LOKAAL DRUGBELEIDSPLAN: STAD WAREGEM ADW

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "LOKAAL DRUGBELEIDSPLAN: STAD WAREGEM 2008-2010 ADW"

Transcriptie

1 LOKAAL DRUGBELEIDSPLAN: STAD WAREGEM ADW

2 INHOUD Inleiding 5 1. Een omschrijving van visie en uitgangspunten Algemene visie Het begrip drugs Het lokale aspect Doelgroep Algemene doelstelling Algemene uitgangspunten Een integraal lokaal drugbeleidsplan Intersectorale werking Continuïteit als uitgangspunt Een pragmatisch en actief beleid 7 2. Probleemverkenning Inleiding Cijfergegevens probleemverkenning Besluit Omschrijving actieplannen Actieplannen Actieplan informatieverschaffing Verhogen van informatie naar de bevolking toe met betrekking tot het thema drugs en druggebruik 14 A. Infopunt 14 B. Verspreiding brochure jongeren en druggebruik 15 C. ADW permanentielijn Sensibiliseren van de bevolking met specifieke aandacht naar risicogroepen 16 2

3 Verhoging van bereikbaarheid en herkenbaarheid van het drugbeleid en daaraan gekoppelde werking van ADW 16 A. Nieuwsbrief 16 B. Verdere informatieve acties Stimuleren en onderhouden van netwerking 17 A. Overlegplatform OVP Actieplan preventief interveniëren Professionele ondersteuning bieden aan de secundaire scholen inzake drugbeleid op school ( DOS) 18 A. Individuele coaching bij DOS 18 B. Organisatie netoverschrijdend preventieproject 18 C. Vorming leerkrachten Aanbieden van drugpreventie op maat naar het basisonderwijs toe. De preventie stimuleert weerbaarheid zodat jonge kinderen kunnen uitgroeien tot weerbare tieners Sensibiliseren van de sector Jeugd Actieplan curatief interveniëren Optimaliseren van de hulpverlening Participeren aan het gezondheidsbeleid van de stad Actieplannen Actieplan informatieverschaffing Verhogen van informatie naar de bevolking toe met betrekking tot het thema drugs en druggebruik 23 A. Infopunt 23 B. Verspreiding brochure jongeren en druggebruik 23 C. ADW permanentielijn Sensibiliseren van de bevolking met specifieke aandacht naar risicogroepen 24 3

4 Verhoging van bereikbaarheid en herkenbaarheid van het drugbeleid en daaraan gekoppelde werking van ADW 25 A. Nieuwsbrief 25 B. Verdere informatieve acties Stimuleren en onderhouden van netwerking 25 A. OVP Actieplan preventief interveniëren Professionele ondersteuning bieden aan de secundaire scholen inzake drugbeleid op school ( DOS) 26 A. Individuele coaching bij DOS 26 B. Organisatie netoverschrijdend preventieproject 26 C. Vorming leerkrachten Aanbieden van drugpreventie op maat naar het basisonderwijs toe. De preventie stimuleert weerbaarheid zodat jonge kinderen kunnen uitgroeien tot weerbare tieners Sensibiliseren van de sector Jeugd Actieplan curatief interveniëren Optimaliseren van de hulpverlening Participeren aan het gezondheidsbeleid van de stad Begrotingsopmaak: Ambulante Drugzorg Waregem: preventiewerking, begroting Begrotingsopmaak Detailweergave begroting Betoelagingprincipe 31 Besluit 32 Bijlage 1: Actoren en sectoren betrokken in het drugoverleg van Stad Waregem 34 Bijlage 2: Evaluatie project middelenmisbruik basisonderwijs 35 Bijlage 3: Evaluatieverslag project secundair onderwijs voor de provincie West-Vlaanderen, dienst welzijn, drugpreventie: schooljaar

5 Lokaal drugbeleidsplan Stad Waregem : Inleiding: Het lokaal drugbeleidsplan is gegroeid vanuit verschillende hoeken. De eerste aanzet werd in 2005 gedaan. Vanuit de drugpreventiewerking, gevoerd binnen Ambulante Drugzorg, werd een voorstel gedaan om de preventiewerking professioneler en projectmatig te gaan opvatten. Vanuit het overlegplatform drugpreventie kwamen er twee vragen: de vraag naar meer concrete preventie-initiatieven en de vraag naar structurele inbedding van deze initiatieven binnen een beleid. Ook vanuit de provincie West-Vlaanderen werd de aanmaak van een lokaal drugbeleidsplan aangemoedigd. De provincie stelde in 2005 hun provinciale beleidsnota drugbeleid voor en werkt sinds 2005 aan een ondersteuning voor gemeenten om een drugbeleid op te zetten. Deze ondersteuning biedt de provincie West-Vlaanderen via lokale preventiewerkers. Het Lokaal Drugbeleidsplan vormt een aanvulling op het vorige beleidsplan Het nieuwe beleidsplan gaat niet voor volledige vernieuwing maar neemt de positieve en werkbare preventie initiatieven van de voorbije werkjaren met zich mee. Het lokaal drugbeleidsplan hanteert de visie en uitgangspunten die in het vorige beleidsplan opgemaakt werden. Het plan richt zich naar preventie van drugs en druggerelateerde problemen in Stad Waregem. Vanuit dit plan wensen we, door middel van samenwerking, de drugproblematiek beheersbaar te maken en de levenskwaliteit van de burger te vergroten of te behouden. Dit plan wordt geactualiseerd door de samenwerking tussen hulpverlening, politie, preventiewerk en stad Waregem. Het lokaal drugbeleidsplan is ingebed in de provinciale beleidsnota drugpreventie en ondersteunt de provinciale doelstellingen: 1 - het aanmoedigen van niet gebruik - het uitstellen van experimenteergedrag - het verantwoord omgaan met gebruik - het vroegtijdig ingrijpen - schade beperken Voorafgaand aan het beleidsplan werd een statistische probleemverkenning gevoerd bij de belangrijkste partners op vlak van drugpreventie in de stad. In onderstaande tekst worden achtereenvolgens de visie en uitgangspunten, de probleemverkenning en de actieplannen behandeld. 1 Drugpreventie, beleidsnota , provincie West-Vlaanderen, p20 5

6 1. een omschrijving van visie en uitganspunten De visie en uitgangspunten kaderen tevens in de provinciale beleidsnota drugpreventie. 1.1 Algemene visie Het begrip drugs: Het plan buigt zich over de problematiek van drugs en druggebruik. Drugs worden in dit plan omschreven als psychoactieve stoffen die inwerken op het centrale zenuwstelsel en veroorzaken een beïnvloeding van het gevoel, het gedrag, de waarneming en het bewustzijn. Het drugbeleidsplan legt het hoofdaccent op de illegale drugproblematiek. Er wordt ook aandacht besteed aan legaal druggebruik waaronder alcohol, medicatie en tabakgebruik. Betreffende deze thema's verwijzen we naar instanties die bevoegd zijn om deze problematieken op zich te nemen Het lokale aspect: Het drugbeleidsplan beslaat het gebied Waregem en richt zich naar de Waregemse bevolking Doelgroep De doelgroep wordt ruim omschreven en richt zich naar iedere burger die, binnen zijn omgeving, in aanraking kan komen met drugs of drugproblemen. Zowel jongeren als volwassenen komen aan bod. In kader van de vroeginterventie wordt echter extra aandacht aan jongeren besteed. Naast mogelijke risicogroepen, de gebruiker en zijn directe omgeving vormen ook intermediairen een belangrijke doelgroep. Dit betekent dat er wordt ingegaan op zowel persoonsgerichte als omgevingsgerichte preventie Algemene doelstelling Door middel van samenwerking tussen sectoren wensen we de drugproblematiek beheersbaar te maken. Vanuit het anticiperen op risicofactoren zullen we streven naar doelgerichte acties die de levenskwaliteit van de burger vergroten of de huidige welzijnsstandaard bewaken. Het lokaal drugbeleidsplan is ingebed in de provinciale beleidsnota drugpreventie en ondersteunt onderstaande doelstellingen: 2 - het aanmoedigen van niet gebruik - het uitstellen van experimenteergedrag - het verantwoord omgaan met gebruik - het vroegtijdig ingrijpen - schade beperken 2 Drugpreventie, beleidsnota , provincie West-Vlaanderen, p20 6

7 1.2. Algemene uitgangspunten: Een integraal lokaal drugbeleidsplan. Binnen het plan wordt uitgegaan van een geïntegreerde aanpak. Drugsproblemen staan immers niet op zich in een gemeente maar zijn verweven binnen de maatschappelijke context waarin we leven. Deze problemen uiten zich bijgevolg op verschillende terreinen. De gevolgen van drugproblemen zijn binnen een gemeenschap merkzaam op individueel terrein en maatschappelijk terrein meer bepaald op vlak van gezondheidszorg, welzijn, veiligheid, arbeid en economie. Wensen we dat onze preventie effectiviteit benadert dan zijn we genoodzaakt tot een geïntegreerde en multidimensionele aanpak. Dit betekent: - dat er een samenwerking is tussen sectoren en beleidsdomeinen. - dat preventieve activiteiten ondersteund worden door een ruimer welzijnsbeleid. - dat defensieve strategieën pas aanvang vinden waar de offensieve strategieën uitgeput zijn Intersectorale werking De verwevenheid van drugs en druggebruik in verscheidene maatschappelijke geledingen maakt van drugpreventie een complexe gegevenheid. Deze complexiteit noopt ons tot samenwerking tussen maatschappelijke sectoren. Het sensibiliseren en informeren van sleutelfiguren of intermediairen uit externe sectoren is bijgevolg een belangrijke taak in het welslagen van het algemene preventieproject. De intersectorale samenwerking zal verder bijdragen tot de opzet van persoonsgerichte en omgevingsgerichte interventies. Lijst partners is opgenomen in bijlage p Continuïteit als uitgangspunt Het plan doelt op activiteiten op korte -en lange termijn. We onderstrepen hierbij het belang van herhaalbaarheid van preventieve acties en blijvende sensibilisering van de doelgroep. Dit betekent dat het lokaal drugbeleidsplan gericht is op continuïteit. Korte termijnstrategieën kunnen pas succesvol zijn wanneer deze ondersteund worden door een beleid. Door middel van dit beleid wensen we een klimaat te creëren waar men op een verantwoorde manier met genotsmiddelen kan leren omgaan Een pragmatisch en actief beleid Het lokaal drugbeleidsplan is praktijkgericht. Het biedt oplossingen aan concrete lokale problemen. Het plan is een dynamisch gegeven. Het evolueert mee met de praktijk en de heersende problematiek op lokaal vlak. Het beleidsplan zal zich manifesteren als een actief beleid waaraan deelnemende partners en sectoren actief participeren en hun deel in het welslagen van dit preventieproject opnemen. 7

8 2. Probleemverkenning 2.1 Inleiding: Naar aanleiding van de opmaak van de actieplannen werd er een statistische probleemverkenning gedaan bij de belangrijkste partners op vlak van drugpreventie in de stad. Via een schriftelijke enquête met open en gesloten vragen werd de sector onderwijs, welzijn, jeugd, het beleid, de gezondheidszorg en de politie bevraagd op volgende items: - Evaluatie huidige projecten - Nieuwe projecten - Algemene preventie items - Drugbeleid op school (DOS) 2.2 Cijfergegevens probleemverkenning: 1. Evaluatie huidige projecten: De huidige projecten bevatten: de 3 maandelijkse elektronische nieuwsbrief, de bekendmakingsactie naar partners toe binnen de gezondheid -en welzijnssector, de sensibilisatieactie, het project middelenmisbruik basisonderwijs en het project Panda. De huidige projecten kregen de gemiddelde score 8.4/10 mee. - De elektronische nieuwsbrief: 14 % van de respondenten omschrijft de nieuwsbrief als zeer goed. 64 % omschrijft de nieuwsbrief als goed en 7 % als gemiddeld. 1 respondent gaf aan de nieuwsbrief niet te kennen. - Bekendmakingactie: 36 % van de respondenten omschrijft deze actie als een zeer zinvolle actie. 43 % benoemt de actie als goed. 7 % omschrijft de actie als gemiddeld. 14 % van de respondenten kennen de inhoud van de bekendmakingactie niet. - Sensibilisatieactie: 57 % omschrijft het initiatief van een jaarlijkse sensibilisatieactie als zeer goed. 43 % van de respondenten omschrijft het initiatief als goed. - Project middelenmisbruik basisonderwijs: 43 % van de respondenten omschrijft deze actie als zeer goed. 50 % omschrijft de actie als goed. 1 Respondent geeft aan de inhoud van de actie niet te kennen. - Overlegplatform drugpreventie: Aan de respondenten werd de vraag gesteld of de huidige werking van het overlegplatform voldoet aan hun verwachtingen inzake vertegenwoordiging van partners, frequentie van het overleg en inhoud en structuur. 8

9 De helft van de respondenten geeft aan dat de vertegenwoordiging van partners aan hun verwachtingen voldoet. 29 % geeft aan dat deze vertegenwoordiging eerder niet aan hun wensen voldoet. 21 % nam geen standpunt in. 63 % van de respondenten geeft aan dat de frequentie van het overleg aan hun verwachtingen voldeed. 22 % vond dat de frequentie eerder niet voldeed en 2 respondenten namen geen standpunt in. 79 % van de respondenten geeft aan dat inhoud en structuur aan hun verwachtingen voldeed. 21 % nam geen standpunt in. 2. Nieuwe projecten Project infocentrum: 57 % van de respondenten omschrijft het initiatief infocentrum als heel belangrijk. 43 % van de respondenten omschrijft het initiatief als eerder wel belangrijk. Geen enkele respondent omschrijft het initiatief als niet belangrijk. Project drugwegwijzer: 43 % van de respondenten vinden de aanmaak van een drugwegwijzer heel belangrijk. 57 % omschrijft dit initiatief als eerder wel belangrijk. Geen enkele respondent omschrijft het initiatief als niet belangrijk. 3. Algemene preventie items De helft van de respondenten vinden continuïteit in het drugbeleid en de daaraan gekoppelde preventieprojecten heel belangrijk. 43 % vindt deze continuïteit eerder wel belangrijk. 7 % geeft aan dat continuïteit minder belangrijk is. 43 % van de respondenten schenkt heel veel belang aan 1 jaarlijkse grootscheepse sensibilisatieactie in de stad. De helft van de respondenten omschrijft de actie als eerder wel belangrijk. 7 % omschrijft de actie als niet belangrijk. De helft van de respondenten zijn van mening dat drugpreventie zeker en vast moet ingebed zijn in een algemeen lokaal welzijnsbeleid. Ze omschrijven dit als heel belangrijk. 43 % van de respondenten omschrijven de stelling als eerder wel belangrijk. 7 % omschrijft de stelling als eerder niet belangrijk. 57 % van de respondenten geven aan dat het huidige hulpverleningsaanbod inzake verslaving in de regio hiaten vertoont inzake alcohol, gokken en medicatie. 36 % geeft aan dat dit eerder niet het geval is. Voor 7 % is het hulpverleningsaanbod te onbekend om een standpunt in te nemen. 9

10 4. Drugbeleid Op School (DOS): Een 10tal jaar geleden promootte de VAD het aspect drugbeleid op school (DOS). Heel wat scholen gingen met het gegeven aan het werk. Vanuit de VAD adviseert men momenteel een herevaluatie van dit drugbeleid op school. De helft van de respondenten gaf aan een nieuwe evaluatie als belangrijk te ervaren. 7 % vond een herevaluatie eerder niet belangrijk. 43 % van de respondenten was niet voldoende op de hoogte van DOS om een standpunt te kunnen innemen. Dit hoge cijfer is te wijten aan het feit dat naast de sector onderwijs ook de andere sectoren deze vragen gesteld kregen. Het drugbeleid op school bestaat uit 3 pijlers: het aanbieden van een preventieaanbod naar leerlingen toe, het aanbieden van een begeleidingsaanbod bij drugproblemen en het sanctioneren van leerlingen bij regelovertreding. Aan de respondenten werd gevraagd of ze aanvullingen hebben bij deze 3 pijlers. De respondenten gaven volgende info aan: - de pijler preventie kan uitgebreid worden met info en preventieactiviteiten over alcohol en gokken en medicatie. - Vorming voor leerkrachten inzake omgaan met drugproblemen op school - Communicatie en overleg met tweedelijns hulpverleningsdiensten versterken - Samenwerking met hulpverleningsdiensten verder uitschrijven in het beleid - Mogelijkheden PISAD nagaan. Op de vraag of samenwerking tussen de scholen op vlak van drugbeleid op school noodzakelijk is antwoordde 43 % heel belangrijk. 57 % omschrijft deze samenwerking als eerder wel belangrijk. Geen enkele respondent omschrijft het initiatief als niet belangrijk. De respondenten specifiëren deze samenwerking als volgt: - leren uit ervaring van anderen - het drugbeleid op school in grote lijnen op elkaar afstemmen - uniforme aanpak door afstemming van procedures - betere aanpak probleemleerlingen 2.3 Besluit: Uit bovenstaande gegevens kunnen we besluiten dat inzake de huidige lopende preventieprojecten de respondenten een positieve houding aannamen. De huidige projecten kregen immers de gemiddelde score 8.4/10 mee. Inzake de werking en opzet van het overlegplatfom merken we op dat niet alle respondenten dezelfde positieve mening delen. 29 % geeft aan dat deze vertegenwoordiging eerder niet aan hun wensen voldoet. 22 % vindt dat de frequentie eerder niet voldoet aan hun verwachtingen. De nieuwe initiatieven zoals de opmaak van een drugwegwijzer en de aanwezigheid van een druginformatiecentrum werden bij alle respondenten positief onthaald. Iedere respondent omschreef de noodzaak tot aanmaak van een drugwegwijzer als belangrijk 10

11 De algemene preventie-items werden positief onthaald. Slechts 7 % van de respondenten geeft aan dat continuïteit in preventie acties minder belangrijk is. Slechts 7 % omschrijft een grootscheepse jaarlijkse sensibilisatieactie als niet belangrijk. 92 % van de respondenten zijn van mening dat drugpreventie moet ingebed zijn in een algemeen lokaal welzijnsbeleid en 57 % van de respondenten geven aan dat het huidige hulpverleningsaanbod inzake verslaving in de regio hiaten vertoont inzake alcohol, gokken en medicatie. Met betrekking tot drugbeleid op school ( DOS) kunnen we stellen dat de sector onderwijs zich verder wenst te engageren. De helft van de respondenten gaf aan een nieuwe evaluatie van DOS als belangrijk te ervaren. Alle respondenten geven aan de samenwerking tussen de scholen als belangrijk te ervaren. 11

12 3. Omschrijving actieplannen Drugbeleidsplan : Het lokaal drugbeleidsplan concentreert zich op 3 domeinen. In eerste plaats richt het beleidsplan zich naar het informeren van de bevolking aangaande de drugthematiek. Informeren en sensibiliseren van het ruime publiek of specifieke risicogroepen vormen binnen dit domein een constante. Naast informeren en sensibiliseren is er binnen het preventief werken ook noodzaak tot verdere uitdieping van interventies. Via mobiliseren, coaching en preventieprojecten, die zich richten op inzichtverwerving en uitbouw van sociaal emotionele vaardigheden, gaan we preventief interveniëren naar bepaalde doelgroepen toe. De komende 3 jaar richten deze interventies zich in de eerste plaats naar de sector onderwijs en de jeugdwerking. Door middel van specifieke sensibilisatie kunnen ook andere doelgroepen aangesproken worden. Een derde domein binnen het drugbeleidsplan concentreert zich op het hulpverlenend luik waarbij optimalisering van de regionale hulpverlening en participeren aan het gezondheidsbeleid van de stad centraal staan. 1. Actieplan informatieverschaffing Verhogen van informatie naar de bevolking toe met betrekking tot het thema drugs en druggebruik. Sensibiliseren van de bevolking met specifieke aandacht naar risicogroepen. Verhoging van bereikbaarheid en bekendbaarheid van het drugbeleid en de daaraan gekoppelde werking van ADW. Stimuleren en onderhouden van netwerking 2. Actieplan preventief interveniëren Coaching bij DOS Ondersteunen van het drugbeleid op school rekening houdend met de verschillende snelheden van de individuele instanties. Het coachen van de school m.b.t de best mogelijke reactie van de school bij het optreden van een drugprobleem. Het uitbouwen van samenwerking en overleg Het aanbieden van advies en consult aan druggebruikende leerlingen en hun ouders Het aanbieden van interactieve vorming, voorlichting en sensibilisatie op vraag van de individuele school of schoolgemeenschappen. Het verstrekken van organisatorische, praktische of inhoudelijke ondersteuning bij de uitwerking van preventie initiatieven. Het sensibiliseren en ondersteunen van intermediairen binnen de onderwijssector. 12

13 Aanbieden van drugpreventie op maat naar het basisonderwijs toe. De preventie stimuleert weerbaarheid zodat jonge kinderen kunnen uitgroeien tot weerbare tieners. Sensibiliseren van de sector jeugd 3. Actieplan curatief interveniëren Optimaliseren van hulpverlening Participeren aan het gezondheidsbeleid van de stad Aangaan van samenwerkingsafspraken met andere hulpverleningsinstanties zodat een netwerk van hulpverlening ontstaat. 13

14 3.1 Actieplan 2008: Actieplan informatieverschaffing Verhogen van informatie naar de bevolking toe met betrekking tot het thema drugs en druggebruik. A. Infopunt Doelstelling: De idee tot uitbouw van een infopunt drugs spruit voort uit concrete vragen waarmee we binnen Ambulante Drugzorg Waregem geconfronteerd worden. De laatste jaren merken we in Groot Waregem een verhoogde vraag naar informatie over drugs en druggebruik door verschillende actoren en sectoren: - ouders stellen de vraag naar productinformatie en pedagogische informatie - jongeren vragen naar objectieve info over drugs en druggebruik - leerlingen en studenten stellen de vraag naar productinformatie, juridische info, pedagogische info, psychologische info. - de sector jeugd en de sector onderwijs stelt de vraag naar sensibilisatie -en preventiemateriaal. Met de opstelling van een infopunt, ingebed binnen Ambulante Drugzorg Waregem, wensen we op deze vragen een antwoord te bieden. Het infopunt kan fungeren als een centraal punt waar iedereen met vragen over drugs en druggebruik terecht kan. Het infopunt doelt erop de bevolking correct te informeren over de drugthematiek. Het infopunt werkt een informatie - en sensibilisatieaanbod uit dat door burger en instanties geconsulteerd kan worden. Het infopunt gaat een samenwerking aan met de plaatselijke bibliotheek en de jeugddienst zodat de aanwezigheid van dubbele informatie tegengegaan kan worden. Acties 2008: Tijdens het werkjaar 2008 richten we ons naar continuering en actualisatie van het infopunt Jaarlijkse bekendmaking van het infopunt naar het doelpubliek toe via verspreiding van specifieke folder. Tijdens de zomermaanden wordt er een jaarlijkse inventarisatie gehouden en wordt het folderbestand geupdated. Eerste productevaluatie eind voor continuering folderbeleid en werkingskosten 14

15 B. Verspreiding brochure: jongeren en druggebruik Doelstelling: De brochure Jongeren en druggebruik: en leidraad voor ouders wordt ter beschikking gesteld door de Provinciale welzijnsdienst. Met de verspreiding van deze brochure naar intermediairen toe wensen we ouders, opvoeders en begeleiders specifieke info en tips te geven met betrekking tot het omgaan met drugs en druggebruik bij jongeren. Vanuit de werking van ADW stellen we immers vast dat ouders nood hebben aan een houvast en zich terecht vragen stellen over gebruik en het omgaan ermee in de opvoeding. Acties 2008 De brochure wordt gericht verspreid naar sleutelfiguren toe binnen de gezondheids - en welzijnssector: huisartsen, ziekenhuis, Centrum Geestelijke Gezondheidszorg, Centrum Algemeen Welzijnswerk, Centrum voor LeerlingenBegeleiding, OCMW, Ambulante Drugzorg Waregem, sociale dienst stadhuis, bibliotheek, politie, vredegerecht, Kind en Gezin en sociale dienst OLV Van Lourdes ziekenhuis. Timing van deze actie: september 2008 De brochure is tevens opvraagbaar door andere sectoren d.m.v. advertentie in de lokale elektronische nieuwsbrief. Op deze wijze kan ook de sector onderwijs, beleid e.a. de brochure in beperkte oplage opvragen voor ouderinformatiedagen en oudercontacten. Timing: september voor verspreiding van brochure naar intermediairen toe. C. ADW permanentielijn Doelstelling: De ADW permanentielijn is een telefonische permanentie waar mensen, op specifieke kantooruren, terecht kunnen met vragen over drugs en druggebruik. Met de bekendmaking van de ADW permanentielijn doelen we er tevens op om de bereikbaarheid van de dienstverlening van Ambulante Drugzorg te vergroten. Door middel van discrete en permanente aandacht voor bekendmaking wensen we de bereikbaarheid van Ambulante Drugzorg te vergroten. Op deze wijze verhogen we de toegang tot het doelpubliek en brengen we hulp naar diegenen die het nodig achtten. Acties 2008: Jaarlijkse bekendmaking van het initiatief d.m.v. de gerichte verspreiding van de permanentielijnkaartjes. We gaan er immers van uit dat bekendmaking een continu proces is. Maandelijkse advertentie Gouden Blad 15

16 De jaarlijkse verspreiding van de kaartjes kost Het drukken van de kaartjes wordt bekostigd door Kompas vzw Sensibiliseren van de bevolking met specifieke aandacht naar risicogroepen. Doelstelling: De sensibilisatiecampagne vestigt de aandacht van de burger op de drugthematiek. De actie doelt op het verspreiden van gerichte informatie waarbij ingespeeld wordt op actuele vragen en problemen. Er wordt correcte, duidelijke en eerlijke informatie naar het doelpubliek toegebracht. Om de 2 jaar wordt er een nieuwe sensibilisatiecampagne in Stad Waregem gelanceerd. De campagne wordt uitgewerkt door een gespecialiseerde werkgroep. Bij de keuze van de sensibilisatiecampagne wordt er om de 2 jaar een andere doelgroep beoogd zodat de sensibilisatiecampagne een zo ruim mogelijk publiek bereikt Actie 2008: Tijdens het voorjaar 2008 wordt de start gegeven aan een nieuwe sensibilisatiecampagne. Op het eerste overlegplatform drugpreventie 2008 wordt een eerste behoefteanalyse opgemaakt inzake doelpubliek Tijdens het voorjaar 2008 krijgt de nieuwe sensibilisatiewerkgroep vorm De zomer en het najaar zal gespendeerd worden aan de opzet, logistieke omkadering en uitwerking van het project voor de gehele actie Verhoging van bereikbaarheid en bekendbaarheid van het drugbeleid en de daaraan gekoppelde werking van ADW. A. Nieuwsbrief Doelstelling: De elektronische nieuwsbrief biedt een antwoord op de vraag van intermediairen naar informatie en kennisoverdracht. Deze nieuwsbrief kan je omschrijven als een vorm van informatie-uitwisseling tussen sleutelfiguren. De nieuwsbrief doelt erop de communicatie met deze sleutelfiguren te bevorderen. Er wordt ingespeeld op de actualiteit. De elektronische nieuwsbrief bevat onder meer: recente productinformatie, info op preventief en curatief gebied, verandering wetgeving, personeelsveranderingen binnen diensten, aankondiging preventieve acties. 16

17 Acties 2008: De elektronische nieuwsbrief wordt trimesterieel verspreid In december 2008 wordt inhoud en verspreidingsstrategie geëvalueerd zodat de nieuwsbrief indien nodig jaarlijks bijgestuurd kan worden. Geen werkingsmiddelen verbonden B. Verdere informatieve acties De foldercampagne naar intermediairen richt zich naar het gericht verspreiden van informatie inzake de werking van Ambulante Drugzorg Waregem en het gevoerde drugbeleid. De foldercampagne vindt in september 2008 plaats. Info over nakende preventieprojecten wordt maandelijks op de persconferentie in het Stadhuis gebracht. Info inzake preventie en drugbeleid wordt geplaatst op de website van Stad Waregem. Tijdens het werkjaar 2008 zal de toegankelijkheid van deze informatie op de website nagegaan worden Stimuleren en onderhouden van netwerking A. Overlegplatform Drugpreventie (OVP): Doelstelling: In het lokale overlegplatform drugpreventie participeren verschillende actoren die binnen hun werking geconfronteerd worden met drugs en druggebruik. Participerende sectoren zijn: de sector onderwijs, sector welzijn, sector gezondheidszorg, de jeugdsector, de politie en het beleid Het overlegplatform bevordert samenwerking tussen de sectoren en is een kanaal voor informatie-uitwisseling, sturing van preventieactiviteiten en overleg. Acties 2008: Minstens 2 maal per jaar wordt het overlegplatform bij elkaar geroepen Vanaf januari 2008 wordt geopteerd om te werken via ad-hoc werkgroepen. Deze adhoc werkgroepen zullen specifieke thema's verder uitwerken en hun besluiten terugkoppelen naar de stuurgroep. Voorjaar 2008: start ad-hoc werkgroep onderwijs Najaar 2008: eerste evaluatie werking ad-hoc groepen. Geen middelen aan verbonden 17

18 3.1.2 Actieplan preventief interveniëren Professionele ondersteuning bieden aan de secundaire scholen inzake drugbeleid op school ( DOS) A. Individuele coaching bij DOS Doelstelling: Ondersteunen van het drugbeleid op school rekening houdend met de verschillende snelheden van de individuele instanties. Deze ondersteuning wordt op een professionele en proactieve manier gevoerd. De coaching richt zich naar 3 luiken: reglementering en sanctionering, preventief werken op school en begeleiden van leerlingen in probleemsituaties. De coaching in het secundair onderwijs doelt op het bevorderen van de pedagogische omgang van de school met de maatschappelijk aanwezige drugthematiek. Acties 2008: Het verder uitbouwen van samenwerking en overleg Het aanbieden van advies en consult aan druggebruikende leerlingen en hun ouders Het aanbieden van interactieve vorming, voorlichting en informatie op vraag van de individuele school of schoolgemeenschappen. Het verstrekken van organisatorische, praktische of inhoudelijke ondersteuning bij de uitwerking van preventie initiatieven. Het sensibiliseren en ondersteunen van intermediairen binnen de onderwijssector Het coachen van de school m.b.t de best mogelijke reactie van de school bij het optreden van een drugprobleem. 200 voor opzet vormingsprojecten B. Organisatie netoverschrijdend preventieproject Doelstelling Het project bestaat uit een educatieve theatervoorstelling Panda van het productiehuis Zam Zam. Panda is een interactief theaterstuk dat aansluit bij de leefwereld van jongeren. De voorstelling is een ideale instap voor een gesprek tussen jongeren, ouders en leerkrachten over de invloed van druggebruik op relaties. De voorstelling richt zich naar de derdejaars secundair onderwijs in Stad Waregem. Aan de voorstelling is een educatieve werkmap Unplugged verbonden. Het project Panda doelt er enerzijds op om drugs en druggebruik bespreekbaar te maken in de scholen. 18

19 Daarnaast wensen we door het aanbieden van het project preventie-initiatieven binnen de stad en binnen de sector onderwijs op elkaar af te stemmen. Het project streeft op deze wijze naar continuïteit maar laat tevens de vrijheid toe om binnen de eigen context van de individuele school te werken. Evaluatieverslag in bijlage: (bijlage 3: Evaluatieverslag project secundair onderwijs voor de provincie West-Vlaanderen, dienst welzijn, drugpreventie: schooljaar p. 37) Acties 2008: Organisatie toneelstuk Panda: gaat door in januari 2008 Verdeling educatief lespakket Unplugged Bij de deelnemende scholen wordt er nagegaan op welke wijze ze met het toneelstuk aan de slag gaan in de klas Opmaken subsidieverslagen Provincie West-Vlaanderen Versturen evaluatiefiches scholen eind maart 2008 Er wordt een vrijstelling van de zaal gevraagd en een bijdrage van 1 per leerling voor het project "middelenmisbruik secundair onderwijs 2008 Bij de dienst Welzijn van de provincie West-Vlaanderen wordt er een subsidie aangevraagd van C. Vorming leerkrachten Doelstelling: Door middel van vorming wensen we leerkrachten te ondersteunen bij de organisatie van preventieactiviteiten in de klas. De vorming is gericht op het verwerken van de thema s die binnen het educatief theater Panda naar voor komen. Uit de evaluatiefiches van het voorbije jaar blijkt immers dat de leerkrachten nood hebben aan concrete tips en vaardigheden om met de educatieve voorstelling Panda verder te kunnen werken in de klas. Acties 2008 Organisatie vorming leerkrachten: januari voor aanmaak vormingspakket 19

20 Aanbieden van drugpreventie op maat naar het basisonderwijs toe. De preventie stimuleert weerbaarheid zodat jonge kinderen kunnen uitgroeien tot weerbare tieners Doelstelling: De drugpreventie in het basisonderwijs doelt op het aanbieden van preventie toegespitst op de leefwereld van jonge kinderen. Het legt de nadruk op weerbaarheid, kritisch denken en het aanleren van sociaal-emotionele vaardigheden. De preventie in het basisonderwijs richt zich niet enkel naar het informeren en sensibiliseren maar beoogt tevens een gedragsverandering op lange termijn. Het vooropgestelde project "middelenmisbruik basisonderwijs" beslaat twee luiken zijnde een tienermusical Wat doe je in de kou en een inleidend lespakket. Voor de musical wordt er beroep gedaan op Paco Producties. Het lespakket leidt het thema middelenmisbruik op een speelse en educatieve wijze in. Het lespakket bestaat uit een begeleidingsmap voor leerkrachten, een werkmap en een specifieke productinformatiebijlage. De begeleidingsmap biedt aan de leerkrachten een handleiding tijdens het lesgeven. De werkmap voor leerlingen spitst zich zo veel mogelijk toe op de leefwereld van de jongeren. De werkmap beslaat verscheidene oefeningen. Door middel van actief participeren, leren de kinderen het thema middelenmisbruik kennen. De oefeningen handelen in eerste instantie over onderwerpen die in hun leefwereld aanwezig zijn. Er wordt, in de werkmap, vertrokken van tabak -en alcoholgebruik. Daarna wordt de link met verslaving en illegaal druggebruik gemaakt. Het project wordt aangeboden aan alle 6 de jaars van het basisonderwijs in Groot Waregem. Tijdens dit project staat het werken met intermediairen centraal. Evaluatieverslag in bijlage: (Bijlage 2: Evaluatie project middelenmisbruik basisonderwijs p35) Acties 2008: continuering project: Tienermusical + lespakket. De tienermusical wat doe je in de kou zal doorgaan op 15 mei 2008 in CC De Schakel. Er wordt 1 voorstelling gepland. Overleg met verantwoordelijke politiezone MIRA betreffende mogelijkheden tot introductie MEGA project. Er wordt een vrijstelling van de zaal gevraagd 1500 voor uitbetaling toneelgezelschap en catering Sensibiliseren van de sector jeugd Doelstelling: Het betrekken van een diversiteit aan maatschappelijke actoren en sectoren binnen het drugpreventiewerk. Er wordt gedoeld op een verruiming van mogelijke invloedssferen en 20

21 een uitbreiding van het drugpreventiewerk naar de sectoren vrije tijd en de sector jeugd. De uitbreiding van partners binnen het preventiewerk is een lange termijn optie. Acties 2008: Tijdens het werkjaar 2008 richten we ons naar de jeugdhuizen en de jeugdverenigingen. Onze acties zijn gericht op het vergroten van de informatiedoorstroming naar sector toe, het betrekken van de sector jeugd bij preventie en sensibilisatieprojecten en het mobiliseren van de sector naar beleidswerking toe. 100 voor verdere sensibilisatie jeugdverenigingen en jeugdhuizen 21

22 3.1.3 Actieplan curatief interveniëren Optimaliseren van hulpverlening Doelstelling: Dit actieplan richt zich naar het aanbieden van hulp en begeleiding aan middelengebruikers en hun directe omgeving. Het doelt op het optimaliseren van samenwerking en doorverwijzing binnen de hulpverlening en een verdere uitbouw van opvangnetten. Acties 2008: Start opmaak van een Drugwegwijzer. De drugwegwijzer schept duidelijkheid rond de werking van verschillende instanties inzake de drugthematiek. De drugwegwijzer verschaft info over activiteiten en bereikbaarheid van deze instanties. De opmaak van een drugwegwijzer loopt over 2 werkjaren. o Voorjaar 2008: bevraging leden overlegplatform m.b.t. aanbod o Zomer: contactname externe diensten o Opmaak eerste sneuveltekst drugwegwijzer Participeren aan het project zorgcircuit. Participeren aan bijscholing Verkenning van externe partners die rond alcohol, tabak, gokken en medicatie werken. Aanmaak drugwegwijzer: Participeren aan het gezondheidsbeleid van de stad Doelstelling: Het gezondheidsbeleid in de Stad richt zich naar de bevordering van de gezondheid van alle burgers en dit zowel op vlak van ziektepreventie als op vlak van gezondheidsbevordering. Vanuit de drugpreventie en drughulpverleningwereld kunnen we nuttige ervaring inbrengen naar het beleid toe. Acties 2008: Participeren aan de werkgroep Waregem Gezond Signaleren van hiaten in hulpverlening naar beleid toe 22

23 3.2 Actieplan : Actieplan informatieverschaffing Verhogen van informatie naar de bevolking toe met betrekking tot het thema drugs en druggebruik. A. Infopunt Acties 2009: Jaarlijkse bekendmaking van het infopunt naar het doelpubliek toe via verspreiding van specifieke folder. Tijdens de zomermaanden wordt er een jaarlijkse inventarisatie gehouden en wordt het folderbestand geupdated. Product -en procesevaluatie eind 2009 Acties 2010: Evaluatie en bijsturing van het infocentrum verdere uitbreiding en digitalisering van het centrum 200 voor continuering folderbeleid en werkingskosten B. Verspreiding brochure: jongeren en druggebruik Acties 2009: De brochure wordt gericht verspreid naar sleutelfiguren toe binnen de gezondheids - en welzijnssector: huisartsen, ziekenhuis, Centrum Geestelijke GeZondheidszorg, Centrum Algemeen Welzijnswerk, Centrum voor LeerlingenBegeleiding, OCMW, Ambulante Drugzorg Waregem, sociale dienst stadhuis, bibliotheek, politie, vredegerecht, Kind en Gezin en sociale dienst OLV Van Lourdes ziekenhuis. Timing van deze actie: september 2009 De brochure is tevens opvraagbaar door andere sectoren d.m.v. advertentie in de lokale elektronische nieuwsbrief. Op deze wijze kan ook de sector onderwijs, beleid e.a. de brochure in beperkte oplage opvragen Timing: september

24 Acties 2010: Evaluatie en bijsturing 20 voor verspreiding brochure naar intermediairen toe. C. ADW permanentielijn Acties 2009: Jaarlijkse bekendmaking van het initiatief d.m.v. de gerichte verspreiding van de permanetielijnkaartjes. We gaan er immers van uit dat bekendmaking een continu proces is. Maandelijkse advertentie lokale pers: Gouden Blad Acties 2010: Evaluatie en bijsturing bekendmakingkanalen De jaarlijkse verspreiding van de kaartjes kost: Het drukken van de kaartjes wordt bekostigd door Kompas vzw Sensibiliseren van de bevolking met specifieke aandacht naar risicogroepen. Actie 2009: Concrete uitwerking sensibilisatieproject door werkgroep sensibilisatie Evaluatie van werkingstrategie Actie 2010: Opmaak nieuwe behoefteanalyse Vorming nieuwe sensibilisatiewerkgroep De zomer en het najaar zal gespendeerd worden aan de opzet, logistieke Omkadering en uitwerking van het project voor organisatie, opzet en uitwerking van het preventieproject. 24

25 Verhoging van bereikbaarheid en bekendbaarheid van het drugbeleid en de daaraan gekoppelde werking van ADW. A. Nieuwsbrief Acties 2009: De elektronische nieuwsbrief wordt trimesterieel verspreid In december 2009 wordt lay-out, inhoud en verspreidingsstrategie geëvalueerd zodat de nieuwsbrief indien nodig jaarlijks bijgestuurd kan worden. Acties 2010: Herwerking lay-out nieuwsbrief 500 voor herwerking lay-out. B. Verdere informatieve acties De foldercampagne naar intermediairen richt zich naar het gericht verspreiden van informatie inzake de werking van Ambulante Drugzorg Waregem en het gevoerde drugbeleid. De foldercampagne vindt in september plaats. Info over nakende preventieprojecten wordt maandelijks op de persconferentie gebracht. Info inzake preventie en drugbeleid wordt geplaatst op de website van Stad Waregem. Elk werkjaar zal de toegankelijkheid van deze informatie op de website nagegaan worden Stimuleren en onderhouden van netwerking A. (overlegplatform) OVP: Acties 2009: Minimum 2 maal per jaar wordt het overlegplatform bij elkaar geroepen Evaluatie werking overlegplatform Acties 2010: Minimum 2 maal per jaar wordt het overlegplatform bij elkaar geroepen Evaluatie werking overlegplatform en bijsturing indien nodig Geen middelen aan verbonden 25

26 3.2.2 Actieplan preventief interveniëren Professionele ondersteuning bieden aan de secundaire scholen inzake drugbeleid op school ( DOS) A. Individuele coaching bij DOS Acties 2009: Continuering van samenwerking en overleg Het aanbieden van advies en consult aan druggebruikende leerlingen en hun ouders Het aanbieden van interactieve vorming, voorlichting en informatie op vraag van de individuele school of schoolgemeenschappen. Het verstrekken van organisatorische, praktische of inhoudelijke ondersteuning bij de uitwerking van preventie initiatieven. Het sensibiliseren en ondersteunen van intermediairen binnen de onderwijssector Het coachen van de school m.b.t de best mogelijke reactie van de school bij het optreden van een drugprobleem. Acties 2010: Continuering individuele coaching Evaluatie proactieve werking van coaching 200 voor aanmaak vormingspakketten B. Organisatie netoverschrijdend preventieproject Acties 2009: Aanbod van netoverschrijdend preventieproject: Panda of alternatief Acties 2010: Continuering en evaluatie aanbod 1000 C. Vorming leerkrachten 26

27 Acties 2009 Nagaan noodzakelijkheid vorming leerkrachten Acties 2010: Idem 100 voor aanmaak vormingspakket Aanbieden van drugpreventie op maat naar het basisonderwijs toe. De preventie stimuleert weerbaarheid zodat jonge kinderen kunnen uitgroeien tot weerbare tieners Acties 2009:. Aanbod drugpreventieproject basisonderwijs continueren Overleg met verantwoordelijke politiezone MIRA betreffende mogelijkheden tot introductie MEGA project. Acties 2010: Aanbod drugpreventieproject basisonderwijs continueren Evaluatie project Er wordt een vrijstelling van de zaal gevraagd 1500 voor uitbetaling toneelgezelschap Sensibiliseren van de sector jeugd Acties 2009: mobiliseren van de sector naar beleidswerking toe. Informatieoverdracht naar de sector continueren Verkenning van verruiming van sensibilisatiemogelijkheden naar andere jongerengroepen dan jeugdhuizen en jeugdverenigingen Acties 2010: Informatieoverdracht naar de sector continueren Sensibiliseren en mobiliseren van andere jongerengroepen dan jeugdhuizen en jeugdverenigingen. Dit in samenwerking et de jeugddienst. 27

28 300 voor verdere sensibilisatie jeugdverenigingen en jeugdhuizen Actieplan curatief interveniëren Optimaliseren van hulpverlening Acties 2009: Update drugwegwijzer Participeren aan het project zorgcircuit. Participeren aan bijscholing Samenwerking met externe partners die rond alcohol, tabak, gokken en medicatie werken. Acties 2010: Verdere update drugwegwijzer voor herwerking om de 2 jaar Participeren aan het project zorgcircuit. Participeren aan bijscholing Samenwerking met externe partners die rond alcohol, tabak, gokken en medicatie werken voor druk drugwegwijzer in Participeren aan het gezondheidsbeleid van de stad Acties 2009: Participeren aan de werkgroep Waregem Gezond Signaleren van hiaten in hulpverlening naar beleid toe Acties 2010: idem 28

29 4. Begroting preventiewerking Begrotingsopmaak Ambulante Drugzorg Waregem: preventiewerking Begroting INKOMSTEN Toelage Stad Waregem Subsidies Provincie Sponsoring Kompas Bijdrage scholen TOTAAL: UITGAVEN Personeelskosten: A1 50 % Bijdrage huur stormestraat Belgacom Verwarming en energie Verplaatsingskosten Bureelbenodigdheden Preventieprojecten Infocentrum Verspreiding brochure jongeren en druggebruik Nieuwsbrief Sensibilisatie Coaching Toneel basisonderwijs Project secundair onderwijs Vorming Panda Sensibilisatie jeugdsector Drugwegwijzer TOTAAL:

30 4.2 Detailweergave begroting 2008 De financiële tussenkomst die aan stad Waregem wordt gevraagd bestaat uit: Bijdrage algemene kosten Plus financiering projectkosten preventieprojecten Met aftrek van de inkomsten die we hebben voor de projecten en Aftrek van het engagement dat Kompas vzw naar sponsoring toe neemt Bijdrage Algemene kosten: - personeelskost A1 50% bijdrage huur stormestraat Belgacom Verwarming en energie Verplaatsingskosten Bureelbenodigdheden 350 Totaal algemene kosten Kosten projecten - Infocentrum Verspreiding brochure jongeren 20 en druggebruik - Sensibilisatie Coaching Toneel basisonderwijs Project secundair onderwijs Vorming Panda Sensibilisatie jeugdsector Drugwegwijzer Totaal projecten Inkomsten - Subsidie provincie Bijdrage scholen Sponsoring Kompas Totaal inkomsten TOTAAL gevraagde financiële tussenkomst Uitbetaling halftijdse betrekking preventiewerker A1 4 Het gaat om 1/3 van de totale kost betrekking hebbend op de halftijds preventiewerker. 5 Idem 6 Idem 7 Het gaat om specifieke verplaatsingskosten die de preventiewerker maakt o.a. verplaatsing naar studiedagen, vormingen, lokale vergaderingen, vergaderingen op provinciale basis. 8 Subsidie kaderend in het project secundair onderwijs 9 Bijdrage die de leerlingen betalen voor deelname aan het project secundair onderwijs 30

31 4.3 Betoelagingprincipe De gevraagde financiële tussenkomst is gestoeld op onderstaand betoelagingprincipe. Stad Waregem zorgt voor middelen voor Preventiedienst: HT-A1, lokaal, algemene werking. Stad Waregem verzorgt de financiële tussenkomst voor concrete preventieprojecten. Kompas vzw kijkt uit naar sponsoring en toelagen waar mogelijk. Kompas vzw investeert via sturing, coaching, opleiding en supervisie van de preventiewerking. Kompas vzw brengt stukken ter verantwoording aan het Stadsbestuur aan. 31

32 Besluit: Het lokaal drugbeleidsplan vormt een aanvulling op het vorige beleidsplan. Het plan concentreert zich op 3 domeinen. In eerste plaats richt het beleidsplan zich naar het informeren van de bevolking aangaande de drugthematiek. Informeren en sensibiliseren van het ruime publiek of specifieke risicogroepen vormen binnen dit domein een constante. Naast informeren en sensibiliseren is er binnen het preventief werken ook noodzaak tot verdere uitdieping van interventies. Via mobiliseren, coaching en preventieprojecten, die zich richten op inzichtverwerving en uitbouw van sociaal emotionele vaardigheden, gaan we preventief interveniëren naar bepaalde doelgroepen toe. De sector onderwijs en de jeugdwerking blijven belangrijke terreinen waarop geïntervenieerd wordt. Door middel van specifieke sensibilisatie kunnen ook andere doelgroepen aangesproken worden. Een derde domein binnen het drugbeleidsplan concentreert zich op het hulpverlenend luik waarbij optimalisering van de regionale hulpverlening en participeren aan het gezondheidsbeleid van de stad centraal staan. Het beleidsplan is gestoeld op de werking van een halftijds personeelslid. Naast de bovenstaande ingevulde sectoren zijn er nog steeds onontgonnen gebieden en sectoren waarop naar de toekomst toe eventueel intensiever kan ingewerkt worden. Het uitgebreide domein van de jeugdwerking en de vrijetijdsbeleving, de allochtonenproblematiek, horeca en uitgaansleven, de sportwereld en de arbeidswereld zijn een aantal onontgonnen sectoren. Indien de vraag gesteld wordt aan onze dienst om ook met deze sectoren aan de slag te gaan dan zal dat een extra investering van personeel en werkingskosten eisen. 32

33 33

34 Bijlage 1: Actoren en sectoren betrokken in het drugoverleg van Stad Waregem Burgemeester/ Stadssecretaris Schepen van Sociale Zaken Beleidsmedewerker welzijn POLITIE GEZONDHEIDSZORG EN WELZIJN ONDERWIJS - Hoofdcommissaris - Ziekenhuis (PAAZ): - Directies middelbare scholen van het - Lokale politie Zone Mira Sociale dienst vrij -en gemeenschapsonderwijs - Gespecialiseerde drughulpverlening: waaronder OLV-Hemelvaartinstituut, Directie Kompas vzw VTI, KA, Heilig-Hart College, VIBSO Drughulpverlener Ambulante drugzorg Waregem - Begeleidingsleerkrachten, opvoeders - Drugpreventiewerker Kompas vzw van bovenstaande scholen - OCMW : - CLB directie en paramedisch werker Sociale dienst - Kind en Gezin VRIJE TIJD en jongeren - Jeugddienst: jeugdconsulent - Jeugdraad

35 Bijlage 2:Evaluatie project middelenmisbruik basisonderwijs 1. Inschrijvingen Totaal deelnemers Totaal inschrijvingen Dit jaar namen 374 leerlingen van het 6 de jaar basisonderwijs deel aan het project middelenmisbruik. 11 van de 14 scholen ( met 6 de jaar) schreven zich in. 3 Scholen namen niet deel omwille van parallelle activiteiten (schoolreis en bosklassen). Het aantal deelnemende scholen en klassen blijft over de gehele lijn stabiel. Jaarlijks merken we dat er 2 à 3 scholen niet kunnen participeren omwille van een parallelle activiteit. Niet steeds dezelfde scholen vallen jaarlijks uit. Dit betekent dat alle scholen gedurende de 4 jaar zeker met het project kennis gemaakt hebben en het initiatief tot deelname namen.. 2. inhoudelijke evaluatie evaluatiefiches werden opgestuurd. 13 evaluatiefiches kregen we ingevuld terug. Uit deze evaluatiefiches blijkt: 1. Afstemming op de leefwereld van de kinderen Alle deelnemers omschrijven de afstemming op de leefwereld van de kinderen positief 2. Educatief gehalte van de musical Alle deelnemers geven aan dat het educatief gehalte van de musical hoog scoort. 3. Inleiding van de musical en nabespreking in de klas 12 Evaluatiefiches vermelden de musical ingeleid te hebben in de klas. 1 evaluatiefiche geeft aan geen inleiding gedaan te hebben maar wel een ruime nabespreking gedaan te hebben. Uit 13 evaluatiefiches blijkt dat er een nabespreking van de musical in de klas gevoerd werd. 4. Lespakket Alle evaluatiefiches vermelden een positieve beoordeling van de bruikbaarheid van het aangeboden lespakket. Alle evaluatiefiches vermelden dat de bijgevoegde oefeningen in het lespakket een meerwaarde voor het lespakket betekenen. Het BLO onderwijs maakt wel de opmerking dat sommige lessen voor de BLO kinderen iets te moeilijk zijn. 5. Deelname 2006 Alle evaluatiefiches geven aan dat de scholen volgend schooljaar opnieuw wensen deel te nemen aan het project. 6. Verdere opmerkingen gegeven door de leerkrachten: - Kinderen krijgen kennis over de gevaren van drugs op hun eigen niveau - Het project is sterk betrokken op de leefwereld van de kinderen. Gevoelens van de leerlingen kunnen besproken worden. - Project past perfect binnen ons lesprogramma en sluit aan op de gezondheidsthema's - De vragen en het lespakket zijn toegepast op de leefwereld van de kinderen.

STRATEGISCHE DOELSTELLING 1: DE BEVOLKING VERANTWOORD EN KRITISCH LEREN OMGAAN MET GENOTSMIDDELEN

STRATEGISCHE DOELSTELLING 1: DE BEVOLKING VERANTWOORD EN KRITISCH LEREN OMGAAN MET GENOTSMIDDELEN Actieplan voor Drugpunt, & 2013 STRATEGISCHE DOELSTELLING 1: DE BEVOLKING VERANTWOORD EN KRITISCH LEREN OMGAAN MET GENOTSMIDDELEN Locatie Meetpunten / indicatoren O.D. 1.1. De bevolking heeft kennis mbt

Nadere informatie

CROSS-OVER 2/12/2014

CROSS-OVER 2/12/2014 CROSS-OVER 2/12/2014 SKILLVILLE: Alcohol, tabak en cannabis Historiek Start Projectmatig Wetenschappelijk Onderzoek (PWO) september 2012 Impact van het ontwikkelen en inzetten van een educatieve game ter

Nadere informatie

You bet! Educatief pakket over gokken voor 16-18-jarigen

You bet! Educatief pakket over gokken voor 16-18-jarigen You bet! Educatief pakket over gokken voor 16-18-jarigen V.U. Paul Van Deun VAD, Vanderlindenstraat 15, 1030 Brussel - januari 2016 D/2016/6030/3 De DrugLijn is een initiatief van VAD - VAD wordt gefinancierd

Nadere informatie

We stellen voor deze vragenlijst één maal per jaar te gebruiken.

We stellen voor deze vragenlijst één maal per jaar te gebruiken. Vragenlijst Lokaal Drugoverleg Inleiding Binnen de alcohol- en drugpreventiesector weten we dat een dynamisch lokaal drugoverleg een belangrijke basis en voorwaarde vormt om binnen de gemeente een werkbaar

Nadere informatie

Planning spuitenruil Provincie West-Vlaanderen 2013

Planning spuitenruil Provincie West-Vlaanderen 2013 Planning spuitenruil Provincie West-Vlaanderen 2013 Art. 4. 1. De algemene doelstelling van dit convenant is een bijdrage te leveren aan het preventieve gezondheidsbeleid op het gebied van middelengebruik,

Nadere informatie

brugge.be/preventie PREVENTIE sherrie smith Dreamstime Stock Photos CHECKLIST DOS of TAD-beleid

brugge.be/preventie PREVENTIE sherrie smith Dreamstime Stock Photos CHECKLIST DOS of TAD-beleid brugge.be/preventie PREVENTIE sherrie smith Dreamstime Stock Photos CHECKLIST DOS of TAD-beleid Is ons Tabak, alcohol- en drugbeleid nog up-to-date? CHECKLIST DOS of TAD-beleid 1 Als school heeft u de

Nadere informatie

brugge.be/preventie PREVENTIE sherrie smith Dreamstime Stock Photos CHECKLIST DOS of TAD-beleid

brugge.be/preventie PREVENTIE sherrie smith Dreamstime Stock Photos CHECKLIST DOS of TAD-beleid brugge.be/preventie sherrie smith Dreamstime Stock Photos PREVENTIE CHECKLIST DOS of TAD-beleid Is ons Tabak, alcohol- en drugbeleid nog up-to-date? CHECKLIST DOS of TAD-beleid 1 Als school heeft u de

Nadere informatie

Visietekst drugbeleid

Visietekst drugbeleid TU1.UT TUVisie TU2.UT TUHet TU3.UT TUDrugpuntUT TUA.UT TUDrugsUT TUB.UT TUComplex TUC.UT TUKritisch TUA.UT TUGeïntegreerd TUB.UT TUGlobaal TUC.UT TUDrie TUD.UT TULange TUE.UT TUIntergemeentelijke TUF.UT

Nadere informatie

Infobundel Alcohol-, tabak-, en drugspreventie

Infobundel Alcohol-, tabak-, en drugspreventie Presenteert Infobundel Alcohol-, tabak-, en drugspreventie (9 september 2014) http://www.skillville.be 1 Doelstelling van het pakket Alcohol-, tabak-, en drugspreventie... 4 1.1 Alcohol... 4 1.2 Tabak...

Nadere informatie

BELEIDSNOTA DRUGBELEID VAGGA

BELEIDSNOTA DRUGBELEID VAGGA BELEIDSNOTA DRUGBELEID VAGGA INHOUD Inleiding 1. Waarom een drugbeleid? 2. Uitgangspunten 3. Regelgeving 4. Procedures 5. Hulpverlening 6. Vorming & Voorlichting 7. Evaluatie Inleiding In onze samenleving

Nadere informatie

DRUGBELEIDSPLAN 2011-2014

DRUGBELEIDSPLAN 2011-2014 DRUGBELEIDSPLAN 2011-2014 1. INLEIDING Het drugbeleidsplan 2011 2014 bouwt verder op het drugbeleidsplan 2007 2010. Leden DOP (drugoverlegplatform): - Lieve Deprez, sociale dienst St.-Rembert Ziekenhuis

Nadere informatie

EN STRUCTURELE MAATREGELEN...

EN STRUCTURELE MAATREGELEN... 1 Inhoud 1. Visietekst verslavende middelen VTI Tielt... 3 2. Uitwerking van de eerste pijler:... 5 A. REGELS... 5 B. PROCEDURES... 7 3. Uitwerking van de tweede pijler: BEGELEIDING... 11 4. Uitwerking

Nadere informatie

'UXJSUHYHQWLHLQKHW RQGHUZLMV

'UXJSUHYHQWLHLQKHW RQGHUZLMV 'UXJSUHYHQWLHLQKHW RQGHUZLMV +HWJHPHHQWHOLMNDDQERGYDQGUXJSUHYHQWLHHQ YURHJLQWHUYHQWLHLQ$VVHQHGH 'UXJSUHYHQWLHGLHQVW$VVHQHGH 0DUNW*HPHHQWHKXLV $VVHQHGH %HVWHGLUHFWLH %HVWHOHHUNUDFKWHQHQOHHUOLQJHQEHJHOHLGHUV

Nadere informatie

De preventiedienst realiseert samenwerking en afstemming tussen betrokken partners via de driemaandelijkse adviesraad... 7

De preventiedienst realiseert samenwerking en afstemming tussen betrokken partners via de driemaandelijkse adviesraad... 7 Inhoudstafel 1. De stad Brugge wil in samenwerking met relevante actoren een integrale en gecoördineerde aanpak van het lokaal beleid alcohol en andere drugs realiseren. 1.1 De stad Brugge vervult een

Nadere informatie

Lokaal Overleg Drugs Zulte. Verslag donderdag 30 januari 2014. Toelichting en terugblik

Lokaal Overleg Drugs Zulte. Verslag donderdag 30 januari 2014. Toelichting en terugblik Lokaal Overleg Drugs Zulte Verslag donderdag 30 januari 2014 Aanwezig Verontschuldigd Michaël Vandemeulebroecke (schepen), Tom Heyerick (politie Deinze-Zulte), Dominique Laquiere (Sociaal Huis), Philippe

Nadere informatie

Thema Subthema Benaming Wat? Omschrijving Foto

Thema Subthema Benaming Wat? Omschrijving Foto Thema Subthema Benaming Wat? Omschrijving Foto Alcohol Alcohol en jongeren: een bundel voor iedereen die rond dit thema aan de slag wil Werkmap Achtergrondinformatie over alcoholgebruik, productinformatie,

Nadere informatie

Een alcohol- en drugbeleid voor het secundair onderwijs

Een alcohol- en drugbeleid voor het secundair onderwijs Een alcohol- en drugbeleid voor het secundair onderwijs V E R E N I G I N G V O O R A L C O H O L - E N A N D E R E D R U G P R O B L E M E N ( V A D ) W W W. V A D. B E Een beleid opzetten Middelengebruik

Nadere informatie

Regionaal overleg: Alcohol en andere drugs. CGG Kempen Ellen Van Eynde 17 maart 2015

Regionaal overleg: Alcohol en andere drugs. CGG Kempen Ellen Van Eynde 17 maart 2015 Regionaal overleg: Alcohol en andere drugs CGG Kempen Ellen Van Eynde 17 maart 2015 Kennismaking Preventiewerker van het Alcohol- en drugteam De Meander De Meander is onderdeel van het Centrum voor Geestelijke

Nadere informatie

Drugpunt 24 februari 2015. Drugpunt Drugs Druggebruik begrijpen Vroeginterventie Opvallende verschijnselen In de praktijk Vragen

Drugpunt 24 februari 2015. Drugpunt Drugs Druggebruik begrijpen Vroeginterventie Opvallende verschijnselen In de praktijk Vragen Drugpunt 24 februari 2015 Drugpunt Drugs Druggebruik begrijpen Vroeginterventie Opvallende verschijnselen In de praktijk Vragen DRUGPUNT TEAM Filip Claeys filip.claeys@drugpunt.be 09/381 86 63 of 0498

Nadere informatie

Aanbod CAD Limburg Jeugdwerk

Aanbod CAD Limburg Jeugdwerk Aanbod CAD Limburg Jeugdwerk Voorstelling CAD Limburg Hulpverlening Enerzijds hebben wij bij de CAD verschillende hulpverleners ter beschikking. Dit zijn mensen die iedere dag bezig zijn met de begeleiding

Nadere informatie

Preventief werken rond schulden

Preventief werken rond schulden Preventief werken rond schulden Studiedag Vlaams Centrum Schuldbemiddeling Drongen, 24 november 2011 Totaalproject schuldpreventie OCMW Zottegem Jeanine Bellens Coördinator Lokaal Sociaal Beleid Karen

Nadere informatie

Middelenbeleid in een onderneming

Middelenbeleid in een onderneming Team psychosociaal welzijn Middelenbeleid in een onderneming Deel 1: Motieven (Waarom?) Inhoud Deel 2: Wat kun je er aan doen? (Wat?) Deel 3: Ontwikkeling beleid (Hoe?) 1 Deel 1: Waarom moet uw organisatie

Nadere informatie

Aanvraag van subsidies voor projecten toegankelijkheid sport en jeugdwerk voor kinderen in armoede - 2016

Aanvraag van subsidies voor projecten toegankelijkheid sport en jeugdwerk voor kinderen in armoede - 2016 Aanvraag van subsidies voor projecten toegankelijkheid sport en jeugdwerk voor kinderen in armoede - 2016 /////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////

Nadere informatie

I-Plan 2.0 BROCHURE VOOR OUDERS DRINKEN IS GEEN KINDERSPEL

I-Plan 2.0 BROCHURE VOOR OUDERS DRINKEN IS GEEN KINDERSPEL I-Plan 2.0 BROCHURE VOOR OUDERS DRINKEN IS GEEN KINDERSPEL Lies D hont, Preventiedienst Brugge Niek Vanmaeckelberghe, CGG Middelpunt West-Vlaanderen Vooronderzoek 1. Probleemanalyse: Wat is het probleem

Nadere informatie

De Meander is er voor mensen die een vraag hebben naar informatie, ondersteuning of begeleiding rond

De Meander is er voor mensen die een vraag hebben naar informatie, ondersteuning of begeleiding rond De Meander is er voor mensen die een vraag hebben naar informatie, ondersteuning of begeleiding rond alcohol, illegale drugs, medicatie en gokken. Doelgroep Meander: Iedereen met problemen in verband met

Nadere informatie

4. JAARPLAN BEGROTING INDICATOREN 2012 Dienst Ambulante Geestelijke Gezondheidszorg JAARPLAN 2012

4. JAARPLAN BEGROTING INDICATOREN 2012 Dienst Ambulante Geestelijke Gezondheidszorg JAARPLAN 2012 4. JAARPLAN BEGROTING INDICATOREN 2012 Dienst Ambulante Geestelijke Gezondheidszorg DAGG vzw, Guffenslaan 22-3500 Hasselt Adelberg 31-3920 LOMMEL Tel. 011 54 72 43 - Fax. 011 54 72 44 e-mail: administratie@dagg-cgg.be

Nadere informatie

Preventief werken rond middelenmisbruik met hoge risicogroepen: kinderen, jongeren, jongvolwassenen en hun ouders. Regio Roeselare

Preventief werken rond middelenmisbruik met hoge risicogroepen: kinderen, jongeren, jongvolwassenen en hun ouders. Regio Roeselare Preventief werken rond middelenmisbruik met hoge risicogroepen: kinderen, jongeren, jongvolwassenen en hun ouders Regio Roeselare Motivatie tot het project Frequent contact met risicogroep Geen aangepast

Nadere informatie

DRUGS. Inhoudstafel: Heb je vragen over drugs? Heb je problemen met drugs? In deze wegwijzer staan alle diensten die jou kunnen helpen.

DRUGS. Inhoudstafel: Heb je vragen over drugs? Heb je problemen met drugs? In deze wegwijzer staan alle diensten die jou kunnen helpen. DRUGS Drugwegwijzer: alcohol tabak medicatie illegale drugs Inhoudstafel: Zoek je de juiste dienst? 4 Wil je informatie over drank, drugs, pillen, gokken? 5 Heb je een zoon of dochter die drugs gebruikt?

Nadere informatie

Activiteitenplan Dienst Drugspreventie Aalter-Knesselare-Maldegem Periode 2009-2011

Activiteitenplan Dienst Drugspreventie Aalter-Knesselare-Maldegem Periode 2009-2011 Activiteitenplan Dienst Drugspreventie Aalter-Knesselare-Maldegem Periode 2009-2011 0. Inleiding Dit Activiteitenplan vermeldt alle concrete operationele doelstellingen en activiteiten voor de dienst Drugspreventie

Nadere informatie

Onderwerpen/deelprojecten regionaal uitvoeringsprogramma depressiepreventie 2008 t/m 2011 Gelderse Roos

Onderwerpen/deelprojecten regionaal uitvoeringsprogramma depressiepreventie 2008 t/m 2011 Gelderse Roos Bijlage 2 Onderwerpen/deelprojecten regionaal uitvoeringsprogramma depressiepreventie 2008 t/m 2011 Gelderse Roos A1 Uitbrengen jaarkrant A2 Advertentie huis aan huis bladen A3 Consultatie B1 Brochures

Nadere informatie

Forum Opvoedingsondersteuning Westhoek. 8 10 2013 Jonkershove (Houthulst)

Forum Opvoedingsondersteuning Westhoek. 8 10 2013 Jonkershove (Houthulst) Forum Opvoedingsondersteuning Westhoek 8 10 2013 Jonkershove (Houthulst) Programma Timing 9u00-9u15 9u15-10u15 10u15-10u30 10u30-11u30 11u30 Inhoud Verwelkoming Workshop deel I Pauze Workshop deel II Broodjesmaaltijd

Nadere informatie

brugge.be preventie Drugeducatief

brugge.be preventie Drugeducatief brugge.be preventie Drugeducatief aanbod voor scholen 2014-2015 Beste directies en ander onderwijzend personeel, Het onderwijs krijgt de belangrijke taak om jongeren mee te ondersteuning in hun ontwikkeling.

Nadere informatie

Outreach: ja hallo 19/05/2016

Outreach: ja hallo 19/05/2016 Outreach: ja hallo 19/05/2016 Inhoud 1. Visie 2. Quality of Life 3. Quickscan 4. De cirkel Visie? Visie geeft denken en handelen vorm Mens-en maatschappijvisie Ruimer dan outreach alleen Iedereen heeft

Nadere informatie

De scholenovereenkomst. Gemeente en scholen engageren zich voor een duurzaam veilige schoolomgeving

De scholenovereenkomst. Gemeente en scholen engageren zich voor een duurzaam veilige schoolomgeving De scholenovereenkomst Gemeente en scholen engageren zich voor een duurzaam veilige schoolomgeving Mobiel 21 beweegt Projecten en campagnes - Autovrije zondag - Red de stoep - Fietsvriendinnen Educatieve

Nadere informatie

Unplugged, van intentie tot implementatie. Hoe laten we alle puzzelstukjes samenvallen?

Unplugged, van intentie tot implementatie. Hoe laten we alle puzzelstukjes samenvallen? Unplugged, van intentie tot implementatie Hoe laten we alle puzzelstukjes samenvallen? Drugbeleid op school Regelgeving Persoonlijke normen en waarden van de begeleiders Begeleiding Visie Educatie en structurele

Nadere informatie

Financieel plan Waaraan zal de school de subsidie besteden? Worden er nog andere subsidies gevraagd voor hetzelfde project?

Financieel plan Waaraan zal de school de subsidie besteden? Worden er nog andere subsidies gevraagd voor hetzelfde project? Reglement voor subsidies aan EcoScholen Wat is de doelstelling van deze subsidies? De stad Antwerpen wil via het toekennen van subsidies in het kader van EcoScholen Antwerpse kleuter, basis- en secundaire

Nadere informatie

Preventie als basis voor een alcohol- en drugbeleid in het bedrijf. Pleidooi voor een actief fase 2 -beleid op de werkvloer

Preventie als basis voor een alcohol- en drugbeleid in het bedrijf. Pleidooi voor een actief fase 2 -beleid op de werkvloer Preventie als basis voor een alcohol- en drugbeleid in het bedrijf Pleidooi voor een actief fase 2 -beleid op de werkvloer Marc TACK teamleider preventie CGG Eclips Gent ssies 2012-2013 Van waaruit? CGG

Nadere informatie

STRATEGIE EN JEUGD STAD ANTWERPEN

STRATEGIE EN JEUGD STAD ANTWERPEN STRATEGIE EN JEUGD STAD ANTWERPEN De stad Antwerpen Antwerpen = stad + 9 districten Stad : bovenlokale bevoegdheden: ruimtelijk structuurplan, Districten: lokale bevoegdheden: cultuur, sport, jeugd, senioren,

Nadere informatie

www.besafe.be Lokeren SOVA-project

www.besafe.be Lokeren SOVA-project www.besafe.be Lokeren SOVA-project Lokeren SOVA-project: Sociale vaardigheidstraining voor leerkrachten en leerlingen secundair onderwijs FOD Binnenlandse Zaken Algemene Directie Veiligheid en Preventie

Nadere informatie

Leerlijn drugs. 1 ste graad. tabak alcohol Illegale drugs Kennis aanbrengen Basiskennis aanbrengen Herkomst alcohol Verslavende stof

Leerlijn drugs. 1 ste graad. tabak alcohol Illegale drugs Kennis aanbrengen Basiskennis aanbrengen Herkomst alcohol Verslavende stof Leerlijn drugs Kennis aanbrengen Basiskennis aanbrengen Herkomst tabak Samenstelling tabak(srook) Verslavende stof nicotine Sociale, gezondheids- en financiële effecten: - korte termijn effecten - lange

Nadere informatie

Actieplan verslavingspreventiebeleid. Gemeente Valkenswaard

Actieplan verslavingspreventiebeleid. Gemeente Valkenswaard Actieplan verslavingspreventiebeleid Gemeente Valkenswaard 2014-2015 - 2 - Inhoudsopgave Inleiding p. 4 Het plan p. 5 Het actieprogramma p. 6 1. Ouder/kind avond p. 6 2. Voorlichting vierde klas p. 7 3.

Nadere informatie

Menukaart Gezonde School basisonderwijs: Sport & Bewegen

Menukaart Gezonde School basisonderwijs: Sport & Bewegen Menukaart Gezonde School basisonderwijs: Sport & Bewegen School: Plaats: Locatie: Contactpersoon: Telefoonnummer: E-mailadres: Datum invullen: Inhoud: Om op een effectieve manier invulling te geven aan

Nadere informatie

NOG TIJD ZAT voor een enquête

NOG TIJD ZAT voor een enquête 13/11/2014 NOG TIJD ZATvoor een enquête Waarom? Wie? Voorstelling resultaten enquêtes en geplande acties NOG TIJD ZAT voor een enquête Enquête jongeren - algemeen 1668 jongeren 62% van 12 tot 15 jaar 29%

Nadere informatie

Zingeving werkt! EEN RESULTAATGERICHTE AANPAK EENZAAMHEID

Zingeving werkt! EEN RESULTAATGERICHTE AANPAK EENZAAMHEID Zingeving werkt! EEN RESULTAATGERICHTE AANPAK EENZAAMHEID De combinatie van een ingewikkeld en maatschappelijk urgent onderwerp en een moderne aanpak is sterk. Het leven is saai, iedere dag hetzelfde.

Nadere informatie

Illegale drugs (andere dan cannabis) in de beleids- en beheerscyclus van gemeenten en OCMW s (BBC)

Illegale drugs (andere dan cannabis) in de beleids- en beheerscyclus van gemeenten en OCMW s (BBC) Illegale drugs (andere dan cannabis) in de beleids- en beheerscyclus van gemeenten en OCMW s (BBC) Illegale drugs in de BBC Het gebruik van illegale drugs zoals cocaïne, xtc en speed is in iedere Vlaamse

Nadere informatie

Actieplan 1 Informatie- en preventiebeleid naar de Zeelse bevolking toe op het vlak van o.m. (kinder)armoede, gezondheid, participatie

Actieplan 1 Informatie- en preventiebeleid naar de Zeelse bevolking toe op het vlak van o.m. (kinder)armoede, gezondheid, participatie DEEL ARMOEDEBESTRIJDING Actieplan 1 Informatie- en preventiebeleid naar de Zeelse bevolking toe op het vlak van o.m. (kinder)armoede, gezondheid, participatie Actie 1 : Het OCMW zorgt er, zelfstandig of

Nadere informatie

Inspiratiedag VVSG Ouderen- en thuiszorg. Cis Dewaele

Inspiratiedag VVSG Ouderen- en thuiszorg. Cis Dewaele Inspiratiedag VVSG Ouderen- en thuiszorg Cis Dewaele Inhoud 1. Waarom outreach 2. Quickscan 3. De visie 4. De cirkel 1. Waarom outreach Niet bereikte groepen De relatie werkt! (leefwereld, waarden en normen)

Nadere informatie

Borstkankeropsporing in de beleids- en beheerscyclus van gemeenten en OCMW s (BBC)

Borstkankeropsporing in de beleids- en beheerscyclus van gemeenten en OCMW s (BBC) Borstkankeropsporing in de beleids- en beheerscyclus van gemeenten en OCMW s (BBC) Borstkankeropsporing in de BBC Situering Het Vlaams bevolkingsonderzoek naar borstkanker is een initiatief van de Vlaamse

Nadere informatie

tiemap Ira Insp ge jla BI materialenoverzicht

tiemap Ira Insp ge jla BI materialenoverzicht BIJLAGE inspiratiemap Materialenoverzicht drugs 1 1. Brochures of affiches Hieronder vindt u een lijst met informatieve materialen over cannabis en andere drugs De materialen zijn verkrijgbaar bij VAD.

Nadere informatie

Een alcohol- en drugbeleid voor het secundair onderwijs

Een alcohol- en drugbeleid voor het secundair onderwijs Een alcohol- en drugbeleid voor het secundair onderwijs V E R E N I G I N G V O O R A L C O H O L - E N A N D E R E D R U G P R O B L E M E N ( V A D ) W W W. V A D. B E Een beleid opzetten Middelengebruik

Nadere informatie

Medewerker Ontmoetingshuis De Moazoart vzw

Medewerker Ontmoetingshuis De Moazoart vzw Medewerker Ontmoetingshuis De Moazoart vzw Vacature Maart 2015 De Moazoart biedt een onderkomen aan organisaties die werken met maatschappelijk kwetsbare groepen en creeërt ruimte voor ontmoeting, vorming,

Nadere informatie

FUNCTIEBESCHRIJVING VOOR HET AMBT VAN DIRECTEUR

FUNCTIEBESCHRIJVING VOOR HET AMBT VAN DIRECTEUR FUNCTIEBESCHRIJVING VOOR HET AMBT VAN DIRECTEUR Onderwijsinstelling :... Instellingsnummer :... Schoolbestuur :... Scholengemeenschap/consortium : SG BLOM Nummer scholengemeenschap : 121921 Het arbeidsreglement,

Nadere informatie

Menukaart Gezonde School basisonderwijs: Voeding

Menukaart Gezonde School basisonderwijs: Voeding Menukaart Gezonde School basisonderwijs: Voeding School: Plaats: Locatie: Contactpersoon: Telefoonnummer: E-mailadres: Datum invullen: Inhoud: Om op een effectieve manier invulling te geven aan gezondheidsthema

Nadere informatie

Integraal samenwerkingsproject Tactus Ambiq (2010-2012, e.v.)

Integraal samenwerkingsproject Tactus Ambiq (2010-2012, e.v.) www.ambiq.nl Integraal samenwerkingsproject Tactus Ambiq (2010-2012, e.v.) Februari 2013 Inhoud Geschiedenis samenwerking Ambiq-Tactus Visie en uitgangspunten Beleid Plannen 2013 e.v. Vragen Geschiedenis

Nadere informatie

Een drugbeleid op onze school

Een drugbeleid op onze school Een drugbeleid op onze school 1. Waarom een drugbeleid? We zijn het er allemaal over eens dat jongeren het zeker niet gemakkelijk hebben in onze samenleving. Jongeren met problemen zijn zeer vatbaar voor

Nadere informatie

Preventie en voorlichting

Preventie en voorlichting Preventie Preventie en voorlichting Introductie De afdeling preventie geeft voorlichting en advies over genotmiddelen aan jongeren, ouders en professionals. Verslavingszorg verleent hulp aan volwassenen

Nadere informatie

Inleiding : Aanzet tot een project Impact van middelenmisbruik op de kinderen Het antwoord van ons project: Uitbouw van een netwerk Acties gericht

Inleiding : Aanzet tot een project Impact van middelenmisbruik op de kinderen Het antwoord van ons project: Uitbouw van een netwerk Acties gericht Inleiding : Aanzet tot een project Impact van middelenmisbruik op de kinderen Het antwoord van ons project: Uitbouw van een netwerk Acties gericht naar de kinderen Acties gericht naar hulpverlening en

Nadere informatie

1 Basiscompetenties voor de leraar secundair onderwijs

1 Basiscompetenties voor de leraar secundair onderwijs 1 Basiscompetenties voor de leraar secundair onderwijs Het Vlaams parlement legde de basiscompetenties die nagestreefd en gerealiseerd moeten worden tijdens de opleiding vast. Basiscompetenties zijn een

Nadere informatie

Integraal samenwerkingsproject Tactus Ambiq (2010-2012)

Integraal samenwerkingsproject Tactus Ambiq (2010-2012) www.ambiq.nl Integraal samenwerkingsproject Tactus Ambiq (2010-2012) Februari 2012 Inhoud Geschiedenis samenwerking Ambiq-Tactus Uitgangspunten Uitwerking Plannen 2012 e.v. Werkzame elementen Vragen Geschiedenis

Nadere informatie

PROJECTVOORSTEL KINDERARMOEDE

PROJECTVOORSTEL KINDERARMOEDE OCMW Sint-Katelijne-Waver PROJECTVOORSTEL KINDERARMOEDE 1. Inleiding Armoede wordt gedeeltelijk, maar voor een belangrijk deel, doorgegeven van generatie op generatie. Kinderen die (langdurig) leven in

Nadere informatie

REGLEMENT ONTWIKKELINGSSAMENWERKING EN HUMANITAIRE ACTIES

REGLEMENT ONTWIKKELINGSSAMENWERKING EN HUMANITAIRE ACTIES REGLEMENT ONTWIKKELINGSSAMENWERKING EN HUMANITAIRE ACTIES Vastgesteld bij gemeenteraadsbesluit op 24 juni 2008 Aangepast bij gemeenteraadsbesluit op 23 november 2010 HOOFDSTUK 1: ALGEMENE BEPALINGEN Artikel

Nadere informatie

Financieringsreglement Projectsubsidie Opvoedingsondersteuning

Financieringsreglement Projectsubsidie Opvoedingsondersteuning Financieringsreglement Projectsubsidie Opvoedingsondersteuning Artikel 1 Wat is de doelstelling van een projectsubsidie? De stad Antwerpen kan, onder de voorwaarden bepaald in dit reglement en binnen de

Nadere informatie

Actie ter ondersteuning van de federale beleidsnota drugs

Actie ter ondersteuning van de federale beleidsnota drugs FEDERAAL WETENSCHAPSBELEID Wetenschapsstraat 8 B-1000 BRUSSEL Tel. 02 238 34 11 Fax 02 230 59 12 www.belspo.be Actie ter ondersteuning van de federale beleidsnota drugs Projectformulier ten behoeve van

Nadere informatie

Functiekaart. Werkt onder leiding van en rapporteert aan jeugdconsulent (Vrije tijd - Jeugd)

Functiekaart. Werkt onder leiding van en rapporteert aan jeugdconsulent (Vrije tijd - Jeugd) Functie Graadnaam: administratief medewerker Functienaam: administratief medewerker Functiefamilie: administratief uitvoerend Functionele loopbaan: C1-C3 Afdeling: Vrije tijd Dienst: Jeugd Subdienst: Code:

Nadere informatie

Projectfiche 16 Maria Assumptalyceum Brussel

Projectfiche 16 Maria Assumptalyceum Brussel Projectfiche 16 Maria Assumptalyceum Brussel ((Interventie preventiecoaches geestelijke gezondheid) (gezondheidsthema welbevinden) 1 Schoolkenmerken Maria Assumptalyceum Stalkruidlaan 1 1020 Brussel Directie:

Nadere informatie

stevige stam is de boom waardeloos.

stevige stam is de boom waardeloos. Visuele voorstelling Boom: Onze school ligt in een groen, bosrijke omgeving. Het logo van de school staat centraal in de tekening. Jongen en meisje: De kinderen staan centraal in onze school. Ben je jongen

Nadere informatie

GEMEENTE VAL KENSWAARD

GEMEENTE VAL KENSWAARD V GEMEENTE VAL KENSWAARD de Hofnar 15 Postbus 10100 5550 GA Valkenswaard T (040) 208 34 44 F (040) 204 58 90 gemeente@valkenswaard.nl www.valkenswaard.nl Aan de leden van de raad van de gemeente Valkenswaard

Nadere informatie

KHB Kwaliteitsbeleid: Visietekst Drugsbeleid

KHB Kwaliteitsbeleid: Visietekst Drugsbeleid KHB Kwaliteitsbeleid: Visietekst Drugsbeleid De hulpverlening in KIDS is gericht op de maximale ontplooiing van de totale persoon. Communicatie neemt daarin een belangrijke plaats, en is zowel middel als

Nadere informatie

Preventieve voorlichtingen. voor kerk & gemeente

Preventieve voorlichtingen. voor kerk & gemeente Preventieve voorlichtingen voor kerk & gemeente Inhoud Inleiding... 3 Als kerk ben je sterk, als je nadenkt over preventiewerk... 3 Het preventieplan voor de kerken... 4 De ambtsdragers... 4 Ouders en

Nadere informatie

Alcohol- en drugpreventie op de werkvloer

Alcohol- en drugpreventie op de werkvloer Alcohol- en drugpreventie op de werkvloer M A A I K E D E C O N I N C K C G G VA G G A B O O M G A A R D S T R A A T 7 2018 A N T W E R P E N 0 3. 2 5 6. 9 1. 4 1 W W W. V A G G A. B E Eigen normen en

Nadere informatie

INTERBESTUURLIJKE SAMENWERKING JURIDISCHE WENSDROOM OF RECHTSILLUSIE? WERKGROEP WELZIJN 7 februari 2014

INTERBESTUURLIJKE SAMENWERKING JURIDISCHE WENSDROOM OF RECHTSILLUSIE? WERKGROEP WELZIJN 7 februari 2014 INTERBESTUURLIJKE SAMENWERKING JURIDISCHE WENSDROOM OF RECHTSILLUSIE? WERKGROEP WELZIJN 7 februari 2014 Isabelle Van Vreckem Departement WVG (Vlaamse overheid) Interbestuurlijke relaties VL-provincies

Nadere informatie

SYNTHESERAPPORT EVALUATIE WETENSCHAPPELIJKE OLYMPIADES SAMENVATTING

SYNTHESERAPPORT EVALUATIE WETENSCHAPPELIJKE OLYMPIADES SAMENVATTING SYNTHESERAPPORT EVALUATIE WETENSCHAPPELIJKE OLYMPIADES SAMENVATTING Studiedienst en Prospectief Beleid 1 Departement Economie, Wetenschap en Innovatie Vlaamse Overheid Koning Albert II-laan 35 bus 10 1030

Nadere informatie

TABAK ALCOHOL GAMEN. algemene sociale vaardigheden

TABAK ALCOHOL GAMEN. algemene sociale vaardigheden Leerlijnen per graad : 3 de graad LO 10-12j Doelstelling: Versterken van de kennis en vaardigheden die kinderen nodig hebben om gezonde keuzes te maken en niet te roken, geen alcohol te drinken en op een

Nadere informatie

Taakomschrijvingen ambtelijk secretaris van medezeggenschapsorganen

Taakomschrijvingen ambtelijk secretaris van medezeggenschapsorganen Taakomschrijvingen ambtelijk secretaris van medezeggenschapsorganen De VASMO (Vereniging voor Ambtelijk Secretarissen van Medezeggenschapsorganen) heeft een 3 deling in de niveaus voor ambtelijk secretarissen

Nadere informatie

Cannabis en andere illegale drugs zijn ten allen tijde verboden op de school, in de naaste omgeving van de school en op uitstappen en schoolreizen.

Cannabis en andere illegale drugs zijn ten allen tijde verboden op de school, in de naaste omgeving van de school en op uitstappen en schoolreizen. Alcohol- en drugbeleid ( pijler sanctioneren ) Cannabis en andere illegale drugs Cannabis en andere illegale drugs zijn ten allen tijde verboden op de school, in de naaste omgeving van de school en op

Nadere informatie

Lokaal Beleidsplan alcohol en andere drugs 2014-2017

Lokaal Beleidsplan alcohol en andere drugs 2014-2017 Lokaal Beleidsplan alcohol en andere drugs 2014-2017 Dit plan kadert binnen het Strategisch Veiligheids- en Preventieplan 2014-2017 van Stad Brugge, onder fenomeen 5. Opmaak: Niek Vanmaeckelberghe Drugcoördinator

Nadere informatie

Jaarverslag 2014-2015 DE DELTA

Jaarverslag 2014-2015 DE DELTA Jaarverslag 2014-2015 DE DELTA VOORWOORD In dit verslag van obs de Delta treft u op schoolniveau een verslag aan van de ontwikkelingen in het afgelopen schooljaar in het kader van de onderwijskundige ontwikkelingen,

Nadere informatie

Subsidiereglement voor projecten in het Zuiden in het kader van Zuid-samenwerking

Subsidiereglement voor projecten in het Zuiden in het kader van Zuid-samenwerking Stad Brugge Noord-Zuiddienst Subsidiereglement voor projecten in het Zuiden in het kader van Noord-Zuid Zuid-samenwerking Zetel: Stadhuis, 8000 Brugge Correspondentieadres: Noord-Zuiddienst, Oostmeers

Nadere informatie

Activiteitenplan 2010-2013. Netwerk Palliatieve Zorg Regio Zuidoost Brabant

Activiteitenplan 2010-2013. Netwerk Palliatieve Zorg Regio Zuidoost Brabant Activiteitenplan - 2013 Netwerk Palliatieve Zorg Regio Zuidoost Brabant Werkplan - 2013 Netwerk Palliatieve Zorg Zuidoost Brabant Aansluitend op de doelstellingen van het beleidsplan van het netwerk staan

Nadere informatie

BUURTINFORMATIENETWERKEN ZELFSTANDIGE ONDERNEMERS

BUURTINFORMATIENETWERKEN ZELFSTANDIGE ONDERNEMERS COD24_BROCH BlauwOK2deV_NL 26-09-2005 14:33 Page 1 BUURTINFORMATIENETWERKEN ZELFSTANDIGE ONDERNEMERS OPSTART - PROCEDURE Preventie ter bevordering van veiligheidsgevoel en sociale betrokkenheid Stap mee

Nadere informatie

De werking van het gemeentebestuur vanaf 01/01/2013

De werking van het gemeentebestuur vanaf 01/01/2013 De werking van het gemeentebestuur vanaf 01/01/2013 1 Waarom veranderen? Wellicht ken je het lokaal jeugdbeleidsplan wel, het is het plan van een gemeente over hoe ze werk willen maken van jeugdwerk- en

Nadere informatie

ACTIES DIE BETREKKING HEBBEN OP DE PROGRAMMAONTWIKKELING

ACTIES DIE BETREKKING HEBBEN OP DE PROGRAMMAONTWIKKELING BI JLAGE Bijlage nr. 04/ 02 Besluit houde nde het indiene n van de VGC actieplanne n 2005 Cultuur, Cultuurce ntrum Brussel, Hoofdstedelijke Ope nbare Bibliotheek en Streekgericht Bibliotheekbeleid met

Nadere informatie

VVSG Trefdag Samen tegen Armoede wij ook 13/12/2010

VVSG Trefdag Samen tegen Armoede wij ook 13/12/2010 VVSG Trefdag Samen tegen Armoede wij ook 13/12/2010 Koen Clijsters Algemeen diensthoofd OCMW Heusden-Zolder Tel. 011/45.61.50 koen.clijsters@ocmwheusdenzolder.be Heusden- Zolder Provincie Limburg 31.500

Nadere informatie

Beleidsnota inclusief addenda 2015

Beleidsnota inclusief addenda 2015 Kerkstraat 1 3910 Neerpelt NIS-code : 88999 Laatste budgettaire journaalnummer : 2015002540 Beleidsnota inclusief addenda 2015 Secretaris Vrolix Guido Financieel beheerder Leën Henri Welzijnsregio Noord-

Nadere informatie

Lokale bestrijding. kinderarmoede. Groeiactieplan. kinderarmoede

Lokale bestrijding. kinderarmoede. Groeiactieplan. kinderarmoede Lokale bestrijding kinderarmoede Groeiactieplan kinderarmoede Overzicht 1. Algemeen kader 2. Greep uit de acties in Gent 3. Succesfactoren/knelpunten à Debat Psychologische Dienst - OCMW Gent 2 1. Algemeen

Nadere informatie

Functiekaart. Functie. Doel van de entiteit. Plaats in de organisatie. Voor kennisname. Functienaam: communicatieambtenaar

Functiekaart. Functie. Doel van de entiteit. Plaats in de organisatie. Voor kennisname. Functienaam: communicatieambtenaar Functiekaart Functie Graadnaam: coördinator Functienaam: communicatieambtenaar Functiefamilie: coördinatoren Functionele loopbaan: B1-B3 Afdeling: Interne Ondersteuning Dienst: Communicatie & informatie

Nadere informatie

Menukaart Gezonde School basisonderwijs: Relaties & Seksualiteit

Menukaart Gezonde School basisonderwijs: Relaties & Seksualiteit Menukaart Gezonde basisonderwijs: Relaties & Seksualiteit : Plaats: Locatie: Contactpersoon: Telefoonnummer: E-mailadres: Datum invullen: Inhoud: Om op een effectieve manier invulling te geven aan gezondheidsthema

Nadere informatie

Deel 7: Project Opvoedingsondersteuning

Deel 7: Project Opvoedingsondersteuning Deel 7: Project Opvoedingsondersteuning 7.1. Organogram 7.2. Inleiding 7.3. Statistische gegevens ~ 93 ~ 7 Project opvoedingsondersteuning 7.1 Organogram project opvoedingsondersteuning Het project opvoedingsondersteuning

Nadere informatie

Antwerpen School aan de beurt

Antwerpen School aan de beurt www.besafe.be Antwerpen School aan de beurt Antwerpen - School aan de beurt 1 Antwerpen School aan de beurt FOD Binnenlandse Zaken Algemene Directie Veiligheid en Preventie Directie Lokale Integrale Veiligheid

Nadere informatie

Functiebeschrijving: Directeur audit

Functiebeschrijving: Directeur audit Functiebeschrijving: Directeur audit Functiefamilie Controle en audit functies Voor akkoord Naam leidinggevende Datum + handtekening Naam functiehouder Datum + Handtekening 1. Context van de functie 1.1.

Nadere informatie

Gemeenteraadsverkiezingen 2012. Memorandum voor de politieke partijen van Kampenhout. Gemeentelijke Raad voor OntwikkelingsSamenwerking (GROS)

Gemeenteraadsverkiezingen 2012. Memorandum voor de politieke partijen van Kampenhout. Gemeentelijke Raad voor OntwikkelingsSamenwerking (GROS) Gemeenteraadsverkiezingen 2012 Memorandum voor de politieke partijen van Kampenhout Gemeentelijke Raad voor OntwikkelingsSamenwerking (GROS) Als erkende adviesraad van het gemeentebestuur groepeert de

Nadere informatie

Leerlijn alcohol, tabak, gamen, cannabis en andere illegale drugs: de context

Leerlijn alcohol, tabak, gamen, cannabis en andere illegale drugs: de context Leerlijn alcohol, tabak, gamen, cannabis en andere illegale drugs: de context Doelstelling De leerlijn is een praktisch instrument dat het schoolteam wil ondersteunen bij het preventief werken rond alcohol,

Nadere informatie

Resultaten bevraging van de Logo s. Suggesties voor een betere lokale samenwerking

Resultaten bevraging van de Logo s. Suggesties voor een betere lokale samenwerking Inleiding Resultaten bevraging van de Logo s Ondersteuning Logo s door de provincies Ondersteuning Logo s door de lokale besturen Suggesties voor een betere lokale samenwerking Bevraging in opdracht van

Nadere informatie

Indien u vragen hebt over deze controle, kunt u contact opnemen met uw inspecteur via mi.inspect_office@mi-is.be.

Indien u vragen hebt over deze controle, kunt u contact opnemen met uw inspecteur via mi.inspect_office@mi-is.be. Aan de Voorzitter van het OCMW van Knokke-Heist Kraaiennestplein 1 bus 2 8300 Knokke-Heist Geïntegreerd inspectieverslag POD MI Inspectiedienst POD MI Aantal 2 OCMW / RMIB-SFGE / 2015 Betreft: Geïntegreerd

Nadere informatie

www.besafe.be Bergen Project Welzijn op school

www.besafe.be Bergen Project Welzijn op school www.besafe.be Bergen Project Welzijn op school Bergen Project Welzijn op school FOD Binnenlandse Zaken Algemene Directie Veiligheid en Preventie Directie Lokale Integrale Veiligheid 2014 Bergen Project

Nadere informatie

Rapportage doelstellingen 2009 Kadernota Wmo.

Rapportage doelstellingen 2009 Kadernota Wmo. Rapportage doelstellingen 2009 Kadernota Wmo. Overzicht volgens beleidsdoelen uit kadernota Wmo 2008-2012 Mee(r)doen in Dalfsen* 2009 Thema Wmo-loket Informatie geven over wonen, welzijn en zorg Wmo-loket

Nadere informatie

Arts en verantwoordelijke consultatiebureau De Wijk

Arts en verantwoordelijke consultatiebureau De Wijk Vacature Arts en verantwoordelijke consultatiebureau De Wijk Preventieve gezondheidszorg, een generalistische aanpak, aandacht voor verschillende levensdomeinen, superdiversiteit, gedeelde zorg in samenwerking

Nadere informatie