LOKALE EN PROVINCIALE VERKIEZINGEN 2012

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "LOKALE EN PROVINCIALE VERKIEZINGEN 2012"

Transcriptie

1 LOKALE EN PROVINCIALE VERKIEZINGEN 2012 Actualiteit ORIËNTEREN De slimste kiezer. Los de verschillende puzzels op en maak kennis met de verschillende politieke partijen in België. In deze fotopuzzel zie je 12 politieke figuren van 3 politieke partijen. Welke foto s horen samen? Noteer de 3 politieke partijen Foto...,...,... en... horen samen. Partij: Foto...,...,... en... horen samen. Partij: Foto...,...,... en... horen samen. Partij:... partij Houd folders en krantenartikels over de verkiezingen goed bij in een apart mapje. ECOLO In de volgende puzzel ontdek je nog drie andere politieke partijen. Partij:... Partij:... Partij:... Grootste partij in 2010 extreem rechts milieu vroeger Vlaams Blok Bart De Wever Zoek op welke politieke partijen er opkomen in jouw gemeente. Noteer hier onder de verschillen de partijen. Wat stel je vast? 1

2 1 OP WIE KUN JE STEMMEN? Bij het maken van de oefening op de oriënteringspagina maakte je kennis met de politieke partijen in Vlaanderen. Elke partij heeft een eigen programma en legt haar eigen accenten. Op welke manier(en) kan een partij haar programma duidelijk maken aan de kiezer? campagne Reclame maken voor een persoon of partij net voor een verkiezing noemen we campagne voeren. Op zaterdag 14 juli 2012, precies drie maanden voor de lokale en provinciale verkiezingen, gaat de sperperiode voor de verkiezingen in. Dat betekent dat partijen, lijsten en kandidaten zich aan bepaalde regels moeten houden bij het campagnevoeren. Vlaams minister van Binnenlands Bestuur Geert Bourgeois roept alle deelnemers aan de verkiezingen op om de regels rond de sperperiode in acht te nemen. Hij herinnert daarbij zelf aan de voornaamste richtlijnen. Zo mogen de uitgaven voor verkiezingspropaganda bepaalde maximumbedragen niet overschrijden. Die maximumbedragen zijn van het aantal ingeschreven kiezers per gemeente. Daarnaast mogen kandidaten, lijsten en partijen tijdens de sperperiode ook geen geschenken of gadgets verkopen of verspreiden, geen gebruik maken van commerciële reclameborden of geen gebruik maken van niet- commerciële reclameborden of die groter zijn dan vier vierkante meter en geen gebruik maken van reclamespots op radio, televisie en in bioscopen. Dergelijke beperkingen in campagnemiddelen en uitgaven zijn er om de lokale democratie te versterken. Bron: De Standaard 13 juli 2012 Op 14 oktober 2012 gaan we met zijn allen naar de stembus om de lokale besturen en de provincieraadsleden te kiezen. We doen dit om de 6 jaar. Zoek op hoeveel gemeenten en hoeveel provincies er in België zijn. Aantal gemeenten:... Aantal provincies:... Kleef hieronder een aantal foto s van kandidaten die bij jou opkomen voor de lokale en provinciale verkiezingen. Kandidaat voor de lokale verkiezingen in... Kandidaat voor de provincie... 2

3 België heeft een ingewikkelde staatsstructuur. Zo zijn er niet alleen de lokale en provinciale verkiezingen, maar heb je ook federale, regionale en Europese verkiezingen. Wanneer vonden de laatste Regionale verkiezingen plaats?... Wanneer vonden de laatste Federale verkiezingen plaats?... Wanneer vonden de laatste Europese verkiezingen plaats?... In onderstaande jaartalkalender kun je de volgende verkiezingen plannen. Kleur het hokje van het jaartal in de juiste kleur. De jaartallen voor de lokale en provinciale verkiezingen werd al ingekleurd. Wanneer er twee kleuren nodig zijn, kun je arceren. Vul ook in om de hoeveel jaar er zulke verkiezingen zijn lokale en provinciale verkiezingen (om de 6 jaar) regionale verkiezingen (om de... jaar) federale verkiezingen (om de... jaar) Europese verkiezingen (om de... jaar) 2 Een geldige stem uitbrengen! Als je je kunt vinden in het programma van een partij of de onderwerpen waarvoor een politieke persoon staat, dan kun je op de dag van de verkiezingen daarvoor jouw stem uitbrengen. Je moet natuurlijk wel geldig stemmen.in de kieswet staat duidelijk wanneer een stem geldig is of niet. BASISPRINCIPES OM GELDIG TE STEMMEN Een kiezer kan een stem uitbrengen op een lijst, op één of meer personen, tegelijkertijd op één lijst en één of meer personen. Alle stemmen die men uitbrengt moeten binnen dezelfde lijst vallen. Het stembiljet voor de lokale verkiezingen is wit, dat voor de provinciale verkiezingen groen. We zetten de verschillende mogelijkheden hieronder op een rijtje. Stem het liefst geldig. Uiteindelijk zullen de politici ons straks vertegenwoordigen. 3

4 lijststem kopstem naamstem blanco stem ongeldig stemmen Een lijststem of kopstem is een stem bovenaan een lijst uitgebracht. Daarbij ga je akkoord met het programma en de volgorde van de kandidaten van die partij. Een naamstem is een stem uitgebracht naast één of meerdere personen. Daarbij ga je akkoord met het programma van de partij, maar je stemt specifiek voor bepaalde personen. Een blanco stem is een stembiljet waarop geen enkele stem werd aangebracht. Ongeldig stemmen worden totaal genegeerd bij de zetelverdeling. Geen enkele lijst heeft er voordeel bij. Er kan zowel op papier als elektronisch gestemd worden. 3 WIE MAG ER STEMMEN? Misschien zou je graag ook al gaan stemmen? Jammer genoeg zul je nog enkele jaren moeten wachten. In de kieswet staat heel duidelijk wie moet deelnemen aan de verkiezingen. VOORWAARDEN OM TE MOGEN STEMMEN BIJ LOKALE EN PROVINCIALE VERKIEZINGEN je bent Belg en ouder dan 18 jaar, dan stem je voor alle verkiezingen die plaatsvinden in jouw gemeente. je bent geen Belg maar EU- onderdaan of van buiten de EU, dan kan je stemmen voor de stadsdistrictraad (Antwerpen) en de gemeenteraad van de gemeente waar je jouw hoofdverblijfplaats hebt. De voorwaarden om te mogen stemmen zijn afhankelijk van het soort verkiezing. Leeftijd, woonplaats en nationaliteit zijn steeds de drie belangrijkste criteria. (Exacte voorwaarden op: Als je aan de drie criteria voldoet en je hebt geen verlies van stemrecht dan moet je in België deelnemen aan de verkiezingen. Waarom mag jij dit jaar nog niet stemmen? stemrecht Wanneer zou je als Belg je stemrecht kunnen verliezen? opkomstplicht Iedereen die in aanmerking komt om te stemmen, moet deelnemen aan de verkiezingen. Maar niemand kan verplicht worden om een stem uit te brengen op een lijst of een kandidaat: je mag blanco of ongeldig stemmen. In België geldt er dus opkomstplicht en geen stemplicht. In andere landen van de Europese Unie is er stemrecht zonder opkomstplicht. De mensen mogen stemmen, maar zijn niet verplicht om deel te nemen. 4

5 Geef een voorbeeld van 2 landen uit de Europese Unie waar er stemrecht zonder opkomstplicht is. Als je op de dag van de verkiezingen in het stembureau verwacht wordt, krijg je een oproepingsbrief in de bus. Een oproepingsbrief is een uitnodiging met alle praktische regelingen om te gaan stemmen. 4 WAT DOET DE GEMEENTE? Wie is er momenteel jouw burgemeester?... coalitie oppositie Als we gaan stemmen kiezen we vertegenwoordigers in de gemeenteraad. We kiezen dus niet rechtstreeks voor een burgemeester of schepenen. Het aantal vertegenwoordigers in de gemeenteraad is afhankelijk van de grootte van de gemeente. Om te besturen is er een meerderheid nodig. Daarom gebeurt het dat een aantal partijen een coalitie vormen. De burgemeester en de schepenen komen uit de partijen die samen de meerderheid vormen. De partijen die niet tot de meerderheid horen, voeren oppositie. Welke partijen vormen vandaag in jouw gemeente de meerderheid? Welke partijen zitten vandaag in jouw gemeente in de oppositie? Zoek op hoeveel schepenen je in jouw gemeente hebt en waarvoor ze bevoegd zijn? De gemeentelijke bevoegdheden zijn erg ruim en omvatten alles wat te maken heeft met het "gemeentelijk belang", met andere woorden met de collectieve noden van de inwoners. In theorie kan een gemeente alles doen wat haar niet is verboden, gaande van het bouwen van een sporthal tot het aanleggen van wegen. De gemeenten zijn bevoegd voor openbare werken, sociale bijstand, ordehandhaving, huisvesting, onderwijs,... Ze staan bij deze projecten natuurlijk onder controle van de toezichthoudende instanties, namelijk de federale staat, de gemeenschappen, de gewesten en de provincies. De gemeenten moeten ook de taken uitvoeren die hen worden opgelegd door de hogere instanties. Ze zijn vooral belast met de politiemachten, met het beheer van de burgerlijke stand en met het bijhouden van de bevolkingsregisters. Het is ook op gemeentelijk niveau dat het Openbaar Centrum voor Maatschappelijk Welzijn is opgericht, dat de maatschappelijke hulp verleent. Bron: 5

6 5 WAT DOET DE PROVINCIE? ZEEBRUGGE - Het omstreden hoogspanningsstation in Zeebrugge lijkt er te komen. Provincieraadslid Bernard De Cuyper (CD&V) bracht het onderwerp gisteren ter sprake op de provincieraad, maar kreeg tot zijn ontstentenis nul respons. Ik tel de dagen tot u voorzitter af bent. Provincieraadslid Bernard De Cuyper was gisteren niet mals voor zijn collega en voorzitter van de provincieraad Jean de Bethune. De Cuyper kon het niet hebben dat zijn tussenkomst over het geplande Stevin project van hoogspanningsbedrijf Elia niet behandeld werd. Bron: Het Nieuwsblad 29 juni 2012 Wat is de functie van een provincieraad? Welke bevoegdheid komt in dit artikel aan bod? Zoek nog een twee andere bevoegdheden op van een provincie. OPDRACHT 1 GELDIG GESTEMD? 6

7 OPDRACHT 2 OPKOMSTPLICHT? Hebben de volgende personen opkomstplicht voor de verkiezingen van 14 oktober 2012? Jaimy, 16 jaar De Haan ja OPDRACHT 3 nee Claudio, 37 jaar Italiaan, wonend in Opwijk. ja nee Mehmet, 28 jaar, woont al 4 maand in Gent voor zijn werk. Afkomstig uit Turkije. ja nee Eva, 18 jaar op 30 oktober 2012, wonend in Lier. ja nee TEST JE KENNIS? HORIZONTAAL 3) Zo stem je als je geen kandidaat of partij op je stembiljet aanduidt. VERTICAAL 1) Een soort "parlement" in de gemeente. 2) Groep mensen met dezelfde politieke ideeën. 6) Het document dat je krijgt bij het binnenkomen van het stemlokaal. 4) Verplichting om deel te nemen aan de verkiezingen. 8) Een stem bovenaan een lijst uitgebracht. 5) De persoon bovenaan de lijst van een partij. 9) Persoon onderaan de lijst van een partij. 7) Hetgeen wat een partij wil realiseren als ze aan de macht komt. 10) Het mogen deelnemen aan de verkiezingen. 7

8 OPDRACHT 4 VERSCHILLENDE MACHTEN Vul per bestuursniveau in wie de verschillende machten waarneemt. Wetgevende macht Uitvoerende macht Rechterlijke macht Lokaal (gemeente / stadsdistricten) Provinciaal Regionaal Federaal Europees WAT HEB JE GELEERD? Je kunt uiteenzetten waarom er verschillende politieke partijen nodig zijn. Je kunt het verschil verduidelijken tussen stemrecht en opkomstplicht. Je kunt een geldige stem uitbrengen. Je kent de verschillende Vlaamse politieke partijen. Je kent de betekenis van de volgende begrippen: blanco stem lijststem naamstem kopstem campagne kieswet kiezerslijst oppositie coalitie opkomstplicht stemrecht oproepingsbrief Je houdt de actualiteit in het oog. Verschillende artikels, programma s en websites kunnen je daarbij helpen: spectrum.diekeure.be 8

PAV [VERKIEZINGEN 2014]

PAV [VERKIEZINGEN 2014] PAV [VERKIEZINGEN 2014] INLEIDING Als je 18 jaar bent, moet je in ons land voor het eerst gaan stemmen. Dat brengt vaak vragen met zich mee. Op wie moet ik stemmen? Hoe zit ons land precies in elkaar?

Nadere informatie

Verkiezingen. Mensen met dezelfde ideeën vormen gemeenten besturen.

Verkiezingen. Mensen met dezelfde ideeën vormen gemeenten besturen. Verkiezingen Op zondag 7 juni moeten alle inwoners tegelijk verkiezen we ook kandidaten van België die ouder zijn dan 18 jaar naar voor het Europees Parlement, waar men de stembus. Ze moeten mensen kiezen

Nadere informatie

Verkiezingen 2010! Vóór de verkiezingen... Auteur: Stijn Dekelver. parlement. Maar hoe werken die. verplicht naar de stembus.

Verkiezingen 2010! Vóór de verkiezingen... Auteur: Stijn Dekelver. parlement. Maar hoe werken die. verplicht naar de stembus. Auteur: Stijn Dekelver Op zondag 13 juni moeten alle Belgen die ouder zijn dan 18 jaar naar de stembus. Ze moeten mensen kiezen die hun stem vertegenwoordigen in het federaal parlement. Maar hoe werken

Nadere informatie

Verkiezingen 2010! Wat is BHV? Vervroegde verkiezingen op 13 juni 2010. Auteur: Hugo Vanderstraeten. minderheid in de rand rond Brussel.

Verkiezingen 2010! Wat is BHV? Vervroegde verkiezingen op 13 juni 2010. Auteur: Hugo Vanderstraeten. minderheid in de rand rond Brussel. Auteur: Hugo Vanderstraeten Vervroegde verkiezingen op 13 juni 2010 Op maandag 26 april 2010 bood premier Yves Leterme het ontslag van de federale regering aan aan Koning Albert II. De regering viel over

Nadere informatie

Van-A-3 Verkiezingen

Van-A-3 Verkiezingen Van-A-3 Verkiezingen Didactische suggesties Doelen Dit Actua-magazine verschijnt naar aanleiding van de Europese en Vlaamse verkiezingen op 07 juni 2009. De leerlingen kunnen individueel de Van-A-3 krant

Nadere informatie

Laat je. horen. Waar kan jij je mening kwijt?

Laat je. horen. Waar kan jij je mening kwijt? Laat je horen Waar kan jij je mening kwijt? Alles over inspraak, jongerenpartipatie en verkiezingen Alles over rechten van minderjarigen www.kinderrechtswinkel.be Kinderrechtencommissariaat (voor klachten

Nadere informatie

verkiezingen Verkiezingen

verkiezingen Verkiezingen Of jij er nu interesse voor hebt of niet, de politiek - je kan ook zeggen de (gemeentelijke, provinciale, Vlaamse, federale en Europese) overheid heeft veel invloed op je leven. Dat is toch een reden om

Nadere informatie

Verkiezingen. Wat gebeurt er op 07/06/09? Vlaamse - en Europese verkiezingen. Van-A-3 gesteld aan een grote groep. A-3 zal in deze editie proberen het

Verkiezingen. Wat gebeurt er op 07/06/09? Vlaamse - en Europese verkiezingen. Van-A-3 gesteld aan een grote groep. A-3 zal in deze editie proberen het Wat gebeurt er op 07/06/09? Deze vraag werd door de redactie van Van-A-3 gesteld aan een grote groep jongeren tussen 11 en 13 jaar. De meeste kinderen wisten spontaan te vertellen dat er die dag verkiezingen

Nadere informatie

STEMRECHT IN BELGIË ACTUALITEITSONDERZOEK

STEMRECHT IN BELGIË ACTUALITEITSONDERZOEK STEMRECHT IN BELGIË ACTUALITEITSONDERZOEK 1. EEN WOORDJE UITLEG Tijdens het bezoek aan de Democratiefabriek, hebben jullie kunnen vaststellen dat bepaalde elementen essentieel zijn om tot een democratie

Nadere informatie

Laat je. horen. Waar kan jij je mening kwijt?

Laat je. horen. Waar kan jij je mening kwijt? Laat je horen Waar kan jij je mening kwijt? Alles over inspraak, jongerenpartipatie en verkiezingen Alles over rechten van minderjarigen www.kinderrechtswinkel.be Kinderrechtencommissariaat (voor klachten

Nadere informatie

GELIJKTIJDIGE VERKIEZINGEN VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE GEMEENSCHAPS- EN GEWESTPARLEMENTEN

GELIJKTIJDIGE VERKIEZINGEN VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE GEMEENSCHAPS- EN GEWESTPARLEMENTEN BERICHTEN UGA TM Division of Continuga TM nv 8501 KORTRIJK-HEULE tel. 056 36 32 00 fax 056 35 60 96 e-mail: sales@uga.be Februari 2009 GELIJKTIJDIGE VERKIEZINGEN VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE GEMEENSCHAPS-

Nadere informatie

Gewesten en gemeenschappen

Gewesten en gemeenschappen Staten en kiesstelsels België België is, anders dan Nederland, een federatie. Juist ook omdat België een land is met verschillende taalgebieden, is de structuur van deze staat veel ingewikkelder dan die

Nadere informatie

STEMRECHT IN BELGIË HISTORISCH ONDERZOEK

STEMRECHT IN BELGIË HISTORISCH ONDERZOEK STEMRECHT IN BELGIË HISTORISCH ONDERZOEK 1. EEN WOORDJE UITLEG Tijdens het bezoek aan de Democratiefabriek, hebben jullie kunnen vaststellen dat bepaalde elementen essentieel zijn om tot een democratie

Nadere informatie

Formulier voor de aanvraag tot inschrijving als kiezer voor de verkiezing van de federale Wetgevende Kamers

Formulier voor de aanvraag tot inschrijving als kiezer voor de verkiezing van de federale Wetgevende Kamers Formulier voor de aanvraag tot inschrijving als kiezer voor de verkiezing van de federale Wetgevende Kamers LEES AANDACHTIG DE INSTRUCTIES DIE IN BIJLAGE VAN DIT FORMULIER VOORKOMEN ALVORENS DIT IN TE

Nadere informatie

INSCHRIJVING VAN NIET-BELGISCHE KIEZERS OP DE KIEZERSLIJSTEN

INSCHRIJVING VAN NIET-BELGISCHE KIEZERS OP DE KIEZERSLIJSTEN BERICHTEN UGA TM Division of Continuga TM nv 8501 KORTRIJK-HEULE tel. 056 36 32 00 fax 056 35 60 96 e-mail: sales@uga.be STADSBESTUUR BEVOLKING MEVROUW DE BOECK OUDSTRIJDERSPLEIN 18 1500 HALLE September

Nadere informatie

Proces-verbaal van een stembureau

Proces-verbaal van een stembureau Model N 10-1 (Wrr 66) Proces-verbaal van een stembureau Waarom een proces-verbaal? Met een proces-verbaal legt een stembureau verantwoording af over: het verloop van de stemming; het tellen van de stemmen.

Nadere informatie

VERKIEZINGSKRANT Waarom stemmen op 21 maart? Waarover gaat de gemeente? Hoe bepaal ik op wie ik stem? Hoe kan ik stemmen?

VERKIEZINGSKRANT Waarom stemmen op 21 maart? Waarover gaat de gemeente? Hoe bepaal ik op wie ik stem? Hoe kan ik stemmen? VERKIEZINGSKRANT Waarom stemmen op 21 maart? Waarover gaat de gemeente? Hoe bepaal ik op wie ik stem? Hoe kan ik stemmen? Op woensdag 21 maart zijn er gemeenteraadsverkiezingen. Alle Nederlanders vanaf

Nadere informatie

Tweede Kamerverkiezingen. groep 7 en 8

Tweede Kamerverkiezingen. groep 7 en 8 Tweede Kamerverkiezingen groep 7 en 8 inhoud blz. 1. Inleiding 3 2. Democratie 4 3. Politieke partijen 5 4. De Tweede Kamer 6 5. Kiezen 7 6. De uitslag 8 7. De meerderheid 9 8. Het kabinet 10 9. De oppositie

Nadere informatie

GEAUTOMATISEERDE STEMMING VOORSTELLING VAN DE SCHERMEN.

GEAUTOMATISEERDE STEMMING VOORSTELLING VAN DE SCHERMEN. GEAUTOMATISEERDE STEMMING VOORSTELLING VAN DE SCHERMEN. 1. Algemene procedure. a. Inleiding. De stemprocedure wordt op gedetailleerde wijze beschreven in artikel 7 van de wet van 11 april 1994 houdende

Nadere informatie

Verkiezingen 2010! Waarom kiezen? Overal foto's. Auteur: Stef Van Malderen. In ons land zijn er veel ministers. Zij zorgen er samen met hun

Verkiezingen 2010! Waarom kiezen? Overal foto's. Auteur: Stef Van Malderen. In ons land zijn er veel ministers. Zij zorgen er samen met hun Auteur: Stef Van Malderen Overal foto's Waarom kiezen? In ons land zijn er veel ministers. Zij zorgen er samen met hun medewerkers voor dat alles goed loopt in ons land. Het verkeer, de politie, de school,...

Nadere informatie

Stemmen Europese verkiezingen 2014

Stemmen Europese verkiezingen 2014 Stemmen Europese verkiezingen 2014 2 Voorwoord Dit boek gaat over de verkiezingen voor het Europees Parlement van 22 mei 2014. Het boek is gemaakt door de medewerkers van het Educatief Centrum voor Cliënten,

Nadere informatie

Workshop Tweede Kamerverkiezingen

Workshop Tweede Kamerverkiezingen Workshop Tweede Kamerverkiezingen Korte omschrijving workshop In deze workshop leren de deelnemers wat de Tweede Kamer doet, hoe ze moeten stemmen en op welke partijen ze kunnen stemmen. De workshop bestaat

Nadere informatie

GEMEENTERAADSVERKIEZINGEN VAN 14 OKTOBER 2012

GEMEENTERAADSVERKIEZINGEN VAN 14 OKTOBER 2012 BERICHTEN UGA TM Division of Continuga TM nv 8501 KORTRIJK-HEULE tel. 056 36 32 00 fax 056 35 60 96 e-mail: sales@uga.be Februari 2012 GEMEENTERAADSVERKIEZINGEN VAN 14 OKTOBER 2012 INSCHRIJVING VAN NIET-BELGISCHE

Nadere informatie

STEMBUREAUS MET GEAUTOMATISEERDE STEMMING.

STEMBUREAUS MET GEAUTOMATISEERDE STEMMING. MODEL IIa VAN OPROEPINGSBRIEF VOOR HET EUROPESE PARLEMENT, DE BRUSSELSE HOOFDSTEDELIJKE RAAD EN DE BRUSSELSE LEDEN VAN DE VLAAMSE RAAD (BELGISCHE KIEZERS) * A. STEMBUREAUS MET GEAUTOMATISEERDE STEMMING.

Nadere informatie

> KEN JE GEMEENTE EN GA ERMEE AAN DE SLAG!

> KEN JE GEMEENTE EN GA ERMEE AAN DE SLAG! > KEN JE GEMEENTE EN GA ERMEE AAN DE SLAG! > > DE GEMEENTE: WAT, WAAR, HOE EN WAAROM? Simpel gezegd is een gemeente een stuk grondgebied met een eigen bestuur, dat verkozen is door en verantwoording aflegt

Nadere informatie

Onderzoek: Gemeenteraadsverkiezingen

Onderzoek: Gemeenteraadsverkiezingen Onderzoek: Gemeenteraadsverkiezingen Publicatiedatum: 7-3- 2014 Over dit onderzoek Het 1V Jongerenpanel, onderdeel van EenVandaag, bestaat uit 7000 jongeren van 12 t/m 24 jaar. Aan dit online onderzoek,

Nadere informatie

DE WIJZIGINGEN. WETGEVENDE WIJZIGINGEN VOOR DE VERKIEZINGEN VAN DE KAMER EN VAN DE SENAAT VAN 10 JUNI 2007

DE WIJZIGINGEN. WETGEVENDE WIJZIGINGEN VOOR DE VERKIEZINGEN VAN DE KAMER EN VAN DE SENAAT VAN 10 JUNI 2007 DE VERKIEZINGEN VAN 10 JUNI 2007 DE WIJZIGINGEN DE AGENDA DE WIJZIGINGEN. WETGEVENDE WIJZIGINGEN VOOR DE VERKIEZINGEN VAN DE KAMER EN VAN DE SENAAT VAN 10 JUNI 2007 1. De aanpassing van de verkiezingskalender

Nadere informatie

Stem ook! Woensdag 18 maart kiezen we twee keer

Stem ook! Woensdag 18 maart kiezen we twee keer Provinciale Statenverkiezingen Woensdag 18 maart kiezen we twee keer Stem ook! Op woensdag 18 maart zijn er verkiezingen voor de Provinciale Staten en Waterschappen. Iedereen vanaf 18 jaar mag dan stemmen.

Nadere informatie

WIE BESTUURT DE GEMEENTE?

WIE BESTUURT DE GEMEENTE? WIE BESTUURT DE GEMEENTE? De gemeente dichtbij Dagelijks heeft u met de gemeente te maken. Zo zorgt de gemeente ervoor dat uw vuilnis wordt opgehaald en dat er wegen en fietspaden worden aangelegd. Bij

Nadere informatie

De lijststem: vloek of zegen voor de democratie?

De lijststem: vloek of zegen voor de democratie? De lijststem: vloek of zegen voor de democratie? Tom Schamp, GASPAR, Universiteit Gent (oktober 2015) In België kunnen kiezers voor de parlementaire of wetgevende verkiezingen op een aantal manieren een

Nadere informatie

Gemeenteraadsverkiezingen. Stem ook!

Gemeenteraadsverkiezingen. Stem ook! Gemeenteraadsverkiezingen Woensdag 19 maart GEMEENTERAADSverkiezingen Stem ook! Op woensdag 19 maart zijn de gemeenteraadsverkiezingen. Iedereen vanaf 18 jaar mag dan stemmen. Bepaal mee wie er in de gemeenteraad

Nadere informatie

Inschrijvingsaanvraag

Inschrijvingsaanvraag Consulaat-generaal van het Koninkrijk België Madrid Paseo de la Castellana 18-6 28046 Madrid Tel. 00.34.915.776.300 E-mail: madrid@diplobel.fed.be Website: http://spain.diplomatie.belgium.be Inschrijvingsaanvraag

Nadere informatie

(licht aangepaste versie, september 2003)

(licht aangepaste versie, september 2003) Simulatie zetelverdeling voor het Vlaams Parlement op basis van de uitslagen van 18 mei 2003 en Een korte analyse van het effect van de kiesdrempel voor de Kamer (licht aangepaste versie, september 2003)

Nadere informatie

Inschrijvingsaanvraag

Inschrijvingsaanvraag Consulaat van het Koninkrijk België Alicante Consulaat van België Explanada de España 1-5, 03002 Alicante E-mail: alicante@diplobel.fed.be Website: www.spain.diplomatie.belgium.be Inschrijvingsaanvraag

Nadere informatie

e Kamer Derde Kamer Handboek Politiek 2 der Staten-Generaal

e Kamer Derde Kamer Handboek Politiek 2 der Staten-Generaal erde Kamer Derde Kamer e Kamer Handboek Politiek 2 Derde Kamer der Staten-Generaal Hallo Kamerlid, Jij bent lid van de Derde Kamer der Staten-Generaal. Als politicus moet je natuurlijk wel verstand hebben

Nadere informatie

GEAUTOMATISEERDE STEMMING VOORSTELLING VAN DE SCHERMEN.

GEAUTOMATISEERDE STEMMING VOORSTELLING VAN DE SCHERMEN. GEAUTOMATISEERDE STEMMING VOORSTELLING VAN DE SCHERMEN 1 Algemene procedure a Inleiding De stemprocedure wordt op gedetailleerde wijze beschreven in artikel 7 tot 8bis van de wet van 11 april 1994 houdende

Nadere informatie

VOORBEELD Proces-verbaal

VOORBEELD Proces-verbaal VOORBEELD Proces-verbaal Verkiezingen van de personeelsafgevaardigden voor het CPBW Proces-verbaal van het stembureau bedienden Benaming technische bedrijfseenheid : NAAM TBE Dossiernummer toegekend door

Nadere informatie

Contents. Politieke Barometer Methodiek 4. Potentieel politici 20. Kiesintenties: Voorkeur 7. Vertrouwen in de regering 24

Contents. Politieke Barometer Methodiek 4. Potentieel politici 20. Kiesintenties: Voorkeur 7. Vertrouwen in de regering 24 Contents 1 Methodiek 4 2 Kiesintenties: Voorkeur 7 3 Kiesintenties: Potentieel 15 4 Potentieel politici 20 5 Vertrouwen in de regering 24 6 Actuele thema s 35 2 Politieke Barometer VRT & De Standaard Lentepeiling

Nadere informatie

Gemeenteraadsverkiezingen 2012

Gemeenteraadsverkiezingen 2012 Deze brochure is geen propaganda voor de verkiezingen! Ze bevat nuttige informatie voor alle kiezers Gemeenteraadsverkiezingen 2012 Deze brochure werd samengesteld door het centre bruxellois d action interculturelle

Nadere informatie

40 jaar Vlaams parlement

40 jaar Vlaams parlement Hugo Vanderstraeten 40 kaarsjes eenheidsstaat of een unitaire staat: één land met één parlement en één regering. De wetten van dat parlement golden voor alle Belgen. In de loop van de 20ste eeuw hadden

Nadere informatie

Wie bestuurt de provincie?

Wie bestuurt de provincie? Wie bestuurt de provincie? Nederland heeft twaalf provincies. En die provincies hebben allemaal hun eigen volksvertegenwoordigers en hun eigen bestuurders. De provincies staan tussen het Rijk en de gemeenten

Nadere informatie

VOORBEELD Proces-verbaal

VOORBEELD Proces-verbaal VOORBEELD Proces-verbaal Verkiezingen van de personeelsafgevaardigden voor het CPBW Proces-verbaal van het stembureau bedienden Benaming technische bedrijfseenheid : NAAM TBE Dossiernummer toegekend door

Nadere informatie

VERKIEZINGEN OP ZONDAG 25 MEI 2014

VERKIEZINGEN OP ZONDAG 25 MEI 2014 VERIEZINGEN OP ZONDAG 25 MEI 2014 = geldig voor de verkiezing van het Europese Parlement = geldig voor de verkiezing van de amer = geldig voor de verkiezing van de Gewest- en Gemeenschapsparlementen D

Nadere informatie

Verkiezingen en kiesrecht. Kiesstelsel

Verkiezingen en kiesrecht. Kiesstelsel Verkiezingen en kiesrecht Kiesstelsel Nederlands kiesstelsel Kenmerkend voor het (huidige) Nederlandse kiesstelsel - in internationaal perspectief - is de toegankelijkheid ervan. Burgers en politieke

Nadere informatie

36840 BELGISCH STAATSBLAD Ed. 2 MONITEUR BELGE

36840 BELGISCH STAATSBLAD Ed. 2 MONITEUR BELGE 36840 BELGISCH STAATSBLAD 27.07.2006 Ed. 2 MONITEUR BELGE TRADUCTION MINISTERE DE LA REGION WALLONNE [C 2006/202257] 7 JULI 2006. Omzendbrief betreffende de verkiezingen van de gemeenteraadsleden en de

Nadere informatie

De Directie Verkiezingen

De Directie Verkiezingen G De Directie Verkiezingen G.1. Inleiding 54 2004 ACTIVITEITENRAPPORT De Directie Verkiezingen waakt over de uitvoering van de wetgeving en de reglementering betreffende de Europese, de nationale en de

Nadere informatie

INSCHRIJVING VAN DE BURGERS VAN DE EUROPESE UNIE DIE IN BELGIE VERBLIJVEN, ALS KIEZERS VOOR DE VERKIEZING VAN HET EUROPEES PARLEMENT

INSCHRIJVING VAN DE BURGERS VAN DE EUROPESE UNIE DIE IN BELGIE VERBLIJVEN, ALS KIEZERS VOOR DE VERKIEZING VAN HET EUROPEES PARLEMENT BERICHTEN UGA TM Division of Continuga TM nv 8501 KORTRIJK-HEULE tel. 056 36 32 00 fax 056 35 60 96 e-mail: sales@uga.be Januari 2009 Gelijktijdige verkiezingen van het Europees Parlement en de gemeenschapsen

Nadere informatie

Workshop B Hoe kan ik stemmen?

Workshop B Hoe kan ik stemmen? Workshop B Hoe kan ik stemmen? Workshop B - Hoe kan ik stemmen? Korte omschrijving werkvorm In deze workshop doorlopen de deelnemers de stemprocedure van A tot Z in een zo reëel mogelijke setting. Dit

Nadere informatie

Actuamagazine - Gemeenteraadsverkiezingen 2012

Actuamagazine - Gemeenteraadsverkiezingen 2012 Actuamagazine - Gemeenteraadsverkiezingen 2012 Dit Actuamagazine biedt u de nodige didactische ondersteuning om uw leerlingen voor te bereiden op de opkomende gemeenteraadsverkiezingen. De Uitkijk e-actuamagazines

Nadere informatie

Handboek Politiek 2. Derde Kamer der Staten-Generaal

Handboek Politiek 2. Derde Kamer der Staten-Generaal Handboek Politiek 2 Derde Kamer der Staten-Generaal Hallo Kamerlid, Jij bent lid van de Derde Kamer der Staten-Generaal. Als politicus moet je natuurlijk wel verstand hebben van politiek. Samen met je

Nadere informatie

Stembureau met traditionele stemming STAPPENPLAN

Stembureau met traditionele stemming STAPPENPLAN Stembureau met traditionele stemming STAPPENPLAN I. Aan de stemdag voorafgaande verrichtingen 1. U wordt aangewezen door de voorzitter van het kantonhoofdbureau A Ga na of u de onderrichtingen en formulieren

Nadere informatie

VERKIEZINGEN VAN HET EUROPESE PARLEMENT, VAN DE KAMER EN VAN HET VLAAMS PARLEMENT VAN 25 MEI 2014 VOLMACHT OM TE STEMMEN (*)

VERKIEZINGEN VAN HET EUROPESE PARLEMENT, VAN DE KAMER EN VAN HET VLAAMS PARLEMENT VAN 25 MEI 2014 VOLMACHT OM TE STEMMEN (*) 1/5 FORMULIER ACD/12 VOLMACHT OM TE STEMMEN (*) Bijlage: - een attest. Ik, ondergetekende......(naam en voornamen), geboren op...., wonende te.. straat, nr.. busnummer..., als kiezer ingeschreven in de

Nadere informatie

Derde Kamer. Derde Kamer. Handboek Politiek 1. der Staten-Generaal

Derde Kamer. Derde Kamer. Handboek Politiek 1. der Staten-Generaal erde Kamer Derde Kamer Kamer e Kamer Handboek Politiek 1 Derde Kamer der Staten-Generaal Hallo Kamerlid, Jij bent lid van de Derde Kamer der Staten-Generaal. Als politicus moet je natuurlijk wel verstand

Nadere informatie

Handboek Politiek deel 2

Handboek Politiek deel 2 Handboek Politiek deel 2 Derde Kamer der Staten-Generaal Hallo Kamerlid van de Derde Kamer der Staten-Generaal, Gefeliciteerd! Deze week ben jij een politicus. Je gaat samen met je klasgenoten discussiëren

Nadere informatie

I.T REGISTRATIE VAN HET STEMRECHT VAN DE BELGEN DIE GEVESTIGD ZIJN IN HET BUITENLAND, VOOR DE VERKIEZING VAN DE FEDERALE WETGEVENDE KAMERS

I.T REGISTRATIE VAN HET STEMRECHT VAN DE BELGEN DIE GEVESTIGD ZIJN IN HET BUITENLAND, VOOR DE VERKIEZING VAN DE FEDERALE WETGEVENDE KAMERS I.T. 132 - REGISTRATIE VAN HET STEMRECHT VAN DE BELGEN DIE GEVESTIGD ZIJN IN HET BUITENLAND, VOOR DE VERKIEZING VAN DE FEDERALE WETGEVENDE KAMERS Algemeenheden De wet van 7 maart 2002 (Belgisch Staatsblad

Nadere informatie

Wie bestuurt de gemeente?

Wie bestuurt de gemeente? Wie bestuurt de gemeente? De gemeente iedereen heeft er op een of andere manier mee te maken. Zo zorgt de gemeente ervoor dat uw huishoudelijk afval wordt opgehaald en dat er wegen en fietspaden worden

Nadere informatie

Derde Kamer Handboek Politiek 1

Derde Kamer Handboek Politiek 1 Derde Kamer Handboek Politiek 1 Derde Kamer der Staten-Generaal Hallo Kamerlid, Jij bent lid van de Derde Kamer der Staten-Generaal. Als politicus moet je natuurlijk wel verstand hebben van politiek. Samen

Nadere informatie

Stemmen Provinciale Staten en waterschapsverkiezingen 2015

Stemmen Provinciale Staten en waterschapsverkiezingen 2015 Stemmen Provinciale Staten en waterschapsverkiezingen 2015 2 Voorwoord In dit boek staat informatie over de Provinciale Staten en waterschapsverkiezingen. Die zijn op 18 maart 2015. Het boek gaat over

Nadere informatie

Eenvoudig te lezen informatie voor mensen met leesproblemen. Inclusie Vlaanderen

Eenvoudig te lezen informatie voor mensen met leesproblemen. Inclusie Vlaanderen Inclusie Vlaanderen Eenvoudig te lezen informatie voor mensen met leesproblemen. Stemmen is zeggen welke mensen u geschikt vindt om u te vertegenwoordigen. Stemmen is zeer belangrijk. Door te stemmen hebt

Nadere informatie

De federale wetgevende verkiezingen van 13 juni 2010 in cijfers

De federale wetgevende verkiezingen van 13 juni 2010 in cijfers De federale wetgevende verkiezingen van 13 juni 2010 in cijfers A. Kiezers 1. Aantal kiezers (die in België verblijven) op de kiezerslijsten op 7 mei 2010 Belgische kiezers die in België verblijven: 7.726.632

Nadere informatie

Verkiezingen Belg of vreemdeling, ik laat mijn stem horen!

Verkiezingen Belg of vreemdeling, ik laat mijn stem horen! Verkiezingen 2006 Belg of vreemdeling, ik laat mijn stem horen! Deze brochure is geen propaganda voor de verkiezingen! Ze bevat nuttige informatie voor alle kiezers. www.brusselverkiezingen2006.irisnet.be

Nadere informatie

TOELICHTING. 1. Doel van het protocolakkoord

TOELICHTING. 1. Doel van het protocolakkoord PROTOCOLAKKOORD tussen de federale Wetgevende Kamers en de parlementen van de gewesten betreffende de toepassing van de regelingen inzake de controle van de verkiezingsuitgaven voor de verkiezing van de

Nadere informatie

VOORBEELD Proces-verbaal

VOORBEELD Proces-verbaal VOORBEELD Proces-verbaal Verkiezingen van de personeelsafgevaardigden voor het CPBW Proces-verbaal van het stembureau bedienden Benaming technische bedrijfseenheid : NAAM TBE Dossiernummer toegekend door

Nadere informatie

Herziene versie 2012 MET WERKBLAD EN PUZZEL. groepen 6-8

Herziene versie 2012 MET WERKBLAD EN PUZZEL. groepen 6-8 Herziene versie 2012 M WRKBLAD N PUZZL groepen 6-8 inhoud blz. 1. Inleiding 3 2. Democratie 4 3. Politieke partijen 5 4. De weede Kamer 6 5. Kiezen 7 6. De uitslag 8 7. De meerderheid 9 8. Het kabinet

Nadere informatie

Deel 3: Wie heeft het in Europa voor het zeggen?

Deel 3: Wie heeft het in Europa voor het zeggen? Deel : Wie heeft het in Europa voor het zeggen?. Raadje plaatje Net zoals een gemeente, een provincie en een land bestuurd worden, wordt ook de Europese Unie geleid door politici. Ze werken in verschillende

Nadere informatie

Derde Kamer Handboek Politiek 2

Derde Kamer Handboek Politiek 2 Derde Kamer Handboek Politiek 2 Derde Kamer der Staten-Generaal Hallo Kamerlid, Jij bent lid van de Derde Kamer der Staten-Generaal. Als politicus moet je natuurlijk wel verstand hebben van politiek. Samen

Nadere informatie

Problemen bij de samenstelling van het stembureau

Problemen bij de samenstelling van het stembureau Lokale en provinciale verkiezingen van 14 oktober 2012 Instructies voor de voorzitter van een enig stembureau (stemming op papier) In deze instructies voor de voorzitter komen de volgende onderwerpen aan

Nadere informatie

Organiseer je eigen verkiezingen

Organiseer je eigen verkiezingen Organiseer je eigen verkiezingen Basisschool voor leerkrachten 1 Inhoudsopgave Inleiding 3 Overzicht van alle stappen en opdrachten 4 Stap 1: Introductie 5 Stap 2: Richt een partij op 6 Stap 3: Schrijf

Nadere informatie

Wie bestuurt de gemeente?

Wie bestuurt de gemeente? Wie bestuurt de gemeente? De gemeente iedereen heeft er op een of andere manier mee te maken. Zo zorgt de gemeente ervoor dat uw huishoudelijk afval wordt opgehaald en dat er wegen en fietspaden worden

Nadere informatie

Instructie stembureauleden. Uw voorbereiding voor de verkiezingsdag op 12 september 2012

Instructie stembureauleden. Uw voorbereiding voor de verkiezingsdag op 12 september 2012 Instructie stembureauleden Uw voorbereiding voor de verkiezingsdag op 12 september 2012 1 Introductie Deze bijeenkomst gaat over: Uw verantwoordelijkheden De inrichting van het stemlokaal Toelaten kiezers

Nadere informatie

Provincie- en gemeenteraadsverkiezingen van 14 oktober BESTELLING VAN DE KIEZERSLIJSTEN.

Provincie- en gemeenteraadsverkiezingen van 14 oktober BESTELLING VAN DE KIEZERSLIJSTEN. Federale Overheidsdienst Binnenlandse Zaken Algemene Directie Instellingen en Bevolking Rijksregister Externe Relaties Aan het College van Burgemeester en Schepenen Ter informatie: - Aan de Dames en Heren

Nadere informatie

TEKST TE VERMELDEN OP DE KEERZIJDE VAN DE OPROEPINGSBRIEVEN VOOR DE KIEZERS IN DE STEMBUREAUS MET TRADITIONELE STEMMING

TEKST TE VERMELDEN OP DE KEERZIJDE VAN DE OPROEPINGSBRIEVEN VOOR DE KIEZERS IN DE STEMBUREAUS MET TRADITIONELE STEMMING TEKST TE VERMELDEN OP DE KEERZIJDE VAN DE OPROEPINGSBRIEVEN VOOR DE KIEZERS IN DE STEMBUREAUS MET TRADITIONELE STEMMING BIJ DE GELIJKTIJDIGE VERKIEZINGEN VAN DE KAMER VAN VOLKSVERTEGENWOORDIGERS EN DE

Nadere informatie

Stemmen door kiezers buiten Nederland voor de verkiezing van de leden van de Tweede Kamer der Staten-Generaal op 15 maart 2017.

Stemmen door kiezers buiten Nederland voor de verkiezing van de leden van de Tweede Kamer der Staten-Generaal op 15 maart 2017. Bijlage Stemmen door kiezers buiten Nederland voor de verkiezing van de leden van de Tweede Kamer der Staten-Generaal op 15 maart 2017. 1. Algemeen Op 19 juni 2013 is de Tijdelijke experimentenwet stembiljetten

Nadere informatie

Wie bestuurt het land?

Wie bestuurt het land? Wie bestuurt het land? 2 Nederland is een democratie. Een belangrijk kenmerk van een democratie is een parlement. In zo n parlement zitten mensen die door de bevolking zijn gekozen. Zij zitten namens een

Nadere informatie

Gemeenteraad(lid) en sociale media

Gemeenteraad(lid) en sociale media Gemeenteraad(lid) en sociale media Hoe werk ik als raadslid met sociale media? Nadja Desmet VVSG Ronde van Vlaanderen Wij staan paraat! 085-773 1957 info@socialemediaburo.be @Someburo www.howaboutyou.nl

Nadere informatie

Nieuwsbrief CliëntAanZet

Nieuwsbrief CliëntAanZet Nummer 2 februari 2014 Van de redactie Hallo, Hier weer een nieuwe nieuwsbrief CliëntAanZet. Deze keer gaat de nieuwsbrief over de verkiezingen voor de gemeente op 19 maart. Heb je een leuk idee voor deze

Nadere informatie

Inhoudsopgave. Inleiding... 11

Inhoudsopgave. Inleiding... 11 Inhoudsopgave Inleiding... 11 Hoofdstuk 1 De voorbereiding: over kandidaten en lijsten... 13 1.1. Het aantal raadsleden en schepenen... 13 1. Hoeveel gemeenteraadsleden telt mijn gemeente?... 13 2. Hoeveel

Nadere informatie

GEMEENTE- EN PROVINCIERAADSVERKIEZINGEN VAN 14 OKTOBER 2012

GEMEENTE- EN PROVINCIERAADSVERKIEZINGEN VAN 14 OKTOBER 2012 GEMEENTE- EN PROVINCIERAADSVERKIEZINGEN VAN 14 OKTOBER 2012 Mei 2012 Binnen enkele maanden worden de gemeente- en provincieraden vernieuwd. In de zes Vlaamse randgemeenten (Drogenbos, Linkebeek, Sint-Genesius-Rode,

Nadere informatie

Docentenhandleiding. Organiseer je eigen verkiezingen

Docentenhandleiding. Organiseer je eigen verkiezingen Docentenhandleiding Organiseer je eigen verkiezingen 1 Inhoudsopgave Inleiding 3 Overzicht van alle stappen en opdrachten 4 Stap 1: Introductie 5 Stap 2: Richt een partij op 6 Stap 3: Schrijf een verkiezingsprogramma

Nadere informatie

Omzendbrief BB 2007/03

Omzendbrief BB 2007/03 Omzendbrief BB 2007/03 Omzendbrief Aan de provinciegouverneurs Aan de colleges van burgemeester en schepenen Aan de leden van de deputaties Vlaams minister van Binnenlands Bestuur, Stedenbeleid, Wonen

Nadere informatie

Vergeet je stempas niet!

Vergeet je stempas niet! Melkweg Lezen van Alfa B naar Alfa C Vergeet je stempas niet! Verkiezingen Merel Borgesius Kaatje Dalderop Willemijn Stockmann Colofon Melkweg: Vergeet je stempas niet!, 07. Dit boekje is een uitgave van

Nadere informatie

Wie bestuurt de gemeente? Wie bestuurt de gemeente?

Wie bestuurt de gemeente? Wie bestuurt de gemeente? Wie bestuurt de gemeente? 1 Wie bestuurt de gemeente? 2 De gemeente iedereen heeft er op een of andere manier mee te maken. Zo zorgt de gemeente ervoor dat uw huishoudelijk afval wordt opgehaald en dat

Nadere informatie

Ookjij kan meebeslissen - Lesboek. Ookjij kan. Meebeslissen. Lesboek. Een programma over politiek en staatsinrichting

Ookjij kan meebeslissen - Lesboek. Ookjij kan. Meebeslissen. Lesboek. Een programma over politiek en staatsinrichting Ookjij kan meebeslissen - Lesboek Ookjij kan Meebeslissen Lesboek Een programma over politiek en staatsinrichting 2 Ookjij kan meebeslissen Ookjij kan Meebeslissen Lesboek Een programma over politiek en

Nadere informatie

Verkiezingsuitslagen. Drechtsteden

Verkiezingsuitslagen. Drechtsteden Verkiezingsuitslagen Provinciale Staten, 2 maart Inhoud: 1. Opkomst 2. Winnaars en verliezers 3. Zetelverdeling Provinciale Staten 4. Verschil tussen gemeenten Bijlage 1 De VVD heeft bij deze verkiezingen

Nadere informatie

BERICHT AAN DE GEMEENTEN GEMEENTERAADSVERKIEZINGEN VAN 14 OKTOBER 2012

BERICHT AAN DE GEMEENTEN GEMEENTERAADSVERKIEZINGEN VAN 14 OKTOBER 2012 BERICHT AAN DE GEMEENTEN GEMEENTERAADSVERKIEZINGEN VAN 14 OKTOBER 2012 INSCHRIJVING VAN VREEMDELINGEN DIE IN BELGIË VERBLIJVEN EN DIE GEEN ONDERDANEN ZIJN VAN EEN LIDSTAAT VAN DE EUROPESE UNIE De omzendbrief

Nadere informatie

200 JAAR STATEN-GENERAAL

200 JAAR STATEN-GENERAAL 200 JAAR STATEN-GENERAAL NOVEMBER 2015 - POLITIEK IN PRAKTIJK #7 WAT HEB JE NODIG Knipblad met jaartallen (gekleurd papier) Knipblad met foto s/uitleg (wit papier) Magneetjes + magneetbord Uitgeknipte

Nadere informatie

Meest gestelde vragen

Meest gestelde vragen Meest gestelde vragen Klik op de vraag om direct naar het antwoord te gaan: 1.Wie mag deelnemen aan de verkiezingen op 18 maart 2015? 2. Wanneer is de dag van de stemming 3. Wat neem ik mee als ik mijn

Nadere informatie

Verkiezingen 2014 Kieskring Brussel- Hoofdstad

Verkiezingen 2014 Kieskring Brussel- Hoofdstad Verkiezingen 2014 Kieskring Brussel- Hoofdstad Inleiding Op 25 mei 2014 kon het Brusselse kiezerskorps mee de nieuwe samenstelling bepalen van het Brusselse, het federale en het Europese parlement en desgewenst

Nadere informatie

Politiek iets voor mij?

Politiek iets voor mij? Voorwoord Beste lezer, Misschien vraag jij je ook af: is politiek wel Waarover gaan al die politieke discussies? Waarom zijn er zo vaak verkiezingen? Is er eigenlijk een verschil tussen de politieke partijen?

Nadere informatie

Wie bestuurt de provincie?

Wie bestuurt de provincie? Wie bestuurt de provincie? Nederland heeft twaalf provincies. En die provincies hebben allemaal hun eigen volksvertegenwoordigers en hun eigen bestuurders. De provincies staan tussen het Rijk en de gemeenten

Nadere informatie

Lokale en provinciale verkiezingen van 14 oktober 2012 lijsten, kandidaten en mandaten

Lokale en provinciale verkiezingen van 14 oktober 2012 lijsten, kandidaten en mandaten Lokale en provinciale verkiezingen van 14 oktober 2012 lijsten, kandidaten en mandaten Persconferentie van minister Geert Bourgeois Vlaams minister bevoegd voor binnenlands bestuur 18 september 2012 -

Nadere informatie

Verkiezingen en partijen. Module 13

Verkiezingen en partijen. Module 13 Verkiezingen en partijen Module 13 3 Module 3 Inleiding Politici nemen elke dag beslissingen die een enorme invloed uitoefenen op ons leven: het sluitingsuur van discotheken, helmplicht of niet op een

Nadere informatie

Voorstel van bijzonder decreet. houdende instelling van een Vlaamse volksraadpleging

Voorstel van bijzonder decreet. houdende instelling van een Vlaamse volksraadpleging ingediend op 838 (2015-2016) Nr. 1 22 juni 2016 (2015-2016) Voorstel van bijzonder decreet van Tom Van Grieken, Chris Janssens, Stefaan Sintobin, Guy D haeseleer, Ortwin Depoortere en Anke Van dermeersch

Nadere informatie

Het gebruik van de voorkeurstem bij de parlementsverkiezingen van 25 mei 2014

Het gebruik van de voorkeurstem bij de parlementsverkiezingen van 25 mei 2014 Onderzoeksnota Het gebruik van de voorkeurstem bij de parlementsverkiezingen van 25 mei 2014 Bram Wauters Bram.wauters@ugent.be Johannes Rodenbach Johannes.rodenbach@ugent.be www.gaspar.ugent.be Belangrijkste

Nadere informatie

Een vergelijking tussen het zetelverdelingssysteem d Hondt (Parlement, Provincie) en het zetelsverdelingssysteem Imperiali (Gemeenteraad)

Een vergelijking tussen het zetelverdelingssysteem d Hondt (Parlement, Provincie) en het zetelsverdelingssysteem Imperiali (Gemeenteraad) Een vergelijking tussen het zetelverdelingssysteem d Hondt (Parlement, Provincie) en het zetelsverdelingssysteem Imperiali (Gemeenteraad) Wim Van Roy, stafmedewerker De Wakkere Burger vzw De regels van

Nadere informatie

National Elections for the House of Representatives 2010

National Elections for the House of Representatives 2010 National Elections for the House of Representatives 2010 Vragenlijst afgenomen in het LISS panel Versie 1.0 Datum december 2010 Auteur(s) Maarten Streefkerk T: +31 13 466 2149 E: M.IJ.C.Streefkerk@uvt.nl

Nadere informatie

STAPPENPLAN VOOR HET TELLEN VAN DE STEMMEN

STAPPENPLAN VOOR HET TELLEN VAN DE STEMMEN STAPPENPLAN VOOR HET TELLEN VAN DE STEMMEN Stap 1 Voordat u de stembus leegt moet u een aantal dingen tellen. Eerst bepaalt u het aantal gebruikte stembiljetten. De begin-voorraad stembiljetten heeft u

Nadere informatie

Technisch rapport kiesintentiemetingen

Technisch rapport kiesintentiemetingen Technisch rapport kiesintentiemetingen (In te vullen door het betrokken instituut en terug te sturen naar het secretariaat Febelmar, ter publicatie op de Febelmar website.) Dit rapport omvat een geheel

Nadere informatie

1 Noteer in de tabel wat de afkortingen van de partijen betekenen. PVDA sp.a CD&V Open VLD Vlaams Belang P S C V V P D L D A & D.

1 Noteer in de tabel wat de afkortingen van de partijen betekenen. PVDA sp.a CD&V Open VLD Vlaams Belang P S C V V P D L D A & D. 407826_05_TRO_WKS 22-02-2007 12:39 Pagina 24 OPDRACHT 14 1 Noteer in de tabel wat de afkortingen van de partijen betekenen. PVDA sp.a CD&V Open VLD Vlaams Belang P S C V V P D L D A & D A V Spirit N-VA

Nadere informatie

FEDERALE PARLEMENTSVERKIEZINGEN VAN... VOLMACHT OM TE STEMMEN (*)

FEDERALE PARLEMENTSVERKIEZINGEN VAN... VOLMACHT OM TE STEMMEN (*) FORMULIER AB/19 VOLMACHT OM TE STEMMEN (*) Bijlage: - een attest. Ik, ondergetekende......(naam en voornamen), geboren op...., wonende te.. straat, nr.. busnummer..., als kiezer ingeschreven in de gemeente.....,

Nadere informatie