Adviesrapport. 3vo. Monique Heemskerk Anne Heemskerk Susanne de Jong Kirsten Lakerveld Varisha Ramnarain Rogier Wouters (projectleider)

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Adviesrapport. 3vo. Monique Heemskerk Anne Heemskerk Susanne de Jong Kirsten Lakerveld Varisha Ramnarain Rogier Wouters (projectleider)"

Transcriptie

1 Adviesrapport Opdrachtgever: Anne van Schepen 3vo Opdrachtnemer: Pronto Leden: Linda Conijn Monique Heemskerk Anne Heemskerk Susanne de Jong Kirsten Lakerveld Varisha Ramnarain Rogier Wouters (projectleider) Projectdocent: Saskia de Bruijn Inleverdatum: 19 juni 2006

2 Voorwoord Dit adviesrapport is tot stand gekomen voor onze opleiding Communicatie, waarvoor wij een adviesrapport op moesten stellen aan de hand van een opdracht. Deze opdracht luidde: Bedenk een strategie waarmee 3vo een reclamecampagne kan starten die zware drinkers kan beïnvloeden om zonder invloed van drank deel te nemen aan het verkeer. De strategie geeft een antwoord op de vraag hoe de doelgroep het best kan worden bereikt en welke middelen daar het meest geschikt voor zijn. Het eindrapport is het uiteindelijke resultaat van blok 4 Corporate Communicatie. Dit geldt niet alleen voor onze projectgroep maar ook voor de docenten van de hogeschool Leiden. Onze begeleidende docente mevrouw De Bruijn heeft ons veel advies gegeven over onze rapporten. Daarvoor willen wij haar hartelijk bedanken. Ook willen wij de vrijwilligers van de AA Nederland bedanken voor hun inzet voor onze opdracht. Zij hebben ons veel informatie kunnen verstrekken, om ons een zo goed mogelijk beeld van onze doelgroep te geven. 2

3 Management Summary This report contains a recommendation to 3vo for the Bob-campaign. The task which is given: Find a strategy to occur that heavy drinkers won t drive when they are under influence of alcohol. This summary gives the objective and problem interview. At the end of the summary there is a conclusion and the recommendations for this conclusion. The target group The target group of this strategy are heavy drinkers, in the ages of 30 to 55. A heavy drinker can be described as a person who drinks at least one day of the week more than six glasses of alcohol. The objective Carry out a qualitative research towards the question: Why has the Bobcampaign no influence on heavy drinkers? After this, a strategy will be given which can lead to a start of a publicity campaign which reaches heavy drinkers. The eventual target of the campaign will be that there are less heavy drinkers, under influence of alcohol, behind the wheel. The strategy must be ready on the19 th of June A presentation will take place on the 26 th of June The problem interview Find a strategy which can change the behaviour so that heavy drinkers won t take part in the movement under influence of alcohol. Conclusion Persons of 30 years and older feel less addressed with the Bob-campaign. They think the campaign is especially focused on young people. The target group heavy drinkers is also part of this target. They did not grown up with the campaign and are not aware enough that they are irresponsible when they are driving under the influence of alcohol. Because of this conclusion there is been chosen for a strategy for people from 30 years up to 55 years. Strategy The Bob-campaign must give more information to the target group heavy drinkers. The heavy drinkers don t feel informed enough. They don t have enough information that will keep them from driving under influence of alcohol. To give them this information without giving them a negative view, there must be a new campaign just for the age 30 to 55. The target group can be informed by using media that is well known by the target group. 3

4 Inhoudsopgave 1. Inleiding Aanleiding Achtergrond 3vo Afbakening Verdere inhoud van het rapport 5 2. Probleemformulering Doelstelling Probleemformulering Doelgroep Deelvragen 7 3. Criteria Afbakening Lengte van het project Breedte van het project 8 4. Methodologie Deskresearch Fieldresearch Deelnemers van dit onderzoek 9 5. Bevindingen Bevindingen deskresearch Bevindingen fieldresearch Deelvragen Conclusie / evaluatie Aanbevelingen Literatuurlijst 8.1 Internetbronnen 8.2 Boeken 8.3 Tijdschriften 8.4 Kranten 8.5 Rapporten 9. Bijlagen 9.1 Topiclist 9.2 Reglement 9.3 Inhoudsanalyse 4

5 1. Inleiding 1.1 Aanleiding De aanleiding van dit rapport was het project van blok 4, van de opleiding communicatie aan de hogeschool Leiden. Er zijn verschillende opdrachten gepresenteerd. Deze zijn verdeeld onder de projectgroepen die vooraf waren samengesteld. Het adviesbureau Pronto had de opdracht verkregen van 3VO. De opdracht luidde: Bedenk een strategie waarmee 3vo een reclamecampagne kan starten die zware drinkers kan beïnvloeden om zonder invloed van drank deel te nemen aan het verkeer. De strategie geeft een antwoord op de vraag hoe de doelgroep het best kan worden bereikt en welke middelen daar het meest geschikt voor zijn. 1.2 Achtergrond 3VO De landelijke vereniging 3VO bestaat uit de Verenigingsraad waarin onder andere afgevaardigden vanuit de vereniging zitten. Daaronder valt de Raad van Bestuur die het algemeen beleid bepaalt en de vereniging bestuurt. Onder de Raad van Bestuur valt de Districtsraad die bestaat uit 12 leden, van elke provincie één. En helemaal onderaan komt de uitvoerende organisatie met alle regionale en lokale bestuursleden en vrijwilligers. Al deze ruim vrijwilligers 1 krijgen ondersteuning van zo'n 70 beroepskrachten. Deze beroepskrachten werken vanuit het hoofdkantoor in Huizen of vanuit één van de vier regionale steunpunten. Verenigingsraad Het hoogste orgaan van de vereniging is de Verenigingsraad. Taken van de verenigingsraad zijn goedkeuring van het inhoudelijk jaarverslag, financieel verslag over het afgelopen verenigingsjaar, goedkeuring van het werkplan en begroting voor het volgende verenigingsjaar. 1.3 Afbakening Er zal in dit rapport alleen gekeken worden naar de mogelijkheden om zware drinkers onder invloed van alcohol uit het verkeer te houden. 1.4 Verdere inhoud van het rapport In het rapport zullen nog de volgende onderwerpen aan bod komen: - Probleemformulering - Criteria - Methodologie - Bevindingen - Conclusies/ evaluatie - Aanbevelingen 1 Bron: 5

6 De probleemformulering moet als eerste duidelijk en reëel zijn, zodat er een goed beeld ontstaat van de situatie. Daarna wordt gekeken naar de criteria waaraan een organisatie moet voldoen. Dit is nodig om een goed overzicht te krijgen over de te onderzoeken probleemstelling. Bij dit hoofdstuk wordt veel theorie toegepast. In het hoofdstuk methodologie wordt aangegeven hoe er onderzocht is, wanneer en met wie. Het hoofdstuk bevindingen geeft de gevonden informatie weer. Er wordt hierbij gebruik gemaakt van tabellen en/of grafieken. Ook komt hier de inhoudsanalyse naar voren. Bij de conclusies/ evaluatie wordt het resultaat van het onderzoek aangegeven en het hoofdstuk aanbevelingen geeft advies die uit het onderzoek naar voren is gekomen. 6

7 2. Probleemformulering 2.1 De doelstelling De doelstelling luidde: een kwalitatief onderzoek uitvoeren naar de vraag waarom heeft de Bobcampagne geen invloed op zware drinkers? Hierna wordt een advies gegeven over een strategie waarmee een reclamecampagne kan worden gestart die zware drinkers wel bereikt. Het uiteindelijke doel van die campagne zal zijn dat er minder zware drinkers, onder invloed van alcohol, achter het stuur zitten. De strategie dient voor 19 juni 2006 volledig uitgewerkt te zijn. 2.2 De probleemstelling De probleemstelling luidde: een strategie bedenken waarmee het gedrag van zware drinkers verandert waardoor zij niet meer beschonken achter het stuur deelnemen aan het verkeer. 2.3 Doelgroep De doelgroep die bereikt moet worden door middel van de strategie, is de zware drinker. Onder zware drinker wordt verstaan dat er één of meer dagen per week minstens zes glazen alcohol wordt genuttigd. In 2002 was twaalf procent van de bevolking van twaalf jaar en ouder een zware drinker. Er was hier sprake van vier keer zoveel mannen als vrouwen die zware drinker waren. De doelgroep waar dit onderzoek zich op gericht heeft waren zwaar drinkende mannen en vrouwen tussen de 30 en 55 jaar die onder invloed van alcohol deel uitmaken van het verkeer. 2.4 De deelvragen De deelvragen die aan de hand van dit rapport een antwoord moeten geven op de probleemformulering zijn: - Wie of wat is Bob? - Op welke doelgroep richt Bob zich? - Wat zijn de kenmerken van zware drinkers? - Welke resultaten heeft de Bobcampagne tot op heden gehad? - Waarom heeft de Bobcampagne bij sommige doelgroepen wel succes en bij de doelgroep zware drinkers niet? - Welke verschillende strategieën zijn er? - Welke middelen zijn het meest geschikt om de doelgroep te bereiken? 7

8 3. Criteria 3.1 Afbakening In het plan van aanpak is de afbakening van het project al bekend geworden. Het blok duurt van 20 april tot en met 27 juni Voor dit project was het van belang om alle trainingen en colleges te volgen, omdat dit allemaal toegepast moet worden op het project. In het plan van aanpak zijn de volgende randvoorwaarden opgesteld: o Er moet rekening gehouden worden met de deadlines o Er moet actief gewerkt worden aan het project door alle projectleden o Afspraken met de contactpersoon moeten nageleefd worden 3.2. Lengte van het project Het project zal afgesloten worden op 26 juni 2006 met een verdedigingsgesprek dat gevoerd zal worden door alle projectleden, een aantal docenten en onder andere de contactpersoon Anne van Schepen Breedte van het project Het project werd begeleid door mevrouw De Bruijn en zij heeft het rapport voorzien van feedback. Er hoefde geen rekening gehouden te worden met een budget, want dit was niet vooraf bepaald. Aan het einde van dit project wordt een individueel procesverslag geschreven over het verloop van het project. Het eindrapport bevat onder andere de volgende elementen: o Eindconclusies / aanbevelingen o Summary (samenvatting in correct Engels) o Bronvermelding, minimaal 12 waarvan: - tenminste 4 relevante tijdschriften - tenminste 4 relevante boeken die niet behoren tot de voorgeschreven literatuur van de opleiding - tenminste 4 Engelstalige publicaties. o Voldoet aan alle overige vereisten van een schriftelijk rapport o Voldoet aan de afgesproken huisstijl Tijdens het onderzoek moest er rekening gehouden worden met de regels 2 voor de gebruikmaking van Bob. 2 Zie bijlage: reglement 8

9 4. Methodologie De uitvoering van dit onderzoek heeft plaatsgevonden door deskresearch en fieldresearch. De fieldresearch kwam naar voren door middel van het bijwonen van een AA bijeenkomst. De uiteindelijke onderzoeksperiode loopt van donderdag 11 mei tot maandag 26 juni Deskresearch De deskresearch heeft plaatsgevonden vóór het bijwonen van de AA bijeenkomst om zo informatie in te winnen over het gebruik van alcohol in het verkeer. De informatiebronnen van de deskresearch zijn verkregen van de contactpersoon Anne van Schepen. Daarnaast zijn er ook nog andere bronnen gebruikt: Krantenstukken over alcohol in het verkeer Verslagen van 3vo Cijfers en percentages over alcohol in het verkeer Voor een uitgebreid overzicht van de literatuur zie de literatuurlijst. 4.2 Fieldresearch Op vrijdag 9 juni heeft er een AA bijeenkomst plaatsgevonden in de regio Den Haag. Deze is door enkele leden van adviesbureau Pronto bijgewoond om inzicht te krijgen in het denkbeeld van iemand die onder invloed van alcohol is. Zo is er inzicht verkregen in de rede waarom zware drinkers onder invloed van alcohol toch in de auto stappen. De lengte van de bijeenkomst was 3 uur. Tijdens de bijeenkomst werden verschillende persoonlijke verhalen verteld en was er voor de leden van Pronto de gelegenheid om vragen te stellen. Van deze bijeenkomst is een notulen gemaakt waar alle belangrijke dingen die naar voren kwamen zijn opgeschreven. Deze informatie is verwerkt in het hoofdstuk bevindingen. De vragen die Pronto heeft gesteld, werden gesteld aan de hand van een topiclist. 3 Hieronder worden de onderzochte aspecten weergegeven: Ervaring, alcohol en verkeer Mening Bob Mening eventuele strategie 4.3 Deelnemers van dit onderzoek Opdrachtgever: meneer Van Schepen. Hij behoort niet tot de directe medewerkers, maar heeft wel meegewerkt aan het onderzoek door middel van het geven van informatie en door het presenteren van de opdracht. 3 Zie bijlage: Topiclist 9

10 Projectbegeleider: mevrouw De Bruijn. Zij heeft adviesbureau Pronto tijdens het project begeleidt en heeft daar waar nodig vragen beantwoordt. Medewerkers en leden van de AA De medewerkers en leden van de AA hebben direct meegewerkt aan het onderzoek. Door hun openheid kon Pronto aan de nodige informatie komen. 10

11 5. Bevindingen In dit hoofdstuk worden de bevindingen en uitspraken van de geïnterviewden belicht. Omdat er zowel deskresearch als fieldresearch heeft plaatsgevonden worden deze in het hoofdstuk bevindingen apart besproken aan de hand van onderzoeksvragen. 5.1 Bevindingen desk research Alcohol en zijn effect Alcohol wordt via de maag en de dunne darm opgenomen in het bloed. Vervolgens wordt het door het hele lichaam verspreidt. Op deze wijze bereikt de alcohol de hersenen, hier beïnvloedt de alcohol het waarnemingsvermogen en gedrag. 4 Dit kan de kans op een ongeluk vergroten, als persoon achter het stuur onder invloed van alcohol is. Gemiddeld neemt vanaf 1 à 2 glazen de kans op een ongeval licht toe. Bij het nuttigen van 3 standaardglazen alcohol houdende drank is de kans op een ongeval ongeveer anderhalf keer zo groot als zonder alcoholgebruik. Bij grotere hoeveelheden alcohol is die toename steeds groter. In Nederland wordt het aantal alcoholgerelateerde ongevallen afgeleid van het gemeten percentage rijden onder invloed en het verhoogde risico van rijden onder invloed. Deze schattingsmethode wordt zowel voor het aantal doden als ziekenhuisgewonden bij alcoholongevallen gebruikt Wat is een zware drinker Een zware drinker is iemand die minimaal één keer per week minstens 6 glazen alcohol drinkt. De doelgroep voor deze strategie zijn zware drinkers in de leeftijd tussen 30 en 55 jaar, die na deze 6 glazen nog steeds achter het stuur stappen. Deze mensen beseffen niet dat ze een gevaar voor zichzelf en anderen zijn als ze achter het stuur stappen na minstens 6 glazen alcohol. Op de volgende pagina staat de verdeling van glazen alcohol naar promillage. 6 4 Bron: 5 Bron: (rijden onder invloed in Nederland in ) 6 Bron: 11

12 BAG-grens (bloed/alcoholgehalte) Overschrijding BAG-grens Vrouw van 55 kg. na Man van 70 kg. na 0.54 promille (strafbare limiet) 3 glazen 4-5 glazen 0.8 promille 4 glazen 7 glazen 1.3 promille 6 glazen 10 glazen 1.8 promille 8 glazen 14 glazen 2.1 promille 10 glazen 17 glazen 2.5 promille 12 glazen 20 glazen EMA-cursus Als er bij een bestuurder een alcoholpromillage is geconstateerd tussen de 1,3 en 1,8 promille (bij beginnende bestuurders is dit vanaf 0,8 promille) moet er naast de boete ook de verplichte EMA (Educatieve Maatregel Alcohol en verkeer) cursus gevolgd worden. Dit is een driedaagse cursus die de bestuurder zelf moet betalen. De kosten van deze cursus bedragen vanaf 1 april ,83. 7 Wie niet deelneemt aan de opgelegde cursus raakt zijn rijbewijs kwijt. Deelnemen aan de EMA betekent niet dat men de straf die de rechter zal uitspreken kan ontlopen. 8 In 2005 werden bestuurders verplicht tot een EMA-cursus, 8 procent meer dan een jaar eerder. In totaal werd keer besloten het rijbewijs ongeldig te verklaren, een stijging van acht procent ten opzichte van Van de ongeldig- verklaringen werd 24 procent veroorzaakt doordat bestuurders niet meewerkten aan de verplichte EMA-cursus Zware drinker en EMA-cursus Na deelname aan de cursus, weten de deelnemers meer over het effect van alcohol op rijgedrag. Dit betreft ook de zware drinkers. Op basis van internationaal vergelijkend onderzoek wordt verwacht dat de cursus eraan bijdraagt dat het aantal verkeersslachtoffers vermindert (CBR, 2005). 10 Opvallend is dat het percentage zware drinkers (boven 1,3 promille) al jarenlang rond 0,6 procent schommelt, terwijl het totaal aantal automobilisten onder invloed van alcohol daalt. Deze kleine groep lijkt niet te worden beïnvloed door de Bobcampagne of door de toegenomen 7 Bron: 8 Bron: 9 Bron: rijbewijs.cbr.nl/pdf/terugblikop2005.pdf 10 Bron: 12

13 handhaving, terwijl zij verantwoordelijk zijn voor een groot deel (80 procent) van de alcoholgerelateerde ongevallen. 11 In de tabel hieronder staan de percentages van het aantal gecontroleerde bestuurders weergegeven, uitgesplitst naar vijf promillageklassen. de klasse 1,3 is de groep zware drinkers. Tabel: Ontwikkeling bestuurders (in %) naar promillageklasse in de periode Omdat een zware drinker de greep op zijn drankgebruik kwijt is. Lukt stoppen of minderen op basis van gezond verstand of wilskracht niet meer. Meestal weet hij dat wel. De verwijten heeft hij wel en misschien maakt hij ze ook aan zichzelf. Doelgroep: Mannen en vrouwen in de leeftijdscategorie 30 tot 55 jaar, die minstens één keer in de week zes of meer glazen alcohol drinken en daarna zelf achter het stuur stappen Oude onderzoeken Er zijn in de afgelopen jaren al veel onderzoeken gedaan naar alcohol en verkeer. De meeste onderzoeken hebben dezelfde uitkomst, dit is een voorbeeld: Jarenlang onderzoek toont aan dat alcohol het rijgedrag negatief beïnvloedt en de kans op een ongeluk vergroot. Met alcohol op reageert iemand trager, er kan dan moeilijker een afstand in worden geschat en men gaat er eerder van slingeren. Men wordt overmoedig, terwijl ze in feite steeds slechter presteren. Al na twee of drie glazen alcohol is de kans op een ongeval anderhalf keer zo groot. Hoe meer alcohol men op heeft, des te groter het risico. Bestuurders met meer dan 1,5 promille alcohol in hun bloed hebben ongeveer 200 keer zoveel kans om bij een verkeersongeval om het leven te komen als nuchtere bestuurders Bron:

14 Ook komt uit alle onderzoeken naar voren dat de meeste verkeersongelukken worden veroorzaakt door zware drinkers. Deze groep overtreders vormt slechts een fractie van alle overtreders, maar is verantwoordelijk voor het overgrote deel van de alcoholgerelateerde ongevallen. In 2009 krijgt deze groep een alcoholslot in hun auto ingebouwd. Bestuurders moet dan iedere keer een blaasproef doen, voordat zij de auto starten. Ook moeten deze automobilisten een medisch-psychologisch begeleidingsprogramma van ongeveer 2 jaar volgen Bob Wie of wat is Bob? Campagneboodschap van Bob: Spreek vooraf af wie er niet drinkt en dus terug naar huis rijdt. Deze persoon (man of vrouw) heet voor de gelegenheid Bob. Pay-off: Bob, daar kun je mee thuis komen. Toen Bob haar campagnedoelstellingen ging opstellen aan de hand van kennis, houding en gedrag, bleek al dat men er van uitging dat doelgroep 2 (personen in de leeftijdscategorie jaar) minder enthousiast zou zijn over Bob en zich minder aangesproken zou voelen. Dit blijkt uit het eindrapport van Bob, alcohol in het verkeer van zomer Dit blijkt volledig waar te zijn. Vanaf de tijd dat Bob als campagne fungeert, zijn het totaal aantal beschonken bestuurders in 2005 opnieuw gedaald. Bij alcoholcontroles had 2,8 procent van de gecontroleerde automobilisten te veel gedronken. Dit betekent een daling vergeleken met de 3,4 procent in Dit geldt alleen niet voor de groep zware drinkers. Deze groep blijft constant rond de 0,6 procent schommelen. Dit is hiermee dan ook de enige doelgroep die geen positieve daalverschijnselen vertoond. Doelgroep van Bob Volgens het Eindrapport van `Bob, Alcohol in het verkeer 14 die in de zomer van 2005 werd gepresenteerd kwamen de volgende twee doelgroepen naar voren: - Personen in de leeftijdscategorie jaar die in het bezit zijn van een rijbewijs en wel eens alcohol drinken. - Personen in de leeftijdscategorie jaar die in het bezit zijn van een rijbewijs en wel eens alcohol drinken. 13 Bron: 14 Bron: DPC 82889_v3_eindrapport_Bob_G13.PPT ( Bytes ) (Te vinden op blackboard) 14

15 Naast deze twee risicodoelgroepen is er ook een algemene doelgroep van 18 jaar en ouder. Uit dit rapport bleek dat vanaf het begin van Bob, doelgroep 1 direct al enthousiaster reageerde dan doelgroep 2. Hieronder staan enkele citaten: - Doelgroep 1 vind het in alle situaties meer passend om van te voren afspraken te maken over Bob. Doelgroep 2 laat hier geen effect zien. - Doelgroep 2 blijkt minder van mening te zijn dat de Bob helemaal alcoholvrij hoort te zijn. Terwijl doelgroep 1 en het algemeen publiek juist van mening zijn dat Bob alcoholvrij is. - Doelgroep 2 schat zowel het gevaar als de kans op een bekeuring lager in als doelgroep 1. De subjectieve pakkans wordt door doelgroep 2 wel iets hoger geschat als het voorgaande jaren. De resultaten van de Bobcampagne, zijn positief. Het laat positieve ontwikkelingen zien van het alcoholgebruik onder jongeren in het verkeer. De zomercampagne van 2004 bereikte 99 procent van de bevolking. De campagne werd hoog gewaardeerd. De meeste mensen (86%) staan tegenwoordig positief tegenover een Bobcampagne. Tweederde zegt zelfs dat ze altijd van tevoren een afspraak maken over wie er terug rijdt. Ook is er een afname van het rijden onder invloed zichtbaar. Vorig jaar reed 3,4 procent van de bestuurders onder invloed, twee jaar eerder lag dit percentage nog boven de vier procent. 15 De positieve resultaten in de campagne zijn mede bereikt door de goede samenwerking en de inzet van alle betrokken partijen. Deze hebben zich allen sterk gemaakt voor de campagne en de verspreiding van de Bob boodschap. De volgende factoren speelde een rol bij het grote succes van Bob: - De brede publiekprivate samenwerking; dit heeft geleidt tot een duidelijke vergroting van de reikwijdte en overtuigingskracht van de campagne. - Goede onderlinge afstemming; dit gebeurde vooral door de campagnekalender 16, die jaarlijks in onderling overleg wordt opgesteld. - De communicatiekracht van het concept; het Bob concept is humoristisch, relativerend en niet belerend. De combinatie zorgt ervoor dat alle betrokken partijen Bob hebben geaccepteerd. Het ministerie van Verkeer en Waterstaat heeft een breed pakket opgesteld in de Thuiskomstijl, hiervan konden de decentrale overheden gebruik maken. - Integrale aanpak van de activiteiten; verschillende onderzoeken hebben uitgewezen dat instrumenten als voorlichting en handhaving elkanders effect versterken. Het gehele pakket aan maatregelen en voorzieningen leidt tot een extra positief resultaat. De alcoholcontroles van de politie zet de boodschap van Bob kracht bij, terwijl de 15 Bron:

16 voorlichting van 3VO een bijdrage levert aan de verspreiding van de boodschap. 5.2 Bevindingen fieldresearch Na een bezoek aan de website bleek dat er verschillende AA verenigingen in Nederland zijn. Na het lezen van de verhalen op de website is er met verschillende AA verenigingen uit de regio Zuid-Holland contact opgenomen. Wegens privacyredenen was er echter geen mogelijkheid om een AA bijeenkomst bij te wonen. In een laatste poging om toch nog een bijeenkomst bij te wonen is er een leider gevonden die zeer enthousiast was. Uiteindelijk is er een afspraak gemaakt om een bijeenkomst bij te wonen op 9 juni Hieruit zijn de volgende meningen van AA leden naar voren gekomen Hoe wordt er naar de opdracht gekeken. De opdracht werd als een beetje lacherig ontvangen. De mensen die bij de bijeenkomst waren hadden eerst verteld hoe zij in de situatie als alcoholist waren beland. Toen eenmaal de opdracht verteld was dachten zij eigenlijk dat de opdracht niet uit te voeren was. Ten eerste kan je nooit een vergelijking maken tussen een gezelligheidsdrinker, een zware drinker en een alcoholist in het verkeer. Je kunt wel een gezelligheidsdrinker zijn maar dan mag je evenveel promille alcohol in je bloed hebben als een zware drinker/alcoholist. Als men het over een alcoholist heeft stapt die toch wel achter het stuur of die nou zes bier op heeft of vijftien. Er kwam tijdens de bijeenkomst een voorbeeld naar voren. Er werd verteld dat iemand gewoon achter het stuur kroop met veel alcohol in zijn/haar lichaam, terwijl die persoon nog kinderen naar en verjaardagsfeestje moest brengen. Achteraf had die persoon spijt van zijn/haar daad. Wat hiermee naar voren is gekomen; het maakt voor een zware drinker/alcoholist niet uit of die nou met weinig of veel alcohol deelneemt aan het verkeer. Daarom vonden de meeste AA leden de opdracht vaag Hoe wordt er naar de Bob campagne gekeken. Er werd geconcludeerd dat de campagne heel goed is. De meeste zijn blij dat er zo n campagne is. Vooral omdat het mensen behoed voor de fouten die zij in hun leven hebben gemaakt. Wel werd ter discussie gesteld dat de alcoholreclames die op de televisie zijn averechts werken. De meeste mensen krijgen na het zien van zo n reclame trek in een alcoholische versnapering. Een voorbeeld hiervan is: Als een persoon honger heeft en er is niks meer in huis krijg diegene na het zien van een reclame van Mc Donalds honger en zet het die persoon aan om daarheen te rijden en iets te kopen. Wat hiermee gezegd wordt is dat reclames aanzetten tot aanschaf/gebruik van een product. Op dit moment zijn de reclames van tabak verdwenen van de buis. Om de Bob campagne nog beter naar voren te laten komen zou je in principe net zo streng moeten worden als bij de reclames van tabak. Op dit moment zijn vooral jongeren de doelgroep van de Bob campagne. Men 16

17 concentreert zich vooral op uitgaansgelegenheden voor jongeren. Zo zijn er vaak bij grote feesten en evenementen mensen van de Bob campagne te vinden De ervaringen met betrekking tot beschonken aan het verkeer deelnemen Uit de bijeenkomst kwam naar voren dat de meeste mensen wel vaak beschonken aan het verkeer hebben deelgenomen. Veel mensen zijn ook in aanraking geweest met justitie. Wat al naar voren kwam, de mensen doen na het drinken van alcohol alleen waar ze zelf zin in hebben Onderscheid tussen zware drinkers en gezelligheidsdrinkers Men was het er op de bijeenkomst over eens dat er geen onderscheid gemaakt moet worden tussen gezelligheidsdrinkers en zware drinkers. Omdat er in het verkeer de richtlijn zonder alcohol achter het stuur wordt gehanteerd. Deze richtlijn geldt voor iedereen die zich in het verkeer begeeft dus niet alleen zware drinkers moeten aangesproken worden De manier hoe er wordt gekeken naar alcohol in het verkeer Alcohol in het verkeer wordt als iets fouts gezien. De mensen van de bijeenkomst waren er allemaal over uit dat alcohol in het verkeer absoluut bestreden moet worden. Toen de mensen naar hun eigen verleden keken was het volgens hun een wonder dat er nooit ongelukken zijn gebeurd De manier om te voorkomen dat zware drinkers en alcoholisten in de auto stappen De mensen moeten eerst goed nadenken of ze eerst nog ergens naar toe willen voordat er gedronken wordt. Bij de bijeenkomst kwam naar voren dat niemand daar over nadenkt. Men begint met drinken en komt er later achter dat ze nog ergens naar toe willen gaan. Volgens de mensen van de bijeenkomst zou het alleen voorkomen kunnen worden dat zware drinkers en alcoholisten in de auto stappen door veel reclame te maken. Dit kan door het gebruik van media Een zware drinker Een zware drinker: - Is niet opgegroeid met Bob en is zich daarom ook niet bewust of niet bewust genoeg, dat hij niet mag rijden als hij gedronken heeft. - Heeft al lang zijn rijbewijs en denkt echt nog wel te kunnen rijden na 6 glazen alcohol. - Denkt niet genoeg na over alternatieven. Hij gaat te gemakkelijk met de auto. - Vindt zichzelf volwassen en voelt zich verantwoordelijk voor zichzelf. Maar denkt er daarnaast niet over na dat er anderen in gevaar worden gebracht. - Maakt zijn eigen regels. Hij denkt het zelf namelijk beter te weten, dan de originele regels. 17

18 Er zijn twee verschillende zware drinkers. De ene zware drinker stapt niet meer in de auto na 6 glazen alcohol en de andere zware drinker stapt wel in de auto. Dit onderzoek zal alleen de zware drinker onderzoeken die wél in de auto stapt na 6 glazen alcohol. 5.3 Deelvragen Door middel van de bevindingen is er antwoord verkregen op de volgende deelvragen: Wie of wat is Bob? Campagneboodschap van Bob: Spreek vooraf af wie er niet drinkt en dus terug naar huis rijdt. Deze persoon (man of vrouw) heet voor de gelegenheid Bob. Pay-off: Bob, daar kun je mee thuis komen. Bob wil veel leed, verdriet en woede voorkomen. Jaarlijks vallen er namelijk 225 verkeersdoden en 3400 ernstig gewonden door alcohol in het verkeer. Bob wil dat dit aantal daalt, het liefst 0 slachtoffers. Bob wil er voor zorgen dat mensen verantwoordelijkheid nemen in het verkeer. Dit door geen alcohol te drinken als er nog gereden moet worden Op welke doelgroep richt Bob zich? Volgens het Eindrapport van `Bob, Alcohol in het verkeer 18 die in de zomer van 2005 werd gepresenteerd kwamen de volgende twee doelgroepen naar voren: - Personen in de leeftijdscategorie van jaar die in het bezit zijn van een rijbewijs en wel eens alcohol drinken. - Personen in de leeftijdscategorie van jaar die in het bezit zijn van een rijbewijs en wel eens alcohol drinken. Naast deze twee risicodoelgroepen is er ook een algemene doelgroep van 18 jaar en ouder Wat zijn de kenmerken van zware drinkers? Een zware drinker is iemand die minimaal één keer per week minstens zes glazen alcohol drinkt. De doelgroep voor deze strategie zijn zware drinkers in de leeftijd tussen 30 en 55 jaar, die na deze 6 glazen nog steeds achter het stuur stappen. Deze mensen beseffen niet dat ze een gevaar voor zichzelf en anderen zijn als ze achter het stuur stappen na minstens 6 glazen alcohol Welke resultaten heeft de Bobcampagne tot op heden gehad? 17 Bron: 18 Bron: DPC 82889_v3_eindrapport_Bob_G13.PPT ( Bytes ) (Te vinden op blackboard) 18

19 De resultaten van de Bobcampagne, zijn positief. Het laat positieve ontwikkelingen zien op het alcoholgebruik van jongeren in het verkeer. De zomercampagne van 2004 bereikte 99 procent van de bevolking. De campagne werd hoog gewaardeerd. De meeste mensen (86%) staan tegenwoordig positief tegenover het maken van een Bobcampagne. Tweederde zegt zelfs dat ze altijd van tevoren een afspraak maken over wie er terug rijdt. Ook is er een afname van het rijden onder invloed zichtbaar. Vorig jaar reed 3,4 procent van de bestuurders onder invloed, twee jaar eerder lag dit percentage nog boven de vier procent Waarom heeft de Bobcampagne bij sommige doelgroepen wel succes en bij de doelgroep zware drinkers niet? De Bobcampagne is succesvoller geweest onder jongeren tussen de jaar, dan personen in de leeftijdscategorie jaar. Dit omdat de campagnes veelal gericht waren op jongeren. Tevens wordt er veel aandacht besteed aan de campagne op plaatsen en evenementen waar veel jongeren op afkomen. Om een voorbeeld te geven: Tijdens evenementen waar veel jongeren aanwezig zijn worden er blaastesten afgenomen de zogenoemde blowjobs. Om het nog leuker te maken worden de blaastesten afgenomen door leuke jonge dames. Tevens kun je in de Bobstanden informatie vinden over alcohol met betrekking tot de verkeersveiligheid. In verhouding met de oudere doelgroep wordt er door middel van campagnes en promoties veel meer aandacht besteedt aan jongeren. Hierdoor wordt de boodschap van Bob niet optimaal bereikt bij deze doelgroep. Tevens denkt de oudere doelgroep dat ze prima kunnen deelnemen aan het verkeer als ze een of twee glazen alcohol hebben genuttigd. Zij zijn zich echter niet bewust van het feit wat voor schade hun alcoholgebruik kan aanrichten in het verkeer Welke verschillende strategieën zijn er? De definitie van een strategie is: de wegen waarlangs de doelstellingen gerealiseerd zullen worden. Er zijn vier strategieën te benoemen: 1. Oberstrategie; individuele gebruikers of groepen gebruikers via rechtstreekse vragen of discussie hun behoefte kenbaar maken. 2. Referentiestrategie; informatiebehoefte wordt afgeleid van een bestaand systeem dat als referentiekader dient. 3. Ontwikkelstrategie; hierin leidt een analyse van de bedrijfsactiviteiten tot het vaststellen van de informatiebehoefte. 4. Iteratieve of evolutionaire strategie; hierin ontstaat de informatiebehoefte als gevolg van aanpassingen en uitbreidingen op een prototype van het informatiesysteem. 19 Bron:

20 De keuze van een geschikte strategie is gebaseerd op de eigenschappen van vier factoren die de mate van onzekerheid aangeven: het probleemgebied, het te ontwikkelen informatiesysteem, de gebruikers en analisten Welke middelen zijn het meest geschikt om de doelgroep te bereiken? Media: Radio: Radio 1, Radio 2, 3FM en Radio 4. Daarnaast zijn ook de regionale zenders erg belangrijk, deze hebben namelijk een marktaandeel van 15%. Dit medium kan erg in prijs verschillen. Televisie: Publieke zenders; Nederland 1, Nederland 2 en Nederland 3, daarnaast kan er gebruik worden gemaakt van de lokale kabelkrant en de commerciële zenders. Deze middelen worden veel door 30+ bekeken. Nederland 2 en RTL4 hebben beide een marktaandeel van 15%. Kranten: Volkskrant, Telegraaf, Algemeen Dagblad en het NRC. Bovenstaande vier kranten hebben het grootste bereik in Nederland. De Telegraaf heeft een bereik van mensen per dag. Ook lokale kranten zoals het Leidsch Dagblad en het Haarlems Dagblad. Kranten worden vooral gelezen door het oudere en hoger opgeleide publiek. Als laatste kan er gedacht worden aan: brieven, mailings, folders, brochures, boeken, jaarverslagen, posters en billboards. Uitgaansgelegenheden: Bioscoop Theater Huishoudbeurs De RAI Vakantiebeurs 20

21 6. Conclusies / evaluatie Naar aanleiding van de bevindingen kan er worden geconstateerd dat de Bobcampagne tot nu toe een goede campagne is voor de doelgroep tot en met 30 jaar. De doelgroep vanaf 30 jaar voelt zich echter minder aangesproken door de campagne. De doelgroep zware drinkers valt hier ook onder. Zij zijn niet met de campagne opgegroeid en daarom niet bewust of er niet bewust genoeg van dat men onverantwoord bezig is wanneer ze beschonken achter het stuur plaats nemen. Tevens zijn zij van mening dat de Bobcampagne vooral voor jongeren is. Bij de Bobcampagne staat de positieve boodschap centraal. Hierdoor is het niet mogelijk om de negatieve aspecten, van beschonken achter het stuur plaatsnemen, te belichten. Een voorbeeld van een negatieve reclameboodschap zou kunnen zijn dat je als bestuurder iemand anders in gevaar brengt als je beschonken achter het stuur plaats neemt. Daarom kan er geen onderscheid gemaakt worden tussen zware drinkers en gezelligheidsdrinkers. Wanneer dit wel het geval zou zijn zou er sprake zijn van een wijzend vingertje. De strategie die ontworpen is (zie hoofdstuk 7), richt zich daarom op alle personen van de leeftijdscategorie jaar. Tevens zal de Bobcampagne zoals hij nu is in stand gehouden worden om de doelgroep tot 30 jaar te blijven bereiken. 21

22 7. Aanbevelingen De strategie die adviesbureau Pronto heeft gecreëerd is gebaseerd op informeren. De boodschap is dan ook als volgt: de doelgroep in de leeftijdscategorie 30 t/m 55 jaar beter informeren en de informatie ten opzichte van de leeftijdscategorie t/m 30 jaar behouden. Nu, is vooral de Bob campagne gericht op de jongeren. Er wordt vooral geconcentreerd op jongerenevenementen en op de uitgaansgelegenheden voor jongeren. Jongeren zijn er tegenwoordig meer van bewust dat ze geen auto mogen besturen na het drinken van alcoholische dranken. Ten eerste omdat ze aan zichzelf en aan andere schade kunnen toebrengen. Ten tweede hebben veel jongeren een puntenrijbewijs. Dit houdt in dat ze geen verkeersovertredingen mogen maken. Als dit wel het geval is dan gaat er een punt van het rijbewijs af. Veel jongeren zijn al in aanraking gekomen met de Bobcampagne. Bij de grotere discotheken worden ze er altijd op attent gemaakt. De jongeren zijn er van bewust dat als ze met de auto ergens heen gaan er een Bob aanwezig moet zijn. Er is gebleken dat bij de doelgroep t/m 30 jaar de campagne is aangeslagen. In de toekomst kan de Bobcampagne zich mede gaan richten op de mensen in de leeftijdscategorie 30 t/m 55 jaar. Bob zou dezelfde richtlijnen van de strategie moeten toepassen als degene die voor de jongerendoelgroep wordt gebruikt. De aandacht zal gevestigd moeten worden op evenementen voor ouderen (huishoudbeurs, RAI, vakantiebeurs) en op uitgaansgelegenheden waar deze doelgroep zich vaak bevindt (theater, stadsschouwburg, bioscoop). Tevens zou er op de radio reclame kunnen worden gemaakt voor de Bobcampagne. In de doelgroep 30 t/m 55 jaar luisteren er veel mensen naar de radio zowel thuis als in de auto. Door de Bob reclame op de radio uit te zenden maak je er meer mensen op bewust, dat voordat ze ergens heen gaan er een Bob aangewezen moet worden. Hier volgt een voorbeeld: Een man en een vrouw gaan naar een verjaardag. Meestal als de man en vrouw op de verjaardag zijn drinken ze allebei een paar glazen alcohol. Nadat er gedronken is komen ze tot de conclusie dat ze allebei alcohol in hun bloed hebben. Als de man en de vrouw op de heenweg in de auto een Bobreclame hadden gehoord op de radio, dan hadden ze er van te voren op gewezen kunnen worden. De reclame zorgt er dan toch voor dat de mensen er aandacht aan geven en dat de mensen er iets vaker over nadenken. In de reclamecampagne voor de doelgroep 30 t/m 55 jaar zou een link moeten komen naar vroeger. De mensen zouden er attent op moeten worden gemaakt dat het tegenwoordig niet meer hetzelfde is als vroeger. Nu is het verkeer veel drukker en veiligheid is veel belangrijker geworden. Uit ervaring blijkt dat deze doelgroep veel makkelijker denkt over het rijden met alcohol. Door middel van issue advertising kan je er voor zorgen dat deze 22

23 mensen een beloning krijgen als ze onbeschonken achter het stuur zitten. Op dit moment is het WK voetbal in volle gang. Men zou dan bijvoorbeeld een soort wereldbekertje kunnen geven die aangeeft die de bestuurder beloont voor het nuchter rijden. Wel moet de genoemde beloning doelgroep gericht zijn. het mag geen beloning zijn die alleen jongeren aanspreekt. 23

24 8. Literatuurlijst 8.1 Internetbronnen &d= (rijden onder invloed in Nederland in ) Boeken - Baarda (2001) Basisboek Methoden en Technieken, uitgavenplaats: Groningen, uitgever: Stenfert Kroese - Grit, R. (2000) Projectmanagement, uitgavenplaats: Groningen, uitgever: Wolters-Noordhoff - Dam, N.H.M. van en J.A. Marcus (2002), Een praktijkgerichte benadering van Organisatie en Management, uitgavenplaats: Groningen, uitgever: Wolters-Noordhoff - Meijer (2002), Kwalitatief marktonderzoek, op zoek naar voorkeuren en oordelen, uitgavenplaats: Groningen, uitgever: Wolters-Noordhoff - Alsem, K.J., Strategische marketingplanning, uitgavenplaats: Groningen, uitgever: Wolters-Noordhoff 24

25 8.3 Tijdschriften - Adformatie, 8 juni 2006, Één op de drie Nederlanders seriemoralist. - Adformatie, 8 juni 2006, Creatie is verbindend element in multimediale campagnes. - Randabout, juni 2006, Real appreciation. (Engels artikel) - Randabout, mei 2006, As I am. (Engels artikel) - Randabout, april 2006, Over the rainbow. (Engels artikel) - Randabout, maart 2006, The promises. (Engels artikel) 8.4 Kranten - Volkskrant, 18 mei 2006, Eerst blazen, dan starten 8.5 Rapporten - DPC 82889_v3_eindrapport_Bob_G13.PPT ( Bytes ) (Te vinden op blackboard) 25

26 9. Bijlagen 9.1 Topiclist De topiclist is pas van toepassing nadat de bijeenkomst is afgesloten. De leden van de AA kunnen na de bijeenkomst op vrije wil blijven om onze vragen eventueel te beantwoorden. Introductie. Hierin vertellen we in het kort wie wij zijn, en leggen we de verkregen opdracht uit. Tevens danken wij de mensen dat wij de gelegenheid krijgen om bij de bijeenkomst te zijn. Hoe kijken jullie tegen de opdracht aan? Hoe kijken jullie tegen de BOB campagne aan? Wat zijn jullie ervaringen met beschonken achter het stuur zitten? Heeft het zin om een onderscheid te maken in het verkeer tussen zware drinkers en gezelligheidsdrinkers? Op welke manier kijken jullie tegen alcohol in het verkeer aan? Zou er eventueel een manier zijn om te voorkomen dat zware drinkers in de auto stappen? Toelichting: Omdat een tijdje geleden in het nieuws kwam dat auto s uitgerust worden met een blaasapparaat. Zoja, op welke manier? Zoniet, wat zou er dan moeten gebeuren? Kunnen jullie ons het verschil uitleggen tussen een zware drinker en een alcoholist? Proberen tot een eindconclusie te komen. Na aanleiding van de verkregen antwoorden. Dankwoord. 26

27 9.2 Reglement 27

28 9.3 Inhoudsanalyse Aan de hand van de bevindingen is er een inhoudsanalyse opgesteld. Deze is onderverdeeld in deskresearch en fieldresearch. Daarnaast is er antwoord gegeven op de deelvragen die in het rapport vermeld zijn. Deskresearch Alcohol en zijn effect Wat is een zware drinker? EMA cursus Zware drinker en EMA cursus Oude onderzoeken Alcohol beïnvloedt het waarnemingsvermogen en gedrag Iemand die minimaal één keer per week minstens 6 glazen alcohol nuttigt Na constatering van een alcoholpercentage tussen de 1,3 en 1,8 promille, moet er een driedaagse cursus gevolgd worden Na deelname aan de cursus, weten de zware drinkers meer over het effect van alcohol op rijgedrag Jarenlang onderzoek toont aan dat alcohol het rijgedrag negatief beïnvloedt en de kans op een ongeluk vergroot Fieldresearch Onderstaande tabel is gebaseerd op uitspraken van leden van AA Nederland. Hoe wordt er naar de opdracht gekeken? Hoe wordt er naar de Bobcampagne gekeken? Ervaringen met betrekking tot beschonken aan het verkeer deelnemen. Onderscheid tussen zware drinkers en gezelligheidsdrinkers De manier hoe er wordt gekeken naar alcohol in het verkeer De manier om te voorkomen dat zware drinkers/alcoholisten in de auto stappen Een zware drinker Er mag geen onderscheidt gemaakt worden tussen de verschillende doelgroepen Goede campagne, behoed mensen voor hun fouten Vaak onder invloed gereden Richtlijnen in het verkeer zijn niet persoonsgebonden Alcohol in het verkeer moet bestreden worden Door neutrale informatie te geven over alcohol en het verkeer Maakt zijn eigen regels 28

29 Beantwoording deelvragen Deze deelvragen zijn beantwoord aan de hand van bevindingen die in het rapport staan vermeld. Wie of wat is Bob? Op welke doelgroep richt Bob zich? Wat zijn de kenmerken van de doelgroep? Welke resultaten heeft de Bobcampagne tot op heden gehad? Waarom heeft de Bobcampagne bij sommige doelgroepen wel succes en bij de doelgroep zware drinkers niet? Welke verschillende strategieën zijn er? Welke middelen zijn het meest geschikt om de doelgroep te bereiken? Spreek vooraf af wie er niet drinkt en dus terug naar huis rijdt. Deze persoon (man of vrouw) heet voor de gelegenheid Bob. Twee risicodoelgroepen in verschillende leeftijdscategorieën Zware drinkers in de leeftijd tussen 30 en 55 jaar, die na deze zes glazen nog steeds achter het stuur stappen Positieve ontwikkelingen in het alcoholgebruik onder jongeren in het verkeer De Bobcampagne is veelal gericht op jongeren Oberstrategie, referentiestrategie, ontwikkelstrategie en de iteratieve of evolutionaire strategie Media zoals radio, televisie en kranten. Overige gedrukte media en uitgaansgelegenheden. 29

ONDERZOEKSDOCUMENT: GEBRUIK VAN ALCOHOL ONDER JONGEREN, IN HET VERKEER

ONDERZOEKSDOCUMENT: GEBRUIK VAN ALCOHOL ONDER JONGEREN, IN HET VERKEER Gemeente Breda Claudius Prinsenlaan 10 4811 DJ Breda Postbus 90156, 4800 RH Breda N: Kenneth Wilson T: 06 30735070 E: k.wilson@breda.nl W: www.breda.nl ONDERZOEKSDOCUMENT: GEBRUIK VAN ALCOHOL ONDER JONGEREN,

Nadere informatie

Het succes van samenwerking in de BOB-campagne BOB, the making of

Het succes van samenwerking in de BOB-campagne BOB, the making of Het succes van samenwerking in de BOB-campagne BOB, the making of Samenvatting De BOB-campagne wordt al sinds 2001 jaarlijks gevoerd. Succesfactoren van deze campagne zijn de brede publiek-private samenwerking,

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2010 2011 31 896 Wijziging van de Wegenverkeerswet 1994 in verband met de aanpassing van de vorderingsprocedure en de invoering van het alcoholslotprogramma

Nadere informatie

Invloed van het aantal kinderen op de seksdrive en relatievoorkeur

Invloed van het aantal kinderen op de seksdrive en relatievoorkeur Invloed van het aantal kinderen op de seksdrive en relatievoorkeur M. Zander MSc. Eerste begeleider: Tweede begeleider: dr. W. Waterink drs. J. Eshuis Oktober 2014 Faculteit Psychologie en Onderwijswetenschappen

Nadere informatie

SAMENVATTING. Speerpunt gordel. Achtergrond en doel perceptieonderzoek

SAMENVATTING. Speerpunt gordel. Achtergrond en doel perceptieonderzoek SAMENVATTING Achtergrond en doel perceptieonderzoek Het Bureau Verkeershandhaving Openbaar Ministerie (BVOM) is onderdeel van het Openbaar Ministerie en valt onder het Ministerie van Justitie. Het is het

Nadere informatie

Inleiding. Bron: Nationale Drugsmonitor Jaarbericht 2007. Uitgave van Trimbosinstituut

Inleiding. Bron: Nationale Drugsmonitor Jaarbericht 2007. Uitgave van Trimbosinstituut : Alcohol, roken en drugs Inleiding In onze maatschappij zijn het gebruik van alcohol en andere drugs heel gewoon geworden roken en het drinken van alcoholische dranken gebeurt op recepties, feestjes,

Nadere informatie

Project Alcohol 2014

Project Alcohol 2014 Project Alcohol 2014 Naam: Jong geleerd is oud gedaan!!!! Laat je niet Naam: F L s E s E N Klas:!!! 1 Inleiding De carnaval komt eraan. Een feest dat gevierd moet worden. Maar is het feestje van plezier

Nadere informatie

Educatieve Maatregel Alcohol en verkeer (EMA)

Educatieve Maatregel Alcohol en verkeer (EMA) Educatieve Maatregel Alcohol en verkeer (EMA) U bent aangehouden omdat u reed onder invloed van alcohol. Het kan ook zijn dat u hebt geweigerd mee te werken aan een bloed- of adem onderzoek. Mogelijk bent

Nadere informatie

Aanwezigheidseis leidinggevende of barvrijwilliger. Instructie Verantwoord Alcoholgebruik

Aanwezigheidseis leidinggevende of barvrijwilliger. Instructie Verantwoord Alcoholgebruik I.V.A. Instructie Verantwoord Alcoholgebruik Aanwezigheidseis leidinggevende of barvrijwilliger Horeca Tijdens het verstrekken van alcohol dient er altijd een leidinggevende aanwezig te zijn. Deze persoon

Nadere informatie

Media en creativiteit. Winter jaar vier Werkcollege 7

Media en creativiteit. Winter jaar vier Werkcollege 7 Media en creativiteit Winter jaar vier Werkcollege 7 Kwartaaloverzicht winter Les 1 Les 2 Les 3 Les 4 Les 5 Les 6 Les 7 Les 8 Opbouw scriptie Keuze onderwerp Onderzoeksvraag en deelvragen Bespreken onderzoeksvragen

Nadere informatie

Thuiskomen 2011. Een overzicht van de monitoringsresultaten van de verkeersveiligheidscampagnes in 2009-2011. Datum 22 mei 2013 Status Definitief

Thuiskomen 2011. Een overzicht van de monitoringsresultaten van de verkeersveiligheidscampagnes in 2009-2011. Datum 22 mei 2013 Status Definitief Een overzicht van de monitoringsresultaten van de verkeersveiligheidscampagnes in 2009-2011 Datum 22 mei 2013 Status Definitief 1 1. VOORWOORD Verkeersveiligheidscampagnes aantoonbaar effectief Nederland

Nadere informatie

Lichte Educatieve Maatregel Alcohol en verkeer (LEMA)

Lichte Educatieve Maatregel Alcohol en verkeer (LEMA) Lichte Educatieve Maatregel Alcohol en verkeer (LEMA) U bent aangehouden omdat u reed onder invloed van alcohol. Om ervoor te zorgen dat u niet nog eens deelneemt aan het wegverkeer onder invloed van alcohol

Nadere informatie

14 april 2015. Onderzoek: Verkeersonderzoek: rijden met alcohol op en agressief rijgedrag

14 april 2015. Onderzoek: Verkeersonderzoek: rijden met alcohol op en agressief rijgedrag 14 april 2015 Onderzoek: Verkeersonderzoek: rijden met alcohol op en agressief rijgedrag Over het EenVandaag Opiniepanel Het EenVandaag Opiniepanel bestaat uit ruim 50.000 mensen. Zij beantwoorden vragenlijsten

Nadere informatie

Kijk op: www.nt2taalmenu.nl. nt2taalmenu wordt gemaakt door: Frans Snik, Ed Kniesmeijer en René den Nijs. Oefening bij Nivor 1.

Kijk op: www.nt2taalmenu.nl. nt2taalmenu wordt gemaakt door: Frans Snik, Ed Kniesmeijer en René den Nijs. Oefening bij Nivor 1. OPDRACHTKAART www.nt2taalmenu.nl nt2taalmenu is een website voor mensen die Nederlands willen leren én voor docenten NT2. Iedereen die Nederlands wil leren, kan gratis online oefenen. U kunt ook veel oefeningen

Nadere informatie

Waarom sociale hygiëne?

Waarom sociale hygiëne? Waarom sociale hygiëne? Met ingang van 2000 geldt voor verenigingen, buurt- en clubhuizen de volgende regeling: Twee leidinggevende personen per vereniging dienen over een SVH Verklaring Sociale Hygiëne

Nadere informatie

Understanding and being understood begins with speaking Dutch

Understanding and being understood begins with speaking Dutch Understanding and being understood begins with speaking Dutch Begrijpen en begrepen worden begint met het spreken van de Nederlandse taal The Dutch language links us all Wat leest u in deze folder? 1.

Nadere informatie

Verkeersveiligheidsmonitor. Gemeente Slochteren

Verkeersveiligheidsmonitor. Gemeente Slochteren Verkeersveiligheidsmonitor Gemeente Slochteren INHOUDSOPGAVE Trend 3 Algemene ontwikkeling van het totale aantal slachtoffers... 3 Ontwikkeling aantal verkeersdoden (geïndexeerd) ten opzichte van het referentiegebied

Nadere informatie

Trendonderzoek: Alcoholkennis bij jongeren tussen 12 en 25 jaar

Trendonderzoek: Alcoholkennis bij jongeren tussen 12 en 25 jaar - Factsheet - Trendonderzoek: Alcoholkennis bij jongeren tussen 12 en 25 jaar NIGZ, Project Alcohol Voorlichting en Preventie 3 juli 2003 Inleiding Het NIGZ voert elk jaar, als onderdeel van het Alcohol

Nadere informatie

De Relatie tussen Betrokkenheid bij Pesten en Welbevinden en de Invloed van Sociale Steun en. Discrepantie

De Relatie tussen Betrokkenheid bij Pesten en Welbevinden en de Invloed van Sociale Steun en. Discrepantie De Relatie tussen Betrokkenheid bij Pesten en Welbevinden en de Invloed van Sociale Steun en Discrepantie The Relationship between Involvement in Bullying and Well-Being and the Influence of Social Support

Nadere informatie

Hoe denken Zeeuwse jongeren en ouders over alcoholgebruik door jongeren? Onderzoek GGD Zeeland maart 2011

Hoe denken Zeeuwse jongeren en ouders over alcoholgebruik door jongeren? Onderzoek GGD Zeeland maart 2011 Hoe denken Zeeuwse jongeren en ouders over alcoholgebruik door jongeren? Onderzoek GGD Zeeland maart 2011 Zeeuwse jongeren en alcohol In 2010 is de Zeeuwse campagne Laat ze niet (ver)zuipen! van start

Nadere informatie

Examen HAVO. wiskunde B1

Examen HAVO. wiskunde B1 wiskunde B1 Eamen HAVO Hoger Algemeen Voortgezet Onderwijs Tijdvak 1 Woensdag 25 mei 13.3 16.3 uur 2 5 Voor dit eamen zijn maimaal 82 punten te behalen; het eamen bestaat uit 22 vragen. Voor elk vraagnummer

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 1998 1999 26 115 Meerjarenprogramma Verkeersveiligheid 1998 2002 Nr. 11 BRIEF VAN DE MINISTER VAN VERKEER EN WATERSTAAT Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer

Nadere informatie

speciaal onderwijs lesbrief alcohol UITGAVE: STICHTING VOORKOM! T (030) 637 31 44 E-MAIL: STICHTING@VOORKOM.NL WWW.VOORKOM.NL

speciaal onderwijs lesbrief alcohol UITGAVE: STICHTING VOORKOM! T (030) 637 31 44 E-MAIL: STICHTING@VOORKOM.NL WWW.VOORKOM.NL speciaal onderwijs UITGAVE: STICHTING VOORKOM! T (00) 67 1 44 E-MAIL: STICHTING@VOORKOM.NL WWW.VOORKOM.NL inhoud LES 1: KENNISMAKING MET ALCOHOL SOORTEN DRANK DE WERKING VAN ALCOHOL 4 DE GEVOLGEN VOOR

Nadere informatie

Monitoring gebruikerstevredenheid invoering 130 km/h

Monitoring gebruikerstevredenheid invoering 130 km/h TNS Nipo Grote Bickersstraat 74 1013 KS Amsterdam t 020 5225 444 e info@tns-nipo.com www.tns-nipo.com Rapport Monitoring gebruikerstevredenheid invoering 130 km/h Rick Heldoorn & Matthijs de Gier H1630

Nadere informatie

Inhoudsopgave. 2 Danique Beeks Student Advanced Business Creation Stage JH Business Promotions

Inhoudsopgave. 2 Danique Beeks Student Advanced Business Creation Stage JH Business Promotions Onderzoeksopzet Danique Beeks Studentnummer: 2054232 Advanced Business Creation Stagebedrijf: JH Busines Promotions Bedrijfsbegeleider: John van den Heuvel Datum: 12 September 2013 Inhoudsopgave Inleiding

Nadere informatie

Casus: Alcoholverkoop aan jongeren Lesbrief en vragen

Casus: Alcoholverkoop aan jongeren Lesbrief en vragen Casus: Alcoholverkoop aan jongeren Lesbrief en vragen Bij deze opgave horen informatiebronnen 1 en 2. In informatiebron 1 zijn enkele overzichten opgenomen over het gebruik van alcohol onder scholieren

Nadere informatie

Pesten onder Leerlingen met Autisme Spectrum Stoornissen op de Middelbare School: de Participantrollen en het Verband met de Theory of Mind.

Pesten onder Leerlingen met Autisme Spectrum Stoornissen op de Middelbare School: de Participantrollen en het Verband met de Theory of Mind. Pesten onder Leerlingen met Autisme Spectrum Stoornissen op de Middelbare School: de Participantrollen en het Verband met de Theory of Mind. Bullying among Students with Autism Spectrum Disorders in Secondary

Nadere informatie

Factsheet alcohol. Think Before You Drink

Factsheet alcohol. Think Before You Drink Factsheet alcohol Think Before You Drink Jongeren drinken te vroeg, te veel en te vaak. Ook in West-Brabant is dit het geval. Bovendien tolereren veel ouders dat hun kinderen onder de 16 jaar alcohol drinken.

Nadere informatie

Onderzoeksprogramma van het Kenniscentrum Voorrangsvoertuigen voor 2013-2014

Onderzoeksprogramma van het Kenniscentrum Voorrangsvoertuigen voor 2013-2014 Onderzoeksprogramma van het Kenniscentrum Voorrangsvoertuigen voor 2013-2014 In 2011 en 2012 heeft het Instituut Fysieke Veiligheid (IFV) onderzoek uitgevoerd naar voorrangsvoertuigen. Sinds 2013 wordt

Nadere informatie

Afnemersanalyse Methoden van Marktonderzoek

Afnemersanalyse Methoden van Marktonderzoek Afnemersanalyse Methoden van Marktonderzoek Commerciële Economie klas b Groep 0 woensdag november 00 Dit rapport is geschreven door: Frank Bergers s000 s000@student.hsleiden.nl David Bol s00 s00@student.hsleiden.nl

Nadere informatie

Verkeerslessen voor scooterrijders Pilot voor 200 jongeren

Verkeerslessen voor scooterrijders Pilot voor 200 jongeren Verkeerslessen voor scooterrijders Pilot voor 200 jongeren Inleiding Op 16 juli 2003 startte de PvdA een zomeroffensief tegen scooteroverlast. Samen met fracties van Tweede Kamer, deelgemeenten en Europees

Nadere informatie

JAARVERSLAG 2013 ALCOHOLVRIJ OP WEG

JAARVERSLAG 2013 ALCOHOLVRIJ OP WEG JAARVERSLAG 2013 ALCOHOLVRIJ OP WEG VOORWOORD 2 Er zit weer een jaar op. Een jaar waarin opnieuw een hoop is gebeurd rond Alcoholvrij op weg (AVOW). Zo hebben we het afgelopen seizoen geëxperimenteerd

Nadere informatie

Pesten op het werk en de invloed van Sociale Steun op Gezondheid en Verzuim.

Pesten op het werk en de invloed van Sociale Steun op Gezondheid en Verzuim. Pesten op het werk en de invloed van Sociale Steun op Gezondheid en Verzuim. Bullying at work and the impact of Social Support on Health and Absenteeism. Rieneke Dingemans April 2008 Scriptiebegeleider:

Nadere informatie

LinkedIn Profiles and personality

LinkedIn Profiles and personality LinkedInprofielen en Persoonlijkheid LinkedIn Profiles and personality Lonneke Akkerman Open Universiteit Naam student: Lonneke Akkerman Studentnummer: 850455126 Cursusnaam en code: S57337 Empirisch afstudeeronderzoek:

Nadere informatie

Diabetes and. alcohol. alcohol

Diabetes and. alcohol. alcohol Diabetes and alcohol en alcohol De risico s kennen Een alcoholisch drankje nuttigen met vrienden kan een leuk sociaal gebeuren zijn. Maar alcohol dient met mate te worden gebruikt om de gezondheidsrisico

Nadere informatie

Communicatiemiddelen. Voor bedrijven en organisaties. www.komon.nl www.twitter.com/_komon

Communicatiemiddelen. Voor bedrijven en organisaties. www.komon.nl www.twitter.com/_komon Communicatiemiddelen Voor bedrijven en organisaties www.komon.nl www.twitter.com/_komon Communicatiemiddelen Ieder communicatiemiddel heeft een eigen effect. Het is belangrijk te bepalen welke communicatiemiddelen

Nadere informatie

Onderzoeksleerlijn Commerciële Economie. Naar een integrale leerlijn onderzoek Tom Fischer

Onderzoeksleerlijn Commerciële Economie. Naar een integrale leerlijn onderzoek Tom Fischer Onderzoeksleerlijn Commerciële Economie Naar een integrale leerlijn onderzoek Tom Fischer Onderzoek binnen de opleiding CE Aandacht door de tijd heen heel verschillend Van een paar credits voor de hele

Nadere informatie

Jongeren en alcohol. peiling Leids JongerenPanel. Colofon. Serie Statistiek 2011 / 17

Jongeren en alcohol. peiling Leids JongerenPanel. Colofon. Serie Statistiek 2011 / 17 Jongeren en alcohol peiling Leids JongerenPanel Colofon Serie Statistiek 2011 / 17 Gemeente Leiden Afdeling Strategie en Onderzoek, BOA Sociaal en Economisch Beleid, SEB Postbus 9100, 2300 PC Leiden E-mail:

Nadere informatie

Lichamelijke factoren als voorspeller voor psychisch. en lichamelijk herstel bij anorexia nervosa. Physical factors as predictors of psychological and

Lichamelijke factoren als voorspeller voor psychisch. en lichamelijk herstel bij anorexia nervosa. Physical factors as predictors of psychological and Lichamelijke factoren als voorspeller voor psychisch en lichamelijk herstel bij anorexia nervosa Physical factors as predictors of psychological and physical recovery of anorexia nervosa Liesbeth Libbers

Nadere informatie

Dossier: rijden onder invloed van alcohol

Dossier: rijden onder invloed van alcohol Dossier: rijden onder invloed van alcohol 1 1. Rijden onder invloed van alcohol bij de jongeren Bij nachtelijke weekendongevallen wordt alcoholgebruik vaak met de vinger gewezen. Er doen heel wat clichés

Nadere informatie

Wat je moet weten over alcohol

Wat je moet weten over alcohol Wat je moet weten over alcohol 1 2 Op een feestje of op café drinken veel mensen alcohol. Dat vinden ze gezellig. Maar is alcohol drinken wel altijd zo gezellig? In deze folder vind je: wat alcohol met

Nadere informatie

Instructie Verantwoord Alcoholgebruik

Instructie Verantwoord Alcoholgebruik Instructie Verantwoord Alcoholgebruik 1a Programma Eerste lesuur De barvrijwilliger en de Drank- en Horecawet introductie m.b.v. video Alcohol en de wet (6 min.) informatie m.b.v. sheets (25 min.) Informatie

Nadere informatie

Examen VWO. Wiskunde A1 (nieuwe stijl)

Examen VWO. Wiskunde A1 (nieuwe stijl) Wiskunde A1 (nieuwe stijl) Examen VWO Voorbereidend Wetenschappelijk Onderwijs Tijdvak 2 Woensdag 19 juni 13.30 16.30 uur 20 02 Voor dit examen zijn maximaal 82 punten te behalen; het examen bestaat uit

Nadere informatie

INVLOED VAN CHRONISCHE PIJN OP ERVAREN SOCIALE STEUN. De Invloed van Chronische Pijn en de Modererende Invloed van Geslacht op de Ervaren

INVLOED VAN CHRONISCHE PIJN OP ERVAREN SOCIALE STEUN. De Invloed van Chronische Pijn en de Modererende Invloed van Geslacht op de Ervaren De Invloed van Chronische Pijn en de Modererende Invloed van Geslacht op de Ervaren Sociale Steun The Effect of Chronic Pain and the Moderating Effect of Gender on Perceived Social Support Studentnummer:

Nadere informatie

De Relatie tussen Werkdruk, Pesten op het Werk, Gezondheidsklachten en Verzuim

De Relatie tussen Werkdruk, Pesten op het Werk, Gezondheidsklachten en Verzuim De Relatie tussen Werkdruk, Pesten op het Werk, Gezondheidsklachten en Verzuim The Relationship between Work Pressure, Mobbing at Work, Health Complaints and Absenteeism Agnes van der Schuur Eerste begeleider:

Nadere informatie

AXA Rijgedragbarometer II

AXA Rijgedragbarometer II AXA Rijgedragbarometer II AXA Rijgedragbarometer Toelichting van de methodologie Onderzoek uitgevoerd door Ipsos in opdracht van AXA in 0 Europese landen Steekproef België: 802 respondenten Deze 802 bestuurders

Nadere informatie

DOORDRINKEN DOORDRINGEN. Effectevaluatie Halt-straf Alcohol Samenvatting. Jos Kuppens Henk Ferwerda

DOORDRINKEN DOORDRINGEN. Effectevaluatie Halt-straf Alcohol Samenvatting. Jos Kuppens Henk Ferwerda DOORDRINGEN of Effectevaluatie Halt-straf Alcohol Samenvatting DOORDRINKEN Jos Kuppens Henk Ferwerda In opdracht van Ministerie van Veiligheid en Justitie, Wetenschappelijk Onderzoek- en Documentatiecentrum,

Nadere informatie

Puberhersenen in ontwikkeling

Puberhersenen in ontwikkeling Rapportage Puberhersenen in ontwikkeling Wat weten ouders van de hersenontwikkeling van hun kinderen? Geschreven voor : Geschreven door : Projectnummer : Datum : De Hersenstichting Nederland, Riekie van

Nadere informatie

De Relatie tussen Dagelijkse Stress, Negatief Affect en de Invloed van Bewegen

De Relatie tussen Dagelijkse Stress, Negatief Affect en de Invloed van Bewegen De Relatie tussen Dagelijkse Stress, Negatief Affect en de Invloed van Bewegen The Association between Daily Hassles, Negative Affect and the Influence of Physical Activity Petra van Straaten Eerste begeleider

Nadere informatie

INTERNE NIEUWSBRIEF NR.3 september 2011

INTERNE NIEUWSBRIEF NR.3 september 2011 Voor u ligt de interne nieuwsbrief van STIVA, Stichting Verantwoord Alcoholgebruik. Deze nieuwsbrief is voor intern gebruik binnen de alcoholbranche. Mochten er collega's zijn die deze nieuwsbrief ook

Nadere informatie

Examen VWO 2015. wiskunde A (pilot) tijdvak 2 woensdag 17 juni 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een uitwerkbijlage.

Examen VWO 2015. wiskunde A (pilot) tijdvak 2 woensdag 17 juni 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een uitwerkbijlage. Examen VWO 2015 tijdvak 2 woensdag 17 juni 13.30-16.30 uur wiskunde A (pilot) Bij dit examen hoort een uitwerkbijlage. Dit examen bestaat uit 21 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 82 punten te behalen.

Nadere informatie

Zorg dat je een onderwerp kiest, waarvan je echt meer wilt weten. Dat is interessanter, leuker en makkelijker om mee bezig te zijn.

Zorg dat je een onderwerp kiest, waarvan je echt meer wilt weten. Dat is interessanter, leuker en makkelijker om mee bezig te zijn. Werkstukwijzer Deze werkstukwijzer helpt je om een werkstuk in elkaar te zetten. Je vult eerst een formulier in. Op dit formulier komt te staan waar je werkstuk over gaat en hoe je het aanpakt. Met behulp

Nadere informatie

Samen sta je sterk. Adviesrapport. Project: Communicatieplan

Samen sta je sterk. Adviesrapport. Project: Communicatieplan Project: Communicatieplan Smokeless Nathalie Kooiman, 0863131 Charlotte Voorn, 0847183 Wendy Lanser, 0862815 Rowan Lens, 0857190 CDM1A Hogeschool Rotterdam Rowan Lens - CDM1A - Hogeschool Rotterdam 1 Inhoudsopgave

Nadere informatie

VERKEERSQUIZZ. Veel plezier ermee!

VERKEERSQUIZZ. Veel plezier ermee! VERKEERSQUIZZ In opdracht van VVN Brabant hebben jongeren van Plattelandsjongeren.nl een quiz over veilig verkeer samengesteld. Tijdens deze quiz stelt een quizmaster de vragen die door de kandidaten in

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Gezondere leefstijl blijkt voor velen moeilijk haalbaar

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Gezondere leefstijl blijkt voor velen moeilijk haalbaar Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB10-017 16 maart 2010 9.30 uur Gezondere leefstijl blijkt voor velen moeilijk haalbaar Bijna een op de twee beweegt onvoldoende Ruim een op de tien heeft

Nadere informatie

Fietsklimaattest. Benchmarken. www.trendy-travel.eu. supported by

Fietsklimaattest. Benchmarken. www.trendy-travel.eu. supported by Benchmarken Fietsklimaattest supported by www.trendy-travel.eu De verantwoordelijkheid voor de inhoud van deze publicatie ligt volledig bij de auteurs. Het vertegenwoordigt niet noodzakelijk de mening

Nadere informatie

Vrijwilligersonderzoek 2011. Een onderzoek naar vrijwilligersorganisaties in de gemeente Groningen Meting 2 Samenvatting

Vrijwilligersonderzoek 2011. Een onderzoek naar vrijwilligersorganisaties in de gemeente Groningen Meting 2 Samenvatting Vrijwilligersonderzoek 2011 Een onderzoek naar vrijwilligersorganisaties in de gemeente Groningen Meting 2 Samenvatting Vrijwilligersonderzoek 2011 Een onderzoek naar vrijwilligersorganisaties in de gemeente

Nadere informatie

Hogeschool INHolland Haarlem Procesverslag Bewegen en leefstijl, 2014. Namen: Bregman, Sandra Hollander, Joost Den Joosten, Max With, Steffen De

Hogeschool INHolland Haarlem Procesverslag Bewegen en leefstijl, 2014. Namen: Bregman, Sandra Hollander, Joost Den Joosten, Max With, Steffen De Hogeschool INHolland Haarlem Procesverslag Bewegen en leefstijl, 2014 Namen: Bregman, Sandra Hollander, Joost Den Joosten, Max With, Steffen De Docent: Janne de Kan Datum: 30-10-2014 1. Groepsverslag 1.1

Nadere informatie

Leidraad Handhavingsplan Verkeer 2016-2018

Leidraad Handhavingsplan Verkeer 2016-2018 Leidraad Handhavingsplan Verkeer 2016-2018 Parket CVOM Afdeling Beleid & Strategie 17 december 2015 1 Inleiding De missie is het vergroten van de verkeersveiligheid door het verminderen van het aantal

Nadere informatie

Verschil in Perceptie over Opvoeding tussen Ouders en Adolescenten en Alcoholgebruik van Adolescenten

Verschil in Perceptie over Opvoeding tussen Ouders en Adolescenten en Alcoholgebruik van Adolescenten Verschil in Perceptie over Opvoeding tussen Ouders en Adolescenten en Alcoholgebruik van Adolescenten Difference in Perception about Parenting between Parents and Adolescents and Alcohol Use of Adolescents

Nadere informatie

Samenvatting 2-meting effectonderzoek integratiecampagne. Onderzoek onder autochtone Nederlanders

Samenvatting 2-meting effectonderzoek integratiecampagne. Onderzoek onder autochtone Nederlanders Samenvatting 2-meting effectonderzoek integratiecampagne Onderzoek onder autochtone Nederlanders Samenvatting 2-meting effectonderzoek integratiecampagne Onderzoek onder autochtonen 1) Integratiecampagne

Nadere informatie

Kennissessie: Gierende hormonen en educatie; hoe redden jongeren zich in het verkeer?

Kennissessie: Gierende hormonen en educatie; hoe redden jongeren zich in het verkeer? Kennissessie: Gierende hormonen en educatie; hoe redden jongeren zich in het verkeer? In deze kennissessie vertelden Lisette de Wildt van DTV en Kim Ruijs van XTNT over hun verkeerseducatie projecten om

Nadere informatie

Actieplan Naar een nuchter Bergen 2012-2015 Gemeente Bergen

Actieplan Naar een nuchter Bergen 2012-2015 Gemeente Bergen Actieplan Naar een nuchter Bergen 2012-2015 Bergen Bergen NH 2 Actieplan Naar een nuchter Bergen 2012-2015 Bergen 1. Inleiding In het beleidsplan Naar een nuchter Bergen 2012 2015 zijn de volgende ambities

Nadere informatie

ALCOHOL. Zonder flauwekul

ALCOHOL. Zonder flauwekul ALCOHOL Zonder flauwekul Op een feestje of in een café drinken veel mensen alcohol. Dat vinden ze gezellig. Maar is alcohol drinken eigenlijk wel gezellig? Het is belangrijk dat je weet wat alcohol met

Nadere informatie

Onderzoek Inwonerspanel Jongerenonderzoek: alcohol

Onderzoek Inwonerspanel Jongerenonderzoek: alcohol 1 (19) Onderzoek Inwonerspanel Auteur Tineke Brouwers Respons onderzoek Op 5 december kregen de panelleden van 12 tot en met 18 jaar (280 personen) een e-mail met de vraag of zij digitaal een vragenlijst

Nadere informatie

Alcoholvrij op weg. Alcohol-ervaringsproef voor jonge automobilisten. Samenvatting

Alcoholvrij op weg. Alcohol-ervaringsproef voor jonge automobilisten. Samenvatting Alcoholvrij op weg Alcohol-ervaringsproef voor jonge automobilisten Samenvatting Verslavingszorg Noord Nederland, regio Drenthe, organiseert al meer dan 10 jaar het preventieprogramma Alcoholvrij op weg.

Nadere informatie

Inhoudsopgave Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd. Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd. Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd.

Inhoudsopgave Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd. Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd. Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd. Validatie van het EHF meetinstrument tijdens de Jonge Volwassenheid en meer specifiek in relatie tot ADHD Validation of the EHF assessment instrument during Emerging Adulthood, and more specific in relation

Nadere informatie

Mentaal Weerbaar Blauw

Mentaal Weerbaar Blauw Mentaal Weerbaar Blauw de invloed van stereotypen over etnische minderheden cynisme en negatieve emoties op de mentale weerbaarheid van politieagenten begeleiders: dr. Anita Eerland & dr. Arjan Bos dr.

Nadere informatie

Reclame campagne. Anonieme Alcoholisten. Sanne Plas MM1B Fred Voss Marketing

Reclame campagne. Anonieme Alcoholisten. Sanne Plas MM1B Fred Voss Marketing Reclame campagne Anonieme Alcoholisten Sanne Plas MM1B Fred Voss Marketing (A) Anonieme Alcoholisten (AA) DE ORGANISATIE: Anonieme Alcoholisten is het oorspronkelijke twaalfstappenprogramma. Anonieme Alcoholisten

Nadere informatie

Alcoholvergiftigingen en ongevallen met alcohol bij jongeren van 10 tot en met 24 jaar

Alcoholvergiftigingen en ongevallen met alcohol bij jongeren van 10 tot en met 24 jaar Alcoholvergiftigingen en ongevallen met alcohol bij jongeren van 10 tot en met 24 jaar H. Valkenberg Uitgegeven door Stichting Consument en Veiligheid Postbus 75169 1070 AD Amsterdam maart 2012 Bij de

Nadere informatie

Provinciaal Jeugddebat Friesland

Provinciaal Jeugddebat Friesland Provinciaal Jeugddebat Friesland Op maandag 3 december vond het Provinciaal Jeugddebat Friesland plaats. Verdeeld over 4 (niet politiek gekleurde) fracties hebben 34 jongeren voorstellen gemaakt over de

Nadere informatie

doordat er op dat moment geen leeftijdsgenootjes aanwezig zijn. Als ze iets mochten veranderen gaven ze aan dat de meeste kinderen iets aan de

doordat er op dat moment geen leeftijdsgenootjes aanwezig zijn. Als ze iets mochten veranderen gaven ze aan dat de meeste kinderen iets aan de SAMENVATTING Er is onderzoek gedaan naar de manier waarop kinderen van 6 8 jaar het best kunnen worden geïnterviewd over hun mening van de buitenschoolse opvang (BSO). Om hier antwoord op te kunnen geven,

Nadere informatie

NATIONAAL BIERONDERZOEK NEDERLAND Een kwantitatief onderzoek naar de beleving en waardering van bier

NATIONAAL BIERONDERZOEK NEDERLAND Een kwantitatief onderzoek naar de beleving en waardering van bier NATIONAAL BIERONDERZOEK NEDERLAND Een kwantitatief onderzoek naar de beleving en waardering van bier JORIS DE JONGH MSC. LIANNE WORRELL MSC. AMSTERDAM, MEI 2013 NATIONAAL BIERONDERZOEK NEDERLAND Een kwantitatief

Nadere informatie

Evaluatie veilig uitgaan

Evaluatie veilig uitgaan Evaluatie veilig uitgaan Gemeente Amersfoort Dorien de Bruijn, Ben van de Burgwal 5 december 2014 Ruim 90% van het ondervraagde uitgaanspubliek voelt zich altijd of meestal veilig tijdens het uitgaan in

Nadere informatie

De Modererende Invloed van Sociale Steun op de Relatie tussen Pesten op het Werk. en Lichamelijke Gezondheidsklachten

De Modererende Invloed van Sociale Steun op de Relatie tussen Pesten op het Werk. en Lichamelijke Gezondheidsklachten De Modererende Invloed van Sociale Steun op de Relatie tussen Pesten op het Werk en Lichamelijke Gezondheidsklachten The Moderating Influence of Social Support on the Relationship between Mobbing at Work

Nadere informatie

Definitieve resultaten eindejaarscontroles

Definitieve resultaten eindejaarscontroles Definitieve resultaten eindejaarscontroles Persbericht 14 januari 211 2 Na zes weken sensibilisering en alcoholcontroles op de weg maken Staatssecretaris voor Mobiliteit Etienne Schouppe en het Belgisch

Nadere informatie

Landelijke peiling Nijmegen 2000. Resultaten eindmeting, januari 2006

Landelijke peiling Nijmegen 2000. Resultaten eindmeting, januari 2006 Resultaten eindmeting, januari 2006 O&S Nijmegen januari 2006 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 2 Onderzoeksresultaten 5 2.1 Eerste gedachte bij de stad Nijmegen 5 2.2 Bekendheid met gegeven dat Nijmegen de

Nadere informatie

PERSBERICHT 25 januari 2012. Definitieve resultaten eindejaarscontroles

PERSBERICHT 25 januari 2012. Definitieve resultaten eindejaarscontroles PERSBERICHT 25 januari 2012 Definitieve resultaten eindejaarscontroles Na zes weken sensibilisering en alcoholcontroles op de weg, maakt het Observatorium voor de Verkeersveiligheid van het BIVV de eindbalans

Nadere informatie

Onderzoeksprogramma van het Kenniscentrum Voorrangsvoertuigen voor 2014-2015

Onderzoeksprogramma van het Kenniscentrum Voorrangsvoertuigen voor 2014-2015 Onderzoeksprogramma van het Kenniscentrum Voorrangsvoertuigen voor 2014-2015 In 2011 en 2012 heeft het Instituut Fysieke Veiligheid (IFV) onderzoek uitgevoerd naar voorrangsvoertuigen. Sinds 2013 wordt

Nadere informatie

Rapport nieuwe drank- en horecawet

Rapport nieuwe drank- en horecawet Rapport nieuwe drank- en horecawet Inhoud Voorwoord 3 Inleiding 4 Enquête 5 Bevindingen 5 Aanbevelingen 7 Vragenlijst enquête 8 1 Colofon Jongerenraad JONG Roosendaal Bloemenmarkt 12 4701 JB Roosendaal

Nadere informatie

Background Summary Prioritized objectives Strategy and Tactics Creative brief Creative executions 6. Media recomendations 7.

Background Summary Prioritized objectives Strategy and Tactics Creative brief Creative executions 6. Media recomendations 7. BINGE DRINKING 1. 2. 3. 4. 5. Background Summary Prioritized objectives Strategy and Tactics Creative brief Creative executions 6. Media recomendations 7. Proposed campaign success 8. HET TEam 1. Background

Nadere informatie

Wat is de Modererende Rol van Consciëntieusheid, Extraversie en Neuroticisme op de Relatie tussen Depressieve Symptomen en Overeten?

Wat is de Modererende Rol van Consciëntieusheid, Extraversie en Neuroticisme op de Relatie tussen Depressieve Symptomen en Overeten? De Modererende rol van Persoonlijkheid op de Relatie tussen Depressieve Symptomen en Overeten 1 Wat is de Modererende Rol van Consciëntieusheid, Extraversie en Neuroticisme op de Relatie tussen Depressieve

Nadere informatie

stoppen zware drinkers minder vaak met het drinken van alcoholhoudende drank dan vrouwen met een lager alcoholgebruik.

stoppen zware drinkers minder vaak met het drinken van alcoholhoudende drank dan vrouwen met een lager alcoholgebruik. Samenvatting In Nederland gebruikt ongeveer 80% van de vrouwen in de vruchtbare leeftijd alcoholhoudende drank. Veel vrouwen staken het alcoholgebruik zodra ze zwanger zijn of eerder al, als ze zwanger

Nadere informatie

Eerlijk handelen, samen doen! Ontwikkelingen in de achterban

Eerlijk handelen, samen doen! Ontwikkelingen in de achterban Eerlijk handelen, samen doen! Ontwikkelingen in de achterban Juni 2011 Eerlijk Handelen, Samen Doen! Samenvatting uitslagen enquêtes onder achterban Woord en Daad gehouden in 2008 en 2011 1. Inleiding

Nadere informatie

De Invloed van Kenmerken van ADHD op de Theory of Mind: een Onderzoek bij Kinderen uit de Algemene Bevolking

De Invloed van Kenmerken van ADHD op de Theory of Mind: een Onderzoek bij Kinderen uit de Algemene Bevolking Kenmerken van ADHD en de Theory of Mind 1 De Invloed van Kenmerken van ADHD op de Theory of Mind: een Onderzoek bij Kinderen uit de Algemene Bevolking The Influence of Characteristics of ADHD on Theory

Nadere informatie

Onderzoek POD en Sport

Onderzoek POD en Sport 2015 Onderzoek POD en Sport Inhoud Inleiding... 2 Conclusie... 3 Aanbevelingen... 6 Het bestuur... 7 Jeugdtrainers... 8 Jeugdleden... 9 Vrijwilligers... 10 Ouders... 11 Resultaten... 12 1 Inleiding Het

Nadere informatie

de Rol van Persoonlijkheid Eating: the Role of Personality

de Rol van Persoonlijkheid Eating: the Role of Personality De Relatie tussen Dagelijkse Stress en Emotioneel Eten: de Rol van Persoonlijkheid The Relationship between Daily Stress and Emotional Eating: the Role of Personality Arlette Nierich Open Universiteit

Nadere informatie

Opvattingen van Amsterdammers over tolerantie jegens homoseksuelen

Opvattingen van Amsterdammers over tolerantie jegens homoseksuelen FACTSHEET Thema: Veiligheid, Opvattingen van Amsterdammers over tolerantie jegens homoseksuelen Publicatiedatum: oktober 2010 Bron: Bureau O+S Toelichting Ingevoegd rapport geeft goed weer hoe Amsterdammers

Nadere informatie

SWOV-Factsheet. Verkeersdoden in Nederland

SWOV-Factsheet. Verkeersdoden in Nederland SWOV-Factsheet Verkeersdoden in Nederland Deze factsheet schetst hoe het aantal verkeersdoden in Nederland zich sinds heeft ontwikkeld. Het aantal verkeersdoden in Nederland vertoont, na een stijging in

Nadere informatie

WERVINGSCIRKEL. De juiste persoon op de juiste plaats

WERVINGSCIRKEL. De juiste persoon op de juiste plaats WERVINGSCIRKEL De juiste persoon op de juiste plaats Werving gaat om het aantrekken van vrijwilligers die passen bij de organisatie en bij de taken die ze gaan uitvoeren. Kort samengevat: de juiste persoon

Nadere informatie

Onderzoeksrapport. Hou vol! Geen alcohol. Een alcohol preventieprogramma gericht op basisschool leerlingen en hun moeders.

Onderzoeksrapport. Hou vol! Geen alcohol. Een alcohol preventieprogramma gericht op basisschool leerlingen en hun moeders. Onderzoeksrapport Hou vol! Geen alcohol Een alcohol preventieprogramma gericht op basisschool leerlingen en hun moeders. Suzanne Mares, MSc Dr. Anna Lichtwarck-Aschoff Prof. Dr. Rutger Engels Inleiding

Nadere informatie

videosurveillance minder doden en gewonden

videosurveillance minder doden en gewonden videosurveillance Een groep automobilisten en motorrijders rijdt véél te hard op de Nederlandse wegen. Daar blijft het vaak niet bij. Ze maken zich vaak ook schuldig aan bumperkleven, agressief rijden,

Nadere informatie

Het verhaal van een veroorzaker van een verkeersongeval: les 2 SECUNDAIR ONDERWIJS. Doelgroep. VOETen. Lesfiche verkeers- en mobiliteitseducatie

Het verhaal van een veroorzaker van een verkeersongeval: les 2 SECUNDAIR ONDERWIJS. Doelgroep. VOETen. Lesfiche verkeers- en mobiliteitseducatie Lesfiche verkeers- en mobiliteitseducatie SECUNDAIR ONDERWIJS Het verhaal van een veroorzaker van een verkeersongeval: les 2 Doelgroep Leerlingen van de derde graad secundair onderwijs VOETen Gemeenschappelijke

Nadere informatie

Rapportage sociaal-emotionele ontwikkeling Playing for Success

Rapportage sociaal-emotionele ontwikkeling Playing for Success Rapportage sociaal-emotionele ontwikkeling Playing for Success Leercentrum Nijmegen Oberon, november 2012 1 Inleiding Playing for Success heeft, naast het verhogen van de taal- en rekenprestaties van de

Nadere informatie

Definitieve resultaten Bob-eindejaarscontroles

Definitieve resultaten Bob-eindejaarscontroles PERSBERICHT 07 februari 2013 Definitieve resultaten Bob-eindejaarscontroles Na zes weken sensibilisering en alcoholcontroles op de weg, maakt het Kenniscentrum voor de Verkeersveiligheid van het BIVV de

Nadere informatie

Empowerment project. Driejarig project van Rotaryclub Rhenen-Veenendaal

Empowerment project. Driejarig project van Rotaryclub Rhenen-Veenendaal Empowerment project Awasi Kenya Driejarig project van Rotaryclub Rhenen-Veenendaal Empowerment*van* kinderen*in*kenia De#afgelopen#drie#jaren# hebben#we#met#steun#van#de# Rotaryclub##Rhenen: Veenendaal#een#

Nadere informatie