Vlaams Klimaatbeleidsplan

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Vlaams Klimaatbeleidsplan 2013-2020"

Transcriptie

1 Vlaams Klimaatbeleidsplan Econext, 18 april 2013 Bart Naessens Beleidsmedewerker Team Klimaat Afdeling Lucht, Hinder, Risicobeheer, Milieu & Gezondheid

2 Het derde Vlaams Klimaatbeleidsplan Vlaams Klimaatbeleidsplan (ontwerp VKP , VR 1 februari 2013) Vlaams Mitigatieplan (VMP ) Vlaams Adaptieplan (VAP ) 2

3 Vlaams Mitigatieplan Inhoud Europese context Doelstelling en uitgangspunten Sectorale en transversale beleidsmaatregelen Impact mitigatiebeleid Financiering Vlaams Klimaatfonds Inzet flexibele mechanismen Conclusie 3

4 Europese context (2020) 20% reductie broeikasgassen in 2020 t.o.v % hernieuwbare energie in 2020 (10% HE in transport) EU Energie- en Klimaatpakket (2009) 20% energiebesparing in 2020 t.o.v. BAU

5 Europese context (2020) EU Broeikasgasdoelstelling -20% t.o.v EU Broeikasgasdoelstelling -14% t.o.v EU ETS -21% t.o.v EU niet-ets -10% t.o.v Effort Sharing Decision (2009) Doelstellingen per lidstaat -20% tot +20% t.o.v België : -15% 5

6 Europese context (2050) EU Low Carbon Roadmap 2050 (2011) 100% 100% 80% Power Sector Current policy 80% Kostenefficiënt pad -25% in % in % in % in % Residential & Tertiary 60% Industry 40% 40% Transport 20% 20% Non CO 2 Agriculture 0% Non CO 2 Other Sectors 0%

7 Vlaams Mitigatieplan Inhoud Europese context Doelstelling en uitgangspunten Sectorale en transversale beleidsmaatregelen Impact mitigatiebeleid Financiering Vlaams Klimaatfonds Inzet flexibele mechanismen Conclusie 7

8 Doelstelling en uitgangspunten VMP Emissies Startpunt 2013 = gemiddelde % Lineair pad met jaarlijkse niet-ets uitstootplafonds BE = -15% t.o.v Vlaamse doelstelling via intra-belgische lastenverdeling 8

9 Doelstelling en uitgangspunten VMP Vlaams Regeerakkoord : Emissiereducties in eerste instantie via interne maatregelen die technisch en economisch uitvoerbaar en maatschappelijk aanvaardbaar zijn Eventuele aanvulling via aankoop van emissierechten mits toepassing internationale voorwaarden inzake duurzame ontwikkeling Stakeholderoverleg via Vlaamse Klimaatconferentie ( ) Studietraject ( ) Strategisch beleidsplan gekaderd in ruimere beleid Vlaamse overheid (VIA, DO, ) Sterk verweven beleidsthema gezamenlijke verantwoordelijkheid VR 25/11/2011 Bob Nieuwejaers 9

10 Vlaams Mitigatieplan Inhoud Europese context Doelstelling en uitgangspunten Sectorale en transversale beleidsmaatregelen Impact mitigatiebeleid Financiering Vlaams Klimaatfonds Inzet flexibele mechanismen Conclusie 10

11 Beleidsmaatregelen mobiliteit Beheersing aantal voertuigkilometers over de weg Verbetering milieukenmerken voertuigvloot en hun brandstoffen Energiezuinig rijgedrag stimuleren Efficiëntieverbetering scheepvaart Groei wegverkeer op langere termijn beheersen Opmaak Mobiliteitsplan Vlaanderen Sturende prijszetting voertuigkilometers Aanvullende maatregelen auto- en vrachtwagenkilometers Versterkt Europees beleid Inzetten van voldoende sturende fiscale instrumenten Stimuleren alternatieve voertuigtechnologieën en alternatieve brandstoffen Hervorming rijexamen en rijopleiding Handhavingsbeleid toegelaten snelheden Verbeterde doorstroming Premiestelsel emissiereducerende technologieën Optimaal benutten walstroom 3E binnenvaartconvenant Responsabilisering Doordacht ruimtelijk beleid Ondersteuning doorbraak nieuwe technologieën 11

12 Beleidsmaatregelen gebouwen Regelgeving Informatie en verplichte informatie maatregelen Financiële instrumenten Energiediensten voor energiebesparing EPB-eisen (specifiek VMSW, WVG), EPC, EAP, Onderhoud ketels en vervanging oude ketels Energieprestatie-eisen Vlaamse Wooncode Energiecorrectie sociale huurprijs REG en milieuvriendelijke energieproductie Energieconsulenten Actieplan micro-wkk Demonstratieprojecten sociale woning- en scholenbouw Verlaging onroerende voorheffing nieuwbouw Renovatiepremie Subsidies EPB-eisen en REG schoolgebouwen Energierenovatieprogramma sociale huisvesting Vlaams Energiebedrijf Alternatieve financiering schoolinfrastructuur (DBFM) Energiebesparingsmechanismen REG-openbaredienstverplichtingen elektriciteitsdistributienetbeheerders 12

13 Beleidsmaatregelen landbouw Algemene landbouwmaatregelen Sensibilisering EU GLB en PDPO Onderzoek Energetische emissies REG-maatregelen Productie en gebruik duurzame en hernieuwbare energiebronnen stimuleren Niet-energetische emissies Consumentengedrag en verduurzamen volledige keten Reduceren methaanemissies vertering Reduceren lachgas- en methaanemissies mestopslag (preventief/curatief) Reduceren lachgasemissies bodem Strategisch Plan Korte Keten Strategisch Plan Biologische Landbouw Preventie voedselverlies en maximale valorisatie nevenstromen 13

14 Beleidsmaatreglen niet-ets-industrie Energiegerelateerde emissies Energiebeleidsovereenkomst Stimuleren groene warmte, restwarmte, warmtenetten, WKK Ecologiesteun en groene waarborg KMO-energie-efficiëntieplan Industriële procesemissies Onderzoek aanpak lachgasemissies caprolactamproductie F-gassen Lekdichtheidsvereisten, Certificeringsverplichting Inspectiecampagne Campagne beperken lekverliezen Stimuleren gebruik klimaatvriendelijke koelmiddelen 14

15 Beleidsmaatregelen niet-ets-energie en afval Niet-ETS energie Aandeel energiesector in totale niet-ets-uitstoot is marginaal (0,3% of 165kton CO 2 -eq in 2010) Vnl. relatief kleine WKK s Afval Verbeteren energierecuperatie afvalverwerkingsinstallaties Voorvergisting GFT-afval 15

16 Transversale beleidsmaatregelen Vlaams actieplan energie-efficiëntie (Nieuwe) Europese Energie-efficiëntierichtlijn Klimaat in beslissingsondersteunende instrumenten: Indien significant, effect van projecten op BKG-uitstoot opnemen in: MER, MKBA, RIA? Klimaat en ruimtelijke ordening Beleidsplan Ruimte Vlaanderen: werken met klimaat is 1 van de 7 geïdentificeerde maatschappelijke uitdagingen in Groenboek. Klimaatvriendelijke Vlaamse overheid Overheidsgebouwen, mobiliteit, duurzame overheidsopdrachten Lokale overheden Financiële ondersteuning (convenanten) en inhoudelijke ondersteuning (tool voor burgemeestersconvenant) Burgers en educatie Subsidies voor verenigingen, natuur- en milieueducatie, klimaatcampagne 16

17 Beleidsmaatregelen Onderzoek en innovatie Bestaande Europese innovatieinstrumenten Bestaande Vlaamse innovatieinstrumenten Nieuwe innovatienoden: innovatieregiegroepen EU financieringsprogramma s NER300 programma Intelligent Energy Europe Proeftuin elektrische voertuigen PROmotie en DEMonstratiecentrum voor KMO s Milieu-en energietechnologie Innovatie Platform (MIP) Innovatief aanbesteden Ecologiepremie plus, groene waarborg, duurzame overheidsopdrachten, labels en sensibilisatie irg Groene Energie: geïntegreerde aanpak, langetermijnvisie, meer demonstratieprojecten irg Bouw: overheid moet bouwinnovatie stimuleren irg Eco-innovatie: meer eco-innovatie in onderwijs en vorming, steunkader voor demonstratie- en pilootprojecten 17

18 Vlaams Mitigatieplan Inhoud Europese context Doelstelling en uitgangspunten Sectorale en transversale beleidsmaatregelen Impact mitigatiebeleid Financiering Vlaams Klimaatfonds Inzet flexibele mechanismen Conclusie 18

19 Broeikasgasemissies (kton CO 2 +eq) Impact van het Vlaamse klimaatmitigatiebeleid 50,000 45,000 40,000 35,000 30,000 25,000 20,000 15,000 10,000 5,000 0 Niet-ETS-energie Afval niet-ets-industrie Landbouw Transport Gebouwen Evolutie : -5% 19

20 Gecumuleerde reductiekloof (kton CO 2 -eq) Prognoses en reductiepad (kton (CO 2 -eq) Impact van het Vlaamse klimaatmitigatiebeleid 25,000 50,000 20,000 45,000 15,000 10,000 5,000 Gecumuleerde reductiekloof Prognoses Reductiepad 40,000 35,000-30,000-5, ,000 20

21 Impact van het Vlaamse klimaatmitigatiebeleid Gecumuleerde beleidskloof in beleidsscenario: 10 Mton CO 2 -eq Extra maatregelen voorgesteld door alle betrokken ministers op korte termijn (impact in periode maximaal 5 Mton CO 2 -eq) Conclusie Met (alle) extra maatregelen gecumuleerde beleidskloof nog > 5 Mton CO 2 -eq Inzet flexibele mechanismen nodig 21

22 Vlaams Mitigatieplan Inhoud Europese context Doelstelling en uitgangspunten Sectorale en transversale beleidsmaatregelen Impact mitigatiebeleid Financiering Vlaams Klimaatfonds Inzet flexibele mechanismen Conclusie 22

23 Financiering: Vlaams klimaatfonds Eenmalige veiling restant Vlaamse nieuwkomersreserve (2013) Inkomsten Veiling emissierechten EU ETS ( ) Vlaams Klimaatfonds (decreet 13 juli 2012) Co-financieren Vlaamse reductiemaatregelen Inzet flexibiliteitsmechanismen Korte termijn: prioritering en budgettering beleidsvoorstellen VR Lange termijn: nieuwe financieringskader (bedrijven, verenigingen, overheden) Uitgaven Internationale klimaatsteun ontwikkelingslanden Remediëren indirecte carbon leakage (ETS bedrijven) 23

24 Vlaams Mitigatieplan Inhoud Europese context Doelstelling en uitgangspunten Sectorale en transversale beleidsmaatregelen Impact mitigatiebeleid Financiering Vlaams Klimaatfonds Inzet flexibele mechanismen Conclusie 24

25 Inzet van flexibiliteitsmechanismen Sparen Flexibiliteitsmechanismen (Effort Sharing Decision) (banking) Lenen (borrowing) Kredieten uit CDM projecten (beperkt tot 4% van 2005 emissies) Verhandelen emissieruimte/cdm gebruiksrechten Vlaamse aankoopstrategie met focus op duurzaamheid en additionaliteit (buffercapaciteit + korte termijn aankopen) CER s en ERU s uitgegeven voor emissiereducties t.e.m. 31/12/2012 CER s en ERU s uitgegeven voor emissiereducties na 01/01/2013 maar uit projecten die vóór 2013 geregistreerd werden CER s uitgegeven na 2012, gerealiseerd in minst ontwikkelde landen (MOLs) (tussen lidstaten) 25

26 Vlaams Mitigatieplan Inhoud Europese context Doelstelling en uitgangspunten Sectorale en transversale beleidsmaatregelen Impact mitigatiebeleid Financiering Vlaams Klimaatfonds Inzet flexibele mechanismen Conclusie 26

27 Conclusie Gecumuleerde beleidskloof in beleidsscenario: 10 Mton CO 2 -eq Extra maatregelen voorgesteld door alle betrokken ministers op korte termijn (impact in periode maximaal 5 Mton CO 2 - eq) Conclusie Prioritering en budgettering van voorgestelde extra maatregelen op korte termijn via Klimaatfonds Met (alle) extra maatregelen gecumuleerde beleidskloof nog > 5 Mton CO 2 -eq Inzet flexibele mechanismen via Klimaatfonds (aanleggen buffercapaciteit + korte termijn aankopen) Extra maatregelen op (middel)lange termijn vereist 27

28 Meer informatie Vlaams Klimaatbeleidsplan

TER Vlaams Mitigatieplan 2013-2020. Inhoudsopgave

TER Vlaams Mitigatieplan 2013-2020. Inhoudsopgave TER Vlaams Mitigatieplan 2013-2020 Inhoudsopgave Samenvatting voor beleidsmakers... 4 1 Klimaatbeleid op vele niveaus... 14 1.1 Het mondiaal beleidskader... 14 1.2 Het Europese beleidskader... 14 1.2.1

Nadere informatie

Vlaams Klimaatbeleidsplan 2013-2020

Vlaams Klimaatbeleidsplan 2013-2020 Vlaams Klimaatbeleidsplan 2013-2020 Inhoudsopgave Samenvatting voor beleidsmakers... 2 DEEL 1: Het overkoepelend kader... 2 DEEL 2: Het Vlaams Mitigatieplan (VMP) 2013-2020... 3 DEEL 3: Het Vlaams Adaptatieplan

Nadere informatie

Vlaams Mitigatieplan 2013-2020

Vlaams Mitigatieplan 2013-2020 Vlaams Mitigatieplan 2013-2020 Inhoudsopgave Samenvatting voor beleidsmakers... 4 1 Klimaatbeleid op vele niveaus... 15 1.1 Het mondiaal beleidskader... 15 1.2 Het Europese beleidskader... 15 1.2.1 Langetermijnvisie

Nadere informatie

Het nieuwe Europese Klimaatplan voor 2030 #EU2030 YVON SLINGENBERG DG CLIMATE ACTION

Het nieuwe Europese Klimaatplan voor 2030 #EU2030 YVON SLINGENBERG DG CLIMATE ACTION Het nieuwe Europese Klimaatplan voor 2030 #EU2030 YVON SLINGENBERG DG CLIMATE ACTION Overzicht 1. Klimaat en energie: waar zijn we? 2. Waarom een nieuw raamwerk voor 2030? 3. Belangrijkste elementen 2030

Nadere informatie

Het nieuwe Europese klimaatplan voor 2030: behoudt de EU haar voortrekkersrol?

Het nieuwe Europese klimaatplan voor 2030: behoudt de EU haar voortrekkersrol? Het nieuwe Europese klimaatplan voor 2030: behoudt de EU haar voortrekkersrol? Dr. Jos Delbeke, DG Klimaat Actie, Europese Commissie, Universiteit Hasselt, 25/2/2014 Overzicht 1. Klimaat en energie: waar

Nadere informatie

VOORTGANGSRAPPORT 2015 VLAAMS KLIMAATBELEIDSPLAN 2013-2020 LUIK MITIGATIE

VOORTGANGSRAPPORT 2015 VLAAMS KLIMAATBELEIDSPLAN 2013-2020 LUIK MITIGATIE // VOORTGANGSRAPPORT 2015 VLAAMS KLIMAATBELEIDSPLAN 2013-2020 LUIK MITIGATIE // INHOUD Samenvatting voor beleidsmakers... 5 1 Inleiding... 15 1.1 Algemeen... 15 1.2 Leeswijzer... 15 2 Klimaatbeleid op

Nadere informatie

Regio-overleg milieu. HERNIEUWBARE ENERGIE EN KLIMAAT Inleiding. Ingelmunster 14 maart 2013. Dominiek Vandewiele

Regio-overleg milieu. HERNIEUWBARE ENERGIE EN KLIMAAT Inleiding. Ingelmunster 14 maart 2013. Dominiek Vandewiele Regio-overleg milieu HERNIEUWBARE ENERGIE EN KLIMAAT Inleiding Ingelmunster 14 maart 2013 Dominiek Vandewiele agenda 8:30 onthaal en inleiding 8:45 Inleiding: Europese, Vlaamse en lokale beleidsprioriteiten

Nadere informatie

Toelichting energie- en klimaatactieplan Ranst

Toelichting energie- en klimaatactieplan Ranst Toelichting energie- en klimaatactieplan Ranst Infomoment Ranst 23 september 2015 20u 1 Ranst timing 1. Voorstelling project aan schepencollege + goedkeuring: 12/2 2. werkgroep energie & klimaat: 19/3

Nadere informatie

Situering van de mededeling

Situering van de mededeling VLAAMSE REGERING DE VLAAMSE MINISTER VAN LEEFMILIEU, NATUUR EN CULTUUR MEDEDELING AAN DE LEDEN VAN DE VLAAMSE REGERING Betreft: Uitgebreide rapportering stand van zaken voorbereiding Vlaams Mitigatieplan

Nadere informatie

DE OPMAAK VAN EEN SEAP VOOR DE GEMEENTE KLUISBERGEN KLIMAATTEAM 1 12.10.2015

DE OPMAAK VAN EEN SEAP VOOR DE GEMEENTE KLUISBERGEN KLIMAATTEAM 1 12.10.2015 DE OPMAAK VAN EEN SEAP VOOR DE GEMEENTE KLUISBERGEN KLIMAATTEAM 1 12.10.2015 Agenda Welkom door de Schepen Lode Dekimpe Inleiding SEAP door Kim Rienckens (provincie Oost-Vlaanderen) Nulmeting en uitdagingen

Nadere informatie

VLAAMSE OVERHEID. Leefmilieu, Natuur en Energie

VLAAMSE OVERHEID. Leefmilieu, Natuur en Energie VLAAMSE OVERHEID Leefmilieu, Natuur en Energie [C 2007/36477] 28 JUNI 2007. Ministerieel besluit betreffende het indienen van een verzoek tot goedkeuring van een CDM- of JI-projectactiviteit De Vlaamse

Nadere informatie

BIJLAGE Samenvatting klimaatbeleid industrie buurlanden

BIJLAGE Samenvatting klimaatbeleid industrie buurlanden BIJLAGE Samenvatting klimaatbeleid industrie buurlanden 1 2 INLEIDING Deze nota bevat een synthese van maatregelen uit het klimaatbeleid ten aanzien van de industrie in onze buurlanden. Maatregelen naar

Nadere informatie

Strategie en bijzonderheden op het vlak van energie in het Vlaamse Gewest. Milieuvriendelijk investeren brengt u geld op

Strategie en bijzonderheden op het vlak van energie in het Vlaamse Gewest. Milieuvriendelijk investeren brengt u geld op Strategie en bijzonderheden op het vlak van energie in het Vlaamse Gewest Milieuvriendelijk investeren brengt u geld op Jan Vereecke Vlaams Energieagentschap Energiecongres 2007 Assises de l énergie -

Nadere informatie

Steunmaatregelen voor geothermische investeringen in het Vlaamse Gewest

Steunmaatregelen voor geothermische investeringen in het Vlaamse Gewest Steunmaatregelen voor geothermische investeringen in het Vlaamse Gewest 8 november 2012 VCB - Brussel ing. Eddy Jonckheere, accountmanager transformatie & duurzaamheid - energie Overzicht Agentschap Ondernemen

Nadere informatie

Technisch-economische scenario s voor Nederland. Ton van Dril 20 mei 2015

Technisch-economische scenario s voor Nederland. Ton van Dril 20 mei 2015 Technisch-economische scenario s voor Nederland Ton van Dril 20 mei 2015 Overzicht Energieplaatje in historisch perspectief Hoeveel en hoe gebruiken we energie? Wat gebeurt er met verbruik en uitstoot

Nadere informatie

Emissiehandel in Europa

Emissiehandel in Europa Emissiehandel in Europa Emissiehandel (EU ETS) is een marktinstrument waarmee de EU uitstoot van broeikasgassen wil verminderen en zo haar klimaatdoelstelling wil behalen. Er zijn twee emissiehandelssystemen:

Nadere informatie

het Vlaams Klimaatbeleidsplan

het Vlaams Klimaatbeleidsplan Gezamenlijk advies het Vlaams Klimaatbeleidsplan Conceptnota Ontwerp van Vlaams Klimaatbeleidsplan 2013-2020 Datum van goedkeuring 28 maart 2013 26 maart 201326 maart 2013 Volgnummer 2013 018 Coördinator

Nadere informatie

Ondersteuning bij de ontwikkeling van het Vlaams Klimaatbeleidsplan

Ondersteuning bij de ontwikkeling van het Vlaams Klimaatbeleidsplan Verspreiding: Beperkt Opleveringsrapport Ondersteuning bij de ontwikkeling van het Vlaams Klimaatbeleidsplan Inge Cools, Erika Meynaerts, Kristien Aernoudts, Nele Renders, Pieter Lodewijks, Ina De Vlieger,

Nadere informatie

HOOFDSTUK I DE KLIMAATPROBLEMATIEK

HOOFDSTUK I DE KLIMAATPROBLEMATIEK Inhoudsopgave HOOFDSTUK I DE KLIMAATPROBLEMATIEK 11 1. Klimaatverandering 11 1.1. Het versterkt broeikaseffect 11 1.2. Stijgende temperatuur 17 1.3. Veranderende neerslagpatronen 19 1.4. Stijging van het

Nadere informatie

sessie 3: De Wereld op de stoep Jeroen Mercy De Wereld roept om klimaatneutraliteit, De Gentse CO2-uitstoot gemeten! Stad Gent Milieudienst

sessie 3: De Wereld op de stoep Jeroen Mercy De Wereld roept om klimaatneutraliteit, De Gentse CO2-uitstoot gemeten! Stad Gent Milieudienst sessie 3: De Wereld op de stoep De Wereld roept om klimaatneutraliteit, De Gentse CO2-uitstoot gemeten! Jeroen Mercy Stad Gent Milieudienst Context Klimaatopwarming is een feit Impact voor Gent: veerkracht

Nadere informatie

> Inzet: CO 2 reductie en eerlijke carbonhandel

> Inzet: CO 2 reductie en eerlijke carbonhandel > Ketenaanpak en -verantwoordelijkheid > Inzet: CO 2 reductie en eerlijke carbonhandel > Doel: boeren ondersteunen bij de impact van klimaatverandering en ontbossing tegen te gaan. Ons klimaat verandert

Nadere informatie

Antwerpen, Duurzame stad voor iedereen. Focus energie en milieu

Antwerpen, Duurzame stad voor iedereen. Focus energie en milieu Antwerpen, Duurzame stad voor iedereen Focus energie en milieu Forum 19 juni 2012 1.Beleidsnota: wat is de ambitie? 2.Projecten: wat doen we al? 1. Beleidsnota: Wat is de ambitie? Waarom wil Antwerpen

Nadere informatie

Commissie Benchmarking Vlaanderen

Commissie Benchmarking Vlaanderen Commissie Benchmarking Vlaanderen 023-0170 TOELICHTING 17 ART. 6.4 VAN HET BENCHMARKINGCONVENANT HET GEBRUIK VAN ALTERNATIEVE MAATREGELEN 1. Inleiding Art. 6.4 van het benchmarkingconvenant biedt de mogelijkheid

Nadere informatie

Emissie-inventaris broeikasgassen 2012 stadsontwikkeling EMA

Emissie-inventaris broeikasgassen 2012 stadsontwikkeling EMA Emissie-inventaris broeikasgassen 2012 EMA Principes Antwerpen ondertekende het Europese Burgemeestersconvenant. Meer dan 5.000 lokale en regionale overheden hebben ondertekend en engageren zich om op

Nadere informatie

20% of naar 30% BKG reductie

20% of naar 30% BKG reductie EU-klimaatdoelstellingen 20% of naar 30% BKG reductie Marc Van den Bosch Sr. Adviseur Voka-VEV 30 06 2010 EU klimaatpakket 2008 Doelstellingen 2020 20% BKG reductie tav 1990 20% hernieuwbare energie 20%

Nadere informatie

EFRO 2014-2020. Prioritaire as 1: Stimuleren van onderzoek, technologische ontwikkeling en innovatie

EFRO 2014-2020. Prioritaire as 1: Stimuleren van onderzoek, technologische ontwikkeling en innovatie EFRO 2014-2020 Prioritaire as 1: Stimuleren van onderzoek, technologische ontwikkeling en innovatie Prioritaire as 2: Versterken concurrentievermogen KMO s Prioritaire as 3: Overgang naar koolstofarme

Nadere informatie

Werkgroep Landbouw (2 e deel: glastuinbouw) 20 september 2007

Werkgroep Landbouw (2 e deel: glastuinbouw) 20 september 2007 Werkgroep Landbouw (2 e deel: glastuinbouw) 20 september 2007 Doelstelling: 75 % van het energiegebruik in de glastuinbouw op basis van aardgas en andere duurzame energiebronnen in 2012 Energie enquête

Nadere informatie

EU ETS herziening post 2020. Standpunt van de elektriciteitssector. FEBEG. Silvie Myngheer. 30.09.2015 CCIM Stakeholders dialoog

EU ETS herziening post 2020. Standpunt van de elektriciteitssector. FEBEG. Silvie Myngheer. 30.09.2015 CCIM Stakeholders dialoog EU ETS herziening post 2020. Standpunt van de elektriciteitssector. FEBEG Silvie Myngheer 30.09.2015 CCIM Stakeholders dialoog Federatie van de Belgische Elektriciteits- en Gasbedrijven Fédération Belge

Nadere informatie

Groen? Het is te doen! Audit.Tax.Consulting.Financial Advisory.

Groen? Het is te doen! Audit.Tax.Consulting.Financial Advisory. Groen? Het is te doen! Audit.Tax.Consulting.Financial Advisory. Een uitdagend klimaat 20 20 2020 In 2020 moet de uitstoot van CO 2 in de EU met 20% zijn teruggebracht ten opzichte van het 1990 niveau.

Nadere informatie

CIR-Isolatie Raad vzw

CIR-Isolatie Raad vzw 15 de ISOLATIEDAG energetisch renoveren bestaande gebouwen Georges Timmermans gti@skynet.be CIR-Isolatie Raad vzw koepel Belgische isolatiesector Duurzame Bouwsystemen 1 CIR-Isolatie Raad vzw jaarlijkse

Nadere informatie

Ronde Tafel in kader van voorbereiding Vlaams Klimaatbeleidsplan 2013-2020. Doelgroep: niet-ver industrie

Ronde Tafel in kader van voorbereiding Vlaams Klimaatbeleidsplan 2013-2020. Doelgroep: niet-ver industrie Ronde Tafel in kader van voorbereiding Vlaams Klimaatbeleidsplan 2013-2020 Doelgroep: niet-ver industrie Beknopt overzicht van bestaande energiemaatregelen 8 mei 2012 Inhoud 0,1PJ 0,5PJ Auditconvenant

Nadere informatie

Elektrisch rijden in de praktijk

Elektrisch rijden in de praktijk We gaan elektrisch vooruit! Een impuls voor elektrisch vervoer in Rotterdam Elektrisch rijden in de praktijk Klimaatprobleem? Google earth januari 2009 Rotterdam Climate Initiative Als stad met wereldhaven

Nadere informatie

Klimaat- en energiebeleid Gemeente Nijmegen

Klimaat- en energiebeleid Gemeente Nijmegen Klimaat- en energiebeleid Gemeente Nijmegen Fons Claessen sr.adviseur klimaat, energie & duurzaamheid Gemeente Nijmegen Waarom moeten we iets doen?? 1: Klimaatverandering 2: Energie en grondstoffen 3.

Nadere informatie

Energiedossiers tijdens het Italiaanse voorzitterschap

Energiedossiers tijdens het Italiaanse voorzitterschap Energiedossiers tijdens het Italiaanse voorzitterschap Jan Haers 2 juli 2014 Vleva en SAR-Minaraad Overzicht Energiebeleid op Europese Raad Tijdens het Griekse voorzitterschap Prioriteiten van het Italiaanse

Nadere informatie

In samenwerking met: Kritische analyse van ondersteuningsmaatregelen duurzame energie in Vl en Nl

In samenwerking met: Kritische analyse van ondersteuningsmaatregelen duurzame energie in Vl en Nl In samenwerking met: Partners: Met de steun van: Met financiële steun van: Agenda 13 u 30 Verwelkoming en toelichting doelstelling stakeholdersoverleg 13 u 35 Vergelijking 2020 doelstellingen België Nederland

Nadere informatie

Tool Burgemeestersconvenant Actualisatie nulmeting 2011 & inventaris 2012

Tool Burgemeestersconvenant Actualisatie nulmeting 2011 & inventaris 2012 17/11/2014 Tool Burgemeestersconvenant Actualisatie nulmeting 2011 & inventaris 2012 Kadering» VITO actualiseert jaarlijks, in opdracht van LNE, CO 2 -inventaris gemeenten» Taken voorzien in actualisatie

Nadere informatie

Beleidsplan Ruimte Vlaanderen Werkgroep Ruimte voor Energie. Partnerforum Gent 18 oktober 2016

Beleidsplan Ruimte Vlaanderen Werkgroep Ruimte voor Energie. Partnerforum Gent 18 oktober 2016 Beleidsplan Ruimte Vlaanderen Werkgroep Ruimte voor Energie Partnerforum Gent 18 oktober 2016 Energie uitdagingen VISIE 2050: 7. energietransitie Daling uitstoot broeikasgassen in EU met 80-95% t.o.v.

Nadere informatie

Zuid-West-Vlaanderen Energieneutraal in 2050. Naar een regionale energiestrategie

Zuid-West-Vlaanderen Energieneutraal in 2050. Naar een regionale energiestrategie Zuid-West-Vlaanderen Energieneutraal in 2050. Naar een regionale energiestrategie Welke vragen liggen aan de basis? Er beweegt nu zeer veel rond energie. Waar staan we nu en hoe gaat het verder evolueren?

Nadere informatie

De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA DEN HAAG

De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA DEN HAAG > Retouradres Postbus 20901 2500 EX Den Haag De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA DEN HAAG Plesmanweg 1-6 2597 JG Den Haag Postbus 20901 2500 EX Den Haag T 070-456

Nadere informatie

BEN-NORM IN OVERHEIDSGEBOUWEN

BEN-NORM IN OVERHEIDSGEBOUWEN BEN-NORM IN OVERHEIDSGEBOUWEN Inleiding programma Achtergrond: EPB-eisen Wat is BEN? Actieplan in 5 domeinen Innovatie Integraal kwaliteitskader Communicatie Financiering Energiebeleid BEN-advies voor

Nadere informatie

PAKKET ENERGIE-UNIE BIJLAGE STAPPENPLAN VOOR DE ENERGIE-UNIE. bij de

PAKKET ENERGIE-UNIE BIJLAGE STAPPENPLAN VOOR DE ENERGIE-UNIE. bij de EUROPESE COMMISSIE Brussel, 25.2.2015 COM(2015) 80 final ANNEX 1 PAKKET ENERGIE-UNIE BIJLAGE STAPPENPLAN VOOR DE ENERGIE-UNIE bij de MEDEDELING VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT, DE RAAD, HET

Nadere informatie

Energie- en broeikasgasscenario's voor het Vlaamse gewest Business as usual scenario 2000-2020

Energie- en broeikasgasscenario's voor het Vlaamse gewest Business as usual scenario 2000-2020 Algemene verspreiding Energie- en broeikasgasscenario's voor het Vlaamse gewest Business as usual scenario 2000-2020 Eindrapport Jan Duerinck, Katleen Briffaerts, An Vercalsteren, Wouter Nijs, Ina De Vlieger,

Nadere informatie

Aandachtspunten voor België

Aandachtspunten voor België SPF SANTE PUBLIQUE, SECURITE DE LA CHAINE ALIMENTAIRE ET ENVIRONNEMENT 1 EU klimaat/energiepakket Aandachtspunten voor België Peter Wittoeck FOD VVVL Dienst Klimaatverandering CCIM stakeholdersmeeting

Nadere informatie

Belgian National Allocation Plan for the allocation of greenhouse gas emission allowances 2008-2012

Belgian National Allocation Plan for the allocation of greenhouse gas emission allowances 2008-2012 Belgian National Allocation Plan for the allocation of greenhouse gas emission allowances 2008-2012 in accordance with Directive 2003/87/EC of the European Parliament and the Council February 2008 plan

Nadere informatie

Opportuniteiten en nieuwe

Opportuniteiten en nieuwe Opportuniteiten en nieuwe tendensen voor een lager verbruik Kurt Stockman Hogeschool West-Vlaanderen, Kortrijk Winst door energie-efficiëntie: ook voor KMO s? Agoria workshop 12 juni 2012 Inleiding Maatschappelijk

Nadere informatie

2. de flexibiliteitsmechanismen van het Kyoto-protocol

2. de flexibiliteitsmechanismen van het Kyoto-protocol DE VLAAMSE MINISTER VAN LEEFMILIEU, NATUUR EN CULTUUR DE VLAAMSE MINISTER VAN ENERGIE, WONEN, STEDEN EN SOCIALE ECONOMIE BISMEDEDELING AAN DE LEDEN VAN DE VLAAMSE REGERING Betreft: Verwerving van Kyoto-eenheden

Nadere informatie

Vlaamse ambitie op VN-Klimaattop in Kopenhagen

Vlaamse ambitie op VN-Klimaattop in Kopenhagen Persbriefing JOKE SCHAUVLIEGE VLAAMS MINISTER VAN LEEFMILIEU, NATUUR EN CULTUUR Woensdag 2 december 2009 Vlaamse ambitie op VN-Klimaattop in Kopenhagen We staan aan de vooravond van Kopenhagen, de 15 de

Nadere informatie

Nationale Energieverkenning 2014

Nationale Energieverkenning 2014 Nationale Energieverkenning 2014 Remko Ybema en Pieter Boot Den Haag 7 oktober 2014 www.ecn.nl Inhoud Opzet van de Nationale Energieverkenning (NEV) Omgevingsfactoren Resultaten Energieverbruik Hernieuwbare

Nadere informatie

BIJNA ENERGIENEUTRALE GEBOUWEN Welke Europese doelstellingen in Vlaanderen?

BIJNA ENERGIENEUTRALE GEBOUWEN Welke Europese doelstellingen in Vlaanderen? BIJNA ENERGIENEUTRALE GEBOUWEN Welke Europese doelstellingen in Vlaanderen? Maarten De Groote - Vlaams Energieagentschap Energiedag voor lokale besturen, 19 maart 2013, Gent Openbare gebouwen en EPB-vereisten

Nadere informatie

Klimaatverandering en internationaal beleid: de weg van Kyoto naar Kopenhagen.

Klimaatverandering en internationaal beleid: de weg van Kyoto naar Kopenhagen. Open klimaatlezingen 2009 Klimaatverandering en internationaal beleid: de weg van Kyoto naar Kopenhagen. Hans Bruyninckx De eerste stappen in internationaal klimaatbeleid 1979: 1ste World Climate Conference

Nadere informatie

Burgemeestersconvenant. Gemeenteraad 23 november 2015

Burgemeestersconvenant. Gemeenteraad 23 november 2015 Gemeenteraad 23 november 2015 UITGANGSPUNT Het klimaat- en energiebeleid van de EU Uitstoot broeikasgassen moet op korte termijn fors omlaag Energiebronnen die meer zekerheid bieden Energie-onafhankelijkheid

Nadere informatie

SETIS VOOR EEN KOOLSTOFARME TOEKOMST

SETIS VOOR EEN KOOLSTOFARME TOEKOMST E u r o p e s e Commissie INFORMATIESYSTEEM VOOR STRATEGISCHE ENERGIETECHNOLOGIEËN SETIS VOOR EEN KOOLSTOFARME TOEKOMST http://setis.ec.europa.eu Europese Commissie Informatiesysteem voor strategische

Nadere informatie

Wonen & energie. Beleidsinstrumenten op federaal en gewestelijk niveau. Provinciehuis Vlaams-Brabant Bart Martens 26 juni 2006

Wonen & energie. Beleidsinstrumenten op federaal en gewestelijk niveau. Provinciehuis Vlaams-Brabant Bart Martens 26 juni 2006 Beleidsinstrumenten op federaal en gewestelijk niveau Provinciehuis Vlaams-Brabant Bart Martens 26 juni 2006 ANIMO Winteruniversiteit LEEFMILIEU & ENERGIE 18 februari 2006 Energiezuiniger wonen: heel wat

Nadere informatie

De behaalde resultaten in de Belgische voedingsindustrie. Energieeffizienz in der belgischen Industrie BRÜSSEL, 12. MAI 2009

De behaalde resultaten in de Belgische voedingsindustrie. Energieeffizienz in der belgischen Industrie BRÜSSEL, 12. MAI 2009 De behaalde resultaten in de Belgische voedingsindustrie Energieeffizienz in der belgischen Industrie BRÜSSEL, 12. MAI 2009 FEVIA 450 leden-bedrijven + 26 ledengroepering 25 medewerkers Drie actie-domeinen

Nadere informatie

Is EU-beleid de molensteen voor de Nederlandse energiesector? Mark Dierikx, Directeur-generaal Energie, Telecom en Mededinging

Is EU-beleid de molensteen voor de Nederlandse energiesector? Mark Dierikx, Directeur-generaal Energie, Telecom en Mededinging Is EU-beleid de molensteen voor de Nederlandse energiesector? Mark Dierikx, Directeur-generaal Energie, Telecom en Mededinging Eindbeeld: een CO 2 -neutrale energievoorziening Nederland verbindt zich aan

Nadere informatie

Vlarem trein 2012 - Aanpassing wetgeving inzake Emissiehandel

Vlarem trein 2012 - Aanpassing wetgeving inzake Emissiehandel Vlarem trein 2012 - Aanpassing wetgeving inzake Emissiehandel 14 juni 2013 Jorre De Schrijver Team Klimaat Afdeling Lucht, Hinder, Risicobeheer, Milieu & Gezondheid (ALHRMG) Programma Inleiding emissiehandel

Nadere informatie

Energieverbruik gemeentelijke gebouwen

Energieverbruik gemeentelijke gebouwen MILIEUBAROMETER: INDICATORENFICHE ENERGIE 1/2 Samenwerkingsovereenkomst 2008-2013 Milieubarometer: Energieverbruik gemeentelijke gebouwen Indicatorgegevens Naam Definitie Meeteenheid Energieverbruik gemeentelijke

Nadere informatie

Artikel Chemie Magazine VNCI BASF reductie lachgas emissies Cursief rode tekst maakt geen deel uit van het artikel Max 1200 woorden

Artikel Chemie Magazine VNCI BASF reductie lachgas emissies Cursief rode tekst maakt geen deel uit van het artikel Max 1200 woorden Artikel Chemie Magazine VNCI BASF reductie lachgas emissies Cursief rode tekst maakt geen deel uit van het artikel Max 1200 woorden Titel: Subtitel: Een win-win situatie Vlaamse Kyoto-doelstelling komt

Nadere informatie

Europese subsidies voor de Sociale Economie

Europese subsidies voor de Sociale Economie Europese subsidies voor de Sociale Economie Kader en functioneren van Europese subsidies Hoe werken EU subsidies? 1 EU BELEIDSKADER BEPALEND VOOR DE INHOUD SUBSIDIEPROGRAMMA S (1) Europa 2020 doelstellingen

Nadere informatie

Individuele energievoorziening

Individuele energievoorziening 04/12/2014 Potentieel voor collectieve energie en warmte in Vlaanderen Erwin CORNELIS Klankbordgroep Lerend Netwerk Duurzame Wijken 3 december 2014 Presentatie in het kader van het STRATEGO-project Individuele

Nadere informatie

Belfius-EIB Smart Cities& SustainableDevelopment. Kitty Bottu, secretaris Bart Deweerd, Financieel Beheerder OCMW Landen

Belfius-EIB Smart Cities& SustainableDevelopment. Kitty Bottu, secretaris Bart Deweerd, Financieel Beheerder OCMW Landen Belfius-EIB Smart Cities& SustainableDevelopment Kitty Bottu, secretaris Bart Deweerd, Financieel Beheerder OCMW Landen Inhoud Landen als duurzame stad Woonzorgcampus Oleyck Financiering Budgettaire impact

Nadere informatie

Energieakkoord voor duurzame groei. 6 september 2013

Energieakkoord voor duurzame groei. 6 september 2013 Energieakkoord voor duurzame groei 6 september 2013 Programma perspresentatie Korte toelichting Energieakkoord voor duurzame groei Wiebe Draijer Korte toelichting doorrekeningen ECN/PBL/EIB Maarten Hajer

Nadere informatie

Commissie Benchmarking Vlaanderen

Commissie Benchmarking Vlaanderen Commissie Benchmarking Vlaanderen 023-0171 TOELICHTING 17 ART. 6.4 VAN HET BENCHMARKINGCONVENANT HET GEBRUIK VAN ALTERNATIEVE MAATREGELEN & EINDAFREKENING BENCHMARKINGCONVENANT 1. Inleiding Art. 6.4 van

Nadere informatie

De rol van biomassa in de energietransitie.

De rol van biomassa in de energietransitie. De rol van biomassa in de energietransitie. Bert de Vries Plaatsvervangend directeur-generaal Energie, Telecom en Mededinging, Ministerie van Economische Zaken Inhoud 1. Energieakkoord 2. Energietransitie

Nadere informatie

het multilaterale, Europese en Vlaamse klimaatbeleid

het multilaterale, Europese en Vlaamse klimaatbeleid 1 Oriëntatienota het multilaterale, Europese en Vlaamse klimaatbeleid Oriëntatienota over het multilaterale, Europese en Vlaamse klimaatbeleid Datum van goedkeuring 14 juli Volgnummer Coördinator + e-mailadres

Nadere informatie

Vlaamse klimaatconferentie. Werkgroep FLEXIBILITEITSMECHANISMEN

Vlaamse klimaatconferentie. Werkgroep FLEXIBILITEITSMECHANISMEN Vlaamse klimaatconferentie Werkgroep FLEXIBILITEITSMECHANISMEN Markiesgebouw, 18/10/2005 Het klimaat verandert! En U? 28/06/2005: Toelichting over het internationale en Vlaamse flexmex-beleid 12/09/2005:

Nadere informatie

EU ETS INFO. Over deze nieuwsbrief DEPARTEMENT LEEFMILIEU, NATUUR EN ENERGIE. LNE.be/themas/klimaatverandering. In dit nummer

EU ETS INFO. Over deze nieuwsbrief DEPARTEMENT LEEFMILIEU, NATUUR EN ENERGIE. LNE.be/themas/klimaatverandering. In dit nummer LNE.be/themas/klimaatverandering Kunt u deze nieuwsbrief niet lezen? Ga naar de onlineversie. EU ETS INFO DEPARTEMENT LEEFMILIEU, NATUUR EN ENERGIE In dit nummer Over deze nieuwsbrief Voorstel EC over

Nadere informatie

Van een slim project naar een slimme financiering. Hasselt, 29.03.2014 Hayen Francis, Smart Cities & Sustainable Development

Van een slim project naar een slimme financiering. Hasselt, 29.03.2014 Hayen Francis, Smart Cities & Sustainable Development Van een slim project naar een slimme financiering Hasselt, 29.03.2014 Hayen Francis, Smart Cities & Sustainable Development Een duurzaam project? Meerdere definities & benaderingen mogelijk Belangrijk

Nadere informatie

Toelichting 04: Flexibele maatregelen

Toelichting 04: Flexibele maatregelen Toelichting 04: Flexibele maatregelen EBO infosessie, 16/09/2014 Ilse FORREZ Advisor Energy and Climate Mogelijkheid tot flexibiliteit Flexibele maatregelen geven de mogelijkheid aan de onderneming om

Nadere informatie

Jouw sportinfrastructuur en omgeving ECOSPORTIEF

Jouw sportinfrastructuur en omgeving ECOSPORTIEF Jouw sportinfrastructuur en omgeving ECOSPORTIEF I. Ecosportief, sporten doe je spoorloos! II. Belangrijke uitdagingen voor de sport III. Ecosportieve instrumenten IV. Ecosportieve infrastructuur en ruimte

Nadere informatie

Klimaatbeleid moet leiden tot

Klimaatbeleid moet leiden tot Een perspectief voor Vlaanderen Beperken broeikasgasemissies Aggiornamento Bedreiging of kans? Een perspectief voor Vlaanderen auteur functie datum Marc Van den Bosch Sr. Adviseur energie en milieu VOKA

Nadere informatie

Belfius- EIB Smart Ci2es & Sustainable Development. Getuigenis OCMW Landen 14/09/2015 Vlaams Parlement Brussel

Belfius- EIB Smart Ci2es & Sustainable Development. Getuigenis OCMW Landen 14/09/2015 Vlaams Parlement Brussel Belfius- EIB Smart Ci2es & Sustainable Development Getuigenis OCMW Landen 14/09/2015 Vlaams Parlement Brussel Inhoud Landen: duurzame stad Woonzorgcampus Oleyck Tijdspad Financiering BudgeSaire impact

Nadere informatie

Klimaatveranderingen 2014: Beperking van de klimaatverandering

Klimaatveranderingen 2014: Beperking van de klimaatverandering 5 de Evaluatierapport van het IPCC Bijdrage van Werkgroep III: Klimaatveranderingen 2014: Beperking van de klimaatverandering Belangrijkste punten van de "Samenvatting voor beleidsmakers" De bijdrage van

Nadere informatie

Klimaattop Vlaams-Brabant voorbij:

Klimaattop Vlaams-Brabant voorbij: Klimaattop Vlaams-Brabant voorbij: 29 januari 2016 Het Bolwerk Vilvoorde hoe maken we de ambities waar? www.vlaamsbrabant.be/klimaattop Programma 10u Intro (Wouter, Jan) 10u10 Kader provinciaal klimaatplan

Nadere informatie

ENERGIEZUINIGE BEDRIJVENTERREINEN. 18 april 2013

ENERGIEZUINIGE BEDRIJVENTERREINEN. 18 april 2013 ENERGIEZUINIGE BEDRIJVENTERREINEN 18 april 2013 EUROPESE DOELSTELLING tegen 2020 en tov 1990 CO2-uitstoot verlagen met 20% energieverbruik met 20% verlagen aandeel hernieuwbare energie +20% STEUNMAATREGELEN

Nadere informatie

Ondersteuning burgemeestersconvenant

Ondersteuning burgemeestersconvenant 20/01/2014 Ondersteuning burgemeestersconvenant Deel 2: Sustainable energy action plan (SEAP) Studiedag LNE Brussel Inhoud» Doel maatregelentool» Architectuur maatregelentool» Aan de slag 20/01/2014 2

Nadere informatie

VLAAMS PARLEMENT RESOLUTIE. betreffende de verzoening van de behoeften aan energie en aan zuivere lucht in onze maatschappij

VLAAMS PARLEMENT RESOLUTIE. betreffende de verzoening van de behoeften aan energie en aan zuivere lucht in onze maatschappij VLAAMS PARLEMENT RESOLUTIE betreffde de verzoing van de behoeft aan ergie aan zuivere lucht in onze maatschappij Het Vlaams Parlemt, gelet op de Verkningsnota voor het ergiedebat in het Vlaams Parlemt,

Nadere informatie

VLAAMS BELEID Bijna-energieneutrale gebouwen. Maarten De Groote - Vlaams Energieagentschap De toekomst van de bouw, Kamp C, 20 maart 2014

VLAAMS BELEID Bijna-energieneutrale gebouwen. Maarten De Groote - Vlaams Energieagentschap De toekomst van de bouw, Kamp C, 20 maart 2014 VLAAMS BELEID Bijna-energieneutrale gebouwen Maarten De Groote - Vlaams Energieagentschap De toekomst van de bouw, Kamp C, 20 maart 2014 Vlaamse energieprestatieregelgeving sinds 2006 Nieuwbouw moet gezond

Nadere informatie

Klimaatplan Maldegem

Klimaatplan Maldegem Klimaatplan Maldegem Klimaatplan Maldegem Inleiding Proces Nulmeting Actieplan Inleiding Burgemeestersconvenant Doelstellingen 2020 20% minder energie verbruik 20% minder CO2 uitstoot 20% hernieuwbare

Nadere informatie

De Belgische/Vlaamse evolutie in energiewetgeving 1980-2020

De Belgische/Vlaamse evolutie in energiewetgeving 1980-2020 De Belgische/Vlaamse evolutie in energiewetgeving 1980-2020 Peter Wouters WTCB Brussel 21 april 2016 Jaren 60 Dubbel glas in gebouwen Waarom? Thermisch comfort Vermijden condensatie Energiebesparing niet

Nadere informatie

Aggiornamento. Bedreigingen en uitdagingen voor de. industrie VWEC. Een perspectief voor Vlaanderen. Een perspectief voor Vlaanderen

Aggiornamento. Bedreigingen en uitdagingen voor de. industrie VWEC. Een perspectief voor Vlaanderen. Een perspectief voor Vlaanderen Een perspectief voor Vlaanderen Bedreigingen en uitdagingen voor de Aggiornamento industrie Een perspectief voor Vlaanderen VWEC auteur functie datum Marc Van den Bosch Sr. Adviseur energie en milieu VOKA

Nadere informatie

TEGEN VOEDSELVERLIES! EEN ACTUELE UITDAGING VOOR DE GROOTKEUKENSECTOR

TEGEN VOEDSELVERLIES! EEN ACTUELE UITDAGING VOOR DE GROOTKEUKENSECTOR SAMEN TEGEN VOEDSELVERLIES! EEN ACTUELE UITDAGING VOOR DE GROOTKEUKENSECTOR Kris Roels - Interdepartementale Werkgroep Voedselverlies @ Grootkeukencolloquium 2015 WAT IS VOEDSELVERLIES? Voedselverlies

Nadere informatie

Milieucriteria voor het maatschappelijk verantwoord inkopen van. Gas. Versie 26 januari 2016

Milieucriteria voor het maatschappelijk verantwoord inkopen van. Gas. Versie 26 januari 2016 Milieucriteria voor het maatschappelijk verantwoord inkopen van Gas 1. Scope/afbakening De productgroep Gas omvat alle gas die van het openbare gasnet en via transport over de weg betrokken wordt door

Nadere informatie

De nieuwe energie-efficiëntierichtlijn - Uitdagingen & oplossingen -

De nieuwe energie-efficiëntierichtlijn - Uitdagingen & oplossingen - De nieuwe energie-efficiëntierichtlijn l - Uitdagingen & oplossingen - DG Energie 22 juni 2011 ENERGIEVOORZIENING NOG AFHANKELIJKER VAN IMPORT Te verwachten scenario gebaseerd op cijfers in 2009 in % OLIE

Nadere informatie

Spaar het Klimaat. Op naar een gedeelde visie!

Spaar het Klimaat. Op naar een gedeelde visie! Spaar het Klimaat Op naar een gedeelde visie! VISIE SPAAR HET KLIMAAT In het begin van de zomer 2013 is tijdens een laatste sessie gesproken over de vernieuwing van de missie en visie van Spaar het Klimaat.

Nadere informatie

DE POLITICI. politici 1

DE POLITICI. politici 1 DE POLITICI Jullie zijn de vertegenwoordigers van de Vlaamse politiek: de minister-president en de minister van Energie. Jullie stellen het beleid van de regering voor aan de andere gesprekspartners. Standpunt

Nadere informatie

Mijn bedrijf en mijn energie

Mijn bedrijf en mijn energie Mijn bedrijf en mijn energie Staden, zondag 30 november 2014 arch. Luc Dedeyne energieconsulent Bouwunie Subsidies voor bedrijven Bedrijven kunnen genieten van financiële ondersteuning indien zij investeren

Nadere informatie

Bedrijven en consumenten laten (Vermeden) emissies onbenut!!!

Bedrijven en consumenten laten (Vermeden) emissies onbenut!!! Bedrijven en consumenten laten (Vermeden) emissies onbenut!!! Door Harry Kloosterman en Joop Boesjes (Stichting E.I.C.) Deel 3 (Vervolg informatie) Voor het niet-ets zijn er geen emissies en emissierechten

Nadere informatie

INTERNATIONALE OVEREENKOMSTEN

INTERNATIONALE OVEREENKOMSTEN 1.8.2012 Publicatieblad van de Europese Unie L 205/1 II (Niet-wetgevingshandelingen) INTERNATIONALE OVEREENKOMSTEN BESLUIT VAN DE RAAD van 24 juli 2012 betreffende het door de Europese Unie in het Gemengd

Nadere informatie

Tabellenbijlage. Michiel Hekkenberg (ECN) Martijn Verdonk (PBL) (projectcoördinatie) Oktober 2014 ECN-O--14-052

Tabellenbijlage. Michiel Hekkenberg (ECN) Martijn Verdonk (PBL) (projectcoördinatie) Oktober 2014 ECN-O--14-052 Tabellenbijlage Michiel Hekkenberg (ECN) Martijn Verdonk (PBL) (projectcoördinatie) Oktober 2014 ECN-O--14-052 Verantwoording Dit rapport is de tabellenbijlage bij de Nationale Energieverkenning 2014 verschenen

Nadere informatie

OP WEG NAAR 2020 Bijna-Energieneutrale gebouwen?

OP WEG NAAR 2020 Bijna-Energieneutrale gebouwen? OP WEG NAAR 00 Bijna-Energieneutrale gebouwen? Maarten De Groote Vlaams Energieagentschap 4 oktober 0 Brugge Inhoud Evolutie energieprestatie Vlaanderen Aanpassingen wetgeving EPB Aanpassingen wetgeving

Nadere informatie

Discussienota Residentiële Sector. BAU+ studie: Energie- en broeikasgasscenario s voor het Vlaamse gewest verkenning beleidsscenario s tot 2030

Discussienota Residentiële Sector. BAU+ studie: Energie- en broeikasgasscenario s voor het Vlaamse gewest verkenning beleidsscenario s tot 2030 Discussienota Residentiële Sector BAU+ studie: Energie- en broeikasgasscenario s voor het Vlaamse gewest verkenning beleidsscenario s tot 2030 Nele Renders 1 Inhoud Inleiding Aannames Beleidsdoelstellingen

Nadere informatie

Beleggen in de toekomst. de kansen van beleggen in klimaat en milieu

Beleggen in de toekomst. de kansen van beleggen in klimaat en milieu Beleggen in de toekomst de kansen van beleggen in klimaat en milieu Angst voor de gevolgen? Stijging van de zeespiegel Hollandse Delta, 6 miljoen Randstedelingen op de vlucht. Bedreiging van het Eco-systeem

Nadere informatie

Verankering milieu, groen en duurzaamheid in het gemeentelijk beleid 2014-2019. Regionaal overleg 6 oktober 2014

Verankering milieu, groen en duurzaamheid in het gemeentelijk beleid 2014-2019. Regionaal overleg 6 oktober 2014 Verankering milieu, groen en duurzaamheid in het gemeentelijk beleid 2014-2019 Regionaal overleg 6 oktober 2014 Meerjarenplanning 2014-2019: milieu & duurzaamheid 1. De BBC: situering 2. Basis: bestuursakkoord

Nadere informatie

Brussels Smart Cities Andere Europese financiering voor Brusselse Smart Cities

Brussels Smart Cities Andere Europese financiering voor Brusselse Smart Cities Brussels Smart Cities Andere Europese financiering voor Brusselse Smart Cities Camille LEPINAY, VSGB 4/12/2014 Association de la Ville et des Communes de la Région de Bruxelles-Capitale asbl Vereniging

Nadere informatie

MEMORANDUM OF UNDERSTANDING ENERGIE-EFFICIËNTIE IN DE GEBOUWDE OMGEVING IN DE BENELUX EN AANGRENZENDE GEBIEDEN

MEMORANDUM OF UNDERSTANDING ENERGIE-EFFICIËNTIE IN DE GEBOUWDE OMGEVING IN DE BENELUX EN AANGRENZENDE GEBIEDEN MEMORANDUM OF UNDERSTANDING ENERGIE-EFFICIËNTIE IN DE GEBOUWDE OMGEVING IN DE BENELUX EN AANGRENZENDE GEBIEDEN MEMORANDUM OF UNDERSTANDING Energie-efficiëntie in de gebouwde omgeving in de Benelux en

Nadere informatie

VOORSTEL VAN DECREET. van de heren Eloi Glorieux, Rudi Daems, Jos Stassen en Jef Tavernier en de dames Mieke Vogels en Vera Dua

VOORSTEL VAN DECREET. van de heren Eloi Glorieux, Rudi Daems, Jos Stassen en Jef Tavernier en de dames Mieke Vogels en Vera Dua Stuk 2120 (20082009) Nr. 1 Zitting 20082009 19 februari 2009 VOORSTEL VAN DECREET van de heren Eloi Glorieux, Rudi Daems, Jos Stassen en Jef Tavernier en de dames Mieke Vogels en Vera Dua houdende de voorbeeldrol

Nadere informatie

Presentatie Nieuwe energie voor het klimaat

Presentatie Nieuwe energie voor het klimaat Presentatie Nieuwe energie voor het klimaat WERKPROGRAMMA SCHOON EN ZUINIG en WKK Pieter Boot Inhoud 1. Waarom Schoon en Zuinig? 2. Welke doelen? 3. Hoe groot is de trendbreuk? 4. Hoofdlijnen gevolgde

Nadere informatie

PROEFTUIN VOOR HET EUROPESE ENERGIESYSTEEM VAN DE TOEKOMST

PROEFTUIN VOOR HET EUROPESE ENERGIESYSTEEM VAN DE TOEKOMST NOORD-NEDERLAND: PROEFTUIN VOOR HET EUROPESE ENERGIESYSTEEM VAN DE TOEKOMST PROEFTUIN ENERGIE- TRANSITIE REGIONALE PARTNER IN DE EUROPESE ENERGIE UNIE Noord-Nederland is een grensoverschrijdende proeftuin

Nadere informatie

Bijlage 2: ENGAGEMENTSVERKLARING VOOR EEN VERSTANDIG ENERGIEGEBRUIK

Bijlage 2: ENGAGEMENTSVERKLARING VOOR EEN VERSTANDIG ENERGIEGEBRUIK Bijlage 2: ENGAGEMENTSVERKLARING VOOR EEN VERSTANDIG ENERGIEGEBRUIK Vlaams minister Kris Peeters wil met een verstandig energiebeleid niet alleen het aanbod sturen maar ook en vooral de vraag beheersen.

Nadere informatie