Als de ambtenaar komt te overlijden. Informatie voor de partner

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Als de ambtenaar komt te overlijden. Informatie voor de partner"

Transcriptie

1 Informatie voor de partner Mei 2006 Redacteur(en): HDPO/PM/PO/PK 2005

2 Inhoudsopgave Pagina 1 Emotionele en sociale aspecten Verdriet en rouw Omgeving 5 2 Overlijden in het buitenland Contactpersoon Wat doet het ministerie bij overlijden van een ambtenaar op een post Eerste contact Begrafenis of crematie in Nederland Overlijdensakte Huisbezoek 7 3 Overlijden in Nederland 9 4 Financiële afwikkeling door het ministerie 10 5 Financiële regelingen DBZ Voorzieningenstelsel Salaris Overlijden door een ongeval Schoolkosten en kinderopvang 12 6 Pensioen Overlijden voor of na het 65ste levensjaar Wezenpensioen Hertrouwen Echtscheiding Uitkering Anw 14 7 Erfrecht 15 8 Belastingen Aangifte inkomstenbelasting en premieheffing Aangifte successierecht 18 9 Verzekeringen Uitvaartverzekering Levensverzekering, overlijdensrisicoverzekering Huisvesting Op de post In Nederland Verhuizing 20

3 11 Onderwijs Partner Kinderen Nabestaande is foreign-born partner Erfrecht en de buitenlandse partner Verblijfsvergunning Nederland Pensioen Pensioenrechten en buitenland Uitkeringen en het buitenland Telefoonnummers en adressen BZ-afdelingen Overige BZ gerelateerd Extern Informatie en literatuur Bijlage DBZ-V Annex bij Besluit uitkeringen ongevallen Bijlage RDBZ 32

4 Inleiding Behalve met het verwerken van de emotionele schok, die het overlijden van een geliefde partner brengt, krijgt de nabestaande te maken met veel zaken die moeten worden geregeld. Omdat die dan ook nog tegelijkertijd aan de orde komen, bestaat de mogelijkheid dat bepaalde zaken niet of niet goed worden afgehandeld. Steeds meer wordt in regelgeving rekening gehouden met de persoonlijke omgeving van de werknemers. De Wet arbeid en zorg heeft hieraan een extra impuls gegeven. Een overlijden in het buitenland geeft nog meer zorgen en praktische problemen. De voor u liggende brochure is bedoeld als een introductie en wegwijzer, waarin de voornaamste vragen en te regelen zaken rond het overlijden van de ambtenaar ter sprake komen, maar kan niet meer dan een globaal inzicht geven. Van alle relevante artikelen en regelingen die hier worden vermeld zijn de volledige teksten als bijlage bij deze brochure gevoegd. Zij staan ook op het BZ-intranet onder <organisatie>/ <personeel>. De van rijkswege geldende vergoedingen zijn vastgelegd in verschillende wetten, koninklijke besluiten en andere formele regelingen. Een beknopt overzicht is opgenomen in de brochure rechtspositie en huisregels. Deze is ook te vinden op het BZ-intranet. Voor informatie over pensioenen, nalatenschap, erfrecht en belastingen en verzekeringen, wordt verwezen naar folders of websites van notarissen, pensioenfonds ABP, Belastingdienst, Sociale Verzekeringsbank en verzekeringsmaatschappijen. Als het overlijden plaatsvindt in samenhang met een evacuatie of met omstandigheden die leiden tot een evacuatie is het aan te raden ook de evacuatiebrochure te raadplegen. Deze staat op het BZnet, maar is ook verkrijgbaar via het bureau Partners en Kinderen, de ambassade of de personeelsbalie. N.B. Ondanks een zorgvuldige voorbereiding kunnen onvolkomenheden in deze tekst niet worden uitgesloten. Ook kan bepaalde informatie verouderd blijken. Wanneer u dit opmerkt of als u andere aanmerkingen of suggesties hebt, wordt u vriendelijk verzocht de opstellers van deze brochure hiervan op de hoogte te stellen. Aan deze brochuretekst kunnen geen rechten worden ontleend. HDPO/PM/PO/PK November

5 1 Emotionele en sociale aspecten 1.1 Verdriet en rouw Als uw partner overlijdt, kunt u als nabestaande te maken krijgen met een scala aan gevoelens die zich op verschillende momenten kunnen voordoen. Vaak kan daarbij ook sprake zijn van lichamelijke klachten. Familie en vrienden kunnen bij de verwerking van uw verlies een grote steun zijn. Sommige mensen zullen wellicht steun of hulp willen zoeken bij anderen die hetzelfde hebben meegemaakt. Daarnaast kan ook altijd een beroep worden gedaan op mensen die beroepshalve kunnen helpen, zoals een geestelijke of pastoraal werker, of een maatschappelijk werker van het ministerie. U hebt de mogelijkheid om met een medewerker van het bureau Partners en Kinderen contact op te nemen. Desgewenst kunt u in overleg met deze medewerker verder gespecialiseerde hulpverleners raadplegen. Achterin de brochure is een lijst opgenomen van verschillende instanties en hulporganisaties. 1.2 Omgeving Wanneer iemand wordt geconfronteerd met een persoonlijk verlies schieten de formele regels vaak te kort. Het is voor de omgeving vaak moeilijk om objectieve criteria aan te geven voor de omgang met de betrokkenen. In een organisatie waarbinnen ruimte is voor persoonlijke belangstelling voor het dagelijks leven van elkaar, zullen emoties eerder een plaats kunnen krijgen. Ook de organisatie maakt immers deel uit van die persoonlijke omgeving van de nabestaanden. Dit geldt ook voor uw eventuele eigen werkgever, die u met begrip en aandacht zal willen ondersteunen bij het rouwproces. Of u contact wilt met uw omgeving en zo ja, hoeveel, wanneer en met wie, bepaalt u vooral zelf. Dat geldt ook voor het contact met de werkgever van uw overleden partner, het ministerie van Buitenlandse Zaken. In alle gevallen zal een contactpersoon van dit ministerie u benaderen, eventueel via een familielid, vriend of collega die u zelf hebt aangewezen als aanspreekpunt. In de volgende hoofdstukken wordt u geïnformeerd over wat u hierbij kunt verwachten. 5

6 2 Overlijden in het buitenland In deze paragraaf wordt ingegaan op een aantal zaken die van belang zijn: wat kunt u doen om problemen in geval van overlijden te beperken en wat doet het ministerie voor u? 2.1 Contactpersoon Het is altijd raadzaam voor u vertrekt een contactpersoon in Nederland aan te stellen. Daarnaast kunt u een lijst maken met gegevens, die aan de naaste familie in Nederland wordt overhandigd en die slechts mag worden geopend in geval van overlijden. Bij gescheiden huishouding is het van belang dat de achterblijvende partner deze gegevens zelf bij de hand heeft. Wat wordt opgenomen in de lijst? - De persoonsgegevens waaronder ook de paspoortnummer(s); - Een kopie van de identiteitskaart(en) en het adres van de Nederlandse vertegenwoordiging in het land van plaatsing met het telefoonnummer en een contactpersoon; - De medische gegevens; - De plaats waar documenten liggen die van belang zijn voor de afhandeling van een overlijden (testament, de naam van de executeur-testamentair, de verzekeringspapieren, waar en welke safeloketten, de gegevens van de notaris die uw zaken behartigt, de bankrekeningen enz.); De namen en adressen van mensen waarvan men vindt dat die zo spoedig mogelijk van het overlijden in kennis moeten worden gesteld. 2.2 Wat doet het ministerie bij overlijden van een ambtenaar op een post (DBZ Voorzieningenstelsel art. 31, zie bijlage) Als de nabestaanden hulp nodig hebben bij het afwikkelen van de formaliteiten die met het overlijden verband houden, komen bepaalde kosten voor rekening van het ministerie. Het gaat dan om kosten van: - Het vervoer van het stoffelijk overschot, inbegrepen de kosten van afleggen, bekisten, bewaring en vrijgifte van het stoffelijk overschot. - Reiskosten naar deze bestemming, ook voor op de standplaats of elders verblijf houdende gezinsleden. - In geval van een begrafenis of crematie ter plaatse, de reiskosten van overkomst van niet op de standplaats verblijvende gezinsleden en bloedverwanten van de eerste en tweede graad. - In geval de begrafenis of crematie niet in Nederland maar elders plaatsvindt, geldt als maximumvergoeding de kosten verbonden aan transport naar Nederland. 6

7 2.3 Eerste contact Een contactpersoon van het ministerie neemt contact met u op. Daarbij wordt gevraagd om de volgende informatie: - Wanneer en waar is de begrafenis /crematie (adres + telefoonnummer)? - Wordt de advertentie van familie en ministerie en ambassade in dezelfde krant geplaatst? - Uw wensen voor eventuele krans, bloemstuk, wel of geen lint. - Aanwezigheid van collega s bij de rouwplachtigheid - Wat is het correspondentieadres? Daarnaast wordt u de mogelijkheid geboden, indien u dat wenst, uw persoonlijke vragen en zorgen te bespreken met een medewerker van het bureau Partners en Kinderen. Deze kan u desgewenst doorverwijzen naar verdere maatschappelijke dienstverlening. 2.4 Begrafenis of crematie in Nederland Indien de betrokkene overleden is op de post en in Nederland wordt begraven of gecremeerd, zorgt een medewerker van het ministerie in samenwerking met de begrafenisondernemer in Nederland voor vervoer vanaf Schiphol naar de plaats van begrafenis of crematie. Het ministerie houdt ook contact met de uitvaartondernemer van de familie. De familie wordt door BZ geïnformeerd zodra bekend is met welk vliegtuig het stoffelijk overschot op Schiphol aankomt. Opvang op Schiphol van meereizende familie wordt zo nodig en indien gewenst, geregeld. In geval van een overlijden door verbranding zijn nadere gegevens nodig in verband met een 'laissez passer'. Uw contactpersoon zal u daarover informeren. Het gaat onder meer om de volgende zaken: - gegevens ouders (naam, voornamen, geboortedatum + plaats) - gebitsgegevens van de overledene - mogelijk ook uw gegevens - adres waar stoffelijk overschot naar toe gaat (in Nederland). 2.5 Overlijdensakte De post zal de originele (gelegaliseerde) overlijdensakte opsturen naar het ministerie. Een medewerker op het ministerie informeert het ABP. Bij een overlijden binnen Nederland gebeurt dat door de gemeente Het BZ-blad publiceert een mededeling van het overlijden. 2.6 Huisbezoek Zodra dat mogelijk is vindt een huisbezoek plaats van de financiële afdeling HDPO/FR. Dit bezoek betreft zaken van administratieve en financiële aard en zal plaatsvinden in overleg met u. Als u daar prijs op stelt kunt u ervoor zorgen dat iemand uit uw vertrouwde omgeving hierbij aanwezig is. Vanaf hoofdstuk 4 wordt 7

8 in algemene termen ingegaan op een aantal zaken die tijdens zo'n gesprek aan de orde kunnen komen. 8

9 3 Overlijden in Nederland In het geval een op het departement werkzame ambtenaar komt te overlijden, wordt een aantal zaken op dezelfde wijze geregeld als in de andere hoofdstukken beschreven. Een contactpersoon van HDPO houdt contact met de familie over de wensen van de nabestaanden voor de begrafenis en eventuele advertenties. Eveneens zal een huisbezoek plaatsvinden waarbij alle financiële zaken besproken worden. Als u behoefte heeft aan nazorg of advies op het gebied van rouwverwerking kunt u daarvoor op elk moment terecht bij de medewerker van het bureau voor Partners en Kinderen of desgewenst een gespecialiseerde hulpverlener. 9

10 4 Financiële afwikkeling door het ministerie In dit hoofdstuk wordt kort uiteengezet hoe het ministerie u informeert. De desbetreffende regelingen vindt u verderop in de brochure. Huisbezoek Er wordt een afspraak gemaakt voor een huisbezoek van de afdeling HDPO/FR/AZ in verband met administratieve en financiële afwikkeling. Daarbij wordt de nabestaanden verzocht de volgende documenten van de overleden ambtenaar gereed te houden: - verlofkaart - diplomatiek(e) paspoort(en) - toegangspasje BZ - eventuele NS of HTM vervoerbewijzen - USB-stick (in verband met. opgeslagen vertrouwelijke informatie) - laptop werkgever - telefoon werkgever. De medewerker zal u vragen of de ziektekostenverzekering al werd ingelicht. Daarnaast geeft hij/zij uitleg over de regelingen en een financieel overzicht. Het gaat daarbij om: - pensioen en nabestaandenpensioen - salaris en verrekening van vakantie-uren - aanspraken inzake het DBZ Voorzieningenstelsel - eventuele schulden of vorderingen - mogelijke werkgeversbijdrage kinderopvang - levensloopregeling/spaarloon. Het ministerie zal er verder voor zorgdragen dat: - alle BZ verenigingen/stichtingen worden stopgezet - het bureau wordt leeggeruimd (door betreffende afdeling) - de persoonlijke eigendommen bij u worden bezorgd. Als u dat wenst worden u de folders van het pensioenfonds ABP en SVB overhandigd. Na afloop van het bezoek ontvangt u een brief, waarin het besprokene nog wordt verwoord met daarbij een overzicht van de financiële situatie. 10

11 5 Financiële regelingen In dit hoofdstuk worden de verschillende regelingen behandeld, die te maken hebben met salaris, uitkering (bij ongevallen), AOW en pensioen. Deze zijn gebaseerd op ministeriële regelgeving, neergelegd in: - DBZ Voorzieningenstelsel (vergoedingen in verband met plaatsing buitenland) - RDBZ artikel 108 tot en met 113 (zie bijlage) - Besluit uitkering ongevallen (zie bijlage) In de regelingen die gelden bij overlijden wordt onder weduwe en weduwnaar ook begrepen de achtergebleven geregistreerde partner of de achtergebleven levenspartner. Voorwaarde is dat een notarieel samenlevingscontract is opgemaakt. Tegelijkertijd kan slechts één persoon als levenspartner dan wel weduwe of weduwnaar worden aangemerkt. Bij het pensioen daarentegen kunnen ex-partners veelal wel rechten doen gelden). U leest daarover verderop in de brochure. 5.1 DBZ Voorzieningenstelsel Bij overlijden van de ambtenaar ontvangen de nabestaanden op grond van artikel 111 en 112. RDBZ de volgende vergoedingen uit het DBZ Voorzieningenstelsel. Indien het overlijden tijdens een plaatsing op een post in het buitenland plaatsvindt - gebruik van de dienstwoning gedurende de maand van overlijden en de daarop volgende drie maanden; - maximaal drie maanden doorbetaling van vergoedingen uit het DBZ Voorzieningenstelsel die verband houden met het verblijf op de post. Indien het overlijden plaatsvindt tijdens plaatsing op het departement na plaatsing op een post, of indien de nabestaanden na het overlijden van de ambtenaar naar Nederland verhuizen, ontvangen zij de verschillende vergoedingen uit het DBZ Voorzieningenstelsel voor zolang de bijzondere kosten doorlopen met een maximum van zes jaar. U kunt hierover tijdens het in vorig hoofdstuk beschreven huisbezoek door de financiële afdeling nadere uitleg vragen. 5.2 Salaris De normale bezoldiging vervalt op het moment van overlijden, evenals de rechten op andere vergoedingen. Aan de nabestaanden wordt dan een bedrag ineens gelijk aan drie keer het bruto maandsalaris uitbetaald en bepaalde toelagen plus vakantieuitkering over drie maanden. Deze uitkering bij overlijden is belastingvrij. Ook kan de nabestaande de geldswaarde ontvangen van niet genoten vakantie-uren, tot een maximum over twee jaar. Dit bedrag is wel fiscaal belast. 11

12 Eventuele schulden of vorderingen in relatie tot het ministerie worden daarbij verrekend. 5.3 Overlijden door een ongeval Indien een ambtenaar van BZ als gevolg van een dienstreis of in uitoefening van zijn functie op een post komt te overlijden, voorziet het Besluit uitkering ongevallen in een uitkering van Ingeval van molest wordt de uitkering verhoogd met Deze bedragen zijn netto. Het uit te keren bedrag bij overlijden als gevolg van molest kan onder meer worden aangewend voor situaties waarin een levensverzekering (bijv. bij spaarhypotheek of overlijdensrisicoverzekering bij andere hypotheken) niet uitbetaalt in verband met de molestclausule. Als het verzekerde bedrag van de levensverzekering hoger is dan het totaal aan uitkeringen waaraan op grond van het Besluit uitkering ongevallen aanspraak bestaat, kan een aanvullende uitkering worden toegekend, rekening houdend met mogelijke andere uitkeringen waarop u recht zou kunnen hebben. Voor de volledige tekst en voorwaarden wordt verwezen naar het annex bij het Besluit uitkering ongevallen op de Personeelssite van het BZ-intranet. Een kopie daarvan is in deze brochure opgenomen als bijlage. 5.4 Schoolkosten en kinderopvang Kinderen Na het overlijden van de ambtenaar vervalt van rechtswege de aansprakelijkheid van de werkgever en zal op grond van artikel 112 RDBZ vergoeding voor internationaal onderwijs tot ten hoogste zes jaar doorlopen. Kinderopvang Na het overlijden van de ambtenaar vervalt van rechtswege de aansprakelijkheid van de werkgever en zal op grond van artikel 8, negende lid, van de Regeling werkgeversbijdrage kinderopvang rijkspersoneel de voorlopige werkgeversbijdrage worden stopgezet. Het is raadzaam contact op te nemen met de Belastingdienst over een mogelijke bijdrage in de kosten kinderopvang. 12

13 6 Pensioen Bij het overlijden van uw partner, heeft u recht op een nabestaandenpensioen. Hiervoor zijn rechten opgebouwd door de ambtenaar tijdens diens dienstjaren bij het ministerie of eerder bij een andere overheidsdienst. De pensioenverzekeraar van de overheid is het Algemeen Burgerlijk Pensioenfonds (ABP). Nadere informatie over dit onderwerp vindt u op de website Uw (gezamenlijke) kinderen tot 21 jaar, voor zover zij geen partner hebben, hebben recht op een wezenpensioen. Bij een niet-huwelijkse relatie of een geregistreerd partnerschap is de partner degene die is aangemeld bij het ABP en door het ABP als partner is aangemerkt. Als uw partner voor het overlijden met flexibel pensioen is gegaan, ontvangt u via het ABP een overlijdensuitkering ter grootte van één maand flexibel pensioen. 6.1 Overlijden voor of na het 65ste levensjaar Bij een overlijden voordat de ambtenaar 65 is geworden, ontvangt de nabestaande 5/7 van het ouderdomspensioen waarop de overledene recht of uitzicht had. Bij een overlijden nadat de ambtenaar 65 is geworden, is dat 5/14. (Dit is vastgelegd in het pensioenakkoord van 2003 tussen de overheid en de samenwerkende centrales van overheidspersoneel.) Partnerplusregeling Tot 1 januari 2004 opgebouwde rechten blijven van kracht. In de loop van 2004 hebben alle ambtenaren de mogelijkheid gekregen om de opbouw ook na die datum te verhogen tot 5/7, tegen betaling van een aan het inkomen gerelateerde premie, de 'Partnerplusregeling'. Gedurende de tijd dat de partner bij de ambtenaar op de post verblijft wordt deze aanvullende premie op aanvraag door het ministerie vergoed. 6.2 Wezenpensioen Het halfwezenpensioen (als één ouder is overleden) bedraagt 1/7 van het ouderdomspensioen. Voor volle wezen geldt een pensioen van 2/7 van het ouderdomspensioen. Het gezamenlijke bedrag van de wezenpensioenen in verband met hetzelfde overlijden bedraagt nooit meer dan 5/7 van het ouderdomspensioen. 6.3 Hertrouwen Als u besluit te hertrouwen, of (weer) te gaan samenwonen wordt het partnerpensioen herberekend. Dit kan leiden tot een lager pensioen. U kunt hierover advies inwinnen bij het ABP. 13

14 6.4 Echtscheiding Na een echtscheiding, een ontbinding na scheiding van tafel en bed of een ontbinding van een geregistreerd partnerschap kan ook sprake zijn van recht op pensioen. Mits één van de partners het ABP over de scheiding informeert, is het ABP verplicht de betaling van het ouderdomspensioen dat tijdens het huwelijk of het partnerschap is opgebouwd, te verdelen. Bij een scheiding kunnen de ambtenaar en de gewezen partner ook overeenkomen dat deze laatste een eigen recht op bijzonder ouderdomspensioen verkrijgt. Dit recht gaat dan ten koste van het pensioen van de ambtenaar. Wilt u meer weten hierover en over het 'bijzonder partner pensioen', dan wordt geadviseerd contact op te nemen met het pensioenfonds ABP. Er bestaat een brochure over echtscheiding. Dit is een uitgave van HDPO en verkrijgbaar via HDPO/PM/PO/PK. 6.5 Uitkering Anw De nabestaandenuitkering Anw is een financiële ondersteuning van de overheid na het overlijden van een partner of ouders. De sociale verzekeringsbank (SVB) voert de Anw namens de overheid uit. Als nabestaande komt u in aanmerking voor een uitkering als u: Jonger bent dan 65 jaar en voldoet aan één van de volgende criteria: - u bent geboren voor 1950, of - u verzorgt een kind jonger dan 18 jaar, of - u bent voor tenminste 45% arbeidsongeschikt Meer informatie vindt u op de website van de SVB: 14

15 7 Erfrecht Nederlands erfrecht Het Nederlands erfrecht blijft van toepassing bij overlijden tijdens een plaatsing in het buitenland. Naar Nederlandse i.p.r.-maatstaven verliest een diplomaat door uitzending niet de rechtsband met Nederland. De uitzending is immers tijdelijk, voor enkele jaren. Het wordt anders wanneer men zich metterwoon in het buitenland vestigt, en daar bijvoorbeeld na tien jaar overlijdt. Overigens kan een uitdrukkelijke keuze voor een bepaald rechtstelsel in een testament worden vastgelegd. Behoort er onroerend goed tot de nalatenschap, dan wordt de afwikkeling van dat gedeelte bepaald door het recht van het land waar dat onroerend goed is gelegen. Als uw partner niets in een testament heeft vastgelegd, regelt het Burgerlijk Wetboek wie de erfgenamen zijn. Ook regelt het Burgerlijk Wetboek hoe de nalatenschap over de erfgenamen wordt verdeeld. Het Nederlandse erfrecht zal van toepassing zijn. Indien u (ongehuwd) samenwonend was of kinderen heeft, is het goed mogelijk dat uw partner een testament heeft opgesteld. Een testament moet altijd worden vastgelegd bij een notaris; niet uitgesloten moet worden geacht dat dit in het buitenland heeft plaatsgevonden, bijvoorbeeld op de post bij een ambtenaar die deze specifieke consulaire bevoegdheid toekomt. Voor wie meer informatie zoekt over dit onderwerp, zijn de websites en nuttig. Een notaris kan na overlijden navraag doen bij het Centraal Testamenten Register te Den Haag of bij een Nederlandse notaris een testament is opgemaakt. Bij bekendheid van een in het buitenland opgesteld testament is het raadzaam hiervan melding te doen bij de notaris die de verklaring van erfrecht (of verklaring van executele aan de executeur testamentair) afgeeft. Deze verklaring is bijvoorbeeld nodig om als erfgenaam te kunnen beschikken over de op naam van de erflater staande bank- of girorekeningen, de toegang tot een safeloket of tot het verkrijgen van uitkeringen van een levensverzekeringsmaatschappij. Het is goed mogelijk dat de erflater een codicil heeft opgesteld. Een codicil is een handgeschreven verklaring waarin bepaalde zaken zijn geregeld, bijvoorbeeld de begrafenis, de crematie en eventuele orgaandonatie. In een codicil kunnen ook bepaalde roerende zaken worden vermaakt (legaten). Geld en onroerende zaken kunnen niet door middel van een codicil worden toegewezen. Het codicil moet geheel eigenhandig geschreven zijn, ondertekend zijn en van een datum voorzien zijn. 15

16 Voor notariële vragen kunt u zich overigens wenden tot de Notaristelefoon, (bereikbaar op werkdagen tussen 9.00 en uur). 16

17 8 Belastingen Hieronder wordt ingegaan op een aantal belastingtechnische aspecten als gevolg van overlijden, te weten de aangifte inkomstenbelasting en premieheffing en de aangifte successierecht, en ook op enkele erfrechtelijke aspecten. 8.1 Aangifte inkomstenbelasting en premieheffing Door het overlijden zal de aangifte voor de inkomstenbelasting en premieheffing (een P- of een E-biljet) veranderen. Als de erflater in voorgaande jaren aangifte deed, dan zullen de erfgenamen, of anders de benoemde executeur testamentair, ongeveer een maand na het overlijden van de erflater een F-biljet ontvangen voor het jaar van overlijden. Stuurt de Belastingdienst niet automatisch een F-biljet toe, dan zijn de erfgenamen of de executeur testamentair doorgaans gehouden een F- biljet aan te vragen. In het F-biljet kunnen de in een P- of E-biljet gedane opgaven worden gedaan gedurende de periode 1 januari tot het tijdstip van overlijden. In de belastingwetgeving is een aantal specifieke bepalingen opgenomen betreffende overlijden. Eén daarvan is de eenmalige uitkering bij overlijden van BZ als werkgever (drie maanden salarisdoorbetaling). Deze overlijdensuitkering is belastingvrij (zie hoofdstuk 5.2). Fiscale partners kunnen in de aangifte inkomstenbelasting kiezen voor vrije toerekening van gemeenschappelijke inkomstenbestanddelen en aftrekposten, mits ze gedurende het gehele kalenderjaar elkaars fiscale partner zijn. In het overlijdensjaar kunnen fiscale partners echter ook opteren voor deze vrije toerekeningsmogelijkheid; het F-biljet kent hiertoe een optiemogelijkheid wat een tariefvoordeel zou kunnen opleveren. Als hiervoor wordt gekozen dienen de vermogensbestanddelen in box 3 (voordeel uit sparen en beleggen) te worden meegenomen naar de waarde op 31 december. Dit betekent vrijwel altijd dat uitstel voor het indienen van de aangifte dient te worden gevraagd. Ter voorkoming van misverstanden wordt opgemerkt dat de vrije toerekeningsmogelijkheid uitsluitend relevant is voor de berekening van de verschuldigde inkomstenbelasting en op geen enkele wijze de erfrechtelijke positie op de werkelijke overlijdensdatum verandert. Overige deelgerechtigden dienen dan ook onverkort zelf hun aandeel in de nalatenschap te vermelden in box 3 van hun eigen aangifte inkomstenbelasting en premieheffing. Samenvoeging van inkomstenbestanddelen en aftrekposten kan onder andere fiscaal interessant zijn voor het (negatieve) eigenwoningsaldo en voor buitengewone uitgaven, zoals de uitgaven wegens chronische ziekte en wegens overlijden. Redelijke kosten die verband houden met het overlijden zijn aftrekbaar. De rekeningen -voor zaken als begrafenis of crematie, kaarten, bloemen, koffie- 17

18 moet u dus goed bewaren. Het is raadzaam te allen tijde een berekening te (laten) maken of vrije toerekening voordelig uitpakt. 8.2 Aangifte successierecht In Nederland is successierecht verschuldigd door de erfgenaam over hetgeen krachtens erfrecht is verkregen van iemand die ten tijde van overlijden in Nederland woonde. Een uitgezonden ambtenaar en de niet duurzaam gescheiden van hem levende echtgenoot en de eigen kinderen en stiefkinderen die jonger dan 27 jaar zijn en in belangrijke mate door hem worden onderhouden, worden bij wijze van fictie geacht in Nederland te wonen voor de toepassing van de Nederlandse successiewetgeving (en de Nederlandse inkomstenbelasting). Met de wegwijzer 'Erven' van de Belastingdienst (www.belastingdienst.nl) kunt u zien tot welk bedrag u belastingvrij kunt erven. Voorzover de nalatenschap het vrijgestelde bedrag overtreft, betaalt u successierecht. In de wegwijzer 'Erven' vindt u ook welke tariefgroep op u van toepassing is en welke percentages over uw erfenis worden geheven. Gewoonlijk zo n vier maanden na het overlijden stuurt de Belastingdienst een 'Aangifte recht van successie' naar de erfgenamen, als er vermoedelijk recht van successie moet worden betaald. De termijn voor het doen van de aangifte eindigt niet eerder dan acht maanden na het overlijden. Desgewenst kan uitstel van de indieningstermijn worden verzocht. Een verleend uitstel verlengt tevens de termijnen voor het opleggen van de aanslag en eventuele navorderingsaanslagen. Hebt u vragen over belastingaangelegenheden, dan is het aan te raden contact op te nemen met de Belastingdienst. Wanneer het om een grotere nalatenschap gaat kan het verstandig zijn een deskundige in te schakelen voor de indiening van de aangifte. Soms kan een notaris de aangifte invullen. Desgewenst kan een belastingconsulent hiervoor zorgdragen. 18

19 9 Verzekeringen Hieronder komen die verzekeringen ter sprake die van belang zijn rond een overlijden. Enkele adressen van verzekeringsmaatschappijen vindt u achter in de brochure. Raadpleeg het internet voor een breder aanbod. - Het is van belang bij het afsluiten van de verzekering vooraf te informeren naar dekking en voorwaarden. - Het is verstandig alle verzekeringen die zijn afgesloten op een lijst te hebben. - Veel verzekeringen vragen een lagere premie wanneer de partner is overleden. Daarom moet u de verzekeringsmaatschappijen altijd van het overlijden van uw partner op de hoogte brengen. Dit geldt zeker als u wellicht recht heeft op een uitkering. Bijvoorbeeld als er een begrafenisverzekering was afgesloten, of als er een levensverzekering liep. Voor het krijgen van een uitkering moet meestal de polis, een kopie van de overlijdensakte en het bewijs van de laatste premiebetaling worden ingeleverd. 9.1 Uitvaartverzekering Het afsluiten van een uitvaart- of begrafenisverzekering is uw eigen verantwoordelijkheid. Er bestaan twee soorten. Sommige verzekeringen keren de nabestaanden een bedrag uit waarvan zij de begrafeniskosten kunnen betalen. U moet dan wel alles zelf nog regelen. Een andere optie is een verzekering die de hele uitvaart voor u regelt. Verzekerden kunnen hun wensen daarover vooraf vast laten leggen. 9.2 Levensverzekering, overlijdensrisicoverzekering Ook voor het afsluiten van een levensverzekering bent u zelf verantwoordelijk. Soms is een levensverzekering noodzakelijk voor de hypotheekakte. De uitkering is dan bedoeld om de hypotheekschuld ineens te kunnen aflossen, als de kostwinner komt te overlijden. Er is een keuze uit verschillende vormen: - Gelijkblijvende verzekering - Lineair dalende verzekering - Verzekering tegen leeftijdsafhankelijke premie - Annuitair dalende verzekering 19

20 10 Huisvesting 10.1 Op de post RDBZ, artikel 111. Gedurende de kalendermaand van het overlijden en de volgende drie kalendermaanden behouden de achterblijvende gezinsleden het gebruik van de dienstwoning. Daarvan kan worden afgeweken als daarvoor dwingende redenen zijn. In dat geval wordt naar billijkheid een schadevergoeding vastgesteld. U kunt te allen tijde een beroep doen op de contactpersoon en HBV op de post voor ondersteuning om u op de verhuizing voor te bereiden In Nederland Als u bij terugkeer in Nederland niet over een eigen woning kunt beschikken, kunt u informatie en advies vragen bij het bureau Partners en Kinderen voor ondersteuning bij het zoeken naar geschikte woonruimte. Het ministerie heeft echter geen speciale relaties of voorrangsregelingen. In bijzondere gevallen is het mogelijk via de gemeente in aanmerking te komen voor een urgentieverklaring. Er zijn veel instanties waar u zich toe kunt richten voor woonruimte bemiddeling (appartementen en kamerverhuur). In de bijlage worden er een paar genoemd. Eigen woning Bij een hypotheekakte is soms ook een levensverzekering afgesloten. De uitkering bij overlijden zal in de regel de achterblijvende partner in staat stellen in het huis te (blijven) wonen Verhuizing De nabestaande kan de boedel in zijn geheel voor rijksrekening naar Nederland (of elders) laten overbrengen, met in achtneming van het maximum volume behorende bij de functie van de overleden ambtenaar eventueel verhoogd met een gezinsdeel. In geval de boedel niet naar Nederland maar naar elders wordt verhuisd geldt als maximumvergoeding de kosten verbonden aan transport naar Nederland. 20

Uw inkomen zonder uw partner

Uw inkomen zonder uw partner Informatie over uitkeringen na overlijden Uw inkomen zonder uw partner Inkomen na een overlijden Een partner verliezen is een nare gebeurtenis. Er verandert heel veel. Ook uw inkomen wordt anders. Daar

Nadere informatie

UITKERINGSVERORDENING vrijwillig vervroegd uittreden.

UITKERINGSVERORDENING vrijwillig vervroegd uittreden. Nr 3213 ar. JZio GEMEENTE DORDRECHT UITKERINGSVERORDENING vrijwillig vervroegd uittreden. Artikel l Deze verordening verstaat onder: a. ontslag: ontslag als bedoeld in artikel H 12a van het Algemeen Ambtenarenreglement

Nadere informatie

Wet verevening pensioenrechten bij scheiding

Wet verevening pensioenrechten bij scheiding Wet verevening pensioenrechten bij scheiding Wet van 28 april 1994, tot vaststelling van regels met betrekking tot de verevening van pensioenrechten bij echtscheiding of scheiding van tafel en bed (Wet

Nadere informatie

Partner- en Wezenpensioen. Versie 26-02-2016

Partner- en Wezenpensioen. Versie 26-02-2016 Partner- en Wezenpensioen Versie 26-02-2016 Versie 26-02-2016 Partner en wezenpensioen Als je nog in dienst bent en je overlijdt, of als je al gepensioneerd bent en je overlijdt, dan is er partnerpensioen

Nadere informatie

WET VEREVENING PENSIOENRECHTEN BIJ SCHEIDING

WET VEREVENING PENSIOENRECHTEN BIJ SCHEIDING WET VEREVENING PENSIOENRECHTEN BIJ SCHEIDING Artikel 1 1. Voor de toepassing van het bij of krachtens deze wet bepaalde wordt verstaan onder: a. scheiding: echtscheiding of scheiding van tafel en bed dan

Nadere informatie

Partner- en Wezenpensioen

Partner- en Wezenpensioen Partner- en Wezenpensioen Uitgave april 2015 Disclaimer De in deze brochure verstrekte informatie van Stichting Pensioenfonds SABIC, gevestigd te Sittard (het pensioenfonds ) is van algemene aard, uitsluitend

Nadere informatie

Regeling Anw-aanvulling

Regeling Anw-aanvulling Regeling Anw-aanvulling Een verzekering tegen het Anw-hiaat De Algemene nabestaandenwet (Anw) De verzekering tegen het Anw-hiaat bij het pensioenfonds van PostNL en TNT Express 4 6 Meer weten? www.pensioenpostnl.nl

Nadere informatie

Ingang Partner- en wezenpensioen

Ingang Partner- en wezenpensioen Stichting Pensioenfonds TNO DE TNO-PENSIOENREGELING IN HET KORT Ingang Partner- en wezenpensioen Voor de nabestaanden januari 2008 Wat vindt u in deze brochure? bladzijde De hoogte van het partnerpensioen

Nadere informatie

Als u premies betaalt voor kapitaalverzekeringen

Als u premies betaalt voor kapitaalverzekeringen 2005 Als u premies betaalt voor kapitaalverzekeringen Als u een kapitaalverzekering heeft, bijvoorbeeld bij uw spaar-, leven- of beleggingshypotheek, kan dit gevolgen hebben voor uw belasting. Of en hoeveel

Nadere informatie

Algemene informatie voor nabestaanden

Algemene informatie voor nabestaanden Algemene informatie voor nabestaanden Als er iemand overlijdt, komt er veel op de nabestaanden af. Ook met de bank waarvan de overledene klant was moet er het nodige geregeld worden. In dit document hebben

Nadere informatie

Algemene informatie voor nabestaanden

Algemene informatie voor nabestaanden Algemene informatie voor nabestaanden Als er iemand overlijdt, komt er veel op de nabestaanden af. Ook met de bank waarvan de overledene klant was moet er het nodige geregeld worden. In dit document hebben

Nadere informatie

De nabestaandenregeling van SBZ

De nabestaandenregeling van SBZ De nabestaandenregeling van SBZ De SBZ pensioenregeling biedt ook zekerheid voor uw gezin. Als u overlijdt, dan is er voor uw nabestaanden nabestaandenpensioen en wezenpensioen. Stichting Bedrijfstakpensioenfonds

Nadere informatie

Als u premies betaalt voor kapitaalverzekeringen

Als u premies betaalt voor kapitaalverzekeringen 2004 Als u premies betaalt voor kapitaalverzekeringen Als u een kapitaalverzekering heeft, bijvoorbeeld bij uw spaar-, leven- of beleggingshypotheek, kan dit gevolgen hebben voor uw belasting. Of en hoeveel

Nadere informatie

Reglement TIJDELIJK AANVULLEND NABESTAANDENPENSIOEN (ANW-hiaat verzekering)

Reglement TIJDELIJK AANVULLEND NABESTAANDENPENSIOEN (ANW-hiaat verzekering) Reglement TIJDELIJK AANVULLEND NABESTAANDENPENSIOEN (ANW-hiaat verzekering) van de vereniging Het Pensioenfonds voor het personeel van de ANWB, gevestigd te 's-gravenhage Datum: 1 januari 2015 INLEIDING

Nadere informatie

ANW- Hiaat Reglement 2015

ANW- Hiaat Reglement 2015 ANW- Hiaat Reglement 2015 1 februari 2016 Inhoudsopgave Artikel 1. Algemene bepalingen... 3 Artikel 2. Deelnemers... 5 Artikel 3. ANW-Hiaat... 5 Artikel 4. Einde van het deelnemerschap... 7 Artikel 5.

Nadere informatie

Reglement Anw-hiaatpensioen

Reglement Anw-hiaatpensioen Vastgesteld in de bestuursvergadering van 5 december 2013 H. Langeveld, voorzitter P. Dijkstra, secretaris Postbus 94202, 1090 GE Amsterdam Bestuursmanagement: Mol & Pensioen T 035-642 29 21 M 06-832 33

Nadere informatie

Regeling Anw-aanvulling. Een verzekering tegen het Anw-hiaat. De Algemene nabestaandenwet. De verzekering tegen het Anw-hiaat bij het pensioenfonds

Regeling Anw-aanvulling. Een verzekering tegen het Anw-hiaat. De Algemene nabestaandenwet. De verzekering tegen het Anw-hiaat bij het pensioenfonds Regeling Anw-aanvulling Een verzekering tegen het Anw-hiaat De Algemene nabestaandenwet (Anw) De verzekering tegen het Anw-hiaat bij het pensioenfonds TNT Express 4 6 Meer weten? www.pensioentntexpress.nl

Nadere informatie

Overlijden en uw pensioen

Overlijden en uw pensioen Overlijden en uw pensioen Bij pensioenfonds Metaal en Techniek bouwt u een inkomen op voor als u stopt met werken. U bouwt ook pensioen op voor uw partner en kinderen, voor als u er zelf niet meer bent.

Nadere informatie

(Echt)scheiding en uw pensioen

(Echt)scheiding en uw pensioen (Echt)scheiding en uw pensioen 20141113 (echt)scheiding en uw pensioen def.docxn INHOUD PAGINA 1. Inleiding 2 2. Ouderdomspensioen 3 2.1. Uw ouderdomspensioen bij het einde van de partnerrelatie 3 2.2.

Nadere informatie

Stichting Metro Pensioenfonds. ANW Hiaatreglement. 28 oktober 2008

Stichting Metro Pensioenfonds. ANW Hiaatreglement. 28 oktober 2008 Stichting Metro Pensioenfonds ANW Hiaatreglement Inhoudsopgave BEGRIPSOMSCHRIJVINGEN... 1 DEELNEMERSCHAP... 1 KEUZEMOGELIJKHEID ANW-HIAATPENSIOEN... 1 AANVANG EN WIJZIGING VAN DE VERZEKERING VAN ANW-HIAATPENSIOEN...

Nadere informatie

Als u OVERLIJDT. Wat betekent dit voor uw pensioen?

Als u OVERLIJDT. Wat betekent dit voor uw pensioen? Als u OVERLIJDT Wat betekent dit voor uw pensioen? Inhoud 1. Als u overlijdt... 2 2. Wat betekent uw overlijden voor uw ouderdomspensioen?... 3 2.1 Uw ouderdomspensioen stopt... 3 2.2 Eenmalige uitkering

Nadere informatie

Als u OVERLIJDT. Wat betekent dit voor uw pensioen?

Als u OVERLIJDT. Wat betekent dit voor uw pensioen? Als u OVERLIJDT Wat betekent dit voor uw pensioen? Inhoud 1. Als u overlijdt... 2 2. Wat betekent uw overlijden voor uw ouderdomspensioen?... 2 2.1 Uw ouderdomspensioen stopt... 2 2.2 Eenmalige uitkering

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl.

Nadere informatie

Trouwen, samenwonen en kinderen

Trouwen, samenwonen en kinderen Trouwen, samenwonen en kinderen Uitgave maart 2015 Disclaimer De in deze brochure verstrekte informatie van Stichting Pensioenfonds DSM Nederland, gevestigd te Heerlen (het pensioenfonds ) is van algemene

Nadere informatie

Contractnummer 1111 Polisnummer 1234-0001, 1234-0006 Referentienummer 02012

Contractnummer 1111 Polisnummer 1234-0001, 1234-0006 Referentienummer 02012 Uniform Pensioenoverzicht 2012 Stand per 31-12-2011 Pensioenuitvoerder Onderlinge 's-gravenhage Pensioenovereenkomst premieovereenkomst o.b.v. kapitaal Werkgever Werkgever Contractnummer 1111 Polisnummer

Nadere informatie

Pensioenbijspaarreglement van Stichting Pensioenfonds Ballast Nedam

Pensioenbijspaarreglement van Stichting Pensioenfonds Ballast Nedam 1 Pensioenbijspaarreglement van Stichting Pensioenfonds Ballast Nedam d.d. 23 september 2004 Artikel 1. Definities...2 Artikel 2. Deelnemers...2 Artikel 3. Aard van de pensioenaanspraken...3 Artikel 4.

Nadere informatie

INLEIDING. 1 Maatregelen te nemen bij leven (Hoofdstuk 1, Handleiding nabestaanden) 09.00 tot 14.00 uur. (www. notaris.nl/notaristelefoon)

INLEIDING. 1 Maatregelen te nemen bij leven (Hoofdstuk 1, Handleiding nabestaanden) 09.00 tot 14.00 uur. (www. notaris.nl/notaristelefoon) INLEIDING De praktijk leert dat het aanbeveling verdient de belanghebbende(n) tijdens het leven volledig in te wijden in financiële en andere zaken. Zonder aanspraak te willen maken op volledigheid wordt

Nadere informatie

Als u OVERLIJDT. Wat betekent dit voor uw pensioen?

Als u OVERLIJDT. Wat betekent dit voor uw pensioen? Als u OVERLIJDT Wat betekent dit voor uw pensioen? Inhoud 1. Als u overlijdt... 3 2. Wat betekent uw overlijden voor uw ouderdomspensioen?... 3 2.1 Uw ouderdomspensioen stopt... 3 2.2 Eenmalige uitkering

Nadere informatie

Trouwen, samenwonen en kinderen

Trouwen, samenwonen en kinderen Trouwen, samenwonen en kinderen Uitgave maart 2015 Disclaimer De in deze brochure verstrekte informatie van Stichting Pensioenfonds SABIC, gevestigd te Sittard (het pensioenfonds ) is van algemene aard,

Nadere informatie

ANW- Hiaat Reglement 2015. De Stichting Kuwait Petroleum Pensioenfonds Nederland

ANW- Hiaat Reglement 2015. De Stichting Kuwait Petroleum Pensioenfonds Nederland ANW- Hiaat Reglement 2015 De Stichting Kuwait Petroleum Pensioenfonds Nederland Inhoudsopgave Artikel 1. Algemene bepalingen... 3 Artikel 2. Deelnemers... 5 Artikel 3. ANW-Hiaat... 5 Artikel 4. Einde van

Nadere informatie

Toelichting op het pensioenoverzicht 2010 KPN Uitkeringsovereenkomst voor de middelloonregeling

Toelichting op het pensioenoverzicht 2010 KPN Uitkeringsovereenkomst voor de middelloonregeling Toelichting op het pensioenoverzicht 2010 KPN Uitkeringsovereenkomst voor de middelloonregeling Wat u moet weten over uw pensioen Het Uniform Pensioenoverzicht geeft u duidelijkheid over wat u krijgt bij

Nadere informatie

Reglementnummer: Pagina 1 van 6. Werkgever: gevestigd te.

Reglementnummer: Pagina 1 van 6. Werkgever: gevestigd te. Reglementnummer: Pagina 1 van 6 Artikel 1 Begripsomschrijving In dit reglement wordt verstaan onder: Werkgever: gevestigd te. Deelnemer: Partner/Echtgenoot: Spaarloon: Bank: de werknemer, die deelneemt

Nadere informatie

Extra inkomen voor uw partner. Het Anw-pensioen van Pensioenfonds Vervoer

Extra inkomen voor uw partner. Het Anw-pensioen van Pensioenfonds Vervoer Extra inkomen voor uw partner Het Anw-pensioen van Pensioenfonds Vervoer Waarom deze brochure? Als u komt te overlijden, dan wilt u dat uw partner en eventuele kinderen goed verzorgd achterblijven. Het

Nadere informatie

Pensioen voor uw gezin. Wat er is geregeld voor uw nabestaanden

Pensioen voor uw gezin. Wat er is geregeld voor uw nabestaanden Pensioen voor uw gezin Wat er is geregeld voor uw nabestaanden Pensioen voor uw gezin 3 Inhoud U bent deelnemer in de pensioenregeling van Pensioenfonds Hoogovens. Als u overlijdt, laat u misschien een

Nadere informatie

Pensioenreglement. van AEGON Levensverzekering N.V. voor de werknemers op wie van toepassing was de pensioenregeling van:

Pensioenreglement. van AEGON Levensverzekering N.V. voor de werknemers op wie van toepassing was de pensioenregeling van: van AEGON Levensverzekering N.V. voor de werknemers op wie van toepassing was de pensioenregeling van: de stichting Algemeen mijnwerkersfonds van de steenkolenmijnen in Limburg. 45284 Inhoudsopgave Algemene

Nadere informatie

SAMEN VERDER! Denk aan de gevolgen voor uw pensioen. In dienst. Uit dienst. Pensioen ontvangen. Pensioen bij scheiding. Bijna met pensioen

SAMEN VERDER! Denk aan de gevolgen voor uw pensioen. In dienst. Uit dienst. Pensioen ontvangen. Pensioen bij scheiding. Bijna met pensioen Deze brochure is onderdeel van de brochurereeks over pensioen van Stichting Algemeen Pensioenfonds KLM en is bedoeld voor deelnemers aan het pensioenreglement van 2006. Hiertoe behoren KLM-medewerkers

Nadere informatie

ALS U ER NIET MEER BENT...

ALS U ER NIET MEER BENT... Deze brochure is onderdeel van de brochurereeks over pensioen van Stichting Algemeen Pensioenfonds KLM en is bedoeld voor deelnemers aan het pensioenreglement 2006. Hiertoe behoren KLM-medewerkers in een

Nadere informatie

PENSIOENBROCHURE. Anw-suppletiepensioen

PENSIOENBROCHURE. Anw-suppletiepensioen PENSIOENBROCHURE Anw-suppletiepensioen Pensioenbrochure Anw-suppletiepensioen Waarom deze brochure? Deze brochure geeft antwoord op de vraag hoe uw partner verzekerd blijft van een goed inkomen als u overlijdt.

Nadere informatie

Gegevens. 2. Verzekering. Polisnummer. Reden overdracht Datum overdracht. 3. Nieuwe deelnemer

Gegevens. 2. Verzekering. Polisnummer. Reden overdracht Datum overdracht. 3. Nieuwe deelnemer formulier overdracht verzekering Polisnummer Datum ontvangst Wanneer gebruikt u dit formulier? U heeft een levensverzekering bij de Onderlinge s-gravenhage en bent deelnemer. Met dit formulier informeert

Nadere informatie

Stand per datum einde deelneming 01-01-2012 GarantiePlusPensioen

Stand per datum einde deelneming 01-01-2012 GarantiePlusPensioen Uniform Pensioenoverzicht einde deelneming 2012 Stand per datum einde deelneming 01-01-2012 Product GarantiePlusPensioen Pensioenuitvoerder Onderlinge 's-gravenhage Soort overeenkomst premieovereenkomst

Nadere informatie

Als u premies betaalt voor een lijfrenteverzekering of een andere inkomensvoorziening

Als u premies betaalt voor een lijfrenteverzekering of een andere inkomensvoorziening 2 7 Betaalt u premies voor een of andere en? Dan kan het zijn dat u de premies mag aftrekken van uw inkomen. In deze brochure leest u meer over de aftrekmogelijkheden en waarmee u rekening moet houden

Nadere informatie

Reglement ANW-hiaatverzekering. van. Pensioenfonds Deloitte

Reglement ANW-hiaatverzekering. van. Pensioenfonds Deloitte Reglement ANW-hiaatverzekering van Pensioenfonds Deloitte Versie: April 2013 Inhoudsopgave Artikel 1 Begripsomschrijvingen 3 Artikel 2 ANW-hiaatverzekering 5 Artikel 3 Deelnemerschap 5 Artikel 4 Aanmelding

Nadere informatie

IN DE WOLKEN! Wat betekent dat voor uw pensioen? In dienst. Uit dienst. Pensioen ontvangen. Pensioen bij scheiding. Bijna met pensioen.

IN DE WOLKEN! Wat betekent dat voor uw pensioen? In dienst. Uit dienst. Pensioen ontvangen. Pensioen bij scheiding. Bijna met pensioen. Deze brochure is onderdeel van de brochurereeks over pensioen van Stichting Pensioenfonds Vliegend Personeel KLM. Hoewel deze brochure met grote zorgvuldigheid tot stand is gekomen, kunt u hieraan geen

Nadere informatie

Contractnummer 1111 Polisnummer 1234-0001, 1234-0006 Referentienummer 12345

Contractnummer 1111 Polisnummer 1234-0001, 1234-0006 Referentienummer 12345 Uniform Pensioenoverzicht 2015 Stand per 31-12-2014 Pensioenuitvoerder Onderlinge 's-gravenhage Pensioenovereenkomst premieovereenkomst Werkgever Werkgever Contractnummer 1111 Polisnummer 1234-0001, 1234-0006

Nadere informatie

RANK XEROX (NEDERLAND) B.V. PENSIOENREGLEMENT

RANK XEROX (NEDERLAND) B.V. PENSIOENREGLEMENT RANK XEROX (NEDERLAND) B.V. PENSIOENREGLEMENT INHOUDSOPGAVE Pagina Artikel 1 Omschrijving 3 Artikel 2 Deelnemerschap 3 Artikel 3 Aanspraken 4 Artikel 4 Verzekering 4 Artikel 5 Pensioengrondslag 5 Artikel

Nadere informatie

Pensioenstartbrief Anw-hiaatpensioen. Bayer B.V

Pensioenstartbrief Anw-hiaatpensioen. Bayer B.V Pensioenstartbrief Anw-hiaatpensioen Bayer B.V Inhoudsopgave Leeswijzer 1. Hoe ziet de pensioenovereenkomst eruit? a. Wat houdt het Anw-hiaatpensioen in? b. Hoe wordt de premie berekend? c. Is het pensioen

Nadere informatie

Toelichting Uniform Pensioenoverzicht 2015. Wat heeft u aan het Uniform Pensioenoverzicht? Welke gebeurtenissen beïnvloeden uw pensioen?

Toelichting Uniform Pensioenoverzicht 2015. Wat heeft u aan het Uniform Pensioenoverzicht? Welke gebeurtenissen beïnvloeden uw pensioen? Wat heeft u aan het Uniform Pensioenoverzicht? Het Uniform Pensioenoverzicht geeft u inzicht in wat u krijgt bij pensionering en arbeidsongeschiktheid. In dit overzicht staat ook wat uw eventuele partner

Nadere informatie

Artikel 1 Begripsomschrijvingen 2. Artikel 2 Voorwaarden deelneming 3. Artikel 3 Aanvang ANW-hiaatpensioenreglement, einde dekking, nietige dekking 3

Artikel 1 Begripsomschrijvingen 2. Artikel 2 Voorwaarden deelneming 3. Artikel 3 Aanvang ANW-hiaatpensioenreglement, einde dekking, nietige dekking 3 Stichting Pensioenfonds ARCADIS Nederland Reglement ANW-hiaatpensioen Inhoudsopgave pagina Artikel 1 Begripsomschrijvingen 2 Artikel 2 Voorwaarden deelneming 3 Artikel 3 Aanvang ANW-hiaatpensioenreglement,

Nadere informatie

voor de pensioenregeling van Henkel Nederland B.V. gevestigd te Nieuwegein

voor de pensioenregeling van Henkel Nederland B.V. gevestigd te Nieuwegein Addendum op het op 1 januari 2008 in werking getreden pensioenreglement-b (= middelloon) 2008 (Pensioenregling 55-minners) van Nationale-Nederlanden Levensverzekering Maatschappij N.V. voor de pensioenregeling

Nadere informatie

Let op: een scheiding kan invloed hebben op de hoogte van het door u te ontvangen pensioen. Zie ook de toelichting.

Let op: een scheiding kan invloed hebben op de hoogte van het door u te ontvangen pensioen. Zie ook de toelichting. Uniform Pensioenoverzicht 2014 Stand per 31-12-2013 Pensioenuitvoerder Onderlinge 's-gravenhage Pensioenovereenkomst premieovereenkomst o.b.v. kapitaal Werkgever Werkgever Contractnummer 1111 Polisnummer

Nadere informatie

Extra inkomen voor uw partner

Extra inkomen voor uw partner We zorgen ervoor dat u goed zit Extra inkomen voor uw partner Het Anw-pensioen van Pensioenfonds Vervoer Printvriendelijke versie Waarom deze brochure? Als u komt te overlijden, dan wilt u dat uw partner

Nadere informatie

Trouwen en samenwonen. Versie 29-12-2015

Trouwen en samenwonen. Versie 29-12-2015 Trouwen en samenwonen Versie 29-12-2015 Versie 29-12-2015 Trouwen en samenwonen Trouwen en geregistreerd partnerschap Als je gaat trouwen is het goed even stil te staan bij je pensioen. Veel hoef je zelf

Nadere informatie

Prepensioenreglement van Stichting Pensioenfonds Jacobs Nederland. versie 1 oktober 2014

Prepensioenreglement van Stichting Pensioenfonds Jacobs Nederland. versie 1 oktober 2014 Prepensioenreglement van Stichting Pensioenfonds Jacobs Nederland 2004 versie 1 oktober 2014 1 INHOUDSOPGAVE Artikel 1 Artikel 2 Artikel 3 Artikel 4 Artikel 5 Artikel 6 Artikel 7 Artikel 8 Artikel 9 Artikel

Nadere informatie

Als een naaste komt te overlijden

Als een naaste komt te overlijden Als een naaste komt te overlijden Hulp bij de afhandeling van bankzaken Als een naaste komt te overlijden Het overlijden van een naaste heeft veel impact op familie en vrienden. Er moet van alles geregeld

Nadere informatie

Hoe is uw pensioen geregeld?

Hoe is uw pensioen geregeld? Hoe is uw pensioen geregeld? De Ahold Pensioenregeling 2015 Geachte heer, mevrouw, Welkom bij Ahold Pensioenfonds! Als u 21 jaar of ouder bent, bouwt u vanaf uw datum in dienst pensioen bij ons op. Dit

Nadere informatie

Nabestaandenpensioen. Pensioen is er niet alleen voor jezelf. Het is ook bedoeld om eventuele nabestaanden goed verzorgd achter te laten.

Nabestaandenpensioen. Pensioen is er niet alleen voor jezelf. Het is ook bedoeld om eventuele nabestaanden goed verzorgd achter te laten. Nabestaandenpensioen Pensioen is er niet alleen voor jezelf. Het is ook bedoeld om eventuele nabestaanden goed verzorgd achter te laten. Inleiding De pensioenregeling van UWV voorziet standaard in een

Nadere informatie

Inhoudsopgave. Pagina

Inhoudsopgave. Pagina Welkom bij ABP geef uw pensioen een goede start Inhoudsopgave Pagina Wie is ABP 4 Uitgebreide informatie volgt 6 Over pensioen 8 Wat kost het ABP-pensioen? 10 Hoeveel pensioen krijgt u straks? 12 Aanvullen

Nadere informatie

Contractnummer 1111 Polisnummer 1234-0001, 1234-0006 Referentienummer 02012

Contractnummer 1111 Polisnummer 1234-0001, 1234-0006 Referentienummer 02012 Uniform Pensioenoverzicht 2012 Stand per 31-12-2011 Pensioenuitvoerder Onderlinge 's-gravenhage Pensioenovereenkomst premieovereenkomst o.b.v. kapitaal Werkgever Werkgever Contractnummer 1111 Polisnummer

Nadere informatie

Uw pensioen bij Stichting Bedrijfstakpensioenfonds. Waterrecreatie en de Kunststoffen en Houten Jachtbouw

Uw pensioen bij Stichting Bedrijfstakpensioenfonds. Waterrecreatie en de Kunststoffen en Houten Jachtbouw Uw pensioen bij Stichting Bedrijfstakpensioenfonds Waterrecreatie en de Kunststoffen en Houten Jachtbouw 3 Welkom! Informatie over uw pensioenregeling bij Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de sector

Nadere informatie

Uw nabestaandenpensioen

Uw nabestaandenpensioen Stichting Bedrijfspensioenfonds voor de Agrarische en Voedselvoorzieningshandel Uw nabestaandenpensioen Gezamenlijk groeien en investeren in een financieel gezonde en zorgeloze oude dag 2 3 Inhoudsopgave

Nadere informatie

Anw: uitkering bij overlijden

Anw: uitkering bij overlijden Anw: uitkering bij overlijden Inhoud Wat is de Anw 2 Voor wie is de Anw 2 Wanneer krijgt u Anw 3 De halfwezenuitkering 6 Inkomsten 7 Hoeveel is de Anw 8 Hoe lang duurt de Anw-uitkering 8 Wat gaat er van

Nadere informatie

REGLEMENT (AOV) STICHTING PENSIOENFONDS VOOR WERK EN (RE)INTEGRATIE

REGLEMENT (AOV) STICHTING PENSIOENFONDS VOOR WERK EN (RE)INTEGRATIE REGLEMENT (AOV) STICHTING PENSIOENFONDS VOOR WERK EN (RE)INTEGRATIE maart 2015 ARTIKEL 1 Inleidende bepalingen 1. Dit reglement is vastgesteld ter uitvoering van artikel 54 (aanvullende oudedagsvoorziening)

Nadere informatie

Hoe is jouw pensioen geregeld?

Hoe is jouw pensioen geregeld? Hoe is jouw pensioen geregeld? Beste deelnemer, Welkom bij Pensioenfonds Ernst & Young! Je bouwt vanaf je indiensttreding pensioen bij ons op. Dit doe je via je werkgever. Elke pensioenuitvoerder heeft

Nadere informatie

Anw: uitkering bij overlijden

Anw: uitkering bij overlijden Anw: uitkering bij overlijden Inhoud Wat is de Anw 2 Voor wie is de Anw 2 Wanneer krijgt u Anw 3 Als u een kind onder 18 jaar heeft 6 Inkomsten 7 Hoeveel is de Anw 8 Hoe lang duurt de Anw-uitkering 8 Wat

Nadere informatie

Verlies van een partner - Verwerking - Administratieve molen

Verlies van een partner - Verwerking - Administratieve molen Verlies van een partner - Verwerking - Administratieve molen Na het overlijden van je partner heb je heel wat te verwerken. Tegelijk wordt er wel van je verwacht dat je heel wat administratie in de gaten

Nadere informatie

BROCHURE REXEL NEDERLAND REGELING 2014

BROCHURE REXEL NEDERLAND REGELING 2014 BROCHURE REXEL NEDERLAND REGELING 2014 STICHTING PENSIOENFONDS SAGITTARIUS INHOUDSOPGAVE 1 2 3 4 4.1 4.2 5 5.1 6 6.1 6.2 6.3 6.4 6.5 7 7.1 7.2 7.3 7.4 8 8.1 8.2 9 9.1 9.2 9.3 9.4 9.5 10 10.1 10.2 10.3

Nadere informatie

De mensen van wie u houdt en de Ahold Pensioenregeling

De mensen van wie u houdt en de Ahold Pensioenregeling Het overlijden van jou of je partner is iets waar je liever niet te lang bij stilstaat. Maar eigenlijk zou je dat zo af en toe wel moeten doen. Gewoon om te kijken of je alles goed geregeld hebt. Jan Coen

Nadere informatie

Toekenning van aanspraken op de Zorgverlofregeling en van vergoedingen

Toekenning van aanspraken op de Zorgverlofregeling en van vergoedingen REGLEMENT ZORGVERLOF APOTHEKEN INHOUD Definities Doel van de Zorgverlofregeling Aanmelding en Informatieverstrekking Financiering Premiegrondslag Premieheffing Voorwaarden voor gebruikmaking van de Zorgverlofregeling

Nadere informatie

Welkomstbrief. Meer weten? Kijk op pensioentextielverzorging.nl

Welkomstbrief. Meer weten? Kijk op pensioentextielverzorging.nl Welkomstbrief Meer weten? Kijk op pensioentextielverzorging.nl Inhoud 1. Inleiding 4 1.1 Welke informatie krijg je over je pensioen? 4 1.2 Wat is pensioen? 4 1.3 Welke pensioenregeling heb je? 4 1.4 Heb

Nadere informatie

Checklist. Hoe te handelen na een overlijden?

Checklist. Hoe te handelen na een overlijden? Checklist Hoe te handelen na een overlijden? In deze checklist staan de belangrijkste punten die moeten worden afgehandeld na het overlijden. U kunt in de eerste kolom aanvinken wat is gedaan. De tweede

Nadere informatie

STICHTING PENSIOENFONDS VNU PENSIOENBROCHURE VNU-A REGELING

STICHTING PENSIOENFONDS VNU PENSIOENBROCHURE VNU-A REGELING STICHTING PENSIOENFONDS VNU PENSIOENBROCHURE VNU-A REGELING Bijlage bij Startbrief INHOUDSOPGAVE Pagina Wat is pensioen? 1 Inleiding 1 1. Wanneer bouw ik ouderdomspensioen op? 2 2. Wanneer kan ik met

Nadere informatie

Werkloos. Lees alles over de gevolgen van werkloosheid voor uw pensioen

Werkloos. Lees alles over de gevolgen van werkloosheid voor uw pensioen Werkloos Lees alles over de gevolgen van werkloosheid voor uw pensioen Leeswijzer Deze brochure is opgebouwd uit vier delen: Wat houdt 1. Wat houdt in? In dit eerste deel vindt u algemene informatie. Ook

Nadere informatie

Pensioen voor uw gezin. Wat er is geregeld voor uw nabestaanden

Pensioen voor uw gezin. Wat er is geregeld voor uw nabestaanden Pensioen voor uw gezin Wat er is geregeld voor uw nabestaanden 3 Inhoud U bent deelnemer in de pensioenregeling van Pensioenfonds Hoogovens. Als u overlijdt, laat u misschien een partner en kinderen achter.

Nadere informatie

AEGON Levensverzekering N.V. Persoonlijk. De heer / mevrouw deelnemernaam Straat + huisnummer Postcode + woonplaats. polisnummer

AEGON Levensverzekering N.V. Persoonlijk. De heer / mevrouw deelnemernaam Straat + huisnummer Postcode + woonplaats. polisnummer Persoonlijk De heer / mevrouw deelnemernaam Straat + huisnummer Postcode + woonplaats AEGON Levensverzekering N.V. Postbus 16150, 2500 BD Den Haag AEGONplein 50, 2591 TV Den Haag Telefoon (070) 344 32

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl

Nadere informatie

Eerste Kamer der Staten-Generaal

Eerste Kamer der Staten-Generaal Eerste Kamer der Staten-Generaal 1 Vergaderjaar 1998 1999 Nr. 201 26 238 Wijziging van enkele wetten in verband met invoering van het regresrecht in de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten en versterking

Nadere informatie

In balans. Pensioenregeling vanaf 1 januari 2015. Wanneer verandert uw pensioen? Wat is pensioen? Samenleven. Gaat u bijna met pensioen?

In balans. Pensioenregeling vanaf 1 januari 2015. Wanneer verandert uw pensioen? Wat is pensioen? Samenleven. Gaat u bijna met pensioen? In balans Pensioenregeling vanaf 1 januari 2015 08 Wanneer verandert uw pensioen? 04 Wat is pensioen? 09 Samenleven 03 14 12 Welkom Gaat u bijna met pensioen? Nieuw werk 10 06 Scheiden Nabestaandenpensioen

Nadere informatie

REGLEMENT PENSIOENSPAREN van Stichting Pensioenfonds Koninklijke Ten Cate

REGLEMENT PENSIOENSPAREN van Stichting Pensioenfonds Koninklijke Ten Cate REGLEMENT PENSIOENSPAREN van Stichting Pensioenfonds Koninklijke Ten Cate (versie 1 januari 2014) Stichting Pensioenfonds Koninklijke Ten Cate (Pensioenfonds Ten Cate) Bezoekadres: Brugstraat 2, Almelo

Nadere informatie

Begripsomschrijving. Carlar hoofdstuk 18 suppl. m.i.v. 1-1-2013 1

Begripsomschrijving. Carlar hoofdstuk 18 suppl. m.i.v. 1-1-2013 1 Hoofdstuk 18 Verplaatsingskosten Begripsomschrijving Artikel 18:1:1 1. Voor de toepassing van deze regeling wordt verstaan onder: a. woonplicht: de verplichting voor de betrokkene, die een door het college

Nadere informatie

De regeling nettopartnerpensioen is een product van Stichting Pensioenfonds Zorg en Welzijn (PFZW).

De regeling nettopartnerpensioen is een product van Stichting Pensioenfonds Zorg en Welzijn (PFZW). Kenmerken en voorwaarden regeling nettopartnerpensioen De regeling nettopartnerpensioen is een product van Stichting Pensioenfonds Zorg en Welzijn (PFZW). Over deze kenmerken en voorwaarden Het doel van

Nadere informatie

HET SAMENLEVINGSCONTRACT EN DE TESTAMENTEN DAARBIJ (UITGAVE 2012) HET SAMENLEVINGSCONTRACT. Partnerpensioen

HET SAMENLEVINGSCONTRACT EN DE TESTAMENTEN DAARBIJ (UITGAVE 2012) HET SAMENLEVINGSCONTRACT. Partnerpensioen HET SAMENLEVINGSCONTRACT EN DE TESTAMENTEN DAARBIJ (UITGAVE 2012) Tegenwoordig wonen veel mensen ongehuwd samen, maar vergeleken met het huwelijk is voor mensen die ongehuwd (gaan) samenwonen weinig bij

Nadere informatie

Wat krijgt u in onze pensioenregeling?

Wat krijgt u in onze pensioenregeling? Hoe is uw pensioen geregeld? In dit Pensioen 1-2-3 leest u wat u wel en niet krijgt in onze pensioenregeling. Pensioen 1-2-3 bevat geen persoonlijke informatie over uw pensioen. Die vindt u wel op www.mijnpensioenoverzicht.nl

Nadere informatie

BLG Wonen Nabestaandenservice

BLG Wonen Nabestaandenservice BLG Wonen Nabestaandenservice Wil je meer weten? Op blgwonen.nl vind je uitgebreide informatie over alles wat er bij een overlijden moet worden geregeld. Nabestaandenservice Wanneer een dierbare is overleden,

Nadere informatie

Leidraad Wel of geen ongehuwden AOW?

Leidraad Wel of geen ongehuwden AOW? Leidraad Wel of geen ongehuwden AOW? De gevolgen voor het AOW-pensioen en de eigen bijdrage AWBZ als uw partner in een verpleeg- of verzorgingshuis verblijft. Deze leidraad is bedoeld voor echtparen waarvan

Nadere informatie

Trouwen, samenwonen en kinderen. Versie 03-03-2016

Trouwen, samenwonen en kinderen. Versie 03-03-2016 Trouwen, samenwonen en kinderen Versie 03-03-2016 Versie 03-03-2016 Trouwen en samenwonen Trouwen en geregistreerd partnerschap Als je gaat trouwen is het goed even stil te staan bij je pensioen. Veel

Nadere informatie

In het kort. Uw Pensioen. Scheiden Verhuizen Gaat u bijna met pensioen?

In het kort. Uw Pensioen. Scheiden Verhuizen Gaat u bijna met pensioen? Uw Pensioen In het kort 3 Welkom 10 4 Wat is pensioen? 11 6 Nabestaandenpensioen 14 8 Wanneer verandert uw pensioen? Scheiden Verhuizen Gaat u bijna met pensioen? Meer weten? www.bpfkunststof-rubber.nl

Nadere informatie

Uit elkaar. Lees alles over de gevolgen voor uw pensioen

Uit elkaar. Lees alles over de gevolgen voor uw pensioen Uit elkaar Lees alles over de gevolgen voor uw pensioen 2 Leeswijzer Deze brochure is opgebouwd uit vier delen: Wat houdt 1. Wat houdt in? In dit eerste deel vindt u algemene informatie. Ook vindt u hier

Nadere informatie

STICHTING BEDRIJFSPENSIOENFONDS VOOR DE AGRARISCHE EN VOEDSELVOORZIENINGSHANDEL. Postbus 3144 2280 GC Rijswijk

STICHTING BEDRIJFSPENSIOENFONDS VOOR DE AGRARISCHE EN VOEDSELVOORZIENINGSHANDEL. Postbus 3144 2280 GC Rijswijk STICHTING BEDRIJFSPENSIOENFONDS VOOR DE AGRARISCHE EN VOEDSELVOORZIENINGSHANDEL Verrijn Stuartlaan 1E 2288 EK Rijswijk Telefoon: 070-3381020 Fax : 070-3503531 Postbus 3144 2280 GC Rijswijk Website: www.bpfavh.nl

Nadere informatie

Ingang Ouderdomspensioen

Ingang Ouderdomspensioen Stichting Pensioenfonds TNO DE TNO-PENSIOENREGELING IN HET KORT Ingang Ouderdomspensioen Vanaf 65 jaar januari 2008 Wat vindt u in deze brochure? bladzijde Binnenkort met pensioen 2 De pensioenberekening

Nadere informatie

Hoe is uw pensioen geregeld?

Hoe is uw pensioen geregeld? Hoe is uw pensioen geregeld? Mevr. J. Jansen Voorbeeldstraat 51 2056 LG Voorbeeldplaats Geachte mevrouw Jansen, Welkom bij . U bouwt vanaf pensioen bij ons op. Dit doet

Nadere informatie

Deze spaarregeling heeft ten doel het verwerven van duurzaam bezit door de medewerkers door het sparen van loon in geblokkeerde vorm te bevorderen.

Deze spaarregeling heeft ten doel het verwerven van duurzaam bezit door de medewerkers door het sparen van loon in geblokkeerde vorm te bevorderen. HOOFDSTUK 11 Spaarloonregeling Doel Artikel 1 Deze spaarregeling heeft ten doel het verwerven van duurzaam bezit door de medewerkers door het sparen van loon in geblokkeerde vorm te bevorderen. Deelneming

Nadere informatie

Bijlage A2 PENSIOENREGLEMENT a.s.r.

Bijlage A2 PENSIOENREGLEMENT a.s.r. Bijlage A2 PENSIOENREGLEMENT a.s.r. 01-01-2015 / 1 INHOUDSOPGAVE 1. BEGRIPSOMSCHRIJVINGEN... 3 2. PENSIOENREGELING BIJ A.S.R.... 5 3. GEWEZEN DEELNEMERSCHAP AAN DE PENSIOENREGELING... 5 4. PENSIOENAANSPRAKEN

Nadere informatie

REGLEMENT PENSIOENSPAREN van Stichting Pensioenfonds Koninklijke Ten Cate

REGLEMENT PENSIOENSPAREN van Stichting Pensioenfonds Koninklijke Ten Cate REGLEMENT PENSIOENSPAREN van Stichting Pensioenfonds Koninklijke Ten Cate (versie 1 januari 2015) Stichting Pensioenfonds Koninklijke Ten Cate (Pensioenfonds Ten Cate) Bezoekadres: Brugstraat 2, Almelo

Nadere informatie

Een. erfenis. afwikkelen. www.limesnotarissennieuwkoop.nl

Een. erfenis. afwikkelen. www.limesnotarissennieuwkoop.nl Een erfenis afwikkelen www.limesnotarissennieuwkoop.nl Als iemand overlijdt, is het afhandelen van de erfenis niet het eerste waaraan nabestaanden denken. Toch moet na een overlijden een en ander worden

Nadere informatie