Inhoud. De bevolkingspiramide draait om. Inhoud. Het probleem is bekend. Maar de uitdagingen nemen toe! Zorgproblemen kennen, herkennen

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Inhoud. De bevolkingspiramide draait om. Inhoud. Het probleem is bekend. Maar de uitdagingen nemen toe! Zorgproblemen kennen, herkennen"

Transcriptie

1 Inhoud Zorgproblemen kennen, herkennen en uiteindelijk ook erkennen in de totale zorgketen! Jos Schols, Judith Meijers, Donja Mijnarends en Ruud Halfens Inhoud De bevolkingspiramide draait om Het probleem is bekend Maar de uitdagingen nemen toe! 1

2 Eerst Rutte 1, nu Rutte 2! Ageing in place; zoveel mogelijk thuis.. Ouderen, ook fragiele, moeten zo lang mogelijk in hun eigen leefomgeving blijven en er hun eigen leven blijven leiden.! Oost West, Thuis Best ; voorkomen of uitstellen van definitieve institutionalisatie van kwetsbare ouderen; voorwaar een uitdaging! De overheid wil af van de Nanny State ; de pamperende overheid! Veroudering Ouderen moeten zelf meer het heft in handen nemen...en voor een groot deel zelf hun zorg gaan regelen Zorgverleners moeten meer zorgen dat i.p.v. zorg overnemen Leeftijd Orgaan(functie) Ziekte Samen optrekken! Levensstijl Levensstijl Levenstijl Japanse (114) erkend als 's werelds oudste vrouw 27/02/13, 13:34 bron: AP De 114-jarige Japanse Misao Okawa is erkend als de oudste vrouw ter wereld. Okawa, die volgende week 115 hoopt te worden, nam woensdag een officieel certificaat van Guinness World Records in ontvangst. Okawa woont in een verzorgingshuis in Osaka. Ze zag op 5 maart 1898 het levenslicht. Gevraagd naar het geheim van haar zeer hoge leeftijd zei ze: 'Je moet goed op je gezondheid passen.' 2

3 Hoe gezond zijn de ouderen? Belangrijkste somatische ziekten: coronaire hartziekten, beroerte, COPD, kanker, diabetes mellitus, kanker, rheumatische klachten en visusstoornissen Wel gewonnen jaren, maar niet allemaal gezonde jaren! Langdurig lichamelijke beperkingen: jaar: > 30% jaar: ~ 75% 85 plus: ~ 95% Depressie: jarigen: 15% Dementie: jarigen: 11% RIVM en SCP Een integraal conceptueel model van kwetsbaarheid (Gobbens, Schols et al., 2010) Proactieve ouderenzorg in community betekent Tijdig opsporen van kwetsbare ouderen Anticiperen op medische en zorgproblemen Zinvolle preventieve interventies inzetten Inhoud Vaak voorkomende relevante zorgproblemen! LPZ 3

4 The Dutch solution! The Dutch National Prevalence Measurement of Care Problems - LPZ (Maastricht University) An annual independent multi-centre Measurement of Care Problems in Dutch health care organizations (hospitals, care homes and home care) PREVALENTIE & KWALITEIT VAN DE VOEDINGSZORG Prevalentie en kwaliteit van zorg Methode Jaarlijkse (LPZ); sinds 1998 Cross-sectioneel (ziekenhuizen, verpleeghuizen en thuiszorg) Meting per patiënt, met 2 zorgverleners Vragenlijst op 3 niveaus (instelling, afdeling en patiënt) Internationaal (ook Duitsland, Zwitserland, Oostenrijk, straks ook Italië, Turkije en België) N > patiënten PREVALENTIE & KWALITEIT VAN DE VOEDINGSZORG Prevalentie en kwaliteit van zorg Methode Voorbeeld Audit 2x per jaar (april/ november) Feedback SPSS, Excel, en Word tabbellen binnen 2 weken Eigen resultaten (Dasboard) en benchmark ONDERVOEDING Landelijke rapportage algemene resultaten Beslisboom Prevalentie ONDERVOEDING landelijk Screenen van ondervoeding % 40 AlgZ % ,5 29,9 WZW ,1 28,7 27,5 27,2 26,8 26,7 26,6 25,6 25,8 22,5 25,2 24, AlgZ WZW 20 20, , LPZ LPZ

5 Behandelen van ondervoeding Kwaliteitsindicatoren ondervoeding LPZ 2011 Het Dashboard Het Dashboard Beslisboom Beslisboom 5

6 Inhoud Effect van audit en feedback Effect van aandacht en verbeterprogramma s Screenen op ondervoeding % AlgZ 40 WZW LPZ 2011 Continueren jaarlijkse audit en feedback Inhoud % ,5 29,1 29,9 28,7 27,5 27,2 26,8 26,7 26,6 25,6 25,8 22,5 25,2 24,9 AlgZ WZW 20 20,7 17, LPZ

7 LPZ data ook bruikbaar voor kostenstudies Inhoud Normale voedingskosten = 319 miljoen Extra kosten ondervoeding = 279 miljoen Pp risico 800 euro Pp ondervoed 1000 euro Relatie tussen zorgproblemen LPZ LPZ Doel Onderzoeken van de rol van ondervoeding, beperkte mobiliteit, en zorgafhankelijkheid in het voorspellen van vallers bij oudere thuiszorgcliënten. Design Secundaire analyse van LPZ data Populatie Nederland (N): 2971 cliënten thuiszorg Resultaten Results Inhoud 1. Univariaat: Vallers zijn vaker ondervoed dan niet vallers 2. Multivariaat: immobiele (OR %; CI ), zorgafhankelijke (OR % CI ) en ondervoede (OR % CI ) oudere thuiszorgcliënten hebben een hogere kans om te vallen. 7

8 Verouderende spieren MaSS Maastrichtse Sarcopenie Studie Donja M. Mijnarends, Judith M.M. Meijers, Ruud J.G. Halfens, Yvette C. Luiking, Sjors Verlaan, Sovianne Ter Borg, Jos M.G.A. Schols Sarcopenie = Verlies van spiermassa en functie Hoe hoger de leeftijd, kwetsbaarheid en multimorbiditeit, hoe hoger de prevalentie Negatieve gezondheidsuitkomsten Meer zorggebruik Omkeerbaar(gedeeltelijk) From: selfdiscipline.com Conceptueel model Definitie sarcopenie Karakteristieken Hoofd uitkomstmaat Gevolgen Activiteit-level - Zittende levensstijl - Weinig gebruik van spieren Voeding - Inadequate inname - Medicatiegebruik Sarcopenie Spiermassa Spierkracht Functioneren Onafhankelijkheid Mobiliteit - Maag/darmstoornisen Valrisico KvL ADL Kwetsbaarheid Zorg kosten Stap 1 Stap 2 Stap 2 of 3 Normale Normale spiermassa: >8.50 knijpkracht: 30 kg (m) kg/m 2 (m) 20 kg (v) >5.75 kg/m 2 (v) Conceptueel model van sarcopenie gebaseerd op Cruz-Jentoft et al. (2010) Logaritme voor de opsporing van personen met sarcopenie ontwikkeld door de European Working Group of Sarcopenia in Older People (Cruz-Jentoft et al., 2010) Doel van de MaSS studie: Project overzicht MaSS Inzicht krijgen in: - De prevalentie van sarcopenie - De kenmerken van sarcopene ouderen Oct Definiëren tools Uitvoerbaarheid testen Literatuur onderzoek naar valide en betrouwbare tools Pilot study - De gezondheidsgerelateerde en economische gevolgen Studie Cross-sectionele studie Advies Advies (voedings/bewegings) interventies 8

9 Fase I Literatuur onderzoek Methode - Meetinstrumenten Doel: uitvinden welke meetinstrumenten valide en betrouwbaar zijn voor bepalen sarcopenie Oorzaken Ondervoeding Fysieke activiteit Sarcopenie Spiermassa Spierkracht Functioneren Gevolgen Mobiliteit Kwetsbaarheid Kwaliteit v. Leven Vallen Functionere Kosten Bio-elektrische impedantie Sarcopenie Spiermassa Spierkracht Functioneren Knijpkracht Ondervoeding Body Mass Index Mini Nutritional Assessment (MNA) Voedselvragenlijst Bloed afname (o.a. vit. D) Fysieke activiteit Physical Activity Scale for the Elderly (PASE) Spiermassa Bio-elektrische impedantie Spierkracht Knijpkracht (dynamometer) Fysiek functioneren Short physical performance Battery (SPPB) Mobiliteit: Loopsnelheid Kwetsbaarheid: Tilburg Frailty Indicator (fysieke component) ADL: GARS vragenlijst Kwaliteit van leven: EQ-5D-5L Valrisico: vraag val geschiedenis Kosten gezondheidszorg: zelf ontwikkelde vragenlijst Short Physical Performance Battery (SPPB): balans, loopsnelheid, zit-sta test (5x) + evaluatie vragenlijst proefpersoon en onderzoeker 12 Fase II Pilot studie Testen van de uitvoerbaarheid*van de meetinstrumenten om de prevalentie van sarcopenie, karakteristieken van sarcopene ouderen en de gevolgen te bepalen bij thuiswonende ouderen RESULTATEN: Deelnemers: Onderzoekers: Alle metingen werden gescoord als haalbaar m.b.t.: Tijdsduur huisbezoek (niet te lang, niet te kort) (n=8) Testen makkelijk uit te voeren (n=7). Sarcopene persoon (n=1) had enige moeite met zit-sta test Instructies duidelijk (n=8) Alle metingens werden gescoord als haalbaar m.b.t. werkprotocollen Methode - Populatie 1. Ouderen zonder zorg: thuiswonende ouderen zonder thuiszorg 2. Ouderen met zorg: thuiswonende ouderen met thuiszorg, ouderen in een aanleunwoning of verzorgingshuis Inclusie criteria: 65 jaar Geen ernstige vorm van: artritis, hartinfarct, ziekte van het zenuwstelsel (Parkinson, MS), dementie Niet rolstoelgebonden Geen pacemaker Methode Huisbezoek Fase 3 crossectionele hoofdstudie 1. Introductie (10 min) 2. Bloedafname (10 min) 3. Spiermassa met bio-impedance (10 min) 4. Gewicht en lengte (10 min) Ontbijt Afbeelding 1-2: Spiermassa meting 5. Vragenlisten (25 min) Picture 3: Grip strength 6. Knijpkracht (10 min) 7. SPPB: balans, loopsnelheid, zit-sta test (20 min) 8. Vragenlijsten (15 min) 9. Evaluatie (10 min) Totaal 120 min The cross-sectionele studie (MaSS Maastricht Sarcopenia Study) loopt momenteel eerste resultaten verwacht in het voorjaar van 2014 Cross-sectionele studie n = 250 Als basis voor het ontwerpen van zinvolle interventies

10 TedX EPILOOG Er is een transformatieproces in de ouderenzorg aan de gang 3 issues: 1. Adequaat inspelen op demografische ontwikkelingen; 2. Normaal als het kan (THUIS) en bijzonder als het echt moet; 3. Kostenbeheersing en kosteneffectiviteit. Rutte 2 in 1 zin! Veel kwetsbare burgers verliezen hun ZZP en moeten zelf ZZP-er worden om hun zorgproblemen op te lossen! Een ZZP-er doet aan ZZP als ZZP Hij of zij Zoekt Zorg Privé als Zelfstandige Zonder Poen Zet dat niet iedere oudere op scherp?! Ouderen zullen ongetwijfeld zelf actiever worden dan wel hiertoe empowered moeten worden. is daarbij noodzakelijk voor informeel en formeel ondersteunende topzorg! We moeten de problematiek van ouderen daartoe: verkennen kennen herkennen erkennen Om tot een zorg te komen, die echt bijdraagt aan de KvL van (fragiele) ouderen! We zijn bezig onze ouderenzorg te verbouwen en een brug te slaan naar de toekomst Die proactief is voor deze oudere 10

11 Maar ook voor deze ouderen En als de breekbaarheid toeneemt... Om de participatie goed te houden, ook als het dreigt fout te lopen En als het al bijna niet meer over houdt... TedX-statements Multidisciplinair Evidence Based Practice en Practice Based Evidenceonderzoek dat oog heeft voor het perspectief van de oudere zelf en de zorgprofessional en ook nog voor het aspect van kosteneffectiviteit, leidt uiteindelijk tot een Value Based Ouderenzorg! De beste uitvinding in het wetenschappelijk onderzoek in de ouderenzorg/ouderengeneeskunde is het fenomeen van de Academische Werkplaats! Goede ouderenzorgprofessionals kun je onderverdelen in linkshandige en rechtshandige mensen die beiden het belang van een VB-Ouderenzorg inzien. Zij die dat niet of nooit inzien, zijn onhandige mensen! Ook in het ouderenzorgonderzoek geldt dat een probleem pas echt een probleem wordt als het probleem achter het probleem gedefinieerd is! De belangrijkste ingrediënt om een topper te worden in het ouderenzorg- /ouderengeneeskundig onderzoek is de rest van het onderzoeksteam! Dank voor Uw aandacht! 11

Zorgproblemen, waaronder een slechte mondgezondheid, maken ouderen nog meer kwetsbaar, breekbaar en zieker

Zorgproblemen, waaronder een slechte mondgezondheid, maken ouderen nog meer kwetsbaar, breekbaar en zieker Zorgproblemen, waaronder een slechte mondgezondheid, maken ouderen nog meer kwetsbaar, breekbaar en zieker De huidige transformatie in de ouderenzorg zet daarom zowel de zorgvrager als de zorgaanbieder

Nadere informatie

Programma. Kwetsbaarheid Fried. 2001. (geriatrie)fysiotherapie. Geriatriefysiotherapie. Diagnosticeren van en interveniëren bij sarcopenie

Programma. Kwetsbaarheid Fried. 2001. (geriatrie)fysiotherapie. Geriatriefysiotherapie. Diagnosticeren van en interveniëren bij sarcopenie Geriatriefysiotherapie Diagnosticeren van en interveniëren bij sarcopenie Marjan Doves MPT Geriatriefysiotherapeut 24 maart 2015 Programma Sarcopenie vanuit fysiotherapeutisch perspectief (Geriatrie)fysiotherapeutische

Nadere informatie

De LPZ van historie naar toekomst

De LPZ van historie naar toekomst De LPZ van historie naar toekomst Ruud J.G.Halfens Projectleider Projectteam: Jos Schols Judith Meijers Noémi van Nie Esther Meesterberends Donja Mijnarends Jacques Neyens Armand Rondas Yufitriana Amir

Nadere informatie

Dr. Hilde Verbeek 15 april 2014. Department of Health Services Research Focusing on Chronic Care and Ageing 1

Dr. Hilde Verbeek 15 april 2014. Department of Health Services Research Focusing on Chronic Care and Ageing 1 Dr. Hilde Verbeek 15 april 2014 Department of Health Services Research Focusing on Chronic Care and Ageing 1 Doelstelling Nurses on the Move Bijdragen aan verbetering kwaliteit van zorg in verpleeg- en

Nadere informatie

Kwetsbaarheid bij ouderen: een uitdaging Risicofactoren, meetinstrumenten en samenhangende zorg

Kwetsbaarheid bij ouderen: een uitdaging Risicofactoren, meetinstrumenten en samenhangende zorg Kwetsbaarheid bij ouderen: een uitdaging Risicofactoren, meetinstrumenten en samenhangende zorg In vergrijzende samenlevingen is de zorg voor het toenemende aantal kwetsbare ouderen een grote uitdaging

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting

Nederlandse samenvatting Nederlandse samenvatting Het is een uitdaging om ouderen te identificeren die baat kunnen hebben bij een interventie gericht op de preventie van beperkingen in het dagelijks leven op het moment dat dergelijke

Nadere informatie

Er is een transformatieproces in de ouderenzorg aan de gang

Er is een transformatieproces in de ouderenzorg aan de gang Er is een transformatieproces in de ouderenzorg aan de gang 3 issues: 1. Adequaat inspelen op demografische ontwikkelingen; 2. Normaal als het kan en bijzonder als het echt moet; 3. Kostenbeheersing en

Nadere informatie

TFI en de voedingstoestand op Curaçao. Francis van Eijndhoven NASKHO congres ouderenzorg 25 februari 2012

TFI en de voedingstoestand op Curaçao. Francis van Eijndhoven NASKHO congres ouderenzorg 25 februari 2012 TFI en de voedingstoestand op Curaçao Francis van Eijndhoven NASKHO congres ouderenzorg 25 februari 2012 inhoud!! Onder-, over- en gezond gewicht: definitie bij ouderen!! MUAC als maat voor BMI!!.gewicht

Nadere informatie

Geriatrisch assessment: altijd en bij iedereen?

Geriatrisch assessment: altijd en bij iedereen? Geriatrisch assessment: altijd en bij iedereen? Bianca Buurman, RN, PhD Afdeling ouderengeneeskunde AMC Amsterdam Levensverwachting en beperkingen in functioneren Van huidige generatie: 50 % nog in leven

Nadere informatie

Webversie Afmelden nieuwsbrief

Webversie Afmelden nieuwsbrief Page 1 of 5 Webversie Afmelden nieuwsbrief Inhoud: LPZ in Roemenië? Werkbeleving in de Zorg meten EDCNS Congres Promoties Evaluatie LPZ Normen Goede Zorg Website Banner Nieuwe publicaties LPZ in Roemenië?

Nadere informatie

Frailty en ondervoeding doet (veel) vallen

Frailty en ondervoeding doet (veel) vallen www.hhzhlier.be 1 h.-hartziekenhuis vzw Frailty en ondervoeding doet (veel) vallen Ann Gryp, Hoofdverpleegkundige geriatrie Frailty Frailty heeft te maken met kwetsbaarheid. Frailty zegt iets over de ernst

Nadere informatie

Hartfalen bij verpleeghuisbewoners; waar liggen de uitdagingen?

Hartfalen bij verpleeghuisbewoners; waar liggen de uitdagingen? Hartfalen bij verpleeghuisbewoners; waar liggen de uitdagingen? Drs. Mariëlle AMJ van der Velden-Daamen Prof. Dr. Jan PH Hamers Prof. Dr. Hans Peter Brunner la Rocca Dr. Frans ES Tan Prof. Dr. Jos MGA

Nadere informatie

Webversie Afmelden nieuwsbrief

Webversie Afmelden nieuwsbrief Page 1 of 5 Webversie Afmelden nieuwsbrief Inhoud: Pilot LPZ Meting 2.0 Bezoek aan Nottingham Bezoek vanuit Nieuw-Zeeland Aan het woord: Armand Rondas LPZ Meting 12 april Pilot LPZ Meting 2.0 LPZ 2.0 nadert!

Nadere informatie

Ouderen en ondervoeding

Ouderen en ondervoeding Ouderen en ondervoeding Rens Henquet, Kaderarts ouderengeneeskunde Angela van Liempd, Huisarts/medisch directeur RCH Ellen Mathijssen, Diëtist De Wever Inleiding Casus Ondervoeding in de huisartsen praktijk,

Nadere informatie

Preventie van vallen, doen we met zijn allen

Preventie van vallen, doen we met zijn allen Preventie van vallen, doen we met zijn allen 15jarig jubileum congres LPZ 11 oktober 2012 Dr. J.C.L. Neyens Inhoud programma valpreventie Omvang van het probleem vallen Gevolgen van vallen Risicofactoren

Nadere informatie

Praktische bruikbaarheid van frailty(schalen)

Praktische bruikbaarheid van frailty(schalen) Praktische bruikbaarheid van frailty(schalen) Kwetsbaarheid? Wie is kwetsbaar (m.n. in thuissituatie)? - hoe op te sporen? - en dan? Erik van Rossum Kwetsbaarheid (I) Verstoring balans normale veroudering

Nadere informatie

Zoals jullie weten heb ik literatuuronderzoek gedaan naar 12 determinanten van ondervoeding. Vandaag wil ik graag inzoomen op sarcopenie.

Zoals jullie weten heb ik literatuuronderzoek gedaan naar 12 determinanten van ondervoeding. Vandaag wil ik graag inzoomen op sarcopenie. Dit is de hand-out van de afstudeerpresentatie van Lutine Schoemaker. Hieronder zijn de slides weergeven en per slide een korte toelichting. De presentatie is online te vinden op: https://prezi.com/zgw0xt0mk3ty/

Nadere informatie

! Thema binnen ouderzorg Betere voorspeller voor adverse outcome dan chronologische leeftijd Geen consensus / gouden standaard

! Thema binnen ouderzorg Betere voorspeller voor adverse outcome dan chronologische leeftijd Geen consensus / gouden standaard An De Meulenaere ! Thema binnen ouderzorg Betere voorspeller voor adverse outcome dan chronologische leeftijd Geen consensus / gouden standaard Verschillende definities Operationeel Conceptueel Situering

Nadere informatie

KWETSBARE OUDEREN, EEN HOLISTISCHE BENADERING

KWETSBARE OUDEREN, EEN HOLISTISCHE BENADERING KWETSBARE OUDEREN, EEN HOLISTISCHE BENADERING Robbert Gobbens, Hogeschool Rotterdam en Tranzo Tilburg University Katrien Luijkx, Tranzo Tilburg University OPBOUW WORKSHOP Ontwikkeling van kwetsbaarheid

Nadere informatie

De waarde van kosteneffectiviteitsanalyses (KEA) bij de evaluatie van disease management programma's

De waarde van kosteneffectiviteitsanalyses (KEA) bij de evaluatie van disease management programma's Levensverwachting stijgt harder dan gedacht De waarde van kosteneffectiviteitsanalyses (KEA) bij de evaluatie van disease management programma's Maureen Rutten-van Mölken, PhD Universitair Hoofddocent

Nadere informatie

Oud met functiebehoud! Marjolein E.M. den Ouden MSc. Vereniging voor Bewegingswetenschappen Nederland. 15 September 2011

Oud met functiebehoud! Marjolein E.M. den Ouden MSc. Vereniging voor Bewegingswetenschappen Nederland. 15 September 2011 Oud met functiebehoud! Marjolein E.M. den Ouden MSc Vereniging voor Bewegingswetenschappen Nederland 15 September 2011 Introductie Percentage ouderen (> 65 years) stijgt Veroudering Achteruitgang uithoudingsvermogen

Nadere informatie

Bewegen en voeding in de gehandicaptenzorg

Bewegen en voeding in de gehandicaptenzorg Inhoud workshop Bewegen en voeding in de gehandicaptenzorg Luc Bastiaanse, AVG-onderzoeker Congres Bewegen in de langdurige zorg 4 november 13 Inleiding GOUD Resultaten GOUD, epidemiologische studie: Voedingsintake

Nadere informatie

Digitale zorgpaden in de ouderenzorg. icarepathways

Digitale zorgpaden in de ouderenzorg. icarepathways Onderzoek & Trefwoorden Ouderenzorg Zorgpaden Vallen Ondervoeding Decubitus Digitale zorgpaden in de ouderenzorg icarepathways De Friese ouderenzorgorganisatie Noorderbreedte werkt sinds kort met digitale

Nadere informatie

Nieuwsbrief. Landelijke Prevalentiemeting Zorgproblemen*

Nieuwsbrief. Landelijke Prevalentiemeting Zorgproblemen* * NATIONAAL NIEUWS Voor U ligt de derde van de, met daarin diverse nieuwe ontwikkelingen. Het komend jaar worden voor de 15de keer via de de zorgproblemen in Nederland gemeten. Een dergelijk lustrum willen

Nadere informatie

DE TILBURG FRAILTY INDICATOR (TFI)

DE TILBURG FRAILTY INDICATOR (TFI) DE TILBURG FRAILTY INDICATOR (TFI) Presentatie d.d. 23 oktober 2012 Robbert Gobbens, Hogeschool Rotterdam en Tranzo Tilburg University OPBOUW PRESENTATIE Ontwikkeling van kwetsbaarheid Definities van kwetsbaarheid

Nadere informatie

KWETSBAARHEID VAN OUDEREN

KWETSBAARHEID VAN OUDEREN KWETSBAARHEID VAN OUDEREN MET HARTFALEN 20 november 2015 Robbert Gobbens Inholland, Zonnehuisgroep Amstelland INLEIDING Persbericht Den Haag, 4 februari 2011 Kwart van de 65-plussers kwetsbaar - Ruim een

Nadere informatie

Wat ga ik vertellen: Nefro-geriatrie in de praktijk. Waarom? Uitvoering nefro-geriatrisch zorgpad. Bloedprikken en urine inleveren en ontbijten.

Wat ga ik vertellen: Nefro-geriatrie in de praktijk. Waarom? Uitvoering nefro-geriatrisch zorgpad. Bloedprikken en urine inleveren en ontbijten. Nefro-geriatrie in de praktijk Belinda Posadinu-Torenstra (Pre)dialyse verpleegkundige Waarom? Toename oudere patiënt in de pre dialyse. Is deze patiënt wel gebaat met behandeling? Leeftijd blijkt slecht

Nadere informatie

Hotelschool The Hague Brusselselaan 2 Den Haag. Vrijdag 20 November 2015 10:00 17:00

Hotelschool The Hague Brusselselaan 2 Den Haag. Vrijdag 20 November 2015 10:00 17:00 Vrijdag 20 November 2015 10:00 17:00 Hotelschool The Hague Brusselselaan 2 Den Haag Wanneer Vrijdag 20 November 2015 10:00 17:00 Waar Hotelschool The Hague Brusselselaan 2 Den Haag Kosten Per persoon:

Nadere informatie

Webversie Afmelden nieuwsbrief

Webversie Afmelden nieuwsbrief Wolters Saskia (HSR) From: Landelijke Prevalentiemeting Zorgproblemen (LPZ) on behalf of Landelijke Prevalentiemeting Zorgproblemen (LPZ)

Nadere informatie

Voorkomen en beheersen van ondervoeding: Nuttig en haalbaar?

Voorkomen en beheersen van ondervoeding: Nuttig en haalbaar? Voorkomen en beheersen van ondervoeding: Nuttig en haalbaar? oprof. Dr. T. Defloor oprof. Dr. M. Grypdonck odr. K. Vanderwee olic. I. Bocquaert olic. M. Lardennois olic. B. Folens Opbouw Inleiding Definiëring

Nadere informatie

Meten is weten. ook. bij collum care

Meten is weten. ook. bij collum care Meten is weten ook bij collum care Presentatie door Leny Blonk nurse practitioner orthopedie Alysis zorggroep 1 Meten een dagelijkse bezigheid Leveren van maatwerk 2 Meten een dagelijkse bezigheid Om ons

Nadere informatie

FRAILTY : INTEGRAAL DEFINIËREN EN METEN

FRAILTY : INTEGRAAL DEFINIËREN EN METEN FRAILTY : INTEGRAAL DEFINIËREN EN METEN 25 Februari 2012 Robbert Gobbens Katrien Luijkx, Marcel van Assen, Ria Wijnen-Sponselee, Jos schols OPBOUW PRESENTATIE Het definiëren van kwetsbaarheid Het meten

Nadere informatie

Malnutritie. Screening en Behandeling. Bart Geurden, RN, PhD

Malnutritie. Screening en Behandeling. Bart Geurden, RN, PhD Malnutritie Screening en Behandeling Bart Geurden, RN, PhD INHOUD 1. Inleiding en probleemstelling 2. Definitie van malnutritie 3. Komt dit vaak voor: prevalentie 4. Wat zijn oorzaken en gevolgen van malnutritie

Nadere informatie

Webversie Afmelden nieuwsbrief

Webversie Afmelden nieuwsbrief Page 1 of 5 Webversie Afmelden nieuwsbrief Inhoud: Meting april 2016 Vernieuwde website Eindrapport 2015 Aan het woord: Anouk Roberts en Martijn Tijburg van Flycatcher Meting april 2016 Op dinsdag 12 april

Nadere informatie

De toekomst van de zorg in een vergrijzende samenleving

De toekomst van de zorg in een vergrijzende samenleving De toekomst van de zorg in een vergrijzende samenleving Nieuwe visie op zorg noodzakelijk! Stijgende vraag naar zorg Kostengroei Grote vraag naar zorgpersoneel Verwachtingen burgers Meer eigen regie in

Nadere informatie

Terug in het heden: een nuchtere blik op de zin en onzin van meten in de zorg. Sandra Beurskens

Terug in het heden: een nuchtere blik op de zin en onzin van meten in de zorg. Sandra Beurskens Terug in het heden: een nuchtere blik op de zin en onzin van meten in de zorg Sandra Beurskens Patient/client centred SDM (RVZ, 2013) Evidence Based Practice Context Multi/inter-disciplinair Doelgerichte

Nadere informatie

Helpt het hulpmiddel?

Helpt het hulpmiddel? Helpt het hulpmiddel? Het belang van meten Zuyd, Lectoraat Autonomie en Participatie Faculteit Gezondheidszorg Dr. Ruth Dalemans, Prof. Sandra Beurskens 08-10-13 Doelstellingen van deze presentatie Inzicht

Nadere informatie

Valproblematiek in de eerste en tweede lijn. Dr Marielle Emmelot-Vonk Klinisch geriater Geriatrie UMC Utrecht m.h.emmelotvonk@umcutrecht.

Valproblematiek in de eerste en tweede lijn. Dr Marielle Emmelot-Vonk Klinisch geriater Geriatrie UMC Utrecht m.h.emmelotvonk@umcutrecht. Valproblematiek in de eerste en tweede lijn Dr Marielle Emmelot-Vonk Klinisch geriater Geriatrie UMC Utrecht m.h.emmelotvonk@umcutrecht.nl Het komt vaak voor Het heeft belangrijke gevolgen Balans en veroudering

Nadere informatie

Vroege herkenning en behandeling van ondervoeding in Nederlandse Verpleegen Verzorgingshuizen ACHTERGRONDINFORMATIE

Vroege herkenning en behandeling van ondervoeding in Nederlandse Verpleegen Verzorgingshuizen ACHTERGRONDINFORMATIE Vroege herkenning en behandeling van ondervoeding in Nederlandse Verpleegen Verzorgingshuizen ACHTERGRONDINFORMATIE December 2008 INLEIDING Uit de LPZ meting van 2007 blijkt dat in verpleeg- en verzorgingshuizen

Nadere informatie

Tabel 6. Overzicht van gevalideerde (screenings)instrumenten voor (risico op) ondervoeding

Tabel 6. Overzicht van gevalideerde (screenings)instrumenten voor (risico op) ondervoeding Tabel 6. Overzicht van gevalideerde (screenings)instrumenten voor (risico op) ondervoeding Screeningsinstrument + ontwikkelaar Onderdelen Setting waarin gevalideerd Validiteit Benodigde tijd Subjective

Nadere informatie

KWETSBARE OUDEREN IN HET ZIEKENHUIS HOE VOORKOMEN WE COMPLICATIES?

KWETSBARE OUDEREN IN HET ZIEKENHUIS HOE VOORKOMEN WE COMPLICATIES? KWETSBARE OUDEREN IN HET ZIEKENHUIS HOE VOORKOMEN WE COMPLICATIES? E. Meulen, klinisch geriater Inhoud van dit praatje Casus Wat maakt de oudere patiënt kwetsbaar? Het inschatten van kwetsbaarheid Terug

Nadere informatie

Beperkingen bij het uitvoeren van ADL: een multifactoriële benadering

Beperkingen bij het uitvoeren van ADL: een multifactoriële benadering Beperkingen bij het uitvoeren van ADL: een multifactoriële benadering dr. Marjolein den Ouden Docent/onderzoeker Saxion Lectoraat AGZ: ouderenzorg en palliatieve zorg m.e.m.denouden@saxion.nl Opbouw presentatie

Nadere informatie

Onvrijwillige zorg in de thuissituatie

Onvrijwillige zorg in de thuissituatie Onvrijwillige zorg in de thuissituatie Jan Hamers 1 Voorbeelden lopende projecten 24-uurs verpleeghuiszorg voor mensen met dementie op de zorgboerderij Nurses on the move Bewegen gerelateerd aan dagelijkse

Nadere informatie

NPA Congres, 4 februari 2016: De patiënt aan het roer?

NPA Congres, 4 februari 2016: De patiënt aan het roer? NPA Congres, 4 februari 2016: De patiënt aan het roer? Gezonde Zorg, Gezonde Regio Gelf Jan Wieringa: Voorzitter proeftuin Gezonde Zorg, Gezonde Regio Bestuurder Rijncoepel www.gzgr.nl Agenda Inleiding

Nadere informatie

LANDELIJKE PREVALENTIEMETING ZORGPROBLEMEN

LANDELIJKE PREVALENTIEMETING ZORGPROBLEMEN 5 Ondervoeding 5.1 Inleiding Ondervoeding blijft een belangrijk zorgprobleem in de Nederlandse gezondheidszorg. Gevolgen van ondervoeding zijn daling van de weerstand, verhoogde kans op ziekteproblemen,

Nadere informatie

Gezond ouder met een verstandelijke beperking: specialistische zorg voor hoog-risicogroepen

Gezond ouder met een verstandelijke beperking: specialistische zorg voor hoog-risicogroepen Gezond ouder met een verstandelijke beperking: specialistische zorg voor hoog-risicogroepen Prof Dr Heleen Evenhuis Geneeskunde voor verstandelijk gehandicapten Afd Huisartsgeneeskunde Erasmus MC Rotterdam

Nadere informatie

De NVD heet je van harte welkom bij deze sessie!

De NVD heet je van harte welkom bij deze sessie! De NVD heet je van harte welkom bij deze sessie! Angela Fleming en Yvonne Verhulst, Ter Gooi Diëtistendagen 2016 4 De meerwaarde van de diëtist bij de behandeling van de klinische COPD patiënt. Angela

Nadere informatie

Externe validering van een chronic obstructive pulmonary disease (COPD) diagnostische vragenlijst

Externe validering van een chronic obstructive pulmonary disease (COPD) diagnostische vragenlijst Externe validering van een chronic obstructive pulmonary disease (COPD) diagnostische vragenlijst Daniel Kotz Maastricht University Department of General Practice School for Public Health and Primary Care

Nadere informatie

Wat is het doel van voedingsscreening? Voedingsscreening:

Wat is het doel van voedingsscreening? Voedingsscreening: Proces Voedingszorg Screening Behandeling Monitoring SNAQ / MUST / PG-SGA SF Risico op ondervoeding Behoefte Inname Plan Monitoring Evaluatie + Aanpassing Patiënten Nutritional assessment triage Van screening

Nadere informatie

Handhygiëne in Nederlandse ziekenhuizen

Handhygiëne in Nederlandse ziekenhuizen Handhygiëne in Nederlandse ziekenhuizen Elise van Beeck Maatschappelijke Gezondheidszorg & Medische Microbiologie en Infectieziekten Erasmus MC Rotterdam Overzicht presentatie Introductie: waar is het

Nadere informatie

Regionale VTV 2011. Ziekten in de toekomst. Regionale Volksgezondheid Toekomst Verkenning 2011 Hart voor Brabant Deelrapport Ziekten in de toekomst

Regionale VTV 2011. Ziekten in de toekomst. Regionale Volksgezondheid Toekomst Verkenning 2011 Hart voor Brabant Deelrapport Ziekten in de toekomst Regionale VTV 2011 Ziekten in de toekomst Regionale Volksgezondheid Toekomst Verkenning 2011 Hart voor Brabant Deelrapport Ziekten in de toekomst Auteurs: Dr. M.A.M. Jacobs-van der Bruggen, GGD Hart voor

Nadere informatie

Kwetsbare ouderen. Wat kunt u er zelf aan doen?

Kwetsbare ouderen. Wat kunt u er zelf aan doen? Kwetsbare ouderen. Wat kunt u er zelf aan doen? Hoeveel procent van Nederland is ouder dan 65 jaar? A 11 % B 5 % C 42% Hoeveel wonen er zelfstandig A. 50% van de 70 jaar en ouder B. 83 % van de 70 jaar

Nadere informatie

Introductie. Introductie 3-10-2011. Kwetsbare ouderen kunnen langer zelfstandig thuis blijven wonen als op tijd ondersteuning geboden kan worden

Introductie. Introductie 3-10-2011. Kwetsbare ouderen kunnen langer zelfstandig thuis blijven wonen als op tijd ondersteuning geboden kan worden Introductie Leefstijlmonitoring als onderdeel van zorgverlening door een thuiszorgorganisatie: resultaten van een grootschalig implementatietraject Kwetsbare ouderen kunnen langer zelfstandig thuis blijven

Nadere informatie

Regionale VTV 2011. Levensverwachting en sterftecijfers. Referent: Drs. M.J.J.C. Poos, R.I.V.M.

Regionale VTV 2011. Levensverwachting en sterftecijfers. Referent: Drs. M.J.J.C. Poos, R.I.V.M. Regionale VTV 2011 Levensverwachting en sterftecijfers Regionale Volksgezondheid Toekomst Verkenning 2011 Hart voor Brabant Deelrapport Levensverwachting en sterftecijfers Auteurs: Dr. M.A.M. Jacobs-van

Nadere informatie

MAPPING STUDIE. Anne van den Brink. Specialist Ouderengeneeskunde, Junior Onderzoeker

MAPPING STUDIE. Anne van den Brink. Specialist Ouderengeneeskunde, Junior Onderzoeker MAPPING STUDIE Anne van den Brink Specialist Ouderengeneeskunde, Junior Onderzoeker UKON symposium 7 april 2016 A study on the characteristics, care needs and quality of life of patients with both Mental

Nadere informatie

Factsheet Indicatie zorgvraag Amsterdam 2030 Prognoses van functioneren en chronische aandoeningen 1

Factsheet Indicatie zorgvraag Amsterdam 2030 Prognoses van functioneren en chronische aandoeningen 1 Factsheet Indicatie zorgvraag Amsterdam 2030 Prognoses van functioneren en chronische aandoeningen 1 Inleiding Hoe functioneren mensen en welke chronische aandoeningen hebben ze? Wat willen ze? Wat kunnen

Nadere informatie

Inzet van games in de praktijk van het verpleeghuis. Hogeschool Zuyd, juni 2012

Inzet van games in de praktijk van het verpleeghuis. Hogeschool Zuyd, juni 2012 Inzet van games in de praktijk van het verpleeghuis Hogeschool Zuyd, juni 2012 1 SilverFit maakt systemen voor virtuele revalidatie SilverFit maakt een systemen voor virtuele fysiotherapie en ouderenfitness

Nadere informatie

Lineaire stijging van 6 uur levensverwachting per dag in het Westen

Lineaire stijging van 6 uur levensverwachting per dag in het Westen GEZOND OUDER WORDEN Lowie Van Doninck Academie voor Gezondheidszorg AVANS Hogescholen Zaterdag 22 september Groenplus! Evolutie levensverwachting In 2006 was de levensverwachting bij geboorte 77,2 jaar

Nadere informatie

Samenvatting Beloop van beperkingen in activiteiten bij oudere patiënten met artrose van heup of knie

Samenvatting Beloop van beperkingen in activiteiten bij oudere patiënten met artrose van heup of knie Beloop van beperkingen in activiteiten bij oudere patiënten met artrose van heup of knie Zoals beschreven in hoofdstuk 1, is artrose een chronische ziekte die vaak voorkomt bij ouderen en in het bijzonder

Nadere informatie

Gezondheidsvaardigheden van chronische zieken belangrijk voor zelfmanagement Monique Heijmans, Geeke Waverijn

Gezondheidsvaardigheden van chronische zieken belangrijk voor zelfmanagement Monique Heijmans, Geeke Waverijn Dit factsheet is een uitgave van het NIVEL. De gegevens mogen met bronvermelding (Gezondheidsvaardigheden van chronische zieken belangrijk voor zelfmanagement, M. Heijmans, NIVEL, juni 2014) worden gebruikt.

Nadere informatie

11/6/2006. Oorzaken. Screening in de Geriatrie. Ondervoeding is frequent. Dienst BMI Albumine <3.5 g% Prof Dr M.Vandewoude G 15-40 16-60

11/6/2006. Oorzaken. Screening in de Geriatrie. Ondervoeding is frequent. Dienst BMI Albumine <3.5 g% Prof Dr M.Vandewoude G 15-40 16-60 11/6/006 Screening in de Geriatrie Prof Dr M.Vandewoude Universitair Centrum Geriatrie Ondervoeding is frequent Dienst BMI Albumine

Nadere informatie

Landelijke Prevalentiemeting Zorgproblemen Rapportage resultaten 2014

Landelijke Prevalentiemeting Zorgproblemen Rapportage resultaten 2014 CAPHRI School for Public Health and Primary Care Landelijke Prevalentiemeting Zorgproblemen Rapportage resultaten 2014 R.J.G. Halfens, J.M.M. Meijers, E. Meesterberends, J.C.L. Neyens, A.A.L.M. Rondas,

Nadere informatie

Geriatriefysiotherapie: Frailty:

Geriatriefysiotherapie: Frailty: Geriatriefysiotherapie: Frailty: Risicofactoren voor Frailty: Vrouwelijk geslacht Hoge leeftijd Lage opleiding Het aantal chronische ziekten Lage BMI < 23 Hoge BMI >30 MMSE

Nadere informatie

Zorgverband systeem. Overzicht

Zorgverband systeem. Overzicht Zorgverband systeem In dit document wordt het Zorgverband systeem op functioneel niveau beschreven. Het beschrijft de mogelijkheden van het systeem; het is geen handleiding. Begrippen CIZ: Het CIZ (Centrum

Nadere informatie

Op weg naar de module ouderenzorg

Op weg naar de module ouderenzorg Op weg naar de module ouderenzorg Geïntegreerde zorg voor ouderen met multiproblematiek Stichting Gezondheidscentra Eindhoven Robert Vening Katinka Mijnheer 12 oktober Inhoud presentatie 1. Introductie

Nadere informatie

15 jaar LPZ 11-10-12 Implementatie van goede zorg door meten zorgprestaties

15 jaar LPZ 11-10-12 Implementatie van goede zorg door meten zorgprestaties 15 jaar LPZ 11-10-12 Implementatie van goede zorg door meten zorgprestaties Prof Trudy van der Weijden, programmaleider School CAPHRI, Universiteit Maastricht Implementatie van richtlijnen in de geneeskunde

Nadere informatie

SAMENVATTING. Samenvatting

SAMENVATTING. Samenvatting SAMENVATTING. 167 Met de komst van verpleegkundigen gespecialiseerd in palliatieve zorg, die naast de huisarts en verpleegkundigen van de thuiszorg, thuiswonende patiënten bezoeken om te zorgen dat patiënten

Nadere informatie

Voeding bij kanker. Rolverdeling diëtist, patiënt en verpleegkundige. Multidisciplinaire Zorg: Samen Werken. Liesbeth Haverkort MSc - 10 januari 2014

Voeding bij kanker. Rolverdeling diëtist, patiënt en verpleegkundige. Multidisciplinaire Zorg: Samen Werken. Liesbeth Haverkort MSc - 10 januari 2014 Voeding bij kanker Rolverdeling diëtist, patiënt en verpleegkundige Multidisciplinaire Zorg: Samen Werken Liesbeth Haverkort MSc - 10 januari 2014 Rolverdeling en interactie patiënt - diëtist - verpleegkundige

Nadere informatie

Het zorgberoep van de toekomst verdiepingssessie

Het zorgberoep van de toekomst verdiepingssessie Het zorgberoep van de toekomst verdiepingssessie Saskia Schalkwijk, SIGRA en Zorginstituut NL Corine Latour, Hogeschool van Amsterdam Klaus Boonstra, College Zorg Opleidingen Innovatie zorgberoepen en

Nadere informatie

DE OUDERE BESTAAT NIET!!

DE OUDERE BESTAAT NIET!! DE OUDERE BESTAAT NIET!! Barend van Dijk Divisie Zorg en Gezondheid 27 maart 2013 1 http://www.youtube.com/watch?feature=endscreen&v=wuptqo31kiq&nr=1 1950 2011 2050 Komende 20 jaar wordt Nederlandse bevolking

Nadere informatie

Landelijke Prevalentiemeting Zorgproblemen Rapportage resultaten 2013

Landelijke Prevalentiemeting Zorgproblemen Rapportage resultaten 2013 CAPHRI School for Public Health and Primary Care Landelijke Prevalentiemeting Zorgproblemen Rapportage resultaten 2013 R.J.G. Halfens, N.C. van Nie, J.M.M. Meijers, E. Meesterberends, J.C.L. Neyens, A.A.L.M.

Nadere informatie

Gezond ouder met een verstandelijke beperking: veranderde visie na het GOUD-onderzoek

Gezond ouder met een verstandelijke beperking: veranderde visie na het GOUD-onderzoek Gezond ouder met een verstandelijke beperking: veranderde visie na het GOUD-onderzoek Prof Dr Heleen Evenhuis Geneeskunde voor verstandelijk gehandicapten Afd Huisartsgeneeskunde Erasmus MC Rotterdam Inleiding

Nadere informatie

Scholing - screening 2

Scholing - screening 2 Scholing - screening 2 Wat is het initiatief Langgezond.nl in? Hoe worden de ouderen ingedeeld in drie verschillende groepen dmv de eerste screening? Doorloop van de tweede screening. Tweede screening

Nadere informatie

Invloed van aannames in modellen van kosteneffectiviteit onderzoek

Invloed van aannames in modellen van kosteneffectiviteit onderzoek Invloed van aannames in modellen van kosteneffectiviteit onderzoek Paul van Gils Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) Centrum Voeding, Preventie en Zorg Afdeling Kwaliteit van Zorg en Gezondheidseconomie

Nadere informatie

Better in, better out, goede voeding voor en na een operatie bij ouderen. zaterdag 15 maart 2014, Marion Theuws

Better in, better out, goede voeding voor en na een operatie bij ouderen. zaterdag 15 maart 2014, Marion Theuws Better in, better out, goede voeding voor en na een operatie bij ouderen zaterdag 15 maart 2014, Marion Theuws Wie werkt er samen met een diëtist? Wie houdt rekening met voeding bij de behandeling? Slaat

Nadere informatie

3 FASEN MODEL. Inhoud: - Introductie - Fase 1 - Fase 2 - Fase 3 - Verbeteren Zelfmanagement

3 FASEN MODEL. Inhoud: - Introductie - Fase 1 - Fase 2 - Fase 3 - Verbeteren Zelfmanagement 3 FASEN MODEL Inhoud: - Introductie - Fase 1 - Fase 2 - Fase 3 - Verbeteren Zelfmanagement INTRODUCTIE Het aanmoedigen van chronisch zieke patiënten door zorgverleners in het nemen van dagelijkse beslissingen,

Nadere informatie

10 jaar CARVASZ: Wat brengt de toekomst? Dr Jita Hoogerduijn Lectoraat Verpleegkundige en Paramedische Zorg voor Mensen met Chronische Aandoeningen

10 jaar CARVASZ: Wat brengt de toekomst? Dr Jita Hoogerduijn Lectoraat Verpleegkundige en Paramedische Zorg voor Mensen met Chronische Aandoeningen 10 jaar CARVASZ: Wat brengt de toekomst? Dr Jita Hoogerduijn Lectoraat Verpleegkundige en Paramedische Zorg voor Mensen met Chronische Aandoeningen Trends (VWS, 2011) Demografische verandering: steeds

Nadere informatie

Rapportage resultaten Landelijke Prevalentiemeting Zorgproblemen

Rapportage resultaten Landelijke Prevalentiemeting Zorgproblemen Rapportage resultaten Landelijke Prevalentiemeting Zorgproblemen 2012 Uitvoering Universiteit Maastricht CAPHRI School for Public Health and Primary Care, Department of Health Services Research Focusing

Nadere informatie

Optimaliseren chemotherapie probleem signalering en interventies

Optimaliseren chemotherapie probleem signalering en interventies Natascha Schrama 18 mei 2006 Jaarbeurs Utrecht Optimaliseren chemotherapie probleem signalering en interventies Natascha Schrama Verpleegkundig specialist oncologie ziekenhuis Bernhoven Oss/Veghel Inhoud

Nadere informatie

VERPLEEGKUNDIGE ZORG. 3.2 Ondervoeding

VERPLEEGKUNDIGE ZORG. 3.2 Ondervoeding 3.2 Ondervoeding Het probleem van ziektegerelateerde ondervoeding in ziekenhuizen is al jaren bekend. De prevalentie is hoog (20-40 procent bij volwassenen en kinderen) en zonder systematische screening

Nadere informatie

opgesteld die in de volgende hoofdstukken worden beantwoord.

opgesteld die in de volgende hoofdstukken worden beantwoord. SAMENVATTING Introductie In dit proefschrift wordt volhoudtijd van mantelzorgers geïntroduceerd als een nieuw concept in de zorg voor mensen met dementie. De introductie in Hoofdstuk 1 wordt gestart met

Nadere informatie

23-1-2014. Classificeren en meten. Overzicht van de officiële definities van de meter sinds 1795. Raymond Ostelo, PhD. Klinimetrie

23-1-2014. Classificeren en meten. Overzicht van de officiële definities van de meter sinds 1795. Raymond Ostelo, PhD. Klinimetrie Raymond Ostelo, PhD Professor of Evidence-Based Physiotherapy Dept. Health Sciences EMGO+ Institute for Health and Care Research VU University Amsterdam, the Netherlands r.ostelo@vumc.nl 1 Classificeren

Nadere informatie

Brondocument CGS project Opleiden in de ouderenzorg. Alle aios. Expert in ouderenzorg. Enkeling. Minimale basiskennis over ouderenzorg

Brondocument CGS project Opleiden in de ouderenzorg. Alle aios. Expert in ouderenzorg. Enkeling. Minimale basiskennis over ouderenzorg Brondocument CGS project Opleiden in de ouderenzorg Opbouw kennis, vaardigheden en attitude Het CGS project heeft zich het volgende doel gesteld: aandacht voor ouderenzorg in alle medische vervolgopleidingen.

Nadere informatie

De waarde van zorgboerderijen/ zorgmaneges voor de gezondheid van deelnemers. Simone de Bruin 24 november 2012

De waarde van zorgboerderijen/ zorgmaneges voor de gezondheid van deelnemers. Simone de Bruin 24 november 2012 De waarde van zorgboerderijen/ zorgmaneges voor de gezondheid van deelnemers Simone de Bruin 24 november 2012 1 24 november 2012 Inhoud 1. Zorgboerderijen in Nederland 2. Kenmerken van dagopvang/dagbesteding

Nadere informatie

Healthy Ageing: van wenselijkheid naar werkelijkheid

Healthy Ageing: van wenselijkheid naar werkelijkheid Healthy Ageing: van wenselijkheid naar werkelijkheid Symposium Centre of Expertise Healthy Ageing 13 november 2014, Hanzehogeschool Groningen - Henk Nies, Raad van Bestuur Vilans Vrije Universiteit, Zonnehuis

Nadere informatie

De effectiviteit van case management bij ouderen met dementiesymptomen

De effectiviteit van case management bij ouderen met dementiesymptomen De effectiviteit van case management bij ouderen met dementiesymptomen en hun mantelzorgers Dit proefschrift gaat over de effectiviteit van case management gegeven door wijkverpleegkundigen aan thuiswonende

Nadere informatie

Klassiek ziektemodel vs. geriatrische presentatie

Klassiek ziektemodel vs. geriatrische presentatie Klassiek ziektemodel vs. geriatrische presentatie Klassiek Symptomen 1:1 Ziekte Klassiek Geriatrische ziekte uiting Waarom? Ziektebeloop: Patiënten met bv. kanker, hartfalen, dementie. Lorenz KA Ann Int

Nadere informatie

Gezondheid en arbeidsparticipatie: determinanten, gevolgen en bouwstenen voor reïntegratie

Gezondheid en arbeidsparticipatie: determinanten, gevolgen en bouwstenen voor reïntegratie Gezondheid en arbeidsparticipatie: determinanten, gevolgen en bouwstenen voor reïntegratie Prof Dr Lex Burdorf Afdeling Maatschappelijke Gezondheidszorg Erasmus MC, Rotterdam Gezondheid van uitkeringsgerechtigden

Nadere informatie

Transmurale zorgbrug

Transmurale zorgbrug Transmurale zorgbrug 13 februari 2014 Geriatriedagen 2014 Renate Agterhof, verpleegkundig specialist Spaarne Ziekenhuis Marina Tol, onderzoekscoördinator AMC Programma Aanleiding, ontwikkeling en stand

Nadere informatie

Kennishiaten en onderzoek Oncologische revalidatie in Nederland: een overzicht. Dr. Miranda J. Velthuis Adviseur Integraal Kankercentrum Nederland

Kennishiaten en onderzoek Oncologische revalidatie in Nederland: een overzicht. Dr. Miranda J. Velthuis Adviseur Integraal Kankercentrum Nederland Kennishiaten en onderzoek Oncologische revalidatie in Nederland: een overzicht Dr. Miranda J. Velthuis Adviseur Integraal Kankercentrum Nederland Historisch perspectief: onderzoek oncologische revalidatie

Nadere informatie

VUmc Basispresentatie

VUmc Basispresentatie Sarcopenie Sarcopenie en ondervoeding Vorm van ondervoeding Gekarakteriseerd door verlies van spiermassa en spierkracht Risico op verminderd fysiek functioneren en een verminderde kwaliteit van leven Marian

Nadere informatie

(Mal)nutritie op geriatrische ziekenhuisdiensten van richtlijn tot inventarisatie

(Mal)nutritie op geriatrische ziekenhuisdiensten van richtlijn tot inventarisatie Symposium E=verpleegkunde 2 (Mal)nutritie op geriatrische ziekenhuisdiensten van richtlijn tot inventarisatie I.Bocquaert, A.Heyneman, M.Lardennois, K.Vanderwee, B.Folens T.Defloor & M.Gobert Manutritie

Nadere informatie

CoRPS Kwaliteit van leven data verzamelen endelen met de PROFILES registratie: dikkedarmkanker als voorbeeld Center of Research on Psychology in Somatic diseases Dr. Floortje Mols - Tilburg University

Nadere informatie

Vitale Vaten. Ineke Sterk projectleider Vitale Vaten 4 oktober 2011

Vitale Vaten. Ineke Sterk projectleider Vitale Vaten 4 oktober 2011 Vitale Vaten Ineke Sterk projectleider Vitale Vaten 4 oktober 2011 Dé Gezonde regio: waar? Dé Gezonde regio: wie? Verleiden Opbouw presentatie Inleiding hart- en vaatziekten Project Vitale Vaten Gorinchem

Nadere informatie

Kennis van verpleegkundigen een probleem?

Kennis van verpleegkundigen een probleem? Kennis van verpleegkundigen een probleem? Jeroen Dikken Msc, BN jeroen.dikken@hu.nl Lectoraat Verpleegkundige en Paramedische Zorg voor Mensen met Chronische Aandoeningen Prof. dr. Marieke Schuurmans dr.

Nadere informatie

Pitch-presentaties onderzoekers D-SCOPE: So far, so good?

Pitch-presentaties onderzoekers D-SCOPE: So far, so good? Pitch-presentaties onderzoekers D-SCOPE: So far, so good? De relatie tussen zorgzame sociale omgeving en frailty Daan Duppen zoeken naar relaties van sociale omgeving en frailty d.m.v. Systematische literatuurstudie

Nadere informatie