelmatige tijden te werken. Dat is een keuze, maar die impliceert wel dat we vooral vrouwen binnenkrijgen die hun baan willen combineren met het moederschap en die lang niet altijd door willen groeien naar de top. Dat moet je dan ook accepteren als organisatie. Ik zit als vrouw op een toppositie, maar ik ben voor alsnog een positieve uitzondering. Ik vind wel dat vrouwelijke leiderschapskwaliteiten beter gewaardeerd moeten worden. Dan denk ik aan inlevingsvermogen, intuïtie, samenwerking en sensitiviteit. Mannen kunnen beter analyseren en afrekenen, maar ze missen gemakkelijk de verbinding. Ze gaan de dialoog niet aan, maar zijn wel goed in het kiezen van mensen die hen kunnen helpen bij hun taken. Daar zijn vrouwen weer minder goed in. Een echte leider wordt blind gevolgd, zonder dat mensen precies weten waar ze heen gaan. Het ultieme voorbeeld van leiderschap kwam ik tegen in Oost-Europa. Daar sprak ik met captains of industrie over de oorlog. Wat heeft hen overeind gehouden en welke invloed heeft de oorlog gehad op hoe ze in het leven staan? Mijn mooiste ontmoeting was met een oude man, een concertviolist die in de oorlog een kwartet vormde met drie vrienden. Elke dag gaven ze een uur lang een concert, letterlijk op de puinhopen van de oorlog. Weer of geen weer, ellende of geen ellende. Zo hielden ze hun eigen gevoel voor schoonheid en zuiverheid in stand. Dat heeft de mensen in hun omgeving enorm geinspireerd. Deze muzikant was een leider, zonder zelfs maar een woord te zeggen. Hij had zo n interessant verhaal. Ik moest naar hem luisteren. Je ziet dat echte leiders worden omarmd, maar echt leiderschap leidt wel vaak tot grote eenzaamheid. Ik denk dat vrouwen meer dan mannen eenzaam zijn in hun tocht. Zelf heb ik meer mannelijke dan vrouwelijke leiderschapskenmerken. Als het over harde afspraken gaat, bijvoorbeeld over kosten en planningen, zeg ik: wie zich niet aan de afspraken houdt, zoekt maar een andere baan. Anders ben je ook niet geloofwaardig. Natuurlijk heb ik ook vrouwelijke leiderschapskenmerken. Zo heb ik een paar creatieve groepen uit ons leiderschapsprogramma gevraagd om met mij mee te denken. Hiermee geef ik hen kansen en ik laat me graag verrassen. Op welke manier ze daar invulling aan geven, is aan hen. Dat is een vrouwenbenadering. Mannen zeggen eerder: ik stel gewoon targets en die moeten gehaald worden. Mijn beeld van leiderschap is dat het gaat om wie je bent, terwijl ik juist wordt afgerekend op wat ik opbreng, de nettowinst per productgroep per klantgroep. Cijfers meten nooit wie ik ben. Ik ben geen minder mens als ik weinig verkoop, wel als ik met weinig aandacht in mijn bedrijf sta. Dan doe ik het niet goed. F R E E S P I R I T S Vrouwen die groot willen worden, kunnen hun ambitie in Nederland maar moeilijk kwijt, denk aan Ayaan Hirshi Ali. Je mag van haar vinden wat je wilt, maar ze is een free spirit die het in Nederland niet kon vinden. Dat geldt in mijn ogen ook voor Neelie Kroes. Het is moeilijk om de echte top te bereiken. In de politiek red je het nog wel, denk maar aan Femke Halsema, maar in het bedrijfsleven zie je het maar weinig. Ik ben er overigens van overtuigd dat als je echt naar de top wilt, er weinig of geen belemmeringen zijn. Maar je komt natuurlijk niet in de Raad van Bestuur van een multinational met drie dagen per week werken. Een echte leider wordt blind gevolgd, zonder dat mensen precies weten waar ze heen gaan.

8 Interview met ELLEN FABER R O L M O D E L L E N Echte rolmodellen heb ik niet, wel een aantal klankborden met wie ik regelmatig spar, zoals Salem Samhoud. Ook heb ik twee of drie vriendinnen die mij tot de orde roepen als dat nodig is. Zij kennen mij al bijna mijn hele leven. Doe eens normaal, zeggen ze dan tegen me en dat is goed. Dat heb ik nodig. TIPS VAN ELLEN: Kies en focus. Zorg dat je weet wat je wilt en laat je vervolgens door niets daarvan afleiden. Wie wil, kan zich ontwikkelen tot de top. Laat niemand je vrije gedachten afpakken. Free spirits komen echt verder. Maak je niet druk om de waan van de dag. Ik heb de drukste en meest veelzijdige baan van de wereld, en toch heb ik overal tijd voor. Dat komt omdat ik de kunst van het loslaten versta. Excelleer! Ergens goed in zijn, is een enorme geluksbrenger. Het heeft dus zin om te ontdekken waarin je excelleert. V R O U W E N N A A R D E T O P Ik geloof dat vrouwen zichzelf nog het meest in de weg zitten, onderweg naar de top. Vrouwen vinden het moeilijk om te kiezen en te focussen en dan word je in alles ongelukkig. Maar je hebt altijd een keuze, ook als je een gezin hebt. Kijk naar de vrouwen in Zuid-Europa! Hen lukt het ook om te groeien, ook als ze een gezin hebben. Dat komt omdat ze kunnen loslaten. Ze laten een deel van de opvoeding over aan hun zussen, moeders en tantes en de kinderen eten op school. Deze vrouwen beseffen dat ze niet alles beter kunnen. En dan hebben ze nog wel de handicap van een man die over het algemeen weinig meer doet dan een wandelingetje maken met de kinderen. Dat gaat hier vaak wel anders. Bij Achmea bestaat zestig procent van de werknemers uit vrouwen. Ruim een jaar geleden hebben we het charter Vrouwen naar de Top ondertekend. Hiermee zijn we verplicht een programma in het leven te roepen waardoor er over twee jaar veel meer vrouwen aan de top zitten. We zijn dus erg actief om nog meer vrouwen door te laten stromen naar toonaangevende functies. We zoeken actief naar vrouwelijk talent in het bedrijf. Managers letten erop dat ze geen vrouwelijke medewerkers verliezen in de zogeheten spitsurenfase van hun leven. Een intern opleidingsprogramma leert vrouwelijke medewerkers hoe ze slagvaardiger en strategischer kunnen opereren. En bij elke selectie voor een topfunctie moeten ook geschikte vrouwelijke kandidaten zitten. Al ben ik zelf nooit op deze manier ondersteund, ik sta wel heel erg achter dit initiatief. En ik zie de toekomst hoopvol tegemoet. Het is nog slechts een kwestie van jaren. Geen enkel bedrijf kan het zich nog permitteren om het talent van vrouwen en allochtonen niet te benutten.

9 NU. 3/6 WOMEN Inc. is de tomtom van de vrouwenzaak Interview met Jannet Vaessen

10 JANNET VAESSEN (1969) IS GENERAL DIRECTOR VAN WOMEN INC. ZE STUDEERDE GESCHIEDENIS AAN DE UNIVERSITEIT VAN AMSTERDAM, LEIDDE VERVOLGENS VERSCHILLENDE PROJEC- TEN, WAS PROGRAMMAMAKER, OPNAMELEIDER, REDACTEUR EN PRODUCER VOOR FILM EN TELEVISIE EN DOCUMENTAIRE- MAKER. JANNET IS VERBONDEN AAN VERSCHILLENDE NET- WERKEN, ZOALS WORLDCONNECTORS, DE AMSTERDAMSE KRING EN EEN INFORMEEL VROUWENNETWERK. SAMEN MET ONDER ANDERE AGNES JONGERIUS EN MIRJAM SIJMONS VORMT ZE HET BESTUUR VAN WOMEN INC. JANNET WOONT SAMEN MET HAAR VRIEND MET WIE ZE TWEE KINDEREN HEEFT. J A N N E T

11 Vrouwen zijn enorm in opmars, kijk alleen maar naar het aantal vrouwelijke regeringsleiders. Als je dat vergelijkt met het begin van de vorige eeuw, toen vrouwen hun stemrecht nog moesten bevechten. Inmiddels beheersen ze de huishoudportemonnee op grote schaal en vormen ze de snelst stijgende doelgroep voor verschillende consumentenmarkten. Het is duidelijk dat vrouwelijke waarden opnieuw worden gewaardeerd en ontdekt. Dat betekent dat er verschuivingen plaatsvinden in de mannelijke en vrouwelijke waardenmix. Persoonlijk heb ik, samen met mijn partner, deze mix goed voor elkaar. Of je nu allebei vier dagen werkt, of de een fulltime en de ander niet, voor mij staat de keuzevrijheid voorop. Zolang het een persoonlijke keuze is, en niet die van de baas of je partner, vind ik het prima. Ook als Women Inc. nemen we daarin geen stelling. Ik zet me in voor een grote groep mensen, -dat het vrouwen zijn is voor mij niet bepalend- die niet optimaal gebruik maakt van de mogelijkheden die ze hebben en die ook vanzelfsprekend zouden moeten zijn. W O M E N T H I N K Het is belangrijk dat vrouwen inzicht krijgen in wat ze belangrijk vinden in hun leven, en ook dat ze daarnaar leven. Daarom hebben we WOMEN Think ontwikkeld, een online game. Aan de hand van een eenvoudige vragenlijst vul je in waar je over zeven jaar wilt staan. Dit resulteert in een persoonlijk overzicht waarop inzichtelijk is gemaakt waar je precies aan moet werken om je eigen doelen te halen. Een mooie, persoonlijke reminder om je eigen doel steeds voor ogen te houden. M E N T A L I T E I T WOMEN Inc. heeft vijf jaar lang geluisterd naar alle geluiden uit de samenleving. Die hebben we vertaald in vijf sleutelthema s die wat ons betreft leiden tot wat ik noem een inclusieve samenleving. Dat zijn ook de woorden die ik de politiek aanraad in een brief die wij vanuit WOMEN Inc. hebben geschreven aan alle lijsttrekkers. Het betekent dat iedereen bij de gemeenschap wil horen, maar wel met behoud van je eigen identiteit. In onze samenleving is een gebrek aan inclusiviteit. Kijk maar naar het onbehagen dat leeft bij veel (groepen) mensen. Nederland is een land met een meerderheid aan minderheden. We moeten streven naar een samenleving die meer is dan de optelsom der delen. Nederland is heel divers en diffuus, ook binnen de groep van vrouwen. Misschien is het arrogant, maar ik denk dat WOMEN Inc. de publieke opinie op het gebied van onze sleutelthema s kan beïnvloeden. Daarvoor ben ik geïnspireerd door the tipping point van Malcolm Gladwell. Hij onderzoekt waarom grote veranderingen in de samenleving vaak zo plotseling en onverwacht zijn. Ideeën, gedragingen, meningen en producten verspreiden zich als een besmettelijke ziekte. Het begin van zo n sociale epidemie is het omslagpunt. Alles begint bij iemand die woorden geeft aan het gevoel van vele anderen. Dat gaat zover dat daardoor beleidsbeslissingen worden genomen. Daar wil ik naar toe met onze onderwerpen, zonder de menselijke maat uit het oog te verliezen. B E W E G I N G C R E Ë R E N Een verandering begint bij de clashers, de mensen die ergens tegen ageren. Vervolgens wordt het idee geadopteerd door de believers. Dat zijn meestal de media en, in mindere mate, het bedrijfsleven. Uiteindelijk wordt het idee geïncorporeerd door persoonlijke individuen, de gewone mensen. Die vind ik het meest interessant want zij bepalen uiteindelijk of ze hun gedrag wel of niet aanpassen. Heleen Mees is een voorbeeld van een clasher, oud-hoofdredacteur van Opzij Cisca Dresselhuys van een believer. Je moet je overigens realiseren dat een verandering nooit van de ene dag op de andere plaatsvindt, al wil je nog zo graag. De leiders moeten de verandering dragen. Het kost tijd om de believers te betrekken en het idee te incorporeren. Kijk maar eens naar het ontstaan van Talent naar de Top. WOMEN Inc. organiseerde in 2007 een festival over participatie en doorstroom. Heleen Mees en Neelie Kroes agendeerden daar quotering. Ze dachten waarschijnlijk, we brengen dit onderwerp ter sprake, dan zetten we het in beweging. Alexander Rinnooij Kan was daar ook. Hij was tegen een quotum, maar besefte heel goed dat hij niet zomaar nee kon zeggen. Er moest wel iets gebeuren. Toen is er een gedragscode voorgesteld. Dat is Talent naar de Top geworden. Dat was niet de bedoeling van Mees en Kroes, maar het gaat wel in die richting. Nu zie je dat het draagvlak er is. Er zijn meer dan honderd handtekeningen gezet en je ziet dat organisaties klaar zijn voor de volgende stap. Ze zeggen: we willen het, maar de volgende vraag is: hoe gaan we het dan doen? OVER WOMEN INC. WOMEN Inc. is een project van de stichting her world, geproduceerd door de cultuurfabriek. WOMEN Inc. heeft vijf doelen: economische zelfstandigheid van vrouwen realiseren, gebruik maken van vrouwenrechten, het ouderschap emanciperen, meer verschillende vrouwen in beeld laten komen en participatie en doorstroom van vrouwen. hiervoor organiseert WOMEN Inc. bijeenkomsten, festivals, acties en netwerken waarin vrouwen, mannen, bedrijven, overheden en instanties zijn vertegenwoordigd om verandering te bewerkstelligen in het belang van vrouwen en de maatschappij. voorop staat dat WOMEN Inc. vrouwen wil stimuleren om gebruik te maken van hun eigen krachten en talenten en deze tegelijkertijd wil laten (h)erkennen en gebruiken door de samenleving. meer informatie staat op TIPS VAN JANNET Durf te kiezen! En besef dat als je voor iets kiest, je daarmee iets anders uitsluit. Je kunt niet alle opties open houden. Je moet accepteren dat je niet de hele wereld, inclusief jezelf, tevreden kunt houden. En een keuze is niet voor eeuwig. Bij elke levensfase komt de hele carrousel van keuzes weer langs en kun je dus opnieuw kiezen. Zoek netwerken die je verder brengen. Daarvoor moet je je doelen helder stellen anders verlies je je focus. Er zijn zoveel individuele keuzes waarop je van zoveel kanten ongevraagd feedback krijgt. Dat voorkom je daarmee. Blijf ploeteren! Onze generatie (de veertigers), ook de mannen, is onzichtbaar aan het werk met nieuwe rollen waar we nog niet helemaal voor geëquipeerd zijn. Dat is nu ploeteren, maar straks plukken onze zonen en dochters daar de vruchten van. Voor hen zal diversiteit niet meer dan logisch zijn. Zij vormen een generatie met fantastische mogelijkheden; om studies te doen, naar het buitenland te gaan, de wereld tot zich te nemen, pionier te zijn alles, wat ze maar willen.

12 Nederland is een land met een meerderheid aan minderheden. We moeten streven naar een samenleving die meer is dan de optelsom der delen. Nederland is heel divers en diffuus, ook binnen de groep van vrouwen. Interview met JANNET VAESSEN R O L M O D E L L E N Mensen hebben steeds meer rollen en spiegelen zich daarom ook aan meerdere rolmodellen. Zo hebben veel vrouwen een keuzemenu dat bestaat uit de vrouwen om hen heen; zussen, vriendinnen en collega s. De een raadpleeg je vanwege haar sterke schouder, de ander heb je nodig om je lat wat hoger te leggen. Naast mijn eigen keuzemenu van zussen en vriendinnen, zie ik Anita Roddick als rolmodel. Zij is de oprichter van de dierproefvrije Bodyshop. Zij is erin geslaagd om een ideële boodschap te vermarkten tot een commercieel product waar anderen behoefte aan hebben. Ik vind ook mijn vader een rolmodel, en documentairemakers zoals Maarten Schmidt en Thomas Doebele. Zij hebben oog voor de menselijke maat, zonder de maatschappelijke tijdgeest uit het oog te verliezen. Dat geldt ook voor documentairemaker Ireen van Ditshuizen. Het fundament van haar bedrijf, TV Dits, is haar analytische blik op de samenleving. Ik had als documentairemaker graag voor haar gewerkt. Ook Sylvia Borre, voormalig directeur van NOVIB en voorzitter van Worldconnectors, zie ik als een rolmodel. Zij heeft ongelooflijk goed zicht op de grote lijnen om de wereldproblemen aan te pakken, zonder dat het haar levensplezier aantast. Dat vind ik ongelooflijk. De volle omvang van de problemen zien en toch persoonlijk heel gelukkig zijn. P O L I T I E K Women Inc. heeft duidelijke doelen, maar we nemen niet over alles een standpunt in. De discussie over zorgen en werken is heel diffuus, het is een waterscheiding waarbij individuele keuzevrijheid voorop staat. Maar we hebben natuurlijk wel een mening. Die hebben we bijvoorbeeld vastgelegd in de Regeerwijzer, punten die politieke partijen in hun programma zouden moeten opnemen om de combinatie werken/zorgen te vergemakkelijken. Een voorbeeld: de inrichting van het Nederlandse schoolsysteem loopt enorm achter. We zijn het enige land in Europa met het agrarische systeem waarbij je om drie uur met de thee klaar moet zitten. Er is totaal geen afstemming op de werk- en winkeltijden, terwijl als je het zo organiseert dat kinderen tot vijf uur sporten en zich op andere terreinen ontwikkelen, maak je het voor ouders al veel gemakkelijker. Toen ik daar met Job Cohen over sprak zei hij: waarom doen we dat niet, het klinkt toch eigenlijk heel logisch.

13 BRIEF VAN JANNET VAESSEN AAN JOB COHEN, MEI 2010 Beste Job Cohen, Nu je hebt besloten om leiding te geven aan de Partij van de Arbeid en de kans bestaat dat je straks, nadat de kiezer heeft gesproken, de scepter gaat zwaaien over het land, lijkt het mij goed om je een brief te schrijven. Wat de uitkomst na 9 juni ook moge zijn, of je nu aan tafel zult zitten met de informateur of oppositieleider wordt, zeker is dat je zult zoeken naar woorden om de toon van het Nederland van nu te raken. In de transitie waarmee wij de financiële, de multiculturele en de duurzaamheidscrises te boven moeten komen speel je een belangrijke rol. Er is een woord waarmee ik je graag wil equiperen: inclusiviteit. In kringen van women Inc. een platform van ruim tienduizend vrouwen en mannen dat nu vijf jaar bestaat is dat woord een begrip geworden. women Inc. wil de kansen van vrouwen vergroten door te streven naar volwaardige participatie van alle mensen (v/m) aan alle domeinen van de Nederlandse samenleving. De afkorting Inc. heeft voor ons verschillende betekenissen, waaronder die van inclusiviteit. Die term vind je niet in de Van Dale, het bijvoeglijk naamwoord inclusief wel. Dat betekent: inbegrepen, ingesloten, met inbegrip van, meegerekend. Het sluit naadloos aan bij de leuze Iedereen telt mee van de PvdA en het is volgens mij het antwoord op jullie zoektocht naar nieuwe saamhorigheid. In allerlei maatschappelijke kringen klinkt een roep om inclusief denken in politiek en beleid. Het inclusiviteitsprincipe laat zich prachtig koppelen aan het gelijkheidsprincipe waar jouw eigen Partij van de Arbeid op gegrondvest is. Gelijkheid is een waardevol richtsnoer, maar beperkt bruikbaar in een samenleving waarin meer dan ooit de verschillen vooropstaan. Door migratie, ontgroening en vergrijzing is de samenstelling van de bevolking de afgelopen decennia zo sterk veranderd dat er nu sprake is van een veelheid aan groepen (en subgroepen) met uiteenlopende startposities en uitgangspunten en eigen connotaties bij het begrip gelijkheid. Zoveel zijn het er dat het gelijkheidsprincipe niet de basis kan vormen voor alle politieke keuzes en de communicatie met de kiezer daarover. Wat, naar mijn stellige indruk, wel gemeenschappelijke grond genoemd kan worden, is de zoektocht naar een nieuw saamhorigheidsgevoel. Wat ons allen bindt is een behoefte aan inclusiviteit, een verlangen om opgenomen te worden in de gemeenschap, daar een natuurlijk onderdeel van te vormen, met behoud van de eigen identiteit. We zoeken naar verbindingen tussen landgenoten die grootser, echter en constanter zijn dan hetgeen oranje symbolen (het Nederlands elftal, het koningshuis et cetera) of nationale karaktertrekjes (onze beruchte spaarzaamheid, geklaag over het weer ) te bieden hebben. Hoewel de tijd van de verzuiling nog niet eens zo heel lang achter ons ligt en Nederland van oudsher altijd heeft opengestaan voor migratiestromen en andere externe invloeden, doet de laatste jaren de gedachte van een monocultuur opgang. In regelgeving en beeldvorming staat het statische principe van zo doen wij het hier voorop, met wij/zij-denken als gevolg. De komende vier jaar heb jij hetzij als premier, hetzij als oppositieleider de opdracht om die trend te helpen keren. De urgentie is groot, want het alternatief stemt weinig hoopvol. Als mensen (verder) afhaken op het concept van nationale verbondenheid, kan dat het failliet van ons land betekenen. Nu al trekt een deel van de burgers zich terug in kleinere gemeenschappen, die zich tegen andere keren. Sommigen versterken hun identiteitssymbolen alsof zij emigrant zijn in eigen land. ( )wil ik je graag vijf doelstellingen voor overheidsbeleid aanreiken. Bevorder de doorstroom van vrouwen op de arbeidsmarkt. Garandeer, om te beginnen, dat de overheid als werkgever de diversiteit waarborgt. In het onderwijs zijn mannen most wanted, bij de politie en binnen de ambtelijke top vrouwen. Zet starre principes als first in, last out overboord. Monitor de streefcijfers die recent zijn opgesteld voor de representatie van vrouwen op verschillende niveaus. Stimuleer het diversiteitsproof maken van commerciële en publieke organisaties. Moedig experimenten met flexibilisering van werk aan. In het verlengde hiervan ligt je tweede opdracht: draag zorg voor de emancipatie van het ouderschap. We moeten op zoek naar een nieuw stelsel van kinderopvang, ouderschapsverlof en school- en winkeltijden dat vrouwen én mannen ondersteunt in hun loopbaan en in hun privéleven. Daarbij hoort ook dat de wettelijke rechten van mannen op zorg voor hun kinderen veel beter worden geformuleerd dan nu het geval is; pijnlijke hiaten in de wet moeten worden opgevuld. Kinderen krijgen is dat is evident veel meer dan een vrouwenissue en zou als een maatschappelijk onderwerp gepositioneerd moeten worden, met bijpassend beleid. Weet dat wie in verband met de vergrijzing het geboortecijfer op peil wil houden, vooral bij mannen moet zijn: wist je dat mannen hun partners gemiddeld anderhalf jaar vertragen bij het maken van de keuze voor het stichten van een gezin? Stimuleer economische zelfstandigheid van vrouwen. Anno 2010 zijn slechts vier op de tien Nederlandse vrouwen economisch onafhankelijk. Vrouwen bouwen in hun leven gemiddeld slechts een derde op van het pensioen dat mannen opbouwen. Na een echtscheiding gaan vrouwen er gemiddeld 30% in inkomen op achteruit, terwijl mannen er 6% op vooruit gaan. Een op de zes gezinnen is een eenoudergezin. Een derde daarvan leeft van een bijstandsuitkering, de helft daar weer van leeft onder het sociaal minimum van die groep ouders is 85% vrouw. Volgens het cbs zal in 2020 het aantal eenoudergezinnen zijn gegroeid van tot Het moet toch mogelijk zijn om voor deze specifieke doelgroep een route uit de armoede te organiseren, met empowerment, scholingsaanbod, kinderopvang? Maak van het innen van alimentatie een maatschappelijke verantwoordelijkheid in plaats van een individuele, pas daartoe het stelsel aan. Volgens het Landelijk Bureau Inning Ouderbijdragen komt driekwart van de gescheiden vaders zijn alimentatieverplichtingen niet na. Het is voor wanbetalers eenvoudig om onder hun verplichtingen uit te komen: de regels om de draagkracht van de vader te berekenen zijn zo ingewikkeld dat het stelsel uitnodigt tot het opvoeren van extra aftrekposten. Een nationale overheid die op dit terrein concrete beleidsdoelen stelt en haalt in één kabinetsperiode vrouwen uit de armoede? biedt voorbeelden en aanknopingspunten voor provinciale en lokale bestuurders. Interview met JANNET VAESSEN

14 BRIEF VAN JANNET VAESSEN AAN JOB COHEN, MEI 2010 Maak werk van vrouwenrechten. De rechten van Nederlandse vrouwen zijn in de wet gezekerd en met het vn-vrouwenverdrag, dat in 2000 in werking trad, nog eens extra onderstreept. In de praktijk verschilt de positie van vrouwen echter aanzienlijk van die van mannen. Schrijnend blijft de ongelijke beloning: het verschil lag in 2009 over alle sectoren gemeten op 17,7% (in sectoren als zorg en onderwijs is het verschil nog groter: 20,7%!). Een andersoortig voorbeeld: aan de recente uitspraak van de Hoge Raad waarmee de statutaire discriminatie van vrouwen binnen de sgp verboden werd moet goed gevolg worden gegeven. In een inclusieve samenleving hoort de inspanning om de letter van de wet voor iedereen te laten gelden in al het overheidsbeleid verankerd te liggen en niet afhankelijk te zijn van de vechtlust en competenties van individuele burgers. Tot slot: zorg ervoor dat de publieke omroepen een werkelijk pluriform beeld uitdragen door minder vaak witte mannen van middelbare leeftijd in beeld te brengen en vaker verschillende vrouwen. Stuur ook hier primair op het inclusiviteitsprincipe, anders wordt dat van tafel geveegd met een beroep op kijkcijfers en druk uit de hoek van de commerciëlen. Het publieke bestel heeft de opdracht om een spiegel van de samenleving te zijn en stelt nota bene met zijn eigen visitatiecommissie vast dat dat tot op heden onvoldoende lukt. Als je deze punten oppert, zul je in eerste instantie weerstand ondervinden. In deze tijd van crisis en bezuinigingen wordt investeren in zogenaamd politiek correcte onderwerpen als inclusiviteit en genderdiversiteit nogal eens weggezet als overbodige luxe. Je zult ieder in zijn of haar eigen terminologie moeten overtuigen van het belang van inclusief beleid: tegenover christelijke collega s presenteer je het als een kwestie van fatsoen, bij d66 en GroenLinks doe je een beroep op redelijke argumenten, bij de pvv gebruik je heldere taal, voor de vvd maak je er een business case van. De kunst is om te bewijzen dat het rendeert om diversiteit als nieuwe norm te hanteren: inclusiviteitsbeleid kan budgetneutraal zijn en zal binnen afzienbare tijd kostenbesparend blijken. Terecht pleitte het Innovatieplatform er een paar weken geleden voor om de economie te versterken door het potentieel van vrouwen beter te benutten. Best practices zijn er volop, daar kun je uit putten. Zie bijvoorbeeld de commissie die de Verenigde Naties onlangs hebben ingesteld met als opdracht om alle keuzes en besluiten vooraf op gendercoherentie te toetsen en daarover rechtstreeks aan secretaris-generaal Ban Ki Moon te rapporteren. Aansturen op een fundamentele verschuiving in waarden, dat is wat volgens mij je ambitie zou moeten zijn. Zo n verandering vergt natuurlijk heel veel tijd. Als jij nu je jaren in Den Haag gebruikt om een stip aan de horizon te zetten, dan zal Nederland de juiste koers kunnen varen. Met vriendelijke groet, Jannet Vaessen Interview met JANNET VAESSEN

15 NU. 4/6 Als je het aan mij overlaat, moet je accepteren dat ik het op mijn manier doe, anders mag je het zelf komen doen Interview met Marike van Lier Lels

16 MARIKE VAN LIER LELS (1959) STUDEERDE SCHEEPSBOUWKUN- DE AAN DE HTS DORDRECHT EN REDERIJKUNDE AAN DE TECH- NISCHE UNIVERSITEIT DELFT. IN 86 STARTTE ZE HAAR CARRIÈRE BIJ NEDLLOYD WAAR ZE VAN 92 TOT 95 DIRECTIELID WAS. DAAR- NA WAS ZE ACHTEREENVOLGENS DIRECTEUR BIJ VAN GEND EN LOOS ( 95 00), LID VAN DE RAAD VAN BESTUUR VAN DE DEUT- SCHE POST EURO EXPRESS ( 99 00) EN COO VAN DE SCHIPHOL GROEP WAAR ZE IN 05 NA EEN CONFLICT VERTROK. SINDSDIEN HEEFT VAN LIER LELS HAAR EIGEN BEDRIJF, LELS & KO. HAAR CORE BUSINESS BESTAAT UIT COMMISSARIATEN EN DIE LIJST IS INDRUKWEKKEND EN LANG. MEDE HIERDOOR RIEP MANAGE- MENT SCOPE HAAR IN 2008 UIT TOT MACHTIGSTE VROUW UIT HET NEDERLANDSE BEDRIJFSLEVEN. MARIKE WOONDE ONDER ANDERE IN DE VERENIGDE STATEN, IN- DONESIË, SINGAPORE EN HONG KONG. COMMISSARIATEN VAN LIER LELS IS LID VAN DE RAAD VAN COMMISSARISSEN VAN DE VOLGENDE ORGANISATIES: MAERSK BV, TKH GROUP NV, USG PEO- PLE NV, KPN EN REED ELSEVIER. DAARNAAST IS ZE VOORZITTER VAN DE RAAD VAN TOEZICHT VAN DE STICHTING NATUUR EN MILI- EU, LID VAN DE CENTRALE PLANCOMMISSIE VAN HET CPB, LID VAN DE RAAD VAN ADVIES WETENSCHAPS- EN TECHNOLOGIEBELEID, LID VAN DE RAAD VAN ADVIES VAN VERKEER EN WATERSTAAT, LID VAN HET AUDIT COMMITTEE VAN DE ALGEMENE REKENKAMER. M A R I K E V A N L I E R L E L S

17 R O L M O D E L L E N De wereld draait om liefde en verbinding. Verbinding met jezelf, je omgeving en de wereld. Je moet met elkaar verantwoordelijkheid dragen voor wat je doet. Leiderschap gaat over het verbeteren van de wereld. Dat lukt alleen als leiders dicht bij zichzelf blijven. Daar zijn vrouwen meestal beter in dan mannen. Veel mannen werken jaren keihard om uiteindelijk met een goed salaris in het jaarverslag te komen. Ze realiseren zich vaak pas hoe onbelangrijk dat is als ze kleinkinderen hebben. Vrouwen zijn andere leiders. Waar veel mannen gevoelig zijn voor status en macht, stellen vrouwen vaak de mens centraal en zoeken ze verbinding. Vrouwen zijn dan minder geïnteresseerd in financiële resultaten of in hun salaris. Deze afwijkende waarden vinden mannen soms lastig. Ze begrijpen niet altijd waarom een vrouw een bepaalde keuze maakt of een promotie niet accepteert. Vrouwen zelf moeten meer in kansen denken en zich realiseren dat de top haalbaar is, ook onder hun eigen condities. Als alsmaar bevestigd wordt dat vrouwen de top alleen bereiken door zichzelf aan te passen, wil er op den duur niemand meer. Dat beeld klopt niet, dat is mijn grootste zorg. Ik pleit voor diversiteit optima forma waarbij iedereen zichzelf mag zijn. Wat telt is het resultaat. Gun elkaar het goede en leer van elkaar. Dan gaat het altijd over vertrouwen, verbinding en bewustwording. Bij Van Gend en Loos waren negentien regio s die elkaar het leven zuur maakte. Ik vergeleek het met een expeditie naar de top. Als je samen een berg op wilt, moet je geen stenen uit het verleden meezeulen in je rugzak want dan kom je nooit boven. Je hebt proviand nodig. Gooi de stenen dus uit je rugzak en laat ze achter je, of los de problemen op. Dan krijg je een andere dynamiek waarbij het niet meer gaat om goed of slecht. A U T O N O M I E Er zijn veel vooroordelen over vrouwelijk leiderschap. Ik hoor vaak dat de huidige vrouwen aan de top zich niet kwetsbaar opstellen en vooral mannelijke leiderschapsstijlen vertonen. Hoe vaker we dat opschrijven, hoe meer dat vrouwen op weg naar de top afschrikt. Je kunt ook op eigen kracht de top bereiken zonder je eigen waarden geweld aan te doen. Dat moet de jonge generatie ook doen. Blijf dicht bij jezelf en volg je eigen hart, is mijn advies. Er is altijd druk, zowel vanaf de onder- als vanaf de bovenkant. Het is de kunst om je niet te laten mangelen, maar om je eigen koers te bepalen én te varen. Vrouwen moeten hun eigen keuzes maken en zich niet laten afschrikken door hun omgeving. Toen ik scheepsbouw ging studeren, zei mijn oma: dat is toch geen damesberoep. Ik had daar nog nooit over nagedacht, maar ze had natuurlijk wel gelijk. Toch ben ik ermee doorgegaan omdat ik het een mooi vak vond. Je omgeving kan negatief zijn over je keuzes. Jammer dan. Wees daar niet gevoelig voor en doe het op je eigen manier. Toen ik algemeen directeur werd bij Van Gend en Loos maakte dat bedrijf verlies. Elke week belde er iemand van de Raad van Bestuur. Toen heb ik gezegd: Als je het aan mij overlaat moet je accepteren dat ik het op mijn manier doe, anders mag je het zelf komen doen. Dat soort autonomie heb je nodig, zeker als je tegen de gevestigde orde in wilt roeien. M A N N E N W E R E L D In de scheepvaart werken nauwelijks vrouwen, zeker niet in de tijd dat ik begon te werken. Toch heb ik mijn vrouw zijn nooit als thema benoemd, dat doen anderen. Ik heb geleerd mijn weg te vinden en het nooit ingewikkelder gemaakt dan nodig. Als iedereen verwacht dat ik in een vergadering de koffie inschenk, dan doe ik dat. Ik stel me ook kwetsbaar op en daar ben ik nooit slechter van geworden. Ik heb er wel respect voor gekregen. Je moet je waarden niet aan de muur spijkeren, maar er naar eer en geweten naar leven. Bij Schiphol en bij Van Gend en Loos hebben ze echte tranen van me gezien. Kwetsbaarheid is een kracht. Als jij je kwetsbaar opstelt, doen anderen dat ook. Zo ontstaat er emotie en passie. V E R B I N D I N G De wereld draait om liefde en verbinding. Verbinding met jezelf, je omgeving en de wereld. Je moet met elkaar verantwoordelijkheid dragen voor wat je doet. Geld is nodig, maar dient er uiteindelijk alleen toe om het leven te verbeteren. Daarvoor ben je op aarde. Dat is een ongebruikelijke boodschap in het bedrijfsleven, maar ik geloof er echt in. Ik probeer de mensen in de boardrooms met een andere bril op naar de werkelijkheid te laten kijken. Zo probeer ik de liefde terug te brengen, verpakt in woorden als respect en betrokkenheid. Als ik me niet verbonden voel met een organisatie, steek ik er ook geen energie in. Toen ik bij Schiphol begon, heb ik verbinding tot thema benoemd. Ik dacht: mensen gaan begrijpen waar ik het over heb, of ik stop ermee. Ik heb met de top een reis gemaakt met verbinding als thema. De anderen vroegen steeds: wanneer gaan we over strategie praten? Verbinding paste niet in de cultuur. Pas op het moment dat ze begrepen wat ik bedoelde, gingen we anders met elkaar om. S C H I P H O L In 2005 kreeg ik bij Schiphol ruzie met de hoogste baas. Dat liep slecht voor mij af, maar uiteindelijk ook weer goed. Dat ik positief ben over mijn vertrek komt vooral omdat ik dicht bij mezelf ben gebleven. Ik stond voor mijn waarden en principes. Dat maakt je relatief onkwetsbaar. Schiphol is een prachtig bedrijf met leuke mensen waar ik veel plezier heb gehad, maar nu ik weg ben, realiseer ik me dat ik aan minder rituelen hoef te voldoen. Ik ben beroepscommissaris en ik doe adviseurschappen waarvan ik denk dat ze Nederland helpen of omdat ik het leuk vind om te doen. Ik heb elke dag plezier, alles wat ik doe, daar heb ik zelf voor gekozen. Z I N G E V I N G Mijn moeder moest stoppen met werken toen ze trouwde. Er heerste het diepgewortelde beeld dat je man voor je zorgde. Dat is pas een generatie geleden. Gelukkig begint dat te slijten. Ik ontmoet zalen vol getalenteerde vrouwen. Dan moet het toch een keer goed komen. Toch zie ik vaak dat de tweede lijn opstapt. Ze zeggen omdat werk en zorg moeilijk te combineren zijn in het spitsuur van hun leven, maar dat geloof ik niet. Op dat niveau hoef je niet te wassen en te strijken. Je kunt veel uitbesteden en je tijd echt aan de kinderen besteden. Ik denk dat het om zingeving gaat. Vrouwen willen geen tachtig uur werken, alleen om geld te verdienen. Wat ze zich soms onvoldoende realiseren is dat ze zelf de tone at the top kunnen zetten, en dus de wereld kunnen verbeteren. Kijk naar KPN waar Carla Smits nu in het bestuur zit. Met vier kinderen en een hardwerkende man bewijst ze dat het kan. Geld is nodig, maar dient er uiteindelijk alleen toe om het leven te verbeteren. Daarvoor ben je op aarde. Interview met MARIKE VAN LIER LELS

18 TIPS VAN MARIKE VAN LIER LELS Je werk goed organiseren, prioriteiten stellen en focus houden op je visie is belangrijker dan veel uren maken. Volg je hart. Is je hart verbonden met een organisatie, ga er dan voor en organiseer de rest eromheen. Wees daarbij niet te braaf. Wie dicht bij jezelf blijft, doet geen rare dingen. Doe geen dingen alleen omdat ze goed zijn voor je cv. Dat wordt toch geen succes. Misschien is het goed voor je carrière, maar niet voor jou als mens. Je kunt de top bereiken op je eigen voorwaarden. Wees je daar bewust van! Offer je nooit op, dat is voor niemand goed. Ik zag hoogopgeleide expat vrouwen die in Singapore geen werkvergunning kregen. Zij voelden hun leven als een opoffering. Ik geloof daar niet in. Je moet je persoonlijke visie waarmaken. Er is altijd een weg. Wacht niet, maar start today en laat gewoon zien dat het anders kan. Dan ontstaat vanzelf het zwaan-kleef-aan principe. Dat brengt je verder dan de barricaden bestormen of windmolens bevechten. Aan sommige zaken moet je niet tornen. Zo moet je visie helder zijn. Je moet weten waar je heen wilt. Je kunt de vlag niet steeds verschuiven, maar de route erheen wel. Organisaties, wees een aantrekkelijke werkgever voor vrouwen. Stel je cultuur open en wees je ervan bewust dat een boterham met pindakaas niet voor iedereen hetzelfde is. Alle hens aan dek zijn nodig, zeker na de economische dip ontstaan er weer tekorten op de arbeidsmarkt. Je laat een groot deel van de beroepsbevolking links liggen als je hun talent niet benut. Participeren aan de Taskforce, Charter aan de top, diversiteitsbeleid, quota dat is allemaal niet dwingend voor organisaties, maar het helpt wel, alleen al omdat het onderwerp op de agenda komt. D E T O P I N D E E L T I J D Er wordt vaak gezegd dat je de top niet bereikt in een deeltijdfunctie. Maar kijk eens naar mannen. Veel CEO s hebben nevenfuncties. Alsof die geen tijd kosten. Ik denk dat je in vier dagen een topfunctie kunt doen als je de vijfde dag bereikbaar bent. Bij Schiphol werkte een vrouwelijke manager vier dagen. Haar baas wist dat niet eens. Als hij belde dat er iets moest gebeuren, dan organiseerde ze dat. Deeltijd werken wordt natuurlijk ook gemakkelijker door de komst van de virtuele wereld. Daardoor kun je veel flexibeler werken. Nieuwe generaties hebben daar minder hang ups over. Die zitten niet gebakken aan die werkdag van acht uur. Toch blijft het moeilijk om een drukke baan te combineren met een privéleven R O L M O D E L L E N Ik heb geen rolmodellen. Ook nooit gehad. Als kind had ik al geen helden in mijn kamer hangen. Natuurlijk zijn er mensen die iets kunnen wat ik ook zou willen kunnen, maar het komt vaker voor dat ik denk: zo wil ik nooit worden. Ik zie mezelf ook niet als iemand met een voorbeeldfunctie, maar anderen wel. Daarom zie ik het wel als mijn missie om vrouwen duidelijk te maken dat ze hun hart moeten volgen en dat ze de toon kunnen zetten. Daarom werk ik ook mee aan dit boek. N E T W E R K E N Vrouwen moeten elkaar vooruit helpen. Als het even kan, doe ik dat ook, al moet ik wel overtuigd zijn van haar talent. In de organisaties waar ik in het bestuur zit, probeer ik de geesten rijp te krijgen om een vrouw te benoemen. Ik word regelmatig gebeld of ik een vrouw weet voor een bepaalde functie. Dan probeer ik iemand uit mijn eigen netwerk te vinden. Ook hier geldt weer: doe het gewoon en maak het niet al te ingewikkeld. Interview met MARIKE VAN LIER LELS

19 NU. 5/6 Vrouwen willen macht als middel, mannen als doel Interview met Mirjam Sijmons

20 MIRJAM SIJMONS (1960), STUDEERDE ORTHOPEDAGOGIEK EN BESTUURSKUNDE. ZE STARTTE HAAR CARRIÈRE ALS DIREC- TEUR VAN EEN JEUGDOPVANGHUIS. VERVOLGENS HAD ZE VAN 1989 TOT 2001 VERSCHILLENDE MANAGEMENTFUNCTIES BIJ KPN EN WERD ZE IN 2001 ALGEMEEN DIRECTEUR VAN UITZEN- DORGANISATIE CONTENT. SINDS JUNI 2008 IS SIJMONS LID VAN DE HOOFDDIRECTIE VAN DE ANWB. DAARNAAST IS ZE EEN VAN DE TIEN VROUWEN UIT HET BESTUUR VAN WOMEN INC, EEN ORGANISATIE DIE ZICH RICHT OP DE EMANCIPATIE VAN VROUWEN. DAARNAAST IS ZE COMMISSARIS BIJ ENECO EN LID VAN DE RAAD VAN TOEZICHT VAN DE UNIVERSITEIT LEIDEN. M I R J A M S I J M O N S

18 tips om te werken aan je eigen inzetbaarheid

18 tips om te werken aan je eigen inzetbaarheid 18 tips om te werken aan je eigen inzetbaarheid Goed, gezond en gemotiveerd aan het werk tot je pensioen? Dat bereik je door kansen te pakken op het werk. Leer aan de hand van onderstaande punten hoe je

Nadere informatie

E-QUALITY KENNISCENTRUM VOOR EMANCIPATIE, GEZIN EN DIVERSITEIT. Vaderschap 2.0 Opvoedingsondersteuning voor vaders van nu

E-QUALITY KENNISCENTRUM VOOR EMANCIPATIE, GEZIN EN DIVERSITEIT. Vaderschap 2.0 Opvoedingsondersteuning voor vaders van nu E-QUALITY KENNISCENTRUM VOOR EMANCIPATIE, GEZIN EN DIVERSITEIT Vaderschap 2.0 Opvoedingsondersteuning voor vaders van nu Vaderschap 2.0 E-Quality 55 UIT DE PRAKTIJK 3.3 Interview met Arno Janssen en Caroline

Nadere informatie

Dank u wel kolonel Lambrichts, mevrouw Sybilla Dekker, Generaal, geachte aanwezigen,

Dank u wel kolonel Lambrichts, mevrouw Sybilla Dekker, Generaal, geachte aanwezigen, Spreekpunten staatssecretaris De Vries van Defensie ter gelegenheid van de eerste deeltijdopleiding Middelbare Defensie Vorming te Den Haag. Let op: Alleen gesproken woord geldt! Dank u wel kolonel Lambrichts,

Nadere informatie

60 Lof. LOF27_Dubbelinterview_P - CAV.indd 60

60 Lof. LOF27_Dubbelinterview_P - CAV.indd 60 Leni Boeren (1963) studeerde economische wetenschappen en bedrijfskunde aan de Erasmus Universiteit. Ze werkte bij de Alcredi Bank en de Rabobank en werd in 1994 directeur Marketing en Productmanagement

Nadere informatie

In gesprek met Claudia Zwart

In gesprek met Claudia Zwart In gesprek met Claudia Zwart Ik ontmoet Claudia in haar kantoor in de tuin van haar huis. Ik loop binnen en ben onder de indruk van haar gedreven en gepassioneerd voorkomen. Een vrouw met een missie, waar

Nadere informatie

MARK HUIJSMANS VIJF CARRIÈRETIPS VAN. Marketingdirecteur bij Miele. Op 7 februari opent Miele als derde Top Marketing

MARK HUIJSMANS VIJF CARRIÈRETIPS VAN. Marketingdirecteur bij Miele. Op 7 februari opent Miele als derde Top Marketing in het hart van de marketing VIJF CARRIÈRETIPS VAN MARK HUIJSMANS Marketingdirecteur bij Miele Door: Tristan Lavender, bestuurslid NIMA Young Professionals Op 7 februari opent Miele als derde Top Marketing

Nadere informatie

Zorg voor je carrière. Neem gerust contact op of maak een afspraak. Telefoon: (030) 602 94 25 of e-mail: zorg@matchcare.nl

Zorg voor je carrière. Neem gerust contact op of maak een afspraak. Telefoon: (030) 602 94 25 of e-mail: zorg@matchcare.nl Neem gerust contact op of maak een afspraak. Telefoon: (030) 602 94 25 of e-mail: zorg@matchcare.nl Hoe presenteer ik mijzelf? Wat wil ik? Zorg voor je carrière Door het dagelijkse contact met mijn coach

Nadere informatie

Met gegrauw en gesnauw bereik je niks

Met gegrauw en gesnauw bereik je niks 81 Weike Medendorp, PvdA Met gegrauw en gesnauw bereik je niks Ik denk dat we een aantal resultaten hebben bereikt waar we trots op mogen zijn. Neem bijvoorbeeld het plan van transformatie voor de Enci,

Nadere informatie

Voel je vrij en liefdevol 7 oefeningen

Voel je vrij en liefdevol 7 oefeningen Voel je vrij en liefdevol 7 oefeningen Soms voel je je gevangen door het leven. Vastgezet door de drukte, en beklemd in je eigen hoofd. Je voelt je niet vrij en je voelt geen liefde. Met deze tips breng

Nadere informatie

[PILOT] Aan de slag met de Hoofdzaken Ster

[PILOT] Aan de slag met de Hoofdzaken Ster [PILOT] Aan de slag met de Hoofdzaken Ster! Hoofdzaken Ster Copyright EffectenSter BV 2014 Hoofdzaken Ster SOCIALE VAARDIGHEDEN VERSLAVING DOELEN EN MOTIVATIE 10 9 8 10 9 8 7 6 4 3 2 1 7 6 4 3 2 1 10 9

Nadere informatie

Dit zijn de nieuwe trainingen en workshops van Mankind Mens & Organisatie in 2016:

Dit zijn de nieuwe trainingen en workshops van Mankind Mens & Organisatie in 2016: Mankind Mens & Organisatie gelooft in de kracht van dromen en drijfveren in relatie tot ondernemerschap en leiderschap. Dromen en drijfveren vormen de grond waarop ambitie kan groeien. Passie zorgt vervolgens

Nadere informatie

Tineke Boudewijns VERSTAG

Tineke Boudewijns VERSTAG Tineke Boudewijns VERSTAG Colofon Eindredactie Joost Pool Redactie Boris Goddijn Vormgeving Pien Vermazeren Fotografie Boris Goddijn Beeldbewerking Pien Vermazeren Copyright en disclaimer Het overnemen

Nadere informatie

6.2.1 Dealen met afleiding onderweg

6.2.1 Dealen met afleiding onderweg Stap 6: Deel 2 6.2.1 Dealen met afleiding onderweg In het tweede deel van jullie experiment ga je verder met het ondernemen van ACTies die je met de anderen hebt afgesproken te doen. Daarnaast krijg je

Nadere informatie

In de eeuwigheid van het leven waarin ik ben is alles volmaakt, heel en compleet en toch verandert het leven voortdurend. Er is geen begin en geen

In de eeuwigheid van het leven waarin ik ben is alles volmaakt, heel en compleet en toch verandert het leven voortdurend. Er is geen begin en geen 14 In de eeuwigheid van het leven waarin ik ben is alles volmaakt, heel en compleet en toch verandert het leven voortdurend. Er is geen begin en geen einde, alleen een voortdurende kringloop van materie

Nadere informatie

Hoe kunt u met minder geld toch de kwaliteit van dienstverlening waarborgen voor kwetsbare doelgroepen?

Hoe kunt u met minder geld toch de kwaliteit van dienstverlening waarborgen voor kwetsbare doelgroepen? Hoe kunt u met minder geld toch de kwaliteit van dienstverlening waarborgen voor kwetsbare doelgroepen? Visie tafelleider: Met minder geld hetzelfde of misschien zelfs meer doen. Dat is de grote uitdaging

Nadere informatie

Menukaart Loopbaanevents. Investeer in jouw talent

Menukaart Loopbaanevents. Investeer in jouw talent Menukaart Loopbaanevents Investeer in jouw talent Inhoud 1. LOOPBAANEVENTS OP LOCATIE... 3 Inleiding... 3 Praktisch... 3 2. TALENT ONTWIKKELEN ( TALENTMANAGEMENT)... 4 (her)ken je Talent/ Kernkwaliteiten...

Nadere informatie

Werken in een andere sector of branche: iets voor u?

Werken in een andere sector of branche: iets voor u? Werken in een andere sector of branche: iets voor u? Uw hele loopbaan blijven werken in dezelfde sector of branche? Voor veel werknemers is het bijna vanzelfsprekend om te blijven werken in de sector of

Nadere informatie

Tel: 06 239 475 38 esther@ikhouvanmij.eu www.ikhouvanmij.eu

Tel: 06 239 475 38 esther@ikhouvanmij.eu www.ikhouvanmij.eu Tel: 06 239 475 38 esther@ikhouvanmij.eu www.ikhouvanmij.eu Met dit Ebook wil ik je graag inzichten geven in hoe je van jezelf kunt (leren) houden. Dit bereik je (wellicht helaas) niet door even een knop

Nadere informatie

APQ rapportage. Bea Voorbeeld. support@meurshrm.nl. Naam: Datum: 16.06.2015. Email:

APQ rapportage. Bea Voorbeeld. support@meurshrm.nl. Naam: Datum: 16.06.2015. Email: APQ rapportage Naam: Bea Voorbeeld Datum: 16.06.2015 Email: support@meurshrm.nl Bea Voorbeeld / 16.06.2015 / APQ rapportage 2 Inleiding Dit rapport geeft inzicht in jouw inzetbaarheid. We bespreken hoe

Nadere informatie

E-CURSUS 1: WELKE WAARDEN ZIJN VAN WEZENLIJK BELANG VOOR JOU?

E-CURSUS 1: WELKE WAARDEN ZIJN VAN WEZENLIJK BELANG VOOR JOU? E-CURSUS 1: WELKE WAARDEN ZIJN VAN WEZENLIJK BELANG VOOR JOU? Thuis en op school heb je allerlei waarden meegekregen. Sommigen passen bij je, anderen misschien helemaal niet. Iedereen heeft waarden. Ken

Nadere informatie

Van de macht van management naar de kracht van leiderschap

Van de macht van management naar de kracht van leiderschap Van de macht van management naar de kracht van leiderschap Inez Sales Juni 2011 INHOUDSOPGAVE Leiderschap... 3 1. Leiderschap en management... 4 2. Leiderschapstijl ten behoeve van de klant... 5 3. Leiderschapstijl

Nadere informatie

GRONDHOUDINGEN IN HET OMGAAN MET (KANSARME) MENSEN

GRONDHOUDINGEN IN HET OMGAAN MET (KANSARME) MENSEN GRONDHOUDINGEN IN HET OMGAAN MET (KANSARME) MENSEN We vragen ons vaak af hoe we op een goede manier kunnen omgaan met gekwetste mensen. Dit is een vraag waarop we geen pasklaar antwoord kunnen geven. We

Nadere informatie

Inhoud. Voorwoord. Tip 1. Voel je goed. Tip 2. Blijf trouw aan jezelf. Tip 3. Durf je kwetsbaar op te stellen.

Inhoud. Voorwoord. Tip 1. Voel je goed. Tip 2. Blijf trouw aan jezelf. Tip 3. Durf je kwetsbaar op te stellen. 1 Inhoud Voorwoord Tip 1. Voel je goed. Tip 2. Blijf trouw aan jezelf. Tip 3. Durf je kwetsbaar op te stellen. Tip 4. Ga hem niet verzorgen of bemoederen. Tip 5. Leer van het verleden en kies opnieuw.

Nadere informatie

Leiderschap in Turbulente Tijden

Leiderschap in Turbulente Tijden De Mindset van de Business Leader Leiderschap in Turbulente Tijden Onderzoek onder 175 strategische leiders Maart 2012 Inleiding.. 3 Respondenten 4 De toekomst 5 De managementagenda 7 Leiderschap en Ondernemerschap

Nadere informatie

Superwomen is a guy with two jobs

Superwomen is a guy with two jobs Superwomen is a guy with two jobs In Nederland groeien vrouwen maar niet door naar hogere posities. Raden van Commissarissen en Raden van Bestuur tellen slechts 7% vrouwen. Dat is ruim twee keer zo weinig

Nadere informatie

Werken aan persoonlijke ontwikkeling en sturen van eigen loopbaan

Werken aan persoonlijke ontwikkeling en sturen van eigen loopbaan 08540 LerenLoopbaanBurgerschap 10-04-2008 08:28 Pagina 1 ontwikkelingsproces 1+2 1 2 3 4 5 6 7 Werken aan persoonlijke ontwikkeling en sturen van eigen loopbaan Leren, Loopbaan en Burgerschap Wat laat

Nadere informatie

Oplossingsgerichte vragen (Het Spel van Oplossingen IKB & TS)

Oplossingsgerichte vragen (Het Spel van Oplossingen IKB & TS) Oplossingsgerichte vragen (Het Spel van Oplossingen IKB & TS) Stel dat dat (te grote wonder) gebeurt, ik betwijfel of dat zal gebeuren, maar stel je voor dat, wat zou je dan doen dat je nu niet doet? (p36)

Nadere informatie

Hoe creëer je meer geluk op de werkvloer?

Hoe creëer je meer geluk op de werkvloer? Hoe creëer je meer geluk op de werkvloer? In deze bijdrage neemt Gea Peper, eigenaar van het HappinessBureau, ons mee in het belang van geluk op het werk in de vorm van een interview met Onno Hamburger.

Nadere informatie

Die nacht draait Cees zich naar me toe. In het donker voel ik heel zachtjes zijn lippen op mijn wang.

Die nacht draait Cees zich naar me toe. In het donker voel ik heel zachtjes zijn lippen op mijn wang. Vanavond ga ik mijn man vertellen dat ik bij hem wegga. Na het eten vertel ik het hem. Ik heb veel tijd besteed aan het maken van deze laatste maaltijd. Met vlaflip toe. Ik hoop dat de klap niet te hard

Nadere informatie

Dé 14 fundamentele stappen naar geluk

Dé 14 fundamentele stappen naar geluk Dé 14 fundamentele stappen naar geluk Van de Amerikaanse psycholoog Michael W. Fordyce 1. Wees actief en ondernemend. Gelukkige mensen halen meer uit het leven omdat ze er meer in stoppen. Blijf niet op

Nadere informatie

5 manieren om je eigen pad te bewandelen

5 manieren om je eigen pad te bewandelen 5 manieren om je eigen pad te bewandelen Hierbij het nieuwe artikel met als onderwerp: 5 manieren om je eigen pad te bewandelen. Het is geschreven door wandelcoach Tineke Franssen. Tineke wandelt al een

Nadere informatie

Hoe Epke Zonderland Lars motiveert om zijn droom waar te maken

Hoe Epke Zonderland Lars motiveert om zijn droom waar te maken Hoe Epke Zonderland Lars motiveert om zijn droom waar te maken Lars (33) werkt 7 jaar als adviseur in de vastgoedsector, voornamelijk in kantooromgevingen. Sinds een half jaar heeft hij een nieuwe werkgever.

Nadere informatie

Meer doen in minder tijd én met minder stress!

Meer doen in minder tijd én met minder stress! Meer doen in minder tijd én met minder stress! Is Werken in Flow iets voor jou? Wil jij grip op je overvolle inbox? Een opgeruimde werkomgeving? Een halve tot een hele werkdag tijdswinst per week? Een

Nadere informatie

ChoiCe, CreATe TALeNT

ChoiCe, CreATe TALeNT voor wie is Herken jij het verhaal van Mischa, Dzenan of Laura in jezelf? Ben jij tussen de 14-23 jaar en wil je ontdekken of jij de juiste keuze hebt gemaakt voor jouw toekomst? Dan is RAW TALENT FACTORY

Nadere informatie

De rots in de branding

De rots in de branding 1 De rots in de branding Volgens Van Dale rots de; v(m) -en steenmassa uit één stuk, boven de aardbodem uitstekend bran ding de; v het schuimend breken van de golven tegen het strand 25 Barack Obama over

Nadere informatie

Betrokkenheid medewerkers, wat levert dat op?

Betrokkenheid medewerkers, wat levert dat op? 1 2 Betrokkenheid medewerkers, wat levert dat op? Woorden als motivatie, passie, bevlogenheid, engagement en betrokkenheid zijn niet de verantwoordelijkheid van de HR afdeling. Zeker niet als duidelijk

Nadere informatie

De route van secretaresse naar VAKvrouw van de toekomst

De route van secretaresse naar VAKvrouw van de toekomst De route van secretaresse naar VAKvrouw van de toekomst Sylvia Verhoef, adviseur en manager Opleidingen Anita Buijs, manager bedrijfsvoering backoffice 2 Ben jij de secretaresse van de toekomst? Perfecte

Nadere informatie

Maartje Voorbeeld 10.03.2014

Maartje Voorbeeld 10.03.2014 Maartje Voorbeeld 10.03.2014 Maartje Voorbeeld / 10.03.2014 / Inzetbaarheidsscan 2 Ben jij duurzaam inzetbaar? Blijf van waarde in de wereld van werk Iedereen wil graag gezond, productief en met plezier

Nadere informatie

Rapportage Drijfveren. Bea het Voorbeeld. support@meurshrm.nl. Naam: Datum: 16.06.2015. Email:

Rapportage Drijfveren. Bea het Voorbeeld. support@meurshrm.nl. Naam: Datum: 16.06.2015. Email: Rapportage Drijfveren Naam: Bea het Voorbeeld Datum: 16.06.2015 Email: support@meurshrm.nl Bea het Voorbeeld / 16.06.2015 / Drijfveren (QDI) 2 Wat motiveert jou? Wat geeft jou energie? Waardoor laat jij

Nadere informatie

Cultuur is een eerste levensbehoefte

Cultuur is een eerste levensbehoefte 10 Cultuur is een eerste levensbehoefte Interview Tekst Kelly Bakker Foto s Tessa Wiegerinck Journalist, cultuurkenner en ondernemer in één Je stapt in die achtbaan en kan dan eigenlijk niet meer anders

Nadere informatie

Tot een geloofsgesprek komen. I Ontmoeten

Tot een geloofsgesprek komen. I Ontmoeten Tot een geloofsgesprek komen I Ontmoeten Het geloofsgesprek vindt plaats in een ontmoeting. Allerlei soorten ontmoetingen. Soms kort en eenmalig, soms met mensen met wie je meer omgaat. Bij de ontmoeting

Nadere informatie

Timemanagement? Manage jezelf!

Timemanagement? Manage jezelf! Timemanagement? Manage jezelf! Trefwoorden Citeren timemanagement, zelfmanagement, stress, overtuigingen, logische niveaus van Bateson, RET, succes citeren vanuit dit artikel mag o.v.v. bron: www.sustrainability.nl

Nadere informatie

Sprankelend Spraakmakend Verrassend Inspirerend Waanzinnig

Sprankelend Spraakmakend Verrassend Inspirerend Waanzinnig Grijp je Ambities Sprankelend Spraakmakend Verrassend Inspirerend Waanzinnig Je dromen verwezenlijken in 7 stappen. Grijp je ambities Brengt je dichterbij je ideaal Laat je talenten leven Helpt je het

Nadere informatie

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE > Retouradres Postbus 90801 2509 LV Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE 2513AA22XA Postbus 90801 2509 LV Den Haag Anna van Hannoverstraat 4

Nadere informatie

Positief leidinggeven in de praktijk

Positief leidinggeven in de praktijk Positief leidinggeven in de praktijk Engel Muller, Velp augustus 2012 Afgelopen 16 juli overleed Stephen (R.) Covey, schrijver van The 7 habits of highly effective people, een van de meest verkochte boeken

Nadere informatie

HOE JE IN 5 STAPPEN ECHT ZELFVERTROUWEN OPBOUWT

HOE JE IN 5 STAPPEN ECHT ZELFVERTROUWEN OPBOUWT HOE JE IN 5 STAPPEN ECHT ZELFVERTROUWEN OPBOUWT DOOR ANN VAN RIET WWW.ALTHEA-COACHING.BE Hallo! In dit e-book ga je leren hoe je echt zelfvertrouwen kan opbouwen. En daarmee bedoel ik dus niet gewoon denken

Nadere informatie

Aan de slag met de Werk Ster!

Aan de slag met de Werk Ster! Aan de slag met de Werk Ster! Werk Ster Copyright EgberinkDeWinter 2013-2014 Werk Ster Stappen naar werk De Werk Ster helpt je duidelijk te krijgen waar jij op dit moment staat op weg naar werk. Je krijgt

Nadere informatie

De 9 scherpste sollicitatievragen van werkgevers

De 9 scherpste sollicitatievragen van werkgevers De 9 scherpste sollicitatievragen van werkgevers Auteur: Florentine van Lookeren Campagne en Marieke van Twillert 19-06-2012 http://www.intermediair.nl/artikel/alle-artikelen/355450/de-9-scherpste-sollicitatievragen-van-werkgevers.html

Nadere informatie

Verkiezingsprogramma D66 Maastricht 2014-2018. Samen Sterker

Verkiezingsprogramma D66 Maastricht 2014-2018. Samen Sterker Samen Sterker Samenleven > niet gelijk, maar gelijkwaardig > aantrekkelijke, ecologische woonstad > iedereen een eerlijke kans op de arbeidsmarkt Samenleven Mensen zijn niet allemaal gelijk, maar wel gelijkwaardig.

Nadere informatie

Leef je Leven met Zin!

Leef je Leven met Zin! Leef je Leven met Zin! Geef zin aan het Leven, dan geeft het Leven zin aan jou Voor veel mensen is werk belangrijk. Niet alleen als bron van inkomen, maar ook als middel om je zelf te ontwikkelen en te

Nadere informatie

Leiderschap is alleen leuk als er nog iets te leiden valt

Leiderschap is alleen leuk als er nog iets te leiden valt Leiderschap is alleen leuk als er nog iets te leiden valt LEADERSHIP CHALLENGE 2012 14, 15, 16 september de Nudge Leadership Challenge is een samenwerking van met deelnemers van onder andere Een beetje

Nadere informatie

Golf van de Rode Maan

Golf van de Rode Maan Golf van de Rode Maan Data waarin de golf van de Rode Maan valt: 11-2 t/m 23-2-2015 *29-10 t/m 10-11-2015 *16-7 t/m 28-7-2016 *2-4 t/m 14-4- 17 18-12 t/m 30-12 -2017 * 4-9- t/m 16-9-2018 * 22-5 t/m 3-6-2019

Nadere informatie

5. Overtuigingen. Gelijk of geluk? Carola van Bemmelen Food & Lifestylecoaching. Jouw leven op dit moment weerspiegelt exact jouw overtuigingen

5. Overtuigingen. Gelijk of geluk? Carola van Bemmelen Food & Lifestylecoaching. Jouw leven op dit moment weerspiegelt exact jouw overtuigingen 5. Overtuigingen Jouw leven op dit moment weerspiegelt exact jouw overtuigingen Een overtuiging is een gedachte die je hebt aangenomen als waarheid doordat ie herhaaldelijk is bevestigd. Het is niet meer

Nadere informatie

Gemotiveerd Leren. Drie plezierige leerervaringen

Gemotiveerd Leren. Drie plezierige leerervaringen Gemotiveerd Leren Drie plezierige leerervaringen In deze stap krijg je inzicht in hoe jij gemotiveerd leert. Dit is belangrijk om te weten, want dan kan je dat gebruiken om zo gemotiveerd mogelijk je vakken

Nadere informatie

Hoofdstuk 3: Jij als leider!

Hoofdstuk 3: Jij als leider! Kijk eens in de spiegel Hoofdstuk 3: Jij als leider Elke dag als je opstaat, sta je waarschijnlijk een moment voor de spiegel. Misschien let je er niet meer bewust op, maar als je voor de spiegel staat

Nadere informatie

Presentatie Tekst Top plan (talentontwikkelingsplan) Amy Kouwenberg OABCE1A

Presentatie Tekst Top plan (talentontwikkelingsplan) Amy Kouwenberg OABCE1A Presentatie Tekst Top plan (talentontwikkelingsplan) Amy Kouwenberg OABCE1A INLEIDING Ik heb vandaag een cadeautje meegenomen. Niet voor jullie, maar voor mijzelf. Het cadeautje staat voor de verrassingen

Nadere informatie

10 Tips. over Leiderschap voor startende Managers. 2014 zwaartekracht academie

10 Tips. over Leiderschap voor startende Managers. 2014 zwaartekracht academie 10 Tips over Leiderschap voor startende Managers 1. 1 Accepteer het feit dat jij nog steeds veel moet leren. Je hebt de afgelopen jaren keihard gewerkt om dit te bereiken. Op jouw vakgebied heb je de nodige

Nadere informatie

Ik ben een Man van de Cijfers

Ik ben een Man van de Cijfers De Reis van de Actuaris Ik ben een Man van de Cijfers Cijfers zijn belangrijk maar niet op de manier die jij wellicht verwacht. Is het mogelijk dat we te veel nadruk plaatsen op het belang van cijfers

Nadere informatie

Talentisme. Het effectiefste wapen in de War for Talent

Talentisme. Het effectiefste wapen in de War for Talent Talentisme. Het effectiefste wapen in de War for Talent Talent wordt schaars en er zal om gevochten worden. Dat was kort samengevat de gedachte achter de term The War for Talent, die eind vorige eeuw werd

Nadere informatie

In 2016 komt mijn boek uit: Leidinggeven is een werkwoord! Hoe creëer je (meer) ruimte voor jezelf?

In 2016 komt mijn boek uit: Leidinggeven is een werkwoord! Hoe creëer je (meer) ruimte voor jezelf? In 2016 komt mijn boek uit: Leidinggeven is een werkwoord! Hoe creëer je (meer) ruimte voor jezelf? Het gaat om doen, om zichtbaar en hoorbaar gedrag. Gedrag is waar de omgeving op reageert en wat aanspreekt,

Nadere informatie

ippq Organisatierapport voor Octopus BV 2012-12-06

ippq Organisatierapport voor Octopus BV 2012-12-06 ippq Organisatierapport voor Octopus BV 2012-12-06 Rapport - Overzicht 1. Doelstelling 2. Het Performance-Happiness Model 3. Belangrijkste uitkomsten 4. De 5Cs 5. Vertrouwen, trots en erkenning 6. Vergelijking

Nadere informatie

VORIGE PAGINA Sociale firma s: een oplossing voor verloren arbeidskracht ARTIKEL - 28 JANUARI 2015

VORIGE PAGINA Sociale firma s: een oplossing voor verloren arbeidskracht ARTIKEL - 28 JANUARI 2015 VORIGE PAGINA Sociale firma s: een oplossing voor verloren arbeidskracht ARTIKEL - 28 JANUARI 2015 Sociale firma s blijken van grote waarde te zijn voor mensen, die tot dan toe een grote afstand tot de

Nadere informatie

Deel 12/12. Ontdek die ene aanpak waarmee je al je problemen oplost

Deel 12/12. Ontdek die ene aanpak waarmee je al je problemen oplost Beantwoord eerst de volgende vragen: 1. Welke inzichten heb je gekregen n.a.v. het vorige deel en de oefeningen die je hebt gedaan? 2. Wat heb je er in de praktijk mee gedaan? 3. Wat was het effect op

Nadere informatie

BE HAPPY. 90-dagen Goed Gevoel conditionering programma

BE HAPPY. 90-dagen Goed Gevoel conditionering programma BE HAPPY 90-dagen Goed Gevoel conditionering programma Alle rechten voorbehouden. Geen deel van dit boek mag worden gereproduceerd op welke wijze dan ook, zonder voorafgaande toestemming van de uitgever.

Nadere informatie

Rapport Duurzame Inzetbaarheid

Rapport Duurzame Inzetbaarheid Rapport Duurzame Inzetbaarheid Naam Adviseur Piet Pieterse Reinier van der Hel Datum 31-08-2015 Inleiding Duurzame inzetbaarheid is talenten optimaal benutten, gezond en met plezier werken, nu en in de

Nadere informatie

Een land waar. mensen goed geïnformeerd zijn over handicaps

Een land waar. mensen goed geïnformeerd zijn over handicaps Een land waar mensen goed geïnformeerd zijn over handicaps Lilian (48) vraagt haar zoontje om even een handje te komen geven. Dat doet hij en dan gaat hij weer lekker verder spelen. Wij nemen plaats aan

Nadere informatie

Inge Test 07.05.2014

Inge Test 07.05.2014 Inge Test 07.05.2014 Inge Test / 07.05.2014 / Bemiddelbaarheid 2 Bemiddelbaarheidsscan Je hebt een scan gemaakt die in kaart brengt wat je kans op werk vergroot of verkleint. Verbeter je startpositie bij

Nadere informatie

Sprankelend Spraakmakend Verrassend Inspirerend Waanzinnig

Sprankelend Spraakmakend Verrassend Inspirerend Waanzinnig Grijp je Ambities Sprankelend Spraakmakend Verrassend Inspirerend Waanzinnig Je dromen verwezenlijken in 7 stappen. Grijp je ambities Brengt je dichterbij je ideaal Geeft je inzicht in jouw persoonlijke

Nadere informatie

Test: Je ouders als studie oriëntatiecoach

Test: Je ouders als studie oriëntatiecoach Test: Je ouders als studie oriëntatiecoach Je ouders kunnen perfecte last minute studie oriëntatiecoaches zijn, maar weten ze eigenlijk wel wat je dromen en ambities zijn? En omgekeerd: weet jij hoe jouw

Nadere informatie

MINISTERIE VAN DEFENSIE WERKGROEP STAAL EERSTE DRUK, NOVEMBER 2007 VISIE LEIDINGGEVEN

MINISTERIE VAN DEFENSIE WERKGROEP STAAL EERSTE DRUK, NOVEMBER 2007 VISIE LEIDINGGEVEN MINISTERIE VAN DEFENSIE WERKGROEP STAAL EERSTE DRUK, NOVEMBER 2007 VISIE LEIDINGGEVEN INLEIDING Voorwoord Commandant der Strijdkrachten CONTEXT De complexe omgeving waarin bij Defensie leiding wordt gegeven

Nadere informatie

Christus als leerling volgen

Christus als leerling volgen Christus als leerling volgen Voorbereiding voor de huisbezoeken van 2014/2015 Het was in Antiochië dat de leerlingen voor het eerst christenen werden genoemd. In onze verhouding tot de Heer kan het waardevol

Nadere informatie

Vragenlijst Personeel Werk en privé in balans

Vragenlijst Personeel Werk en privé in balans Vragenlijst Personeel Werk en privé in balans Hoe is het met jouw balans en met die van je bedrijf? Evenwicht 2004 Dit product is met toestemming overgenomen en is ontwikkeld binnen het Europese project

Nadere informatie

DEFINITIES COMPETENTIES

DEFINITIES COMPETENTIES DEFINITIES COMPETENTIES A. MENSEN LEIDINGGEVEN A1 Sturen Geeft op een duidelijke manier richting aan een team, neemt de leiding op zich, zet mensen en middelen zodanig in dat doelen met succes worden bereikt.

Nadere informatie

Leiderschap met Ziel en Zakelijkheid

Leiderschap met Ziel en Zakelijkheid Waar ideeën en activiteiten rond ziel en zakelijkheid samenkomen op een prachtige plek, vanuit een geïnspireerd netwerk 7-daagse training: Leiderschap met Ziel en Zakelijkheid Duurzaam en waardevol leiderschap

Nadere informatie

Investeren in mantelzorg/ www.marjobrouns.nl 1

Investeren in mantelzorg/ www.marjobrouns.nl 1 1 Van onmacht naar kracht en balans www.marjobrouns.wordpress.com www.marjobrouns.nl 2 Tel.: 06 51 28 17 49 Email: marjo@marjobrouns.nl 3 Investeren in mantelzorg! Werkconferentie: Do it together, aan

Nadere informatie

IBN ALS SOCIALE ONDERNEMING VOOR EEN BREDERE GROEP

IBN ALS SOCIALE ONDERNEMING VOOR EEN BREDERE GROEP IBN ALS SOCIALE ONDERNEMING VOOR EEN BREDERE GROEP IBN ALS SOCIALE ONDERNEMING VOOR EEN BREDERE GROEP IBN biedt mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt meer kansen door het optimaal benutten van talenten,

Nadere informatie

WERKBLADEN Seksuele intimidatie

WERKBLADEN Seksuele intimidatie WERKBLADEN Seksuele intimidatie 1 Waarom dit boekje? 1.1 Zet een rondje om het goede antwoord. Seksuele intimidatie komt vaak voor. Ja Nee Seksuele intimidatie komt weinig voor. Ja Nee Mannen worden vaker

Nadere informatie

vrouw! usualunusual Het glibberige pad naar de bestuurskamer Carolien Bijen

vrouw! usualunusual Het glibberige pad naar de bestuurskamer Carolien Bijen vrouw! Carolien Bijen usualunusual Het glibberige pad naar de bestuurskamer EEN BOEK VOOR VROUWEN DIE HUN TALENTEN (BETER) WILLEN BENUTTEN, EN VOOR ORGANISATIES DIE DAARVAN WILLEN PROFITEREN. Met onder

Nadere informatie

Online Titel Competentie Groepsfase Lesdoel Kwink van de Week

Online Titel Competentie Groepsfase Lesdoel Kwink van de Week onderbouw Les 1 Online Dit ben ik! Besef van jezelf Forming Ik kan mezelf voorstellen aan een ander. Ken je iemand nog niet? Vertel hoe je heet. Les 2 Online Hoe spreken we dit af? Keuzes maken Norming

Nadere informatie

Als je nog steeds hoopt dat oplossingen buiten jezelf liggen dan kun je dit boekje nu beter weg leggen.

Als je nog steeds hoopt dat oplossingen buiten jezelf liggen dan kun je dit boekje nu beter weg leggen. Theoreasy de theorie is eenvoudig. Je gaat ontdekken dat het nemen van verantwoordelijkheid voor je eigen denken en doen dé sleutel is tot a beautiful way of life. Als je nog steeds hoopt dat oplossingen

Nadere informatie

En ook voor Bedrijven die hun vrouwelijke (toekomstige) leiders willen faciliteren en ondersteunen; ook in het kader van Talent to the Top.

En ook voor Bedrijven die hun vrouwelijke (toekomstige) leiders willen faciliteren en ondersteunen; ook in het kader van Talent to the Top. Voor Vrouwen die hun rol als leider willen verdiepen en verstevigen Vrouwen die met andere topvrouwen willen groeien door uitwisseling en collectief leren Vrouwen die de volledige verantwoor delijkheid

Nadere informatie

Afschrijven of juist investeren? Welke rol hebben O&O fondsen bij langer doorwerken?

Afschrijven of juist investeren? Welke rol hebben O&O fondsen bij langer doorwerken? Afschrijven of juist investeren? Welke rol hebben O&O fondsen bij langer doorwerken? In de eerste bijeenkomst van het Platform O&O op 18 mei jl. in Zaltbommel, is aandacht besteed aan het thema langer

Nadere informatie

ENKELE HULPMIDDELEN EN TIPS BIJ HET VOEREN VAN EEN GESPREK VOOR GESPREKSVOERDERS

ENKELE HULPMIDDELEN EN TIPS BIJ HET VOEREN VAN EEN GESPREK VOOR GESPREKSVOERDERS ENKELE HULPMIDDELEN EN TIPS BIJ HET VOEREN VAN EEN GESPREK VOOR GESPREKSVOERDERS Geef de voorbereidingsvragen aan je medewerkers enkele dagen voor het gesprek plaatsvindt Bereid jezelf goed voor door de

Nadere informatie

Het Loopbaanlab brengt onderwijsprofessionals in beweging

Het Loopbaanlab brengt onderwijsprofessionals in beweging Oktober 2015 Het Loopbaanlab brengt onderwijsprofessionals in beweging Uitkomsten van meerjarig onderzoek naar de effecten van het Loopbaanlab Leestijd 8 minuten Hoe blijf ik in beweging? De kwaliteit

Nadere informatie

Een enerverend en inspirerend gesprek met Hans Nieuwlands. door Alina Stan en Marieta Vermulm

Een enerverend en inspirerend gesprek met Hans Nieuwlands. door Alina Stan en Marieta Vermulm Een enerverend en inspirerend gesprek met Hans Nieuwlands door Alina Stan en Marieta Vermulm Op 1 augustus spraken Alina Stan en Marieta Vermulm, beiden lid van de Commissie Young Professionals met Hans

Nadere informatie

www.ludenstraining.nl Trainingen voor Young Professionals

www.ludenstraining.nl Trainingen voor Young Professionals www.ludenstraining.nl Trainingen voor Young Professionals Rendement van talent Porties VAN GOED NAAR Ludens Talentontwikkeling is een jong trainingsbureau met veel ervaring. Wij zijn gespecialiseerd in

Nadere informatie

Hoe Zeker Ben Ik Van Mijn Relatie

Hoe Zeker Ben Ik Van Mijn Relatie Hoe Zeker Ben Ik Van Mijn Relatie Weet jij in welke opzichten jij en je partner een prima relatie hebben en in welke opzichten je nog wat kunt verbeteren? Na het doen van de test en het lezen van de resultaten,

Nadere informatie

Doorbreek je belemmerende overtuigingen!

Doorbreek je belemmerende overtuigingen! Doorbreek je belemmerende overtuigingen! Herken je het dat je soms dingen toch op dezelfde manier blijft doen, terwijl je het eigenlijk anders wilde? Dat het je niet lukt om de verandering te maken? Als

Nadere informatie

Gratis Rapport : Wat Te Doen Voor, Tijdens En Na Je Eerste Marathon. - Eelco de Boer -

Gratis Rapport : Wat Te Doen Voor, Tijdens En Na Je Eerste Marathon. - Eelco de Boer - Gratis Rapport : Wat Te Doen Voor, Tijdens En Na Je Eerste Marathon - Eelco de Boer - Gratis Rapport : Wat Te Doen Voor, Tijdens En Na Je Eerste Marathon Beste lezer, Ik hoop dat jouw doorzettingsvermogen

Nadere informatie

Visie. Volharding. De diepte in De bestaande situatie ontregelen gebeurt niet door een oppervlakkige HAAL MEER RESULTAAT UIT JEZELF EN ANDEREN

Visie. Volharding. De diepte in De bestaande situatie ontregelen gebeurt niet door een oppervlakkige HAAL MEER RESULTAAT UIT JEZELF EN ANDEREN HAAL MEER RESULTAAT UIT JEZELF EN ANDEREN The privilege of a lifetime is to become who you truly are. - Carl Jung Visie Als authentiek leider ben je een kapitein aan het roer van een schip. Handen aan

Nadere informatie

10 gouden tips voor social media

10 gouden tips voor social media 10 gouden tips voor social media Social media voor positiviteit 10 gouden tips om succesvol te zijn met social media Op 28 februari 2011 ben ik begonnen met Twitteren. Ik had er totaal geen kaas van gegeten.

Nadere informatie

Jan de Laat OVERSTAG

Jan de Laat OVERSTAG Jan de Laat VERSTAG Colofon Eindredactie Joost Pool Redactie Boris Goddijn Vormgeving Pien Vermazeren Fotografie Boris Goddijn Beeldbewerking Pien Vermazeren Copyright en disclaimer Het overnemen van teksten

Nadere informatie

Rapportage Competenties. Bea het Voorbeeld. support@meurshrm.nl. Naam: Datum: 16.06.2015. Email:

Rapportage Competenties. Bea het Voorbeeld. support@meurshrm.nl. Naam: Datum: 16.06.2015. Email: Rapportage Competenties Naam: Bea het Voorbeeld Datum: 16.06.2015 Email: support@meurshrm.nl Bea het Voorbeeld / 16.06.2015 / Competenties (QPN) 2 Inleiding In dit rapport wordt ingegaan op de competenties

Nadere informatie

Informatiebrochure Programma ERVARING TELT

Informatiebrochure Programma ERVARING TELT Informatiebrochure Programma ERVARING TELT Een passend toekomstperspectief voor mensen, die in de laatste fase van de loopbaan hun baan verliezen. Ervaring Telt helpt je op weg! Ervaring Telt: Jouw plan,

Nadere informatie

FULL-TIME MASTER MASTER IN HUMAN RESOURCE MANAGEMENT WORD EEN HR PROFESSIONAL DIE STRATEGISCH EN DUURZAAM KAN MEEDENKEN MET DE ORGANISATIE

FULL-TIME MASTER MASTER IN HUMAN RESOURCE MANAGEMENT WORD EEN HR PROFESSIONAL DIE STRATEGISCH EN DUURZAAM KAN MEEDENKEN MET DE ORGANISATIE FULL-TIME MASTER MASTER IN HUMAN RESOURCE MANAGEMENT WORD EEN HR PROFESSIONAL DIE STRATEGISCH EN DUURZAAM KAN MEEDENKEN MET DE ORGANISATIE CURRICULUM CREDITS HRM: introductie 3 E-Uitdagingen voor HRM 3

Nadere informatie

VoorleesExpress. Samen met ouders aan de slag. Praktische tips

VoorleesExpress. Samen met ouders aan de slag. Praktische tips VoorleesExpress Samen met ouders aan de slag Praktische tips Samen met ouders aan de slag Ouders betrekken bij het voorlezen Je gaat straks via de VoorleesExpress twintig weken voorlezen bij een of meerdere

Nadere informatie

Verslag participatiedebat deel 2. Het werknemersperspectief

Verslag participatiedebat deel 2. Het werknemersperspectief Verslag participatiedebat deel 2. Het werknemersperspectief Datum: Plaats: Gespreksleiding: Gastsprekers: Participanten: Bezoekers: Thema: vrijdag 17 oktober 2014, 15:00-17:00 uur De Gouden Zaal van DROOMvilla

Nadere informatie

1 Korintiërs 12 : 27. dia 1

1 Korintiërs 12 : 27. dia 1 1 Korintiërs 12 : 27 kerk in deze (21 e ) eeuw een lastige combinatie? want juist in deze tijd hoor je veel mensen zeggen: ik geloof wel in God maar niet in de kerk kerk zijn lijkt niet meer van deze tijd

Nadere informatie

Gwyneth Leermakers. De ultieme manier om CARRIÈRE EN GEZIN. te combineren. Start een onderneming vanuit huis. Ervaar vrijheid, plezier en voldoening.

Gwyneth Leermakers. De ultieme manier om CARRIÈRE EN GEZIN. te combineren. Start een onderneming vanuit huis. Ervaar vrijheid, plezier en voldoening. Gwyneth Leermakers De ultieme manier om CARRIÈRE EN GEZIN te combineren Start een onderneming vanuit huis. Ervaar vrijheid, plezier en voldoening. Inhoud * KEN JE DAT GEVOEL VAN TEKORTSCHIETEN? * IS HET

Nadere informatie