MAART 2015 ZESTIENDE JAARGANG PERIODIEK TIJDSCHRIFT

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "MAART 2015 ZESTIENDE JAARGANG PERIODIEK TIJDSCHRIFT www.indaver.be www.indaver.nl www.indaver.com"

Transcriptie

1 INFO MAART 2015 ZESTIENDE JAARGANG PERIODIEK TIJDSCHRIFT Dijle 17 a BE-2800 MECHELEN Eén warmtenetwerk= 50 windturbines Bio Power Alphen opent met symposium Meer GFT uit de hoogbouw Continue verbetering: in dialoog met de grootindustrie Nieuwe hoofdaandeelhouder Katoen Natie maakt verdere groei mogelijk Paul De Bruycker - CEO We weten wie Indaver de komende jaren, vanuit een stevige Vlaamse verankering, zal helpen om internationaal nog meer te groeien en toonaangevend te blijven in duurzaam afvalbeheer voor overheden en bedrijven. De keuze voor een nieuwe meerderheidsaandeelhouder is gevallen op Katoen Natie, het Vlaamse haven- en logistieke bedrijf met activiteiten in 33 landen op alle continenten. De keuze moet nog bevestigd worden door de aandeelhouders en de centrale ondernemingsraad van DELTA en de mededingingsautoriteiten. Wie beide bedrijven onder de loep neemt, ziet hun complementariteit. Ze hebben beide hun wortels in Vlaanderen, sterker nog, beide in het Antwerpse havengebied. Beide bouwden hun succes op toegepaste ingenieurskennis en het streven naar continue verbetering en houden daarbij de blik op de lange termijn gericht. Zowel Indaver als Katoen Natie is een internationale speler met totaaloplossingen op maat van hun klanten. Hun industriële klanten hebben ze bovendien gemeen. Verwonderlijk was het dus niet dat DELTA en Katoen Natie op 6 maart 2015 hun handtekening hebben gezet onder de verkoop van 74,99 % van de aandelen van Indaver. Katoen Natie betaalt 416 miljoen euro voor de overname, de totale ondernemingswaarde wordt daardoor geschat op 842 miljoen euro. De verkoop moet nog groen licht krijgen van de mededingingsautoriteiten van Nederland, België en Duitsland, en van de aandeelhouders en de centrale ondernemingsraad van DELTA. Dankbaar afscheid van DELTA als hoofdaandeelhouder Dit is meteen ook het afscheid van DELTA als hoofdaandeelhouder, dat Indaver de afgelopen zeven jaar een stevige positie in Europa hielp op te bouwen in integraal afvalbeheer voor bedrijven en overheden. Indaver is dankbaar voor de steun die DELTA al die tijd geboden heeft. Onder haar vleugels zijn we uitgegroeid tot de Europese marktleider voor de thermische verwerking van industrieel en gevaarlijk afval en hebben we de positie van Indaver op het vlak van de thermische verwerking van huishoudelijk en vergelijkbaar bedrijfsafval en de verwerking van bio-organisch afval versterkt. In Ierland hebben we de eerste waste-to-energy installatie van het eiland gebouwd. In België hebben we een ultramoderne installatie, MediPower, voor de veilige verwerking van ziekenhuisafval gebouwd. In Duitsland hebben we door de overname van SAV, nu Indaver Deutschland, onze verwerkingsactiviteiten en onze dienstverlening naar onze Duitse en andere Europese klanten verder uitgebouwd. In Nederland hebben we de activiteiten van DELTA Milieu geïntegreerd en onze activiteiten in de verwerking van bio-organisch afval versterkt. Op al onze vestigingen hebben we verbeterings- en uitbreidingsprojecten kunnen realiseren, andere staan in de steigers. DELTA was de juiste partner op het juiste moment. Maar de afvalmarkt is voortdurend in beweging. De internationale competitie is sterk. We willen onze leidende rol als dienstverlener voor het beheer en de verwerking van industrieel en gevaarlijk afval in Europa blijven vervullen. Voor overheden willen we verder een duurzame dienstverlening aanbieden in België, Nederland en Ierland en bekijken we de mogelijkheden om ze uit te breiden in andere landen waar we al een voet aan de grond hebben. Koers van internationale groei wordt versterkt Met Katoen Natie als nieuwe hoofdaandeelhouder kan Indaver haar koers van internationale groei aanhouden, want Katoen Natie ondersteunt deze strategie volledig. Katoen Natie heeft wereldwijd meer dan werknemers en is actief in 33 landen. Het haven- en logistieke bedrijf combineert engineering, technologie en havenactiviteiten om wereldwijde oplossingen op maat te bieden aan de chemische en de auto-industrie, en voor de sectoren van de consumentengoederen, elektronica en de retail. We zullen deze gelegenheid dus ook aangrijpen om zinvolle synergieën te zoeken met Katoen Natie om onze klanten nog beter te bedienen. Blijvende kwaliteitsvolle dienstverlening vanuit expertisecentrum in Vlaanderen Indaver zal haar dienstverlening aan haar publieke klanten in Zeeuws-Vlaanderen en Vlaanderen, en aan de industrie zonder enige onderbreking voortzetten, met de hoge kwaliteit die zij van ons gewend zijn. Bovendien is deze overname zowel voor de tewerkstelling in de landen waar we actief zijn als voor het behoud van onze technologische expertise in Vlaanderen een mooie zaak. Indaver wil, vanuit deze expertise, nieuwe dienstverleningsmodellen ontwikkelen en zo toonaangevend blijven in duurzaam afvalbeheer. Het netwerk van een industriële en stabiele aandeelhouder als Katoen Natie en diens ervaring zullen ons daarbij zeker ondersteunen. INFO 1

2 Eén warmtenetwerk = 50 windturbines Het industriële stoomnetwerk dat gepland is in de Waaslandhaven in Beveren, komt stilaan op kruissnelheid. Met zes bedrijven, actief in de chemische en logistieke sector, werden in de voorbije maanden letters of intent getekend voor de warmte-afname. Zodra die engagementen omgezet zijn in contracten, kan de bouw aangevat worden. De CO 2 -besparing die het warmtenetwerk zal realiseren, komt overeen met de CO 2 die uitgespaard wordt door 50 windmolens van 2,3 MWe te bouwen. het begin zijn van een intensief warmtenet in dit hele industriegebied. Daarom ondersteunen de Vlaamse regering en essenscia, de federatie van de chemische industrie en life sciences, het warmtenetwerk. Partners ECLUSE Frank Vanbrabant, CEO Infrax: Wij zijn trots mee te kunnen bouwen aan ECLUSE. Peter Van de Putte, directeur Maatschappij Linkerscheldeoever: MLSO wil het aanwezige industriële cluster verder versterken en verduurzamen. Het beginpunt van dit industriële warmtenetwerk zijn de waste-to-energy installaties van Indaver en SLECO in Doel. Hier wordt in rooster- en wervelbedovens jaarlijks meer dan 1 miljoen ton huishoudelijk en vergelijkbaar bedrijfsafval dat niet gerecycled kan worden, thermisch verwerkt. Met het warmtenetwerk zal de stoom die vrijkomt tijdens de verbranding via een stoomleiding doorgesluisd worden naar buurbedrijven. Ongeveer de helft van het afval dat Indaver/SLECO verwerkt in haar installaties is van bio-organische oorsprong. We kunnen dus spreken van groene warmte. De potentiële afnemers van deze groene warmte zijn chemische en logistieke bedrijven in de Waaslandhaven. Onder hen chemieconcern Ineos Phenol, dat nu al stoom afneemt van Indaver/SLECO; rubber- en kunststoffenproducent Lanxess België; Monument Chemical dat chemicaliën en solventen produceert; ADPO, logistieke partner voor de chemische industrie; de producent van specialty chemicals Ashland; en De Neef Chemical Processing, actief in de recycling van solventen. Betrouwbare en flexibele energievoorziening Dit warmtenetwerk wordt een van de grootste industriële warmteclusters in Europa. In de Waaslandhaven zullen de deelnemende bedrijven, die grote hoeveelheden warmte nodig hebben voor hun productieprocessen, stoom tappen van het netwerk. De energievoorziening is flexibel: bedrijven nemen stoom af wanneer ze die nodig hebben. Door aan te sluiten op dit netwerk kunnen ze hun eigen boilers, gestookt met fossiele brandstoffen, geheel of gedeeltelijk vervangen. Zo daalt hun totale energieverbruik. Voor dit alles betalen ze een uniform tarief. Dit warmtenet creëert zo een betrouwbare, duurzame en kostenefficiënte energievoorziening een bijkomende reden voor de deelnemende bedrijven om te blijven kiezen voor de Antwerpse havenregio. Andere bedrijven kunnen later nog aansluiten. Dit netwerk kan Om de geproduceerde energie straks tot bij de bedrijven te brengen, werd een transportbedrijf opgericht met 5 partners: naast Indaver en SLECO zijn dat de Maatschappij Linkerscheldeoever, Infrax en FINEG. Het zal de naam ECLUSE dragen, Frans voor sluis, omdat het warmte zal doorsluizen naar de betrokken bedrijven. Maatschappij Linkerscheldeoever staat in voor het grond- en industrialisatiebeleid in de Waaslandhaven. Zij zorgt voor het bouwrijp maken van gronden, verleent concessies en adviseert andere overheden. Infrax is een samenwerkingsverband van vijf netbeheerders Infrax Limburg, Iveg, Infrax West, PBE en Riobra dat leidinggebonden nutsvoorzieningen exploiteert, onderhoudt en ontwikkelt. Contact Jan-Kees de Voogd, Business Development Manager MSW Contact Bruno Desmet, Hoofd financiën en administratie PWPS IVAGO wil warmteoverschot valoriseren Tine Heyse In Gent en Destelbergen is het intergemeentelijke samenwerkingsverband IVAGO verantwoordelijk voor het afvalbeheer. Zij exploiteert een hoogtechnologische afvalverbrandingsinstallatie met rookgaswassing en energieterugwinning. Per jaar verwerkt IVAGO er ton brandbaar huishoudelijk afval dat ze omzet in energie. Deze is voldoende om in de eigen behoefte aan elektriciteit en warmte te voorzien én in de verwarming van het Universitair Ziekenhuis Gent. Wat overblijft, wordt omgezet in stroom en aan het elektriciteitsnet geleverd. In haar beleidsnota kondigde voorzitter Tine Heyse vorig jaar aan dat IVAGO een nog grotere bijdrage wil leveren aan de lokale energievoorziening. Een eerste concreet project is warmtelevering aan buurbedrijf Eastman. In september 2014 keurde de raad van bestuur het bestek goed en op dit moment zijn gesprekken met Eastman aan de IVAGO in feiten en cijfers gang om te bekijken op welke manier dit project concreet uitgevoerd zal moeten worden. Opgericht in 1994 als publiek-private samenwerking tussen de stad Gent, de gemeente Destelbergen en private partner ECOV. ECOV = 50 % Indaver Private partner ECOV is verantwoordelijk voor het dagelijkse management van IVAGO en voor het management van de afvalenergiecentrale. IVAGO bedient zo n inwoners en telt ongeveer 380 personeelsleden 2 INFO

3 Nieuwe GFT-composteerinstallatie voor ILVA tegen eind 2016 ILVA, de intergemeentelijke samenwerking voor afvalbeheer in en rond Aalst, heeft beslist een nieuwe composteerinstallatie te laten bouwen voor de verwerking van het groente-, fruit- en tuinafval van de inwoners in haar werkingsgebied. Dit ter vervanging van de installatie in Schendelbeke die in 2001 in exploitatie werd gegeven aan WIPS nv, een joint-venture van Indaver en Sita. In 2016 loopt die overeenkomst af. Om haar vijftien gemeenten continuïteit te kunnen garanderen, startte ILVA vorig jaar een marktverkennende procedure om een leverancier te kiezen die een installatie kan bouwen en exploiteren gedurende twintig jaar. WIPS kreeg ook de nieuwe opdracht WIPS bereidt nu de milieu- en bouwvergunningsaanvragen voor. Het nieuwe bedrijfsterrein in Erembodegem wordt ter beschikking gesteld door ILVA. ILVA bedient een gebied met inwoners in 15 aangesloten gemeenten. eventuele storing in één tunnel geen effect op de andere. Ook is het modulair eenvoudig uit te breiden wanneer dat nodig of wenselijk zou zijn. De capaciteit die ILVA voor ogen heeft, is ton. Dat is het gemiddelde tonnage aan GFT dat de inwoners per jaar aanbieden voor compostering. Flexibel en bedrijfszeker type Installaties voor verwerking bio-organische stromen in België en Nederland beheerd door Indaver of door een van haar publieke partners. 1 Grimbergen (Indaver-groencompostering+ biomassaproductie) 2 Kallo (IBOGEM-groencompostering) 3 Geraardsbergen (WIPS GFT-compostering) 4 Dendermonde (VERKO GFT-compostering) 5 Ieper (IVVO GFT-vergisting) 6 Nieuwdorp (groen- en GFT-compostering) 7 Moerdijk (groencompostering) 8 Rotterdam-Europoort (GFT- compostering) 9 Bergschenoek (biomassaproductie) 10 Voorschoten (groencompostering) 11 Rijpwetering (groencompostering) 12 Alphen a/d Rijn (Bio Power Alphen GFT-vergisting) 13 Well (Ecofuels GFT-vergisting) De installatie werkt op basis van een aerobe compostering (aanwezigheid van zuurstof). Er werd gekozen voor het type tunnelcompostering waarbij het te composteren materiaal in afgesloten tunnels wordt verwerkt, terwijl zuurstofconcentratie, temperatuur en vochtgehalte nauwgezet worden opgevolgd. Beluchting gebeurt via de vloer. Een tunnelcompostering biedt als voordeel dat elke tunnel slechts een beperkte hoeveelheid aan GFT-afval bevat, waardoor het composteringsproces optimaal gestuurd wordt. Elke tunnel heeft een eigen stuursysteem. Dit waarborgt een flexibele werking en bedrijfszekerheid. Doordat de tunnels onafhankelijk van mekaar werken, heeft een compostorganisatie. Indaver heeft een lange ervaring met diverse types composteersystemen en beheerst het operationele aspect door en door. Ook de installatie die WIPS vandaag exploiteert voor ILVA, produceert compost die voldoet aan de VLACO-normen. Om compost van deze kwaliteit te kunnen produceren, is een doorlooptijd nodig van minstens 8 weken. Timing ILVA heeft een zeer strikte timing voor ogen en wenst tegen eind 2016 de installatie operationeel te hebben. De planning is om tegen eind juli 2015 over de bouw- en milieuvergunning te beschikken zodat in augustus de bouw kan beginnen. Deze zou iets meer dan een jaar in beslag nemen. Operational excellence Een van de belangrijke voorwaarden in het ILVA-bestek was het produceren van kwaliteitscompost die voldoet aan de VLACO-normen. VLACO is de Vlaamse Contact Martin Ocket Marketing Manager huishoudelijk afval Windturbines Hooge Maey maken Antwerpen mee energieneutraal Op de terreinen van de Hooge Maey in Antwerpen zijn twee windturbines in gebruik genomen. Ze maken deel uit van een globaal plan om in het Antwerpse havengebied zo n 100 windmolens te plaatsen. Dit gezamenlijke vermogen van 200 MW moet voldoende zijn om alle Antwerpse gezinnen van stroom te kunnen voorzien. De turbines op de Hooge Maey, met rotorhoogte van 138 meter op dit moment de hoogste in Vlaanderen, hebben een vermogen van 2,35 Mw. Hiermee voorzien ze gezinnen jaarlijks van elektriciteit. De twee turbines op de Hooge Maey werden in opdracht van het Gemeentelijk Havenbedrijf van Antwerpen gebouwd door de nv Vleemo, een Vlaams windenergiebedrijf dat zich specialiseert in de duurzame ontwikkeling van het havengebied. De Hooge Maey stelde haar terrein ter beschikking. Hiervoor werd een concessieovereenkomst afgesloten tussen Hooge Maey, het Havenbedrijf en Vleemo. Kringlopen sluiten Nabilla Ait Daoud, schepen voor Leefmilieu van Antwerpen: "Windenergie is bij uitstek duurzaam." Windmolens passen perfect in onze strategie om van de Hooge Maey een groene energiecentrale te maken, zegt Daniël Dirickx, die vanuit de rangen van Indaver is aangesteld als directeur van de intercommunale vereniging Hooge Maey. De focus is in de loop der jaren verschoven van afval storten naar materiaal- en energiekringlopen sluiten. De oude stortplaats werd volledig afgesloten van de buitenwereld en het gas en het water die zich binnenin bevinden, worden gezuiverd en terug in de natuurlijke kringloop gebracht. Vandaag produceert de Hooge Maey elektriciteit op basis van stortgas en zonnepanelen. De windturbines, ook een vorm van groene energie, vullen dit mooi aan. Klimaatdoelstellingen halen Windenergie is bij uitstek duurzaam, zegt Nabilla Ait Daoud, schepen voor Leefmilieu van Antwerpen. Wind is een onuitputtelijke energiebron en bij de productie van elektriciteit uit wind komen geen afvalstoffen en geen schadelijke gassen vrij. Windenergie kan dus een zeer belangrijke bijdrage leveren aan het behalen van onze klimaatdoelstellingen. Vandaag haalt België de klimaatnorm voor wat hernieuwbare energie betreft. Maar nu al worden de plannen aangescherpt voor de daaropvolgende decennia. Ook windturbines op Indaver-locaties in Waaslandhaven In Doel en Kallo moeten er tegen de zomer ook drie windmolens komen. Het gaat om turbines van Wind aan de Stroom op Linkerscheldeoever, waarvoor Indaver een plekje vrijmaakt op haar vestigingen. Wind aan de Stroom is een project voor windenergieontwikkeling van het Gemeentelijk Havenbedrijf, Groene Energie Haven Antwerpen (GEHA) en Maatschappij Linkerscheldeoever. Het windpark wordt gebouwd door Siemens Energy. In een eerste fase zullen in de Waaslandhaven 11 windturbines worden gebouwd op de terreinen van 10 havenbedrijven, waaronder Indaver. Mogelijk wordt dit uitgebreid naar 17. Het gaat om compacte en lichte windturbines, omdat ze moeten komen op industriële terreinen met beperkte ruimte. Ze hebben een capaciteit van 3 megawatt en worden op masten van 115 meter gemonteerd. De diameter van de rotor is 113 meter. Ondertussen zijn de funderingswerken achter de rug en zijn de eerste componenten geleverd. De installatie van de turbines moet rond zijn in de zomer van INFO 3

4 EcoVadis: Indaver behaalt 'Advanced CSR Engagement' Veel (internationale) ondernemingen streven ernaar hun eigen duurzaamheidsniveau, en dat van hun gehele keten, te verbeteren. De resultaten van organisaties op het gebied van duurzaamheid zijn dan ook een belangrijke factor geworden bij het selecteren van leveranciers ENV LAB FBP SUP ALL ENV: Environment LAB: Labor Practices & Human Rights FBP: Fair Business Practices SUP: Sustainable Procurement De benchmark betreft alle aanbieders in de wereldwijde EcoVadis database die tot de business categorie Waste Treatment and Disposal behoren. Het internationale MVO-evaluatieplatform EcoVadis beoordeelt organisaties uit 95 landen en 150 bedrijfstakken aan de hand van criteria zoals beleid, initiatieven en resultaten op het gebied van milieu, arbeidsomstandigheden, eerlijke handelspraktijken en duurzaam aankoopbeleid. De resultaten worden gecommuniceerd in de vorm van certificeringen. De EcoVadis CSR-beoordeling wordt beschouwd als de ISO-certificering voor Corporate Social Responsibility. In 2013 kreeg Indaver goud in deze CSRranking. In september 2014 deden we daar nog een schepje bovenop. Hoewel het niet mogelijk is beter te scoren dan goud, is het in deze categorie wel mogelijk van confirmed naar advanced te gaan. Indaver staat nu in de top 8 % van alle beoordeelde leveranciers met een Advanced CSR Engagement nominatie. De verbetering is te danken aan een aantal acties die mede voortgekomen zijn uit eerdere EcoVadis-beoordelingen. Zo werd in 2014 een Supplier Code of Conduct ingevoerd waarin een CSR-beoordeling is opgenomen. Leveranciers worden systematisch gecontroleerd op zaken als kwaliteit, veiligheid en milieuvriendelijkheid, alsook op kinderarbeid en dergelijke. Ook werd in 2014 een HR sustainable employment programma ingevoerd. Daarin wordt expliciet aandacht gegeven aan duurzame inzetbaarheid, het langer en gezonder kunnen werken. Daaronder vallen zaken als gezondheid en vitaliteit, evenwicht tussen werk en privéleven en ontwikkelingsmogelijkheden. Onze score op het gebied van milieu en arbeidsomstandigheden is zeer hoog. De score op eerlijke handelspraktijken steekt daarbij wat mager af. Het is niet dat we deze praktijken niet toepassen, ze zijn alleen niet voldoende en op de juiste wijze gedocumenteerd, volgens de normen van EcoVadis. Indaver heeft een vernieuwde bedrijfscode opgesteld. Daarmee hopen we volgend jaar een nog betere score te behalen. CSR op scherp met nieuwe bedrijfscode Om haar eigen standaard voor maatschappelijk verantwoord ondernemen nog aan te scherpen en tegemoet te komen aan nieuwe verwachtingen van haar stakeholders heeft Indaver een nieuwe bedrijfscode opgesteld. Integriteit en maatschappelijke verantwoordelijkheid zijn essentieel om in een complexe wereld zaken te doen. Een bedrijf kan niet groeien zonder een duurzame vertrouwensband met zijn stakeholders. Indaver wil steeds transparant zijn over haar ambities en de wijze waarop ze die invult. Zo weten alle betrokkenen wat zij van Indaver mogen verwachten en wat zij van hen verwacht. Indaver heeft daarvoor haar bedrijfscode. Die beschrijft haar missie, haar belangrijkste waarden, haar verantwoordelijkheden tegenover belanghebbenden en de normen en regels die gelden voor iedere medewerker. Deze bedrijfscode is de basis van haar duurzaam ondernemen. Indaver heeft de bedrijfscode nu grondig onder handen genomen. Op die manier komt ze tegemoet aan de suggesties van het externe auditsysteem EcoVadis, dat in zijn beoordeling had aangegeven dat Indaver voor het thema eerlijke handelspraktijken haar inspanningen beter moest documenteren. De beoordelingen van EcoVadis gebruikt Indaver steeds om haar prestaties op het vlak van maatschappelijk verantwoord ondernemen nog te verbeteren en dus gaat de nieuwe bedrijfscode onder andere dieper in op aspecten als anti-corruptie en confidentialiteit. Verder is er nu ook uitgebreid aandacht voor de eisen die Indaver stelt op het vlak van duurzaam ondernemen aan haar leveranciers. Die moeten kunnen aantonen dat ze geen kinderarbeid gebruiken, dat ze werken in milieuveilige omstandigheden en dat ze hun medewerkers een correct loon en goede arbeidsomstandigheden bieden. De nieuwe bedrijfscode speelt op die manier ook in op de nieuwe verwachtingen van onze belanghebbenden: klanten, leveranciers en partners, personeel en onderaannemers, buren, overheid. Opdat ieder van hen duidelijk weet wat hij van Indaver kan verwachten en wat Indaver van hem verwacht, is nu per stakeholder en kernwaarde gedocumenteerd welke maatstaven Indaver hanteert. Kernwaarden van Indaver Met oog voor mens, veiligheid en milieu In wederzijds vertrouwen Open in woord en daad Gericht op resultaat Met aandacht voor continue verbetering 4 INFO

5 euro voor lokale dromers en doeners in 2015 Om de tiende verjaardag van het Fonds Duurzaam Materialen- en Energiebeheer dat door Indaver/SLECO gefinancierd wordt te vieren, zijn er in 2015 twee projectoproepen voor lokale, kleinschalige initiatieven die Vlamingen leren duurzamer om te gaan met materialen en energie. Het Fonds Duurzaam Materialen- en Energiebeheer, dat wordt beheerd door de Koning Boudewijnstichting, wil zijn lokale projectoproep meer in de verf zetten. Door de koppeling tot nog toe met de regionale oproep tot projecten stonden deze lokale initiatieven vaak in de schaduw van hun grotere broers. De nieuwe lokale projectoproep, voor kleinschalige initiatieven, loopt voortaan apart. Omdat dit een feestjaar is, met het tienjarige bestaan van het Fonds, zijn er in 2015 bovendien twee oproepen: één dit voorjaar, die loopt tot 27 april, en één dit najaar. De procedure werd vereenvoudigd en de papierwinkel beperkt om kleinschalige initiatieven niet te ontmoedigen. Dat het Fonds de kleine oproep honoreert, is geen toeval, want Indaver, Bond Beter Leefmilieu en Actiecomité ter beveiliging van het Leefmilieu op de Linkeroever en in het Waasland (Abllo vzw) de oprichters van het Fonds zijn overtuigd van het belang van initiatieven van onderuit. De uitdaging om anders te gaan consumeren, eten, wonen, ons verplaatsen en verwarmen mag dan gigantisch zijn, iedereen kan iets doen om te besparen op de energie en materialen die we nu verslinden. Lokale gemeenschappen zijn vaak een broedplaats van ideeën. Het Fonds wil die creativiteit aanboren. Lokale projecten kunnen uitgaan van een wijk, een jeugdbeweging of een vereniging, een school, of gewoon enkele vrienden. De steun van het Fonds Duurzaam Materialenen Energiebeheer kan meer zichtbaarheid geven aan hun project en ervoor zorgen dat ze vanuit de luwte misschien kunnen uitgroeien tot een initiatief met een grote impact. De afgelopen tien jaar steunde het Fonds zo voor meer dan 1 miljoen euro 84 regionale en lokale projecten. info Voor meer informatie over het Fonds Duurzaam Materialen- en Energiebeheer en hoe in te dienen voor de lokale projectoproep: Indaver met een muisklik de toekomst in Indaver is uitgegroeid tot een Europees bedrijf. De activiteiten in de landen waar Indaver actief is - België, Nederland, Duitsland, Ierland, UK en Portugal zijn gestroomlijnd, zodat haar klanten overal dezelfde kwalitatieve dienstverlening krijgen. Om ook de communicatie over alle regio s heen dezelfde look & feel te geven, heeft Indaver de corporate en regionale websites geheel vernieuwd De vernieuwde websites zijn de spil van de online communicatie van Indaver: voor België, voor Nederland en voor de Groep. Sociale-mediakanalen zijn er duidelijk geïntegreerd zodat de bezoeker elke webpagina kan delen met zijn of haar sociaal netwerk. Indaver is zeer actief op sociale media als Facebook, LinkedIn en Twitter, van waar ze nieuws over haar activiteiten de wereld in stuurt, probeert potentiële medewerkers warm te maken voor het bedrijf en haar kennis en expertise deelt. De vernieuwde websites zijn er gekomen na een jaar hard werken achter de schermen, met vele maanden van overleg, research, schrijven en herschrijven en technische aanpassingen doen. Vele maanden van continu verbeteren, zoals Indaver voortdurend doet om in te spelen op de behoeften van klanten en samenleving. De websites werden grondig herzien op basis van de nieuwste trends in webbouwen en -schrijven. De vorige versie van de corporate website kwam er op een moment dat de sociale media nog niet zo een hoge vlucht hadden genomen. Deze keer is het ontwerp gemaakt met smartphones en tablets in het achterhoofd. Indaver heeft voor de websites gekozen voor een vlak en eenvoudig ontwerp, dat zich gemakkelijk laat vertalen naar mobiele apparaten. De website is responsive, wat betekent dat de inhoud ook op die apparaten aantrekkelijk gepresenteerd wordt. De navigatiebalk bovenaan is gemakkelijk te scannen en geeft bezoekers in een oogopslag een idee van de informatie die ze kunnen verwachten onder elke knop. Onderaan de pagina s begeleiden shortcuts klanten en specifieke doelgroepen zoals journalisten of studenten, die van de website gebruik maken, naar onderwerpen die voor hen relevant zijn. Bovenal heeft Indaver alle toeters en bellen in de kast gelaten om via een transparante layout alle aandacht te concentreren op de inhoud. Indaver is een waardengedreven bedrijf dat doet wat het zegt en zegt wat het doet. Dat transparant communiceert met iedereen die een belang heeft in het bedrijf. Bij het bepalen van de inhoud heeft Indaver dan ook hen voor ogen gehouden: buurbedrijven en omwonenden van haar installaties, de overheden, haar publieke en industriële klanten, studenten, journalisten en andere geïnteresseerden. Elk van deze stakeholders is belangrijk voor Indaver. Ze zorgen ervoor dat ze haar activiteiten kan uitbouwen en verbeteren, dat ze een relatie met de buurt kan opbouwen. Industriële klanten en overheidsklanten brengen afval naar haar installaties om te verwerken en zo de materialenkringloop waar mogelijk te sluiten. Al haar stakeholders verdienen correcte en transparante informatie. Dat is niet veranderd vergeleken met de vorige versie. INFO 5

6 Meer GFT uit de hoogbouw Bio Power Alphen opent met minisymposium Mogen wij een appeltje met u schillen? Het afval van vandaag is morgen grondstof voor materialen en energie. Bent u wethouder of gemeentelijke beleidsambtenaar en belast met afval en/of milieu, en wilt u het minisymposium bijwonen? Neemt u dan contact op met Femke Mackenzie, Manager Marketing MSW voor Indaver in Nederland. Op 16 april opent Indaver officieel haar ultramoderne GFT-vergister Bio Power in het Nederlandse Alphen aan den Rijn. Indaver organiseert s middags een minisymposium voor onder andere wethouders en beleidsambtenaren die afval in hun portefeuille hebben. Het thema is Meer GFT uit de hoogbouw. De innovatieve vergister is de enige in Zuid-Holland die GFT-afval, groenafval en organisch afval uit de voedingsindustrie kan vergisten én composteren. Bio Power Alphen kan jaarlijks GFT-afval verwerken, goed voor maximaal 5 miljoen kubieke meter groen gas, ton vloeibare CO 2 en ton compost. De kwaliteit van het groen gas voldoet aan alle eisen die het aardgasnet stelt. Uiteindelijk moeten huishoudens hun jaarlijkse gasbehoefte van Bio Power Alphen kunnen afnemen. Afnemer van vloeibare CO 2 is onder meer de glastuinbouw die het vloeibare koolstofdioxide gebruikt voor het stimuleren van de plantengroei. Vloeibare CO 2 is verder de grondstof voor droogijs dat bijvoorbeeld gebruikt wordt voor gekoeld transport van levensmiddelen. Ook de reststof wordt geheel benut. Een deel gaat terug in de vergister om het vergistingsproces te bespoedigen. De rest wordt gemengd met vers GFT-afval en gecomposteerd. Daarmee haalt Indaver op duurzame wijze het maximale uit GFT-afval en sluit opnieuw een materialenkringloop. GFT-inzameling Aanleiding voor het minisymposium is het startdocument GFT-inzameling omhoog: meer inzamelen in hoogbouw, opgesteld door Gijs Langeveld in opdracht van de Vereniging van Afvalbedrijven. Langeveld is deze middag de keynote speaker van het minisymposium. Hij zal tijdens zijn presentatie stil staan bij de problematiek van GFT-inzameling in verstedelijkt gebied. Andere sprekers zijn: Guus van den Berghe, Senior Adviseur bij Rijkswaterstaat Leefomgeving, die spreekt over de laatste ontwikkelingen rondom het VANG-programma (Van Afval naar Grondstof); Enzo Favoino, voorzitter van het wetenschappelijk comité Zero Waste Europe, die uitleg geeft over het zero waste management concept in grote Europese steden als Milaan; en Wouter Rikken, Projectleider GFT bij de Gemeente Rotterdam, die spreekt over de recent gestarte pilot GFT-inzameling in zijn gemeente. Na afloop van de presentaties is er onder leiding van Langeveld ruimte voor een discussie met alle deelnemers aan het minisymposium over kansrijke interventies. Officiële opening Het minisymposium begint om 12 uur met een inlooplunch en is om 16 uur afgelopen. Dat is ook het tijdstip waarop de officiële opening van de GFT-vergister aanvangt. Na het welkomstwoord van Peter Louwman, directeur van Indaver Nederland, volgen toespraken van Liesbeth Spies, burgemeester van de gemeente Alphen aan den Rijn, Paul De Bruycker, CEO van Indaver nv, en Jaap Smit, de commissaris van de Koning in de provincie Zuid-Holland. Hierna volgt de officiële opening, waarna de aanwezigen een rondleiding kunnen bijwonen. Er is tevens alle gelegenheid om te netwerken. GF(T)- inzameling kan letterlijk en figuurlijk Ondanks dat de gemeenten samen jaarlijks circa 1,3 miljard kilo GFT-afval inzamelen, belandt nog steeds zo n 40 % van de aardappelschillen, theezakjes en bladeren bij het restafval. En dat terwijl de Nederlandse overheid de ambitie heeft om de gescheiden inzameling van het huishoudelijk afval fors te laten toenemen. Gijs Langeveld is keynote spreker tijdens het minisymposium dat Indaver organiseert ter gelegenheid van de opening van Bio Power Alphen op 16 april. Het thema is 'Meer GFT uit de hoogbouw'. Afval is de basis voor nieuwe grondstoffen. Zo levert de vergisting van het groente-, fruit- en tuinafval (GFT) na bewerking groen gas en vloeibare CO 2 op, waarna het restant gecomposteerd kan worden. Door kunststoffen, papier, glas en metalen goed te scheiden, zijn ze te recyclen. Daarmee voorkom of verminder je de inzet van fossiele grondstoffen. Staatssecretaris Mansveld wil het huishoudelijk afval (en vergelijkbaar afval van kantoren, winkels en diensten) in 2020 voor 75 % gescheiden hebben. Dat percentage lag in 2014 nog gemiddeld op 50 % maar kan stijgen tot wel 69 % door breder in te zetten op de scheiding van GFT-afval. GFT is weliswaar nu al de grootste gescheiden fractie, maar is ook de grootste stroom in het restafval. Onderzoeken door de bureaus Tauw en CREM laten onafhankelijk van elkaar zien dat het gros van onze voedselresten nog steeds in het restafval terecht komt. Sterker, in de jaren negentig werd meer GFTafval ingezameld dan in 2012: 98 kilo op jaarbasis per inwoner in 1997 tegen 78 kilo in Deels is daar een verklaring voor grof tuinafval wordt tegenwoordig veelal apart aangeboden maar de afname blijft significant. Inzamelwinst Met name voor gemeenten met hoogbouw valt er winst te behalen. In portiekwoningen, flats en appartementsgebouwen blijft de inzameling van het groente- en fruitafval (het tuinafval is om logische redenen nauwelijks relevant) vaak enorm achter. Maar liefst 85 tot 95 % van de voedselresten verdwijnt bij hoogbouw in het restafval, weet Gijs Langeveld. Dit geldt overigens ook voor historische binnensteden met weinig opslagmogelijkheden voor gescheiden inzameling. Langeveld schreef eind 2014 in opdracht van de Vereniging van Afvalbedrijven een verkenning naar de mogelijkheden voor gemeenten om meer GFT-afval in te zamelen in de hoogbouw. Er is een scala aan redenen waarom bewoners van hoogbouw de voedselresten niet scheiden. Mensen hebben er geen zin in, geen ruimte voor, vinden het vies en stinken en de buren doen het ook niet. Ook wordt lang niet overal apart ingezameld, is er weinig ruimte om containers neer te zetten of zijn er te weinig (financiële) prikkels. Daarnaast is bij lang niet iedereen het besef aanwezig waarom je zou moeten scheiden en zijn de mogelijkheden om te scheiden onbekend. Dit besef wordt veelal gestimuleerd door opvoeding, onderwijs, en culturele normen en waarden en daar kun je op inspelen. Voorkeursroute Voedselrestenvermalers lijken een gemakkelijke oplossing te zijn voor het verwerken van het GFT-afval in de hoogbouw. In 2014 heeft 6 INFO

7 Indaver spiegelt zich aan resultaten marktonderzoek in Nederland Hoe staat het met de naamsbekendheid en het imago van Indaver in Nederland? Anderhalf jaar na de rebranding, vond Indaver Nederland het tijd worden voor nieuw onderzoek. Immers, het was mede op basis van een uitgebreid marktonderzoek uit 2012 dat de milieudochter van DELTA sinds 1 januari 2013 de naam Indaver voert vergelijking met de benchmark in de sector scoort Indaver op beide imago-aspecten gemiddeld (afspraken) of bovengemiddeld (wet- en regelgeving). Het imago-aspect veiligheid wordt door de respondenten iets minder belangrijk gevonden. Ondanks een marktconforme score wil Indaver zich op dit aspect verbeteren. Duidelijk is dat de ondervraagde doelgroepen Indaver zien als een strategische partner die professioneel te werk gaat en zijn afspraken nakomt. Continu verbeteren Indaver dankt iedereen die aan dit onderzoek heeft meegewerkt voor de voorgehouden spiegel. Uit dat eerste onderzoek bleek dat de klanten en relaties van wat destijds DELTA Milieu heette, waarde hechtten aan de binding met een gerenommeerd internationaal afvalverwerkingsbedrijf. De verbondenheid met DELTA als multi-utility bedrijf scoorde duidelijk minder. Voor het huidige Indaver Nederland stond eind 2013 de vraag centraal hoe bekend het merk Indaver in het werkgebied is en welke imago-aspecten aandacht behoeven. TNS NIPO, dat ook in 2012 het onderzoek uitvoerde, heeft een aantal doelgroepen benaderd met deze vragen. Ook heeft het onderzoeksbureau op enkele specifieke aspecten een vergelijking gemaakt met de concurrentie. Naamsbekendheid De resultaten zijn overwegend positief gesteld. Zo is de naamsbekendheid gegroeid en ligt Indaver vrijwel op het niveau van DELTA Milieu in Vooral bij de gemeenten in Zuid-Holland is de naamsbekendheid zeer sterk gestegen. Binnen andere marktsegmenten blijft de bekendheid van Indaver nog wat achter. Imago De ondervraagden hechten het meeste waarde aan het nakomen van afspraken en respect voor de wet- en regelgeving. In Er zijn altijd verbeterpunten en het onderzoek heeft die ook aangegeven. Op twee belangrijke imago-aspecten open & transparant en flexibel heeft Indaver nog werk te verrichten. Ook op het vlak van naamsbekendheid valt nog veel winst te behalen. Dankzij de verkregen onderzoeksresultaten kan Indaver gericht werken aan verbetering van zowel haar merkbekendheid als haar imago. Contact Femke Mackenzie Manager Marketing MSW & Biomassa Indaver in Nederland omhoog Tauw onderzoek verricht naar de inzet van deze vermalers van etensresten. Bewoners kunnen alle voedselresten, ook botjes, laten vermalen waarna de substantie op het riool wordt geloosd. De onderzoeksresultaten zijn nog niet gepubliceerd, maar duidelijk is wel dat dit niet de beste oplossing is. Langeveld: Het grootste bezwaar is ecologisch, namelijk dat alle nutriënten verloren gaan. Alleen wanneer je composteert, komen ze weer terug in de kringloop. De voorkeursroute van GFT-afval is dan ook: gescheiden inzamelen, vergisten en composteren. Ook economisch gezien is deze werkwijze concurrerend. De voedselrestenvermaler scoort ook op duurzaamheid niet hoog en is prijzig. Het apparaat kost al snel 250 euro, vergt aanpassingen in de keuken en verbruikt energie. Het rioolstelsel wordt er extra door belast en de resten vervuilen het rioolwater. Maatwerk Uit de verkenning blijkt dat er verschillende manieren zijn om GFT-afval bij hoogbouwwoningen succesvol gescheiden in te zamelen. Hiervoor is wel gerichte communicatie noodzakelijk, waar volgens de verkenning ruimte ligt voor verbetering. Maatwerk is van belang, per situatie kan de beste oplossing anders zijn. Je kunt denken aan het afsluiten van contracten, aan gedifferentieerde tarieven (diftar), aan boetes of juist beloningssystemen en aan afvalcoaches om bewoners te stimuleren beter te scheiden. Ook zijn er hulpmiddelen nodig voor het bewaren in de keuken en de opslag in of bij het gebouw. Proefprojecten Verschillende steden hebben proefprojecten lopen met het gescheiden inzamelen van GFT in de hoogbouw. Dordrecht had in 2014 zelfs een proef in een deel van de historische binnenstad. Ook internationaal Milaan, Barcelona, Bristol en München zijn er positieve resultaten behaald. Hoewel nog niet alle Nederlandse evaluaties bekend zijn, noemt Langeveld in de verkenning een aantal systemen met potentie. Zo lijkt de combinatie van bio-afbreekbare of papieren zakjes om het GFT-afval te bewaren met een verzamelpunt voor de opslag in de algemene ruimte veelbelovend. Ook de inzameling met gekleurde zakken voor de herkenbaarheid en systemen die bewoners activeren, bijvoorbeeld diftar of Afval Loont, lijken te werken. Koplopers Om goede resultaten te behalen, is het belangrijk dat je weet wat het gedrag van de bewoners beïnvloedt en stem je daar je systeem op af," meent Langeveld. Nu gebeurt vaak het omgekeerde met als gevolg dat de resultaten achterblijven. Nader onderzoek is wenselijk, zo is nog niet onderzocht wat het effect is van een beloningssysteem als Afval Loont. GFT-afval wordt mede gezien de ambities van het kabinet steeds interessanter. Koplopers onder de steden willen die stroom echt aanpakken, zowel op het gebied van inzamelen als preventie. Er zullen dus meer pilots rond de verschillende inzamelsystemen ontstaan. De noodzaak voor solide inzamelconcepten is er. Contact Femke Mackenzie Manager Marketing MSW & Biomassa Indaver in Nederland De voorkeursroute voor GFT is gescheiden inzamelen, vergisten en composteren. INFO 7

8 Continue verbetering: in dialoog met de grootindustrie Continue verbetering, dat is wat Indaver u belooft met haar Total Waste Management (TWM)-contracten voor grootindustriële klanten. Verbeteren kan alleen als we ook weten en begrijpen hoe u onze TWM-services evalueert. Daarom lanceerde Indaver recent drie initiatieven die meer inzicht en transparantie in onze TWM-services moeten bieden. Zo grijpen wij de nieuwe Balanced Score Card (BSC), TWM Co-Creation Workshops en Customer Zone trainingen aan om samen met u, onze Industrial Waste Services klanten, in gesprek te gaan. Met die waardevolle feedback gaan wij aan de slag om u nog beter te ontzorgen. Meer inzicht in uw afvalbeheer met nieuwe gebruiksvriendelijke BSC Een Balanced Score Card (BSC) is een meetinstrument voor klantentevredenheid. Aan de hand van Kritische Prestatie Indicatoren (KPI s) wordt nagegaan of en in welke mate contractuele afspraken zijn nagekomen. Hoewel de BSC al jarenlang een belangrijk ijkpunt voor onze TWM-services was, hebben we de oude versie grondig gereviseerd en meer in lijn met onze huidige dienstverlening opgezet. Om er zeker van te zijn dat de nieuwe BSC ook bij onze klanten in de smaak valt, werd bij enkele internationale klanten een testronde opgezet. Indien u met de BSC werkt, dan hoort u binnenkort over deze nieuwe versie van uw Accountmanager. Kort, inzichtelijk en gebruiksvriendelijk Het verbeterde meetinstrument is een verlengde van de Total Waste Management services van Indaver, die bestaan uit 3 pijlers: assets, systems en people. Deze structuur correspondeert met de services die Indaver u vandaag biedt. Door deze logische opzet is het eenvoudiger Indaver als TWMpartner en haar dienstverlening te evalueren. Bovendien zijn er niet meer dan 15 KPI s die alle mogelijke aspecten van de TWMdienstverlening omvatten. Dit alles maakt deze BSC-versie tot een gebruiksvriendelijk meetinstrument voor zowel u als klant als voor Indaver zelf. Verbeterpunten worden zichtbaar zodat Indaver gerichte verbeteracties kan ondernemen. Alle informatie over uw afvalbeheer in één overzicht Nu er één internationale standaard is, is het mogelijk alle klantenresultaten te vergelijken op het vlak van pijler, regio, industrie enzovoort. Deze cijfers geven u ook inzicht in waar uw scores zich bevinden ten opzichte van andere klanten. Maar er is meer. Na het invullen van de BSC worden al uw resultaten geanalyseerd in spindiagrammen die u visueel verduidelijken hoeveel % is waargemaakt van de afgesproken KPI s, staafbalken die u de status visualiseren van beloofde savings en optimalisaties, Recovery/Disposal verdeling en nog veel meer. Het vervolledigen van de jaarlijkse BSC wordt dus ook voor u interessant. U krijgt immers in één dashboard-overzicht alle highlights van uw TWM-contract die u ook intern kunt communiceren. Voor Indaver bieden de BSC-resultaten dan weer een belangrijk inzicht in waar we aan moeten sleutelen en hoe, om onze dienstverlening verder te verbeteren. TWM Co-Creation Workshop: dynamisch op zoek naar de waarde in TWM Tijdens een wintereditie van de Indaver Co-Creation Workshop in Hotel Van der Valk in Beveren staken Indaver en een delegatie van Belgische Industrial Waste Services (IWS)-klanten de koppen bij elkaar. Zoals de naam van de workshop 'co-creation' al doet vermoeden wil Indaver samen met haar klanten reflecteren over haar huidige en toekomstige dienstverlening. Inspelen op recente evoluties in afvalbeleid en -markt Het Vlaamse afvalbeleid alsook de afvalmarkt ondergaan de laatste jaren een boeiende evolutie. Daarbij komt het concept van de circulaire economie steeds vaker aan bod. Diverse stakeholders (zowel overheid, socioculturele organisaties, bedrijven, burgers, beroepsfederaties als milieuorganisaties) pakken uit met een veelheid aan initiatieven om de huidige manier van produceren en consumeren grondig bij te sturen. Indaver wil een actieve rol in de ontwikkeling van de circulaire economie spelen. Deze workshop werd als onderdeel van het Indaver-actieplan georganiseerd. TWM-services en circulaire economie van naderbij bekeken Twee thema s werden grondig onder de loep genomen tijdens deze Co-creation Workshop : de Indaver TWM-diensten en de circulaire economie. We stelden bijvoorbeeld de vraag welke diensten van Indaver het meest relevant zijn voor het afval- en materiaalbeheer van de klant, hoe ze op de bedrijfsprocessen van de klant aansluiten en waarmee de klanten nog meer geholpen kunnen en willen worden. Met betrekking tot de circulaire economie vroegen we ons af welke impact die heeft op de bedrijfsprocessen bij klanten enerzijds en Indaver-diensten anderzijds, en wat beide partijen (klant en Indaver) kunnen doen of organiseren in dat opzicht. Inspirerende workshop met boeiende resultaten De feedback van de klanten over beide thema s zetten we concreet om in actiepunten om onze dienstverlening nog beter af te stemmen op de behoeften van onze klanten. Op die manier geven we invulling aan een van de kernwaarden van Indaver, continue verbetering. Vereenvoudiging van de administratie heeft uw hoogste prioriteit. Daar werd vorig jaar al hard aan gewerkt. Ook voor volgend jaar staat een en ander op het programma. Wij houden u op de hoogte! 8 INFO

9 Customer Zone trainingen voor maximale ondersteuning klanten Vanaf 1 januari 2015 werden enkele wijzigingen doorgevoerd in de Customer Zone. Door een aanpassing van de offertes in onze systemen, zullen facturatie, aanvraag afvoer en rapportage voor de klant inzichtelijker worden. Wel was het noodzakelijk om aan klantzijde enige aanpassingen door te voeren. Indaver gaf haar Belgische klanten de mogelijkheid om een vijftal Customer Zone trainingen te volgen om hen daarin bij te staan. Kennismoment De training bleek een goede opfrisser voor functionaliteiten die nog niet of niet optimaal benut werden. Daarenboven werd de gelegenheid benut om onze klanten te informeren over de nog te verwachten verbeteringen in de Customer Zone. Dat schiep opnieuw de gelegenheid om suggesties met ons te delen. Onze klanten reageerden enthousiast op deze vorm van kennisdeling. Tijd vrijmaken om met elkaar in dialoog te gaan en dat in een dynamische werkvorm werpt zeker zijn vruchten af. Klanten zien directe en concrete resultaten die voortkomen uit de TWM-workshops. Contact Hebt u vragen of opmerkingen, contacteer dan An Vandamme, Marketing Communications Advisor IWS Europe Nieuwe werkkleding zet professionaliteit in de verf In alle Indaver-regio s, dus ook in België en Nederland, hebben alle operationele medewerkers hun nieuwe werkkleding ontvangen. De nieuwe outfit geeft onze vestigingen in heel Europa een herkenbare, professionele en uniforme look. vestiging van Doel verwacht dat ze steeds kleding met lange mouwen dragen. Diezelfde afspraken gelden ook voor contractoren en technische bezoekers. Indaver organiseerde ook enkele trainingen/bijeenkomsten om deze en andere afspraken rond de kleding, zoals hygiëne en reparaties, te bespreken. Professionele uitstraling Nieuwe werkkleding in cijfers medewerkers in de Indaver Groep dragen de nieuwe werkkleding stuks vervaardigd. Voor 79 vrouwelijke medewerkers zijn er aangepaste broeken en hemden. De verdeling was een gigantische logistieke operatie, want operationele medewerkers in vier landen België, Nederland, Ierland en Duitsland kregen een setje. De werkkleding omvat zowel normkleding, die beantwoordt aan strenge veiligheidsvoorschriften, als niet-normkleding zoals poloshirts. nodig hebben, en aan welke vereisten die kleding moet voldoen. Dat hangt af van de functie en van de locatie van de medewerker. Voor de chauffeurs van Indaver is zichtbaarheid van het allergrootste belang, voor de operationele medewerkers van de draaitrommelovens is dat in de eerste plaats bescherming tegen mogelijke chemische risico s. Indaver wil in alle regio s dezelfde herkenbaarheid om haar imago in de verf te zetten, maar toch kon de kledij op bepaalde punten aangepast worden aan voorkeuren van de regio s. Zo dragen de operationele medewerkers van Indaver in Duitsland een bretellenbroek in plaats van een gewone broek zoals in België. De nieuwe werkkledij geeft onze medewerkers op al onze vestigingen alvast een professionele uitstraling. Klanten en bezoekers zien zo met eigen ogen dat zij in Indaver een partner hebben die ze kunnen vertrouwen. Door de industriële reiniging van de werkkleding wordt 73 % minder water en 85 % minder detergent verbruikt, en 42 % minder CO 2 uitgestoten. Bij de ontwikkeling van deze kleren heeft Indaver niets aan het toeval overgelaten. Samen met het Comité ter Preventie en Bescherming op het Werk is op voorhand uitgezocht wat de operationele medewerkers Veiligheidsafspraken Per locatie is nu ook vastgelegd welke kleding de medewerkers moeten dragen. Zo wordt van de productiemedewerkers op de INFO 9

10 Uw afval in handen van de regisseurs van duurzame verwerking De afdeling Waste Treatment en haar outletmanagers: u hebt er als industriële klant vast al van gehoord en misschien zelfs enkele van hen al ontmoet. Maar welke rol spelen zij in het uitwerken van een duurzame oplossing voor uw afvalstromen? Wie leidt uw afval naar waar en waarom? De afdeling Waste Treatment is in feite de tegenhanger van de afdeling Sales op de commerciële afdeling Sales & Marketing IWS. De Industrial Waste Services vertrouwen alle afvalstromen die zij in beheer hebben via partnerships met industriële klanten, toe aan de afdeling Waste Treatment. Het is de rol van deze afdeling om Europese verwerkingsoplossingen te zoeken die dit afval zo economisch en duurzaam mogelijk met optimale terugwinning van waardevolle grondstoffen en energie, verwerken. Daarvoor doen ze een grondige marktscreening binnen een portfolio van meer dan driehonderd betrouwbare outlets of verwerkingscentra. In deze brede waaier aan verwerkingsmogelijkheden zitten zowel onze eigen installaties als die van derden. Welke keuze het wordt, hangt finaal af van het type afvalstroom, want voor iedere afvalstof is de juiste verwerkingsinstallatie nodig. Een oplossing op maat Waste Treatment outletmanagers volgen constant de evolutie van de markt. Wie verwerkt wat? Is er een overschot of een tekort? Zit er beweging in de prijzen? Wat doen de diverse verwerkers? De accountmanager verzamelt alle informatie en brengt die tot bij Waste Treatment. Eerst wordt uitgezocht welke hoofdstromen het betreft, hoe groot die zijn en hoe die zijn samengesteld. Daarna wordt een verwerkingstechniek aanbevolen en wordt bekeken welke installaties daarvoor in aanmerking komen. Op basis van de expertise die Indaver gedurende de jaren heeft opgebouwd en de gangbare prijzen wordt een marktconform dossier opgemaakt, vertrekkende van de samenstelling van de afvalstoffen. De voorkeursoplossing wordt met alle voorwaarden eenduidig vastgelegd in een acceptatiecriteriadossier voor de klant. Transportafstand, type verontreiniging, speciale aandacht bij het lossen of verwerken,..., alles heeft een invloed op de prijs. De prijs moet uiteindelijk zowel ecologisch maar zeker ook economisch te verantwoorden zijn. Kennisintensief Een outletmanager beschikt over heel wat marktkennis gecombineerd met een inzicht in chemie, wetgeving, processen en technieken. Outletmanagers verdiepen zich immers ook in de productieprocessen bij de klanten. Daardoor begrijpen ze beter de afvalstoffen die daaruit voortvloeien. Kennis staat dus centraal in deze functie. Zij moeten u (via de accountmanager en in sommige gevallen direct) immers optimaal adviseren over de meest duurzame en kostenefficiënte verwerkingsoplossing. Ontwikkelingen op de markt en op het vlak van technologie en wetgeving volgen wij op de voet zodat u steeds tijdig geïnformeerd wordt over wat een mogelijke impact heeft op uw afvalstromen. Naast het aanbieden van duurzame verwerkingsoplossingen blijft Indaver op die manier ook uw directe toegang tot technologische ontwikkelingen. Waste Treatment International Team Ilse Janssens Jan Van Houwenhuyse Tim Vanlangendonck International Katleen Van Beeck Martine Van Esch Kizi Vervest Joke Van Beeck Rob Sasse Team NL Ellen Hamerlinck Ellen Meert Wannes Thierens Ruud Bosch Tim De Lange Valérie Melaerts Thomas Van Nooten Adrien Hogan Martine De Haes Kiran Woolhead Bart Vergeylen Team IE Lucja Ciecko Team BE Inge Van Praet Sabrina Piccolo Lieve Verschueren 10 INFO

11 Indaver Molecule Management: waardevolle moleculen isoleren uit industrieel afval Om waardevolle materialen te isoleren uit complexe, vaak gevaarlijke reststromen van de grootindustrie is specialistische kennis noodzakelijk. Zeker als men ze opnieuw wil inzetten als nieuwe grondstoffen bij diezelfde industrie. De investeringen hiervoor zijn niet gering. De grotere onafhankelijkheid van (primaire) grondstoffenmarkten en de opbrengst van herwonnen grondstoffen maken dergelijke projecten toch interessant. IMM in the spotlight Ontdek onze IMM-video 'Afval, bron van waardevolle grondstoffen' op Aan de hand van een duidelijke animatie en beelden over recyclingprojecten krijgt u een goed beeld van wat IMM omvat. Het Business Development team binnen Indavers Industrial Waste Services (IWS)-tak biedt met haar Indaver Molecule Management' of IMM een antwoord op die schaarste en afhankelijkheid. Samen met grote industriële klanten worden closed loop projecten opgezet. Het doel is materialen terug te winnen uit reststromen van industriële processen. Die terugwinning gebeurt via mobiele of permanente installaties, ofwel op een van Indavers volledig uitgeruste verwerkingslocaties ofwel op of nabij de terreinen van de klant zelf. Bij voldoende volume kan Indaver een recyclinginstallatie in de nabijheid van de productielocatie van een industriële partner plaatsen. Daarmee kan fors bespaard worden op logistieke kosten. De teruggewonnen materialen en opgewekte energie worden hergebruikt in het productieproces van de klant of van omliggende bedrijven. Analyse farmachem-afval tot op moleculair niveau Gezien de schaarsheid en de hoge kostprijs is het voor de industrie dus zeer interessant om dergelijke materialen terug te winnen. Het chemische en farmaceutische afval van alle IWS-klanten wordt geanalyseerd tot in het kleinste detail, of tot op moleculair niveau. Als Total Waste Management partner voor de Europese grootindustrie is Indaver immers uitstekend geplaatst om waardevolle afvalstromen te detecteren en te analyseren op waardevolle moleculen. De vruchten van dit onderzoek worden nu echt tastbaar: het terugwinnen van zoutzuur, ijzeroxide, zeldzame aardmetalen, jodium en palladium is vandaag realiteit. Geen kwaliteitsverlies én veilig Speciale innovatieve technieken maken het mogelijk om schaarse en waardevolle moleculen zoals bijvoorbeeld jodium en palladium te isoleren zonder aan kwaliteit van het eindproduct in te boeten. Het afval dat overblijft, wordt verwerkt volgens de meest strikte veiligheidseisen. Zo kunnen zeldzame materialen opnieuw ingezet worden in de industrie. Dankzij Indaver Molecule Management maakt Indaver zich klaar voor de toekomst en levert ze een bijdrage tot de totstandkoming van de circulaire economie. Vestiging Indaver Antwerpen centrale rol Terugwinning van waardevolle materialen uit industrieel afval heeft, anders dan van het reguliere afval zoals papier, karton, plastics en glas, heel wat voeten in de aarde. Net omdat het om industrieel complex en soms gevaarlijk afval gaat, dienen heel wat extra maatregelen genomen te worden en faciliteiten voorhanden te zijn. Vestiging Indaver Antwerpen leent zich perfect voor IMM-projecten net omdat alle faciliteiten (kwaliteits-/veiligheids-/milieu-/gezondheidsdiensten, operations, labo, security, vergunningen) al aanwezig zijn. Onlangs kreeg vestiging Antwerpen een primeur: palladium, een zeldzame natuurlijke grondstof - en dus erg duur - die als katalysator in farmaceutische processen wordt ingezet, werd succesvol teruggewonnen. Deze gezuiverde (secundaire) grondstof kan dan opnieuw in de grootindustrie worden gebruikt. En zo is de circulaire economie een feit. Indaver houdt het milieu én de circulaire economie schoon en veilig Potentieel schadelijke stoffen mogen niet in de materialen- en voedselketen terechtkomen. Met haar draaitrommelovens, die gevaarlijke stoffen vernietigen, houdt Indaver het milieu en de circulaire economie schoon en veilig. In 2100 zijn we met 12 miljard mensen op deze aardbol; met de huidige bevolking verbruiken we jaarlijks al anderhalve planeet. We moeten dus slimmer omspringen met grondstoffen. Eén antwoord op dit prangende probleem is ons afval. Daar kunnen we energie en materialen uit halen en hergebruiken, zodat we nieuwe grondstoffen uitsparen. Indaver levert een belangrijke bijdrage aan de kringloop die zo ontstaat en die kenmerkend is voor de circulaire economie. Ze recupereert materialen uit afval voor hergebruik en recycling. Ze levert deze hoogwaardige grondstoffen aan bedrijven die daarmee schaarse primaire grondstoffen kunnen vervangen. Ze produceert ook energie door uit de verwerking van afval stoom en stroom te halen. In het hele proces worden de kwaliteit en duurzaamheid van de materialenkringloop streng bewaakt. Concreet betekent dit dat Indaver de potentieel aanwezige gevaarlijke componenten in afval nauwgezet volgt. Als deze componenten niet veilig terug te winnen zijn, worden ze in speciale installaties vernietigd. Gevaarlijke componenten die niet gegarandeerd afgebroken worden, worden geïsoleerd en geïmmobiliseerd alvorens ze op een veilige stortplaats opgeslagen worden. Zo zijn wij in staat om onze klanten een zogenaamde SINK-garantie te bieden. Alle potentieel schadelijke bestanddelen zijn volledig traceerbaar in de Indaver-processen. Draaitrommelovens spelen een belangrijke rol in dit proces, omdat ze gevaarlijke bestanddelen zoals PCB s en gechlorineerde pesticiden effectief neutraliseren. Dit ligt aan de combinatie van hoge temperatuur en continue beweging wat resulteert in homogene en volledige verbranding. Daarbij zorgen een naverbrandingskamer en uitgebreide rookgasreiniging voor het verder zuiveren van lucht en water. Indaver ontwerpt en beheert complexe installaties die in de circulaire economie een rol spelen, zowel inzake het terugwinnen van energie en materialen, als het schoon en veilig houden van de ketens. Zo heeft ze meerdere draaitrommelovens, waarvan drie op haar vestiging in Antwerpen, en waarvan één specifiek voor de veilige verwerking van medisch afval. Daarnaast heeft Indaver in Antwerpen ook een stortplaats voor gevaarlijk afval waar niet te vernietigen bestanddelen veilig kunnen worden opgeslagen. Zo houdt zij het milieu en de circulaire economie schoon en veilig. INFO 11

12 10 mei: open dag bij Indaver Antwerpen Op zondag 10 mei gooit Indaver de deuren van haar vestiging in Antwerpen open voor het grote publiek. Open dagen zijn de ideale gelegenheid om een blik achter de schermen te gunnen en Indaver de kans te geven om breed te informeren over haar rol in de circulaire economie. Dit evenement past in de Opendeurdagen I love chemistry van essenscia. De vestiging van Indaver in Antwerpen is met haar zevenentwintig jaar de oudste van het bedrijf, maar ze is nog steeds koploper op het gebied van afvalverwerking. Met de MediPower -installatie, het neusje van de zalm voor de verwerking van medisch afval, en de recente vernieuwingen aan andere installaties, de deponie en het tankenpark kan Indaver haar industriële klanten meer dan ooit duurzame en veilige oplossingen bieden voor hun afval. Op de vestiging in Antwerpen zorgt Indaver namelijk voor de veilige eindverwerking van alle soorten gevaarlijk en industrieel afval. Zowel vloeibare als vaste afvalstoffen worden er verwerkt in gespecialiseerde installaties. Reststoffen uit deze verwerking en gevaarlijk afval dat niet verbrand of behandeld kan worden, worden gestort op de deponie. In het laboratorium vindt analyse van afvalstoffen plaats. Op 10 mei kunnen bezoekers dit alles ontdekken op de opendeurdag van deze vestiging. Indaver toont dan hoe ze gevaarlijk afval veilig verwijdert uit de materialenkringloop, hoe ze dat afval veilig opslaat met minimale impact voor het milieu en hoe ze materialen en energie terugwint uit afval. Dit gebeurt aan de hand van een interactief parcours dat inzet op beleving. Bezoekers kunnen bijvoorbeeld een proefje meemaken in het laboratorium, van dichtbij zien hoe de waterzuivering werkt en hoe afval automatisch gevoed wordt in de MediPower installatie of een ritje maken in de interventiewagen. Een van de hoogtepunten is het uitzicht over de vestiging en het omliggende havengebied, 100 meter hoog, vanop een platform dat gehesen wordt met een kraan. Uiteraard zorgt Indaver er voor dat bezoekers veilig zijn vastgemaakt in de lucht, net zoals ze intensief waakt over hun veiligheid tijdens de rest van het parcours. De opendeurdag past in het I love chemistry weekend van essenscia, de federatie van de chemische industrie en life sciences, dat mensen de kans geeft om een kijkje te nemen in bedrijven uit de chemische sector. Met een jaaromzet van 62 miljard euro is deze industrietak een belangrijke pijler van de Belgische economie. Indaver is het enige afvalverwerkende bedrijf onder de 29 bedrijven die deelnemen aan de opendeurdag, maar ze heeft er zeker haar plaats. Ze is namelijk de voorkeurspartner voor de chemische en farmaceutische industrie, die veilige en duurzame oplossingen wil voor haar kritisch en sensitief afval. Als totale dienstverlener biedt Indaver deze oplossingen. www. indaver.be Praktisch Parcours doorlopend van 10u tot 17u. Individuele toer duurt gemiddeld anderhalf uur (laatste vertrek om 15u30). Beperkt toegankelijk voor rolstoelgebruikers. Geschikt voor kinderen vanaf de lagere-schoolleeftijd. Voor kinderen van 2,5 tot 6 jaar zijn er opvang en animatie. ISWA Wereldcongres 7-9 september 2015 in Antwerpen Van 7 tot 9 september 2015 verwelkomt Antwerpen meer dan experten, professionals, academici en beslissingsnemers uit de wereldwijde afvalsector voor het International Solid Waste Association (ISWA) congres. De resultaten van het Vlaamse afval- en materialenbeleid zijn indrukwekkend en gelden intussen als een voorbeeld voor de rest van de wereld. Heel wat afvalbeheerbedrijven maken de regio rond Antwerpen, de derde grootste haven van Europa en de tweede grootste petrochemische zone ter wereld, tot een staalkaart van best practices en toonaangevende technologieën. ISWA 2015 Antwerpen zal garant staan voor een gebalanceerde mix van internationaal gerenommeerde keynote sprekers, vertegenwoordigers van instanties die wereldwijd het afvalbeleid bepalen, interessante inzichten in de laatste nieuwe technologische en wetenschappelijke ontwikkelingen in de sector, en bovenal zeer veel mogelijkheden tot netwerking en uitwisseling van ervaringen. Inschrijven via v.u.: Jos Artois, Corporate Communicatiemanager, Dijle 17 a, BE-2800 Mechelen, tel INFO

Masterclass Afval en Grondstof. Het Nederlandse Afvalbeleid in vogelvlucht, gemeenten in de circulaire economie

Masterclass Afval en Grondstof. Het Nederlandse Afvalbeleid in vogelvlucht, gemeenten in de circulaire economie Masterclass Afval en Grondstof Het Nederlandse Afvalbeleid in vogelvlucht, gemeenten in de circulaire economie Gemeentelijk Afvalcongres, 19 maart 2015 AGENDA 1. 2. 3. 4. 5. Afvalmanagement Ladder van

Nadere informatie

VANG Van Afval Naar Grondstof

VANG Van Afval Naar Grondstof Afval is een keuze VANG Van Afval Naar Grondstof Regionaal Symposium Grondstoffen in Afvalland? Dinteloord, 15 april 2015 Maarten Goorhuis Senior beleidsmedewerker Koninklijke NVRD Koninklijke NVRD Vereniging

Nadere informatie

Beleidsnotitie van afvalbeleid naar Grondstoffenbeleid

Beleidsnotitie van afvalbeleid naar Grondstoffenbeleid Beleidsnotitie van afvalbeleid naar Grondstoffenbeleid Inhoudsopgave 1. Inleiding... 3 3. Omgekeerd inzamelen... 4 4. Voorscheiding plastics... 5 5. Oud papier en karton... 5 6. GFT... 6 7. Conclusie...

Nadere informatie

ONZE VERANTWOORDELIJKHEID

ONZE VERANTWOORDELIJKHEID ONZE VERANTWOORDELIJKHEID CORPORATE RESPONSIBILITY POLICY I Inhoud Voorwoord 1 Waardering medewerkers 2 Ketenverantwoordelijkheid 3 Behoud van natuurlijke hulpbronnen 4 Maatschappelijke betrokkenheid

Nadere informatie

Gids voor werknemers. Rexel, Building the future together

Gids voor werknemers. Rexel, Building the future together Gids voor werknemers Rexel, Building the future together Editorial Beste collega s, De wereld om ons heen verandert snel en biedt ons nieuwe uitdagingen en kansen. Aan ons de taak om effectievere oplossingen

Nadere informatie

GFT-afval is een waardevolle bron voor nieuwe grondstoffen. Maar hoe ziet de toekomst eruit?

GFT-afval is een waardevolle bron voor nieuwe grondstoffen. Maar hoe ziet de toekomst eruit? GFT-afval is een waardevolle bron voor nieuwe grondstoffen. Maar hoe ziet de toekomst eruit? Spreker: Datum: Locatie: Joop Suurmeijer en Robert Jansen 19 maart 2015 VNG-congres Utrecht GFT-afval heeft

Nadere informatie

Alphenaren krijgen gas uit de schillen van bananen

Alphenaren krijgen gas uit de schillen van bananen Alphenaren krijgen gas uit de schillen van bananen Door Tessa de Wekker - 25-4-2014, 12:37 (Update 25-4-2014, 12:37) bron: Foto Ton Stanowicki ALPHEN AAN DEN RIJN - Nu is het terrein van Indaver Afvalverwerking

Nadere informatie

Vier kansen voor (gft)inzameling hoogbouw. Gijs Langeveld 1 mei 2015

Vier kansen voor (gft)inzameling hoogbouw. Gijs Langeveld 1 mei 2015 Vier kansen voor (gft)inzameling hoogbouw Gijs Langeveld 1 mei 2015 Afvalinzameling hoogbouw: waarom en hoe dan? Waarom gft als voorbeeld? Ontwikkelingen en 4 kansen Vereniging Afvalbedrijven 2 Gft als

Nadere informatie

Eljo Vos-Brandjes HVC. Stage raadsleden Dordrecht

Eljo Vos-Brandjes HVC. Stage raadsleden Dordrecht Eljo Vos-Brandjes HVC Stage raadsleden Dordrecht Historie HVC Opgericht (1991) voor verwerken huishoudelijk en bedrijfsafval uit regio Na loslaten beleidsuitgangspunt regionale/provinciale zelfvoorziening

Nadere informatie

Situering Waaslandhaven Noord

Situering Waaslandhaven Noord 2 Situering Waaslandhaven Noord FINEG Potentiële afnemers van groene warmte Inhoud W2E-installaties Indaver & SLECO Betrouwbare energielevering Investeringsraming Exploitatiestructuur Waarde van het project:

Nadere informatie

Waarom doen we het ook alweer?

Waarom doen we het ook alweer? Apart inzamelen van gft-afval Als Vereniging Afvalbedrijven stimuleren we dat al het afval in Nederland op de juiste manier wordt verwerkt. Hierbij houden we rekening met het milieu en de kosten. De meest

Nadere informatie

Van afval naar grondstof. Informatieavond voor inwoners

Van afval naar grondstof. Informatieavond voor inwoners Van afval naar grondstof Informatieavond voor inwoners Agenda 2 1. Welkom en inleiding (wethouder Jan van t Zand) 2. Presentatie Afvalbeheer (Paul de Bruin, IPR Normag) 3. Vragen en dialoog 4. Afsluiting

Nadere informatie

Nascheiding kunststoffen. Het heldere alternatief van Attero

Nascheiding kunststoffen. Het heldere alternatief van Attero Nascheiding kunststoffen Het heldere alternatief van Attero Sinds 1 januari 2010 moet elke gemeente in Nederland een fors deel van het kunststof verpakkingsafval scheiden van de rest van het huishoudelijk

Nadere informatie

Rotie: Cleaning & Services Amsterdam: Tankstorage Amsterdam: Orgaworld: Biodiesel Amsterdam:

Rotie: Cleaning & Services Amsterdam: Tankstorage Amsterdam: Orgaworld: Biodiesel Amsterdam: Rotie maakt onderdeel uit van de Simadan Groep. De Simadan Groep is een wereldwijd uniek industrieel ecosysteem waarin bij het verwerken van organische reststromen en frituurvet geen bruikbare energie

Nadere informatie

Publicaties Uitvoering Afvalbeheer

Publicaties Uitvoering Afvalbeheer Publicaties Uitvoering Afvalbeheer Hieronder vindt u het overzicht van publicaties uitgebracht tot en met 2010 door Uitvoering Afvalbeheer (UA) en het voormalige Afval Overleg Orgaan (AOO) op onderwerp.

Nadere informatie

Stilstaan bij vooruitgang

Stilstaan bij vooruitgang Stilstaan bij vooruitgang Thuis in duurzaam organiseren Duurzaam rendement is geld verdienen... en meer... Onze visie op duurzaamheid Duurzaamheid is een modewoord geworden. Om mee te gaan met de trend

Nadere informatie

Uitvoeringsprogramma VANG-HHA

Uitvoeringsprogramma VANG-HHA Uitvoeringsprogramma VANG-HHA Samen op weg naar 100 kg huishoudelijk restafval Mini-symposium Indaver Meer gft-afval uit de hoogbouw 16 april 2015 Guus van den Berghe Inhoud presentatie Programma Van Afval

Nadere informatie

Supplier Code of Conduct. Samen op weg naar een succesvolle, uitdagende en duurzame toekomst

Supplier Code of Conduct. Samen op weg naar een succesvolle, uitdagende en duurzame toekomst Supplier Code of Conduct Samen op weg naar een succesvolle, uitdagende en duurzame toekomst Bij Kramp gaan we voor zakelijk succes op de lange termijn. Daarbij voelen we een sterke verantwoordelijkheid

Nadere informatie

Duurzame energie in balans

Duurzame energie in balans Duurzame energie in balans Duurzame energie produceren en leveren binnen Colruyt Group I. Globale energievraag staat onder druk II. Bewuste keuze van Colruyt Group III. Wat doet WE- Power? I. Globale energievraag

Nadere informatie

Bio-energiecentrales Eindhoven

Bio-energiecentrales Eindhoven Bio-energiecentrales Eindhoven Frans Kastelijn Programmamanager Energie Gemeente Eindhoven December 2014 Inhoudsopgave 1. Algemeen 2. Duurzame energie en activiteiten op lokaal niveau 3. Bio-energie centrales

Nadere informatie

Compact Plus biogasinstallatie, Lierop, 600 kw

Compact Plus biogasinstallatie, Lierop, 600 kw Hoe maak je biogas? Inhoud presentatie Wie en wat is Biogas Plus? Hoe werkt een biogasinstallatie? Voor wie is een biogasinstallatie interessant? Is een biogasinstallatie duurzaam? Zijn subsidies nodig?

Nadere informatie

Aspiravi nv. Woensdag 3 november 2010 IEEE Student Branch Gent Ir. Rik Van de Walle / Algemeen directeur

Aspiravi nv. Woensdag 3 november 2010 IEEE Student Branch Gent Ir. Rik Van de Walle / Algemeen directeur Aspiravi nv Woensdag 3 november 2010 IEEE Student Branch Gent Ir. Rik Van de Walle / Algemeen directeur Agenda Aspiravi nv: onshore windenergie Evolutie windenergie in Europa en Vlaanderen Biogas-installaties

Nadere informatie

Eljo Vos Aandeelhoudersmanagement. 8 december 2015 Gorinchem

Eljo Vos Aandeelhoudersmanagement. 8 december 2015 Gorinchem Eljo Vos Aandeelhoudersmanagement 8 december 2015 Gorinchem Introductie HVC Opgericht in 1991 voor verwerken huishoudelijk en bedrijfsafval Ballotage overeenkomst op basis van Samen uit, samen thuis wel

Nadere informatie

Gemeenten op weg naar een circulaire economie

Gemeenten op weg naar een circulaire economie Gemeenten op weg naar een circulaire economie Sprekers: Jacob Vermeulen en Robert Jansen, Indaver Nederland Donderdag 31 maart 2016 Gemeentelijk Afval Congres 2 EEN SNELLE QUIZ: Wie is het? 3 Barack Obama

Nadere informatie

De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA DEN HAAG

De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA DEN HAAG > Retouradres Postbus 20901 2500 EX Den Haag De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA DEN HAAG Plesmanweg 1-6 2597 JG Den Haag Postbus 20901 2500 EX Den Haag T 070-456

Nadere informatie

Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen 2015-2016

Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen 2015-2016 Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen 2015-2016 Van verbruik naar gebruik Pagina 1 van 5 Inleiding: Voor u ligt het MVO beleid van ABIRD Industrial Rental Services. Maatschappelijk Verantwoord en Duurzaam

Nadere informatie

NEW BUSINESS. Guy Konings

NEW BUSINESS. Guy Konings 2015 Guy Konings Stedin is verantwoordelijk voor transport van gas en elektriciteit in West Nederland Onze missie: Altijd energie voor onze klanten, vandaag en morgen. Simpel, betaalbaar en duurzaam KERNGETALLEN

Nadere informatie

Memo. aan. De raad Duurzaamheid en scheiding van huishoudelijk afval. van. College van B en W. 4 november 2015. Memo GOUDA GOOIT NIETS MEER WEG

Memo. aan. De raad Duurzaamheid en scheiding van huishoudelijk afval. van. College van B en W. 4 november 2015. Memo GOUDA GOOIT NIETS MEER WEG Memo aan onderwerp van directie afdeling datum De raad Duurzaamheid en scheiding van huishoudelijk afval College van B en W 4 november 2015 Memo GOUDA GOOIT NIETS MEER WEG Gouda wil tot de duurzaamste

Nadere informatie

Insights Energiebranche

Insights Energiebranche Insights Energiebranche Naar aanleiding van de nucleaire ramp in Fukushima heeft de Duitse politiek besloten vaart te zetten achter het afbouwen van kernenergie. Een transitie naar duurzame energie is

Nadere informatie

Op weg naar een circulaire economie

Op weg naar een circulaire economie Op weg naar een circulaire economie Agenda Afvalstromen Cijfers De Haarlemse aanpak Naar een circulaire economie Afval = Grondstof Afvalstromen GFT Kunststof Papier Glas Textiel Restafval GFT-stroom Inzameling

Nadere informatie

Mevrouw de voorzitter, Geachte leden van het Bureau, Dames en heren,

Mevrouw de voorzitter, Geachte leden van het Bureau, Dames en heren, Vrijdag 10 september 2010 Toespraak van JOKE SCHAUVLIEGE VLAAMS MINISTER VAN LEEFMILIEU, NATUUR EN CULTUUR Comité van de Regio s Resource Efficient Europa Mevrouw de voorzitter, Geachte leden van het Bureau,

Nadere informatie

Circulaire economie kans voor de regio

Circulaire economie kans voor de regio Circulaire economie kans voor de regio 7 oktober 2015 Early Morning Toast Stichting kiemt Arnhem Michiel Westerhoff, Manager Strategie en Ontwikkeling Recentere geschiedenis van het afvalscheiden 7 maart

Nadere informatie

Voorstel voor de Raad

Voorstel voor de Raad Voorstel voor de Raad Datum raadsvergadering : 31 maart 2016 Agendapuntnummer : III, punt 5 Besluitnummer : 2028 Portefeuillehouder : Wethouder Jan van 't Zand Aan de gemeenteraad Onderwerp: Rapportage

Nadere informatie

Afval bestaat niet. Project SUSPRO³ Federatie Fedustria + partners Centexbel + TCHN. 16 juni Sint-Denijs-Westrem. Eric Petersen Van Gansewinkel Groep

Afval bestaat niet. Project SUSPRO³ Federatie Fedustria + partners Centexbel + TCHN. 16 juni Sint-Denijs-Westrem. Eric Petersen Van Gansewinkel Groep Afval bestaat niet Project SUSPRO³ Federatie Fedustria + partners Centexbel + TCHN 16 juni Sint-Denijs-Westrem Eric Petersen Van Gansewinkel Groep Wie we zijn Afvaldienstverlener, grondstoffen- en energieleverancier

Nadere informatie

Wat is maatschappelijk verantwoord ondernemen?

Wat is maatschappelijk verantwoord ondernemen? Wat is maatschappelijk verantwoord ondernemen? Maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO) wordt ook wel maatschappelijk ondernemen, maatschappelijk betrokken ondernemen, duurzaam ondernemen of ethisch

Nadere informatie

Gescheiden gft inzameling Nesselande

Gescheiden gft inzameling Nesselande rotterdam.nl/onderzoek Gescheiden gft inzameling Nesselande Onderzoek en Business Intelligence Gescheiden gft inzameling Nesselande Een evaluatie M. van Rhee Onderzoek en Business Intelligence (OBI) 13

Nadere informatie

Meer huishoudelijk afval recyclen

Meer huishoudelijk afval recyclen Meer huishoudelijk afval recyclen Is 2/3 recyclen haalbaar? Ja, met een Grondstoffenakkoord Erik de Baedts AGENDA 1. 2. 3. 4. 5. AMSTERDAM 2012 Afvalbrief Meer waarde uit afval (september 2011) Milieudruk

Nadere informatie

Vlaamse bedrijven produceren minder afval en sorteren voortaan ook pmd

Vlaamse bedrijven produceren minder afval en sorteren voortaan ook pmd Persmededeling JOKE SCHAUVLIEGE VLAAMS MINISTER VAN LEEFMILIEU, NATUUR EN CULTUUR Dinsdag 13 november 2012 Vlaamse bedrijven produceren minder afval en sorteren voortaan ook pmd Vlaams minister van Leefmilieu

Nadere informatie

Voorproefje Cosun MVO-verslag 2011

Voorproefje Cosun MVO-verslag 2011 Voorproefje Cosun MVO-verslag 2011 1 Dit is een voorproefje in druk van het digitale Cosun MVO-verslag over 2011. Wilt u meer gegevens raadplegen over wat wij zoal ondernemen met het oog op onze maatschappelijke

Nadere informatie

Nou jaaaa! Wijzigingen afvalinzameling Veenendaal per 1 januari 2016. Een folder om te bewaren Hou m apart!

Nou jaaaa! Wijzigingen afvalinzameling Veenendaal per 1 januari 2016. Een folder om te bewaren Hou m apart! Nou jaaaa! Wijzigingen afvalinzameling Veenendaal per 1 januari 2016 Een folder om te bewaren Hou m apart! Een betere wereld begint bij je zelf! Per 1 januari 2016 zal de afvalinzameling in Veenendaal

Nadere informatie

Wij brengen energie. Waar mensen licht en warmte nodig hebben

Wij brengen energie. Waar mensen licht en warmte nodig hebben Wij brengen energie Waar mensen licht en warmte nodig hebben Energie in goede banen De beschikbaarheid van energie bepaalt in grote mate hoe we leven: hoe we wonen, werken, produceren en ons verplaatsen.

Nadere informatie

DELTA Zakelijk. Meeting with DACT 27 oktober 2011. Als energie een substantiële kostenfactor is, is energie al snel van strategisch belang

DELTA Zakelijk. Meeting with DACT 27 oktober 2011. Als energie een substantiële kostenfactor is, is energie al snel van strategisch belang DELTA Zakelijk Meeting with DACT 27 oktober 2011 Als energie een substantiële kostenfactor is, is energie al snel van strategisch belang Agenda Bedrijfspresentatie DELTA NV DELTA: Uw strategische gesprekspartner

Nadere informatie

In het kader van het actualiseren van het gemeentelijk afvalbeleid is een enquête gehouden onder de inwoners van gemeente Bunnik.

In het kader van het actualiseren van het gemeentelijk afvalbeleid is een enquête gehouden onder de inwoners van gemeente Bunnik. Gemeente Bunnik Verantwoording In het kader van het actualiseren van het gemeentelijk afvalbeleid is een enquête gehouden onder de inwoners van gemeente Bunnik. Deze heeft plaatsgevonden van 30 maart t/m

Nadere informatie

ASPIRAVI. Windpark Assenede

ASPIRAVI. Windpark Assenede ASPIRAVI Windpark Assenede SAMEN GEDREVEN DOOR DE WIND WINDPARK ASSENEDE Windpark Assenede: Projectlocatie Projectkenmerken Timing / planning van de werken Investeer mee via Aspiravi Samen cvba Aankoop

Nadere informatie

Schoonschip is de meest duurzame drijvende woonwijk van Europa, bestaande uit 46 drijvende huishoudens die een nieuwe standaard definieert voor

Schoonschip is de meest duurzame drijvende woonwijk van Europa, bestaande uit 46 drijvende huishoudens die een nieuwe standaard definieert voor Schoonschip is de meest duurzame drijvende woonwijk van Europa, bestaande uit 46 drijvende huishoudens die een nieuwe standaard definieert voor duurzame stedelijke ontwikkeling in Amsterdam. HET PROJECT

Nadere informatie

Stadsenquête Leiden 2003

Stadsenquête Leiden 2003 Hoofdstuk 21. Milieu Samenvatting Zeven op de tien Leidenaren kent de Milieustraat, aan de J.C. de Rijpstraat, een voorziening waar inwoners van Leiden op vertoon van een legitimatie hun grof huishoudelijk

Nadere informatie

Business Intelligence bij AVR

Business Intelligence bij AVR Business Intelligence bij AVR De verandering voor de controllingfunctie Martin van Daalen, 15 maart 2012 Agenda Wie ben ik Wie zijn wij Optimalisatie transactieverwerking en informatievoorziening BI project

Nadere informatie

Vandaagafval morgengrondstof!

Vandaagafval morgengrondstof! Vandaagafval morgengrondstof! 5de Vlaams Milieucongres IFEST 21 October 2008 Florens Slob Manager Sustainable Business Solutions Van Gansewinkel Group Agenda Korte verkenning Cradle to Cradle concept &

Nadere informatie

Onderzoek huishoudelijk afval

Onderzoek huishoudelijk afval Onderzoek huishoudelijk afval Gemeente Amersfoort Ben van de Burgwal, Marlies Visser 16 april 2014 Samenvatting Leden van het AmersfoortPanel hebben in maart 2014 deelgenomen aan een onderzoek over het

Nadere informatie

Ons nieuwe laboratoriuminrichtingssysteem

Ons nieuwe laboratoriuminrichtingssysteem Ons nieuwe laboratoriuminrichtingssysteem Als een ideale werking en een goed design elkaar innovatief aanvullen, hebben wij alles goed gedaan. Esthetische eisen vertalen in een goed design is één ding

Nadere informatie

Attero Holding N.V., bestaande uit: N.V. Afvalverbranding Zuid Nederland (A.Z.N.)

Attero Holding N.V., bestaande uit: N.V. Afvalverbranding Zuid Nederland (A.Z.N.) CERTIFICAAT, bestaande uit: Attero B.V. Attero Noord B.V. Attero Zuid B.V. AZN Holding B.V. Meander 861 6825 MH Arnhem Postbus 4114 6080 AC Haelen en de toepassing daarvan voldoen aan de voorwaarden gesteld

Nadere informatie

BEWONERSCONSULTATIE T.B.V. HET REGIONAAL AFVALBELEIDSPLAN

BEWONERSCONSULTATIE T.B.V. HET REGIONAAL AFVALBELEIDSPLAN BEWONERSCONSULTATIE T.B.V. HET REGIONAAL AFVALBELEIDSPLAN ONDERZOEK INWONERPANEL SOEST GFK, MAART 2014 GfK 2014 Bewonersconsultatie Regionaal Afvalbeleidsplan Maart 2014 1 Inhoud 1. Samenvatting 2. Onderzoeksresultaten

Nadere informatie

Factsheet: Dong Energy

Factsheet: Dong Energy Factsheet: Dong Energy Holding/bestuurder Type bedrijf Actief in Markt Bedrijfsprofiel Dong Energy Producent/leverancier elektriciteit (en aardgas) Europa Consumenten/zakelijk - Omzet 900 miljoen (NL)/9

Nadere informatie

Duik eens in uw afval en ontdek de grond stoffen van de toekomst

Duik eens in uw afval en ontdek de grond stoffen van de toekomst Duik eens in uw afval en ontdek de grond stoffen van de toekomst Bedrijfsafval: een waardevolle grondstof Onze natuurlijke bronnen worden schaarser en duurder. Gelukkig groeit het besef dat we zuiniger

Nadere informatie

Communicatieplan t.a.v. energiebeleid. Peek Bouw & Infra BV

Communicatieplan t.a.v. energiebeleid. Peek Bouw & Infra BV Communicatieplan t.a.v. energiebeleid Peek Bouw & Infra BV Peek Bouw & Infra BV Wayensedijk 27 3992 LN HOUTEN Inhoudsopgave Inhoudsopgave 1.0 Inleiding 1.1 Inleiding 1.2 Doelstellingen 2.0 Doelgroepen

Nadere informatie

Duurzame. warmte in huis. Tot maar liefst 75% minder CO 2 -uitstoot vergeleken met warmte uit gas. Warmte van HVC comfortabel en duurzaam

Duurzame. warmte in huis. Tot maar liefst 75% minder CO 2 -uitstoot vergeleken met warmte uit gas. Warmte van HVC comfortabel en duurzaam Duurzame warmte in huis Tot maar liefst 75% minder CO 2 -uitstoot vergeleken met warmte uit gas Warmte van HVC comfortabel en duurzaam Warmte van HVC: slim, schoon en zorgeloos Een betrouwbare verwarming

Nadere informatie

Afvalscheiding in Den Haag

Afvalscheiding in Den Haag Afvalscheiding in Den Haag bijdrage werkbespreking commissie Leefomgeving Heleen Weening directeur Duurzaam Den Haag & Haags Milieucentrum 3 september 2015 1 Outline 1. Hoofdlijnen opbrengst bewonersavond

Nadere informatie

Duurzaamheid. De voordelen van blikverpakkingen

Duurzaamheid. De voordelen van blikverpakkingen Duurzaamheid De voordelen van blikverpakkingen Duurzaamheid Duurzaamheid is één van de belangrijke aandachtspunten van het bedrijfsleven. Deze brochure is een initiatief van EMPAC, de organisatie van de

Nadere informatie

Onze belangrijkste succesfactoren

Onze belangrijkste succesfactoren NL 01/2015 Onze belangrijkste succesfactoren Meest betrouwbare bedrijf Bij Balta weten we dat betrouwbare partners de sleutel tot succes zijn. Daarom streven we ernaar om voor al onze belanghebbenden de

Nadere informatie

www.econocom.com Optimaliseer het gebruik van uw IT en Telecom infrastructuur

www.econocom.com Optimaliseer het gebruik van uw IT en Telecom infrastructuur www.econocom.com Optimaliseer het gebruik van uw IT en Telecom infrastructuur Efficiëntie Meegaan met de tijd Mobiliteit De markt verandert evenals onze manier van werken. Het leven wordt mobieler en we

Nadere informatie

Preview Performance Customer Interactions 2011

Preview Performance Customer Interactions 2011 Katja van Wel Senior consultant Katjavanwel@tote-m.com Preview Performance Customer Interactions 2011 12 Januari 2011, CRM Inspiration over Onderzoeken Agenda Introductie TOTE-M Customer Experience Preview

Nadere informatie

Intern tevredenheidsonderzoek Facilitair Bedrijf. Improve through Reflection

Intern tevredenheidsonderzoek Facilitair Bedrijf. Improve through Reflection Improve through Reflection Intern tevredenheidsonderzoek Facilitair Bedrijf Tevredenheidsonderzoek onder klanten, medewerkers en interne klanten. Advies en verbetermanagement. eindgebruikers. de beleving

Nadere informatie

Jaarplan 2014 gemeente Velsen

Jaarplan 2014 gemeente Velsen Jaarplan 2014 gemeente Velsen HVC Arnoud Kik Adviseur Gemeenten Versie: 28 april 2014 Inhoudsopgave 1. Inleiding 4 2. Maatregelen afvalbeheerplan 6 3. Maatregelen 2014 9 4. Planning uitwerking resterende

Nadere informatie

NissewaardPanel over grondstoffenbeleid, november 2015. Figuur 1: Aandeel afval dat nu apart wordt gehouden van het restafval (Nmax=709)

NissewaardPanel over grondstoffenbeleid, november 2015. Figuur 1: Aandeel afval dat nu apart wordt gehouden van het restafval (Nmax=709) NissewaardPanel over grondstoffenbeleid, november 201 Deze nieuwsbrief beschrijft in het kort de resultaten van een peiling over grondstoffenbeleid. Uit de resultaten komt naar voren dat driekwart van

Nadere informatie

Meer en Betere Recycling

Meer en Betere Recycling Meer en Betere Recycling als onderdeel van VANG Uw sprekers: Max de Vries Marco Kraakman Jacobine Meijer Emile Bruls Geert Cuperus Inhoud deelsessie Meer en Beter Recycling Inleiding Pitches projecten

Nadere informatie

Alles Over Verbranding. KARA heeft de techniek, de kennis en ervaring

Alles Over Verbranding. KARA heeft de techniek, de kennis en ervaring Alles Over Verbranding KARA heeft de techniek, de kennis en ervaring 100 JAAR ERVARING Verbranden mag dan eenvoudig lijken, maar thermische conversie van biomassa is een complex proces. Voor een optimale

Nadere informatie

Voorstel 2: Creëer grondstoffenhubs en recycle bedrijfsafval

Voorstel 2: Creëer grondstoffenhubs en recycle bedrijfsafval Gemeenteblad Initiatiefvoorstel voor de raadsvergadering van.. Jaar 2015 Nummer Publicatiedatum Agendapunt initiatiefvoorstel Onderwerp Initiatiefvoorstel van het raadslid

Nadere informatie

Wijzer worden van Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen

Wijzer worden van Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen De Meeuw Nederland Industrieweg 8 Postbus 18 5688 ZG Oirschot T +31 (0)499 57 20 24 F +31 (0)499 57 46 05 info@demeeuw.com www.demeeuw.com De Meeuw en MVO Wijzer worden van Maatschappelijk Verantwoord

Nadere informatie

VDL Industrial Products

VDL Industrial Products VDL Industrial Products Kracht door samenwerking VDL Industrial Products Alleen het beste is goed genoeg voor uw organisatie. Daarom nodigen wij van VDL Industrial Products u uit voor een nadere kennismaking

Nadere informatie

Gijs Jansen (CEO Alucha)

Gijs Jansen (CEO Alucha) Gijs Jansen (CEO Alucha) December 2012 INDEX Alucha Technologie Toepassingen in de papierindustrie Drankenkartons Mixed plastics Papierslib Conclusies ALUCA istorie: Ons doel: Referentie installatie: Opgericht

Nadere informatie

Duurzame. warmte in uw bedrijf. Tot maar liefst 75% minder CO 2 -uitstoot vergeleken met warmte uit gas. Warmte van HVC comfortabel en duurzaam

Duurzame. warmte in uw bedrijf. Tot maar liefst 75% minder CO 2 -uitstoot vergeleken met warmte uit gas. Warmte van HVC comfortabel en duurzaam Duurzame warmte in uw bedrijf Tot maar liefst 75% minder CO 2 -uitstoot vergeleken met warmte uit gas Warmte van HVC comfortabel en duurzaam Warmte van HVC: slim, schoon en zorgeloos Als ondernemer moet

Nadere informatie

ASPIRAVI. Project E403 Lichtervelde en Wingene

ASPIRAVI. Project E403 Lichtervelde en Wingene ASPIRAVI Project E403 Lichtervelde en Wingene Groei naar een duurzame samenleving Europese doelstelling tegen de opwarming van het klimaat : 20-20-20 tegen 2020 : 20% minder CO 2 uitstoot 20% minder energie

Nadere informatie

Van afval naar grondstof in Goirle

Van afval naar grondstof in Goirle Van afval naar grondstof in Goirle Leny van der Ende Bureau Milieu & Werk 16 juni 2014 1 Wij doen onderzoek naar waarde in het afval Welke waardevolle grondstoffen zitten in Goirle nog in het afval Hoe

Nadere informatie

Onderzoek Social Media in Transport & Logistiek

Onderzoek Social Media in Transport & Logistiek Onderzoek Social Media in Transport & Logistiek 19 maart 2014 2 Inleiding Na een aantal zware crisisjaren lijkt de sector transport & logistiek begin 2014 weer uit het dal te klimmen. De eerste signalen

Nadere informatie

het groenste papier ter wereld spaart bomen spaart energie spaart water

het groenste papier ter wereld spaart bomen spaart energie spaart water het groenste papier ter wereld spaart bomen spaart energie spaart water 100%eco & north river écht duurzaam produceren 100%eco 100% betrouwbaar - 100% transparant Ons doel is een kleurrijk voetspoor op

Nadere informatie

Onderzoek Afvalsamenwerking Twente

Onderzoek Afvalsamenwerking Twente Waarderweg 33B-10 haarlem, postbus 2016 2002 la haarlem, t 023 5319141, e info@iprnormag.nl. Onderzoek Afvalsamenwerking Twente Nadere informaties in de aanloop naar het Symposium op 4april 2013 20 februari

Nadere informatie

Algemeen communicatieplan AVR juni 2014

Algemeen communicatieplan AVR juni 2014 Algemeen communicatieplan AVR juni 2014 Dit algemene communicatieplan heeft een tweeledige functie. Het beschrijft enerzijds op abstract niveau hoe de communicatielijnen lopen binnen AVR en welke middelen

Nadere informatie

inspireren en innoveren in MVO

inspireren en innoveren in MVO inspireren en innoveren in MVO Inleiding Gert Van Eeckhout Beleidsondersteuner MVO - Departement WSE Wat is MVO? Waarom MVO? Beleidslijnen Vlaamse overheid MVO? een proces waarbij ondernemingen vrijwillig

Nadere informatie

Burgerinitiatief inzameling plastic afvalstoffen.

Burgerinitiatief inzameling plastic afvalstoffen. Burgerinitiatief inzameling plastic afvalstoffen. Opsterland, februari 2011. Samenvatting : In februari/maart 2010 hebben Milieudefensie afdeling Opsterland en de Vereniging voor Natuurbescherming te Gorredijk

Nadere informatie

ZUINIGE ENERGIE EN KPN

ZUINIGE ENERGIE EN KPN ZUINIGE ENERGIE EN KPN KPN start op 30 oktober 2012 met nieuwe corporate campagne Het netwerk dat geeft om Nederland. Hierbij worden relevante maatschappelijke thema s belicht. In de eerste uiting, We

Nadere informatie

Banken en verzekeraars zijn niet onderscheidend genoeg

Banken en verzekeraars zijn niet onderscheidend genoeg Banken en verzekeraars zijn niet onderscheidend genoeg Werk aan de winkel wat betreft openheid, onderscheidingsvermogen en communicatiekanalen from Accenture and Microsoft 1 Werk aan de winkel wat betreft

Nadere informatie

Mevrouw Dutordoir, Meneer Kroll, Meneer Fouchier, Dames en heren,

Mevrouw Dutordoir, Meneer Kroll, Meneer Fouchier, Dames en heren, TOESPRAAK DOOR KRIS PEETERS VLAAMS MINISTER-PRESIDENT EN VLAAMS MINISTER VAN ECONOMIE, BUITENLANDS BELEID, LANDBOUW, ZEEVISSERIJ EN PLATTELANDSBELEID 24 februari 2011 WKK Electrabel EON - Degussa Mevrouw

Nadere informatie

4.A.1 Ketenanalyse Groenafval

4.A.1 Ketenanalyse Groenafval 4.A.1 Ketenanalyse Groenafval Prop Beplantingswerken v.o.f. Autorisatie Nummer/versie Datum Opsteller Goedgekeurd directie 01 22-01-2015 Naam: F. van Doorn Naam: A. Prop Datum: 22 januari 2015 Datum: 22

Nadere informatie

Onze belangrijkste succesfactoren

Onze belangrijkste succesfactoren NL - 07/2015 Onze belangrijkste succesfactoren Meest betrouwbare bedrijf Bij Balta weten we dat betrouwbare partners de sleutel tot succes zijn. Daarom streven we ernaar om voor al onze belanghebbenden

Nadere informatie

Duurzaam Bankieren in 2015: hoogtepunten en vooruitblik. Waarde creëren voor onze stakeholders

Duurzaam Bankieren in 2015: hoogtepunten en vooruitblik. Waarde creëren voor onze stakeholders Duurzaam Bankieren in 2015: hoogtepunten en vooruitblik Waarde creëren voor onze stakeholders Duurzaam bankieren bij ABN AMRO ABN AMRO levert een scala aan producten en diensten aan particuliere, private

Nadere informatie

Enexis. De veranderende rol van de netbeheerder. Peter Vermaat Voorzitter Raad van Bestuur Enexis. 12 november 2015

Enexis. De veranderende rol van de netbeheerder. Peter Vermaat Voorzitter Raad van Bestuur Enexis. 12 november 2015 Enexis De veranderende rol van de netbeheerder Peter Vermaat Voorzitter Raad van Bestuur Enexis 12 november 2015 Rol Enexis in de elektriciteitsketen Elektriciteitscentrale voor de opwek van elektriciteit

Nadere informatie

Energie uit groenafval. deel van een duurzame. Arjen Brinkmann Branche Vereniging Organische Reststoffen

Energie uit groenafval. deel van een duurzame. Arjen Brinkmann Branche Vereniging Organische Reststoffen Energie uit groenafval deel van een duurzame totaaloplossing Arjen Brinkmann Branche Vereniging Organische Reststoffen 1 Branche Vereniging Organische Reststoffen (BVOR) Sinds 1989 branche organisatie

Nadere informatie

Green Tender voor (potentiële) Lean & Green Awardwinnaars. Beschrijving & case

Green Tender voor (potentiële) Lean & Green Awardwinnaars. Beschrijving & case voor (potentiële) Lean & Green Awardwinnaars Beschrijving & case 18 mei 2011 Inhoud Inhoud beschrijving Kern van de tool Aanpak Mensen & middelen Resultaat Case beschrijving / best practice Toepassing

Nadere informatie

Hengelo, april 2013. 02 Gedragscode Twence

Hengelo, april 2013. 02 Gedragscode Twence Gedragscode Twence Twence in Hengelo is een (inter)nationale speler op de markt van grondstoffen en duurzame energie met hoogwaardige verwerking van afvalstromen en biomassa. Met innovatieve technieken

Nadere informatie

Thema-avond Duurzaamheid in de gemeente Donderdag 28 mei 2015

Thema-avond Duurzaamheid in de gemeente Donderdag 28 mei 2015 Thema-avond Duurzaamheid in de gemeente Donderdag 28 mei 2015 20.00 20.15 Erwin Keun 20.15 21.00 Bindert Kloosterman 21.00 21.30 Geurt van de Kerk Opening intro gasten Twitter: #ikbenduurzaam (#d66) https://kahoot.it:

Nadere informatie

Resultaten van ons duurzaamheidsbeleid

Resultaten van ons duurzaamheidsbeleid Resultaten van ons duurzaamheidsbeleid In 2013 zijn we van start gegaan met de implementatie van ons duurzaamheidsbeleid en onderstaand ziet u de doelstellingen uit onze duurzaamheidsverklaring en de behaalde

Nadere informatie

Een goede zaak. Stadswarmte helpt mee

Een goede zaak. Stadswarmte helpt mee Een goede zaak Stadswarmte helpt mee Stadswarmte. Een goede zaak 3 Zo makkelijk kan het ook Ondernemen is vooruitzien. Beslissingen nemen die zorgen voor winstoptimalisatie, voor continuïteit en voor

Nadere informatie

Vraag- en antwoordlijst Windenergie op Goeree-Overflakkee Aanleiding

Vraag- en antwoordlijst Windenergie op Goeree-Overflakkee Aanleiding 1 Vraag- en antwoordlijst Windenergie op Goeree-Overflakkee Versie: 25 april 2013 Opgesteld door: Windgroep Goeree-Overflakkee, gemeente Goeree-Overflakkee en provincie Zuid-Holland Aanleiding Waarom zijn

Nadere informatie

Kilogram gescheiden ingezameld per inwoner per jaar Landelijke doelstelling. Resultaat Lingewaard 2011

Kilogram gescheiden ingezameld per inwoner per jaar Landelijke doelstelling. Resultaat Lingewaard 2011 Memo Onderwerp Afvalinzameling: vergelijking Zevenaar- 1 Inleiding Afvalscheiding is belangrijk. Door scheiding aan de bron (in de huishoudens) kunnen afvalcomponenten en fracties worden verkregen die

Nadere informatie

Duurzame energie in de afvalton

Duurzame energie in de afvalton stroom warmte biodiesel meststof Duurzame energie in de afvalton etensresten van vandaag de energie van morgen pagina 1 / 12 Voedselresten - een actueel thema Veel aandacht voor preventie - Effectiever

Nadere informatie

VAN AFVAL TOT GRONDSTOF! SAMEN MET U DE JUISTE RECYCLING KOMBINATIE

VAN AFVAL TOT GRONDSTOF! SAMEN MET U DE JUISTE RECYCLING KOMBINATIE Beleid Nederlandse Overheid Groene Groeistrategie 1 Energie: naar een duurzame, betaalbare en betrouwbare energievoorziening 2 Biobased economy: substitutie fossiele door groene grondstoffen (biomassa)

Nadere informatie

StepStone in cijfers Augustus 2014

StepStone in cijfers Augustus 2014 StepStone in cijfers Augustus 2014 StepStone feiten & cijfers Enkele cijfers Bezochte pagina s 961,662 Aantal bezoeken 342,486 Unieke bezoekers 236,063 Aantal vacatures 957 Afgelopen maand in een notendop

Nadere informatie

Stadsenquête Leiden 2004

Stadsenquête Leiden 2004 Hoofdstuk 16. Milieu Samenvatting Leiden heeft een Milieustraat aan de J.C. Rijpstraat. Vergeleken met voorgaande jaren zijn zowel de bekendheid als het gebruik verder toegenomen. In de Stadsenquête van

Nadere informatie

Onderzoek Omgekeerd Inzamelen tweede fase

Onderzoek Omgekeerd Inzamelen tweede fase Onderzoek Omgekeerd Inzamelen tweede fase Duurzaam van Afval naar Grondstof Bewonersonderzoek De vragenlijst bestaat uit verschillende delen. Het eerste deel gaat in op de situatie vóór de proef, het laatste

Nadere informatie