Verstandelijk beperking in de praktijk

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Verstandelijk beperking in de praktijk"

Transcriptie

1 Verstandelijk beperking in de praktijk Michiel Vermaak Arts voor Verstandelijk Gehandicapten Bestuursatelier 11 november 2016

2 Programma Arts voor Verstandelijk Gehandicapten Intelligentie? Epidemiologie Zembla Scil/Moca screener

3 Take home message Regelmatig is het oplossen van problemen alleen niet genoeg

4 Een AVG? ± 200 AVG s 2000 Erkenning van het specialisme en 3-jarige opleiding

5

6 Rol van de AVG Vroeger: Instellingsarts Nu: Profileren als tweedelijns Toekomst: Ondersteunen van de eerste lijn

7 3 dagen/week Zuidwester Grote instelling 2 dagen/week Jouw Dokter Ondersteunen kleine VG-instellingen GGD => Dak- en thuislozen

8 Intelligentie? Paul Broca ( )

9 Intelligentie? Paul Broca ( ) 1927

10 Intelligentie? Paul Broca ( )

11 Eerste test Alfred Binet ( ) Theodore Simon ( )

12

13

14

15 Army Alpha en Army Bèta Alpha => verbaal, rekenen, volgen van aanwijzingen en kennis Bèta => nonverbale intelligentie

16

17 WAIS en WISC David Wechsler ( ) Wechsler Adult Intelligence Scale (WAIS) 1936 Wechsler Intelligence Scale for Children (WISC) Wechsler Preschool an Primary Scale of Intelligence (WPPSI)

18 Inhoud van een IQ-meting

19 Intelligentiequotiënt mentale leeftijd - X100 = IQ werkelijke leeftijd Normtabellen per leeftijd tot 18 jaar

20 IQ - weetjes % over-erfbaar Vooral verbindingen en efficiëntie >? Zuid Korea 106, NL 100, VS 98, Turkije 90, Suriname 89, Marokko 84 Armoede => 13 punten lager

21 Sociaal-Emotionele Intelligentie Sociale intelligentie Emotionele intelligentie Herkennen van andermans emoties Kennen eigen emotie Empathie Het reguleren eigen emotie Zelfmotivatie

22 ESSEON-R

23 Aanpassingsvermogen Voorgeschiedenis (opvoeding, trauma's) Steun van anderen Bijkomende problematiek

24 Testen voor aanpassingsvermogen Sociale redzaamheidsschaal voor zwakzinnigen plus (SRZ-P) => primaire zelfzorg en (maatschappelijke) zelfredzaamheid Vineland-Z => communicatie, dagelijkse vaardigheden en socialisatie

25 Epidemiologie Zwakbegaafd /moeilijk lerend IQ Lichte verstandelijke beperking IQ IQ Term Ontwikkelingsleeftijd Matige verstandelijke beperking Zwakbegaafd >12 jaar IQ Licht 6-12 jaar 74% Matig 4-6 jaar 18% Ernstige 20 verstandelijke - 35 Ernstig 2-4 jaar beperking 7% < 20 Zeer ernstig < 2 jaar 1% IQ Zeer ernstige verstandelijke beperking IQ <20

26 Praktijkdefinitie lichte verstandelijke beperking IQ-score tussen de 50 en 85 Problemen op 2 gebieden: Communicatie, zelfverzorging, zelfstandig kunnen wonen, sociale en relationele vaardigheden, gebruikmaken van gemeenschapsvoorzieningen, zelfstandig beslissingen nemen..

27 Epidemiologie CBS inwoners (donderdag 10 november 22:55)

28 Epidemiologie CBS inwoners < -2SD = IQ < 70

29 Epidemiologie CBS inwoners > -2SD en < -1SD = IQ >70 en < 85

30 Epidemiologie

31 Sociaal Cultureel Planbureau December 2014

32 Groei van 7% per jaar tussen 2007 en 2011 waarvan 15% groei van het aantal LVB => VWS; 1. Waardoor zou het afgelopen decennium de vraag naar zorg voor mensen met een verstandelijke beperking zo sterk gegroeid zijn? 2. Is de vraag naar VG-zorg af te remmen en zo ja hoe?

33 Eenvoudig werk naar buitenland Lat in onderwijs steeds hoger ov-chipkaart, bankzaken via internet Iedereen = volwaardig burger zwak netwerk Steeds betere diagnostiek en perverse prikkels in de zorg

34 Conclusie Eenvoudig werk naar buitenland Lat in onderwijs steeds hoger ov-chipkaart, bankzaken via internet Iedereen = volwaardig burger zwak netwerk Steeds betere diagnostiek

35 1. Meer dan anderen komen mensen met een verstandelijke beperking in de problemen door de toegenomen eisen vanuit de samenleving. 2. Acceptatie als samenleving dat iemand met een verstandelijke beperking nu eenmaal anders is en dat sommige mensen bepaalde dingen beter kunnen dan andere.

36 Havenzicht 42 nachtopvangplekken 20 verpleegbedden 17 woonplekken nieuwe registraties

37

38

39

40 LVB = IQ < 70

41

42

43 Havenzicht 2015 Aantal Scil tests= 145 (39%) 16 vrouwen en 134 mannen Gemiddelde leeftijd = 39 jaar (23-64) Gemiddelde Scil score = 17,6 Score <19 => 82 personen

44 Havenzicht 2015 Score <19 = 82 personen 67% score <19 = LVB <IQ 70 = 37,2% geteste populatie = 27,6% totale populatie

45 Havenzicht 2015 Minder schorsingen Beter zorg? Minder recidief? Minder agressie/geweld

46 Projecten Rotterdam Opmaat-bedden Veiligheidshuis Uitstroom detentie

47 Zembla 1 april 2015

48 Signalen om te denken aan verstandelijke beperking. Aangepaste schoolopleiding en of veel ziekte verzuim. Veel justitiële contacten. Gedoe met instellingen die niet opschieten. Head turning syndroom. Agressie uitbarstingen; daders huiselijk geweld.

49 Signalen om te denken aan verstandelijke beperking. Niet verzekerd zijn; gedoe met GBA. Misbruikt worden door anderen (familie,vrienden) Veel huisartsen contacten, veel no show, inadequaat vervolg bij doorverwijzen. Na alcohol drugs misbruik of posttraumatisch na hoofdletsels.

50 Een test en wat dan? Uitleg aan patiënt en familie Uitleg aan woonomgeving (passender woonvorm) Instanties (sociale dienst, wijkteam, IND schuldsanering ) De-escalatie (huiselijk geweld,gedoe op werk) Uitleg andere hulpverleners arbo

51 Take home message Regelmatig is het oplossen van problemen alleen niet genoeg

52 Take home message Regelmatig is het oplossen van problemen alleen niet genoeg en moet je iemand de rest van zijn leven begeleiden

53 Vragen?

Verstandelijk beperkte pa0ënten

Verstandelijk beperkte pa0ënten Verstandelijk beperkte pa0ënten Michiel Vermaak Arts voor Verstandelijk Gehandicapten Cephir Seminar Erasmus MC Maandag 25 januari 2016 Disclosure belangen spreker Michiel (potentiële) belangenverstrengeling

Nadere informatie

IQ weten? Doe de test! Sterker in de samenleving.

IQ weten? Doe de test! Sterker in de samenleving. IQ weten? Doe de test! Sterker in de samenleving. Powered by Pluryn Marc is een jongen met complexe problemen. Om de juiste ondersteuning te krijgen, wil zijn omgeving weten wat zijn intelligentieniveau

Nadere informatie

William Schrikker Pleegzorg

William Schrikker Pleegzorg Landelijke specialist, met regionale accenten Nieske Selles, pleegmoeder Marion Inghels, pleegzorgwerker 25 mei 2016 Doelgroep van de WSP Wat betekent LVB + bijkomende problematiek Interactieve opdracht

Nadere informatie

mensen met een Licht Verstandelijke Beperking

mensen met een Licht Verstandelijke Beperking Herkennen van mensen met een Licht Verstandelijke Beperking 23 juni 2015 GGD jeugdartsen Limburg Marijke van Duijnhoven en Hanneke van Gaal I have no actual or potential conflict of interest in relation

Nadere informatie

FACTSHEET DEFINITIE EN ACHTERGRONDEN LVB OP CURAÇAO

FACTSHEET DEFINITIE EN ACHTERGRONDEN LVB OP CURAÇAO FACTSHEET DEFINITIE EN ACHTERGRONDEN LVB OP CURAÇAO Kennisbank Jeugdontwikkeling www.desaroyodihubentut.cw DEFINITIE 0 1 Enkele jaren geleden is de Federatie Antilliaanse Jeugdzorg (FAJ) samen met de William

Nadere informatie

Handreiking Expertisecentrum Verstandelijke Beperking

Handreiking Expertisecentrum Verstandelijke Beperking DE REGENTON-VB+ Visueel hulpmiddel voor het inzichtelijk maken van de kalenderleeftijd (leeftijd >18 jaar) en het cognitief, emotioneel en sociaal redzaamheidsniveau. Handreiking Expertisecentrum Verstandelijke

Nadere informatie

Triple Trouble in de praktijk. Triple Trouble in de praktijk. Komt een man bij de dokter. Drie soorten middelen. Stoornis in het gebruik van middelen

Triple Trouble in de praktijk. Triple Trouble in de praktijk. Komt een man bij de dokter. Drie soorten middelen. Stoornis in het gebruik van middelen Triple Trouble in de praktijk Triple Trouble in de praktijk LEDD congres 2014 Joanneke van der Nagel Jannelien Wieland Robert Didden Van enkelvoudig naar complex licht tot ernstig Over wat te doen wie

Nadere informatie

WAAR WAAR NIET WAAR IQ QUIZ? Herkennen van kinderen met een licht verstandelijke beperking. Opzet workshop. Waar of niet waar.

WAAR WAAR NIET WAAR IQ QUIZ? Herkennen van kinderen met een licht verstandelijke beperking. Opzet workshop. Waar of niet waar. Opzet workshop Quiz Herkennen van kinderen met een licht verstandelijke beperking Ervaringsdeskundige Interactieve kennisoverdracht Wilma Walterbos gedragsdeskundige MEE Natasja Wiersema Expertisecentrum

Nadere informatie

De Nederlandse doelgroep van mensen met een LVB 14-12-2011. Van Basisvragenlijst LVB naar LVB-screeningsinstrument (screener LVB)

De Nederlandse doelgroep van mensen met een LVB 14-12-2011. Van Basisvragenlijst LVB naar LVB-screeningsinstrument (screener LVB) Zwakzinnigheid (DSM-IV-TR) Code Omschrijving IQ-range Van Basisvragenlijst LVB naar LVB-screeningsinstrument (screener LVB) Xavier Moonen Orthopedagoog/GZ-Psycholoog Onderzoeker Universiteit van Amsterdam

Nadere informatie

Een (Lichte) Verstandelijke Beperking. Karlijn Vermeulen (kinder- en jeugd)psychiater Klinisch onderzoeker i.o.

Een (Lichte) Verstandelijke Beperking. Karlijn Vermeulen (kinder- en jeugd)psychiater Klinisch onderzoeker i.o. Een (Lichte) Verstandelijke Beperking Karlijn Vermeulen (kinder- en jeugd)psychiater Klinisch onderzoeker i.o. Karakter/RadboudUMC/CCE/Donders Instituut Nijmegen Symposium Vroege Ontwikkelingsstoornissen,

Nadere informatie

De (L)VG sector, de kinderen en het aanbod in vogelvlucht

De (L)VG sector, de kinderen en het aanbod in vogelvlucht De (L)VG sector, de kinderen en het aanbod in vogelvlucht Marcel Nadorp, Pluryn Frits Büdgen, s Heeren Loo Kennisattelier LVB - Zwolle 24 juni 2013 1 WELKOM namens.. Met gebruik van (o.a.) presentatie

Nadere informatie

Streetwise met de straatdokter? 29 september congres Pharos /NHG

Streetwise met de straatdokter? 29 september congres Pharos /NHG Streetwise met de straatdokter? 29 september congres Pharos /NHG Marcel Slockers huisarts/straatdokter. Programma. 1.welkom. 2.quiz. 3.sterfte. 4.verstandelijke beperking 5.onverzekerden 6.straattips.

Nadere informatie

Herkennen van en omgaan met mensen met een lichte verstandelijke beperking

Herkennen van en omgaan met mensen met een lichte verstandelijke beperking Herkennen van en omgaan met mensen met een lichte verstandelijke beperking Doelgroep s Heeren Loo, Almere: Alle leeftijden: kinderen, jongeren & volwassenen (0 100 jaar) Alle niveaus van verstandelijke

Nadere informatie

WIE IS HET? LVB & Zelfredzaamheid: Een vergelijking tussen 010 & 020. Marie-Jolette Luijks & Leonie Harwig Symposium 2 juli 2015

WIE IS HET? LVB & Zelfredzaamheid: Een vergelijking tussen 010 & 020. Marie-Jolette Luijks & Leonie Harwig Symposium 2 juli 2015 WIE IS HET? LVB & Zelfredzaamheid: Een vergelijking tussen 010 & 020 Marie-Jolette Luijks & Leonie Harwig Symposium 2 juli 2015 Programma workshop Aanleiding onderzoek Doelgroep: Over wie hebben we het?

Nadere informatie

Geen idee wat je iq is? Snel duidelijkheid met intelligentietesten van Pluryn

Geen idee wat je iq is? Snel duidelijkheid met intelligentietesten van Pluryn Geen idee wat je iq is? Snel duidelijkheid met intelligentietesten van Pluryn Geen idee wat je IQ is? Marc is een jongen met complexe problemen. Om de juiste ondersteuning te krijgen wil hij weten wat

Nadere informatie

Licht verstandelijk beperking? Hoe herken je mensen met een licht verstandelijke beperking. Hoe kom je samen verder?

Licht verstandelijk beperking? Hoe herken je mensen met een licht verstandelijke beperking. Hoe kom je samen verder? Licht verstandelijk Hoe herken je mensen met een licht verstandelijke beperking. Hoe kom je samen verder? Wat gaan we doen: Signalen van een licht verstandelijke beperking Wat is een licht verstandelijke

Nadere informatie

LVB en Verslaving. Samenwerken, het kan! Lisette Bloemendaal Erna Mensen 5 februari 2013

LVB en Verslaving. Samenwerken, het kan! Lisette Bloemendaal Erna Mensen 5 februari 2013 Samenwerken, het kan! Lisette Bloemendaal Erna Mensen 5 februari 2013 Binnenplein Casus Methodieken 2 Binnenplein Onderdeel van Aveleijn (VG) Gericht op verstandelijke beperking en verslaving Ambulant

Nadere informatie

Verstandelijk beperkt: een uitdaging voor huisarts en POH- GGZ

Verstandelijk beperkt: een uitdaging voor huisarts en POH- GGZ Verstandelijk beperkt: een uitdaging voor huisarts en POH- GGZ Anna Boom, GZ- psycholoog en docent AVG Andre Haverkort, huisarts, n.p., docent Radboudumc Doelen workshop Uitleg omtrent LVB Signaleren en

Nadere informatie

Voorwoord Beste Lezers,

Voorwoord Beste Lezers, JONG Nieuwsbrief Opvoedpraktijk Jong - Mei 2016 1. Voorwoord 2. Nieuwsberichten 3. Thema 4. Agenda Voorwoord Beste Lezers, De maanden vliegen voorbij. Kinderen, jongeren, ouders zitten momenteel midden

Nadere informatie

Deel VI Verstandelijke beperking en autisme

Deel VI Verstandelijke beperking en autisme Deel VI Inleiding Wat zijn de mogelijkheden van EMDR voor cliënten met een verstandelijke beperking en voor cliënten met een autismespectrumstoornis (ASS)? De combinatie van deze twee in een en hetzelfde

Nadere informatie

Verdiepingssessie SCIL:

Verdiepingssessie SCIL: Studiedag Oog voor laag IQ 16-06-2017 Verdiepingssessie SCIL: Samenvatting prevalentie onderzoek in de algemene S-GGZ Korte presentatie van de SCIL Blik op de SCIL, instructie en SCIL uitslag: En nu? expertisecentrum

Nadere informatie

Autisme en een verstandelijke beperking 20 september 2016

Autisme en een verstandelijke beperking 20 september 2016 Autisme en een verstandelijke beperking 20 september 2016 Cecile Blansjaar: orthopedagoog/autisme specialist Gedragskundige Stichting de Waerden Mede oprichter De Sociale Bron Wat is Autisme? In Nederland

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting proefschrift: Mild intellectual disability: an entity? Mapping clinical profiles and support needs.

Nederlandse samenvatting proefschrift: Mild intellectual disability: an entity? Mapping clinical profiles and support needs. Nederlandse samenvatting proefschrift: Mild intellectual disability: an entity? Mapping clinical profiles and support needs. Sarah Soenen Inleiding Mensen met een lichte verstandelijke beperking of zwakbegaafdheid

Nadere informatie

www.meegeldersepoort.nl

www.meegeldersepoort.nl www.meegeldersepoort.nl Verkiezingsevent 25 februari 2014 Workshop Herkennen van en omgaan met mensen met een (licht) verstandelijke handicap Programma Welkom en voorstellen Programma Wat is LVB: niveau

Nadere informatie

Multiproblem gezinnen met NAH, een uitdaging? Myriam Meutgeert, gezinscoach Karin van Ophem, consulent NAH & Jeugd en Gezin

Multiproblem gezinnen met NAH, een uitdaging? Myriam Meutgeert, gezinscoach Karin van Ophem, consulent NAH & Jeugd en Gezin Multiproblem gezinnen met NAH, een uitdaging? Myriam Meutgeert, gezinscoach Karin van Ophem, consulent NAH & Jeugd en Gezin Programma workshop Definitie multiproblem gezin Actieve bijdrage, stellingen

Nadere informatie

Emotionele Intelligentie

Emotionele Intelligentie Emotionele Intelligentie ubeon Academy Programma Emotionele intelligentie (EQ) staat voor het vermogen om eigen en andermans gevoelens te herkennen en er op effectieve wijze mee om te gaan. 70 % van communicatie

Nadere informatie

De rol van de gedragskundige. LVB en Verslaving Workshopronde 1 Slotbijeenkomst Trimbos 16-04-2013

De rol van de gedragskundige. LVB en Verslaving Workshopronde 1 Slotbijeenkomst Trimbos 16-04-2013 De rol van de gedragskundige LVB en Verslaving Workshopronde 1 Slotbijeenkomst Trimbos 16-04-2013 Spin in het web? Agenda Korte uiteenzetting LVB en verslaving Functie-eisen Rol gedragskundige Discussie

Nadere informatie

Dienst Ambulante Begeleiding. Communicatie bij personen met een verstandelijke beperking.

Dienst Ambulante Begeleiding. Communicatie bij personen met een verstandelijke beperking. Dienst Ambulante Begeleiding Communicatie bij personen met een verstandelijke beperking. Voorstelling DAB ambulante en mobiele dienst voor gezinnen met kind, jongere of volwassene met een verstandelijke

Nadere informatie

Samenvatting. Wetenschappelijk Onderzoek- en Documentatiecentrum Cahier 2010-11 5

Samenvatting. Wetenschappelijk Onderzoek- en Documentatiecentrum Cahier 2010-11 5 Samenvatting Aanleiding Zowel in de politiek als bij DJI bestaat al lang de wens tot het ontwikkelen van beleid en het programmeren van onderzoek ten aanzien van licht verstandelijk beperkte (LVB) gedetineerden.

Nadere informatie

Op weg. 20 mei 2015. Aanvraag Innovatiefonds Resultaatovereenkomst Begeleiding Leidse Regio 2015-2016. De Binnenvest De Haardstee

Op weg. 20 mei 2015. Aanvraag Innovatiefonds Resultaatovereenkomst Begeleiding Leidse Regio 2015-2016. De Binnenvest De Haardstee Op weg Aanvraag Innovatiefonds Resultaatovereenkomst Begeleiding Leidse Regio 2015-2016 20 mei 2015 De Binnenvest De Haardstee Oude Herengracht 6 C 2312 LN LEIDEN WMO leidse regio/innovatiefonds/op weg.docx

Nadere informatie

CULTUURARME INTELLIGENTIETEST RAPPORT

CULTUURARME INTELLIGENTIETEST RAPPORT CULTUURARME INTELLIGENTIETEST RAPPORT Name: Datum: Website: Jan de Vries -05-206 www.2test.nl Deze IQ test meet je vermogen om logisch te redeneren. Cultuurarme IQ tests meten nonverbale capaciteiten.

Nadere informatie

Verstandelijke beperkingen

Verstandelijke beperkingen 11 2 Verstandelijke beperkingen 2.1 Definitie 12 2.1.1 Denken 12 2.1.2 Vaardigheden 12 2.1.3 Vroegtijdig en levenslang aanwezig 13 2.2 Enkele belangrijke overwegingen 13 2.3 Ernst van verstandelijke beperking

Nadere informatie

Kenniscentrum Palliatieve Zorg Stichting Prisma

Kenniscentrum Palliatieve Zorg Stichting Prisma Kenniscentrum Palliatieve Zorg Stichting Prisma In deze presentatie Kenmerken van dementie Kenmerken van mensen met een verstandelijke beperking (VB) Kenmerken van dementie bij mensen met een VB Herkennen

Nadere informatie

Cover Page. The handle holds various files of this Leiden University dissertation.

Cover Page. The handle  holds various files of this Leiden University dissertation. Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/43954 holds various files of this Leiden University dissertation. Author: Soenen, S.M.T.A. Title: Mild intellectual disability : an entity? Mapping clinical

Nadere informatie

OVERZICHT INSTRUMENTEN ADAPTIEF GEDRAG Bea Maes, Ilse Noens en Jarymke Maljaars, KU Leuven, Onderzoekseenheid Gezins- en Orthopedagogiek Mei 2017

OVERZICHT INSTRUMENTEN ADAPTIEF GEDRAG Bea Maes, Ilse Noens en Jarymke Maljaars, KU Leuven, Onderzoekseenheid Gezins- en Orthopedagogiek Mei 2017 OVERZICHT INSTRUMENTEN ADAPTIEF GEDRAG Bea Maes, Ilse Noens en Jarymke Mals, KU Leuven, Onderzoekseenheid Gezins- en Orthopedagogiek Mei 2017 Aard van instrument Doelgroep Inhoud Lengte Vlaamse normen

Nadere informatie

Niet geplaatst. 3. General Apitude test Battery ( GATB) veelheid aan functies om success te voorspellen. 4. Raven Progressive Matrices Niet-verbaal

Niet geplaatst. 3. General Apitude test Battery ( GATB) veelheid aan functies om success te voorspellen. 4. Raven Progressive Matrices Niet-verbaal Niet geplaatst 1. Binet-Simon Eerste versie in 1908 Herwerkt t.e.m. Standfor-Binet 1986 2. French Kit Factoranalyse - Vloeiende intelligentie - Gekristalliseerde intelligentie - Visuele intelligentie -

Nadere informatie

Zelfmanagement bij mensen met beperkte gezondheidsvaardigheden door verstandelijke beperkingen

Zelfmanagement bij mensen met beperkte gezondheidsvaardigheden door verstandelijke beperkingen Zelfmanagement bij mensen met beperkte gezondheidsvaardigheden door verstandelijke beperkingen Een speciale uitdaging voor het huisartsenteam en het steunnetwerk Dr. Jany Rademakers, NIVEL Drs. Jeanny

Nadere informatie

De resultaten van het project

De resultaten van het project De resultaten van het project Project (On)Beperkte Opvang Mensen met Licht Verstandelijke Beperkingen in de Maatschappelijke Opvang Peter van den Broek Landelijk projectleider Agenda Het project De instrumenten

Nadere informatie

Sport- en beweegvragen van kwetsbare doelgroepen/ mensen met een beperking in het sociale wijkteam en de rol van MEE

Sport- en beweegvragen van kwetsbare doelgroepen/ mensen met een beperking in het sociale wijkteam en de rol van MEE Sport- en beweegvragen van kwetsbare doelgroepen/ mensen met een beperking in het sociale wijkteam en de rol van MEE Dordrecht 17 maart 2016 Nynke Tilstra, Sportconsulent Introductie MEE Uitleg Wijkteams

Nadere informatie

Liesbeth Mevissen. www.bsl.nl

Liesbeth Mevissen. www.bsl.nl Liesbeth Mevissen www.bsl.nl EMDR bij mensen met een verstandelijke beperking en/of autisme Liesbeth Mevissen, klinisch psycholoog, EMDR supervisor 27 september 2013 l.mevissen@accare.nl verstandelijk

Nadere informatie

Zorg na de diagnose. Emete Solmaz, specialist ouderengeneeskunde, Royaal Thuis Brian Sinnema, casemanager dementie, HWW Zorg

Zorg na de diagnose. Emete Solmaz, specialist ouderengeneeskunde, Royaal Thuis Brian Sinnema, casemanager dementie, HWW Zorg Zorg na de diagnose Emete Solmaz, specialist ouderengeneeskunde, Royaal Thuis Brian Sinnema, casemanager dementie, HWW Zorg Disclosure belangen sprekers Potentiële belangenverstrengeling Voor bijeenkomst

Nadere informatie

Protocol Psychosociale ondersteuning

Protocol Psychosociale ondersteuning Protocol Psychosociale ondersteuning Zandvoortse Reddingsbrigade Datum: 1 juni 2015 Versie: 1.0 Versiehouder: Lars Carree Toepassing Het protocol psychosociale ondersteuning is van toepassing op de psychosociale

Nadere informatie

M. Tierens. W. Magez. K. Van Parijs. Normen: Jongens versus Meisjes?

M. Tierens. W. Magez. K. Van Parijs. Normen: Jongens versus Meisjes? M. Tierens W. Magez K. Van Parijs Normen: Jongens versus Meisjes? 2 CoVaT-CHC BASISVERSIE: NORMEN: JONGENS VERSUS MEISJES? M. Tierens, W. Magez & K. Van Parijs (2016) 1. Inleiding Bij psychologische tests

Nadere informatie

WPPSI-III-nl analyse Versie: 1.0.0

WPPSI-III-nl analyse Versie: 1.0.0 Persoonsgegevens Naam Geslacht Man Nationaliteit Nederlandse Voorkeurshand Rechtshandig School/Instituut Basisonderwijs Groep/Leerjaar 2 Onderzoeker Paul Vraagstelling (1) ADHD jjjj mm dd Onderzoeks datum

Nadere informatie

Handleiding interviews leefklimaat onderzoek bij kinderen en jongeren met een licht verstandelijke beperking

Handleiding interviews leefklimaat onderzoek bij kinderen en jongeren met een licht verstandelijke beperking Handleiding interviews leefklimaat onderzoek bij kinderen en jongeren met een licht verstandelijke beperking Auteurs: Evelyn Heynen Peer van der Helm Xavier Moonen Deze handleiding is mogelijk gemaakt

Nadere informatie

De grondslag verstandelijke handicap is ook na het 18 e levensjaar vast te stellen Indicatiegeschil

De grondslag verstandelijke handicap is ook na het 18 e levensjaar vast te stellen Indicatiegeschil Onderwerp: Zorgvorm: De grondslag verstandelijke handicap is ook na het 18 e levensjaar vast te stellen Indicatiegeschil Begeleiding Datum: 24 oktober 2013 Samenvatting Verzekerde vraagt een indicatie

Nadere informatie

HBO Toegepaste psychologie Contactdag GGZ Kinderen en Jeugd. Drs. Yèrma van Egeraat Registerpsycholoog NIP

HBO Toegepaste psychologie Contactdag GGZ Kinderen en Jeugd. Drs. Yèrma van Egeraat Registerpsycholoog NIP HBO Toegepaste psychologie Contactdag GGZ Kinderen en Jeugd Drs. Yèrma van Egeraat Registerpsycholoog NIP Programma Kennismaking Competenties Gespreksvaardigheden Anamnesegesprek: o Uitvoeren o Observeren

Nadere informatie

10 VeROudeRINg VAN de TeSTNORMeN 10.1 AANWIJzINgeN VOOR een MINdeR STeRk flynn-effect

10 VeROudeRINg VAN de TeSTNORMeN 10.1 AANWIJzINgeN VOOR een MINdeR STeRk flynn-effect 10 VEROUDERING VAN DE TESTNORMEN Een belangrijk, en voor de diagnostiek uitermate lastig probleem, is de veroudering van testnormen. De prestatie op intelligentietests van personen van dezelfde leeftijd

Nadere informatie

Mensen met lichamelijke of verstandelijke beperkingen

Mensen met lichamelijke of verstandelijke beperkingen factsheet Mensen met lichamelijke of verstandelijke beperkingen samenstelling: mirjam de klerk, henk fernee, isolde woittiez en michiel ras Wat zijn beperkingen? Veel mensen denken bij mensen met beperkingen

Nadere informatie

llochtone meiden en vrouwen in-zicht

llochtone meiden en vrouwen in-zicht 2010 PROJECTEN Nieuwsbrief INHOUD Allochtone meiden & vrouwen in-zicht (Vervolg project) Kinderen aan zet (Onderzoek naar de gevolgen voor kinderen van het hebben van een moeder die seksueel misbruikt

Nadere informatie

Basistraining Huiselijk Geweld en Kindermishandeling / Meldcode

Basistraining Huiselijk Geweld en Kindermishandeling / Meldcode Basistraining Huiselijk Geweld en Kindermishandeling / Meldcode Inleiding Dit document beschrijft de basistraining Huiselijk Geweld en Kindermishandeling / Meldcode van trainingsbureau Moetd. Doelgroep

Nadere informatie

Bijzonder lector Zuyd Hogeschool Heerlen Docent en onderzoeker UvA Beleidsadviseur Koraal Groep Sittard Voorzitter Landelijk Kenniscentrum LVB

Bijzonder lector Zuyd Hogeschool Heerlen Docent en onderzoeker UvA Beleidsadviseur Koraal Groep Sittard Voorzitter Landelijk Kenniscentrum LVB Screening en nader onderzoek bij kinderen en jongeren die functioneren op het niveau van een licht verstandelijke beperking (LVB) Dr. Xavier M.H. Moonen Bijzonder lector Zuyd Hogeschool Heerlen Docent

Nadere informatie

Psychisch of Psychiatrie? 12-06-2012

Psychisch of Psychiatrie? 12-06-2012 Wat is een psychische stoornis? Een psychische stoornis is een patroon van denken, voelen en gedrag dat binnen de geldende cultuur ongebruikelijk is. Het patroon veroorzaakt last bij de persoon zelf en/of

Nadere informatie

De effectiviteit van preventieve. voorlichting aan migrantenouders in. Rotterdam over ggz problematiek en. licht verstandelijke beperking

De effectiviteit van preventieve. voorlichting aan migrantenouders in. Rotterdam over ggz problematiek en. licht verstandelijke beperking Nuray Dogan Nadia el Gharnati Erasmus Universiteit 19-11-2015 De effectiviteit van preventieve voorlichting aan migrantenouders in Rotterdam over ggz problematiek en licht verstandelijke beperking De Rotterdamse

Nadere informatie

Our brains are not logical computers, but feeling machines that think.

Our brains are not logical computers, but feeling machines that think. Drs. Fernando Cunha (Child Support Europe) Ontwikkelingspsycholoog Gezondheidspsycholoog (BIG) Kinder- en Jeugdpsycholoog (NIP) Onderwijsspecialist http://www.child-support-europe.com In dienst van kinderen,

Nadere informatie

WORKSHOP Aandacht voor de psychopathologie van de dader met het oog op de preventie van verder slachtofferschap

WORKSHOP Aandacht voor de psychopathologie van de dader met het oog op de preventie van verder slachtofferschap WORKSHOP Aandacht voor de psychopathologie van de dader met het oog op de preventie van verder slachtofferschap TREFDAG LEUVEN MODERATOR EN HCA DIENSTEN ----------------------- Donderdag 26-11-2016 Prof.

Nadere informatie

Hou dat vast! EMDR bij mensen met ( C ) PTSS en een laag IQ

Hou dat vast! EMDR bij mensen met ( C ) PTSS en een laag IQ Hou dat vast! EMDR bij mensen met ( C ) PTSS en een laag IQ 16-06-2017 info@poli-plus.nl Kan ik wel..? De PTSS wel goed diagnosticeren? De EMDR behandeling bij deze patiënt wel doen? (anders?) Juist inschatten

Nadere informatie

LVB en verslaving Een (on)beperkte relatie

LVB en verslaving Een (on)beperkte relatie LVB en verslaving Een (on)beperkte relatie Brijder Verslavingszorg Inholland, Lectoraat GGZ-verpleegkunde Simone Bakker Koos de Haan Scholing, Advies en Projecten Ede 12 juni 2013 2 Agenda 1. Kenmerken

Nadere informatie

Gezondheid en sociaal domein verbonden

Gezondheid en sociaal domein verbonden Algemene kenmerken Leefstijl Lichamelijke gezondheid Mentale gezondheid Zorggebruik Fysieke leefomgeving Sociale leefomgeving Sociaal economische status Zelfredzaamheid Samenredzaamheid Gezondheid en sociaal

Nadere informatie

INWONERS KWETSBARE BURGERS IN EEN GEMEENTE MET...

INWONERS KWETSBARE BURGERS IN EEN GEMEENTE MET... KWETSBARE BURGERS IN EEN GEMEENTE MET... 100.000 INWONERS Dee l2 MEE Zuid-Holland Noord biedt ondersteuning bij leven met een beperking in de gemeenten: Alphen aan den Rijn - Delft - Den Haag ('s-gravenhage)

Nadere informatie

Eenzaamheid bij Ouderen. Dr. Martin G. Kat Psychiater-psychotherapeut MCAlkmaar/Amsterdam psykat@hetnet.nl

Eenzaamheid bij Ouderen. Dr. Martin G. Kat Psychiater-psychotherapeut MCAlkmaar/Amsterdam psykat@hetnet.nl Eenzaamheid bij Ouderen Dr. Martin G. Kat Psychiater-psychotherapeut MCAlkmaar/Amsterdam psykat@hetnet.nl Eenzaamheid: definitie Het gevoel dat de contacten met anderen in aard en/of intensiteit minder

Nadere informatie

Het project is financieel mede mogelijk gemaakt door: het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, het Fonds NutsOhra en het VSBfonds

Het project is financieel mede mogelijk gemaakt door: het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, het Fonds NutsOhra en het VSBfonds Amersfoort/Utrecht oktober 2012 Colofon Titel Opdrachtgevers Samenwerken aan (On)Beperkte Opvang Handreiking voor maatschappelijke opvang en MEE Federatie Opvang/MEE Nederland Auteur(s) Datum en Plaats

Nadere informatie

Persoonlijke psychiatrie

Persoonlijke psychiatrie Persoonlijke psychiatrie 21 juni 2017 Intelligentie en psychiatrie Dr. Marianne C. Kasius Intelligentieverdeling Normaal = Optimaal? Importantie Mental and nervous disease is the most important group

Nadere informatie

VoorZorg Primaire preventie van kindermishandeling

VoorZorg Primaire preventie van kindermishandeling VoorZorg Primaire preventie van kindermishandeling Van wijk tot wetenschap Jeanette van den Brink, VoorZorgverpleegkundige GGD Amsterdam Marieke Timmermans, Nederlands Centrum Jeugdgezondheid (NCJ), Adviseur

Nadere informatie

Opleidingscyclus Winkelveiligheid 2014 Workshop 1 Diefstal door collega s: hoe stel je het vast en hoe ga je ermee om?

Opleidingscyclus Winkelveiligheid 2014 Workshop 1 Diefstal door collega s: hoe stel je het vast en hoe ga je ermee om? Opleidingscyclus Winkelveiligheid 2014 Workshop 1 Diefstal door collega s: hoe stel je het vast en hoe ga je ermee om? Hoe omgaan met moeilijke situaties? Hoe pak ik conflicten en agressie aan? David De

Nadere informatie

Ouderen met autismespectrumstoornissen.

Ouderen met autismespectrumstoornissen. Ouderen met autismespectrumstoornissen. Frédérique Geven, gezondheidszorgpsycholoog, cognitief gedragstherapeut VGCt, fem.geven@ggze.nl Rosalien Wilting, klinisch psycholoog psychotherapeut, rmhj.wilting@ggze.nl

Nadere informatie

Aveleijn ondersteunt mensen met een verstandelijke beperking of een lage sociale redzaamheid. Leven vol betekenis

Aveleijn ondersteunt mensen met een verstandelijke beperking of een lage sociale redzaamheid. Leven vol betekenis Aveleijn ondersteunt mensen met een verstandelijke beperking of een lage sociale redzaamheid. Leven vol betekenis We gaan uit van eigen kracht, eigen keuzes en eigen mogelijkheden. 02 Aveleijn Inhoud Missie

Nadere informatie

Criminele meisjes: Specifieke zorg en aandacht of niet?

Criminele meisjes: Specifieke zorg en aandacht of niet? Stijging criminaliteit meisjes Criminele meisjes: Specifieke zorg en aandacht of niet? Anne-Marie Slotboom Vrije Universiteit Amsterdam 1 BRISBANE 2010 - Steeds meer jonge meisjes tussen tien en veertien

Nadere informatie

Deel 1: Positieve psychologie

Deel 1: Positieve psychologie Deel 1: Positieve psychologie Welkom bij: Positieve gezondheid. Jan Auke Walburg 2 Carla Leurs 3 4 Bloei Bloei is de ontwikkeling van het fysieke en mentaal vermogen. Welbevinden en gezondheid Verschillende

Nadere informatie

Behoefte aan begeleiding vanwege een lichamelijke beperking.

Behoefte aan begeleiding vanwege een lichamelijke beperking. Bijlage 4 Ondersteuningsprofielen Jeugd (vooralsnog concept) Sociaal Domein Fryslân Profiel 1 Behoefte aan het verbeteren van psychosociaal functioneren jeugdige en verbeteren van gezinscommunicatie. Profiel

Nadere informatie

AMBULANTE HULP ZORG AAN HUIS. Hoe kan ik het beste omgaan met mijn partner of kind. Hoe vind ik mijn weg in de. Nederlandse samenleving

AMBULANTE HULP ZORG AAN HUIS. Hoe kan ik het beste omgaan met mijn partner of kind. Hoe vind ik mijn weg in de. Nederlandse samenleving ZORG AAN HUIS AMBULANTE HULP Hoe kan ik het beste omgaan met mijn partner of kind Hoe vind ik mijn weg in de Nederlandse samenleving Hoe stimuleer ik mijn kind Intensieve gezinsbehandeling Ambulante hulp

Nadere informatie

Onderzoek naar Intelligentie: WAIS-III

Onderzoek naar Intelligentie: WAIS-III Onderzoek naar Intelligentie: WAIS-III Prof. Dr. Jan J.L. Derksen 4 april 2003 Intelligentie Het meest onderzochte begrip: geen eenduidigheid Een paraplu-concept General Intelligence Fluid and Crystallized

Nadere informatie

GGNet:ScreenerLVB. 23 april 2013

GGNet:ScreenerLVB. 23 april 2013 GGNet:ScreenerLVB 23 april 2013 1 Dr. Xavier M.H. Moonen Orthopedagoog/GZ-Psycholoog Docent en onderzoeker Universiteit van Amsterdam Beleidsadviseur Koraal Groep Sittard Voorzitter Landelijk Kenniscentrum

Nadere informatie

Vragen bij hoofdstuk 1 t/m 5. Toetsen op School Primair onderwijs. www.toetsenopschool.nl. Toetsen op School Primair onderwijs

Vragen bij hoofdstuk 1 t/m 5. Toetsen op School Primair onderwijs. www.toetsenopschool.nl. Toetsen op School Primair onderwijs Vragen bij hoofdstuk 1 t/m 5 Toetsen op School Primair onderwijs www.toetsenopschool.nl Hoofdstuk 1 Het doel van toetsen Vraag 1 De Drempeltest van Boom test uitgevers is een klassikaal af te nemen aanlegtest

Nadere informatie

DE ZELFREDZAAMHEIDSMATRIX: WEET WAT JE MEET!

DE ZELFREDZAAMHEIDSMATRIX: WEET WAT JE MEET! DE ZELFREDZAAMHEIDSMATRIX: WEET WAT JE MEET! Een kwalitatief onderzoek naar de mogelijkheden van de ZRM bij de meting van de hulpvraag bij mensen met een verstandelijke beperking Augustus 2014 Platform

Nadere informatie

preventie mentale ondersteuning direct en dichtbij

preventie mentale ondersteuning direct en dichtbij preventie ZORG BIEDEN DIRECT EN DICHTBIJ. DAAR STAAT INDIGO VOOR. HET LIEFST IN DE WIJK, LAAGDREMPELIG EN TOEGANKELIJK. VOOR IEDEREEN. mentale ondersteuning direct en dichtbij Indigo biedt niet alleen

Nadere informatie

Screening op cognitieve en gedragsproblemen helpt bij het personaliseren van de ALS zorg. Carin Schröder 30 september ALS congres

Screening op cognitieve en gedragsproblemen helpt bij het personaliseren van de ALS zorg. Carin Schröder 30 september ALS congres Screening op cognitieve en gedragsproblemen helpt bij het personaliseren van de ALS zorg Carin Schröder 30 september ALS congres Wat doet u? Wie gebruikt er screening voor cognitief functioneren? Wie gebruikt

Nadere informatie

Signaleren en dan? De samenwerking tussen gezondheidszorg en jeugdzorg bij zorg/risico-zwangeren. Roermond, 3 september

Signaleren en dan? De samenwerking tussen gezondheidszorg en jeugdzorg bij zorg/risico-zwangeren. Roermond, 3 september Signaleren en dan? De samenwerking tussen gezondheidszorg en jeugdzorg bij zorg/risico-zwangeren Roermond, 3 september Mevr. N. Coebergh, vertrouwensarts AMK Limburg Dhr. H. Haanstra, kinderarts Maasziekenhuis

Nadere informatie

Kritische reflectie omtrent CVS en werkbekwaamheid. Patrick Ruppol

Kritische reflectie omtrent CVS en werkbekwaamheid. Patrick Ruppol Kritische reflectie omtrent CVS en werkbekwaamheid GTB-Vlaanderen Patrick Ruppol Korte voorstelling opdracht GTB Klantgerichtheid Oorzaken van uitsluiting zijn niet alleen, of misschien zelfs niet vooral,

Nadere informatie

Waar bemoei je je mee?! Vrije samenleving. Waar bemoei je je mee?! Vrije samenleving. Ochtendrapport crisisdienst. De sociale psychiatrie is dood

Waar bemoei je je mee?! Vrije samenleving. Waar bemoei je je mee?! Vrije samenleving. Ochtendrapport crisisdienst. De sociale psychiatrie is dood Waar bemoei je je mee?! Vrije samenleving De sociale psychiatrie is dood Lang leve de sociale psychiatrie Prof dr. Bert van Hemert, psychiater Epidemiologie van de OGGZ Parnassia Bavo Groep Spoedeisende

Nadere informatie

Resultaatgericht werken in het sociaal domein

Resultaatgericht werken in het sociaal domein Resultaatgericht werken in het sociaal domein Eigen kracht, schalen met de klant Bepalen van de eigen kracht -Gebruik eens een schaalvraag! Wat is een schaalvraag? Hoe zet je een schaalvraag in? Netwerk

Nadere informatie

De MMSE bij geriatrische patiënten

De MMSE bij geriatrische patiënten De MMSE bij geriatrische patiënten Een kritische blik en guidelines bij een der meest gekende, maar mogelijks ook een der meest verkeerd gebruikte screeningstesten Drs. Michael Portzky UZ Gent/ PC St Jan

Nadere informatie

In dienst van kinderen, jongeren en hun ouders

In dienst van kinderen, jongeren en hun ouders Gastdocent: Drs. Fernando Cunha (Child Support Europe) Ontwikkelingspsycholoog Gezondheidspsycholoog (BIG) Kinder- en Jeugdpsycholoog (NIP) Onderwijsspecialist http://www.child-support-europe.com In dienst

Nadere informatie

De ziektelastmeter COPD: de betrouwbaarheid en de ervaringen van huisartsen tot nu toe. Onno van Schayck. Cahag Conferentie 15-1-2015.

De ziektelastmeter COPD: de betrouwbaarheid en de ervaringen van huisartsen tot nu toe. Onno van Schayck. Cahag Conferentie 15-1-2015. De ziektelastmeter COPD: de betrouwbaarheid en de ervaringen van huisartsen tot nu toe Onno van Schayck Cahag Conferentie 15-1-2015 Disclosure belangen spreker (Potentiële) belangenverstrengeling Voor

Nadere informatie

Neurocognitieve ontwikkeling van kinderen en jongeren met 22q11.2 deletie syndroom

Neurocognitieve ontwikkeling van kinderen en jongeren met 22q11.2 deletie syndroom Neurocognitieve ontwikkeling van kinderen en jongeren met 22q11.2 deletie syndroom Dr. Sasja N. Duijff, GZ-psycholoog io tot IMH specialist Divisie Kinderen: Medische psychologie & Maatschappelijk Werk

Nadere informatie

HET VERHAAL CENTRAAL. Lectoraat t Zorg voor Mensen met een Verstandelijke Beperking. Petri Embregts en Lex Hendriks

HET VERHAAL CENTRAAL. Lectoraat t Zorg voor Mensen met een Verstandelijke Beperking. Petri Embregts en Lex Hendriks HET VERHAAL CENTRAAL Kennismarkt 2011 Lectoraat t Zorg voor Mensen met een Verstandelijke Beperking Kim van den Bogaard & Ellen Roeleveld Petri Embregts en Lex Hendriks Programma Uitleg Lectoraat Zorg

Nadere informatie

&Ons Tweede Thuis VOLWASSENEN

&Ons Tweede Thuis VOLWASSENEN &Ons Tweede Thuis VOLWASSENEN & & VOLWASSENEN Ondersteuning voor mensen met een beperking Heb je een beperking of heeft je zoon of dochter een beperking? Dan is wat ondersteuning soms erg welkom. Ons Tweede

Nadere informatie

IN CASA. Grensoverschrijdende zorginnovatie voor dubbel gehandicapten. Onderzoeks Protocol 8 april 1998 Evaluatieonderzoek Versie 1.

IN CASA. Grensoverschrijdende zorginnovatie voor dubbel gehandicapten. Onderzoeks Protocol 8 april 1998 Evaluatieonderzoek Versie 1. IN CASA Grensoverschrijdende zorginnovatie voor dubbel gehandicapten Onderzoeks Protocol 8 april 1998 Evaluatieonderzoek ersie 1.0 Auteurs T.G. Broekman Bureau Bêta A. Došen De Wendel G. an Hove Universiteit

Nadere informatie

Welke allochtonen komen er in de Jeugd-GGZ: toegankelijkheid en diagnostiek. Albert Boon & Anna de Haan

Welke allochtonen komen er in de Jeugd-GGZ: toegankelijkheid en diagnostiek. Albert Boon & Anna de Haan Welke allochtonen komen er in de Jeugd-GGZ: toegankelijkheid en diagnostiek. Albert Boon & Anna de Haan Iedereen met psychiatrische problemen Filter 1 Hulpzoekenden Filter 2 Herkende problemen Filter 3

Nadere informatie

verhoor van kwetsbare personen u komt deze mensen tegen maar weet het vaak niet!

verhoor van kwetsbare personen u komt deze mensen tegen maar weet het vaak niet! Kwetsbare mensen zoals mensen die functioneren op het niveau van een (licht) verstandelijke beperking (L)VB in aanraking met politie en justitie Dr. Xavier M.H. Moonen Bijzonder lector Zuyd Hogeschool

Nadere informatie

Rol onderzoek voor cluster Maatschappelijke Ontwikkeling, Gemeente Rotterdam

Rol onderzoek voor cluster Maatschappelijke Ontwikkeling, Gemeente Rotterdam Rol onderzoek voor cluster Maatschappelijke Ontwikkeling, Gemeente Rotterdam Wilma Jansen Kenniscoördinator Jeugd Gemeente Rotterdam Inhoud presentatie Cluster Maatschappelijke Ontwikkeling Rol onderzoek

Nadere informatie

Weet wat je kan. Jezelf leren kennen

Weet wat je kan. Jezelf leren kennen Weet wat je kan Jezelf leren kennen Het stempel LVB Hoofdstuk 2 legt uit wat LVB is. Onderwerpen in dit hoofdstuk: Stripje: Het stempel LVB. blz 2 Het stempel LVB. blz 3 Wat is LVB? blz 4 Moeite in het

Nadere informatie

Bloody Mary Op zoek naar Bloody Mary - studiedag forensische systeem therapie 6/21/2017

Bloody Mary Op zoek naar Bloody Mary - studiedag forensische systeem therapie 6/21/2017 Bloody Mary Vrouwen als dader Mars versus Venus of een beetje van beiden Anne-Marie Slotboom Universitair hoofddocent strafrecht en criminologie, VU 1 2 o Veel stereotypen over verschillen tussen mannen

Nadere informatie

EMOTIONELE INTELLIGENTIE

EMOTIONELE INTELLIGENTIE EMOTIONELE INTELLIGENTIE drs. S. van den Eshof 1 SITUATIE Wat zijn emoties en welke invloed hebben ze op ons leven? Sommige mensen worden bestempeld als over-emotioneel, terwijl anderen van zichzelf vinden

Nadere informatie

Jeugdige zedendelinquenten een cohortstudie gedurende 12 jaar

Jeugdige zedendelinquenten een cohortstudie gedurende 12 jaar Kinder- en jeugdpsychiatrie Jeugdige zedendelinquenten een cohortstudie gedurende 12 jaar Lucres Nauta-Jansen Tom, 14 jaar 14 jaar Verdacht van plegen van ontuchtige handelingen met 6 jarig buurjongetje

Nadere informatie

Hulp bij huiselijk geweld

Hulp bij huiselijk geweld Hulp bij huiselijk geweld Beter voor elkaar 2 Huiselijk geweld Wat is huiselijk geweld? Bij huiselijk geweld denk je al gauw aan een man die zijn vrouw of zijn kinderen slaat. Maar er zijn veel meer soorten

Nadere informatie

Ouders met een LVB. Marcia Lever, Expertisecentrum William Schrikker

Ouders met een LVB. Marcia Lever, Expertisecentrum William Schrikker Ouders met een LVB Marcia Lever, Expertisecentrum William Schrikker Hoe kijkt u naar ouders met een LVB? 1. Vul de vragenlijst voor uzelf in. 2. Tel op: vraag 1 t/m 4 = S-score 3. Tel op: vraag 5 t/m 8

Nadere informatie