Vakblad voor diakenen / 23e jaargang, nummer 2 / april 2010

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Vakblad voor diakenen / 23e jaargang, nummer 2 / april 2010"

Transcriptie

1 Vakblad voor diakenen / 23e jaargang, nummer 2 / april 2010 In dit nummer: Diaconieën Goeree-Overflakkee helpen verslaafde jongeren Zonder perspectief in Kamp Zeist / Nieuw armoedeonderzoek / Present en de diaconie / Vuren in actie voor Oeganda

2 Colofon 8 DIAKONIA, 23E JAARGANG, NO. 2, april 2010 Tijdschrift voor hen die plaatselijk actief zijn op diaconaal gebied. UITGEVER Diakonia verschijnt zesmaal per jaar en is een uitgave van de dienstenorganisatie van de Protestantse Kerk in Nederland voor het diaconale programma van Kerk in Actie. Kerk in Actie is het missionaire en diaconale werk in binnen- en buitenland van de Protestantse Kerk in Nederland. Delen van dit werk worden uitgevoerd mede namens tien oecumenisch georiënteerde kerken en organisaties in Nederland. REDACTIERAAD Sjon Donkers, Cor van Groningen, Evert Jan Hazeleger (hoofdredacteur), Teus Hubert, Henk van IJken, Martin Joosse, Ellen van der Kemp (bureauredactie), Henny Nagelhout (eindredacteur), Jan Ritman, Ruud Slabbertje (voorzitter), Irene Stok, Carla van der Vlist, Beppie van der Waal. OPMAAK EN DRUK Opmaak: Interface Communicatie, Ede Druk: Koninklijke BDU, Barneveld ADMINISTRATIEADRES Adressen- en periodiekenadministratie, Postbus 8504, 3503 RM Utrecht, tel. (030) , fax (030) , REDACTIEADRES Postbus 456, 3500 AL Utrecht, tel. (030) , fax (030) , ABONNEMENTEN De abonnementsprijs bedraagt bij: - de eerste vier abonnementen à 12,70; - vijf t/m negen abonnementen à 9,62 (25% korting); - tien abonnementen en meer à 7,52 (40% korting). Losse nummers kosten 2,50 per stuk. GESPROKEN DIAKONIA Diakonia is ten behoeve visueel gehandicapten ook verkrijgbaar in gesproken vorm op daisy-cd's. Voor een abonnement of een proef-cd kunt u terecht bij de CBB, Postbus 131, 3850 AC Ermelo, tel. (0341) Daar kunt u ook informatie krijgen over de uitgave in brailleschrift WEBSITE ISSN Diakonia -april 2010

3 Inhoud Van de redactie De Verbinding: Als de drugs uitgewerkt zijn, zijn de problemen er nog steeds 4 Kleurrijk: Kijkje achter de schermen van de jeugdzorg 7 Antenne: Present: samenlevingsdiaconaat in de praktijk Wat Present voor de diaconie kan betekenen 8 Actueel: Opnieuw armoedeonderzoek onder diaconieën 10 Marktplein diaconaat: Diaconie en vakantie 11 Op de stoep bij Jan Ackema, Vuren 12 Uit de praktijk: Zonder perspectief in Kamp Zeist Zeister diaken organiseert verzet tegen onterechte opsluiting 14 1 vraag 3 diakenen: Hoe ontdekt de diaconie mensen die hulp nodig hebben? 16 Minicursus: De diaconie op de Wmo-kaart 17 Collecte: Esther: een ster in Congo 20 Actueel: Sumatra na de aardbeving 21 Opsnorren Hoe ontdekt de diaconie mensen die hulp nodig hebben? Dat is de vraag die Diakonia voorgelegd heeft aan het diakenpanel. Het is meteen één van de lastigste zaken waar je als diaconie mee te maken hebt, zegt diaken Hans van Schie. Mensen komen niet uit zichzelf met een hulpvraag naar buiten. De panelleden vertellen op welke manieren ze mensen die hulp nodig hebben op het spoor komen. In Kedichem brengen ze de activiteiten van de diaconie onder de aandacht in een folder, in de krant en zelfs op het toneel. Maar er zijn nog meer mogelijkheden. De diaconie hoeft het opsporen van mensen die hulp nodig hebben niet altijd zelf te doen. Op Goeree-Overflakkee hebben de kerken een veldwerker aangesteld om jongeren op te snorren die verslaafd zijn en eraan willen werken om van die verslaving af te komen. Met een motor rijdt de veldwerker over het eiland om met jongeren in gesprek te gaan (zie pagina 5). Een andere mogelijkheid is contact zoeken met plaatselijke stichtingen, zoals Stichting Present. Deze stichting bindt mensen die hulp zoeken en hulp bieden aan elkaar en heeft dus ook een netwerk van hulpzoekenden. In steeds meer plaatsen weten de kerken en Present elkaar te vinden (zie pagina 8 en 9). Het armoedeonderzoek dat dit jaar weer gehouden wordt onder diaconieën zal uitwijzen op welke schaal er hulp verleend wordt in Nederland op het gebied van armoede. En vergeet niet al die diakenen die de afgelopen jaren in Diakonia hun verhaal vertelden, hoe ze in aanraking kwamen met asielzoekers, vluchtelingen en mensen met een handicap, hoe ze contact zochten met belangengroepen, hoe ze in de supermarkt met iemand aan de praat raakten, soms gewoon bij mensen aanbelden Het zijn verschillende sporen die diakenen kunnen volgen. Ieder op eigen wijze, met eigen talenten. Diakonia hoopt met dit nummer opnieuw een bijdrage te leveren om al deze werkwijzen, ideeën en talenten in beeld te brengen. Henny Nagelhout, eindredacteur Korte berichten 22 Onder mensen 24 Bij de voorpagina Per motor op zoek naar verslaafde jongeren. Dat gebeurt op Goeree - Overflakkee door de veldwerker, in dienst van de diaconieën. Lees meer op pagina 5 en 6. Foto HH/Bert Janssen Diakonia - april

4 De Verbinding 4 Diakonia - april 2010

5 Als de drugs uitgewerkt zijn, zijn de problemen er nog steeds In het centrum van Middelharnis staat een groepje jongeren. Het is vakantie, maar het weer nodigt niet uit om naar het strand te gaan. De jongeren staan wat verveeld bij elkaar. In de verlaten middelbare school van Middelharnis vertelt Frank, tot voor kort een van die jongeren, zijn verhaal. Tekst Ellen van der Kemp Foto's Jasper Hof Frank Nagtegaal (18) is sinds een paar weken weer bij zijn ouders thuis. Hij heeft drie maanden in De Hoop gezeten, een centrum voor verslavingszorg. Toen mijn ouders erachter kwamen dat ik gebruikte heeft mijn moeder contact opgenomen met Jaco (red. veldwerker Jaco Hakkenberg, zie volgende pagina). Ik heb een paar gesprekken met hem gehad. Dat was wel even wennen. Iemand gaat zich ineens met je verslaving bemoeien. In het begin vertelde ik hem ook niet alles. Maar op een gegeven moment zag ik zelf in dat het niet meer ging. Ik volg de opleiding Transport Logistiek en werk bij Flakkee Verhuizers. Verhuizen is fysiek een zware baan. Na een zwaar weekend lukte het me niet om weer fit op het werk te verschijnen. Dat was geen goede combinatie. Andere vrienden In de vierde ben ik met speed begonnen, vertelt Frank openhartig. Ik had problemen thuis en op school. Het ging allemaal niet zo lekker. Ik had al wel eens geblowd en ik dronk ook. Toen ik in aanraking kwam met andere vrienden die speed en xtc gebruikten, probeerde ik dat ook. Als ik mijn tentamens onder invloed van speed maakte, ging dat een stuk beter. Van lieverlee had Frank steeds minder contact met zijn vroegere vrienden. Hij ging alleen nog uit met zijn nieuwe vrienden. Meestal hingen we op straat. Er zijn drie discotheken op het eiland, maar als je een verslaving hebt, ga je daar niet naar toe. voor gekozen om naar De Hoop te gaan. Daar heb ik geleerd wat drugs doen met je lichaam en heb ik aan mezelf gewerkt. Dominee op de motor Je neemt je voor om nooit aan zoiets te beginnen, maar voor je het weet zit je er toch aan. Ik vind het heel goed dat Jaco hiermee bezig is. Mij heeft het in ieder geval geholpen en twee anderen ook. Zij zijn er nu ook vanaf. Hij zwerft zo n beetje over het eiland rond. Je weet nooit wanneer hij waar is, maar als je hem sms t dan zie je hem verschijnen. Als we bij het havenhoofd stonden of in het dorp, dan kwam hij met z n motor, maakte hij een praatje en ging hij weer weg. Hij heeft de bijnaam de dominee op de motor. Jaco is toen ik in De Hoop zat een paar keer langs geweest en daarna nog een keer bij mij thuis. Ik zit nu veel lekkerder in mijn vel. Inmiddels ben ik alweer een paar weekenden uit geweest. Mijn goede vrienden staan achter me. Ze fietsen met me mee naar huis en ik kan ze 7 dagen per week 24 uur per dag bellen als er iets is. Dan kunnen ze dingen uit mijn hoofd praten. vlnr Leen van den Boogert, Jaco Hakkenberg en Frank Nagtegaal. Ik probeerde mijn problemen op te lossen door drugs te gebruiken, maar als die uitgewerkt zijn, zijn de problemen er nog steeds. Ik werd steeds geslotener, terwijl ik vroeger juist heel sociaal was. Na een aantal gesprekken met Jaco heb ik er zelf Diakonia - april

6 De Verbinding Daadwerkelijke hulp op straat Goerree-Overflakkee is een (voormalig) eiland in Zuid-Holland. Goeree- Overflakkee kent een geheim. Of nee, eigenlijk is het geen geheim meer. En het geldt ook niet uitsluitend voor Goeree-Overflakke. In heel Nederland wordt er veel alcohol en drugs genuttigd door jongeren. Ook op Goeree-Overflakkee. Het percentage ligt hier relatief hoog en de jeugd begint er al op jonge leeftijd mee. In 2004 hebben de vier burgerlijke gemeenten van Goeree-Overflakkee Het geheim van Goeree-Overflakkee gestart. Om overmatig alcohol- en drugsgebruik tegen te gaan. In 2007 werden de eilander kerken ingeschakeld en gevraagd om iets op te zetten. Leen van den Boogert is jeugddiaken in Sommelsdijk. Omdat we als kerk de opdracht hebben om te zien naar onze naasten, vonden we het belangrijk om daaraan gehoor te geven. We hebben toen de werkgroep Veldwerk op Flakkee opgezet. Het Geheim had al veel gedaan aan bewustwording en voorlichting. De tijd was rijp voor een volgende stap: daadwerkelijke hulp op straat. Veldwerker De diaconieën kozen voor een proef van anderhalf jaar, vanaf 1 februari Uit te voeren door een veldwerker, die contact zoekt met jongeren en hun vertrouwen probeert te winnen. Die jongeren ertoe kan bewegen hulp te vragen. De veldwerker werd Jaco Hakkenberg van de Stichting De Ontmoeting. Hij gaat er met zijn motor op uit op zoek naar hangjongeren. Ik zie het als een spel. Hoe kan ik jongeren verleiden om met mij te praten? Hoe win ik hun vertrouwen? Ze reageren heel verschillend. Met sommigen klikt het direct en anderen willen er juist niets van weten. Bovendien reageren ze in groepsverband anders dan afzonderlijk. Het scheelt ook of ze onder invloed zijn. Het is mijn taak om te vinden en te verbinden, zegt Jaco. Jongeren die hun gebruik zelf ook als een probleem ervaren, kun je meteen doorverwijzen. Soms moet je eerst het vertrouwen zien te winnen. In het begin hadden ze veel vragen: heeft hij iets met de politie te maken en wat vertelt hij aan anderen? Die angst proef je. Het is belangrijk dat je succesverhalen krijgt. Dat de jongeren onder elkaar zeggen: hij is zo slecht nog niet, het werkt. Dat ik van de kerk ben, werkt soms in mijn nadeel. Jongeren schoppen vaak tegen de kerk. Voor ouders is het juist meestal een pluspunt. Zij trekken eerder aan de bel als ze weten dat het uitgaat van de kerk. Lastig is de enorme praatcultuur op het eiland. Op school was een meisje van veertien dat voor en na schooltijd dronk. Ze noemde achttien namen van meiden die dat ook deden. Al die ouders zijn uitgenodigd voor een speciale avond. Tien ouders kwamen niet opdagen. Puur uit angst dat erover gepraat zal worden. Dat maakt het lastig. Daar komt bij dat de alcoholacceptatie hier hoger is dan in de stad. En dat er makkelijk aan drugs te komen is. Ook binnen de kerk De proef richt zich op alle jongeren van Goeree-Overflakkee van 14 tot 26 jaar. Diaken Leen: Er is een harde kern die gebruikt en een grote groep eromheen. De problematiek komt ook binnen de kerken voor. Frank zit in mijn gemeente. Ik hoorde achteraf dat hij gebruikte. Ik dacht: dat kan niet. Als jeugddiaken wil je contact hebben met de jeugd, maar in de praktijk ben je veel meer bezig met het reilen en zeilen van het jeugdwerk. Het is vooral een gebrek aan tijd. Als ambtsdrager kun je niet alles. En dat is soms frustrerend. Leen van den Boogert Foto Jasper Hof Jaco Hakkenberg Foto Eilanden-Nieuws Je gaat van vergadering naar vergadering. Maar de groep waar het om gaat, ontmoet je niet. We moeten ook niet de illusie hebben dat we het veldwerk zelf kunnen doen. Het is goed dat een professional zich er fulltime op kan storten en dat de diaconie faciliterend is. Dat is een goede methode. Inmiddels draait het proefproject een jaar en wordt het tijd de balans op te maken. Jaco: Aan het begin hebben we een paar doelen gesteld. Ze zijn, eigenlijk boven verwachting, allemaal gehaald. Vier jongeren gingen naar de opvang, vijf zijn er gekoppeld aan schuldhulpverlening, voor één is er een woning geregeld, een ander heeft zijn woning weten te behouden, er is een jongere aan een stageadres gekomen en we hebben met dertig jongeren een begeleidingscontact. Zinvol De diaconieën van de plaatselijke kerken op Goeree-Overflakkee betalen de proef. Leen: Het is uniek. Alle kerken op het eiland doen mee. Van hervormd tot christelijk gereformeerd, van katholiek tot hersteld hervormd. Maar, zegt Leen, dit werk is ook een verantwoordelijkheid van de overheid. Om door te gaan met het project hebben we geld nodig van de gemeenten. Helaas loopt dat nog wat stroef. Er zijn bezuinigingen gepland en de gemeenten zijn tegen versnippering van de zorg. We zijn nu bezig om aan te tonen dat het zinvol werk is. Het zou zonde zijn om in september te stoppen, want er zijn vertrouwensrelaties opgebouwd. Die gooi je dan weg. Ellen van der Kemp, freelance journalist. 6 Diakonia - april 2010

7 Kleurrijk Sport en spel in jeugddorp De Glind. Foto's Prodifo/Erik de Wilde Kijkje achter de schermen van de jeugdzorg Al bijna honderd jaar zet de Rudolphstichting zich in voor uithuisgeplaatste kinderen en jongeren. Ooit begon ds. Rudolph namens de - destijds - gereformeerde diaconieën aan het opzetten van gezinshuizen voor Nederlandse kinderen in nood, in jeugddorp De Glind. Nu nog steeds investeert de Rudolphstichting in vernieuwende jeugdzorgprojecten. De Rudolphstichting werkt bijvoorbeeld aan een netwerk van gezinshuizen door heel Nederland. En nog altijd ontwikkelt en beheert de Rudolphstichting vele zorgvoorzieningen en gezinshuizen in Jeugddorp De Glind. De Rudolphstichting kan dat doen dankzij de bijdragen van diaconieën aan Kerk in Actie. Voor 2010 heeft Kerk in Actie euro toegezegd voor dit bijzondere diaconale jeugdwerk. Welkom Op zaterdag 12 juni 2010 bent u welkom op de jaarlijkse ontmoetingsdag in het dorp. Tijdens een afwisselend programma maakt u kennis met het werk van de stichting: bezoek een gezinshuis, discussieer met andere diaconieën over uw rol in de jeugdzorg of volg een lezing. Lidkerken kunnen bovendien deelnemen aan de jaarvergadering. Het volledige programma staat op Voor meer informatie of aanmelding kunt u bellen met (0342) of mailen naar Annemarie van der Velde, communicatiemedewerkster bij de Rudolphstichting. Diakonia - april

8 Antenne Present: samen levingsdiaconaat in de praktijk Wat Present voor de diaconie kan betekenen Stichting Present is al enige jaren in Nederland bekend als verbindende schakel tussen groepen mensen die hulp willen geven en mensen die hulp kunnen gebruiken. Hebben diaconieën daar iets aan? Absoluut, zegt Hans van Dijk, voorzitter van de diaconie van de Adventkerk in Amersfoort. Ik raad iedere diaconie een samenwerking met Present aan. Wij zochten naar manieren om gemeenteleden meer te betrekken bij diaconaat. Het concept van Present bleek daarvoor een gouden greep. Hans: Wij vonden stichting Present toen onze diaconie werd geconfronteerd met een hulpvraag waaraan wijzelf niet konden voldoen. Een vrouw uit de buurt van onze kerk vroeg om steun bij het op orde brengen van haar verwaarloosde huishouden. Ze had psychische problemen en was een tijdje overspannen geweest. Natuurlijk wilden we haar helpen, maar hoe pak je zoiets aan? Onder begeleiding van Present heeft een groep gemeenteleden het huis en de tuin van de vrouw volledig opgeknapt. Een prachtig resultaat. En wat even mooi was: de groep zelf werd enthousiast. Opeens was daar de diaconale betrokkenheid waar we zo lang naar hebben gezocht. Partner van kerken De ervaring van de Amersfoortse diaconie staat niet op zichzelf. Meer diaconieën hebben de afgelopen tijd de waarde van Present leren kennen. Rudolf Setz, grondlegger en directeur van Present Nederland: Wij willen graag een partner van kerken zijn en diakenen helpen om invulling te geven aan samenlevingsdiaconaat. We hebben goede contacten met lokale maatschappelijke organisaties. Zij zien dat op sommige adressen meer of andere hulp nodig is dan in hun takenpakket valt. Tegelijkertijd willen veel kerkleden iets betekenen voor een ander, ook al hebben ze niet de tijd of mogelijkheden voor vrijwilligerswerk op de traditionele manier. Bij Present kunnen ze deze bereidheid verzilveren. Alle organisatorische rompslomp die hierbij komt kijken, neemt Present de diaconieën uit handen. Geschenk uit de hemel Stichting Present is in 2003 met hulp van Rudolf Setz opgericht. Drie jaar eerder werd hij in Londen geïnspireerd door de manier waarop de organisatie Besom kerkmensen in beweging krijgt om zich in te zetten voor anderen. Terug in Nederland onderzocht Rudolf of zoiets hier ook bestond. Dat bleek niet het geval. Ik ben gaan praten met een ambtenaar van de gemeente Zwolle en vroeg hem of Rudolf Setz: Present wil partner zijn van kerken. er behoefte was aan groepen vrijwilligers die losse projecten kunnen oppakken. Dat zou een geschenk uit de hemel zijn, zei hij. Inmiddels telt Present veertig lokale stichtingen. Het is de verwachting dat dit aantal de komende jaren fiks zal toenemen. Geweldig potentieel Wat in Zwolle kan, moet in Amersfoort ook mogelijk zijn, dacht Koos van Noppen. Als radioverslaggever maakte hij een reportage over het werk van Present in Zwolle. Koos: Rudolf Setz liet mij ter indicatie van het potentiële effect van Present een berekening zien, die bij mij insloeg als een bom. Hij rekende: In Zwolle zijn ongeveer mensen lid van een kerkelijke gemeente. Stel dat de helft daarvan betrokken lid is en dat van die betrokken leden de helft zich een dag per jaar zou inzetten voor een ander. Dan levert dat mensen x acht uur = manuren op. Dat staat gelijk aan ruim veertig fulltimers. Een geweldig potentieel, dat Present kan aanboren. Ik was gelijk verkocht. 8 Diakonia - april 2010

9 Tips voor uw diaconie Aan de slag met de eigen diaconie Toen een van de diakenen van de protestantse gemeente De Brug in Amersfoort afscheid nam, besloot de diaconie het moment van afscheid een diaconaal tintje te geven. Via Present hebben de diakenen een huis geverfd. Koos van Noppen was daarbij betrokken en geeft als tip: Iedere diaconie zou zelf eens via Present een project moeten uitvoeren. Dan weet je wat het is en kun je gemeenteleden echt enthousiast maken. Aansluiten bij bestaande groepen Het concept van Present sluit goed aan bij gemeentes die al een bestaande groepenstructuur kennen. Ga in uw gemeente eens na welke groepen er zijn: wijkgroepen, verenigingen, een koor? Vergeet ook de jongeren niet. Neem zelf initiatief Is in uw plaats geen lokale Presentstichting actief? Neem dan contact op met Present Nederland. Zij kunnen de mogelijkheden onderzoeken om bij u in de buurt een nieuwe stichting te starten. Diaconie van protestantse gemeente De Brug in Amersfoort doet zelf een project via Present; ze schilderen een huis. Foto diaconie De Brug Sprong in het dossier Het lukte Koos om in zijn woonplaats mensen te enthousiasmeren voor de Present-aanpak. Inmiddels heeft Amersfoort een eigen Present-stichting en zijn er jaarlijks zo n zevenhonderd mensen actief. Koos: Mijn ervaring is dat je samen veel kunt doen. Je zorgt voor een sprong in het dossier, zoals professionele hulpverleners het zo mooi zeggen. Maar ook met de groep zelf doet het veel. Je leert elkaar op een heel andere manier kennen. Present-projecten smaken naar meer. Voortborduren Rudolf Setz herkent dat inzet voor anderen aanstekelijk werkt. Daar kunnen diakenen op voortborduren. Bijvoorbeeld door vrijwilligerswerk te verbinden aan de Hans van Dijk, voorzitter diaconie Adventkerk in Amersfoort: Present blijkt een gouden greep om gemeenteleden actief te betrekken bij diaconaat. zondagse eredienst. Of door enthousiaste mensen door te verwijzen naar andere organisaties. De Amersfoortse Adventkerk heeft Present geïntegreerd in het gemeenteleven. Op 19 juni aanstaande sluit de gemeente het kerkelijk jaar af. Hans van Dijk: De diaconie mocht meedenken over een goede invulling van deze dag. We maken er een Advent-Presentdag van. Aan de hand van het jaarthema Levend geloof gelovend leven, zijn we in de gemeente bewust bezig geweest met gavengericht werken en hebben we geleerd dat we onze gaven vrijmoedig en met vreugde mogen inzetten in dienst van Gods Koninkrijk. Op de Advent-Presentdag geven we hier heel concreet invulling aan. Verschillende groepen uit onze gemeente gaan die dag Present-projecten doen. En we sluiten af met een buurtbarbecue. Jacomine Oosterhoff en Alisa van Veen, tekstschrijvers Dirigo. De projecten die groepen via Present kunnen oppakken, zijn heel uiteenlopend, van het opknappen van een huis of tuin tot het mee uit nemen van bejaarden of gehandicapten. Foto Wilmar Boer Diakonia - april

10 Actueel Opnieuw armoedeonderzoek onder diaconieën Iedere diaconie ontving in februari een brief van Kerk in Actie met daarin de vraag om mee te doen aan het Armoedeonderzoek Het is belangrijk dat zoveel mogelijk diaconieën meedoen. Carla van der Vlist legt uit waarom. In dit onderzoek wordt nagegaan hoe en hoe vaak diaconieën mensen die te maken hebben met armoede, ondersteunen. Via rechtstreekse individuele hulp of via hulp die geboden wordt vanuit een voedselbank, noodfonds of inloophuis. Meedoen is belangrijk! Eerdere soortgelijke onderzoeken leverden een grote respons op van diaconieën. Dat is nodig, want dan geeft het resultaat een goed beeld van de diaconale hulpverlening in Nederland. Dit keer doen nog meer kerkgenootschappen mee dan in Naast de Protestantse Kerk in Nederland en de Rooms- Katholieke Kerk participeren opnieuw of voor het eerst veel kleinere kerken én de hele achterban van de Evangelische Alliantie. Door deze brede deelname komen nog duidelijker de mogelijkheden en de knelpunten van het plaatselijke armoedebeleid in beeld. Omdat Kerk in Actie al eerder onderzoek gedaan heeft (in 2005, 2006 en 2008) komt er antwoord op de vraag of het aantal hulpvragen stijgt. Er zijn namelijk signalen die hierop wijzen vanwege de crisis. Wat gebeurt er met het resultaat? Kerk in Actie zal - samen met de andere betrokken partners - het resultaat aanbieden aan beleidmakers die verantwoordelijk zijn voor het armoedebeleid. In 2008 liet Aboutaleb, destijds staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, als reactie op het Armoedeonderzoek weten dat hij de automatische kwijtschelding van gemeentelijke lasten mogelijk ging maken. Diaconieën hadden in dit onderzoek namelijk te kennen gegeven het niet-gebruik als een belangrijke oorzaak van armoede te zien. Het resultaat is ook interessant voor het werk van de diaconie. Het laat immers zien hoe diaconieën concreet armoede bestrijden. Met wie ze vooral samenwerken. Welke soort hulpaanvragen ze krijgen en van welke doelgroep vooral. Welke oorzaken ze tegenkomen van armoede. En welke verbeteringen ze voorstellen om armoede te verminderen. Elke diaconie kan met het Armoedeonderzoek in de hand het gesprek aangaan met plaatselijke politici. Nieuw Dit keer komt - naast de individuele hulp - ook de financiële hulp in beeld van diaconieën via noodfondsen, inloophuizen, kerstattenties en stichtingen als bijvoorbeeld Leergeld. Tegelijk met het onderzoek dat van iedere diaconie vraagt om mee te doen, zijn er twee aanvullende onderzoeken. Een kleine selectie van plattelandsdiaconieën worden dit voorjaar geïnterviewd over hun aanpak van armoede. En verder vragen we een aantal migrantenkerken en moskeeën over hun betrokkenheid bij armoede in hun omgeving en op welke wijze ondersteuning plaatsvindt. Hoe doe je mee als diaconie? Iedere diaconie ontving een brief van Kerk in Actie met een toelichting, de vragenlijst en het wachtwoord om deze digitaal in te vullen via De vragenlijst kan gebruikt worden om eerst alle gegevens op te verzamelen. Iedere diaconie kan op basis van het eigen jaarverslag 2009 zoveel mogelijk de exacte getallen en cijfers verzamelen. Dit is belangrijk omdat het de betrouwbaarheid van het resultaat ten goede komt. Als alle gegevens verzameld zijn, kan de vragenlijst online worden ingevuld. De gegevens worden dan automatisch verwerkt. Het is ook mogelijk de vragenlijst per post in te sturen. De gegevens worden in dat geval met de hand verwerkt. Invullen kan nog uiterlijk tot 1 mei Carla van der Vlist is projectmanager Kerk in Actie, o.a. voor armoede. Nog vragen? Diaconieën die de vragenlijst en het wachtwoord niet gehad hebben, kunnen een mail sturen naar Inhoudelijke vragen over het Armoedeonderzoek 2010 kunt u kwijt aan Carla van der Vlist, Kerk in Actie, tel. (030) Het Armoedeonderzoek 2010 is een initiatief van Kerk in Actie samen met DISK, de Werkgroep Arme Kant van Nederland/EVA en het Landelijk Katholiek Diaconaal Beraad. 10 Diakonia - april 2010

11 Marktplein diaconaat Diaconie en vakantie Op dinsdag 25 mei is er voor de tweede keer een marktplein diaconaat. Dit marktplein is een kennisnetwerk voor diaconaal werkers en voor diakenen die zich in een speciaal onderwerp willen verdiepen. Het thema is op 25 mei Diaconie en vakantie. Er gebeurt al heel wat op dat terrein. Veel diaconieën organiseren vakanties voor ouderen en mensen met een handicap of schrijven mensen in bij het Vakantie bureau. Verder zijn er diaconieën die bungalows of caravans aanbieden aan mensen die geen geld hebben om op vakantie te gaan. En er zijn diaconieën die een vakantiefonds hebben en mensen met weinig geld in staat stellen om een week op vakantie of een dagje uit te gaan. Tenslotte worden er in verschillende plaatsen buurtvakanties voor gezinnen of jongerenkampen georganiseerd. En de werkgroep Arme Kant/EVA geeft jaarlijks een gids uit met goedkope vakantiemogelijkheden. Het is wel duidelijk dat in het diaconale werk vrij algemeen gedacht wordt over vakantie als iets dat voor iedereen tot de belangrijke levensbehoeften behoort en ook voor iedereen mogelijk zou moeten zijn. Ieder mens heeft de behoefte om er zo nu en dan eens even uit te zijn. Of je nu gezond bent, werkt of niet. Om even uit de sleur te zijn, om bij te kunnen komen en nieuwe energie op te doen. Misschien is de behoefte daaraan bij mensen die een zwaar en moeilijk leven hebben nog wel groter dan bij anderen. Op 25 mei zijn we van tot uur te gast in kerk- en buurtcentrum De Oase in de Haagse Spoorwijk. De Oase en De Paardenberg in Den Haag organiseren zogenaamde buurtvakanties. We zullen s ochtends in een workshopcarrousel met Meedoen? Wilt u hier meer over horen? Of wilt u eigen ervaringen over dit thema vertellen aan andere diaconaal geïnteresseerden? Van harte welkom. Opgave bij Marijke Gaastra graag vóór 17 mei Deelname is gratis. Ieder die zich opgeeft, krijgt een programma en routebeschrijving toegestuurd. Foto Case Communicatie / het vakantiebureau dat werk kennis kunnen maken. Daarnaast zal Rita s Reisbureau uit Rotterdam aanwezig zijn, die informatie geeft over de vakanties die zij aanbieden aan mensen met een kleine beurs. En dan is er ook nog het Vakantiebureau dat zal vertellen over haar vakantieaanbod voor ouderen en mensen met een handicap. s Middags gaat Rob van Herwaarden in op over de verschillende mogelijkheden voor diaconieën om iets aan vakantiewerk te doen. Voor ieder is een reader beschikbaar met allerlei mogelijkheden. Tenslotte zal Aad Pronk, stafmedewerker van Recreatiecentra Nederland met de deelnemers praten over de vraag of en hoe de kerk aanwezig kan zijn in de wereld van mensen juist in hun vakantie. Hoe kan onze diaconale opdracht juist in de vakantie vorm krijgen? Rob van Herwaarden is diaconaal consulent in Vlaardingen en contactpersoon voor Marktplein diaconaat. Marktplein Diaconaat is een plek voor ontmoeting en uitwisseling. Voor diaconale beroepskrachten, diakenen, diaconale vrijwilligers. Voor iedereen die zich wil verdiepen in de diaconale praktijk. Dit uitwisselingsnetwerk van Kerk in Actie bundelt diaconale ideeën, ervaringen, methodes en werkwijzen. Waar is het Marktplein Diaconaat te vinden? In deze rubriek in Diakonia Op marktpleindiaconaat Tijdens twee verdiepingsdagen per jaar over de diaconale praktijk. Meer weten of diaconale tips doorgeven voor op het marktplein? Rob van Herwaarden (010) Jan Willem Menkveld (030) Marijke Gaastra (030) Diakonia - april

12 Op de stoep bij: Jan Ackema, Vuren Jan Ackema is diaken in de Hervormde Gemeente van Vuren. Deze gemeente zet zich, samen met de Gereformeerde Kerk ter plaatse, in voor een project van Kerk in Actie Interactief. Zij hebben ervoor gezorgd dat in korte tijd het hele dorp actief betrokken is geraakt bij KAYDA, een organisatie in één van de sloppenwijken van Kampala (Oeganda). Tekst Beppie van der Waal Foto Gerrit Groeneveld Jan en zijn vrouw zijn sinds enkele jaren actieve en meelevende leden van de gemeente. Vijf jaar geleden zorgt een sterfgeval in de familie ervoor dat ze zich aangeraakt voelen en dat ze hun weg naar God terugvinden. Daarmee komt een langere periode van afstand tot kerk en geloof ten einde. Er ontstaat een goed contact met de hervormde predikant en het verlangen om deel uit te maken van de gemeenschap groeit. Hun eerste kerkbezoek sinds lange tijd verloopt verrassend, We werden goed ontvangen. Mensen waren oprecht blij ons weer te zien. Mensen helpen Al gauw staat de dominee op de stoep om te vragen of Jan een ambt op zich wil nemen. Haar vraag Wat wil je doen? is snel beantwoord. Ik ben een mens van de menselijke maat, ik help graag en wil iets voor mensen betekenen. Dat vind ik fijn en daar heb ik ook veel voldoening van, zegt Jan van zichzelf. Als personeelsadviseur en later beleidsadviseur bij de Nederlandse Spoorwegen werkte hij veel met mensen. Zijn sterke gevoel van een gezegend mens te zijn en het goed te hebben, versterkt in hem het verlangen om iets concreets te gaan doen voor mensen die het minder goed hebben. Als ik er naartoe ga, neem ik wat levensmiddelen mee rond de Kerst of s zomers een bakje aardbeien. Samenwerken Ook wil Jan graag meer samen doen met de mensen van de Gereformeerde Kerk. Hij vraagt of zij mee willen doen in het samen opzetten van een project. Op de vraag wat willen jullie dan, antwoordde ik, geen flauw idee, maar dat gaan we samen bedenken. Het startpunt was dus echt helemaal bij nul. Gelukkig is de gereformeerde diaconie ook enthousiast en zo begint een vruchtbare samenwerking. project niet alleen steunen met de diaconieën of de gemeenteleden, maar met het hele dorp! Straatkinderen Samen met Hannie komen ze uit bij Kayda, een project voor straatkinderen in Kampala, de hoofdstad van Oeganda. De kinderen worden van straat gehaald en krijgen onderdak. Ze gaan naar school en krijgen een opleiding waarna ze weer teruggaan naar hun familie of hun eigen dorp. Daar bouwen ze een eigen bestaan op en werken mee aan de opbouw van de wijk of het dorp. De jongens zijn vaak timmerman en de meisjes naaister. Creatieve ochtenden De beide kerken beginnen heel voorzichtig, want zij willen wel, maar ze weten natuurlijk niet hoe het dorp het idee zal ontvangen. Ze spreken af dat ze het eerste jaar voor 1000 euro bij zullen dragen aan het project. Een enthousiaste werkgroep We willen het project niet alleen steunen met de diaconieën of de gemeenteleden, maar met het hele dorp. Jan wordt dus diaken. Hij geeft een voorbeeld van hoe hij met mensen die schulden hebben, meegaat naar de Sociale Dienst. Mensen zijn gespannen en vangen vaak maar een gedeelte op van wat wordt gezegd. Ik kan dan ook meeluisteren en meedenken. Twee horen en weten meer dan één! Weer thuis kunnen we samen de dingen op een rij zetten. Vaak loop ik ook een stukje mee en houden we contact. Al snel wordt duidelijk dat ze iets met Kerk in Actie Interactief willen en dat ze een project willen waar ze met het hele dorp voor kunnen gaan. Als ze in contact komen met gemeenteadviseur Hannie Luiten kan de gezamenlijke zoektocht naar wat ze precies willen beginnen. Er zijn enkele aspecten die belangrijk zijn voor de keuze van het project: Het moet iets met kinderen zijn. Jan: Kinderen hebben toekomst als ze gezonder kunnen leven en naar school kunnen. Hun kinderen bouwen daar weer op voort en bouwen een beter bestaan op. Ze willen meerdere jaren betrokken zijn bij een project, omdat ze graag een relatie willen opbouwen. En het moet meer mensen aanspreken. We willen het organiseert veel en zoekt aansluiting bij evenementen in het dorp, zoals de oranjevereniging en de jaarmarkt. Tijdens de jaar- en rommelmarkt wordt fruit verkocht. Bij de rommelmarkt van en voor de kerk doet het hele dorp mee met inzamelen en verkopen van meubels en andere spullen. De kinderen van de christelijke school verkopen rond 5 december kruidnootjes en speculaastaartjes voor 633 euro! 12 Diakonia - april 2010

13 Tijdens creatieve ochtenden worden kettingen en paas- of kerststukjes gemaakt. Het streefbedrag van 1000 euro wordt het eerste jaar meer dan ruim gehaald en aan het begin van 2010 staat voor dat jaar al weer 1800 euro klaar. Betrokkenheid Het gaat ons niet alleen om het geld, zegt Jan. We hopen dat het project bij mensen gaat leven en dat ze zich persoonlijk in gaan zetten. Dat gebeurt bijvoorbeeld doordat de kinderen uit Kampala en Vuren over en weer brieven schrijven. De jeugd brengt tijdens een kerkdienst het thema Wereldkinderen voor het voetlicht. Ze vertellen over kinderen uit Amerika en Oeganda. We krijgen veel informatie van Kerk in Actie en we zoeken er zelf ook naar. Zo hopen we dat we steeds meer betrokken raken bij elkaar! Het lijkt wel of we nu onze schade in willen halen, zeggen Jan en zijn vrouw als ze vertellen over het vele werk dat ze doen. Jan wordt geraakt door de gebeden in de dienst die een diaconale lading voor hem hebben. Hij noemt het Heer ontferm U. Hij geeft een gedicht mee voor de achter kant van Diakonia. Doordat God bezig is met deze wereld en ons aanraakt komen wij in beweging en loopt uit op een gemeente die diaconaal is. Beppie van der Waal is gemeenteadviseur en lid van de redactieraad Diakonia. Diakonia - april

14 Uit de praktijk Zonder perspectief in Kamp Zeist Zeister diaken organiseert verzet tegen onterechte opsluiting Gevangen in detentiecentrum Kamp Zeist. Niet om een straf uit te zitten, maar om te wachten totdat je Nederland wordt uitgezet. De officiële term is ingesloten worden. Of bewaring op administratieve gronden. Het zal je als vreemdeling maar overkomen. Diaken Els Brouwer uit Zeist is diep bewogen met deze vreemdelingen die niets misdaan hebben en toch gevangen zitten. Tekst Bas Jansen Foto's Jantje Paasman Maandelijks organiseert Els Brouwer met medestanders een wake bij het detentiecentrum, uit protest tegen deze vrijheidsberoving van mensen zonder strafblad. Dat is niet het enige wat de 75-jarige diaken doet. Els zet zich ook in om ongedocumenteerde asielzoekers en vluchtelingen te helpen met de zoektocht naar een nieuw thuis. Dat doet ze niet alleen, maar onder andere in samenwerking met de Stichting Lande lijk Ongedocumenteerden Steunpunt (LOS). Zie het kader. We shall overcome In 2005 stond Els met een groep medestanders voor het eerst bij het hek van Detentiecentrum Kamp Zeist. Sindsdien is er maandelijks een wake voor de poorten van het detentiecentrum. Met bloemen, fakkels, gezang en gebed betuigen de wakedeelnemers hun steun aan de opgesloten vreemdelingen van Kamp Zeist. Els was al twintig jaar geleden medeoprichter van een werkgroep die namens de Zeister Raad van Kerken zorg wilde bieden aan vluchtelingen. De werkgroep beoogt verschillende doelen met de wakes bij het voormalig militair Kamp in Zeist. "Allereerst willen we de gedetineerden laten zien dat ze er niet alleen voor staan en dat ze niet worden vergeten. Tegelijk is het een protest tegen het feit dat mensen opgesloten zitten, terwijl ze geen strafblad hebben. En tenslotte willen we aan gemeenteleden en anderen laten weten dat deze opsluiting zonder strafblad in onze rechtsstaat plaatsvindt", legt Els uit. Tijdens de wakes zijn de celraampjes te zien. "We zingen meermalen met een megafoon het lied 'We shall overcome'. Achter de tralies zien we mensen die zwaaien, springen en bonzen op de ramen", vertelt Els. In december 2009 werd de vijftigste wake gehouden met vijftig fakkels, ondersteund door vier trompettisten en drie Afrikaanse zangers die vrijheids- en vredesliederen zongen. Els hoort regelmatig dat de wakes daadwerkelijk tot morele steun zijn voor de gedetineerden. "Jullie weten niet hoe belangrijk het is voor de gedetineerden, hoorde ik laatst weer." Bloemengroet Een andere activiteit voor de vreemdelingen is de bloemengroet. Vertegenwoordigers van 34 (!) kerken uit Zeist en omgeving zorgen er beurtelings voor dat er zo n tweehonderd bloemen per keer bij de poort van Kamp Zeist worden afgeleverd. Els: "Na afloop van de zondagse kerkdienst in het detentiecentrum mogen de vreemdelingen een bloem meenemen naar hun cel. Eerst stuurden we nog boeketten. Maar toen we hoorden dat daar bijna om gevochten werd, wilden we ervoor zorgen dat er altijd voldoende bloemen zijn voor iedereen. Als 'antwoord' op de wekelijkse bloemen worden eenmaal per maand gebedsintenties voor onze lokale kerkdiensten geformuleerd door een van de geestelijk verzorgers van het centrum. Zo horen wij schrijnende verhalen van wat gedetineerden overkomt. Volgens Els Brouwer hebben de protesten, acties en wakes succes geboekt. 14 Diakonia - april 2010

15 Landelijk Ongedocumenteerden Steunpunt Tal van instanties (zoals Amnesty International) schreven kritische rapporten over de leefomstandigheden in de Nederlandse vreemdelingenbewaring. Ook de Stichting Landelijk Ongedocumenteerden Steunpunt (LOS) ontving dergelijke zorgwekkende signalen. Daarom is LOS kortgeleden een meldpunt gestart waar mensen - eventueel anoniem - kritiek kunnen uiten over de detentieomstandigheden. LOS geeft advies aan hulporganisaties om zo op allerlei gebieden de leefsituatie van mensen zonder Nederlandse verblijfsvergunning te verbeteren. Mieke Kox van de stichting LOS zette het meldpunt op. "We ontvingen de afgelopen jaren zorgwekkende meldingen over de weinige bezoekuren, de beperkte bewegingsvrijheid en de spaarzame communicatiemogelijkheden. Ook merkten we dat veelvuldig gebruik wordt gemaakt van de isoleercel als sanctie." Soms start het LOS een procedure, met hulp van advocaten. Fundamenteel probleem is dat de vreemdelingen worden gedetineerd onder een regime dat puur op het strafrecht is gericht. Terwijl de opgesloten mensen vast worden gehouden voor de bestuursrechtelijke overtreding dat ze verblijven in Nederland zonder geldige papieren. Volgens Europese richtlijnen dient er dan ook een speciaal regime voor deze groep ontwikkeld te worden dat meer past bij het doel van hun opsluiting: uitzetting uit Nederland. Mieke Kox schetst een van de klachten: "Een vreemdeling kwam vast te zitten en beschikte maar over één stel kleren. Hij moest dus ook wekenlang dezelfde onderbroek blijven dragen. Invoeren van andere kleren was niet toegestaan. Het lijken kleine dingen, maar onderschat wordt hoe vaak dit kan leiden tot bijvoorbeeld psychische klachten. Het tast de menswaardigheid aan." Sinds kort hebben de vreemdelingen in detentie het recht om twee uur per week bezoek te ontvangen, in plaats van een uur. Kerk in Actie stelt dit jaar euro beschikbaar aan het meldpunt van de stichting LOS. Het meldpunt is telefonisch te bereiken: (030) "Het detentiebeleid is meer gehumaniseerd in de afgelopen jaren, zoals het bezoekprogramma dat met de verruiming iets sympathieker is geworden." Beter voorbereid Els inzet voor vluchtelingen begon in Ze leerde een gezin kennen waarvan de vader, een Indonesische ex-communist, stateloos was geraakt. Zijn Roemeense vrouw was psychiatrisch patiënt. Ze waren met drie kinderen naar Nederland gekomen in de hoop op een verblijfs vergunning. "Ik kreeg vanuit VluchtelingenWerk de vraag of wij hen in huis wilden nemen. Dat zag ik niet zitten op dat moment. Diezelfde zondag was het thema van de preek bij de dienst in mijn eigen wijkkerk: naastenliefde. Toen dacht ik: nu moet ik iets doen. Ik ben naar voren gegaan en heb de situatie uitgelegd. Het ging om geld en onderdak", doet Els uit de doeken. Het lukte. Voor een paar maanden kon het echtpaar wonen in een vakantiehuisje van een gemeentelid. Naderhand besefte Els, samen met een groep kerkleden, dat ze in de toekomst beter voorbereid moesten zijn: "Een oecumenische werkgroep kwam van de grond en we waren, naar later bleek, klaar voor de stroom asielzoekers die ontstond als gevolg van de oorlog op de Balkan." De werkgroep lichtte destijds de lokale overheid in over een leegstaand militair kamp dat mogelijk geschikt was om vluchtelingen te huisvesten. Daarna ging de werkgroep aan de slag om vergroting van de leefbaarheid in het asielzoekerscentrum te bewerkstelligen. Het Tijdelijk Opvangcentrum, later asielzoekerscentrum, bleef vijf jaar in gebruik. Na sluiting zorgde de werkgroep nog tien jaar voor noodopvang voor uitgeprocedeerde asielzoekers. Geen eerlijke kans Lokale politieke steun heeft de groep vluchtelingenwerkers voor die noodopvang nooit gekregen met minister Verdonk aan het bewind op Vreemdelingenzaken. Els en haar medestanders waren daardoor aangewezen op woonruimte via particulieren. Makkelijk was het niet, maar de werkgroep kon altijd beperkt woonruimte bieden. "En de gezinnen aan wie we hulp konden verlenen, hebben uiteindelijk allemaal een verblijfsvergunning gekregen." "Mijn principe is altijd geweest: luister eerst naar iemands verhaal", zegt Els. Ze heeft veel moeite met de houding die medewerkers van de Immigratie- en Naturalisatiedienst vaak innemen. "Begin met mensen op hun gemak stellen en biedt hen een kop koffie aan. Zo zou ook iedere psychotherapeut handelen, zeker met getraumatiseerde asielzoekers. Maar het gebeurt niet. Want gedacht wordt dat het allemaal mensen zijn die het om economische redenen bij ons proberen. Op zich trouwens volstrekt begrijpelijk." Els was hiervan ooggetuige tijdens intakegesprekken: "Achter een beeldscherm zit een IND-ambtenaar een vragenlijst af te werken, en maakt niet echt de indruk geïnteresseerd te zijn in het verhaal van de asielzoeker. Die sfeer deugt niet! Mensen krijgen geen eerlijke kans om hun verhaal te vertellen. De benadering van Nederland moet veranderen. Een totale oplossing heb ik niet direct, maar als je met een luisterende instelling begint, zouden we wel eens meer kunnen bereiken." Diaken Zes jaar geleden werd Els diaken om de verbinding te leggen tussen haar gemeente en haar werkgroep. "Ik ben bevestigd als diaken met specifieke opdracht. Daarnaast heb ik dezelfde algemene taken als ieder andere diaken, zoals tijdens kerkdiensten." Els is 75 en stopt na haar tweede termijn als diaken. Haar bestuurstaken voor de vluchtelingenwerkgroep wil ze de komende jaren overdragen. Maar zo lang in Nederland vreemdeling-zijn-zonder-verblijfspapieren nog tot gevangenschap kan leiden zal het gezang, het gebed en het fakkellicht niet uitdoven aan de poorten van Kamp Zeist. Bas Jansen is freelance journalist. Diakonia - april

16 1 vraag, 3 diakenen Hoe ontdekt de diaconie mensen die hulp nodig hebben? Frieda van Baarle, diaken in Almere In Almere hebben we een diaconaal opbouwwerker in dienst, die werkt vanuit het diaconaal dienstencentrum. In dit centrum zijn ook het Voedselloket Almere, de in- en uitwinkel en het Fonds Bijzondere Noden gevestigd. Een ochtend daar aanwezig zijn en je weet meteen dat dit centrum een spilfunctie heeft in het bereiken van mensen die door de overheid niet meer geholpen kunnen worden en die echt geen uitweg meer zien. De telefoons staan geen moment stil. Maatschappelijk werkers en andere be roepskrachten weten de diaconaal opbouwwerker te vinden. Ze kennen de mogelijkheden die er zijn om mensen op korte termijn met praktische zaken te helpen. Door kennis te bundelen kan er efficiënt gewerkt worden. De lijnen blijven kort, zodat er op korte termijn actie mogelijk is. Daarnaast zijn er in alle wijken bezoekgroepen die veel contacten hebben met gemeenteleden. Deze bezoekers hebben vaak een vertrouwensband met de mensen waar ze komen. Zij signaleren als er nood is en geven dat door aan hun wijkdiakenen, die daarop actie kunnen ondernemen. Ook de predikanten melden mensen aan die ze ontmoeten. Soms melden mensen zichzelf aan, omdat ze echt niet meer weten hoe het verder moet. Toch denk ik dat wij nog maar het topje van de ijsberg zien en dat er in onze stad veel meer mensen wonen die tot onze doelgroep horen. Ik denk dat we pas echt tevreden kunnen zijn als mensen hun schaamtegevoel kunnen overwinnen. Als zij hulp willen aanvaarden om een steuntje in de rug te krijgen en daarna weer zelfstandig verder te kunnen. Alexander van Doorn, diaken in Veendam Als diaconie kun je uiteraard geen rechtstreekse vragen stellen om uit te vinden of iemand arm is. Bovendien denken mensen verschillend over het begrip arm en kun je niet altijd afgaan op - bijvoorbeeld - het formaat televisie in iemands woonkamer. Mijn ervaring is trouwens dat de gemeenten waarvan ik tot nu toe lid ben geweest, ook nu als diaken, meer middenstandsgemeenten zijn. Daardoor is armoede niet heel nadrukkelijk zichtbaar in de gemeente. Als diakenen bezoeken we normaal gesproken zelf geen gemeenteleden. Daarom zijn het vooral de ouderlingen, wijkcontactpersonen en predikanten die directe informatie krijgen over financiële situaties van gemeenteleden. De diaconie gaat niet actief op zoek naar verborgen armoede, maar luistert goed naar de geluiden die via de pastorale contactpersonen binnenkomen. Dat is de voornaamste bron van informatie voor de diaconie. En er zijn zeldzame gevallen, waarin mensen zich rechtstreeks bij de diaconie melden met het verzoek om financiële bijstand. Verder is de diaconie onder meer betrokken bij de plaatselijke stichting Arm in Arm, die ook een signaalfunctie heeft voor armoede in Veendam. Op niet-financieel gebied steunt de diaconie ook andere lokale projecten zoals een aanloophuis. Beter dan de diakenen zelf, weten de medewerkers daar welke bezoekers bepaalde hulp nodig hebben. Hans van Schie, diaken in Kedichem Hulpbehoevenden opsporen is één van de lastigste zaken waar je als diaconie mee te maken hebt. De oorzaak is veelal dat mensen niet uit zichzelf met een hulpvraag naar buiten komen. Bovendien is het ook niet bij iedereen bekend wat de diaconie in dit opzicht voor hen kan betekenen. Onze diaconie ziet dit dan ook als een taak die we op twee manieren uitvoeren. We bezoeken mensen om achter een eventuele hulpvraag te komen. En we brengen onze activiteiten en mogelijkheden rond hulpverlening onder de aandacht van alle dorpsbewoners. Dat doen we op verschillende manieren. We staan met onze diaconiekraam op de traditionele jaarmarkt. In onze informatiefolder die daar te krijgen is, benadrukken we de hulp en laagdrempeligheid. We publiceren ook in kerkblad en dorpskrant. Vorig jaar hebben we tijdens het dorpshuisjubileum een kort toneelstuk opgevoerd waarin op ludieke wijze onze activiteiten voor het voetlicht zijn gebracht. Onze huisbezoeken zijn veelal gericht op zieken, alleenstaanden en ouderen. Om te voorkomen dat mensen tussen wal en schip vallen, proberen we bovendien wijksgewijs een netwerk van gemeenteleden op te zetten. Dit netwerk attendeert de diaconie op mensen die hulp nodig hebben. Informatie van dorpsgenoten is natuurlijk ook van harte welkom. Tijdens huisbezoeken kom je er soms achter waar de behoefte ligt. Daarbij moet je voorzichtig manoeuvreren, want je wilt jezelf niet opdringen. Zijn er mogelijkheden om hulp te bieden dan is het wel zaak om je beloftes na te komen en daarbij naast de mensen te gaan staan. 16 Diakonia - april 2010

17 Minicursus In deze rubriek willen we diakenen op een korte, informatieve manier wegwijs maken in een concreet onderwerp uit het diaconaat. Suggesties hiervoor kunt u sturen naar De diaconie op de Wmo-kaart Drie jaar geleden werd de Wmo ingevoerd, de Wet maatschappelijke ondersteuning. Veel diakenen weten er het een en ander van. Kerk in Actie gaf al een vierde herziene druk uit van de Informatiemap Wmo, speciaal gericht op diakenen. Elk jaar verandert er weer iets aan de wet en elk jaar komen er nieuwe diakenen bij. De tijd is daarom rijp om in Diakonia even bij te praten. Tekst Pieternel Ermen Foto's Freek Visser / Kerk in Actie Eerst wat feiten. De Wmo is een brede wet op het gebied van wonen, welzijn en zorg. Het gaat om zorgactiviteiten, variërend van zorg voor ouderen, verslaafden, mensen met een beperking, AWBZkwesties tot leefbaarheid van de buurt. De wet verdeelt die activiteiten in prestatievelden. Er zijn er in totaal negen. Verschillende zaken uit de Welzijnswet, de Wet Voorzieningen Gehandicapten en delen van de AWBZ zijn in de Wmo samengebracht. De gemeenten hebben de regie over de wet. Zij moeten in samenspraak met de burgers het beleid vormgeven, binnen de kaders die het Rijk heeft gesteld. Voor de uitvoering krijgen ze een bedrag van het Rijk. Het kost tijd voordat je weet wat er allemaal precies onder de Wmo valt en hoe die wet in je eigen woonplaats is geregeld. Want elke gemeente heeft zijn eigen Wmo-beleid. De Wmo is een participatiewet, de burgers hebben rechtstreeks inspraak bij de invulling van de wet. De gemeente moet haar burgers betrekken bij het opstellen van haar vierjaarlijks Wmo-beleidsplan en zich ook tussentijds laten adviseren. Daarvoor zijn de zogeheten Wmo-raden ingesteld. Nieuw in 2010 De Wmo is stapsgewijze ingevoerd. Elk jaar verandert er weer iets. Zo ook in 2010: voor ruim een kwart van de mensen die ondersteunende en activerende begeleiding via de Wmo kregen, houdt dat op in Dit treft vooral 75-plussers met een lichamelijke aandoening en volwassenen met een psychiatrische stoornis. Door de aangekondigde bezuinigingen is het nog maar de vraag wat gemeenten als alternatief gaan bieden voor deze groepen. Ook de vorming van nieuwe B&Wcolleges in de gemeenteraden zijn hierop van invloed. Hoe sterk wil de nieuwe gemeenteraad zich maken voor het beleidsterrein van de Wmo en vooral voor de meest kwetsbare groepen? Meer dan nieuwe regels De wet is meer dan een serie nieuwe regels. De Wmo beoogt een omslag in denken en handelen van ons allemaal. Niet langer gedachteloos zorg en welzijn consumeren, maar zelf verantwoordelijkheid nemen voor eigen en andermans welzijn. Kort gezegd: een houding van betrokkenheid en naastenliefde. En niet alleen voor die mensen die dat al sinds jaar en dag in praktijk brengen, maar voor alle Nederlanders. Zoals we allemaal weten, kosten veranderingsprocessen tijd. Het zal dus nog wel enkele jaren duren voor de Wmo helemaal zijn beslag heeft gekregen en functioneert zoals hij bedoeld is. Het is wennen voor de overheid in haar nieuwe rol als regis- Informatiemap Wmo Eind 2009 verscheen de nieuwste versie van de Informatiemap Wmo voor diakenen. Met gedegen informatie over de inhoud van de Wmo, de prestatievelden, een stappenplan voor de diaconie en nog veel meer. De map is te bestellen bij à 3 of via (030) De map is ook te downloaden via Diakonia - april

18 Minicursus seur, en wennen voor alle burgers en instanties die er verder bij betrokken zijn. Dit geldt ook voor de diaconie: betrokkenheid bij de uitvoering van de Wmo kan op vele manieren. De invoering van de wet biedt nieuwe uitdagingen, nieuwe kansen, mogelijk ook een nieuwe rol. Daarop inspelen kost tijd. Er zijn allerlei mogelijkheden voor de diaconie om zich in te zetten op het terrein van de Wmo. Hieronder staan verschillende invalshoeken. Inspraak door de diaconie Vrijwel elke burgerlijke gemeente heeft inmiddels een Wmo-raad ingesteld. Deze raad vertegenwoordigt de maatschappelijke groepen in de samenleving die het meest direct met de wet te maken krijgen. De meeste Wmo-raden zijn tot stand gekomen als fusie van bestaande raden zoals senioren- en gehandicaptenraden. Deze groepen zijn, samen met mantelzorgers, chronisch zieken en vrijwilligers, inmiddels voldoende vertegenwoordigd in de Wmo-raden. Diaconieën doen nog lang niet overal mee in de Wmo-raden. Soms zijn kerken (via hun diaconie) rechtstreeks vertegenwoordigd doordat een lid namens de Raad van Kerken of een diaconaal platform zitting heeft. Maar het komt ook voor dat de kerken niet zijn gevraagd. In die gevallen is het zinvol als de diaconie contact opneemt met de burgerlijke gemeente om alsnog een zetel te krijgen in de Wmo-raad. Er zijn gemeenten waarbinnen de Wmoraden zijn onderverdeeld rond de verschillende prestatievelden. Zij hebben verschillende prestatieveleden geclusterd in afzonderlijke inspraakorganen. Zo heeft Leeuwarden vier aparte Wmo-adviesgroepen ingesteld, o.a. een rond de prestatievelden 7, 8 en 9 (grofweg gezegd: de doelgroepen die inloophuizen bezoeken). Wmo-cursus Kerk in Actie heeft een Wmo-cursus opgezet voor diakenen. Deze cursus wordt gegeven door het Protestants Centrum voor Toerusting en Educatie. Diaconieën kunnen de cursus ook in de regio aanvragen. Meer informatie: Diaconale kennis Diaconieën moeten keuzes maken. Het is onmogelijk om voor alle Wmo-doelgroepen activiteiten te ontwikkelen. Kerken hebben de opdracht om op te komen voor kwetsbare mensen. De diaconie richt zich van oudsher op personen en groepen in nood, op mensen die kampen met problemen op het gebied van eenzaamheid, armoede en vaak een combinatie van psychische problemen, verslaving en alles wat daarmee samenhangt. Dat gebeurt bijvoorbeeld via bezoekwerk, inloophuizen, voedselbanken, materiële hulpverlening, een diaconaal spreekuur en diaconale projecten. Diakenen hebben daarom direct contact met mensen die bij de officiële instanties soms niet in beeld zijn. Diakenen weten over het algemeen dan ook veel over noden en knelpunten bij kwetsbare groepen mensen. Deze contacten zijn van wezenlijk belang voor diakenen. Maar deze kennis kan nog verder worden ingezet. Aandachtspunt voor diaconieën Om groepen kwetsbare mensen verder te helpen, is nog iets meer nodig. Het beleid van de burgerlijke gemeente moet zoveel mogelijk worden aangescherpt met het oog op deze kwetsbare mensen. Het bundelen en doorgeven van diaconale kennis aan de burgerlijke overheid is een belangrijke nieuwe mogelijkheid voor diaconieën. Herman Noordegraaf (de protestantse hoogleraar diaconiewetenschappen in ons land) verwoordt het zo: De diaconale activiteiten van de kerken hebben een maatschappelijke betekenis waar de lokale politiek niet of nauwelijks weet van heeft. 18 Diakonia - april 2010

19 De kerken zouden dan ook meer bij de vorming en uitvoering van het beleid betrokken kunnen worden. De Wmo biedt hiervoor mogelijkheden. In veel gemeenten heeft de politiek echter een afstandelijke, afwachtende houding. Dat is niet nodig, want contact tussen overheid en kerk past in de principiële visie dat de overheid haar beleid samen met maatschappelijke organisaties ontwikkelt en uitvoert. Maar ook uit praktisch oogpunt is het niet verstandig de kerk links te laten liggen. Het klinkt eenvoudig, maar hoe doe je zoiets in de praktijk? Stel, de diaconie besluit meer naar buiten te treden. Om zich te presenteren als belangenbehartiger voor kwetsbare groepen of partner in de uitvoering van het beleid. Ik noem twee mogelijkheden. Wmo-diaken Die nieuwe rol en nieuwe diaconale activiteiten betekenen wennen, maar ook organiseren. De bereidheid is er, maar de factor tijd is moeilijker te vinden bij diakenen. Een mogelijkheid is om een diaken aan te wijzen die vrijgesteld wordt van alle andere taken om zich te kunnen richten op externe contacten. Meedraaien in een diaconaal platform of Wmo-raad doe je er namelijk niet zo maar even bij. Het vraagt om een serieuze tijdsinvestering. Zeker ook omdat het onderhouden van externe contacten om terugkoppeling vraagt naar de diaconie, én andersom. Want hoe kun je als diaconie meerwaarde hebben als de inhoud van het werk bij één diaken blijft, als er geen inhoudelijke afstemming plaatsvindt? De ervaringen die door zo n diaken worden opgedaan moeten daarom worden vertaald naar de visie van de diaconie, over de problemen in de samenleving. Hoe ziet de diaconie haar rol en bijdrage aan het welzijn van kwetsbare mensen? Vanuit zo n visie kan een Wmo-diaken het werk doen, gedragen door het beleid van de diaconie. De diaconie hoeft dit werk niet per se zelf te doen, maar kan ook gebruikmaken van gaven die in de gemeente voorhanden zijn, bij mannen en vrouwen, door diaconale contactpersonen aan te stellen, intern en extern. Dit geheel vraagt om afstemming en goede organisatie. Gavengericht werken en meer extern gericht zijn, kan dus prima samengaan. Diaconale activiteitenmonitor Laat zien wat de diaconie doet. Binnen Kerk in Actie is een nieuw instrument ontwikkeld om op eenvoudige wijze maatschappijgerichte diaconale activiteiten te inventariseren: de diaconale activiteitenmonitor. Deze monitor brengt allereerst de relatie tussen het diaconale werk en de Wmoprestatievelden in kaart. Daarmee krijgt de diaconie zelf een helder beeld over het bereik van haar diaconale inspanningen. Welke groepen bereikt de diaconie? Op welke wijze, met welke activiteiten? De uitkomsten van de monitor laten ook het effect zien van de eigen diaconale inspanningen. Dat betekent een hart onder de riem voor al die gemeenteleden, diakenen en vrijwilligers die zich jaar in jaar uit diaconaal inzetten. Eigentijdse invulling Misschien nog het belangrijkst is de mogelijkheid om de resultaten van de monitor te gebruiken in gesprek met externe partijen, zoals overheid, zorg- of welzijnsinstellingen. Zo zien ook zij wat de kerk al doet. Waar de kerk al aanvullend is in de zorg en andere ondersteuning. Het doel van zo n gesprek over de monitorresultaten is niet om die zorgtaken structureel over te nemen. Wél om duidelijk te maken welke mensen de diaconie bereikt die anders uit de boot vallen. Om te kunnen signaleren waar hiaten in beleid en zorgvoorzieningen zitten. Of om te signaleren waar de aanpak van bestaande professionele instellingen tekort schiet. Om vervolgens in gezamenlijkheid voorzieningen te kunnen bieden voor de meest kwetsbare groepen in onze samenleving. De kerk kan op deze wijze gesprekspartner en partner in de uitvoering zijn op het brede terrein van de Wmo-taken. En daarmee de haar historisch vertrouwde rol op eigentijdse wijze opnieuw lokaal op de kaart zetten. Pieternel Ermen is freelance projectmedewerker Kerk in Actie. Activiteitenmonitor De diaconale activiteitenmonitor - een computerprogramma - is vanaf 10 juni beschikbaar via Deze maand draaien verschillende diaconieën proef met de monitor, zodat het programma goed is afgestemd op zelfstandig gebruik door diaconieën. In het volgende nummer van Diakonia hierover meer. Diakonia - april

20 Collecte Esther: een ster in Congo Op zondag 13 juni collecteren we voor het werelddiaconaat. In Congo werkt AEPH, één van de vele partners van Kerk in Actie & ICCO die onze steun hard nodig hebben. In beeld is Esther, als verloskundige werkzaam bij deze partner. Haar naam betekent ster. En ze doet haar naam eer aan. De mensen in de regio Nselo in Congo zijn dol op haar. Toch leidt Esther geen glamorous bestaan. Haar leven is een gevecht tegen armoede en ziekte. Eén dag leven we mee met deze ster uur: Ik begin de dag met gebed, samen met mijn kinderen. Daarna doen we onze taak in en rond het huis. Ik haal met twee kinderen de dagvoorraad water bij de waterput, een kilometer buiten het dorp. Watertappunten De waterput is gebouwd door de organisatie AEPH, Action Evangile Promotion Humaine. Vrij vertaald: christelijke actie voor betere levensomstandigheden. AEPH doet aan plattelandsontwikkeling in de provincie Bas-Congo. Door het bouwen van watertappunten en sanitaire voorzieningen, maar ook door voorlichting te geven op het gebied van gezondheid en hygiëne. AEPH helpt gezinnen om samen te werken op het gebied van landbouw, de eerste voedingen inkomstenbron voor de arme bevolking uur: Te voet naar het ziekenhuis, waar ik werk als verloskundige. Ik let goed op signalen van ondervoeding, moeders en kinderen kunnen hiervan erg ziek worden. Tekst Jacomine Oosterhoff Foto Kerk in Actie Vandaag heb ik een paar gesprekken over geboortespreiding en hiv/aids. Dat vind ik mooi om te doen. Leven van 25 euro Op het terrein van gezondheid doet AEPH belangrijk werk. De organisatie leidt ge - zond heidswerkers op die voorlichting en eenvoudige medische hulp kunnen geven. In totaal heeft AEPH 350 gezondheidswerkers aan het werk in gezondheidscentra verspreid over de provincie. Esther is één van hen. Ze krijgt een vaste bijdrage van 14,50 euro per kwartaal. In het ziekenhuis verdient Esther ongeveer 25 euro per maand. De kosten voor levensonderhoud zijn net zo hoog als in Nederland uur: Aan het werk in de moestuin. Die tuin kost veel tijd. Maar ik heb hem nodig om elke maand weer rond te kunnen komen. Mijn hele gezin moet ervan eten uur: Vanavond heb ik dienst op het consultatiebureau in het gezondheidscentrum van AEPH. Ik weeg kleine kinderen en vertel de ouders meer over goede hygiëne en gezonde voeding. Misschien word ik nog opgeroepen voor een bevalling. Ik ben heel blij dat ik iets kan betekenen voor de mensen hier. Opbrengst diaconaatcollecten 2009 Net als andere jaren vroeg Kerk in Actie in 2009 tweemaal aandacht voor het diaconale werk in Nederland. In april stond de armoedeproblematiek centraal en in november het jeugddiaconaat. In 2009 hebben meer gemeenten gecollecteerd voor het Binnenlands Diaconaat dan in het jaar daaraan voorafgaand. Toch bleven de opbrengsten iets achter ten opzichte van de collecten in In 2009 bedroegen de bijdragen vanuit de gemeenten euro, terwijl dat het jaar ervoor euro was. Dit kan te maken hebben gehad met de instabiele financiële situatie en met teruglopend kerkbezoek, waarmee veel plaatselijke gemeenten geconfronteerd werden. Kerk in Actie is dankbaar voor de toegenomen betrokkenheid van diakenen en gemeenteleden bij het werk dat wij namens hen in Nederland verrichten. We hopen ook in 2010 te mogen rekenen op uw steun voor ons diaconale werk. AEPH wil het werk uitbreiden naar meer regio s in Congo. Daarom is de Werelddiaconaatcollecte op 13 juni hard nodig. Meer informatie en een PowerPointpresentatie over deze organisatie staat op Posters en collectefolders kunt u bestellen via of (030) Jacomine Oosterhoff, tekstschrijver bij Dirigo 20 Diakonia - april 2010

Iedereen moet kunnen meedoen

Iedereen moet kunnen meedoen Nieuwe wet voor maatschappelijke ondersteuning in uw gemeente Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport Inhoud 2 Voorwoord 5 Wat is de Wmo? 5 Waarom is de Wmo belangrijk? 9 Negen taken voor uw

Nadere informatie

Enquête armoedebestrijding

Enquête armoedebestrijding Enquête armoedebestrijding BIJ VOORKEUR VIA INTERNET: U kunt de vragenlijst via internet invullen. Ga naar www.knooppuntkerkenenarmoede.nl/armoedeonderzoek. Log in met het wachtwoord dat u heeft ontvangen

Nadere informatie

Welkom. in de PKN Gereformeerde Kerk Giessendam-Neder-Hardinxveld

Welkom. in de PKN Gereformeerde Kerk Giessendam-Neder-Hardinxveld Welkom in de PKN Gereformeerde Kerk Giessendam-Neder-Hardinxveld Welkom Welkom in de Gereformeerde Kerk Giessendam-Neder-Hardinxveld, aangesloten bij de Protestantse Kerk in Nederland. Wij zijn één van

Nadere informatie

Zondag 2 november, alle kerken 1 e collecte Najaarszendingsweek van Kerk in Actie met als thema : Geloof in Zambia! Vandaag collecteren we voor een

Zondag 2 november, alle kerken 1 e collecte Najaarszendingsweek van Kerk in Actie met als thema : Geloof in Zambia! Vandaag collecteren we voor een Zondag 2 november, alle kerken 1 e collecte Najaarszendingsweek van Kerk in Actie met als thema : Geloof in Zambia! Vandaag collecteren we voor een theologische universiteit in Zambia. De laatste jaren

Nadere informatie

Enquête armoedebestrijding

Enquête armoedebestrijding Enquête armoedebestrijding BIJ VOORKEUR VIA INTERNET: U kunt de vragenlijst via internet invullen. Ga naar www.knooppuntkerkenenarmoede.nl/armoedeonderzoek. Log in met het wachtwoord dat u heeft ontvangen

Nadere informatie

BELEIDSPLAN VAN HET COLLEGE VAN DIAKENEN VAN DE PROTESTANTSE GEMEENTE TE VOORBURG

BELEIDSPLAN VAN HET COLLEGE VAN DIAKENEN VAN DE PROTESTANTSE GEMEENTE TE VOORBURG BELEIDSPLAN VAN HET COLLEGE VAN DIAKENEN VAN DE PROTESTANTSE GEMEENTE TE VOORBURG Inleiding Dit beleidsplan maakt deel uit van het beleidsplan van de Protestantse Gemeente Voorburg 2013-2017 met het thema

Nadere informatie

ACTIVITEITENPLAN 2013 GEREFORMEERDE KERK GAMEREN-ZUILICHEM

ACTIVITEITENPLAN 2013 GEREFORMEERDE KERK GAMEREN-ZUILICHEM ACTIVITEITENPLAN 2013 GEREFORMEERDE KERK GAMEREN-ZUILICHEM Inleiding Op 14 maart 2012 is het beleidsplan 2012-2015 vastgesteld. In het beleidsplan is vastgelegd wat we als gemeente de komende jaren willen

Nadere informatie

Diaconaal Steunpunt. Per 1 januari is Derk Jan Poel met veel enthousiasme begonnen als opvolger van Dirk-Albert Prins.

Diaconaal Steunpunt. Per 1 januari is Derk Jan Poel met veel enthousiasme begonnen als opvolger van Dirk-Albert Prins. Rapportage werkzaamheden periode: September 2008 September 2009 Samenvatting Het Diaconaal Steunpunt (DS) zet zich in om het diaconaat van de GKv te stimuleren via het ondersteunen van de diaken. Met afgelopen

Nadere informatie

Goede vrijdag 2 april VBK, Marcuspassie, bij de uitgang een collecte voor de bestrijding van de onkosten.

Goede vrijdag 2 april VBK, Marcuspassie, bij de uitgang een collecte voor de bestrijding van de onkosten. Donderdag 2 april, witte donderdag OK/OHK, HA 1 e collecte: Voedselbank. De grondgedachte is helpen van mensen in nood en tegengaan van verspilling van goed voedsel. 2 e collecte: Gemeenteopbouw. Ter bevordering

Nadere informatie

Armoede in Nederland 2013

Armoede in Nederland 2013 Armoede in Nederland 2013 Onderzoek naar hulpverlening door diaconieën, parochiële caritas-instellingen en andere kerkelijke organisaties Onderzoek over 2012; vergelijking met 2009 Onderzoek uitgevoerd

Nadere informatie

Opvoeding & Ontwikkeling

Opvoeding & Ontwikkeling MEE Utrecht, Gooi & Vecht Ondersteuning bij leven met een beperking Opvoeding & Ontwikkeling Opvoeding & Ontwikkeling MEE is een organisatie voor iedereen met een beperking of chronische ziekte. MEE biedt

Nadere informatie

Daar kun je op verhaal komen

Daar kun je op verhaal komen Daar kun je op verhaal komen Daar kun je op verhaal komen De Protestantse Gemeente De Glind en Achterveld is een bijzondere gemeente, geworteld in Jeugd dorp De Glind. Naar het ideaal van ds. Rudolph is

Nadere informatie

Probleem? Geen probleem. Met de vaardigheden die Humanitas je aanreikt, verander je je leven. Helemaal zelf. En het mooie is: iedereen kan het.

Probleem? Geen probleem. Met de vaardigheden die Humanitas je aanreikt, verander je je leven. Helemaal zelf. En het mooie is: iedereen kan het. ONTMOET HUMANITAS Probleem? Geen probleem. Met de vaardigheden die Humanitas je aanreikt, verander je je leven. Helemaal zelf. En het mooie is: iedereen kan het. Zonder uitzondering. Lukt het je niet alleen,

Nadere informatie

Jaarverslag College van Diakenen 2013

Jaarverslag College van Diakenen 2013 Jaarverslag College van Diakenen 2013 Almere, augustus 2014 Inhoudsopgave Inleiding:... 3 Diakenen, vrijwilligers en beroepskracht:... 4 Noodfonds Gezamenlijke Kerken:... 4 Aantal geregistreerde aanvragen:...

Nadere informatie

Profielschets protestantse wijkgemeente Dubbeldam

Profielschets protestantse wijkgemeente Dubbeldam Profielschets protestantse wijkgemeente Dubbeldam Inleiding Met dit document wordt een indruk gegeven van de protestantse wijkgemeente Dubbeldam te Dordrecht. De wijkgemeente is een pluriforme gemeente

Nadere informatie

DIAKONALE NIEUWSBRIEF VOOR DE PCI S IN HET BISDOM HAARLEM

DIAKONALE NIEUWSBRIEF VOOR DE PCI S IN HET BISDOM HAARLEM DIAKONALE NIEUWSBRIEF VOOR DE PCI S IN HET BISDOM HAARLEM NUMMER 20, mei 2009 Voorwoord De familie Froger bij de voedselbank! En Echte Gooische Meiden leven van de bijstand! De eerste maanden van dit jaar

Nadere informatie

Zaterdag 2 februari 2013 (57e jaargang, nr. 2)

Zaterdag 2 februari 2013 (57e jaargang, nr. 2) Contactblad van de Protestantse Gemeente te Nigtevecht www.kerknigtevecht.nl Zaterdag 2 februari 2013 (57e jaargang, nr. 2) Zondag 3 februari 10.00 uur Ds. H. Eschbach, Terschuur Collecten : Evangelisch

Nadere informatie

Word een zorgzame kerk!

Word een zorgzame kerk! Word een zorgzame kerk! 1 Zorgzame Kerk wil waar maken waar de kerken voor staan, in de kerk én in de samenleving. Nederland verandert, de kerk verandert mee Nederland verandert. Van verzorgingsstaat wordt

Nadere informatie

Jaarverslag 2013. Stichting Los niños de Dios

Jaarverslag 2013. Stichting Los niños de Dios Jaarverslag 2013 Stichting Los niños de Dios Index: 1. Inleiding 2. Algemeen 3. Projecten a. Comedor b. Buitenactiviteiten c. Begeleiding verslaafden d. Auto/vervoer 4. Slot 1 1. Inleiding Beste lezer,

Nadere informatie

Nieuwsbrief SHIB september 2013

Nieuwsbrief SHIB september 2013 Nieuwsbrief SHIB september 2013 www.shib.nl info@shib.nl Postbus 250, 3770 AG Barneveld Bankrekening 1526.55.018 t.n.v. SHIB SHIB 10 jaar en meer Al eerder lieten we weten: SHIB bestaat dit jaar 10 jaar!

Nadere informatie

Alleen in Nisse is nog een zondagsschool, waar ook een paar kinderen uit 's-heer Abtskerke opzitten. We zijn blij dat er nog een zondagsschool is.

Alleen in Nisse is nog een zondagsschool, waar ook een paar kinderen uit 's-heer Abtskerke opzitten. We zijn blij dat er nog een zondagsschool is. BELEIDSPLAN NISSE EN S-HEER ABTSKERKE herziening beleidsplan 6 mei 2014 VOORAF: Dit beleidsplan is vooral een beschrijving van wat we als gemeenten doen en in ieder geval zo willen houden. Dat is niet

Nadere informatie

MaS-vacaturebank. Protestante Gemeente Vaassen

MaS-vacaturebank. Protestante Gemeente Vaassen MaS-vacaturebank Protestante Gemeente Vaassen Inleiding Hieronder is de maatschappelijke stagevacaturebank te vinden van de Protestante Gemeente Vaassen. De kerk is een bijzondere plek om je maatschappelijke

Nadere informatie

Iedereen heeft een verhaal

Iedereen heeft een verhaal informatie voor jongeren Iedereen heeft een verhaal > Goed om te weten als je tijdelijk naar JJC gaat Iedereen heeft een eigen verhaal. Veel verhalen gaan over waarom het niet allemaal gelopen is zoals

Nadere informatie

Natuurlijk... NUTH. NUTH... Natuurlijk DE WET MAATSCHAPPELIJKE ONDERSTEUNING (WMO)

Natuurlijk... NUTH. NUTH... Natuurlijk DE WET MAATSCHAPPELIJKE ONDERSTEUNING (WMO) DE WET MAATSCHAPPELIJKE ONDERSTEUNING (WMO) Natuurlijk... NUTH NUTH... Natuurlijk Gemeente Nuth - Deweverplein 1 - Postbus 22000-6360 AA Nuth - 045-5659100 - www.nuth.nl VOORWOORD wethouder J.J.C van den

Nadere informatie

WAAR KAN IK HULP VINDEN? Informatie over geestelijke gezondheidsproblemen

WAAR KAN IK HULP VINDEN? Informatie over geestelijke gezondheidsproblemen WAAR KAN IK HULP VINDEN? Informatie over geestelijke gezondheidsproblemen Tekst: Aziza Sbiti & Cha-Hsuan Liu Colofon: Deze brochure is totstandgekomen met hulp van het Inspraak Orgaan Chinezen. De inhoud

Nadere informatie

Vernieuwing van het missionaire kinderwerk (Keigave Dagen)

Vernieuwing van het missionaire kinderwerk (Keigave Dagen) Vernieuwing van het missionaire kinderwerk (Keigave Dagen) Waarom vernieuwing? De Keigave Dagen wordt in de huidige vorm reeds vele jaren uitgevoerd. Mede daardoor is het tijd voor een goede evaluatie

Nadere informatie

3. RSIN of fiscaal nummer: 001005649

3. RSIN of fiscaal nummer: 001005649 1. Formele naam kerkelijke gemeente Protestantse Gemeente te Haarlem De Protestantse Gemeente te Haarlem maakt deel uit van de Protestantse Kerk Nederland. 2. Onderdelen Protestantse Gemeente te Haarlem

Nadere informatie

Ondersteuning en hulp. in de gemeente Bunnik vanaf 1 januari 2015

Ondersteuning en hulp. in de gemeente Bunnik vanaf 1 januari 2015 Ondersteuning en hulp in de gemeente Bunnik vanaf 1 januari 2015 Voorwoord Dichtbij, bereikbaar en aanspreekbaar Het klinkt zo vanzelfsprekend en simpel: biedt mensen ondersteuning en hulp dichtbij, in

Nadere informatie

Nieuwsbrief nr. 3, september 2013. Hoge opkomst ontbijtbijeenkomsten Aalsmeer en Amstelveen

Nieuwsbrief nr. 3, september 2013. Hoge opkomst ontbijtbijeenkomsten Aalsmeer en Amstelveen Nieuwsbrief nr. 3, september 2013 Hoge opkomst ontbijtbijeenkomsten Aalsmeer en Amstelveen Amstelveen, donderdagochtend 29 augustus om 7.45 uur s ochtends op het plein voor het raadhuis. Een vriendelijk

Nadere informatie

Protestantse Gemeente te Hoogvliet. Protestantse Gemeente te Hoogvliet. Gemeente in de samenleving

Protestantse Gemeente te Hoogvliet. Protestantse Gemeente te Hoogvliet. Gemeente in de samenleving Protestantse Gemeente te Hoogvliet Protestantse Gemeente te Hoogvliet Gemeente in de samenleving Beleidsplan 2010-2013 INLEIDING De Protestantse Gemeente Hoogvliet heeft als kern de eredienst en is daarmee

Nadere informatie

Zoektocht. Directeur/bestuurder Socius

Zoektocht. Directeur/bestuurder Socius Is deze nieuwsbrief niet goed leesbaar, klik dan hier voor de webversie. Klik hier voor een PDF van de nieuwsbrief. Socius januari 2014 Zoektocht Op de drempel van 2014 kijk ik nog eens naar wat ons het

Nadere informatie

Diaconale Adventsactie 2012. Midden onder ons

Diaconale Adventsactie 2012. Midden onder ons Diaconale Adventsactie 2012 Midden onder ons Foto voorzijde: Midden onder ons: gevangen vreemdelingen op Schiphol Oost. De Diaconale Adventsactie van de lutherse gemeente Amsterdam loopt van 2 december

Nadere informatie

Inhoudsopgave. Inleiding

Inhoudsopgave. Inleiding Handboek Inhoudsopgave Inleiding... 1 Thema... 2 1. Aan de slag... 3 2. Waar beginnen?... 4 2.1 WANNEER?... 4 2.2 AANMELDEN ALS ORGANISATOR... 5 2.3 SAMENSTELLEN VAN EEN TEAM... 5 2.4 WAARVOOR MOETEN WE

Nadere informatie

JEUGDIGEN. Hulp na seksueel misbruik. vooruitkomen +

JEUGDIGEN. Hulp na seksueel misbruik. vooruitkomen + > vooruitkomen + Hulp na seksueel misbruik JEUGDIGEN Heb jij seksueel misbruik meegemaakt of iemand in jouw gezin, dan kan daarover praten helpen. Het kan voor jou erg verwarrend zijn hierover te praten,

Nadere informatie

ANBI gegevens gemeente

ANBI gegevens gemeente ANBI gegevens gemeente Algemene gegevens Protestantse Gemeente te, behorende tot de Protestantse Kerk Nederland. A. Algemene gegevens Protestantse Gemeente te Naam ANBI: Protestantse Gemeente te Telefoonnummer

Nadere informatie

Balanceren tussen hoop en wanhoop

Balanceren tussen hoop en wanhoop i n e vo or h a m Balanceren tussen hoop en wanhoop vo or a f In deze bijdrage staat het Leger des Heils centraal. Het Leger des Heils doet veel voor mensen, die te kampen hebben met chronische verslaving

Nadere informatie

9 WMO Wet Maatschappelijke Ondersteuning

9 WMO Wet Maatschappelijke Ondersteuning Over de auteur: Wicher Pattje Wicher Pattje is oud-wethouder van de gemeente Groningen en beleidsadviseur in de sociale sector, gericht op overheden en non-profit instellingen. Voor meer informatie: www.conjunct.nl.

Nadere informatie

Armoede & Veerkracht: Hoe vinden mensen met weinig geld hun weg?

Armoede & Veerkracht: Hoe vinden mensen met weinig geld hun weg? Armoede & Veerkracht: Hoe vinden mensen met weinig geld hun weg? Ruim 10% van de Nederlandse bevolking leeft in armoede. Ongeveer 7% van de kinderen in de provincie Groningen groeit op in een gezin dat

Nadere informatie

De Werk-Contacten-Bank!

De Werk-Contacten-Bank! De Werk-Contacten-Bank! Pag.: 1. Algemene informatie 1 2. Actuele vraag werkzoekenden 3 3. Actueel aanbod werkgevers 4 4. (In het) nieuws 5 1 ALGEMENE INFORMATIE Het idee Binnen de Diaconie is rond juni/juli

Nadere informatie

PROTOCOL INDIVIDUELE FINANCIËLE HULPVRAGEN COLLEGE VAN DIAKENEN (CVD) PROTESTANTSE GEMEENTE HOORN ZWAAG BLOKKER (PGHZB)

PROTOCOL INDIVIDUELE FINANCIËLE HULPVRAGEN COLLEGE VAN DIAKENEN (CVD) PROTESTANTSE GEMEENTE HOORN ZWAAG BLOKKER (PGHZB) 1. Achtergrond en doelstelling Het CvD van de Protestantse gemeente HZB wil dichtbij mensen in moeilijkheden staan. Zij doet dit vanuit haar Bijbelse opdracht. Het CvD steunt financieel als er geen andere

Nadere informatie

Wet Maatschappelijke Ondersteuning ( Wmo) Wmo-raad Westland

Wet Maatschappelijke Ondersteuning ( Wmo) Wmo-raad Westland Wet Maatschappelijke Ondersteuning ( Wmo) Wmo-raad Westland Wmo Wie of wat is de Wmo? Wet maatschappelijke ondersteuning. Deze wet is op 1 januari 2007 ingevoerd. - Zorgt ervoor dat iedereen zo lang mogelijk

Nadere informatie

Op weg met Jezus. eerste communieproject. Hoofdstuk 5 Bidden. H. Theobaldusparochie, Overloon

Op weg met Jezus. eerste communieproject. Hoofdstuk 5 Bidden. H. Theobaldusparochie, Overloon Op weg met Jezus eerste communieproject H. Theobaldusparochie, Overloon Hoofdstuk 5 Bidden Eerste communieproject "Op weg met Jezus" hoofdstuk 5 blz. 1 Joris is vader aan het helpen in de tuin. Ze zijn

Nadere informatie

JIJ EN HET ONDERSTEUNINGS CENTRUM JEUGDZORG

JIJ EN HET ONDERSTEUNINGS CENTRUM JEUGDZORG JIJ EN HET ONDERSTEUNINGS CENTRUM JEUGDZORG 2 JIJ EN HET ONDERSTEUNINGSCENTRUM JEUGDZORG / 3 INLEI DING In deze brochure vind je informatie over het Ondersteuningscentrum jeugdzorg. We leggen uit wat het

Nadere informatie

Jaarverslag Fountains of Joy 2014.

Jaarverslag Fountains of Joy 2014. Jaarverslag Fountains of Joy 2014. In april 2014 hebben Erik en Esther Nagtegaal Stichting Fountains of Joy opgericht, met het doel aan de wereld het evangelie van Jezus te verkondigen en zorg te dragen

Nadere informatie

Joweria staat hier voor een muurschildering die de kinderen van KAYDA samen gemaakt hebben op een van de muren.

Joweria staat hier voor een muurschildering die de kinderen van KAYDA samen gemaakt hebben op een van de muren. Joweria Shadia, 11 jaar oud Ik ontmoette Joweria in augustus 2010 bij de organisatie Katwe Youth Development Association of te wel KAYDA, een partner organisatie van het programma Kinderen in de Knel van

Nadere informatie

Geloof in de kracht van delen

Geloof in de kracht van delen 120 e Landelijke Diaconale Dag 21 november 2015 Geloof in de kracht van delen Geloof in de kracht van delen 120 e Landelijke Diaconale Dag Kerk in Actie nodigt u uit op 21 november 2015 Jaarbeurs Beatrixtheater

Nadere informatie

Samen eenzaam. Frida den Hollander

Samen eenzaam. Frida den Hollander Samen eenzaam Samen eenzaam Frida den Hollander Tweede editie Schrijver: Frida den Hollander Coverontwerp: Koos den Hollander Correctie: Koos den Hollander ISBN:9789402122442 Inhoud Inleiding 1 Ik ben

Nadere informatie

Beleidsplan SchuldHulpMaatje Zoetermeer 2013-2015

Beleidsplan SchuldHulpMaatje Zoetermeer 2013-2015 Beleidsplan SchuldHulpMaatje Zoetermeer 2013-2015 Voorwoord Een belangrijke kerkelijke/diaconale missie luidt: helpen wie geen helper heeft. Naast de reeds eeuwenoude diaconale hulpverlening aan gezinnen

Nadere informatie

Beleidsplan College van Diakenen. Versie: 5 april 2016

Beleidsplan College van Diakenen. Versie: 5 april 2016 Beleidsplan College van Diakenen. Versie: 5 april 2016 1. Inleiding. Dit is het beleidsplan voor 2016-2020 van het College van Diakenen van de Protestantse Gemeente van Bussum. Het plan vormt een richtlijn

Nadere informatie

Gezinspsychiatrie in Beilen

Gezinspsychiatrie in Beilen informatie voor kinderen Gezinspsychiatrie in Beilen Dagbehandeling, kliniek en centrum voor gezinshereniging www.ggzdrenthe.nl Met het hele gezin in behandeling Jouw gezin komt misschien in behandeling

Nadere informatie

llochtone meiden en vrouwen in-zicht

llochtone meiden en vrouwen in-zicht 2010 PROJECTEN Nieuwsbrief INHOUD Allochtone meiden & vrouwen in-zicht (Vervolg project) Kinderen aan zet (Onderzoek naar de gevolgen voor kinderen van het hebben van een moeder die seksueel misbruikt

Nadere informatie

Aanmelden. informatie over hoe wij jou helpen naar een leven zonder verslavende middelen

Aanmelden. informatie over hoe wij jou helpen naar een leven zonder verslavende middelen Aanmelden informatie over hoe wij jou helpen naar een leven zonder verslavende middelen Vind je dat je in het weekend te veel coke, speed of xtc gebruikt? Heb je weer geblowd of gedronken, terwijl je dat

Nadere informatie

Samen voor een sociale stad

Samen voor een sociale stad Samen voor een sociale stad 2015-2018 Samen werken we aan een sociaal en leefbaar Almere waar iedereen naar vermogen meedoet 2015 Visie VMCA 2015 1 Almere in beweging We staan in Almere voor de uitdaging

Nadere informatie

Orde van dienst voor de viering van zondag 15 april 2012. Wijkgemeente Ambacht-Oost in de Bethelkerk

Orde van dienst voor de viering van zondag 15 april 2012. Wijkgemeente Ambacht-Oost in de Bethelkerk Orde van dienst voor de viering van zondag 15 april 2012 Wijkgemeente Ambacht-Oost in de Bethelkerk Hendrick ter Brugghen (1588-1629): De Ongelovige Thomas voorganger orgel : dhr. Rob van Herwaarden :

Nadere informatie

PAROCHIËLE CARITAS INSTELLING ALMERE

PAROCHIËLE CARITAS INSTELLING ALMERE BELEIDSPLAN 2015-2016 PAROCHIËLE CARITAS INSTELLING ALMERE Sint Bonifatiusparochie Almere Preambule Het beleidsplan 2011 2016 van de PAROCHIËLE Caritasinstelling Almere -Stad is naar aanleiding van de

Nadere informatie

Naar een beleidsplan voor de PG Lemmer

Naar een beleidsplan voor de PG Lemmer Naar een beleidsplan voor de PG Lemmer Inleiding In de komende maanden willen we als kerkenraad een beleidsplan opstellen voor de komende vijf jaar. Iedereen die op dit moment op de één of andere manier

Nadere informatie

Denk jij dat je. vastloopt tijdens. je studie?

Denk jij dat je. vastloopt tijdens. je studie? Denk jij dat je vastloopt tijdens je studie? Soms loopt het leven niet zoals jij zou willen. Misschien ben je somber, twijfel je erover wie je bent, loopt het niet zo met contacten of worstel je met je

Nadere informatie

Transparantieverslag Christelijke Gereformeerde Kerk Dordrecht-Centrum

Transparantieverslag Christelijke Gereformeerde Kerk Dordrecht-Centrum Transparantieverslag Christelijke Gereformeerde Kerk Dordrecht-Centrum A. Algemene gegevens Naam ANBI: Christelijke Gereformeerde kerk te Dordrecht-Centrum Telefoonnummer (facultatief): 078-6133403 RSIN/Fiscaal

Nadere informatie

Profielschets. van de te beroepen Predikant(e) Protestantse Gemeente De Hoeksteen. te Schoonhoven en Willige Langerak

Profielschets. van de te beroepen Predikant(e) Protestantse Gemeente De Hoeksteen. te Schoonhoven en Willige Langerak Profielschets van de te beroepen Predikant(e) Protestantse Gemeente De Hoeksteen te Schoonhoven en Willige Langerak Beknopt profiel van de burgerlijke gemeente Schoonhoven De historische stad Schoonhoven

Nadere informatie

Jaarverslag College van Diakenen 2014

Jaarverslag College van Diakenen 2014 Jaarverslag College van Diakenen 2014 Almere, april 2015 Inhoudsopgave Inleiding... 3 Diakenen, vrijwilligers en beroepskrachten... 4 Noodfonds Gezamenlijke Kerken... 4 Aantal geregistreerde aanvragen...

Nadere informatie

ds. Huib Klijn Mensen van de weg gemeentewerkboek

ds. Huib Klijn Mensen van de weg gemeentewerkboek ds. Huib Klijn Mensen van de weg gemeentewerkboek waar dit boek over gaat De eerste stap Mensen van de weg bevat werkvormen voor een compleet seizoen kerkenwerk Deze Cd-rom biedt materiaal aan voor het

Nadere informatie

Wat is op deze vragen jullie antwoord? (antwoord)

Wat is op deze vragen jullie antwoord? (antwoord) Inleiding De kerkenraad heeft u tot twee keer toe bekend gemaakt dat een aantal broers benoemd is tot ouderling en diaken van onze gemeente. Het zijn (namen). Daarmee is ook ruimte gegeven om eventueel

Nadere informatie

ANBI- gegevens van de diaconie behorende tot de Protestantse Kerk in Zwartebroek.

ANBI- gegevens van de diaconie behorende tot de Protestantse Kerk in Zwartebroek. ANBI- gegevens van de diaconie behorende tot de Protestantse Kerk in Zwartebroek. A. Algemene gegevens. Naam ANBI: Telefoonnummer (facultatief): RSIN/Fiscaal nummer: Website adres: E-mail: Adres: Postcode:

Nadere informatie

Inzamelingen in de maand november 2015. Fair Climate (2% fonds). 1 Najaarszendingsweek.

Inzamelingen in de maand november 2015. Fair Climate (2% fonds). 1 Najaarszendingsweek. Inzamelingen in de maand november 2015. Datum 1e inzameling 1 Najaarszendingsweek. Vandaag reizen we voor de collecte naar het verre oosten, naar Thailand. Slechts 1 procent van de Thaise bevolking is

Nadere informatie

LES 4. Handelingen 12:1-19; Van Jeruzalem tot Rome: Verlost uit de gevangenis blz.109-116

LES 4. Handelingen 12:1-19; Van Jeruzalem tot Rome: Verlost uit de gevangenis blz.109-116 LES 4 Handelingen 12:1-19; Van Jeruzalem tot Rome: Verlost uit de gevangenis blz.109-116 De boodschap God hoort en verhoort onze gebeden voor elkaar. Leertekst: Terwijl Petrus onder zware bewaking zat

Nadere informatie

Verslag basiscursus Wmo d.d. 12 april 2013 LSR in (Utrecht)

Verslag basiscursus Wmo d.d. 12 april 2013 LSR in (Utrecht) Verslag basiscursus Wmo d.d. 12 april 2013 LSR in (Utrecht) De vier cursisten, die aanwezig waren, begonnen zich aan elkaar voor te stellen onder leiding van de cursusleidster. Van de vier cursisten waren

Nadere informatie

Voor hetzelfde geld geeft u meer Steun uw kerk met een periodieke gift

Voor hetzelfde geld geeft u meer Steun uw kerk met een periodieke gift Voor hetzelfde geld geeft u meer Steun uw kerk met een periodieke gift Steunt u uw plaatselijke gemeente met een kerkelijke bijdrage, bijvoorbeeld via Kerkbalans? Geeft u uw diaconie geregeld een gift?

Nadere informatie

Beleidsplan Hervormde Gemeente. s Grevelduin- en Vrijhoeve-Capelle 2014-2018

Beleidsplan Hervormde Gemeente. s Grevelduin- en Vrijhoeve-Capelle 2014-2018 Beleidsplan Hervormde Gemeente s Grevelduin- en Vrijhoeve-Capelle 2014-2018 Preambule op basis van het Convenant Algemeen De Hervormde Gemeente van s Grevelduin- en Vrijhoeve-Capelle vormt een gemeenschap,

Nadere informatie

handreiking om de kerkdienst te volgen

handreiking om de kerkdienst te volgen Uitgave: oktober 2006 Evangelisatiecommissie Chr. Geref. Kerk De Zaaier Foto s: Jaco Reijgersberg Als pdf te downloaden van www.cgkdezaaier.nl handreiking om de kerkdienst te volgen Inhoudsopgave Welkom

Nadere informatie

Marcus 10,13-16 - Kleine en grote kinderen: iedereen is welkom bij Jezus

Marcus 10,13-16 - Kleine en grote kinderen: iedereen is welkom bij Jezus Marcus 10,13-16 - Kleine en grote kinderen: iedereen is welkom bij Jezus Gezinsdienst Liturgie Welkom en mededelingen Voorzang: - Gezang 132 - Opwekking 461 - Gezang 146 Stil gebed Votum / groet Zingen:

Nadere informatie

nieuwe media battle succes op social media tlekkerst restauratief

nieuwe media battle succes op social media tlekkerst restauratief 48 Sushi nieuwe media battle succes op social media tlekkerst restauratief 49 Een rood-actie, een sushibattle - zomaar enkele succesvolle socialmedia-acties van Japas in Ermelo. De tijd van strooien met

Nadere informatie

Boekje over de kerk. voor kinderen van ca. 4 10 jaar gemaakt door de jongste catechisatiegroep

Boekje over de kerk. voor kinderen van ca. 4 10 jaar gemaakt door de jongste catechisatiegroep Boekje over de kerk voor kinderen van ca. 4 10 jaar gemaakt door de jongste catechisatiegroep Over dit boekje Wij hebben op catechisatie wat geleerd over de kerk. Daar willen we je wat over vertellen.

Nadere informatie

informatieboekje zondagsschool God zij met ons

informatieboekje zondagsschool God zij met ons informatieboekje zondagsschool God zij met ons Index Inleiding Doel van de zondagsschool Immanuël Stukje historie Wat doen we zondagmorgen Leiding Materiaal keuze Activiteiten Inleiding Voor u ligt het

Nadere informatie

Protestantse Gemeente Middelburg.

Protestantse Gemeente Middelburg. 1 Beleidsplan scribaat: A.L.Gideonse-Dekker Seissingel 42 4334 AA Middelburg tel. 0118-611940 e-mail: sfgideonse@zeelandnet.nl Centrale Diaconie Protestantse Gemeente Middelburg. 2013-2017. 1 2 Inhoud

Nadere informatie

vrijvanschuld Diaconale cursus Schuldhulppreventie

vrijvanschuld Diaconale cursus Schuldhulppreventie vrijvanschuld Diaconale cursus Schuldhulppreventie Inleiding Het aantal huishoudens met schulden is vorig jaar fors gestegen. In 2010 meldden zich 80.000 huishoudens bij de schuldhulpverlening, ruim 25.000

Nadere informatie

Protestantse Gemeente Lichtenvoorde

Protestantse Gemeente Lichtenvoorde Protestantse Gemeente Lichtenvoorde Jaarwerkplan voor kerkenraad, predikant en kerkelijk werker voor 2015 I. Procedure 1. Dit Jaarwerkplan is een afgeleide van het (meerjarig) beleidsplan van onze kerkelijke

Nadere informatie

Diaconie van de Protestantse Gemeente te Rijswijk. www.protestantsrijswijk.com

Diaconie van de Protestantse Gemeente te Rijswijk. www.protestantsrijswijk.com DIACONIE PROTESTANTSE GEMEENTE RIJSWIJK A. Algemene gegevens. Naam ANBI: Diaconie van de Protestantse Gemeente te Rijswijk RSIN/Fiscaal nummer: Website adres: 823899081 www.protestantsrijswijk.com E-mail:

Nadere informatie

Wat is een kerkdienst?

Wat is een kerkdienst? Inhoudsopgave Welkom...3 Wat is een kerkdienst?... 4 Liturgie...5 Schema liturgie... 6 Begrippen... 8 Ruimte voor uw aantekeningen... 9 Contact...10 Routebeschrijving... 11 2 Welkom Allereerst hartelijk

Nadere informatie

Nieuwsbrief Odensehuis Hoeksche Waard no.3. 1 e kwartaal 2015. Inleiding

Nieuwsbrief Odensehuis Hoeksche Waard no.3. 1 e kwartaal 2015. Inleiding Nieuwsbrief Odensehuis Hoeksche Waard no.3. 1 e kwartaal 2015 Inleiding Over 3 maanden is het Odensehuis al weer een jaar open. We beginnen goed op gang te komen. Het is duidelijk dat er behoefte is aan

Nadere informatie

Terugblik en Toekomst. 18 april 2012

Terugblik en Toekomst. 18 april 2012 Terugblik en Toekomst 18 april 2012 De GEMEENTE van Wijhe Gemeente God, Jezus, HGeest, Bijbel Samenleving: dorp, verenigingen, werk, school, geboorte, dood, ziekte, feesten Kerntaken Gemeente Vieren Pastoraat

Nadere informatie

INFORMATIEPAKKET. voor dienstverleners met betrekking tot de marktverkenning van de gemeente Leeuwarden binnen het Sociaal Domein

INFORMATIEPAKKET. voor dienstverleners met betrekking tot de marktverkenning van de gemeente Leeuwarden binnen het Sociaal Domein INFORMATIEPAKKET voor dienstverleners met betrekking tot de marktverkenning van de gemeente Leeuwarden binnen het Sociaal Domein Gemeente Leeuwarden Maart 2014 Blad 2 Blad 3 Algemene informatie Deze informatie

Nadere informatie

met de wmo doet iedereen gewoon mee

met de wmo doet iedereen gewoon mee De Wet maatschappelijke ondersteuning eenvoudig verteld Dit boekje met informatie over de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) legt de belangrijkste onderdelen van de Wmo uit. Wilt u meer weten over

Nadere informatie

Iedereen heeft een eigen verhaal

Iedereen heeft een eigen verhaal informatie voor ouders Iedereen heeft een eigen verhaal > Goed om te weten als uw kind tijdelijk bij JJC verblijft Uw zoon of dochter gaat tijdelijk naar JJC in Den Haag. Wij gaan uw kind intensief begeleiden

Nadere informatie

Matteüs 25:1-13 - Gezinsdienst: Wachten duurt lang!

Matteüs 25:1-13 - Gezinsdienst: Wachten duurt lang! Matteüs 25:1-13 - Gezinsdienst: Wachten duurt lang! Liturgie Zingen: -Opwekking 654 Dank U voor deze nieuwe dag -Zoek eerst het Koninkrijk van God -Weet je waar het hemels koninkrijk op lijkt (Elly en

Nadere informatie

Nieuwsbrief Maart 2010 Nr. 1, Jaargang 3

Nieuwsbrief Maart 2010 Nr. 1, Jaargang 3 Centrum voor Jeugd en gezin Amersfoort Nieuwsbrief Maart 2010 Nr. 1, Jaargang 3 In deze nieuwsbrief Integrale Vroeghulp Utrecht Integrale Vroeghulp Utrecht Ouders worden betrokken bij het plan voor hun

Nadere informatie

Ruth 1 - God gaat altijd met je mee!

Ruth 1 - God gaat altijd met je mee! Ruth 1 - God gaat altijd met je mee! Gezinsdienst en Doop Norah Maaike Kloeze Liturgie Welkom Eerste adventskaars aansteken plus gedichtje Zingen 1. Groot en machtig is Hij (Opwekking 387) 2. God kent

Nadere informatie

Raad van Kerken Conferentie Nieuwe Krachten met Kerk en Stage. Diaconaal leren Wanneer wijkt de duisternis voor het licht?

Raad van Kerken Conferentie Nieuwe Krachten met Kerk en Stage. Diaconaal leren Wanneer wijkt de duisternis voor het licht? Raad van Kerken Conferentie Nieuwe Krachten met Kerk en Stage 14 mei 2014 Herman Noordegraaf Diaconaal leren Wanneer wijkt de duisternis voor het licht? Ter inleiding van deze conferentie wil ik enige

Nadere informatie

DIACONIE PROTESTANTSE GEMEENTE HAULERWIJK WASKEMEER CONCEPT BELEIDSPLAN 2015 2020

DIACONIE PROTESTANTSE GEMEENTE HAULERWIJK WASKEMEER CONCEPT BELEIDSPLAN 2015 2020 DIACONIE PROTESTANTSE GEMEENTE HAULERWIJK WASKEMEER CONCEPT BELEIDSPLAN 2015 2020 Nov 2015 Inleiding: Een bekende uitspraak, betreffende het diaconaat is wel: Als de kerk de vrucht is, is het diaconaat

Nadere informatie

Sterdienst 8 februari 2015 Oosterkerk: Thema: Mag ik mij even voorstellen, n.a.v. Lukas 19, 1 10 Jezus en Zacheus. Ds.

Sterdienst 8 februari 2015 Oosterkerk: Thema: Mag ik mij even voorstellen, n.a.v. Lukas 19, 1 10 Jezus en Zacheus. Ds. Sterdienst 8 februari 2015 Oosterkerk: Thema: Mag ik mij even voorstellen, n.a.v. Lukas 19, 1 10 Jezus en Zacheus. Ds. Evert Jan Hefting Mag ik me even voorstellen? Mijn naam is Zacheüs, oppertollenaar

Nadere informatie

BELEIDSPLAN van de Goede Herderkerk Epe 1. GEMEENTE ZIJN 2. GEMEENTE OPBOUW 3. DIACONAAT 4. JEUGDZAKEN 5. KERKRENTMEESTERLIJKE ZAKEN

BELEIDSPLAN van de Goede Herderkerk Epe 1. GEMEENTE ZIJN 2. GEMEENTE OPBOUW 3. DIACONAAT 4. JEUGDZAKEN 5. KERKRENTMEESTERLIJKE ZAKEN BELEIDSPLAN van de Goede Herderkerk Epe 1. GEMEENTE ZIJN 2. GEMEENTE OPBOUW 3. DIACONAAT 4. JEUGDZAKEN 5. KERKRENTMEESTERLIJKE ZAKEN 1. DE GOEDE HERDERKERK De Goede Herderkerk van Epe is een hervormde

Nadere informatie

Korte kennismaking met elkaar Presentatie project Schuldhulpmaatje Koffie/thee Gelegenheid tot stellen van vragen

Korte kennismaking met elkaar Presentatie project Schuldhulpmaatje Koffie/thee Gelegenheid tot stellen van vragen 1 2 Agenda Korte kennismaking met elkaar Presentatie project Schuldhulpmaatje Koffie/thee Gelegenheid tot stellen van vragen Deze presentatie kan worden gedownload op www.isfdelft/nl op de pagina downloads

Nadere informatie

STICHTING DIACONAAL CENTRUM VOOR HET GEVANGENISPASTORAAT. BELEIDSPLAN Van het diaconaal centrum voor het gevangenispastoraat Voor de periode 2014-2016

STICHTING DIACONAAL CENTRUM VOOR HET GEVANGENISPASTORAAT. BELEIDSPLAN Van het diaconaal centrum voor het gevangenispastoraat Voor de periode 2014-2016 STICHTING DIACONAAL CENTRUM VOOR HET GEVANGENISPASTORAAT BELEIDSPLAN Van het diaconaal centrum voor het gevangenispastoraat Voor de periode 2014-2016 Inleiding: De Stichting Diaconaal Centrum voor het

Nadere informatie

In de Apostolische Geloofsbelijdenis worden de hoofdzaken van het christelijk geloof kort samengevat.

In de Apostolische Geloofsbelijdenis worden de hoofdzaken van het christelijk geloof kort samengevat. BELEIDSPLAN PROTESTANTSE KERK OLDELAMER/OLDETRIJNE VISIE Wij zien onze gemeente als een huis waarvan de deuren wijd open staan naar buiten toe. Het is ons streven om als gemeente in de wereld te staan

Nadere informatie

Rapportage Huisbezoek Allochtone Ouderen 60+ 2010-2012

Rapportage Huisbezoek Allochtone Ouderen 60+ 2010-2012 Rapportage Huisbezoek Allochtone Ouderen 60+ 2010-2012 Almelo, juli 2012 Rapportage Huisbezoek Allochtone Ouderen 60+ 2010-2012 In 2006 is Scoop gestart met het bezoeken van 75-plussers in de gemeente

Nadere informatie

Ben jij een kind van gescheiden ouders? Dit werkboekje is speciaal voor jou!

Ben jij een kind van gescheiden ouders? Dit werkboekje is speciaal voor jou! Hallo Ben jij een kind van gescheiden ouders? Dit werkboekje is speciaal voor jou Als je ouders uit elkaar zijn kan dat lastig en verdrietig zijn. Misschien ben je er boos over of denk je dat het jouw

Nadere informatie

Nieuwsbrief Hart voor Hongarije 2015 5 e jaargang nummer 3

Nieuwsbrief Hart voor Hongarije 2015 5 e jaargang nummer 3 Bij deze weer een nieuwe nieuwsbrief. Eens per kwartaal proberen wij u met een nieuwsbrief op de hoogte te houden van alle ontwikkelingen. We wensen u veel leesplezier. Vanuit Hongarije Kledingbeurs Vlak

Nadere informatie

Inleiding door de burgemeester

Inleiding door de burgemeester Toespraken ter gelegenheid van de uitreiking van Koninklijke Onderscheidingen bij de Algemene Gelegenheid van 2012 (vrijdag 27 april 2012, in de Raadzaal van het gemeentehuis van Soest), uitgesproken door

Nadere informatie

JAAROVERZICHT STICHTING VRIENDEN VAN VLUCHTELINGENWERK RIJSWIJK, NOODFONDS 2010 2011

JAAROVERZICHT STICHTING VRIENDEN VAN VLUCHTELINGENWERK RIJSWIJK, NOODFONDS 2010 2011 JAAROVERZICHT STICHTING VRIENDEN VAN VLUCHTELINGENWERK RIJSWIJK, NOODFONDS 2010 2011 Inleiding VluchtelingenWerk Rijswijk beheert al sinds jaren een Noodfonds, gevoed door donateurs (particulieren, bedrijven

Nadere informatie

Contactpersoon voor informatie Gerard de Boer, 058-2664184, inja.gerard@tiscali.nl

Contactpersoon voor informatie Gerard de Boer, 058-2664184, inja.gerard@tiscali.nl De werkgroep Zieken & Ouderen zoekt bezoekers oudere, zieke of eenzame mensen bezoeken, ongeveer eens per maand * tussen 30 en 70 jaar jong *goede contactuele eigenschappen * een luisterend oor (dat ook

Nadere informatie

De Werk-Contacten-Bank!

De Werk-Contacten-Bank! De Werk-Contacten-Bank! Pag.: 1. Algemene informatie 1 2. Actuele vraag werkzoekenden 3 3. Actueel aanbod werkgevers 4 4. (In het) nieuws 4 1 ALGEMENE INFORMATIE Het idee Binnen de Diaconie is rond juni/juli

Nadere informatie