5 Elektriciteit. 5.1 Elektriciteit om je heen

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "5 Elektriciteit. 5.1 Elektriciteit om je heen"

Transcriptie

1 5 Elektriciteit 5.1 Elektriciteit om je heen 2 Overeenkomst: beide leveren elektriciteit. Verschil: stopcontact levert een hoge spanning en een batterij levert een lage spanning 3 spanningsbron volt penlight batterij 1,5 stopcontact 230 accu 12 knoopcel verschilt, paar volt 4 Lamp. 5 Stofzuiger, wasmachine, ventilatorkachel. 6 Bewegingsenergie wordt omgezet in elektrische energie. 7 Een zonnecel zet lichtenergie om in elektrische energie. 8 a Een kleine batterij kan in kleine apparaten en heeft een klein gewicht. b Een dikke batterij gaat langer mee. 9 a Eigen antwoord. b Eigen antwoord. 10 voordelen nadelen aardgas goedkoop Bij verbranding ontstaat koolstofdioxide dat bijdraagt aan het broeikaseffect steenkool goedkoop Bij verbranding ontstaat koolstofdioxide dat bijdraagt aan het broeikaseffect aardolie goedkoop Bij verbranding ontstaat koolstofdioxide dat bijdraagt aan het broeikaseffect kernenergie geen broeikasgas Het afval is radioactief 11 a Duurzame energiebronnen zijn bronnen waar men voor onbeperkte tijd over kan beschikken. Ze raken dus nooit op. Deze energiebronnen zijn minder belastend voor het milieu. Voorbeelden van duurzame energiebronnen zijn: wind, zon, water en biomassa. b Voordeel: niet / minder schadelijk voor het milieu. Nadeel: duur. 12 B, D, C, A Pulsar 1-2 havo-vwo uitwerkingen nask 2006 Wolters-Noordhoff bv 1

2 13 a Elektriciteit maken met zwarte steenkool is vervuilend ( zwart ) voor het milieu. Elektriciteit maken met vallend of snelstromend water is heel schoon ( wit ). b In Nederland zijn weinig hoogteverschillen, waardoor het water niet zo hard kan vallen/stromen. c Het vallende water valt op een schoepenrad. Dit schoepenrad gaat draaien. Aan de as van het schoepenrad zit een dynamo. 14 a Chemische energie b Deze energie wordt in een (extern) apparaat omgezet in andere energiesoorten, zoals licht, warmte, beweging, etc. 15 Je moet de plus van de ene batterij verbinden met de min van de andere. Anders werken ze elkaar tegen en gebeurt er niets. 16 De hogere spanning zorgt ervoor dat de elektronen meer energie kunnen overdragen. 17 In een kacheltje moet veel meer energie omgezet worden: daar zullen per seconde veel meer elektronen door moeten stromen V 19 Schrikdraad geeft hele kleine elektrische pulsjes af van 4000 V. Deze spanning is goed voelbaar, maar doordat de pulsjes slechts heel kort duren is het niet schadelijk. Er stromen namelijk maar weinig elektronen door de spieren heen. 20 Er wordt maar een heel kort pulsje gegeven: er stromen maar heel weinig elektronen door de koe. Er wordt dus maar weinig energie afgegeven ook al heeft elke elektron wel veel energie. 5.1 Test jezelf 1 spanningsbron volt penlight 1,5 stopcontact 230 autoaccu 12 knoopcel verschilt, paar volt 2 volt volt 4 In warmte en licht. 5 SCHOEP 6 a Eigen antwoord. b Eigen antwoord. Pulsar 1-2 havo-vwo uitwerkingen nask 2006 Wolters-Noordhoff bv 2

3 7 a Elk elektron heeft evenveel energie meegekregen en geeft deze volledig af. Het maakt niet uit of dit een bouwlamp of nachtlampje is. b De bouwlamp moet veel meer energie afgeven: daar stromen per seconde dus veel meer elektronen doorheen dan bij het nachtlampje. Pulsar 1-2 havo-vwo uitwerkingen nask 2006 Wolters-Noordhoff bv 3

4 5.2 Energiegebruik 2 Eigen antwoord. 3 De lamp zet iedere seconde 100 J energie om. 4 Als de mp3-speler in een jaar veel vaker en langer aanstaat dan de stofzuiger, zal de mp3-speler ook meer energie gebruikt hebben. 5 a Omcirkel de V rood en de 500W groen. b tijd = 5 min = 5 x 60 = 300 s Dus het energiegebruik = vermogen x tijd = 500 W x 300 s = J. c In bewegingsenergie en warmte. 6 t = 2 h = 2 x 60 x 60 = 7200 s. Dus het energiegebruik = vermogen x tijd = 2500 W x 7200 s = J. 7 Vermogen in natuurkunde is de hoeveelheid energie die per seconde wordt omgezet. In het dagelijks leven is vermogen het (totale) kapitaal dat iemand bezit J in 10 s is 3000 J in 1 s, dus 3000 W (= 3 kw) 9 P = 2500 W = 2,5 kw t = 2 h energiegebruik = vermogen x tijd = 2,5 kw x 2 h = 5 kwh Dit getal is veel kleiner en dus makkelijker te gebruiken dan 18 miljoen kwh = 1000 W x 1 h = 1000 J/s x 3600 s = J 11 Eigen antwoord. 12 a E = P t b E = 25 W x 10 s = 250 J 125 J = P x 12 s Dus P = 125 J / 12 s = 10,4 W 450 J = 175 W x t Dus t = 450 J / 175 W = 2,57 s 13 De led knippert (of het wieltje draait) x 0,13 = 0,52 15 t = 3 x 365 = 1095 h P = 25 W = 0,025 kw E = P t = 0,025 kw x 1095 h = 27,375 kwh De prijs is dan 27,375 * 0,13 = 3,56 Pulsar 1-2 havo-vwo uitwerkingen nask 2006 Wolters-Noordhoff bv 4

5 16 De vraag naar energie neemt erg toe. Er komen steeds meer volkeren met ook een hoge welvaart (China) die ook veel energie willen gebruiken (wasmachine, airco etc.). De beschikbare brandstoffen worden steeds schaarser, dus kostbaarder. 17 a Een spaarlamp geeft dezelfde hoeveelheid licht als een gewone gloeilamp, maar gebruikt veel minder elektrische energie. b Er komt naar verhouding veel minder warmte vrij. 18 a E = P t = 2 kw x 1,5 h = 3 kwh b Prijs = 3 x 0,13 = 0,39 c E = P t 3 kwh = 0,06 kw x t t = 3 kwh / 0,06 h = 50 h 19 a t = 6 x 60 x 60 = s E = P t = 60 W x s = J b E = P t = 0,060 kw x 6 h = 0,36 kwh 20 Groene stroom belast het milieu minder. 21 Het hout komt uit bomen die de koolstofdioxide uit de lucht halen. 22 Eigen antwoord. 5.2 Test jezelf 1 a De wasmachine werkt op 230 V en verbruikt dan 2500 J elektrische energie per seconde. b t = 1,5 x 60 x 60 = 5400 s E = P t = 2500 W x 5400 s = J 2 a 11 joule per seconde b 60 joule per seconde c Beide lampen branden even fel en zenden dus evenveel licht uit. Toch zet de gloeilamp per seconde in totaal meer energie om dan de spaarlamp. De gloeilamp zal dus het warmst worden. 3 a 33 joule per seconde b t = 8 x 60 x 60 = s E = P t = 33 W x s = J c P = 33 W = 0,033 kw E = P t = 0,033 kw x 8 h = 0,264 kwh d 0,264 x 0,13 = 0,03 e Ja, want op de hele lange termijn gaat het wel meetellen: 3 eurocent in 8 uur = 9 eurocent per dag = 32,85 per jaar. Pulsar 1-2 havo-vwo uitwerkingen nask 2006 Wolters-Noordhoff bv 5

6 5.3 Stroomkring 2 Alle onderdelen van de kring zijn geleidend met elkaar verbonden, waardoor de stroom van de pluspool van de batterij naar de minpool van de batterij kan stromen. 3 In het lampje is het gloeidraadje gebroken, waardoor er geen gesloten stroomkring meer is. 4 Voorbeelden van goede antwoorden zijn: lampje licht en warmte elektrische kachel warmte boormachine beweging stofzuiger beweging strijkijzer warmte koelkast warmte aan de achterkant (en lage temperatuur binnen) radio geluid 5 a Elektronen, met energie. b Voor de elektronen die hun energie kwijt zijn. Zonder afvoerdraad zou er geen gesloten stroomkring zijn en zou er geen stroom kunnen lopen. Het lampje zou dan niet kunnen branden. 6 Het frame van de fiets dient als de afvoerdraad. 7 Een schema is overzichtelijker en hangt niet af van de soort lampjes, batterij, enzovoort. 8 spanningsbron schakelaar open snoertje schakelaar dicht lampje 9 a De andere lampjes hebben een eigen stroomkring en blijven dus branden. b Nee, alle lampjes hebben een eigen stroomkring. c Middelste: alles gaat uit omdat de stroomkring verbroken wordt. Rechter: alles gaat uit omdat beide stroomkringen verbroken worden. Pulsar 1-2 havo-vwo uitwerkingen nask 2006 Wolters-Noordhoff bv 6

7 10 Bij de linkerschakeling krijgt elke lampje een eigen kring. In deze schakeling brandt iedere lamp dus op z n felst. Hier zal de batterij dus het eerste leeg zijn. 11 Roest is een isolator en laat de stroom niet door: de stroomkring is verbroken, er loopt geen stroom. De draad is zelf een geleider. 12 Voorbeelden van goede antwoorden zijn: geleider isolator ijzer plastic koper porselein aluminium aardewerk koolstof glas goud zuiver water 13 De draden zijn geleiders en moeten hier dus groen getekend worden. De schijven zijn isolatoren en moeten hier dus rood getekend worden. 14 a De schakelaar zorgt er voor dat de stroomkring wordt gesloten. b 15 Geleiders zijn: ijzeren puntenslijper, schaar. 16 Parallel Serie Pulsar 1-2 havo-vwo uitwerkingen nask 2006 Wolters-Noordhoff bv 7

8 17 a schak. 1 schak. 2 schak. 3 lampje 1 lampje 2 lampje 3 lampje 4 Open Open Open Uit Uit Uit Uit Open Open Dicht Uit Uit Uit Uit Open Dicht Open Uit Uit Uit Uit Open Dicht Dicht Uit Uit Uit Uit Dicht Open Open Uit Uit Uit Uit Dicht Open Dicht Aan Uit Aan Aan Dicht Dicht Open Aan Aan Uit Uit Dicht Dicht Dicht Aan Aan Aan Aan b weg 2 weg 1 c Lampje 1, want daar gaat alle stroom door. d De lampjes 3 en 4, want daar gaat dezelfde stroom door. e De lampjes 3 en 4, want de stroom kiest liever de makkelijkere weg door lampje a 9 V / 2 = 4,5 V b 9 V 19 a 9 V 6 V = 3 V b Vermogen van 3 watt, dus 3 joule per seconde c Totale vermogen is 3 W + 1,5 W = 4,5 W, dus iedere seconde verlaat 4,5 joule de batterij. d t = 10 x 60 = 600 s E = P t = 4,5 W x 600 s = 2700 J e t = 10 / 60 = 0,167 h P = 4,5 W = 0,0045 kw E = P t = 0,0045 kw x 0,167 h = 0,00075 kwh 20 a Beide op 3 V. b Nee, want het sterkste lampje krijgt te weinig spanning. Pulsar 1-2 havo-vwo uitwerkingen nask 2006 Wolters-Noordhoff bv 8

9 21 a wel b c Test jezelf 1 a De afvoerdraad ontbreekt, er is dus geen gesloten stroomkring. b Eigen antwoord. c 2 a b Dezelfde spanning als het lichtnet: 230 V. c Vermogen = 2 x 60 W = 120 W = 0,120 kw E = P t = 0,120 kw x 8 h = 0,96 kwh Pulsar 1-2 havo-vwo uitwerkingen nask 2006 Wolters-Noordhoff bv 9

10 3 a kleur de binnenkant rood en de buitenkant groen. b De geleider is gemaakt van koper. De isolator is gemaakt van plastic. 4 a Alleen lampje 2: de overige lampjes zitten allemaal in een andere stroomkring. b Nu gaan alle lampjes uit: er is geen enkele gesloten stroomkring meer. Pulsar 1-2 havo-vwo uitwerkingen nask 2006 Wolters-Noordhoff bv 10

11 5.4 Stroomsterkte 2 a Een computer is in staat om grote hoeveelheden gegevens snel en systematisch te verwerken. Net zoals hersenen. b Een camera kan beelden vastleggen m.b.v. een lens en een lichtgevoelige plaat. Net zoals bij een oog. c Eigen antwoord. 3 4 De hoeveelheid water die per seconde door de leiding stroomt. 5 a 1,5 ma b 60 ma 6 ampère 7 a 3 joule per seconde b P = U x I 3 W = 6 V x I dus I = 3 W / 6 V = 0,5 A 8 a 230 V b 600 J c P = U x I 600 W = 230 x I dus I = 600 W / 230 V = 2,6 A 9 a b De elektronen komen slechts één energiegebruiker tegen. c 1 A + 1 A = 2 A Pulsar 1-2 havo-vwo uitwerkingen nask 2006 Wolters-Noordhoff bv 11

12 10 a b De elektronen komen twee energieverbruikers tegen. c 1 A 11 a De lampjes P en Q zijn verschillend. De spanning is bij beide lampjes hetzelfde (want het is een parallel schakeling), maar de stroomsterkte is wel verschillend. Het vermogen van beide lampjes is dus verschillend. b 0,34 + 0,22 = 0,56 A c I 4 = 0,22 A I 5 = 0,22 A I 6 = 0,56 A 12 Bij kortsluiting kan de stroom rechtstreeks van de plus naar de min stromen, zonder dat het een apparaat, en dus weerstand, tegenkomt. De stroom heeft dus een hele makkelijke weg gevonden en wordt niet/nauwelijks afgeremd. De stroomsterkte kan dus erg groot worden. 13 In situatie B en C zal er kortsluiting ontstaan. 14 De zekeringen slaan door als er totaal meer dan 16 A stroom loopt. 15 Maximaal vermogen bij 16 A en 230 V = 16 X230 = 3680 W. Er kunnen dus maximaal 3680 / 100 = 36 lampen van 100 W worden aangesloten. 16 a totale vermogen = = 3600 W P = U x I 3600 W = 230 V x I dus I = 3600 W / 230 V = 15,7 A b 15,7 A ligt onder de 16 A. De zekering brand nog net niet door. 17 Zekering, randaarde, aardlekschakelaar. 18 gevaarlijke situatie Je raakt met je vinger een ongeïsoleerde stroomdraad aan. Je sluit drie kacheltjes aan op het stopcontact. De stroomdraad van de wasmachine verliest de isolatie. Je stopt de twee uiteinden van één stroomdraad in het stopcontact. veiligheidsvoorziening Aardlekschakelaar Zekering Randaarde en aardlekschakelaar Zekering Pulsar 1-2 havo-vwo uitwerkingen nask 2006 Wolters-Noordhoff bv 12

13 5.4 Test jezelf 1 cv-installatie elektriciteit waarom dit onderdeel vergelijkbaar is als bij de cv-installatie Kachel Spanningsbron Geeft energie aan de lading/water Buizen Stroomdraden Geleidt de lading/water Radiatoren Apparaten Hier wordt de energie afgegeven. 2 a Het vermogen is 80 watt. b P = U x I 80 W = 12 V x I dus I = 80 W / 12 V = 6,7 A c t = 10 x 60 = 600 s E = P t = 80 W x 600 s = J (of 0,013 kwh) 3 a Het bovenste lampje: krijgt alle spanning voor zichzelf alleen. b 3, twee lampjes houden de stroom het meeste tegen. c 1 en 4 d Er is maar één lampje dat de stroom moet overwinnen. Twee lampjes remmen de stroom twee keer sterker af. e Nee, de spanning per lampje blijft hetzelfde. Pulsar 1-2 havo-vwo uitwerkingen nask 2006 Wolters-Noordhoff bv 13

14 5.5 Weerstand 2 A goed B fout C fout D goed E goed F goed 3 Elektronen kunnen erg makkelijk door de koperdraad heen bewegen. 4 Voorbeelden van goede antwoorden zijn: glas porselein, plastic, hout. 5 Voorbeelden van goede antwoorden zijn: goud, zilver, koper, ijzer. 6 grootheid afkorting eenheid afkorting spanning U volt V stroomsterkte I ampère A vermogen P watt W energie E kilowattuur kwh weerstand R ohm Ω 7 a b spanning 6 V 2,5 x 6 = 15 V stroomsterkte 0,4 A 1 A weerstand 1 Ω 15Ω spanning 1 V 15 V (zie a) stroomsterkte 1 A 1 A 8 15 = 6/0,4 Ja, dat klopt! 9 weerstand = spanning / stroomsterkte 100 = spanning / 0,5 dus spanning = 0,5 x 100 = 50 V 10 a P = U x I 60 W = 230 V x I dus I = 60 W / 230 V = 0,26 A b weerstand = spanning / stroomsterkte = 230 V / 0,26 A = 882 Ω 11 a 25 Joule per seconde b P = U x I 25 W = 230 V x I dus I = 25 W / 230 V = 0,11 A c weerstand = spanning / stroomsterkte = 230 V / 0,11 A = 2116 Ω Pulsar 1-2 havo-vwo uitwerkingen nask 2006 Wolters-Noordhoff bv 14

15 12 a 10 Ω b 10 % c Plus of min 10 % dus tussen de 9 Ω en 11 Ω d weerstand = spanning / stroomsterkte 10 Ω = 6 V / I dus I = 6 V / 10 Ω = 0,6 A 13 Afwijking is 2 % dus rechts is rood. De waarde is 100 Ω, dus van links naar rechts: bruin, zwart, bruin: 14 Bij een serieschakeling zal de lamp juist aangaan in het licht en uit in het donker. 15 De invertor maakt van geen spanning wel spanning en omgekeerd. 5.5 Test jezelf 1 a De binnenkant mag niet ergens tegen aankomen want dan kun je een schok krijgen of kortsluiting of er lekt stroom weg. b De draad moet de stroom geleiden en koper is een goede geleider. c De elektronen bewegen alleen in een geleider, dus in koper. 2 P = U x I 12 W = U x 1 A dus U = 12 W / 1 A = 12 V 3 a P = U x I 120 W = 230 V x I dus I = 120 W / 230 V = 0,52 A b weerstand = spanning / stroomsterkte R = 230 V / 0,52 A = 441 Ω 4 a b parallel c parallel d Ja, de weerstand wordt tweemaal zo groot want de stroomsterkte wordt tweemaal zo klein. Pulsar 1-2 havo-vwo uitwerkingen nask 2006 Wolters-Noordhoff bv 15

16 Verdieping Spanning en sensatie 1 Dan zou de binnenstad direct zonder stroom zitten 2 a De elektriciteit wordt speciaal voor de kermis gemaakt. Hiervoor gebruiken ze extra transformatoren. b Met behulp van een viertal extra transformatoren, die aangesloten zijn op een hoogspanningsnet. 3 a Genoemde eenheden zijn: volt, ampère, kw, dagen, kwh, kilowattuur, dag b Spanning, energie, vermogen, stroomsterkte, tijd. 4 Een periode van 10 dagen wordt vergeleken met het huishouden van één dag. In tien dagen heeft een huishouden 3 x 10 = 30 kwh nodig. De kermis heeft dan kwh verbruikt. Dit komt dus overeen met / 30 = 2333 huishoudens. 5 totale vermogen = 2000 x 60 W = W = 120 kw t = 19:00 tot 23:00 = 4 h E = P x t = 120 kw x 4 h = 480 kwh 6 De zinnen die kloppen zijn: Een transformator kan een grote spanning omzetten in een lage spanning. Een adapter van je mobiele telefoon is een soort transformator. Een transformator heeft net als een elektromagneet windingen. 7 a Eigen antwoord. b Een transformator bestaat uit twee spoelen. De spoel met de meeste windingen levert de grootste spanning. c aantal windingen in de linker spoel spanning linker spoel (V) aantal windingen in de rechter spoel , , ,6 8 a De woorden staan verkeerd. Van links naar rechts zou dit moeten zijn: elektriciteitscentrale, hoogspanningskabels, verdeelstation, transformatorhuisje, woning. b De gevaarlijke situatie is de persoon die met een vlieger speelt, in de buurt van de hoogspanningskabels. 9 Op deze manier verlies je tijdens het transport minder elektrische energie. 10 Hoogspanning is erg gevaarlijk. spanning rechter spoel (V) Pulsar 1-2 havo-vwo uitwerkingen nask 2006 Wolters-Noordhoff bv 16

17 11 Eigen antwoord. 12 a Sneeuw kan elektriciteit geleiden. Wanneer de sneeuw een verbinding zou weten te maken tussen de hoogspanningskabels en de mast, dan zou dat levensgevaarlijke situaties kunnen opleveren. Tevens zou de kabel kunnen breken, door de grote hoeveelheid sneeuw die er op ligt b De kabel waarmee ze de leiding schoonmaken is gemaakt van een isolerend materiaal. 13 B Pulsar 1-2 havo-vwo uitwerkingen nask 2006 Wolters-Noordhoff bv 17

6 Elektriciteit. Pulsar 1-2 vwo/havo uitwerkingen 2012 Noordhoff Uitgevers 1. 6.1 Elektriciteit om je heen. 1 Het juiste antwoord is D: 5000 V.

6 Elektriciteit. Pulsar 1-2 vwo/havo uitwerkingen 2012 Noordhoff Uitgevers 1. 6.1 Elektriciteit om je heen. 1 Het juiste antwoord is D: 5000 V. 6 Elektriciteit 6.1 Elektriciteit om je heen 1 Het juiste antwoord is D: 5000 V. 2 Overeenkomst: beide leveren elektrische energie. Verschil: stopcontact levert een hoge (wissel)spanning en een batterij

Nadere informatie

Energie : elektriciteit : stroomkringen

Energie : elektriciteit : stroomkringen Energie : elektriciteit : stroomkringen De netspanning is uitgevallen! Pas dan merk je wat elektriciteit voor ons betekent. Geen licht, geen computer, geen playstation, het eten op het elektrisch fornuis

Nadere informatie

Theorie: Energieomzettingen (Herhaling klas 2)

Theorie: Energieomzettingen (Herhaling klas 2) les omschrijving 12 Theorie: Halfgeleiders Opgaven: halfgeleiders 13 Theorie: Energiekosten Opgaven: Energiekosten 14 Bespreken opgaven huiswerk Opgaven afmaken Opgaven afmaken 15 Practicumtoets (telt

Nadere informatie

NASK1 SAMENVATTING ELEKTRICITEIT. Wanneer loopt er stroom? Schakelingen

NASK1 SAMENVATTING ELEKTRICITEIT. Wanneer loopt er stroom? Schakelingen NASK1 SAMENVATTING ELEKTRICITEIT Wanneer loopt er stroom? Elektrische apparaten werken alleen als er een stroom door loopt. Om de stroom te laten lopen is er altijd een spanningsbron nodig. Dat kan een

Nadere informatie

Natuur- en scheikunde 1, elektriciteit, uitwerkingen. Spanning, stroomsterkte, weerstand, vermogen, energie

Natuur- en scheikunde 1, elektriciteit, uitwerkingen. Spanning, stroomsterkte, weerstand, vermogen, energie 4M versie 1 Natuur- en scheikunde 1, elektriciteit, uitwerkingen Werk netjes en nauwkeurig Geef altijd een duidelijke berekening of een verklaring Veel succes, Zan Spanning, stroomsterkte, weerstand, vermogen,

Nadere informatie

Elektrische energie en elektrisch vermogen

Elektrische energie en elektrisch vermogen Elektrische energie en elektrisch vermogen Grootheid Symbool Eenheid Lading Q C: Coulomb Spanning U V: Volt Stroomsterkte I A: Ampère Energie E J: Joule Weerstand R Ω: Ohm Spanning: noodzakelijk om lading

Nadere informatie

Naam: Klas: Repetitie natuurkunde voor havo (versie A) Getoetste stof: elektriciteit 1 t/m 5

Naam: Klas: Repetitie natuurkunde voor havo (versie A) Getoetste stof: elektriciteit 1 t/m 5 Naam: Klas: Repetitie natuurkunde voor havo (versie A) Getoetste stof: elektriciteit 1 t/m 5 OPGAVE 1 Teken hieronder het bijbehorende schakelschema. Geef ook de richting van de elektrische stroom aan.

Nadere informatie

Opgave 1 Er zijn twee soorten lading namelijk positieve en negatieve lading.

Opgave 1 Er zijn twee soorten lading namelijk positieve en negatieve lading. itwerkingen Opgave Er zijn twee soorten lading namelijk positieve en negatieve lading. Opgave 2 Een geleider kan de elektrische stroom goed geleiden. Metalen, zout water, grafiet. c. Een isolator kan de

Nadere informatie

Elektriciteit. Wat is elektriciteit

Elektriciteit. Wat is elektriciteit Elektriciteit Wat is elektriciteit Elektriciteit kun je niet zien, niet ruiken, niet proeven, maar wel voelen. Dit voelen kan echter gevaarlijk zijn dus pas hier voor op. Maar wat is het dan wel? Hiervoor

Nadere informatie

Naam: Klas: Repetitie elektriciteit klas 2 1 t/m 6 HAVO (versie A)

Naam: Klas: Repetitie elektriciteit klas 2 1 t/m 6 HAVO (versie A) Naam: Klas: Repetitie elektriciteit klas 2 1 t/m 6 HAVO (versie A) OPGAVE 1 Welke spanning leveren de combinaties van 1,5 volt-batterijen? Eerste combinatie: Tweede combinatie: OPGAVE 2 Stel dat alle lampjes

Nadere informatie

Hoofdstuk 6 Elektriciteit. CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie. http://maken.wikiwijs.nl/72547

Hoofdstuk 6 Elektriciteit. CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie. http://maken.wikiwijs.nl/72547 Auteur team NS Laatst gewijzigd Licentie Webadres 17 June 2016 CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie http://maken.wikiwijs.nl/72547 Dit lesmateriaal is gemaakt met Wikiwijsleermiddelenplein. Wikiwijsleermiddelenplein

Nadere informatie

Alles om je heen is opgebouwd uit atomen. En elk atoom is weer bestaat uit protonen, elektronen en neutronen.

Alles om je heen is opgebouwd uit atomen. En elk atoom is weer bestaat uit protonen, elektronen en neutronen. 2 ELEKTRICITEITSLEER 2.1. Inleiding Je hebt al geleerd dat elektriciteit kan worden opgewekt door allerlei energievormen om te zetten in elektrische energie. Maar hoe kan elektriciteit ontstaan? En waarom

Nadere informatie

Hfd 3 Stroomkringen. Isolator heeft geen vrije elektronen. Molecuul. Geleider heeft wel vrije elektronen. Molecuul.

Hfd 3 Stroomkringen. Isolator heeft geen vrije elektronen. Molecuul. Geleider heeft wel vrije elektronen. Molecuul. Hfd 3 Stroomkringen Enkele begrippen: Richting van de stroom: Stroom loopt van de plus naar de min pool Richting van de elektronen: De elektronen stromen van de min naar de plus. Geleiders en isolatoren

Nadere informatie

VWO 4 kernboek B hoofdstuk 8

VWO 4 kernboek B hoofdstuk 8 SAMNVATTING LKTICITIT VWO 4 kernboek B hoofdstuk 8 HOVLHID LADING Symbool Q (soms q) enheid C (Coulomb) Iedereen heeft wel eens gemerkt dat voorwerpen elektrische eigenschappen kunnen krijgen. Als je over

Nadere informatie

Elektriciteit. Hoofdstuk 2

Elektriciteit. Hoofdstuk 2 Elektriciteit Hoofdstuk 2 (het blijft spannend) Om de lamp te laten branden moet er een gesloten stroomkring zijṇ Om de lamp te laten branden moet er een gesloten stroomkring zijṇ Om de lamp te laten branden

Nadere informatie

5 Elektriciteit. 1 Stroomkringen. Nova. 1 a de metalen b isolatoren c een schakelaar

5 Elektriciteit. 1 Stroomkringen. Nova. 1 a de metalen b isolatoren c een schakelaar 5 Elektriciteit 1 Stroomkringen 1 a de metalen b isolatoren c een schakelaar 2 a Een elektrische stroom bestaat uit kleine deeltjes die door geleidende materialen bewegen. b Met een stroommeter (ampèremeter)

Nadere informatie

Elektriciteit thuis. Extra informatie Elektriciteit, Elektriciteit thuis, www.roelhendriks.eu

Elektriciteit thuis. Extra informatie Elektriciteit, Elektriciteit thuis, www.roelhendriks.eu Elektriciteit thuis Nuldraad, fasedraad In de elektriciteitskabel die je huis binnenkomt, bevinden zich twee draden: de fasedraad en de nuldraad. Zie de onderstaande figuur. De spanning tussen deze draden

Nadere informatie

Een elektrische schakeling is tot op zekere hoogte te vergelijken met een verwarmingsinstallatie.

Een elektrische schakeling is tot op zekere hoogte te vergelijken met een verwarmingsinstallatie. Inhoud Basisgrootheden... 2 Verwarmingsinstallatie... 3 Elektrische schakelingen... 4 Definities van basisgrootheden... 6 Fysische achtergrond bij deze grootheden... 6 Opgave: Geladen bollen... 7 De wet

Nadere informatie

Blad 1. Voor het simulatiespel: 100 gele kaartjes (de energiepunten) 2 A6 met lampsymbool 1 A6 met batterijsymbool. Tijd Totaal 60 minuten.

Blad 1. Voor het simulatiespel: 100 gele kaartjes (de energiepunten) 2 A6 met lampsymbool 1 A6 met batterijsymbool. Tijd Totaal 60 minuten. Les in het kort De leerlingen onderzoeken op welke manieren je twee of meer lampjes op één batterij kunt aansluiten (parallel of serie) en welk effect dat heeft op de felheid van de lampjes. Ze gaan uitproberen

Nadere informatie

VWO 4 kernboek B hoofdstuk 8

VWO 4 kernboek B hoofdstuk 8 SAMENVATTING ELEKTRICITEIT VWO 4 kernboek B hoofdstuk 8 HOEVEELHEID LADING Symbool Q (soms q) Eenheid C (Coulomb) Iedereen heeft wel eens gemerkt dat voorwerpen elektrische eigenschappen kunnen krijgen.

Nadere informatie

Elektriciteit Inhoud. Elektriciteit demonstraties

Elektriciteit Inhoud. Elektriciteit demonstraties Elektriciteit Inhoud Inleiding : Deze les Spanning: Wat is dat, hoe komt dat? Stroom(sterkte) : Wat is dat, hoe komt dat? Practicum: (I,)-diagram van een lampje en een weerstand Weerstand : Wet van Ohm

Nadere informatie

H2 les par2+4+3.notebook November 11, 2015. Elektriciteit in huis. Na de verbruiksmeter zit er een hoofdschakelaar en daarna

H2 les par2+4+3.notebook November 11, 2015. Elektriciteit in huis. Na de verbruiksmeter zit er een hoofdschakelaar en daarna Hoofdstuk 2 Elektriciteit in Huis Elektriciteit in huis Na de verbruiksmeter zit er een hoofdschakelaar en daarna wordt de huisinstallatie verdeeld in groepen met zekeringen. voor de extra veiligheid zijn

Nadere informatie

3.4.3 Plaatsing van de meters in een stroomkring

3.4.3 Plaatsing van de meters in een stroomkring 1 De stroom- of ampèremeter De ampèremeter is een meetinstrument om elektrische stroom te meten. De sterkte van een elektrische stroom wordt uitgedrukt in ampère, vandaar de naam ampèremeter. Voorstelling

Nadere informatie

3 Slim met stroom. Inleiding

3 Slim met stroom. Inleiding 3 Slim met stroom Inleiding Hierboven zie je allerlei elektrische apparaten. Voor de een heb je batterijen nodig. De ander steek je met een stekker in het stopcontact. Al deze toestellen gebruiken stroom.

Nadere informatie

Hoe kunnen we dat probleem oplossen? Door er zelf een te maken! Wij maken in dit project een bloem die reageert op het licht.

Hoe kunnen we dat probleem oplossen? Door er zelf een te maken! Wij maken in dit project een bloem die reageert op het licht. Bloemen hebben zonlicht nodig om te bloeien, sommigen gaan zelfs dicht als het donker wordt. We moeten ze ook steeds kunnen verzetten zodat ze kan geplaatst worden in de tuin, op de vensterbank, op het

Nadere informatie

Uitwerkingen VWO deel 1 H2 (t/m par. 2.5)

Uitwerkingen VWO deel 1 H2 (t/m par. 2.5) Uitwerkingen VWO deel 1 H2 (t/m par. 2.5) 2.1 Inleiding 1. a) Warmte b) Magnetische Energie c) Bewegingsenergie en Warmte d) Licht (stralingsenergie) en warmte e) Stralingsenergie 2. a) Spanning (Volt),

Nadere informatie

2 ELEKTRISCHE STROOMKRING

2 ELEKTRISCHE STROOMKRING 2 ELEKTRISCHE STROOMKRING Om elektrische stroom nuttig te gebruiken moet hij door een verbruiker vloeien. Verbruikers zijn bijvoorbeeld een gloeilampje, een motor, een deurbel. Om een gloeilampje te laten

Nadere informatie

Een elektrische schakeling is tot op zekere hoogte te vergelijken met een verwarmingsinstallatie.

Een elektrische schakeling is tot op zekere hoogte te vergelijken met een verwarmingsinstallatie. Inhoud Basisgrootheden... 2 Verwarmingsinstallatie... 3 Elektrische schakelingen... 4 Definities van basisgrootheden... 6 Fysische achtergrond bij deze grootheden... 6 Opgave: Geladen bollen... 7 De wet

Nadere informatie

Practicum Zuil van Volta

Practicum Zuil van Volta Practicum Zuil van Volta Benodigdheden Grondplaat, aluminiumfolie, stuivers (munten van vijf eurocent), filtreerpapier, zoutoplossing, voltmeter, verbindingssnoeren, schaar Voorbereidende werkzaamheden

Nadere informatie

hoofdstuk 1 Elektriciteit.

hoofdstuk 1 Elektriciteit. hoofdstuk 1 Elektriciteit. 1.1 Lading. Veel toestellen op het laboratorium werken met elektriciteit. De werking van deze toestellen berust op elektrische lading die stroomt. We kennen twee soorten lading:

Nadere informatie

Elektriciteit en stroom, wat is het? Proefjes met stroom en electriciteit

Elektriciteit en stroom, wat is het? Proefjes met stroom en electriciteit Energie 5 en 6 2 Elektriciteit en stroom, wat is het? Proefjes met stroom en electriciteit Doelen Begrippen Materialen De leerlingen: begrijpen hoe elektriciteit en stroom ontstaan, als een brandstof wordt

Nadere informatie

R Verklaar alle antwoorden zo goed mogelijk

R Verklaar alle antwoorden zo goed mogelijk PROEFWERK TECHNOLOGIE VWO MODULE 6 ELECTRICITEIT VRIJDAG 19 maart 2010 R Verklaar alle antwoorden zo goed mogelijk 2P 2P 2P Opgave 1 Tup en Joep willen allebei in bed lezen. Ze hebben allebei een fietslampje.

Nadere informatie

Elektrische energie. energie01 (1 min, 47 sec)

Elektrische energie. energie01 (1 min, 47 sec) Elektrische energie In huishoudens is elektrische energie de meest gebruikte vorm van energie. In Nederland zijn bijna alle huizen aangesloten op het netwerk van elektriciteitskabels. Achter elk stopcontact

Nadere informatie

E n e r g i e e x p e r i m e n t e n Science

E n e r g i e e x p e r i m e n t e n Science 1 2 3. 9 8 7 E n e r g i e e x p e r i m e n t e n Science N. B. De OPITEC bouwpakketten zijn gericht op het onderwijs. 1 Wat je nodig hebt: Voor de motorhouder: Voor de ventilator: 1 grote houten schijf

Nadere informatie

Elektrische stroomnetwerken

Elektrische stroomnetwerken ntroductieweek Faculteit Bewegings- en evalidatiewetenschappen 25 29 Augustus 2014 Elektrische stroomnetwerken Dr. Pieter Neyskens Monitoraat Wetenschappen pieter.neyskens@wet.kuleuven.be Assistent: Erik

Nadere informatie

Elektriciteit (deel 1)

Elektriciteit (deel 1) Elektriciteit (deel 1) 1 Spanningsbronnen 2 Batterijen in serie en parallel 3 Stroomkring 4 Spanning, stroomsterkte, watercircuit 5 Lampjes in serie en parallel 6 Elektriciteit thuis 7 Vermogen van elektrische

Nadere informatie

inkijkexemplaar Energie voor de lamp Techniek 1

inkijkexemplaar Energie voor de lamp Techniek 1 Nota s: Energie voor de lamp 1. Probleemstelling 50 2. Transport van elektriciteit in een kring 50 2.1. Wat is een elektrische stroomkring? 50 2.2. Stromen van water - stromen van elektriciteit 51 2.3.

Nadere informatie

We hangen drie metalen bollen aan een draad en we geven ze alledrie een positieve of negatieve lading. Bol 1 en 2 stoten elkaar af en bol 2 en 3 stoten elkaar af. Wat kun je nu zeggen? 1. 1 en 3 hebben

Nadere informatie

Module 4 Energie. Vraag 3 Een bron van "herwinbare" energie is: A] biomassa B] de zon C] steenkool D] aardolie E] bewegend water

Module 4 Energie. Vraag 3 Een bron van herwinbare energie is: A] biomassa B] de zon C] steenkool D] aardolie E] bewegend water Module 4 Energie Vraag 1 Wat hoort bij het indirect energieverbruik van een apparaat? Kies het BESTE antwoord A] De energie wat het apparaat nuttig verbruikt. B] De energie die het apparaat niet nuttig

Nadere informatie

Diktaat Spanning en Stroom

Diktaat Spanning en Stroom Diktaat Spanning en Stroom hoofdstuk 1 Elektriciteit. 1.1 Lading. Veel toestellen op het laboratorium werken met elektriciteit. De werking van deze toestellen berust op elektrische lading die stroomt.

Nadere informatie

OPDRACHT 1 Vul zelf de juiste fase in.

OPDRACHT 1 Vul zelf de juiste fase in. Het technologisch proces. Om een technisch probleem op te lossen gaan we altijd werken volgens een bepaalde methode. OPDRACHT 1 Vul zelf de juiste fase in. FASE 1:.. We willen zelf een voorwerp maken om

Nadere informatie

Elektriciteit. Inlage

Elektriciteit. Inlage Elektriciteit Inlage Proef 1 Batterijen - Werkblad 1 - Potlood - Verschillende batterijen Bekijk de verschillende batterijen. Maak nu je werkblad. Proef 2 Brandend lampje - 1 Lampje (nr. 14) - Hittedraad

Nadere informatie

[Samenvatting Energie]

[Samenvatting Energie] [2014] [Samenvatting Energie] [NATUURKUNDE 3 VWO HOOFDSTUK 4 WESLEY VOS 0 Paragraaf 1 Energie omzetten Energiesoorten Elektrisch energie --> stroom Warmte --> vb. de centrale verwarming Bewegingsenergie

Nadere informatie

Stroomkring XL handleiding voor leerkrachten

Stroomkring XL handleiding voor leerkrachten Stroomkring XL Inleiding Dagelijks verbruiken we elektriciteit. Maar toch is elektriciteit een heel abstract begrip. Waar komt elektriciteit vandaan? En wat gebeurt er precies wanneer we thuis de schakelaar

Nadere informatie

hoofdstuk 1 Elektriciteit.

hoofdstuk 1 Elektriciteit. spanning 2007-2008 hoofdstuk 1 Elektriciteit. 1.1 Lading. Veel toestellen op het laboratorium werken met elektriciteit. De werking van deze toestellen berust op van elektrische lading die stroomt. We kennen

Nadere informatie

6.2 Elektrische energie en vermogen; rendement

6.2 Elektrische energie en vermogen; rendement 6.2 Elektrische energie en vermogen; rendement Opgave 9 Het rendement bereken je met E nuttig en E in. E nuttig is de hoeveelheid energie die nodig is het water op te warmen. E in is de hoeveelheid energie

Nadere informatie

Impedantie V I V R R Z R

Impedantie V I V R R Z R Impedantie Impedantie (Z) betekent: wisselstroom-weerstand. De eenheid is (met als gelijkstroom-weerstand) Ohm. De weerstand geeft aan hoe goed de stroom wordt tegengehouden. We kennen de formules I R

Nadere informatie

Windmolenpark Houten. Project nask & techniek Leerjaar 2 havo/atheneum College de Heemlanden, Houten. Namen: Klas:

Windmolenpark Houten. Project nask & techniek Leerjaar 2 havo/atheneum College de Heemlanden, Houten. Namen: Klas: Namen: Klas: Windmolenpark Houten Project nask & techniek Leerjaar 2 havo/atheneum College de Heemlanden, Houten Ontwikkeld door: Geert Veenstra Gerard Visker Inhoud Probleem en hoofdopdracht Blz 3 Samenwerking

Nadere informatie

Alternatieve energiebronnen

Alternatieve energiebronnen Alternatieve energiebronnen energie01 (1 min, 5 sec) energiebronnen01 (2 min, 12 sec) Windenergie Windmolens werden vroeger gebruikt om water te pompen of koren te malen. In het jaar 650 gebruikte de mensen

Nadere informatie

Elektra. Retail Trainingen. alles over elektriciteit, strijkijzers, stofzuigers, klokken en ventilatoren

Elektra. Retail Trainingen. alles over elektriciteit, strijkijzers, stofzuigers, klokken en ventilatoren alles over elektriciteit, strijkijzers, stofzuigers, klokken en ventilatoren Onderdeel van de opleiding Verkopen in de Gemengde Branche Retail Trainingen 2 Dit vakinformatieboek is een uitgave van: Vereniging

Nadere informatie

Elektrische techniek

Elektrische techniek AOC OOST Almelo Groot Obbink 01-09-2013 . Zowel in huis als bij voertuigen heb je met elektriciteit te maken. Hoe zit een meterkast in elkaar? Hoe werkt een elektrisch ontstekingssysteem van een motor?

Nadere informatie

Een positief geladen stok wordt in de buurt gebracht van een metalen bol. Deze bol staat op een isolerende standaard, maar is via een koperdraad verbonden met de aarde. In de koperdraad loopt, 1. een stroom,

Nadere informatie

Inleiding 3hv. Opdracht 1. Statische elektriciteit. Noem drie voorbeelden van hoe je statische elektriciteit kunt opwekken.

Inleiding 3hv. Opdracht 1. Statische elektriciteit. Noem drie voorbeelden van hoe je statische elektriciteit kunt opwekken. Inleiding hv Opdracht Statische elektriciteit Noem drie voorbeelden van hoe je statische elektriciteit kunt opwekken Opdracht Serie- en parallelschakeling Leg van elke schakeling uit ) of het een serie-

Nadere informatie

Warmte. Hoofdstuk 2. Vaak zetten we Chemische energie om in Warmte

Warmte. Hoofdstuk 2. Vaak zetten we Chemische energie om in Warmte Warmte Hoofdstuk 2 Warmte is Energie Vaak zetten we Chemische energie om in Warmte Brandstoffen verbranden: Brandstof Zuurstof voldoende hoge temperatuur (ontbrandingstemperatuur) 1 Grootheid Symbool Eenheid

Nadere informatie

Tandwielen. Katrollen

Tandwielen. Katrollen Met tandwielen kun je beweging van het ene apparaat overbrengen op een ander. Er zijn veel verschillende soorten tandwielen en de meeste apparaten maken er gebruik van. Met het aantal tandwielen kun je

Nadere informatie

Stroom uit batterijen

Stroom uit batterijen 00-Spanning WHO S3-HV 24-01-2005 12:01 Pagina 5 2 Stroom uit batterijen Je hebt gezien, dat je eigen gebouwde vruchtbatterij niet veel stroom levert. Zo n batterij past ook slecht in een diskman of MP3-speler...

Nadere informatie

6.0 Elektriciteit 1 www.natuurkundecompact.nl

6.0 Elektriciteit 1 www.natuurkundecompact.nl 6.0 Elektriciteit 1 www.natuurkundecompact.nl 6.1 a Stroomkring b Geleiders en isolatoren 6.2 Chemische spanningsbron 6.3 a Schakelingen b Schakelingen (Crocodile) 6.4 a Stroom meten (Crocodile) b Schakelingen

Nadere informatie

sensor handboek vmbo-kgt deel 1b

sensor handboek vmbo-kgt deel 1b 21 12 natuur-, scheikunde en techniek voor de onderbouw 70 13 06 60 07 10 05 50 08 14 11 41 01 09 11 90 sensor handboek vmbo-kgt deel 1b 31 80 AUTEURS : FONS ALKEMADE 40 04 BORIS BERENTS FRITS KAPPERS

Nadere informatie

Elektriciteit. Elektriciteit

Elektriciteit. Elektriciteit Elektriciteit Alles wat we kunnen zien en alles wat we niet kunnen zien bestaat uit kleine deeltjes. Zo is een blok staal gemaakt van staaldeeltjes, bestaat water uit waterdeeltjes en hout uit houtdeeltjes.

Nadere informatie

Schakelingen Hoofdstuk 6

Schakelingen Hoofdstuk 6 Schakelingen Hoofdstuk 6 Een schakeling... I = 0,1 A = 100 ma U = 6 V Geen grote stroom door de lamp. Dit komt door de weerstand van die lamp. De weerstand kunnen we berekenen. Presentatie H6 1 De weerstand

Nadere informatie

Hoofdstuk 1. Elektrische weerstand

Hoofdstuk 1. Elektrische weerstand Hoofdstuk 1. Elektrische weerstand Alle materialen hebben elektrische weerstand. Soms is de weerstand laag en gaat elektrische stroom er gemakkelijk door. In andere gevallen is de weerstand hoog. Deze

Nadere informatie

Energie. Jouw werkbladen. In de klas. Ontdek zélf hoe de wereld werkt! Naam: Klas: Energie Onderbouw havo/vwo Leerlingen In de klas versie 04-2014 1

Energie. Jouw werkbladen. In de klas. Ontdek zélf hoe de wereld werkt! Naam: Klas: Energie Onderbouw havo/vwo Leerlingen In de klas versie 04-2014 1 Energie Jouw werkbladen In de klas Naam: Klas: Ontdek zélf hoe de wereld werkt! Energie Onderbouw havo/vwo Leerlingen In de klas versie 04-2014 1 Energie op aarde Energie, fossiele brandstoffen, groene

Nadere informatie

Fiche 7 (Analyse): Begrippen over elektriciteit

Fiche 7 (Analyse): Begrippen over elektriciteit Fiche 7 (Analyse): Begrippen over elektriciteit 1. Gelijkstroomkringen (DC) De verschillende elektrische grootheden bij gelijkstroom zijn: Elektrische spanning (volt) definitie: verschillend potentiaal

Nadere informatie

6.0 Elektriciteit 1 www.natuurkundecompact.nl

6.0 Elektriciteit 1 www.natuurkundecompact.nl 6.0 Elektriciteit 1 www.natuurkundecompact.nl 6.1 Stroom 6.2 Spanning 6.3 Schakelingen 6.4 Veiligheid 6.5 Energie Een netwerk van hoogspanningskabels: - Waar komen die kabels vandaan? - Waar gaan ze naar

Nadere informatie

4.2 Het instapprobleem Een roodgloeiende metaaldraad onderdompelen in water

4.2 Het instapprobleem Een roodgloeiende metaaldraad onderdompelen in water 4 Elektrische energie 4.1 Introductie Inleiding Het hoofdstuk gaat over het goed en veilig functioneren van elektrische schakelingen en over wetmatigheden die gelden voor elektrische schakelingen. Je hebt

Nadere informatie

Hoofdstuk 3. en energieomzetting

Hoofdstuk 3. en energieomzetting Hoofdstuk 3 Energie en energieomzetting branders luchttoevoer brandstoftoevoer koelwater condensator stoomturbine generator transformator regelkamer stoom water ketel branders 1 Energiesoort Omschrijving

Nadere informatie

Opgave 5 Een verwarmingselement heeft een weerstand van 14,0 Ω en is opgenomen in de schakeling van figuur 3.

Opgave 5 Een verwarmingselement heeft een weerstand van 14,0 Ω en is opgenomen in de schakeling van figuur 3. Opgave 5 Een verwarmingselement heeft een weerstand van 14,0 Ω en is opgenomen in de schakeling van figuur 3. figuur 3 De schuifweerstand is zo ingesteld dat de stroomsterkte 0,50 A is. a) Bereken het

Nadere informatie

Flipping the classroom

Flipping the classroom In dit projectje krijg je geen les, maar GEEF je zelf les. De leerkracht zal jullie natuurlijk ondersteunen. Dit zelf les noemen we: Flipping the classroom 2 Hoe gaan we te werk? 1. Je krijgt of kiest

Nadere informatie

Elektriciteit (deel 2)

Elektriciteit (deel 2) Elektriciteit (deel 2) 1 Elektrische lading 2 Eenvoudige stroomkring 3 Stroomsterkte en spanning 4 Serie- en parallelschakeling 5 Stroomsterkte en spanning meten 6 Weerstand, wet van Ohm 7 Energie en vermogen

Nadere informatie

Basis Elektriciteit R = U/I. Gelijkstroom (Direct Current) Batterij of zonnecel; de elektronen stromen allemaal in 1 richting.

Basis Elektriciteit R = U/I. Gelijkstroom (Direct Current) Batterij of zonnecel; de elektronen stromen allemaal in 1 richting. Basis Elektriciteit Gelijkstroom (Direct Current) Wisselstroom (Alternating Current) Gesloten stroomkring (Closed circuit) DC AC Batterij of zonnecel; de elektronen stromen allemaal in 1 richting. Lichtnet;

Nadere informatie

Project huisinstallatie voor de onderbouw

Project huisinstallatie voor de onderbouw Inhoudsopgave 1 Elektrische stroom.... 1 1.1 Waterstroom.... 1 1.2 Knikker stroom... 2 1.3 Geleiders en isolators.... 2 2 Elektrische schakeling... 3 2.1 Inleiding... 3 2.2 Zekering en aardlekschakelaar...

Nadere informatie

Groep 7 - Les 1 Stroom in huis

Groep 7 - Les 1 Stroom in huis Leerkrachtinformatie Groep 7 - Les Stroom in huis Lesduur: 45 minuten (zelfstandig) DOEL De leerlingen ontdekken en beschrijven de werking van een stekker en stopcontact. De leerlingen kunnen het gebruik

Nadere informatie

4.2 Het instapprobleem Een roodgloeiende metaaldraad onderdompelen in water

4.2 Het instapprobleem Een roodgloeiende metaaldraad onderdompelen in water 4 Elektrische energie 4.1 Introductie Inleiding Het hoofdstuk gaat over het goed en veilig functioneren van elektrische schakelingen en over wetmatigheden die gelden voor elektrische schakelingen. Je hebt

Nadere informatie

Repetitie magnetisme voor 3HAVO (opgavenblad met waar/niet waar vragen)

Repetitie magnetisme voor 3HAVO (opgavenblad met waar/niet waar vragen) Repetitie magnetisme voor 3HAVO (opgavenblad met waar/niet waar vragen) Ga na of de onderstaande beweringen waar of niet waar zijn (invullen op antwoordblad). 1) De krachtwerking van een magneet is bij

Nadere informatie

www.praktischtechniek.nl

www.praktischtechniek.nl D. Bekijk nu de andere zaklampen. Vul de tabel in. Werken alle zaklampen? Ja / nee Omdat: Welke zaklamp schijnt het langst? Techniekkit: Noord Nederland Domein: Energie omzetting Competentie: Ontwerpen

Nadere informatie

INLEIDING. Veel succes

INLEIDING. Veel succes INLEIDING In de eerste hoofdstukken van de cursus meettechnieken verklaren we de oorsprong van elektrische verschijnselen vanuit de bouw van de stof. Zo leer je o.a. wat elektrische stroom en spanning

Nadere informatie

Naam: Klas Practicum elektriciteit: I-U-diagram van lampje Nodig: spanningsbron, schuifweerstand (30 Ω), gloeilampje, V- en A-meter, 6 snoeren

Naam: Klas Practicum elektriciteit: I-U-diagram van lampje Nodig: spanningsbron, schuifweerstand (30 Ω), gloeilampje, V- en A-meter, 6 snoeren Naam: Klas Practicum elektriciteit: I-U-diagram van lampje Nodig: spanningsbron, schuifweerstand (30 Ω), gloeilampje, V- en A-meter, 6 snoeren Schakeling In de hiernaast afgebeelde schakeling kan de spanning

Nadere informatie

STROOMKRING. STAP 1 Lees eerst de hele tekst door en bekijk de tekeningen en het montagepaneel.

STROOMKRING. STAP 1 Lees eerst de hele tekst door en bekijk de tekeningen en het montagepaneel. 1 WAT GA JE DOEN? Je gaat met stroom werken. Jullie gaan ontdekken wat je met schakelingen en stroom kunt doen en welk effect dat heeft op een lampje. Jullie moeten zelf de draden goed monteren en aansluiten.

Nadere informatie

Om een technisch probleem op te lossen gaan we altijd werken volgens een bepaalde methode. OPDRACHT 1 Vul zelf de juiste fase in. FASE 1:..

Om een technisch probleem op te lossen gaan we altijd werken volgens een bepaalde methode. OPDRACHT 1 Vul zelf de juiste fase in. FASE 1:.. et technologisch proces. 2,7 B T S 2,9 T S Om een technisch probleem op te lossen gaan we altijd werken volgens een bepaalde methode. OPDRACT 1 Vul zelf de juiste fase in. FASE 1:.. We willen zelf een

Nadere informatie

Opgave 1. Voor de grootte van de magnetische veldsterkte in de spoel geldt: = l

Opgave 1. Voor de grootte van de magnetische veldsterkte in de spoel geldt: = l Opgave 1 Een kompasnaald staat horizontaal opgesteld en geeft de richting aan van de horizontale r component Bh van de magnetische veldsterkte van het aardmagnetische veld. Een spoel wordt r evenwijdig

Nadere informatie

1.1 Hoe branden de lampen?

1.1 Hoe branden de lampen? 1.1 Hoe branden de lampen? In deze eerste opdracht ga je aan de slag met parallel- en serieschakelingen. De auto op de tekening heeft vier lampen met elk twee contactpunten, een accu en een contactsleutel

Nadere informatie

toekomstopwielen.be 1.1 Branden en zoemen

toekomstopwielen.be 1.1 Branden en zoemen 1.1 Branden en zoemen We beginnen met een prachtige toepassing van de parallel- of serieschakeling. In het stroomschema dat je hieronder ziet, zitten een autobatterij, enkele lampen, een zoemer en schakelaars.

Nadere informatie

Voorbereiding toelatingsexamen arts/tandarts. Fysica: Elektrodynamica. 25 juli 2015 dr. Brenda Casteleyn

Voorbereiding toelatingsexamen arts/tandarts. Fysica: Elektrodynamica. 25 juli 2015 dr. Brenda Casteleyn Voorbereiding toelatingsexamen arts/tandarts Fysica: Elektrodynamica 25 juli 2015 dr. Brenda Casteleyn Met dank aan: Atheneum van Veurne (http://www.natuurdigitaal.be/geneeskunde/fysica/wiskunde/wiskunde.htm),

Nadere informatie

Woord vooraf. toekomstopwielen.be. Opdrachten. Evaluatie

Woord vooraf. toekomstopwielen.be. Opdrachten. Evaluatie Elektriciteit Woord vooraf Techniek is een prachtig huis met vele kamers. U, als leerkracht technologische opvoeding, bent uitstekend geplaatst om jongeren met een technische knobbel door dat huis te leiden.

Nadere informatie

Lessuggesties energie Ter voorbereiding van GLOW. Groep 6, 7, 8

Lessuggesties energie Ter voorbereiding van GLOW. Groep 6, 7, 8 Lessuggesties energie Ter voorbereiding van GLOW Groep 6, 7, 8 Eindhoven, 8 september 2011 In het kort In deze lesbrief vind je een aantal uitgewerkte lessen waarvan je er één of meerdere kunt uitvoeren.

Nadere informatie

Een beginners handleiding voor energie en vermogen

Een beginners handleiding voor energie en vermogen Een beginners handleiding voor energie en vermogen Waarom moet je leren over energie en vermogen. Het antwoord is omdat we allemaal energie verbruiken in ons dagelijks leven om te verwarmen, te koelen,

Nadere informatie

Werkstuk elektriciteit Mees Kleefmann Groep 7a Oktober 2010. Elektriciteit

Werkstuk elektriciteit Mees Kleefmann Groep 7a Oktober 2010. Elektriciteit Werkstuk elektriciteit Mees Kleefmann Groep 7a Oktober 2010 Elektriciteit Inhoudsopgave 1 - Wat is elektriciteit? 2 - Statische elektriciteit 3 - Stromende elektriciteit maken met een dynamo 4 - Elektriciteit

Nadere informatie

Stroomkringen. opdracht 2

Stroomkringen. opdracht 2 Stroomkringen opdracht 8 Wat ga je doen? Je gaat een aantal stroomkringen maken. HIermee kun je bijvoorbeeld een lamp laten branden of een bel laten rinkelen. Lees eerst goed de opdracht en bekijk de illustratie

Nadere informatie

Probeer je een dag in te beelden zonder stekkers en stopcontacten? Wat moeten we allemaal missen?

Probeer je een dag in te beelden zonder stekkers en stopcontacten? Wat moeten we allemaal missen? Probeer je een dag in te beelden zonder stekkers en stopcontacten? Wat moeten we allemaal missen?.......... Iedereen is het erover eens dat we eigenlijk niet meer zonder elektriciteit kunnen. Maar heb

Nadere informatie

Multifunctionele detector Metaal- en stroomdetector

Multifunctionele detector Metaal- en stroomdetector De verpakking bevat volgende stukken: Omschrijving: Multifunctionele detector Metaal- en stroomdetector 1) Kantelbare metaaldetector 6) Metalen plaat voor gelijkstroomtest 2) Batterijvak 7) Controlelampje

Nadere informatie

Elementen Thema 5 Wonen

Elementen Thema 5 Wonen Toetstermen Energiebronnen Energieopwekking en transport Elektromagnetisme Drie energiebronnen noemen voor het verwarmen van een stoomketel (elektriciteitscentrale) Twee energiebronnen noemen voor het

Nadere informatie

6.1 Afrondingsopdracht Goed en veilig werken van elektrische schakelingen

6.1 Afrondingsopdracht Goed en veilig werken van elektrische schakelingen 6. Afronding hoofdstuk 2 6.1 Afrondingsopdracht Goed en veilig werken van elektrische schakelingen Inleiding Bij de introductie van dit hoofdstuk heb je je georiënteerd op het onderwerp van dit hoofdstuk

Nadere informatie

Eindexamen natuurkunde / scheikunde 1 compex vmbo gl/tl 2010 - I

Eindexamen natuurkunde / scheikunde 1 compex vmbo gl/tl 2010 - I Meerkeuzevragen Schrijf alleen de hoofdletter van het goede antwoord op. Open vragen Geef niet méér antwoorden dan er worden gevraagd. Als er bijvoorbeeld twee redenen worden gevraagd, geef er dan twee

Nadere informatie

Uitwerkingen opgaven hoofdstuk 6. 6.1 Elektrische lading; stroom, spanning en spanningsbron

Uitwerkingen opgaven hoofdstuk 6. 6.1 Elektrische lading; stroom, spanning en spanningsbron itwerkingen opgaven hoofdstuk 6 6.1 Elektrische lading; stroom, spanning en spannings Opgave 5 a De wielen die het contact vormen tussen het vliegtuig en de grond zijn gemaakt van rubber, en rubber is

Nadere informatie

Begrippen. Broeikasgas Gas in de atmosfeer dat de warmte van de aarde vasthoudt en zo bijdraagt aan het broeikaseffect.

Begrippen. Broeikasgas Gas in de atmosfeer dat de warmte van de aarde vasthoudt en zo bijdraagt aan het broeikaseffect. LESSENSERIE ENERGIETRANSITIE Informatieblad Begrippen Biobrandstof Brandstof die gemaakt wordt van biomassa. Als planten groeien, nemen ze CO 2 uit de lucht op. Bij verbranding van de biobrandstof komt

Nadere informatie

Serie. Itotaal= I1 = I2. Utotaal=UR1 + UR2. Rtotaal = R1 + R2. Itotaal= Utotaal : Rtotaal 24 = 10 + UR2 UR2 = 24 10 = 14 V

Serie. Itotaal= I1 = I2. Utotaal=UR1 + UR2. Rtotaal = R1 + R2. Itotaal= Utotaal : Rtotaal 24 = 10 + UR2 UR2 = 24 10 = 14 V Om te onthouden Serieschakeling Parallelschakeling Itotaal= I = I2 Utotaal=U + U2 totaal = + 2 Itotaal=I + I2 Utotaal= U = U2 tot 2 enz Voor elke schakeling I totaal U totaal totaal Itotaal= I = I2 Utotaal=U

Nadere informatie