A. Afdrukken of digitaal archiveren?

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "A. Afdrukken of digitaal archiveren?"

Transcriptie

1 1. Inleiding De toenemende informatisering van de administratie heeft voor gevolg dat archivarissen nieuwe soorten archiefdocumenten in hun archief moeten opnemen. s zijn daar een goed voorbeeld van. Alhoewel het gebruik volop is ingeburgerd en iedereen overtuigd is van de potentiële archiefwaarde van s, zijn er nog maar weinig archiefdiensten of -instellingen met een archiveringssysteem voor s. De reden ligt voor de hand. Bij archivering wordt men immers volop geconfronteerd met de voornaamste uitdagingen die met digitale archivering samengaan: contextualisering, selectie, beschrijving, digitale duurzaamheid en verzekeren van de betrouwbaarheid. Ondertussen liggen de krachtlijnen van mogelijke archiveringsstrategieën 1 vast en wordt het hoog tijd dat men van wal steekt met de uitvoering in de praktijk. Hopelijk kan dit artikel met een overzicht van de opties en de beschrijving van een best practice hiertoe een aanzet zijn De opties A. Afdrukken of digitaal archiveren? Bij het uittekenen van een archiveringssysteem voor s is één van de eerste afwegingen de keuze tussen archivering op papier of digitale archivering. Bij archivering van digitale informatie in het algemeen hanteert men de hard copy optie doorgaans enkel als noodoplossing, maar in het geval van archivering is het een ernstig alternatief. Beter s afdrukken en op een goede manier bewaren, dan digitaal archiveren op een wijze die niet beantwoordt aan de vereisten voor bewaring in een goede, geordende en toegankelijke staat. De praktijk leert dat veel organisaties bij gebrek aan een duidelijk archiveringsbeleid beide strategieën naast elkaar gebruiken. s worden binnen het systeem bewaard en belangrijke s worden nog eens afgedrukt. Dezelfde informatie is dan twee keer aanwezig. 1 2 P. HORSMAN, Archivering van elektronische post. Methoden, meningen en alternatieven, Amsterdam, 1999; Managing s as records (beschikbaar op: Managing electronic messages as s. Guidelines elec_messages/contents.html Met dank aan Inge Schoups en Werner Pottier voor het nalezen van dit artikel. Een meer uitgebreide beschrijving van de opties en de best practice vindt u in het tweede deel van het DAVID-rapport over de archivering van s (beschikbaar op: ).

2 Welke versie is dan het origineel of de kopie? Welke versie wordt in een gecontroleerde omgeving bewaard en welke kan als authentiek of integer doorgaan? De beschikbare archiefmiddelen zijn beperkt zodat ze beter op één strategie worden geconcentreerd. De afdrukstrategie kan relatief gemakkelijk worden gerealiseerd. Net zoals bij de klassieke papieren brief kunnen de registratuurgegevens (ontvangstdatum, classificatiecode, ) op de afdruk worden genoteerd. Door de afdruk in de corresponderende dossiermap op te bergen wordt de archivalische band met de context fysiek vastgelegd. Het afdrukken heeft onrechtstreeks nog een aantal bijkomende voordelen. De inhoud van het bericht is naar een meer duurzame drager overgezet en problemen inzake bestandsformaat en leesbaarheid op lange termijn stellen zich niet. Een andere motivatie voor het afdrukken zou het vermijden van een hybride informatiesysteem kunnen zijn, maar informatie is alsmaar meer in digitale vorm aanwezig zodat het afdrukken van e- mails op lange termijn toch tot een papieren én digitaal informatiesysteem leidt. Bij de archivering van digitale archiefdocumenten komt het erop aan om zoveel mogelijk originele eigenschappen te archiveren. De archiveringswijze sluit dus best zo dicht mogelijk aan bij de primaire vorm van de informatie. s zijn digitaal. Digitale archivering biedt ook een aantal voordelen die in een papieren omgeving ontbreken: geautomatiseerde zoek- of sorteeropdrachten (op header of full text), centraal beheer, gedecentraliseerde en simultane terbeschikkingstelling, enz. Digitale archivering is anderzijds technisch complexer en vereist in veel gevallen een gecustomiseerde aanpak. Beide strategieën hebben als gemeenschappelijk aandachtspunt dat de gearchiveerde e- mailberichten de nodige metadata moeten bevatten. De metadata worden samen met het bericht opgenomen in het archiveringssysteem. De vereiste metadata voor elk bericht zijn minstens: de identiteit van de afzender, de datum en tijd van verzending, de identiteit van de geadresseerde, de datum en tijd van ontvangst, het onderwerp en ten slotte de ontvangers van de kopieën 3. Bij digitale archivering moet het mogelijk om de s op basis van deze gegevens op te zoeken. De opgesomde metadata zijn voor elk bericht in de meeste systemen aanwezig, maar meestal worden ze niet allemaal mee afgedrukt of in de header opgenomen. Vooral de datum en het tijdstip van verzending of ontvangst ontbreken in bepaalde weergaven of afdrukken. Nochtans is de aanwezigheid van al deze metadata noodzakelijk voor de status van gearchiveerde 4. De meest geschikte oplossing hiervoor is het aanpassen van de header voor inkomende s zodat datum en tijdstip van verzending en ontvangst automatisch erin zijn opgenomen. De andere metadata zijn doorgaans standaard aanwezig. 3 4 Deze vereiste metadata voor s zijn expliciet opgenomen in de Amerikaanse DoD standaard voor archiefbeheersystemen (C.2.2.3: Filing Electronic Mail Messages). De discussie rond de Amerikaanse General Records Schedule nr. 20 toont het belang hiervan aan. Een rechter verbood in eerste instantie het bewaren van afdrukken van s omdat de digitale versie van e- mails meer informatie bevat dan de papieren versie. Er werd hierop gereageerd door op te leggen dat de afdrukken de nodige metadata moeten bevatten. In Nederland houdt het afdrukken van s volgens de archiefwet van 1995 substitutie in waarvoor toestemming is vereist.

3 Afbeelding 1: Een afdruk van een e- mail die de noodzakelijke metadata bevat. Het systeem wordt ook veel gebruikt voor de uitwisseling van computerbestanden. s en hun bijlagen vormen samen één geheel. In het geval van papieren archivering kan het e- mailbericht samen met de afgedrukte bijlage in dezelfde map worden opgeborgen. Bij digitale archivering is de archivering van de attachments iets complexer. Gelet op de grote verscheidenheid van computerbestanden in bijlage kan er hiervoor niet één gemeenschappelijke archiveringsstrategie worden toegepast. Door de s en bijlagen als afzonderlijke computerbestanden in eenzelfde directory te bewaren, wordt defacto aan dossiervorming gedaan. Aangezien en attachment op die manier van elkaar worden gescheiden, moeten de metadata van beide archiefdocumenten naar elkaar verwijzen. B. Digitale archivering: vereisten, mogelijkheden en moeilijkheden Digitale archivering betekent de digitale archivering van de inhoud, de structuur en de context van de berichten in een geschikt archiveringsformaat buiten het systeem. systemen zijn niet geschikt voor de lange termijnarchivering van s. systemen zijn in de eerste plaats informatiesystemen en geen document- of archiefbeheersystemen. Ze beschikken niet over de essentiële functionaliteiten voor document- en archiefbeheer en staan bovendien buiten de systemen die deze functies wel vervullen. De toegang tot postbussen en off line bestanden is beperkt door accounts en paswoorden. De systemen zijn niet geschikt om grote hoeveelheden s te beheren of te centraliseren. Ten slotte zijn de s ook in een applicatie afhankelijk bestandsformaat opgeslagen wat leesbaarheid op lange termijn hypothekeert. systemen bewaren berichten in een applicatie eigen bestandsformaat. Op lange termijn zal dit leesbaarheidsmoeilijkheden met zich meebrengen, waardoor grootschalige omzettingsoperaties zich regelmatig opdringen. Betere alternatieven zijn de gestandaardiseerde bestandsformaten voor tekstuele documenten zoals XML (extensible Markup Language), PDF (Portable Document Format) en eventueel HTML (HyperText Markup Language). Bij opname in het archiveringssysteem zijn de s best omgezet naar één van voornoemde formaten. XML geniet de voorkeur op PDF en HTML. XLM is platformonafhankelijk, (semi)-zelfbeschrijvend en herleidt hard-en softwareafhankelijkheid tot een absoluut minimum. XML is uitermate geschikt om de structuur van een digitaal archiefbestand te archiveren. Indien nodig kan de structuur formeel in een DTD of XML Schema worden gedefinieerd. Het definiëren van de headervelden als afzonderlijke XML-elementen biedt het voordeel dat de metadata automatisch uit de gearchiveerde s kunnen worden overgenomen. Dit maakt bulkopname en automatische beschrijving mogelijk, wat gezien het aantal te archiveren s geen overbodige luxe is. Met PDF en HTML kan dit niet,

4 maar deze bestandsformaten hebben wel het voordeel dat ze technisch gemakkelijker te realiseren zijn. Bewaren als HTML is een standaard functionaliteit van de meeste clientmailprogramma s en wie over het Acrobatprogramma van Adobe beschikt kan elke als PDF-document buiten het e- mailsysteem wegschrijven. De systemen kunnen hoogstens gebruikt worden om tijdelijk s met archiefwaarde te bewaren. Een aantal courante systemen bieden de mogelijkheid om s in off line mappen te plaatsen (MS Outlook: *.pst-bestand, bestand met persoonlijke mappen of openbare map ; Lotus notes: *.nsf-bestand, databank ). Off line bestanden of postbussen zijn hiervoor het meest geschikt omdat ze de mailserver niet belasten. Het aanleggen van een mappenstructuur is een eerste mogelijkheid om de structuur van het e- mailarchief en de context van de s te bewaren. De mappenstructuur moet hiervoor een weerspiegeling van de functies, taken en activiteiten van de archiefvormer zijn. Een hiërarchische indeling binnen de functies maakt een ordening van algemeen (taken) naar bijzonder (activiteiten, handelingen) mogelijk. Op het laagste niveau kan er per onderwerp of per dossier een map worden gemaakt waarin alle samenhorende s met archiefwaarde tijdelijk worden bewaard. De mapnamen zijn uniek en zijn bij voorkeur de naam van het onderwerp of dossier. De hoofdindeling van de mappenstructuur ligt vast. Samen met het aanpassen van de formulieren of sjablonen voor uitgaande en inkomende s is dit de voornaamste functionaliteit die het systeem moet bieden om efficiënte archivering mogelijk te maken. Ook de context van elk bericht wordt mee gearchiveerd. De archivalische band tussen e- mail en context kan in een digitale omgeving niet langer uit de fysieke plaats worden afgeleid, zodat men die enkel op een logische of intellectuele manier kan vastleggen. Dit kan door registratuur- of klassementgegevens (dossiernummer, classificatiecode, archiefcode, enz.) aan elke toe te kennen 5. In de standaardformulieren of -sjablonen voor de berichten in de mappen met inkomende en uitgaande s is hiervoor geen plaats voorzien. Men kan dit oplossen door hiervoor bijkomende velden aan de header toe te voegen. In deze velden kunnen dan de gegevens worden ingevuld waarmee de band tussen en zaak of onderwerp enerzijds, en de band tussen en bijlagen anderzijds expliciet wordt vastgelegd. Selectie en contextualisering zijn enkel mogelijk door de betrokkenen in de administratie. Zij plaatsen de s met archiefwaarde zelf in de overeenstemmende off line map of sturen ze voor registratie en/of archivering naar een andere postbus door. Of dit laatste mogelijk is, hangt af van het beschikbare personeel. Onze overheidsadministraties kunnen hiervoor geen beroep doen op DIVmedewerkers, zoals bijvoorbeeld in Noord-Amerikaanse landen of in Nederland wel het geval is 6. Bijgevolg moeten ze hiervoor zelf instaan. Ook bij papieren briefwisseling zijn selectie en contextualisering defacto een verantwoordelijkheid van de administratie. In dit opzicht verandert er niet veel. Alleen moet men erover waken dat er voldoende vorming en scholing is zodat het archiveringssysteem voor s binnen alle geledingen van de organisatie correct wordt toegepast. Omwille van de archivistische nood aan selectie en contextualisering wordt rechtstreekse archivering vanop de mailserver uitgesloten. Technisch is het perfect mogelijk om vanop de mailserver een kopie bij te houden van elke uitgaande en binnenkomende mail, deze naar een geschikt archiveringsformaat om te zetten en zo in het archiveringssysteem op te nemen. Dit zou 5 6 L. DURANTI, The archival bond, in: Archives and museum informatics, 1997, nrs. 3-4, p P. HORSMAN, Archivering van elektronische post. Methoden, meningen en alternatieven, Amsterdam, 1999, p. 14.

5 echter met zich mee brengen dat ook s zonder archiefwaarde worden gearchiveerd en dat de context van berichten ontbreekt. Ook juridisch levert deze aanpak een moeilijkheid op. De s worden als het ware tijdens hun overbrenging onderschept. Gelet op de bescherming van het telecommunicatiegeheim is dit maar toegelaten in zoverre men over de expliciete goedkeuring van afzender en geadresseerde beschikt. 3. Best practice In de praktijk kan men meerdere archiveringssystemen uitwerken die aan de vooropgezette kwaliteitsvereisten voldoen. Uiteindelijk komt het er op aan om een archiveringssysteem uit te werken dat het best bij de organisatie en de werkprocessen van de archiefvormer past en dat op zijn beleid is afgestemd. De best practice die bij wijze van voorbeeld hier wordt beschreven, is het archiveringssysteem dat wordt toegepast door het stadsarchief Antwerpen. Het stadsarchief Antwerpen kiest voor digitale archivering. Het archiveringssysteem voor s bestaat uit verschillende stappen. De s met archiefwaarde worden tijdelijk in off line mappen binnen het systeem bewaard. Hiertoe wordt een mappenstructuur uitgewerkt. Bij archivering wordt de map met s buiten het systeem geplaatst. Op de harde schijf of externe drager wordt dezelfde mappenstructuur aangelegd waarin de gearchiveerde s als afzonderlijke XML-bestanden komen te staan. Deze mappen worden in het documentbeheersysteem opgenomen. De bijlagen of attachments van s worden als afzonderlijke bestanden in de overeenstemmende map binnen het documentbeheersysteem geplaatst. Zo wordt feitelijk een dossier gevormd. In de metadata van de bijlage en van het bericht wordt naar elkaar verwezen. De logische band geeft aan dat en bijlage één geheel vormen. Een eerste stap is het aanpassen van de headers van de uitgaande en binnenkomende s zodat de berichten alle metadata bevatten en contextualisering door afzender of geadresseerde mogelijk is. In de header voor uitgaande s worden velden voorzien om de registratuurkenmerken van de afzender en een beschrijving van de eventuele bijlagen (aantal, identificatie) aan het bericht toe te voegen. Dit laat archivering van uitgaande s toe conform de kwaliteitsvereisten. Deze velden kunnen ook voor controledoeleinden worden gebruikt. Afbeelding 2: Aan de standaardheader voor uitgaande e- mails zijn drie velden toegevoegd. In de velden Aantal bijlagen en Bestanden in bijlage wordt vastgelegd hoeveel en welke bestanden in bijlage worden opgestuurd. In het veld Klassement afzender kan de afzender zijn registratuurgegevens vastleggen.

6 Het systeem van de stad Antwerpen gebruikt voor de s in de mappen Postvak in en Verzonden items hetzelfde formulier. De s worden in dit formulier in de mappenstructuur binnen het systeem geplaatst. Dit formulier bevat velden voor alle vereiste metadata en voor het vastleggen van de archivalische band. In de header wordt ook het klassementskenmerk van de afzender vermeld. In het veld er onder kan de geadresseerde zijn eigen registratuurgegevens noteren. De velden Aantal bijlagen en Bestanden in bijlage krijgen de inhoud zoals ze door de afzender werden ingevuld, maar kunnen indien nodig aangepast worden. De kans bestaat immers dat bijlagen worden vergeten, een verkeerd getal is ingevuld, een bestandsnaam wordt aangepast of dat de vindplaats van de bijlagen bij de geadresseerde wordt aangegeven. De inhoud van deze velden wordt in de opgeslagen en maakt dan integraal deel uit van het bericht. Dit is een toepassing van het encapsulation-principe waarbij de metadata samen met het archiefobject in hetzelfde computerbestand worden opgeslagen. Afbeelding 3: De header voor binnenkomende en verzonden s. De ontvangen of verstuurde s met archiefwaarde worden uit de respectieve mappen Postvak in en Verzonden items gehaald en in een off line map geplaatst. Of de s in een gemeenschappelijke of persoonlijke postbus terecht komen, doet er eigenlijk niet toe. De gangbare systemen bieden voldoende mogelijkheden om off line mappen op maat te organiseren en te beheren: één gemeenschappelijke openbare map voor een hele dienst, mappen delen met meerdere mensen, persoonlijke mappen (*.pst-bestanden, *.nsf-bestanden) of een combinatie van deze mogelijkheden. De bestanden met de off line mappen worden op serverschijven geplaatst, zodat ze mee beschermd worden door de back-upprocedures. In de volgende stap van het archiveringsproces worden de s buiten het systeem geplaatst. Het tijdstip kan afhankelijk zijn van het afsluiten van een dossier, het bereiken van een bepaalde bestandsomvang of een vaste frequentie. Elke wordt als een afzonderlijk XML-

7 bestand opgeslagen. De mappenstructuur is identiek aan de mappenstructuur binnen het e- mailsysteem. De courante systemen beschikken niet over deze functionaliteit zodat hiervoor een ad hoc oplossing moet worden uitgewerkt. De snelste en gemakkelijkste manier is een plug-in of een tool die deze operatie volledig automatisch uitvoert. Dit vraagt natuurlijk enig programmeerwerk. Hetzelfde resultaat kan ook op een meer eenvoudige manier bekomen worden. Op de doellocatie wordt dezelfde mappenstructuur aangemaakt en de s worden één voor één als een plat tekstbestand (*.txt) naar die map gekopieerd. Vervolgens worden de s getagd en als XML-bestanden bewaard. Voor de tagging kan men een macro in een teksteditor of tekstverwerkingsprogramma gebruiken, want de s hebben toch een vaste structuur. Deze manier van werken is weliswaar arbeidsintensiever, maar toont aan dat met eenvoudige middelen hetzelfde resultaat kan worden bekomen. Om de gearchiveerde XML een gelijkaardige layout te geven als een binnen het systeem kan er een stylesheet aan het XML-bestand worden gekoppeld. Afbeelding 4: Een opgeslagen als een XML-bestand. Na het voltooien van deze omzetting heeft men eigenlijk twee versies van dezelfde één binnen het systeem en één als XML-bestand buiten het systeem. De versies binnen het systeem worden vernietigd. De gearchiveerd als XML-bestand wordt de authentieke en integere versie. Om de authenticiteit en integriteit van de gearchiveerde s mee te helpen garanderen, worden de s in het documentbeheer- of beter het archiefbeheersysteem opgenomen. In het geval van het stadsarchief Antwerpen gaat het om een documentbeheersysteem. Voor de gearchiveerde s wordt een nieuw objecttype binnen het documentbeheersysteem aangemaakt. De attributen van het object zijn de metadata. Bij opname in het documentbeheersysteem worden de attribuutvelden automatisch ingevuld met de gegevens uit de corresponderende XML headerelementen van elk bericht. De mappenstructuur wordt in het documentbeheersysteem overgenomen. Binnen het documentbeheersysteem kan dan bepaald worden welke gebruikers(groepen) al dan niet toegangsrechten tot het archief hebben. Eens is vastgesteld hoe de s worden gearchiveerd, komt het erop aan om het archiveringssysteem in de praktijk om te zetten. De administratie is verantwoordelijk voor het goed

8 functioneren van de eerste stappen in het archiveringssysteem. De administratie moet de nieuwe e- mailheaders correct gebruiken, de s met archiefwaarde selecteren en de off line mappen binnen het systeem organiseren en beheren. Coaching en opleiding zullen hierbij van groot belang zijn. Er worden dan ook cursussen over archivering gegeven en op de intranetsite van het stadsarchief is een handleiding beschikbaar waarin gedetailleerd de verschillende stappen worden beschreven. Eén van de eerste zaken die hierbij aan bod moet komen is het onderscheid tussen s met of zonder archiefwaarde. Een aantal duidelijke afspraken voor een mappenstructuur zijn evenzeer onmisbaar. 4. Besluit s kunnen op papier of digitaal worden gearchiveerd. De keuze is in principe vrij. Archivarissen dienen zich wel bewust te zijn van de kwaliteitsvereisten waaraan de archivering moet voldoen. De gearchiveerde s moeten alle metadata bevatten. Een kleine aanpassing van de header in e- mailformulieren of -sjablonen volstaat hiervoor. Bij digitale archivering gaat men bij het aanpassen van de header nog een stap verder en worden er velden voorzien voor het expliciet vastleggen van de archivalische band met de bijlagen en de context. De s met archiefwaarde worden tijdelijk in off line mappen binnen het systeem bewaard. Bij archivering worden ze in een geschikt archiveringsformaat buiten het systeem geplaatst en in het document- of archiefbeheersysteem opgenomen.

Versie 2.0 (maart 2005)

Versie 2.0 (maart 2005) Versie 2.0 (maart 2005) 1. Woord vooraf Veel inkomende en uitgaande e-mails kunnen archiefdocumenten zijn en/of een administratieve of juridische waarde hebben. Voor openbare overheden geldt bovendien

Nadere informatie

STAP 2: BEWAAR ZOWEL INKOMENDE ALS UITGAANDE E-MAILS EN BIJLAGEN

STAP 2: BEWAAR ZOWEL INKOMENDE ALS UITGAANDE E-MAILS EN BIJLAGEN 1. Woord vooraf Veel inkomende en uitgaande e-mails zijn bestuursdocumenten en hebben administratieve of juridische waarde. Deze e-mails mogen niet worden vernietigd. Dit geldt ook voor de documenten die

Nadere informatie

Algemene selectielijst e-mails

Algemene selectielijst e-mails Algemene selectielijst e-mails Versie 1.1, september 2007 1. Inleiding Het doel van deze algemene selectielijst is een aanzet te geven tot een eerste selectie in de e-mails van de personeelsleden van het

Nadere informatie

DAVID - Een archiveringssysteem voor dynamische en interactieve informatiesystemen

DAVID - Een archiveringssysteem voor dynamische en interactieve informatiesystemen Binnen het DAVID -project werd een digitaal archiveringssysteem voor dynamische en interactieve informatiesystemen uitgewerkt. Deze bijdrage 1 is gewijd aan de uitgangspunten en de concepten van dit archiveringssysteem

Nadere informatie

programma programma digitaal archiveren? digitaal archiveren? digitaal archiveren? Voormiddag: DAVID onderzoekresultaten

programma programma digitaal archiveren? digitaal archiveren? digitaal archiveren? Voormiddag: DAVID onderzoekresultaten programma Voormiddag: DAVID onderzoekresultaten 10u05: Digitaal archiveren? 10u20: Kantoordocumenten Casus: Archiveren van e-mail» Juridisch kader» Archiveringsprocedure bij de stad Antwerpen 11u10: Pauze

Nadere informatie

E-mailarchivering: van probleem naar routine

E-mailarchivering: van probleem naar routine E-mailarchivering: van probleem naar routine FILIP BOUDREZ EXPERTISECENTRUM DAVID VZW ANTWERPEN, 2012 E-mail blijft ondanks de opmars van sociale media één van de belangrijkste communicatiemiddelen. E-mail

Nadere informatie

Hoe e-mails archiveren?

Hoe e-mails archiveren? Hoe e-mails archiveren? Het archiveren van e-mails is voor veel organisaties een uitdaging. Mailboxen puilen uit van inkomende en uitgaande berichten en worden steeds meer als een vergaarbak van informatie

Nadere informatie

Doel. Voordelen Met behulp van een overzichtelijke mappenstructuur bewaart men. Belang

Doel. Voordelen Met behulp van een overzichtelijke mappenstructuur bewaart men. Belang 1. Woord vooraf Doel Bij administraties is veel informatie in digitale vorm aanwezig. Een goed en efficiënt beheer moet ervoor zorgen dat de informatie op een geordende en toegankelijke wijze bij de diensten

Nadere informatie

Helemaal Digitaal. Tips voor een beter beheer van je digitaal archief

Helemaal Digitaal. Tips voor een beter beheer van je digitaal archief Helemaal Digitaal Tips voor een beter beheer van je digitaal archief Digitaal archief? - digital born archief: - alle documenten/stukken die digitaal werden aangemaakt - bv. verslagen van bestuursvergaderingen

Nadere informatie

DigiGIDS@work. Digitale opruimdag: de mappenstructuur onderhouden

DigiGIDS@work. Digitale opruimdag: de mappenstructuur onderhouden DigiGIDS@work Colofon Archief en Museum voor het Vlaams leven te Brussel Arduinkaai 28 1000 Brussel Auteur: Stephanie Aertsen Vormgeving: Kevin Van Campenhout Afbeeldingen: Luc Vermeersch Verantwoordelijke

Nadere informatie

Central Station. Handleiding e-mail configuratie Exchange / Central Station

Central Station. Handleiding e-mail configuratie Exchange / Central Station Central Station Handleiding e-mail configuratie Exchange / Central Station Versie 1.0, september 2011 Inhoudsopgave 1 Inleiding... 3 1.1 Doel van de handleiding... 3 1.2 Afkortingen... 3 1.3 Meer informatie...

Nadere informatie

DigiGIDS@work Criteria voor het bewaren van e-mails

DigiGIDS@work Criteria voor het bewaren van e-mails DigiGIDS@work Criteria voor het bewaren van e-mails Colofon Archief en Museum voor het Vlaams leven te Brussel Arduinkaai 28 1000 Brussel Auteur: Stephanie Aertsen Vormgeving: Kevin Van Campenhout Afbeeldingen:

Nadere informatie

Outlook 2010 tips & trucs

Outlook 2010 tips & trucs Outlook 2010 tips & trucs I N H O U D S O P G A V E 1 Algemeen... 1 1.1 Werkbalk snelle toegang... 1 1.2 Snelle stappen... 1 2 E-mail... 2 2.1 Regels... 2 2.2 CC mail onderscheiden... 2 2.3 Verwijderde

Nadere informatie

Outlook Express 6. Senioren K.U.Leuven. maart 2008. ICT-Kantoor Dienst Administratieve informatieverwerking (AIV)

Outlook Express 6. Senioren K.U.Leuven. maart 2008. ICT-Kantoor Dienst Administratieve informatieverwerking (AIV) Outlook Express 6 Senioren K.U.Leuven maart 2008 ICT-Kantoor Dienst Administratieve informatieverwerking (AIV) Inhoud: Deel 1 Inleiding Opstellen en verwerken van e-mail Gebruik van een adresboek Gebruik

Nadere informatie

Elektronisch factureren

Elektronisch factureren Elektronisch factureren Inleiding Elektronisch Factureren in RADAR is mogelijk vanaf versie 4.0. Deze module wordt niet standaard meegeleverd met de RADAR Update maar is te bestellen via de afdeling verkoop

Nadere informatie

Inleiding... 3. Het e-mailadres... 3. Hoe werkt e-mail?... 3. Je emailadres registreren... 4. Aanmelden bij Outlook... 7. Schermonderdelen...

Inleiding... 3. Het e-mailadres... 3. Hoe werkt e-mail?... 3. Je emailadres registreren... 4. Aanmelden bij Outlook... 7. Schermonderdelen... E-MAIL INHOUD Inleiding... 3 Het e-mailadres... 3 Hoe werkt e-mail?... 3 Je emailadres registreren... 4 Aanmelden bij Outlook... 7 Schermonderdelen... 8 Mailen... 10 Een mail lezen... 10 Een mail versturen...

Nadere informatie

Beschrijving webmail Enterprise Hosting

Beschrijving webmail Enterprise Hosting Beschrijving webmail Enterprise Hosting In dit document is beschreven hoe e-mail accounts te beheren zijn via Enterprise Hosting webmail. Webmail is een manier om gebruik te maken van e-mail functionaliteit

Nadere informatie

Rapport. E-mailarchieven

Rapport. E-mailarchieven Rapport E-mailarchieven E-mailarchieven E-mails: hoe bewaren en goed archiveren? Filip Boudrez, 2003 Max-Wildiersfonds Fonds voor Wetenschappelijk onderzoek- Vlaanderen DAVID is een project dat wordt

Nadere informatie

Handleiding Activiteiten Microsoft CRM 2016

Handleiding Activiteiten Microsoft CRM 2016 Handleiding Activiteiten Microsoft CRM 2016 Revisie: versie 1.0 Datum: 23/03/2016 Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 2 1. Inleiding... 3 1.1 Algemeen... 3 1.2 Handleiding activiteiten... 3 1.3 Referentiedocumenten...

Nadere informatie

Uitgangspunten E-mailarchivering

Uitgangspunten E-mailarchivering Concept Versie 30 Programma Digitaal Archiveren 2015 Uitgangspunten Datum: 23-04-2014 Auteur: Tonke van den Berg Gemeente Amsterdam - 2 - Versiebeheer versie wanneer wie wat 0.1 06-09-2013 Tonke 0.2 20-09-2013

Nadere informatie

Nu de afbeeldingen, de bestanden zijn geplaatst, de styling is geregeld en de templates aanwezig zijn, kunt u een mailing maken.

Nu de afbeeldingen, de bestanden zijn geplaatst, de styling is geregeld en de templates aanwezig zijn, kunt u een mailing maken. 1 / 10 Mailing aanmaken De module Mailing, maakt gebruik van enkele onderdelen van de module websitebeheer. Het gaat hier om de hoofdstukken Afbeeldingen, Bestanden en Styling. Via deze hoofdstukken leert

Nadere informatie

0. Inhoudstafel. 1. Inleiding

0. Inhoudstafel. 1. Inleiding 0. Inhoudstafel 1. Inleiding...1 2. Identificeren en lokaliseren (niveau 1)...2 3. Ontstaanscontext en waardering (niveau 2)...3 4. Technische en beheerscontext (niveau 3)...5 4.1 Technische context...6

Nadere informatie

Voordat u gebruik kunt maken van ZorgMail in Intramed, zijn een aantal instellingen nodig:

Voordat u gebruik kunt maken van ZorgMail in Intramed, zijn een aantal instellingen nodig: Hoofdstuk 1 ZorgMail instellen en gebruiken Via Intramed en de applicatie ZorgMail van E-novation Lifeline, kunt u elektronisch en beveiligd gegevens uitwisselen met andere zorgverleners. Dit gaat via

Nadere informatie

Zeon PDF Driver Trial

Zeon PDF Driver Trial Zakelijke software voor verkoop, dienstverlening en administratie Handleiding module Document Uitgaande correspondentie genereren Uitgaande correspondentie terugvinden Persoonlijk geadresseerde mailings

Nadere informatie

PROTOCOL ELEKTRONISCH BERICHTENVERKEER GEMEENTE HENGELO 2005

PROTOCOL ELEKTRONISCH BERICHTENVERKEER GEMEENTE HENGELO 2005 PROTOCOL ELEKTRONISCH BERICHTENVERKEER GEMEENTE HENGELO 2005 HOOFDSTUK 1. BEGRIPSBEPALING, REIKWIJDTE EN DOELEINDEN Artikel 1. Begripsbepaling In dit protocol wordt verstaan onder: Algemene postbus Elektronische

Nadere informatie

Substitutie: papieren documenten inscannen, digitaal bewaren en papieren versies vernietigen. Paul Drossens - Rijksarchief

Substitutie: papieren documenten inscannen, digitaal bewaren en papieren versies vernietigen. Paul Drossens - Rijksarchief Substitutie: papieren documenten inscannen, digitaal bewaren en papieren versies vernietigen Paul Drossens - Rijksarchief Inhoud Wettelijk kader en rol Rijksarchief Voorbeeld: substitutie van personeelsdossiers

Nadere informatie

Release datum: 11 juni 2012

Release datum: 11 juni 2012 Highlights 1 HSExpert versie 5.2 Begin juni is versie 5.2 van HSExpert gereleased. In versie 5.2 zijn vooral wijzigingen op het RiAxion (Arbo) dossier doorgevoerd. Daarnaast zijn er wat kleinere wijzigingen

Nadere informatie

6.10 Tabblad Formulieren

6.10 Tabblad Formulieren 6.10 Tabblad Formulieren De gegevens van de in Facts! geregistreerde dossiers zullen dikwijls ook aan betrokken partijen moeten worden gezonden. Facts! kent enkele voorgedefinieerde meldings-formulieren.

Nadere informatie

ARCHIVEREN VAN DIGITALE BESTANDEN Versie 15 november 2011

ARCHIVEREN VAN DIGITALE BESTANDEN Versie 15 november 2011 ARCHIVEREN VAN DIGITALE BESTANDEN Versie 15 november 2011 Tegenwoordig is vrijwel de gehele administratie van uw Doopsgezinde gemeente of instelling geautomatiseerd. Dit heeft consequenties voor de archivering

Nadere informatie

Windows Mail 2008 : De opvolger van Outlook Express

Windows Mail 2008 : De opvolger van Outlook Express Windows Mail 2008 : De opvolger van Outlook Express Windows XP en zijn voorgangers hadden als eigen E-mailprogramma Outlook Express. Hoe zit het met Vista? Windows Vista heeft een gewijzigde versie van

Nadere informatie

DIGITAAL DOCUMENTBEHEER. de opbouw van een digitale mappenstructuur

DIGITAAL DOCUMENTBEHEER. de opbouw van een digitale mappenstructuur DIGITAAL DOCUMENTBEHEER de opbouw van een digitale mappenstructuur Inhoud Wat? Wie? Wanneer? Waarom? Hoe? Wat? Archiefdocumenten Alle documenten die ongeacht hun datum, vorm, ontwikkelingsstadium of drager

Nadere informatie

Termen en begrippen Eisen Duurzaam Digitaal Depot

Termen en begrippen Eisen Duurzaam Digitaal Depot Afgedrukt : 722011 Pagina 1 van 12 R.S. Jonker Aangeboden digitaal archiefstuk A Digitaal archiefstuk (DA), zoals de archiefvormer het aanbiedt aan het depot. Hiertoe wordt het door de zorgdrager verwijderd

Nadere informatie

ManageWare Pro Postbus 568 3700AN Zeist Tel.: 030-692 5701 Fax: 084-718 8468. Documentenbeheer

ManageWare Pro Postbus 568 3700AN Zeist Tel.: 030-692 5701 Fax: 084-718 8468. Documentenbeheer Documentenbeheer Inleiding ConsultManager heeft nu een professionele module om documenten te archiveren, te koppelen aan cliënten, artsen, etc., en te beheren. Het was al mogelijk om externe documenten

Nadere informatie

HANDLEIDING E-mail ophalen in Outlook Express 6. HANDLEIDING E-mail ophalen in Outlook Express 6 STAP 3

HANDLEIDING E-mail ophalen in Outlook Express 6. HANDLEIDING E-mail ophalen in Outlook Express 6 STAP 3 Met behulp van deze handleiding kunt u Outlook Express configureren voor het ophalen van uw e-mail met behulp van POP en het verzenden via SMTP. STAP 3 STAP 1 Open het programma Outlook Express. Klik in

Nadere informatie

Privé berichten Elektronische berichten die een medewerk(st)er niet uit hoofde van zijn of haar functie ontvangt of

Privé berichten Elektronische berichten die een medewerk(st)er niet uit hoofde van zijn of haar functie ontvangt of CVDR Officiële uitgave van Echt-Susteren. Nr. CVDR70878_1 25 november 2015 E-mail protocol Echt-Susteren 2006 De raad van de gemeente Echt-Susteren, gezien het voorstel van burgemeester en wethouders van

Nadere informatie

ZN GERRIT@Mail - Handleiding Instellen Microsoft Outlook 2010

ZN GERRIT@Mail - Handleiding Instellen Microsoft Outlook 2010 ZN GERRIT@Mail - Handleiding Instellen Microsoft Outlook 2010 Informatiedomein: ZN GERRIT@Mail - Handleiding Instellen Microsoft Outlook 2010 Status: Productie Versie: v02.00 Publicatie datum: 9-12-2015

Nadere informatie

ZorgMail Secure e-mail

ZorgMail Secure e-mail ZorgMail Secure e-mail 2014 ENOVATION B.V. Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden openbaar gemaakt of verveelvoudigd, opgeslagen in een data verwerkend systeem of uitgezonden in enige

Nadere informatie

Berichtenbox. Auteur : Rakesh Poeran Datum : 16 juli 2015 Versie : 2014.6 Documentnaam : Berichtenbox

Berichtenbox. Auteur : Rakesh Poeran Datum : 16 juli 2015 Versie : 2014.6 Documentnaam : Berichtenbox Berichtenbox Auteur : Rakesh Poeran Datum : 16 juli 2015 Versie : 2014.6 Documentnaam : Berichtenbox Inhoud 1. Inleiding 3 2. Inloggen op de berichtenbox 4 3. Lay-out van de berichtenbox 6 3.1 Linker menu

Nadere informatie

1. Controleren of er nieuwe berichten zijn en uw berichten lezen

1. Controleren of er nieuwe berichten zijn en uw berichten lezen MAIL 1. Controleren of er nieuwe berichten zijn en uw berichten lezen Via het scherm 'Postbussen' in Mail hebt u snel toegang tot al uw postbussen 'Inkomend' en andere postbussen. Wanneer u een postbus

Nadere informatie

het maken van back-upcd s door de administratieve diensten: deze CD s komen dan ook voor archivering door het archief in aanmerking

het maken van back-upcd s door de administratieve diensten: deze CD s komen dan ook voor archivering door het archief in aanmerking 1. Woord vooraf CD s kunnen als lange termijndrager voor digitale archiefdocumenten dienen. Een belangrijke voorwaarde is wel dat aan bepaalde kwaliteitsvereisten wordt voldaan. Deze vereisten hebben betrekking

Nadere informatie

Voordat u gebruik kunt maken van ZorgMail in KraamZorgCompleet, zijn een aantal instellingen nodig:

Voordat u gebruik kunt maken van ZorgMail in KraamZorgCompleet, zijn een aantal instellingen nodig: Hoofdstuk 1 ZorgMail instellen en gebruiken Vanuit KraamZorgCompleet is het voortaan mogelijk om via ZorgMail beveiligd te communiceren met andere partijen in de zorg, mits zij ook zijn aangesloten bij

Nadere informatie

In deze handleiding worden de basisfuncties van Roundcube besproken.

In deze handleiding worden de basisfuncties van Roundcube besproken. Handleiding Roundcube Alle hostingklanten van zowel Kyzoe.be als Wphostr.eu hebben de beschikking over webmail, de ideale oplossing om e-mail ook tijdens thuiswerken of vakantie te kunnen lezen en beantwoorden.

Nadere informatie

IMPULSFONDS VOOR HET MIGRANTENBELEID

IMPULSFONDS VOOR HET MIGRANTENBELEID IMPULSFONDS VOOR HET MIGRANTENBELEID HANDLEIDING VOOR DE WEBAPPLICATIE Op deze pagina s vindt u de nodige informatie om te werken met de webapplicatie van het Impulsfonds. Wij raden u aan om deze pagina

Nadere informatie

Nieuw bericht maken werkbalk Opmaak lettertype, grootte en kleur kiezen

Nieuw bericht maken werkbalk Opmaak lettertype, grootte en kleur kiezen Opleiding outlook E-mail E-mail indelingen Extra opties E-mailindeling Berichtindeling - HTML: dit wordt ingesteld - RTF-indeling - Tekst zonder opmaak Opmaak tekst Nieuw bericht maken werkbalk Opmaak

Nadere informatie

Handleiding Roundcube

Handleiding Roundcube Handleiding Roundcube Alle hostingklanten van Beijes Webpublishing hebben de beschikking over webmail, de ideale oplossing om e-mail ook tijdens thuiswerken of vakantie te kunnen lezen en beantwoorden.

Nadere informatie

Zoo n Training. I n s p i r e e r j e z e l f!

Zoo n Training. I n s p i r e e r j e z e l f! E-mail Gebruik onderstaande tips om meer uit je e-mail mogelijkheden te halen en om efficiënter en overzichtelijker met je e-mail te werken; 1. Aanmaken van mappen 2. Adressenboek 3. Adressenboek - distributielijst

Nadere informatie

Berichtenbox. Auteur : Rakesh Poeran Datum : 19 mei 2015 Versie : 2014.5 Documentnaam : Berichtenbox

Berichtenbox. Auteur : Rakesh Poeran Datum : 19 mei 2015 Versie : 2014.5 Documentnaam : Berichtenbox Berichtenbox Auteur : Rakesh Poeran Datum : 19 mei 2015 Versie : 2014.5 Documentnaam : Berichtenbox Inhoud 1. Inleiding 3 2. Inloggen op de berichtenbox 4 3. Lay-out van de berichtenbox 6 3.1 Linker menu

Nadere informatie

Live Mail Windows. Deel 1 Downloaden en installeren van Windows Live Mail

Live Mail Windows. Deel 1 Downloaden en installeren van Windows Live Mail Live Mail Windows Dit programma kan alleen onder MS Windows worden geïnstalleerd en is één van de betere programma's om mee te E-mailen op een Windows computer Windows Live Mail is een prima programma

Nadere informatie

11 maart 2014. 1.0 S. Brouwer Kwaliteit Ŭ Concerncontrol - Planning 8t Kwaliteit Team informatievoorziening c2 ĵş r Informatie NVT

11 maart 2014. 1.0 S. Brouwer Kwaliteit Ŭ Concerncontrol - Planning 8t Kwaliteit Team informatievoorziening c2 ĵş r Informatie NVT Gemeente Coevorden Advies College van burgemeester en wethouders Datum Versie Naam rapporteur Afdeling - Team Afgestemd met OR Behandeling in Openbaar Naam en paraaf afdelingsmanager Naam en paraaf portefeuillehouder

Nadere informatie

Beschrijven van digitaal archief

Beschrijven van digitaal archief Beschrijven van digitaal archief Filip Boudrez Expertisecentrum DAVID vzw Antwerpen, 2007 0. INHOUD 1. Inleiding... 1 2. Metadata... 1 3. Beschrijven vanaf de creatie... 3 3.1 Bij implementatie van informatiesystemen...

Nadere informatie

Keynote-lezing door Ad van Heijst: De kracht van mappen bij archiefbeheer

Keynote-lezing door Ad van Heijst: De kracht van mappen bij archiefbeheer Keynote-lezing door Ad van Heijst: De kracht van mappen bij archiefbeheer 1 + Een mappenstructuur als basis voor een digitaal archief 80% van de informatie in grote bedrijven Bevindt zich in desktops en

Nadere informatie

Handleiding nieuwsbrief

Handleiding nieuwsbrief Polakkenweg 3 Postbus 12 9422 ZG Smilde Telefoon (0592) 42 02 00 Fax (0592) 41 58 43 Email post@fontijn.nl www.fontijn.nl Handleiding nieuwsbrief Om in het nieuwsbrief systeem te komen vult u het volgende

Nadere informatie

Compad Store Automation

Compad Store Automation Compad Store Automation Elektronisch facturering Document beheer Versie Datum Status Auteur(s) Opmerking 1.0 1 november 2012 Definitief Carol Esmeijer 1.1 26 maart 2014 Definitief Carol Esmeijer Technische

Nadere informatie

doen 7 Windows Live Mail

doen 7 Windows Live Mail doen 7 Windows Live Mail E-mail betekent electronic mail, elektronische post. U gaat berichten verzenden en ontvangen. Daar hebt u een e-mailprogramma voor nodig en een e-mailadres. In deze les werkt u

Nadere informatie

Tool voor certificering instrumenten voor verantwoord digitaal

Tool voor certificering instrumenten voor verantwoord digitaal Tool voor certificering instrumenten voor verantwoord digitaal werken Jan Beens (Regionaal Archief Nijmegen) Geert-Jan van Bussel (Van Bussel Document Services) Introductie De elementen zijn afkomstig

Nadere informatie

Introductiehandleiding Webmail Dussense Boys

Introductiehandleiding Webmail Dussense Boys Introductiehandleiding Webmail Dussense Boys Versie: 1.0 Naam: E-mail: H.A.P.P. Ribbers e.ribbers@dussenseboys.nl Inhoudsopgave Inleiding... 3 Account... 3 Inloggen met uw gebruikersaccount... 4 Introductie

Nadere informatie

BEFDSS. Het Belgische uitwisselingsformaat voor onderzoekgegevens afkomstig van visueel rioolonderzoek. 1/12/2006 1 / 6

BEFDSS. Het Belgische uitwisselingsformaat voor onderzoekgegevens afkomstig van visueel rioolonderzoek. 1/12/2006 1 / 6 Het Belgische uitwisselingsformaat voor onderzoekgegevens afkomstig van visueel rioolonderzoek. 1/12/2006 1 / 6 Inhoudstafel... 1 1 Voorwoord... 3 2 De samenstelling van het uitwisselingsformaat... 4 3

Nadere informatie

Handleiding ZorgMail Secure e-mail - Webmail

Handleiding ZorgMail Secure e-mail - Webmail Handleiding ZorgMail Secure e-mail - Webmail 2014 ENOVATION B.V. Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden openbaar gemaakt of verveelvoudigd, opgeslagen in een data verwerkend systeem

Nadere informatie

DC Mail: Configuratie en gebruik in Outlook Express *************************************************

DC Mail: Configuratie en gebruik in Outlook Express ************************************************* DC Mail: Configuratie en gebruik in Outlook Express ************************************************* Geen zorgen 1: Al uw andere instellingen blijven behouden! Geen zorgen 2: Al uw boodschappen en de

Nadere informatie

Filters voor Microsoft Outlook Een handleiding om de automatische meldingen van het nieuwe Mijn RvR het Postvak IN te laten passeren.

Filters voor Microsoft Outlook Een handleiding om de automatische meldingen van het nieuwe Mijn RvR het Postvak IN te laten passeren. Filters voor Microsoft Outlook Een handleiding om de automatische meldingen van het nieuwe Mijn RvR het Postvak IN te laten passeren. Sinds de invoering van het nieuwe Mijn RvR (augustus 2014) worden er

Nadere informatie

Mywebshop Email configuratie. Versie 1.0 Februari 2010. Copyright 2010 Wikit BVBA, alle rechten voorbehouden

Mywebshop Email configuratie. Versie 1.0 Februari 2010. Copyright 2010 Wikit BVBA, alle rechten voorbehouden Mywebshop Email configuratie Copyright 2010 Wikit BVBA, alle rechten voorbehouden Deze handleiding mag gebruikt worden om met behulp van de mywebshop.net infrastructuur een webwinkel/website te bouwen.

Nadere informatie

Effectief opslaan en terugvinden van informatie OFFICE FILING

Effectief opslaan en terugvinden van informatie OFFICE FILING Effectief opslaan en terugvinden van informatie OFFICE FILING Snelle toegang tot uw dossiers optimaliseert uw productiviteit Informatie vormt de levenslijn binnen uw onderneming de basis van effectieve

Nadere informatie

Instellen e-mail voor ONSBRABANTNET

Instellen e-mail voor ONSBRABANTNET Instellen e-mail voor ONSBRABANTNET In het volgende document geef ik aan hoe je Outlook Express (of een ander e-mail systeem op soortgelijke wijze) instelt om te bereiken: 1. dat je binnenkomende mail

Nadere informatie

E-mails: hoe klasseren en goed archiveren?

E-mails: hoe klasseren en goed archiveren? E-mails: hoe klasseren en goed archiveren? t Stad is van iedereen. FILIP BOUDREZ 2006 Inhoud Inleiding... 4 1 Kwaliteitsvereisten voor een archiveringsprocedure voor e-mails... 8 1.1 Juridisch kader...

Nadere informatie

DOCTRAILS MODULE: MESSAGE FLIPPING

DOCTRAILS MODULE: MESSAGE FLIPPING MODULE: MESSAGE FLIPPING INTRODUCTIE PROBLEEMSTELLING In een aantal gevallen zijn ontvangers niet ingericht om op een eenvoudige manier een ontvangen bericht te beantwoorden. Het kan zijn dat er geen automatische

Nadere informatie

OUTLOOK - 2010 ACCOUNTS POSTVAKKEN SORTEERREGELS HANDTEKENINGEN

OUTLOOK - 2010 ACCOUNTS POSTVAKKEN SORTEERREGELS HANDTEKENINGEN OUTLOOK - 2010 ACCOUNTS POSTVAKKEN SORTEERREGELS HANDTEKENINGEN Als je verschillende e-mailadressen hebt, is het interessant om bij ieder e-mailtje te kunnen kiezen om een van deze adressen als afzender

Nadere informatie

Hoofdstuk I.2 Organisatie Inleiding 1 Organisatie van het archiefbeheer Schematisch overzicht van de verantwoordelijkheden 2

Hoofdstuk I.2 Organisatie Inleiding 1 Organisatie van het archiefbeheer Schematisch overzicht van de verantwoordelijkheden 2 INHOUDSTAFEL WEGWIJZER Ten geleide van de redactie 5 De redactieleden en auteurs 7 Gebruikte afkortingen 11 DEEL I: BASISREGELS Hoofdstuk I.1 Begrippen en regelgeving 1. Begrippen 2 1.1 Definitie van archief

Nadere informatie

E-mails: hoe klasseren en goed archiveren? t Stad is van iedereen.

E-mails: hoe klasseren en goed archiveren? t Stad is van iedereen. E-mails: hoe klasseren en goed archiveren? t Stad is van iedereen. FILIP BOUDREZ, 2006 INHOUD 1. INLEIDING 5 2. KWALITEITSVEREISTEN VOOR EEN 9 ARCHIVERINGSPROCEDURE VOOR E-MAILS 2.1 Juridisch kader 9

Nadere informatie

Opleiding: Webmail outlook 2007

Opleiding: Webmail outlook 2007 Opleiding: Webmail outlook 2007 1. Inloggen Via de website: 1. http://webmail.hostedexchange.be of via 2. http://www.mpcterbank.be/personeel e-mailadres = voornaam.achternaam@mpcterbank.be wachtwoord:

Nadere informatie

De mogelijkheden van XML voor de langdurige bewaring van digitale documenten. DAVID studiedag 30 nov 2000

De mogelijkheden van XML voor de langdurige bewaring van digitale documenten. DAVID studiedag 30 nov 2000 De mogelijkheden van XML voor de langdurige bewaring van digitale documenten DAVID studiedag 30 nov 2000 Prof. Jan Engelen, Steven Depuydt K.U.Leuven - ESAT Onderzoeksgroep Document Architecturen Waarom

Nadere informatie

Stappenplan gebruik Ouders/Verzorgers

Stappenplan gebruik Ouders/Verzorgers Stappenplan gebruik Ouders/Verzorgers Handleiding gebruik Mijnschoolinfo Schoolmedewerkers v 29.7.2014 1 Inhoud 1. Activeren van Mijnschoolinfo als ouder... 3 2. Wachtwoord kwijt of wijzigen... 3 2.1 Wachtwoord

Nadere informatie

Extra les Werken met Windows Live Mail 2012

Extra les Werken met Windows Live Mail 2012 Wegwijs in Windows 8 Extra les Werken met Windows Live Mail 2012 Hannie van Osnabrugge u i t g e v e r ij c o u t i n h o c bussum 2013 Deze extra les over het werken met Windows Live Mail 2012 hoort bij

Nadere informatie

Bewaren van digitale informatie: hoe kom je tot een goede beslissing?

Bewaren van digitale informatie: hoe kom je tot een goede beslissing? Bewaren van digitale informatie: hoe kom je tot een goede beslissing? Hans Hofman Nationaal Archief Netherlands NCDD Planets dag Den Haag, 14 december 2009 Overzicht Wat is het probleem? Wat is er nodig?

Nadere informatie

Basisprocessen voor een digitaal archiefdepot

Basisprocessen voor een digitaal archiefdepot Basisprocessen voor een digitaal archiefdepot Filip Boudrez Expertisecentrum DAVID vzw Antwerpen, 2006 0. INHOUD 1. Inleiding... 1 2. Opname en verwerking... 2 2.1 Controles... 2 2.2 Transformatie van

Nadere informatie

Windows Live Mail Windows 8

Windows Live Mail Windows 8 Windows Live Mail Windows 8 Dit programma kan alleen onder MS Windows worden geïnstalleerd en is één van de betere programma's om mee te E-mailen op een Windows computer Windows Live Mail is een prima

Nadere informatie

NIEUWE MAPPENSTRUCTUUR. Overzicht en uitleg van de nieuwe indeling

NIEUWE MAPPENSTRUCTUUR. Overzicht en uitleg van de nieuwe indeling NIEUWE MAPPENSTRUCTUUR Overzicht en uitleg van de nieuwe indeling Wat wordt er besproken Nieuwe mappenstructuur en waarom Detail van nieuwe mappenstructuur Praktische voorbeelden Tips en trucks Stukje

Nadere informatie

Configuratie Outlook Express

Configuratie Outlook Express Configuratie Outlook Express Deze gedetailleerde handleiding zal u helpen om: 4 uw nieuwe Euphony-e-mailadres toegankelijk te maken via Outlook Express (blz. 1 7) 4 uw bestaande e-mailadres(sen) in Outlook

Nadere informatie

Daxis mail instellen in Outlook.com

Daxis mail instellen in Outlook.com Daxis mail instellen in Outlook.com POP Elke e-mailservice die geschikt is voor POP kun je aan Outlook.com toevoegen. Een POP-account wordt om de 30 minuten gecontroleerd op nieuwe berichten. Per keer

Nadere informatie

Gevorderden training TYPO3. Stap voor stap de website beheren

Gevorderden training TYPO3. Stap voor stap de website beheren Gevorderden training TYPO3 Stap voor stap de website beheren Programma Nieuwsbrief opzetten Werken met formulieren Creatieve pagina opmaak, FC E 's uitleg van de smaakjes Gebruik van webmail Statistieken

Nadere informatie

ABAB-Internetboekhouden. Handleiding uitbreidingsmodule: Aanmaningen

ABAB-Internetboekhouden. Handleiding uitbreidingsmodule: Aanmaningen ABAB-Internetboekhouden Handleiding uitbreidingsmodule: Aanmaningen 1. Inleiding..2 2. Selecteren van openstaande posten. 2 3. Genereren van aanmaningen.....4 4. Electronisch Aanmanen...5 1 1. Inleiding

Nadere informatie

Gedragscode gebruik e-mailadressen Badminton Nederland

Gedragscode gebruik e-mailadressen Badminton Nederland Gedragscode gebruik e-mailadressen Badminton Nederland Algemeen Badminton Nederland is niet verantwoordelijk voor de inhoud van de door verenigingen verzonden mailberichten. Het is niet toegestaan dreigende,

Nadere informatie

Versie 2.0 (mei 2005)

Versie 2.0 (mei 2005) Versie 2.0 (mei 2005) 1. Woord vooraf De archivering van websites kan door verschillende redenen worden gemotiveerd: de inter/intranetsite van een openbare dienst kan de handelingen en beslissingen van

Nadere informatie

THOMAS ONLINE TIPS & TRICKS

THOMAS ONLINE TIPS & TRICKS THOMAS ONLINE TIPS & TRICKS 1. Keuze navigatietaal van de website 2. Aanloggen 3. Wachtwoord wijzigen 4. Wachtwoord vergeten 5. Een PPA uitnodiging sturen naar een kandidaat 6. Een PPA rapport creëren

Nadere informatie

1. INLEIDING. 2 2. PROCESBESCHRIJVING PO NAAR VO. 2 3. HET MAKEN VAN EEN OKR EN TOEVOEGEN AAN HET DOD. 3 4. OKR TOEVOEGEN AAN HET DOD. 10 5.

1. INLEIDING. 2 2. PROCESBESCHRIJVING PO NAAR VO. 2 3. HET MAKEN VAN EEN OKR EN TOEVOEGEN AAN HET DOD. 3 4. OKR TOEVOEGEN AAN HET DOD. 10 5. HANDLEIDING OKR MAKEN + TOEVOEGEN AAN DOD + VERSTUREN DOD INHOUDSOPGAVE 1. INLEIDING... 2 2. PROCESBESCHRIJVING PO NAAR VO... 2 3. HET MAKEN VAN EEN OKR EN TOEVOEGEN AAN HET DOD... 3 4. OKR TOEVOEGEN AAN

Nadere informatie

Wijzigingen Release 1.4 oktober 2010

Wijzigingen Release 1.4 oktober 2010 Wijzigingen Release 1.4 oktober 2010 Inleiding Er is met name geïnvesteerd in meer controle voor beheerders, zodat deze MWIB zelf beter kunnen beheren. De mogelijkheid om acties te verwijderen is toegevoegd,

Nadere informatie

Processies en documentair erfgoed

Processies en documentair erfgoed Processies en documentair erfgoed Joris Colla KADOC-KU Leuven Studiedag Op handen gedragen Leuven, 16 november 2013 Inhoud 1. Het archief als collectief geheugen van een processie 2. Zorgen voor de toekomst:

Nadere informatie

Vul eerst uw naam en e-mailadres in.

Vul eerst uw naam en e-mailadres in. Outlook instellen voor een IMAP e-mail service. Vraag: mijn email-account wordt opgeheven en ik wil alle mail die nu nog op studentenmail staat bewaren. Hoe doe ik dat? U kunt alle mail downloaden op een

Nadere informatie

1. Inleiding... 1 2. Recuperatie van de bestanden... 1 3. Van absolute naar relatieve linken... 3 4. Lessen... 5 5. Linken... 6

1. Inleiding... 1 2. Recuperatie van de bestanden... 1 3. Van absolute naar relatieve linken... 3 4. Lessen... 5 5. Linken... 6 0. Inhoudstafel 1. Inleiding... 1 2. Recuperatie van de bestanden... 1 3. Van absolute naar relatieve linken... 3 4. Lessen... 5 5. Linken... 6 1. Inleiding Antwerpen was de eerste Belgische stad met een

Nadere informatie

4. E-mail sorteren en ordenen

4. E-mail sorteren en ordenen 65 4. E-mail sorteren en ordenen Windows Live Mail heeft een uitgebreid systeem van mappen om e-mailberichten te ordenen. Sommige berichten worden automatisch in bepaalde mappen geplaatst. U kunt ook zelf

Nadere informatie

Handleiding BudgetBoek

Handleiding BudgetBoek Handleiding BudgetBoek versie : 1.0 wijziging : 4-1-2010 Inhoud 1. BudgetBoek...4 1.1. Persoon...4 1.2. Registrant...4 1.3. Budgethouder...4 1.4. Budgetpost...4 1.5. Budgetgroep...5 1.6. Rekening...5 1.7.

Nadere informatie

OUTLOOK 2013. Computertraining voor 50-plussers

OUTLOOK 2013. Computertraining voor 50-plussers OUTLOOK 2013 Mei 2013 Computertraining voor 50-plussers PC50plus trainingen Eikbosserweg 52 1214AK Hilversum tel: 035 6213701 info@pc50plus.nl www.pc50plus.nl Niets uit deze uitgaven mag worden gekopieerd

Nadere informatie

DC Mail: Configuratie en gebruik in Mozilla Thunderbird *****************************************************

DC Mail: Configuratie en gebruik in Mozilla Thunderbird ***************************************************** DC Mail: Configuratie en gebruik in Mozilla Thunderbird ***************************************************** Geen zorgen 1: Al uw andere instellingen blijven behouden! Geen zorgen 2: Al uw boodschappen

Nadere informatie

Praktische gids. E-mailgebruik op het werk

Praktische gids. E-mailgebruik op het werk Praktische gids E-mailgebruik op het werk 2 Gebruik van e-mail... 4 Wanneer gebruik je e-mail beter niet?... 4 Wanneer kun je e-mail wel gebruiken?... 4 Hoe maak je een e-mailbericht op?... 5 Hou het zakelijk

Nadere informatie

Met deze module heeft u de mogelijkheid om gemakkelijk, snel en efficiënt uw documenten als naslag in Unit 4 Multivers te koppelen.

Met deze module heeft u de mogelijkheid om gemakkelijk, snel en efficiënt uw documenten als naslag in Unit 4 Multivers te koppelen. Handleiding Office+ Introductie Met de module Office+ gaat een lang gekoesterde wens voor vele gebruikers van Unit 4 Multivers in vervulling: eenvoudig koppelen van documenten in relatiebeheer of documentmanagement

Nadere informatie

1 ARCHIVEREN...2. 1.1 AutoArchiveren...2 1.2 Handmatig archiveren...4 1.3 Archieven openen...5 1.4 Samenvatting...6

1 ARCHIVEREN...2. 1.1 AutoArchiveren...2 1.2 Handmatig archiveren...4 1.3 Archieven openen...5 1.4 Samenvatting...6 Inhoudsopgave 1 ARCHIVEREN...2 1.1 AutoArchiveren...2 1.2 Handmatig archiveren...4 1.3 Archieven openen...5 1.4 Samenvatting...6 ICT-Trainigen; Informatiseringscentrum UvA I 1 Archiveren In tegenstelling

Nadere informatie

Overige transacties 1 (Excel 2002 en 2003)

Overige transacties 1 (Excel 2002 en 2003) Handleiding Meldprogramma Ongebruikelijke Transactie Overige transacties 1 (Excel 2002 en 2003) 1 Transactiesoort is noch een Money Transfer, noch een girale overboeking Inleiding Vanaf mei 2011 werkt

Nadere informatie

Handleiding ChainWise Digitaal factureren

Handleiding ChainWise Digitaal factureren Handleiding ChainWise Digitaal factureren Versie: 1.1 Datum: februari 2013 Inhoudsopgave 1 Inleiding... 3 2 Voorbereiding... 4 2.1 E-mail sjabloon aanpassen... 4 2.2 Instellen from en bcc adres, subject...

Nadere informatie

Model verslag/vragenlijst Inspectiebezoek.

Model verslag/vragenlijst Inspectiebezoek. Model verslag/vragenlijst Inspectiebezoek. I. Algemeen De Archiefinspectie Rijckheyt houdt, conform artikel 32 van de Archiefwet 1995, toezicht op het beheer van nog niet overgebrachte archiefbescheiden

Nadere informatie

Zoo n Training. Met (meer) plezier werken!

Zoo n Training. Met (meer) plezier werken! Outlook 2011: E-mail Gebruik onderstaande tips om meer uit je e-mail mogelijkheden te halen en om efficiënter en overzichtelijker met je e-mail te werken; 1. Aanmaken van mappen 2. Adressenboek 3. Adressenboek

Nadere informatie

Handleiding. Documentbeheer. PlanCare 2. elektronisch cliënten dossier. G2 Paramedici het EPD voor paramedici. Handleiding. Declareren. Versie 3.0.0.

Handleiding. Documentbeheer. PlanCare 2. elektronisch cliënten dossier. G2 Paramedici het EPD voor paramedici. Handleiding. Declareren. Versie 3.0.0. Handleiding Documentbeheer Handleiding Declareren Versie 3.0.0.3 PlanCare 2 elektronisch cliënten dossier G2 Paramedici het EPD voor paramedici INHOUDSOPGAVE 1 Inleiding... 2 2 Gebruik van de module...

Nadere informatie