Verwacht westewind, in het bezit van Mr. Kenedy te New-York.

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Verwacht westewind, in het bezit van Mr. Kenedy te New-York."

Transcriptie

1 Verwacht westewind, in het bezit van Mr. Kenedy te New-York.

2 ELCHANON VERVEER. DOOR JOHAN GRAM. Hemel! Wat een papierrommel! Hou-je opruiming? Verscheur-je je minnebrieven? Neen: de brieven die me te min zijn? Maar Elchanon! Dat waren misschien kostbare flfow«// ï /^wzdms ge weest voor de operatie VI. 3*Jaarg. 7- I

3 2 ELSEVIER'S GEÏLLUSTREERD MAANDSCHRIFT. De operatie? Wat meen je? Wel de geestelijke operatie, die ik hier kom doen. Ik kom je in 't verhoor nemen, eene boedelbeschrijving maken Dat is deurwaarderswerk! Misschien, maar 't doel is verschillend. Ik kom namens Elsevier, om een conterfeitsel ten voeten uit van je persoon en je bedrijf te maken Phoe! Een bedrijfsbelasting! Pardon, een interview! Een interview? Kerel, ik ben er niet toe gestemd of voorbereid. Voorbereid? Daar is geene voorbereiding toe noodig. Het slachtoffer, dat het verhoor ondergaat, neemt eene geheel lijdelijke houding aan, en heeft slechts te antwoorden op hetgeen hem gevraagd wordt. Een instantané portret! Zeker, als je trouw en vlug opbiecht Dan komt de levensbeschrijving a. la minute. Op den 19"" April des jaars 1826 aanschouwde Elchanon Verveer het eerste levenslicht in de stad 's-gravenhage, welker aangename ligging en fraaie omstreken allezins geschikt waren om zijn kunstenaarsaanleg te ontwikkelen Wat zeg-je van zoo'n fatsoenlijke, gepaste inleiding? En terwijl CÖ7ZZV, zooals wij sinds jaar en dag Elchanon Verveer gemeenzaam noemen, al pratende en lachende, in dien tusschentijd driemalen te vergeefs getracht had zijn kort pijpje aan te steken, stond hij van zijn stoel op, onhandig eene groote portefeuille met schetsen omduwende, die hij eenvoudig op den grond liet liggen. Hij schoof me een zetel toe en zei met een blik naar de versperringen en hindernissen om zich heen: Een echte verhuisboel, hé! Ja, over een paar weken verhuis ik naar de Prinsegracht. Daar de meeste schildersateliers in hunne pittoreske slordigheid en artistieke stof- en vuilverzamelingen den leek gemeenlijk den indruk van een verhuisboel geven, liet die opmerking mij vrij koud. Doch toevallig een boek grijpende, dat op de tafel onder het hooge lichtraam, tusschen potlooden, houtskool, verf, lucifers, asch, schetsboekjes en wat niet al, verdwaald lag, zei ik, na het beschreven schutblad gelezen te hebben: Wat een gelukkige greep! En lezende: Eerste prijs uitgereikt aan Elchanon Verveer op de houtsnee-school, Juni 1842". Hoe komt dit boek juist hier, Conie? Bij het leegmaken van een kastje kwam het voor den dag, en als aardige herinnering aan mijn leerlingschap heb ik het hier neergelegd, om het nog eens in te zien. Ruim drie en vijftig jaren geleden bestond te 's-gravenhage eene Nederlandsche Maatschappij van Schoone Kunsten onder bestuur van den heer van Rijckevorsel. Die maatschappij stelde zich ten doel, eene reeks geïllustreerde werken het licht te doen zien, en had aan hare onderneming eene houtgraveerschool onder leiding van den Engelschman Henry Brown ver-

4 ELCHANOJS' YERYKER. bonden. Tot de kweekelingen dier school behoorden destijds o. a. Jan Van Hove, J. Kachel, F. Stam en ook Elchanon Verveer. In het prachtige huis in het Westeinde waarin nu het Gymnasium gevestigd is, zetelde destijds de Maatschappij van Schoone Kunsten en bevonden zich ook de werklokalen der houtgraveerschool. Daar werden de teekeningen van de Pieneman's, Kruseman's, van Rochussen, ten Kate en zoovele anderen in hout gesneden, om in boeken als,, ZV iwak/'/tf ;z^7?",,7?tffo7/.«>«crz/w" en de /iz^/j ' als proeven van Nederlandsche houtgraveerkunst te worden uitgegeven. Elchanon Verveer herinnert zich dien tijd nog zoo levendig. Op de verbeelding van een zestienjarigen jongen, die gevoel voor fraaie lijnen en versieringen had, moest dat ruime, inwendig rijk gedecoreerde huis indruk maken. In den aanvang der 17^ eeuw had een burgemeester van Dordrecht, Mr. Terwen, dat aanzienlijk gebouw gesticht. Na allerlei hooge personages tot verblijf te hebben gestrekt, was het door Koning Willem II in 1840 gekocht om er de Maatschappij van Schoone Kunsten te vestigen, die zulk een kort bestaan zou hebben. Bij gelegenheid van een onderzoek naar de vorderingen der jeugdige houtgraveurs kreeg Elchanon de geïllustreerde uitgave der i^^/t'ó' ',...,.., ;. <ak /«ivwtozw ten geschenke, die,,.,,,..,,,,,, Maurits Verveer, zijn broeder, houtskoolstudie nu op het tafeltje van zijn atelier naar de natuur. verzeild was geraakt, en die hem als van zelf aan het vertellen over den ouden tijd bracht. Als oudste leerling was Elchanon de aangewezen persoon om, waar het noodig mocht zijn, voor zich en zijne confraters op te treden. Zoo gebeurde het dat de leermeester Henry Brown, een Engelschman die zich behalve in zijne moedertaal uitsluitend in het Fransch wist uit te drukken, zijn jaardag zou vieren. De leerlingen wenschten daar een feestdag van te maken en droegen Verveer op, den patroon namens allen deftig toe te spreken. Welk vermakelijk causeur Elchanon nu ook moge wezen, en welk eene zeldzame handigheid hij bezit om de grappigste woordspelingen in onze taal te smeden of eene geestige repartie te geven voor deftig woordvoerder of ernstig aanspreker schijnt hij niet in de wieg te zijn gelegd. Te lastiger werd hier de opdracht, nu hij in eene vreemde taal het woord moest voeren.

5 4 ELSEVIER S GEÏLLUSTREERD MAANDSCHRIFT. Doch van al de leerlingen sprak hij het best en gemakkelijkst Fransch, en Elchanon moest en zou dus de aanspraak houden. Daar komt de jubilaris, gevolgd door een paar bestuurders, het graveerlokaal binnen. Elchanon staat op, voelt zijne lippen beven, en zich met zijne linkerhand aan de bank achter hem vasthoudende, begint hij met onvaste stem: Monsieur Brown, nous vous félicitons Hier stokt zijne stem, want de bengels van kameraden aan de teekenbank achter hem, waartegen hij leunt, slaan met hunne beenen tegen de zijne, Op den uitkijk, naar eene schilderij, in het bezit van Mr. Dunlevy te Chicago. zoodat hij moeite heeft om het niet uit te schateren. Eene andere plaats innemen, is ook onmogelijk, want de jubilaris staat vlak tegenover hem. Zenuwachtig en gejaagd herhaalt hij: Nous vous félicitons Doch de woordenschakel, dien hij zich zoo goed in het hoofd geprent heeft, raakt los, vervloeit in het niet, en terwijl hij zijn geheugen geweld aandoet, om het verlorene terug te vinden, voelt hij weer een paar venijnige trappen tegen zijne beenen. Zelfs tracht één brutaal been zich om het zijne te slingeren, ten einde den rampzaligen feestredenaar ook zijn stoffelijk evenwicht te doen verliezen. Bij het derde: yv<?ws zw«/<r7&7&?/«, dat in de lucht blijft hangen, erbarmt

6 ELCHANON VERVEER. 5 zich een commissie-lid over den in 't nauw gebrachten spreker en zegt vergoelijkend : Ce jeune homme, Monsieur Brown, a la bonne intention de vous féliciter au nom de toute 1'école, enz. Aldus werd Verveer's eerste redevoering in het openbaar door zijn eigen committenten afgebroken! Doch voor Elchanon waren op geheel andere banen lauweren weggelegd, en al bleef hij ook tot zijn 19e jaar met ijver en talent zijn beitel in het weerbarstig palmhout steken, van lieverlede dreven aanleg en lust hem tot meer zelfstandigen en meer artistieken arbeid. Op zijn achttiende jaar trok hij naar Brussel, om met den bekenden illustrateur Huart druk mede te werken en houtsneden te maken voor de romans van Eugène Sue, Le Juif errant en anderen, die toen zulk eene groote populariteit genoten. Doch het houtsnijden had zijne groote aantrekkelijkheid voor hem verloren, en het schilderen lachte hem daarentegen zoo toe, dat hij op een goeden dag beitels en palmhout vaarwel zei en den weg insloeg, dien zijn broer Sam reeds met zulk een grooten bijval gevolgd had. Elchanon kwam naar den Haag terug en zette zich druk aan het schilderen, onder leiding van zijn broer Sam en van Herman Ten Kate. Hij teekende en schilderde wat zijn oog trok, en daar Sam in de Scheveningsche buurtjes eene rijke stof voor zijn dartel penseel vond, was het zoo natuurlijk, dat ook de jongere broer daar rondkeek en door het leven der visschers- Naar potloodstudiën. jeugd werd aangetrokken. Zoo ^de ouden zongen, piepen de jongen.

7 Boerenwoning te Beisingen, Wurtemberg, naar eene schilderij.

8 ELCHANON VERVEER. 7 Onze jonge kunstenaar had spoedig succes met zijn werk, en toen hij in 1855 eene schilderij voor een fiinken prijs verkocht had, trok hij met dien vollen buidel naar Parijs, om zich daar verder te ontwikkelen. Aanbevelingen van zijn oudsten broeder aan Willems en Hamman, Belgen die destijds een zeer grooten naam in de kunstwereld hadden, maakten Elchanon's intrede in het groote Parijs eenigszins gemakkelijker. Doch de zware geldbuidel werd spoedig al lichter en lichter, en voor een onbekend jong artist was het eene allerlastigste taak, om ginds voor bestendige aanvulling f eener ledige schatkist te zorgen. Het verblijf in Parijs waren Elchanon's zeven magere jaren, maar al was de strijd om het bestaan er ook zwaar, en al behoorde onze schilder geheel en al tot de groep der.özw^rs <^V<2Z/, van wie Henry Murger ons zulk een boeiend tafereel geschetst heeft, de ontwikkeling van den artist voer er wel bij. Van alles werd er gedaan: op steen geteekend, in de Bibliotheek te Parijs portretten uit oude folianten gekopieerd, om ze daarna op te schilderen, kopiën in het Louvre gemaakt en daartusschen portretten en Naar eene knjtschets. schilderijen. Elchanon's buitengewone aanleg voor het teekenen van karikaturen kwam te Parijs het eerst voor den dag. Meer dan eenmaal had hij in koffiehuis, restaurant of vriendenkring met enkele lijnen het karakteristieke in houding en gelaat van deze of gene zoo sprekend en grappig weten te doen uitkomen, dat de levendige, opgewonden Franschen zijne f/forgro" hadden toegejuicht en er op aangedrongen dat hij toch eens in een of ander geïllustreerd blad zijn talent bekend zoude maken. Als ge het geluk hadt, riep een der vrienden uit, bij voorbeeld den grooten Le Sueur, den komiek van het Gymnase, voor het weekblad Z^ Z&Tgr/jtf te teekenen, dan zou uw fortuin gemaakt zijn. En zou Le Sueur willen? Mijn waarde heer, eene goede charge is een reclame, en al heeft Le Sueur die niet noodig, toch zal hij u graag zijn facie en persoon voor Le Diogène leenen.

9 ELSEVIER'S GEÏLLUSTREERD MAANDSCHRIFT. Charge, naar eene houtskoolteekening. viertal redacteuren, die, naam tot schild van hun schenen, dat het ware voudige,[omgeving, met opbeuring, bestaanbaar Onze schilder trok zijne stoute schoenen aan en begaf zich naar het bureau van ZÉ? Z^Z^ÏV?*?. In ZW Ö7/2Z van Guy de Maupassant komt eene meesterlijke beschrijving van een redactie-bureau voor, waaraan onwillekeurig de vermakelijke schildering, die Verveer van Diogène's staf geeft, herinnert. In eene schraal gemeubelde kamer, waar een paar lessenaars, eenige stoelen en een hooge kast met ontzaglijke aanplakbiljetten tegen de muren de eer moesten deelen van het meubilair" te heeten, zaten vier heeren, die hun tijd voornamelijk aan het rooken van sigaren en het drinken van cognac met water schenen te besteden. Althans een paar kistjes sigaren en fleschjes cognac waren de voorname accessoires. Onze schilder maakte eene buiging voor het even als Diogenes, wiens blad diende, van meening geluk in eene zeer eensigaren en cognac ter was. Toen Verveer zijn wensch te kennen had gegeven om een karika- Charge. Charge. tuur voor het blad Z^ Z?Z'Ö " ;Z te teekenen, zei een der heeren, zich geeuwend achterover tegen zijn stoel latende vallen: Heeft u al meer karikaturen geteekend? Zeer velen, meneer, maar nooit uitgegeven. Toon ons dan eens wat ge kunt, jeune homme! zei een der cocr- Charge.

10 ELCHANON VERVEER. nac-drinkers op vaderlijk beschermenden toon. Hoe dan? Wel, maak eens een charge van meneer! zei de spreker, op zijn collega tegenover hem wijzende. Voor dit viertal, dat hem in hunne hooge protectie wilde nemen, moest Verveer proeven van bekwaamheid afleggen. Het was twaalf uur en de ledige maag van den schilder, die sterk naar het déjeuner verlangde, hunkerde naar den restaurant, maar de gelegenheid om zijne kunst te toonen en hierdoor als medewerker van het populaire blad te worden gekozen, deed den schilder zijn honger tot zwijgen brengen. Un cognac, n'est-ce pas jeune homme! Je n'oserais vous refuser. De oudste van het viertal, die alleen aan zijn lang wit haar en een gouden bril een leende, daar zijne troraaar al te duidelijk hij tegen het leven en had, klopte hem nu der en zei: charge van mij, jeune Charge. aasje deftigheid ontnie en paarsche neus bewezen, welk een strijd den cognac gevoerd vaderlijk op den schou- Maak nu eens een homme! Maar ik zesr Charge, naar eene krijtteekening. ] Charge. je vooruit, dat ik een allerbewegelijkst gezicht heb. Excessivement mobile! Geen twee minuten het zelfde! Maar probeer het, probeer het! Verveer keek hem aandachtig zei quasi lang en aan en ernstig: Poseer maar even, meneer. Ne II». Charge, naar eene houtskoolteekening.

11 10 ELSEVIER S GEÏLLUSTREERD MAANDSCHRIFT. craignez rien, monsieur! Tout restera a sa place; ik zal zelfs uw neus met de grootste zorg behandelen. En de schilder, die op dit oogenblik liever een gebraden cótelette voor zich had gezien dan dien blauw-rooden neus in dat alleronbeduidendste gezicht, wapende zich met teekenpen en papier. Verveer zet zich aan 't werk en teekent in een kwartier de karikatuur van den redacteur, terwijl het overige drietal een oogenblik zijne gewichtige werkzaamheden vergeet, om in spanning achter den rug van den artist de wording der charge bij te wonen. Fameux! Impayable! De heeren zijn in de wolken. Un cognac, n'est-ce pas! De artist krijgt een visioen van een smakelijk déjeuner, maar hij bedwingt zich en zegt zuchtend: Je n'oserais vous refuser. Nu mij! nu mij! nu mij! roepen de enthusiaste drie andere redacteuren. " tvi». Charge. Dessinez nous, dessinez nous! Het gelukken van het eerste type kon een toeval, een bof zijn, maar als de vier charges alle slagen, dan is men zeker van Verveer's talent. Zoo redeneert de redactie onder het gebruik van een glaasje cognac, en Elchanon, wien een gruwelijke honger begint te plagen, zwicht voor het argument en teekent achtereenvolgens de geheele redactie van Z<? Zta^tw. Merveilleux, jeune homme! Parfaitement réussi! Het was 2 uur, en Elchanon rammelde van den honger, toen de heeren, hoogst tevreden over de sprekende charges, die de schilder van hen geteekend had, en die zij op eene allergemakkelijkste wijze verkregen hadden, beloofden, hem zeer spoedig een steen te zenden, waarop de karikatuur van den beroemden komiek Le Sueur door hem zou geschetst worden, om in het eerstvolgend nummer van Le Diogène Charge. te verschijnen. Elchanon was in de wolken! Eene karikatuur van een zeer populair artist

12 ELCHANON VERVEER. II door hem in het alom verspreide blaadje geteekend verzekerde naam en fortuin, indien de charge pakte. Doch het werd morgen, overmorgen er kwam geen steen. Het duurde eene week geen steen. Onze artist werd wanhopend en meldde zich wederom bij de redactie aan, die hem inlichtte, dat zekere steendrukker Gillot een steen beschikbaar had, waarop Verveer zijne kunst kon beproeven. Gillot woonde aan het andere einde van Parijs, doch wat nood: onze artist stapte er des avonds heen en vroeg den drukker naar den bewusten steen. Deze was er reeds van verwittigd, zeide hij, en zou zorgen, dat de steen aan de woning van den artist bezorgd werd. Doch Verveer, die van ijver brandde om aan het werk te gaan, en een steen zag staan, die hem niet te groot voorkwam, zei vastberaden: Als deze steen goed is, zal ik hem zelf wel meenemen. Even aanpij^ep, naar eene schilderij. Collectie O. von Schlumberger te Weenen. Goed is hij, zei de drukker, den artist met een spottend lachje aanziende, maar het gewicht zal u niet meevallen. Voor e'én oogenblik valt dat niet zwaar, maar als men daar een kwartier of half uur mee voort sjokken moet, dan De schilder tilt den steen even op en vindt dien volstrekt niet zwaar, ofschoon de spotachtige blik van den drukker duidelijk te kennen geeft: dat zal je ook niet lang volhouden, mannetje! Verveer vermant zich en stapt zoo flink mogelijk met zijn schat onder den arm de kamer uit. Doch hij is nog niet verder dan de huisdeur, als de steen hem al zijne zwaarte zoo vreeselijk doet gevoelen, dat hij bijna niet in staat is dien langer onderden linkerarm te houden. Toen bracht hij het plompe gevaarte in de rechterhand

13 12 ELSEVIER S GEÏLLUSTREERD MAANDSCHRIFT. over, om het twee minuten later met beide handen te torschen, en steunend en zuchtend onder den zwaren last, dien beurtelings op schouder, onderden arm of met beide handen te dragen. Het was een lijdensweg dien hij nooit vergeten zou. De groote komiek Le Sueur, die nu op dien met zooveel moeite veroverden steen zou geschetst worden, was de jovialiteit in persoon, maar iemand, die het ontzaglijk druk had. Toen Verveer door den wederzijdschen vriend aan hem voorgesteld was, en den komiek zijn wensch te kennen gegeven had, was Le Sueur met het plan zeer ingenomen. Kom morgen ochtend tegen il uur bij me, cher monsieur, dan ben ik ter uwer beschikking. Den volgenden morgen was Verveer op het appel en werd allerprettigst ontvangen. Als wij eerst samen eens dejeuneerden, me dunkt, dan zou het teekenen en poseeren beter en vlotter gaan i Er werd een uitstekend, smakelijk déjeuner voorgediend, waarbij de heeren zich zóo dapper kweten, dat de vroolijke Le Sueur een uurtje later, onder 't genot van zijne demie-tasse en zijn poussecafé, lachend zei: Laten we het tot morgen uitstellen: ik ben nu te lui om te poseeren..., Zoo wilde het noodlot, dat vier dagen achtereen de teekenaar bij den komiek kwam, op diens aandringen eerst overvloedig dejeuneerde, en er telkens na afloop Studie, naar eene potloodteekening. van het copieus ontbijt eene of andere belemmering was In het redactiebureau van Diogène had men hem belet te ontbijten; hier kon hij naar hartelust ontbijten, maar»zw aan het teekenen komen. Eindelijk bereikt hij zijn doel: Le Sueur stond op het papier, was hoogelijk ingenomen met zijne karikatuur en vertelde aan iedereen die het hooren wilde, dat Z^ Z?/cgr«de volgende week zijne uitmuntend gelukte charge zou uitgeven. Toen de heeren van Le Diogène de charge zagen, waren zij er bijzonder mede ingenomen, maar het verwonderde hun, dat Verveer den komiek geen grooten kop op een klein lichaam gegeven had, zooals de karikaturen zich toch altijd voordeden.

14 ELCHANON VERVEER. Mijn beste heeren, zei de schilder, er zijn menschen met groote koppen en met kleine koppen Het spreekt van zelf, dat eene redactie zooals de uwe uit hommes de tête bestaat, zelfs uit groote bollen, maar dat behoeft men niet door een overdreven grootte van het hoofd uit te drukken. Elchanon legde hun toen uit, dat de waarde van eene karikatuur niet bestaat in het lachverwekkend vergrooten of verkleinen van enkele lichaamsdeelen, zoodat hunne onderlinge evenredigheid verbroken wordt. Zulk een effect van laag-komischen aard is heel gemakkelijk te bereiken. De verdienste eener wezenlijk goede charge is, meer type dan charge (overdrijving) te zijn. De karikatuur-teekenaar neemt zijn model scherp en nauwkeurig waar, ontdekt diens zwakke, bespottelijke zijde: eene of andere hebbelijkheid in houding of figuur, welke hem van zijne medemenschen onderscheidt. Op die zwakke, lachverwekkende zijde legt de teekenaar nadruk; hij overdrijft het karakteristieke, eigenaardige in diens uiterlijk en brengt aldus de karikatuur voor den dag. In Verveer's karikaturen zalmen die juiste opvatting steeds bevestigd vinden. Onmiddellijk herkent men de personen, in wier uiterlijk de sterkst sprekende trekken krachtig onderstreept zijn, zoodat een of ander zwak, soms zekere overeenkomst met een of ander dier, zekere eigenaardige houding, die den minder nauwlettende niet dadelijk in het oog zou springen, nü onmiddellijk treft. Rookende visscher, naar eene potloodstudie. Elchanon Verveer heeft op dit terrein zijne sporen verdiend en zoo Le Diogène niets anders van hem uitgegeven heeft dan de veel geprezen karikatuur van Le Sueur, is dit aan een noodlottig toeval te wijten geweest. Juist verscheen Le Diogène met het bewuste portret, toen een telegram Verveer naar Holland terugriep aan het sterfbed van zijn ouden vader. En toen die eerste treurige dagen voorbij waren, drongen bloedverwanten en vrienden zoo sterk bij Elchanon aan, in het vaderland te blijven, dat hij zich weder voor goed in Den Haag vestigde. En de sterke magneet, die zoo vele vaderlandsche kunstenaars heeft aangetrokken, het leven onzer visschers, oefende ook zijne macht op Elchanon Verveer uit. Doch er is niet alleen verscheidenheid van gave, maar ook van

15 i,* Naar de vischmarkt, naar eene aquarel op de WerekUentoons:elling te Chicago.

16 ELCHANON VERVEER. opvatting. Het is wezenlijk merkwaardig om na te gaan, hoe ieder schilder van onze Scheveningsche visschers zijn eigen terrein kiest, zijn eigen figuren heeft, zijn eigen onderwerpen pacht. Ieder hunner heeft daar zijn eigen jacht en visscherij". Niemand, die met een eenigszins aandachtig oog de /tfzvs ^ " ïte.y onzer schilders volgt, zal ooit een Scheveningsche figuur van Israels met eene van Blommers, Verveer of Sadee verwarren. Het zijn #//<? Scheveningsche typen, maar tóch hebben zij den stempel van de kunst hunner scheppers ontvangen. Zoo is ook Verveer zichzelf en bootst nimmer anderen na. Het eigenaardige van Verveer's grepen uit het visschersleven is, dat al zijne tooneelen in de open lucht, aan strand of op duin spelen, maar nooit in het woninkje der Scheveningers. Zee, lucht Poiloodstudie. en duin vormen altijd de onmisbare omgeving zijner figuren. Op zijne zwerftochten door duin en langs strand, door de bochtige steegjes en pittoreske buurtjes, heeft Elchanon Verveer bijzonder het typige en schilderachtige in den verweerden ouden visscher getroffen, wiens roodkoperen of parkementen tronie men op duin of strand zoo menigmaal ontmoet. Van dat type heeft Verveer voortreffelijke toonbeelden gecreëerd, waarvan op het Gemeente-museum in den Haag een der schoonste proeven is. Het verschil in karakter en houding van het viertal is van de werkelijkheid afgezien. En telkens als Elchanon bejaarde Scheveningers ten tooneele voert, zooals b.v. in het Studie. wzv»d?i?«", komt zijne kunst van trouw en juist typeeren sterk voor den dag. Ook de stoere visscher in de kracht zijns levens met zijn zuidwester op het achterhoofd, zijn pijjakker aan, de handen op den rug, en scherp het weer opnemende, is een type, dat Verveer vol leven en waarheid heeft weergegeven. De gevoelige zijde van het visschersleven: het vertrek naar zee, de blijde terugkomst, Studie.

17 >»;.' '. - ^ *»- - * ' * ' '.> i6 ELSEVIER'S GEÏLLUSTREERD MAANDSCHRIFT. het angstig turen naar den horizon, de noodlottige tijding al deze aandoenlijke onderwerpen zijn door Verveer met bijzondere uitvoerigheid afgebeeld. Geen detail wordt daarbij verzuimd, om het onderwerp goed en duidelijk te doen uitkomen. In dit opzicht heeft Verveer iets van een novellist en veronachtzaamt hij geenerlei kleinigheid, als zijn tafereel daardoor in helderheid van voorstelling wint. Als de kunstenaar het,,/zv/ «/^^ z'w /z<?^ ródmte" wil afbeelden, toont hij u aan de eene zijde de vreugde van het wederzien, den blijden vader, die zijn jongste in de armen optilt; maar tegenover die blijdschap ziet men aan de andere zijde de stille smart der weduwe, die haar zorg en troost verloren heeft en met moeite het dagelijksch brood voor hare kinderen Kyilil ifillli ir.: ^-;"%^p^.*<bp?'."$llftf.-ibl 1 K4«/,--'- -1 ' V -» ' ' ^ * '/ /,. ' II» V/V.*«*)( v. i-. - «Oude vrienden, naar eene aquarel, in het bezit van den Heer A. N. Polak te Rotterdam. verdient. De bewolkte lucht tegenover het helder blauw stemt met beider zieletoestand overeen. Bezie zijne twistende buurvrouwen, die als woedende kemphanen tegenover elkaar staan. Men leest letterlijk de woorden, die de eenehelleveeg uitbraakt, op hare woedende facie. Welk een verschil in karakter tusschen beide krakeelende vrouwen: de eene: eene furie van de ergste soort; de andere: een fatsoenlijk wijfje, dat zich tegen den aanval verdedigt, maar niet tegen zulk eene Xantippe opgewassen is. Van welke zijde Elchanon Verveer het visschersleven ook beziet en weergeeft, zij is altijd aardig, humoristisch of gevoelig. Als hij op het duin een groepje bij elkaar ziet zitten, waarvan zijn kunstenaarsgeest,,^7/ #»«r^nz#(/v" samenstelt, legt hij karakter en uitdrukking in die babbelende figuren, en

18 De invalieden der zee, gemeente-museum te 's-gravenhage.

19 ELCHANON VERVEER. verwondert een leek er zich over, dat het kunstenaarsoog een in de werkelijkheid alledaagsch onderwerp in zulk een belangwekkend tafereel weet te herscheppen. Hoe honderden malen hebben ons op den Scheveningschen weg kruiwagentjes met visch door Scheveningsters voortgeduwd, gekruist, maar heeft het ooit uw oog getroffen, hoe aardig en typisch zulk een groepje zijn kan? ' De schilder, die een geheel ander oog heeft dan gij of ik, slentert langs den eenigen weg van onzen Constantijn Huygens, wordt door zulk een Een buurpraalje, naar eene schilderij, in liet bezit van Mevrouw de Wed. Smallenburg van Stellendam. groepje verrast en geeft, thuiskomende, onmiddellijk het aanzijn aan eene voortreffelijke aquarel AfartT dfe Fwc^mr^". Het oude vischvrouwtje, dat zoo flink nog de kar helpt voortduwen, de jonge deern, die het roerwerk stuurt en de met manden beladen Scheveningster op den achtergrond het is alles vol leven en beweging, een aardige greep uit de werkelijkheid. Ondanks het knarsen van den wagen hoort gij diescheveningsche luidruchtigheid, het hard pratend tweetal. Zoo weet Elchanon Verveer zijn deel uit den Scheveningschen vangst ie nemen. Zijn eigen jacht en visscherij" laten hem niet in den steek, maar verschaften hem altijd nieuwe, frissche stof. De allerjongste schilderij, die nog slechts in eenige breede houtskoolschetsen op het doek is aangegeven, VI. 3«Jaarg. 7. _ 2

20 18 ELSEVIER S GEÏLLUSTREERD MAANDSCHRIFT. is eene rijke compositie, F<?r.S ^<? w'^a getiteld, waarvan de schets in olieverf hierbij vertolkt is. Zij stelt het oogenblik voor, dat de vrouwen de versche visch op den afslag gekocht hebben, om dien te gaan rondventen. Van al de schilderijen en aquarellen, die door Elchanon's vlijtige hand tot stand zijn gekomen, bevindt zich het meerendeel in ons land, maar ook Engeland en Amerika, die het werk van onzen kunstenaar zeer waardeeren, bezitten tal zijner producten. Aan zijne kunst vielen herhaaldelijk onderscheidingen ten deel, hetzij in den vorm van medailles, hetzij in dien van ridderorden, gelijk Koning Willem Versche visch, naar eene houtskoolschets, ontworpen voor eene schilderij. III hem den gouden leeuw van Nassau en België's Koning de Leopoldsorde vereerde. Deze twee lintjes in Verveer's knoopsgat gaven eens iemand, die er steeds op uit is iedereen te doen hooren, dat hij dergelijke dingen dwaasheid vindt, aanleiding tot Elchanon te zeggen: Wat heb-je daar een prachtige speld in je das, heerlijk mooi! Vervolgens met een zijblik op de lintjes in het knoopsgat: Daar kijk ik niet naar, want ik hecht niet aan ridderorden En ze hechten zich ook niet aan u luidt het puntig antwoord.

Een woord (wer e^'»^ keeraiide der ont?el"tins^ uil clr

Een woord (wer e^'»^ keeraiide der ont?eltins^ uil clr Een woord (wer e^'»^ keeraiide der ont?el"tins^ uil clr OUüFiRiJJKI. i'fk/i.«^ 1 i 1 DOOR MEVROUW VLIELANDER HEIN COUPERUS. 'S-GRAVENHAGE, W. P. VAN STOCKUM & ZOON 1908 Prijs 25 cent. Een woord over eene

Nadere informatie

Een nieuw lied, op de wonderlijke lotgevallen van een Haarlemsch weesmeisje in de Oost-Indiën.

Een nieuw lied, op de wonderlijke lotgevallen van een Haarlemsch weesmeisje in de Oost-Indiën. Een nieuw lied, op de wonderlijke lotgevallen van een Haarlemsch weesmeisje in de Oost-Indiën bron. T. C. Hoffers, Rotterdam 1826-1837 Zie voor verantwoording: http://www.dbnl.org/tekst/_nie118nieu01_01/colofon.php

Nadere informatie

De gelaarsde kat. Charles Perrault. Vertaald door: Simon Abramsz. Zie voor verantwoording: http://www.dbnl.org/tekst/perr041gela01_01/colofon.

De gelaarsde kat. Charles Perrault. Vertaald door: Simon Abramsz. Zie voor verantwoording: http://www.dbnl.org/tekst/perr041gela01_01/colofon. De gelaarsde kat Charles Perrault Vertaald door: Simon Abramsz. bron (vert. Simon Abramsz.). S.L. van Looy, Amsterdam 1915 Zie voor verantwoording: http://www.dbnl.org/tekst/perr041gela01_01/colofon.php

Nadere informatie

Willem Maris (1844-1910)

Willem Maris (1844-1910) Willem Maris (1844-1910) Willem Maris behoort tot het bekende schildersgeslacht Maris. Hij was de jongste van drie broers die allen in het schildersvak gingen, gestimuleerd door hun vader, boek- en steendrukker

Nadere informatie

Het paaltje van Oosterlittens Er stond weer een pot met bonen! Elke avond kreeg de schoenmaker van Oosterlittens bonen te eten. Maar de schoenmaker

Het paaltje van Oosterlittens Er stond weer een pot met bonen! Elke avond kreeg de schoenmaker van Oosterlittens bonen te eten. Maar de schoenmaker Het paaltje van Oosterlittens Er stond weer een pot met bonen! Elke avond kreeg de schoenmaker van Oosterlittens bonen te eten. Maar de schoenmaker klaagde nooit. Hij was te arm om vlees te kopen. Elke

Nadere informatie

Bert staat op een ladder. En trekt aan de planten die groeien in de dakgoot. Hij verstopt de luidspreker en het stopcontact achter de planten.

Bert staat op een ladder. En trekt aan de planten die groeien in de dakgoot. Hij verstopt de luidspreker en het stopcontact achter de planten. Helaas Wanneer besloot Bert om Lizzy te vermoorden? Vreemd. Hij herinnert zich het niet precies. Het was in ieder geval toen Lizzy dat wijf leerde kennen. Dat idiote wijf met haar rare verhalen. Bert staat

Nadere informatie

10. Bijbel, Lucas 15. Vertaling L. ten Kate. Vertaling NBG/BBG, Haarlem/Brussel 1951.

10. Bijbel, Lucas 15. Vertaling L. ten Kate. Vertaling NBG/BBG, Haarlem/Brussel 1951. 10. Bijbel, Lucas 15. Vertaling L. ten Kate. Vertaling NBG/BBG, Haarlem/Brussel 1951. 5. Bijbel, Lucas 15. Vertaling L. ten Kate. Vertaling NBG/BBG, Haarlem/Brussel 1951. Lucas 15 Vertaling L. ten Kate

Nadere informatie

Wie heeft niet weder Schinkel s kinematograaf bezocht? Neen maar, dringen en nog eens dringen om er in te komen.

Wie heeft niet weder Schinkel s kinematograaf bezocht? Neen maar, dringen en nog eens dringen om er in te komen. Cinema Schinkel Wie heeft niet weder Schinkel s kinematograaf bezocht? Neen maar, dringen en nog eens dringen om er in te komen. De kermisbioscoop van Schinkel circa 1910 Om een goed plaatsje te krijgen

Nadere informatie

KUNST IN DE aanklacht tegen de oorlog

KUNST IN DE aanklacht tegen de oorlog KUNST IN DE OORLOG Een aanklacht tegen de oorlog BEELD: TREUREND OUDERPAAR v Käthe Kollwitz v Eigen zoon: Peter v Begraafplaats: Vladslo (Duits kerkhof) v Oorlogsverdriet treft iedereen (vriend en vijand)

Nadere informatie

Ahlberg en Tellegen 13-12-11 14:29 Pagina 1. Brieven aan bijna niemand anders

Ahlberg en Tellegen 13-12-11 14:29 Pagina 1. Brieven aan bijna niemand anders Ahlberg en Tellegen 13-12-11 14:29 Pagina 1 Brieven aan bijna niemand anders Ahlberg en Tellegen 13-12-11 14:29 Pagina 2 ander werk van toon tellegen Theo Thijssenprijs 1997 Hendrik de Vriesprijs 2006

Nadere informatie

Dat is een verlangen dat wij allemaal, denk ik, wel kennen. Dat we zo graag eens God willen zien. Wie wil dat niet.

Dat is een verlangen dat wij allemaal, denk ik, wel kennen. Dat we zo graag eens God willen zien. Wie wil dat niet. 5 e zondag van Pasen - Een woning met vele kamers Bij Johannes 14 : 1-14 Hoe dorsten wij te weten wie Gij zijt. Dat is een verlangen dat wij allemaal, denk ik, wel kennen. Dat we zo graag eens God willen

Nadere informatie

De geschiedenis van een muis

De geschiedenis van een muis bron exemplaar Koninklijke Bibliotheek Den Haag, signatuur: XKP 098. J. Vlieger, Amsterdam 1880-1890 Zie voor verantwoording: http://www.dbnl.org/tekst/_ges005gesc01_01/colofon.htm 2010 dbnl 1 De Geschiedenis

Nadere informatie

D Artagnan gaat naar Parijs

D Artagnan gaat naar Parijs D Artagnan gaat naar Parijs Artagnan reed op zijn oude paard, een uitgeputte knol met een trieste blik. Ook al was zijn paard op zijn minst vreemd te noemen en ook al waren de kleren die hij droeg verbleekt,

Nadere informatie

Bij den Vijf-en-Twintigsten Jaargang

Bij den Vijf-en-Twintigsten Jaargang 1882. 1907 Bij den Vijf-en-Twintigsten Jaargang van DE VRIEND DES HUIZES" IT verwacht geen poëtische ont- U boezeming van mij en dat is maar goed ook, want in den hoofdredacteur zit geen dichter. U verwacht

Nadere informatie

Een gesprekje met God De kleine ziel en de zon

Een gesprekje met God De kleine ziel en de zon Een gesprekje met God De kleine ziel en de zon Parabel geschreven door Neale Donald Walsch Ergens in de tijd was er een Zieltje, dat tegen God zei: Ik weet wie ik ben! God zei: Dat is heel mooi. Wie ben

Nadere informatie

De haas en de egel. Wilhelm Grimm en Jacob Grimm. bron Wilhelm Grimm en Jacob Grimm, De haas en de egel. Z.n., z.p. 1900-1910.

De haas en de egel. Wilhelm Grimm en Jacob Grimm. bron Wilhelm Grimm en Jacob Grimm, De haas en de egel. Z.n., z.p. 1900-1910. De haas en de egel Wilhelm Grimm en Jacob Grimm bron. Z.n., z.p. 1900-1910 Zie voor verantwoording: http://www.dbnl.org/tekst/grim002haas01_01/colofon.php 2011 dbnl 1 De haas en de egel. Het was een mooie

Nadere informatie

Kerstfeest 2014. Ds. W.E. den Hertogschool

Kerstfeest 2014. Ds. W.E. den Hertogschool Kerstfeest 2014 Ds. W.E. den Hertogschool Kling klokjes klingelingeling, kling klokjes kling. Laat de boodschap horen: Jezus is geboren, Voor die blijde klanken, willen wij God danken. Kling klokjes klingelingeling,

Nadere informatie

-23- Geen medelijden

-23- Geen medelijden -22- Graniet Hoeveel keer was de vrachtwagen al gestopt? Innocent was de tel kwijtgeraakt. Telkens als de truck halt hield, werden er een paar jongens naar binnen geduwd. Maar nu bleef de deur van de laadruimte

Nadere informatie

van het kwaad, op den achtergrond door een drietal naakte figuren voorgesteld,

van het kwaad, op den achtergrond door een drietal naakte figuren voorgesteld, GEORGES DE FEURE. 49I van het kwaad, op den achtergrond door een drietal naakte figuren voorgesteld, omslingeren. Alles wat hij haar wil laten zeggen weet De Feure te leggen in de oogen zijner vrouwen.

Nadere informatie

Reizen is voor mij het hoogste goed.

Reizen is voor mij het hoogste goed. Kunstenares Gerti Bierenbroodspot: Reizen is voor mij het hoogste goed. 72 the art of living Gerti Bierenbroodspot schildert met woorden en penselen. Ze schrijft gedichten, creëert fascinerende doeken

Nadere informatie

Geelzucht. Toen pakte een vrouw mijn arm. Ze nam me mee naar de binnenplaats van het huis. Naast de deur van de binnenplaats was een kraan.

Geelzucht. Toen pakte een vrouw mijn arm. Ze nam me mee naar de binnenplaats van het huis. Naast de deur van de binnenplaats was een kraan. Geelzucht Toen ik 15 was, kreeg ik geelzucht. De ziekte begon in de herfst en duurde tot het voorjaar. Ik voelde me eerst steeds ellendiger worden. Maar in januari ging het beter. Mijn moeder zette een

Nadere informatie

Er was eens een Kleine Ziel die tegen God zei: Ik weet wie ik ben, ik ben het licht net als alle andere zielen.

Er was eens een Kleine Ziel die tegen God zei: Ik weet wie ik ben, ik ben het licht net als alle andere zielen. Een klein gesprekje met God Er was eens een Kleine Ziel die tegen God zei: Ik weet wie ik ben, ik ben het licht net als alle andere zielen. God lachte breed. Dat is waar!, zei God. Jij bent ook het licht.

Nadere informatie

Lees wat Bennie Burgers dee en doe er uw voordeel mee

Lees wat Bennie Burgers dee en doe er uw voordeel mee Lees wat Bennie Burgers dee en doe er uw voordeel mee J.P.J.H. Clinge Doorenbos Harry van Piggelen bron. Burgers Deventer, Deventer 1930-1940 Zie voor verantwoording: http://www.dbnl.org/tekst/clin001lees01_01/colofon.php

Nadere informatie

Is Jezus de Enige Weg? Is het christendom de enig ware religie?

Is Jezus de Enige Weg? Is het christendom de enig ware religie? Is Jezus de Enige Weg? Is het christendom de enig ware religie? Johannes 14:6 Jezus zeide tot hem: Ik ben de weg en de waarheid en het leven; niemand komt tot de Vader dan door Mij. Genesis 20:1-12 1 Abraham

Nadere informatie

Jij bent nog onbeschreven en nog geen groot verhaal jij blaakt alleen van leven dat in jou ademhaalt.

Jij bent nog onbeschreven en nog geen groot verhaal jij blaakt alleen van leven dat in jou ademhaalt. Jij bent nog onbeschreven en nog geen groot verhaal jij blaakt alleen van leven dat in jou ademhaalt. Jij kunt geen mensen haten en doet geen ander zeer misschien ben jij het wapen waarmee ik liefde leer.

Nadere informatie

WAAHDMIER BET m DOOR G4SBH\\I)EHS

WAAHDMIER BET m DOOR G4SBH\\I)EHS * - J!" 3^ Ö. "y&s ^ j OVER I)E DRUKKnC WAAHDMIER BET m DOOR G4SBH\\I)EHS GEVOERD MOET WOKÜEN. ö^ I>^)Oil p. L. K IJ K E. ia Overgediukt uit Je Veislagtu eu Medeileehugeü dei K.üuiiiklijke Akademie vrtii

Nadere informatie

Dit verhaal gaat over een schat, die je overal kunt vinden : zowel hier als daar, zowel vroeger als nu. Een schat zo rijk als het leven zelf, die

Dit verhaal gaat over een schat, die je overal kunt vinden : zowel hier als daar, zowel vroeger als nu. Een schat zo rijk als het leven zelf, die Er zit een schat verborgen in jezelf Dit verhaal gaat over een schat, die je overal kunt vinden : zowel hier als daar, zowel vroeger als nu. Een schat zo rijk als het leven zelf, die toont hoe het zijn

Nadere informatie

Moeders bloemen. Agatha Snellen. bron Agatha Snellen, Moeders bloemen. Gebr. Kluitman, Alkmaar 1926. 2010 dbnl / erven Agatha Snellen

Moeders bloemen. Agatha Snellen. bron Agatha Snellen, Moeders bloemen. Gebr. Kluitman, Alkmaar 1926. 2010 dbnl / erven Agatha Snellen Moeders bloemen Agatha Snellen bron. Gebr. Kluitman, Alkmaar 1926 Zie voor verantwoording: http://www.dbnl.org/tekst/snel011moed02_01/colofon.htm 2010 dbnl / erven Agatha Snellen 1 2 Moeders bloemen. Het

Nadere informatie

Ik ben maar een eenvoudige ezel, maar ik wil je graag een mooi verhaal vertellen

Ik ben maar een eenvoudige ezel, maar ik wil je graag een mooi verhaal vertellen De ezel van Bethlehem Naar een verhaal van Jacques Elan Bewerkt door Koos Stenger Ik ben maar een eenvoudige ezel, maar ik wil je graag een mooi verhaal vertellen over iets wat er met me gebeurd is. Het

Nadere informatie

Er was eens een heel groot bos. Met bomen en bloemen. En heel veel verschillende dieren. Aan de rand van dat bos woonde, in een grot, een draakje. Dat draakje had de mooiste grot van iedereen. Lekker vochtig

Nadere informatie

De Bijbel open 2013 34 (31-08)

De Bijbel open 2013 34 (31-08) 1 De Bijbel open 2013 34 (31-08) Onlangs kreeg ik voor ons programma de Bijbel open een vraag over de onvruchtbare vijgenboom in Mattheus 21. Je kunt deze geschiedenis ook in andere evangeliën lezen. We

Nadere informatie

H E T V E R L O R E N G E L D

H E T V E R L O R E N G E L D H E T V E R L O R E N G E L D Personen Evangelieschrijver Vrouw (ze heet Marie) Haar buurvrouwen en vriendinnen; o Willemien o Janny o Sjaan o Sophie (Als het stuk begint, zit de evangelieschrijver op

Nadere informatie

Het geluk van de sprinkhaan

Het geluk van de sprinkhaan Het geluk van de sprinkhaan Ander werk van Toon Tellegen Theo Thijssenprijs 1997 Hendrik de Vriesprijs 2006 Constantijn Huygensprijs 2007 Misschien wisten zij alles (verzamelde dierenverhalen, 1995, 2007)

Nadere informatie

Gedichten en korte spreuken voor rouwbrieven en dankkaartjes.

Gedichten en korte spreuken voor rouwbrieven en dankkaartjes. Gedichten en korte spreuken voor rouwbrieven en dankkaartjes. Rust nu maar uit, je hebt je strijd gestreden. Je hebt het als een moedig man gedaan. Wie kan begrijpen hoe je hebt geleden en wie kan voelen,

Nadere informatie

Iiturgie voor de -12 jeugddienst van zondagmorgen 28 Juni in de Westerkerk te Veenendaal

Iiturgie voor de -12 jeugddienst van zondagmorgen 28 Juni in de Westerkerk te Veenendaal Iiturgie voor de -12 jeugddienst van zondagmorgen 28 Juni in de Westerkerk te Veenendaal Op Toon Hoogte 182 Door Uw genade Vader Door Uw genade, Vader, mogen wij hier binnengaan. Niet door rechtvaardige

Nadere informatie

Hillegom, De Hoeksteen 7 september 2014 Maurits de Ridder. Jesaja 56 : 1-7 Mattheus 15 : 21-28. Gemeente van Christus Jezus, onze Heer,

Hillegom, De Hoeksteen 7 september 2014 Maurits de Ridder. Jesaja 56 : 1-7 Mattheus 15 : 21-28. Gemeente van Christus Jezus, onze Heer, Hillegom, De Hoeksteen 7 september 2014 Maurits de Ridder Jesaja 56 : 1-7 Mattheus 15 : 21-28 Gemeente van Christus Jezus, onze Heer, "Nu even niet", was ooit de reclameslogan van een landelijk bekend

Nadere informatie

Het oolijke dierenboek

Het oolijke dierenboek Het oolijke dierenboek Kriwub bron. G.B. Van Goor Zonen, Gouda 1924 Zie voor verantwoording: http://www.dbnl.org/tekst/kriw001ooli01_01/colofon.php 2010 dbnl 2 Het oolijke dierenboek Een overmoedige aap

Nadere informatie

MEMORY WOORDEN 1.1. TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1

MEMORY WOORDEN 1.1. TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1 MEMORY WOORDEN 1.1 TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1 ik jij hij zij wij jullie zij de baby het kind ja nee de naam TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 2 MEMORY WOORDEN 1.2 TaalCompleet A1 Memory Woorden

Nadere informatie

De olifanten en de muisjes

De olifanten en de muisjes De olifanten en de muisjes Reinoudina de Goeje bron. Otto Petri, Rotterdam 1876 Zie voor verantwoording: http://www.dbnl.org/tekst/goej001olif01_01/colofon.php 2011 dbnl 1 Vader en zoon. Eens, op een mooien

Nadere informatie

Gelukkig Hansje. Jacob Grimm en Wilhelm Grimm. bron Jacob Grimm en Wilhelm Grimm, Gelukkig Hansje. D. Noothoven van Goor, Leiden 1850-1860.

Gelukkig Hansje. Jacob Grimm en Wilhelm Grimm. bron Jacob Grimm en Wilhelm Grimm, Gelukkig Hansje. D. Noothoven van Goor, Leiden 1850-1860. Gelukkig Hansje Jacob Grimm en Wilhelm Grimm bron. D. Noothoven van Goor, Leiden 1850-1860 Zie voor verantwoording: http://www.dbnl.org/tekst/grim001gelu01_01/colofon.php 2011 dbnl 1 Gelukkig Hansje. Wilt

Nadere informatie

Hitler op weg naar de macht Wie was Adolf Hitler?

Hitler op weg naar de macht Wie was Adolf Hitler? Hitler op weg naar de macht Wie was Adolf Hitler? Iedereen heeft wel eens van Adolf Hitler gehoord. Hij was de leider van Duitsland. Bij zijn naam denk je meteen aan de Tweede Wereldoorlog. Een verschrikkelijke

Nadere informatie

Naam: DE GOUDEN EEUW en Rembrandt

Naam: DE GOUDEN EEUW en Rembrandt Naam: DE GOUDEN EEUW en Rembrandt De Gouden Eeuw duurde niet precies honderd jaar. Hij begon aan het eind van de 16de eeuw, beleefde zijn hoogtepunt rond 1675 en was in de 18de eeuw voorbij. De Gouden

Nadere informatie

We hadden als opdracht in de weektaak: Kies een schilderij van het internet en bedenk er vragen bij. Dit schilderij van een koe had Lysanne

We hadden als opdracht in de weektaak: Kies een schilderij van het internet en bedenk er vragen bij. Dit schilderij van een koe had Lysanne Wij zijn in onze groep begonnen met het thema "Artotheek". Dat wil zeggen dat we op onze school een echte artotheek gaan opzetten. Om hierover meer te weten te komen gingen we donderdag 2 juni naar "Artotheek-

Nadere informatie

Piet met de speen. Lize met de speen

Piet met de speen. Lize met de speen Piet met de speen. Lize met de speen Dora Maehler bron. Z.n., z.p. ca. 1906 Zie voor verantwoording: http://www.dbnl.org/tekst/maeh001piet01_01/colofon.php 2010 dbnl 1 Piet met de speen. Ja kind'ren-lief,

Nadere informatie

26 juli 17.00 uur KvBekkum Oost/Centrum/Zuid Kandelaar

26 juli 17.00 uur KvBekkum Oost/Centrum/Zuid Kandelaar 26 juli 17.00 uur KvBekkum Oost/Centrum/Zuid Kandelaar Votum en zegengroet Ps 135 : 1 2 12 Schriftlezing Psalm 48 (door gemeentelid) Ps 48 : 1 3 Preek Ps 48 : 4 Geloofsbelijdenis LvK Gz 308 : 1 2 3 4 In

Nadere informatie

15 februari: Ik ben het brood dat leven geeft (Johannes 6:32-40)

15 februari: Ik ben het brood dat leven geeft (Johannes 6:32-40) Liturgisch bloemstuk bij de 40 dagen tijd en Pasen 2015 Elke week wordt één kaars gedoofd, van de kandelaar met 8 kaarsen. Er is elke week een boog bekleed met klimop, als beeld van het verbond van God

Nadere informatie

'Geheime' kunstcollectie Imtech komt in de verkoop

'Geheime' kunstcollectie Imtech komt in de verkoop FD: Economie & Politiek door Siem Eikelenboom 28 augustus 2015 'Geheime' kunstcollectie Imtech komt in de verkoop Karel Appel, 'Bloem met blauwe ogen' (1977) 'Als je de ontvangsthal van Van Rietschoten

Nadere informatie

EEN PRINS WORDT EEN HERDER

EEN PRINS WORDT EEN HERDER Bijbel voor Kinderen presenteert EEN PRINS WORDT EEN HERDER Geschreven door: Edward Hughes Illustraties door: M. Maillot en Lazarus Aangepast door: E. Frischbutter en Sarah S. Vertaald door: Erna van Barneveld

Nadere informatie

A-tekst. De aquarel. Mesdag Israëls Mauve Breitner Mondriaan

A-tekst. De aquarel. Mesdag Israëls Mauve Breitner Mondriaan A-tekst De aquarel Mesdag Israëls Mauve Breitner Mondriaan In de 19de eeuw maakte de Nederlandse aquarel een ongekende bloeiperiode door. De artistieke idealen van die tijd vonden in dit medium een perfecte

Nadere informatie

Het tweede avontuur van Broer Vos en Broer Konijn

Het tweede avontuur van Broer Vos en Broer Konijn Het tweede avontuur van Broer Vos en Broer Konijn Oom Remus bron. Z.n., z.p. ca. 1950 Zie voor verantwoording: http://www.dbnl.org/tekst/remu001twee01_01/colofon.php 2010 dbnl / erven J.C. Harries 2 [Het

Nadere informatie

Kennismaking met de bijbel

Kennismaking met de bijbel Kennismaking met de bijbel 1. De Bijbel, wat is dat voor boek? 2. Wat heb ik met God te maken? 3. Wie is Jezus Christus? 4. Hoe kom ik in de hemel? 5. Wat is de christelijke doop? 16 Wat heb ik met God

Nadere informatie

Bij wie waren David en zijn mannen toen de oorlog tussen de Filistijnen en Israël begon?

Bij wie waren David en zijn mannen toen de oorlog tussen de Filistijnen en Israël begon? David door koning Achis weggestuurd en God geeft David een tik op de vingers. Bij wie waren David en zijn mannen toen de oorlog tussen de Filistijnen en Israël begon? 1 Samuel 29:2 2 De stadsvorsten van

Nadere informatie

Wie kreeg een opmerkelijke droom en welk indruk liet deze droom bij de koning achter?

Wie kreeg een opmerkelijke droom en welk indruk liet deze droom bij de koning achter? De droom van koning Nebukadnezar. Wie kreeg een opmerkelijke droom en welk indruk liet deze droom bij de koning achter? Daniël 2:1 1 In het tweede regeringsjaar van Nebukadnezar had Nebukadnezar dromen.

Nadere informatie

Een Islamitische Verrassing

Een Islamitische Verrassing Frederica Hugenholtz Een Islamitische Verrassing 2014 www.eenislamitischeverrassing.nl Rotterdam Inhoud Baardmannen Couscous Geestelijke armoede Overgave Vrouwen Merkkleding Kopvoddentax Islamisering Verwarring

Nadere informatie

Een mysterieuze uitnodiging

Een mysterieuze uitnodiging Een mysterieuze uitnodiging Het begon allemaal op een avond in september. Ik had net een nieuw artikel ingeleverd bij De Wakkere Muis, de krant van mijn broer, Geronimo Stilton. Het was een nogal eenvoudig

Nadere informatie

De leerlingen van Jezus zijn in afwachting. Ze voelen het.. er staat iets volkomen nieuws te gebeuren. Het is immers Jezus die spreekt over zijn vertrek bij hen. Voorgoed of is er nog wel een toekomst

Nadere informatie

Een Berbers dorp. Mijn zussen en ik mochten van mijn vader naar school. Meestal mochten alleen jongens naar school.

Een Berbers dorp. Mijn zussen en ik mochten van mijn vader naar school. Meestal mochten alleen jongens naar school. Een Berbers dorp Ik ben geboren en opgegroeid in het noorden van Marokko. In een buitenwijk van de stad Nador. Iedereen kent elkaar en altijd kun je bij de mensen binnenlopen. Als er feest is, viert het

Nadere informatie

DE VLUCHT & andere spannende verhalen

DE VLUCHT & andere spannende verhalen DE VLUCHT & andere spannende verhalen 2 Bianca Kruger DE VLUCHT & andere spannende verhalen Enschede 2015 3 Hoewel aan de totstandkoming van deze uitgave de uiterste zorg is besteed, aanvaarden auteur

Nadere informatie

De twee zaken waarover je in dit boek kunt lezen, zijn de meest vreemde zaken die Sherlock Holmes ooit heeft opgelost.

De twee zaken waarover je in dit boek kunt lezen, zijn de meest vreemde zaken die Sherlock Holmes ooit heeft opgelost. Sherlock Holmes was een beroemde Engelse privédetective. Hij heeft niet echt bestaan. Maar de schrijver Arthur Conan Doyle kon zo goed schrijven, dat veel mensen dachten dat hij wél echt bestond. Sherlock

Nadere informatie

Wilem de Kooning Academie Hogeschool Rotterdam ( Art media design & leisure ) Over Henk Fortuin (1916-2007) oud-student in de jaren dertig

Wilem de Kooning Academie Hogeschool Rotterdam ( Art media design & leisure ) Over Henk Fortuin (1916-2007) oud-student in de jaren dertig Boek over Henk Fortuin: oud-student in de jaren dertig eigenzinnig kunstenaar in Maassluis Eind november 2007 verscheen een boek over kunstenaar Henk Fortuin (1916-2007), die in de jaren dertig studeerde

Nadere informatie

Sint Nicolaas en zijn knecht

Sint Nicolaas en zijn knecht Sint Nicolaas en zijn knecht Jan Schenkman bron. J. Vlieger, Amsterdam ca. 1907 Zie voor verantwoording: http://www.dbnl.org/tekst/sche039sint02_01/colofon.php 2010 dbnl 4 Aankomst van St. Nikolaas. Zie,

Nadere informatie

LITURGIE 2 E PAASDAG 6 APRIL 2015

LITURGIE 2 E PAASDAG 6 APRIL 2015 LITURGIE 2 E PAASDAG 6 APRIL 2015 Samen zingen: Youth for Christ 62 - Heer, U bent mijn leven Heer, U bent mijn leven, de grond waarop ik sta. Heer, U bent mijn weg, de waarheid die mij leidt. Uw woord

Nadere informatie

Sterzingen 2016 Viering

Sterzingen 2016 Viering Sterzingen 2016 Viering Bouwen aan een wereld Sterzanger Vandaag vieren we dat wijze mensen hoopvol op weg wilden gaan. Zij lieten zich leiden door een ster, hadden aandacht voor het nieuwe dat zich aandiende.

Nadere informatie

Welkom in deze dienst Voorganger is ds. P. Molenaar

Welkom in deze dienst Voorganger is ds. P. Molenaar Welkom in deze dienst Voorganger is ds. P. Molenaar Schriftlezing: Exodus 14 vers 1 t/m 22 Gezang 343 vers 1 t/m 5 (Liedboek) Psalm 130 vers 3 (Schoolpsalm) Psalm 65 vers 1 en 2 (Nieuwe Psalmberijming)

Nadere informatie

Toespraak Gerdi Verbeet bij de Indiëherdenking 15 augustus 2014 in Den Haag

Toespraak Gerdi Verbeet bij de Indiëherdenking 15 augustus 2014 in Den Haag Toespraak Gerdi Verbeet bij de Indiëherdenking 15 augustus 2014 in Den Haag Elk jaar op de ochtend van 14 augustus is er een korte plechtigheid in de ontvangsthal van de oude Tweede Kamer. Een kleine groep

Nadere informatie

Welke opdracht kreeg Mozes van God?

Welke opdracht kreeg Mozes van God? Opnieuw heeft God de tien geboden geschreven. Welke opdracht kreeg Mozes van God? Exodus 34:1 1 Toen zei de HEERE tegen Mozes: Houw twee stenen tafelen voor u uit, zoals de eerste, dan zal Ik op die tafelen

Nadere informatie

H e t v e r h a a l v a n V i c t o r V i s c h

H e t v e r h a a l v a n V i c t o r V i s c h Het verhaal van Victor Visch V i c t o r V i s c h e n h e t g e h e i m v a n M i l l i n g e n H et is al meer dan een kwart eeuw geleden dat de Haarlemse kunstschilder Victor Visch werd uitgenodigd

Nadere informatie

Hartstocht voor je financiën

Hartstocht voor je financiën INHOUDSOPGAVE 1. Hartstocht voor je financiën................................ 5 2. Geld!...................................................... 7 3. De wet van de geleidelijke groei............................

Nadere informatie

De zolder van opa Groepen 3-4-5

De zolder van opa Groepen 3-4-5 De zolder van opa Groepen 3-4-53 Inhoud 1 Kinderboekenweek 3 2 Op de zolder 4 3 De stoof 5 4 Het leesplankje 6 5 De Keulse pot 7 6 De tol 8 7 De foto 9 8 De koffiemolen 10 9 De schaatsen 11 10 Nog een

Nadere informatie

(de armen en het geld) Kunstgeschiedenis Danique Voorthuijzen Jaar 1

(de armen en het geld) Kunstgeschiedenis Danique Voorthuijzen Jaar 1 (de armen en het geld) Kunstgeschiedenis Danique Voorthuijzen Jaar 1 Inleiding Op donderdag 10 december zijn we met het vak kunstgeschiedenis een dag naar Amsterdam gegaan. We gingen in Amsterdam het van

Nadere informatie

Op welke wijze kreeg Mozes een les in geloof dat hij door God is aangewezen Gods volk te leiden?

Op welke wijze kreeg Mozes een les in geloof dat hij door God is aangewezen Gods volk te leiden? De wonderen van God. Op welke wijze kreeg Mozes een les in geloof dat hij door God is aangewezen Gods volk te leiden? Exodus 4:1-3 1 Toen antwoordde Mozes en zei: Maar zie, zij zullen mij niet geloven

Nadere informatie

Rianne haalt haar hand door Jochems haar terwijl ze naar de kamer loopt. Kijk eens wie we daar hebben? roept ze als ze uit het raam kijkt.

Rianne haalt haar hand door Jochems haar terwijl ze naar de kamer loopt. Kijk eens wie we daar hebben? roept ze als ze uit het raam kijkt. Hoofdstuk 1 Zullen we deze ballonnen nog aan de lamp hangen? Vragend kijkt Rianne Jochem aan. Is goed, mompelt haar stiefbroertje zacht. Hé, wat is er? vraagt Rianne verbaasd. Vind je de slingers niet

Nadere informatie

8. De waarheid achter de waarheid.

8. De waarheid achter de waarheid. 8. De waarheid achter de waarheid. Ik zou graag de dingen die ik persoonlijk heb mogen meemaken van de daken willen schreeuwen, maar soms heb ik de indruk dat anderen daar nauwelijks geloof (willen) aan

Nadere informatie

Rederlandschlndisde laatschappij

Rederlandschlndisde laatschappij J VAN-PE Rederlandschlndisde laatschappij VAN NIJVERHEID en LANDBOUW. i:, o-i, Handel enz. JK ^f ",. 'T 4 STATUTEN VAN DE Rederlandsch-Indische Maatschappij VAN NIJVERHEID en LANDBOUW. OGILVIE & Co. 1885.

Nadere informatie

Bij meester Wolf in het atelier De kinderen gaan helemaal los.

Bij meester Wolf in het atelier De kinderen gaan helemaal los. Anne Marie van Cappelle annemarievancappelle@ziggo.nl 070-3460845 06-41850198 Bij meester Wolf in het atelier De kinderen gaan helemaal los. Groep 4 van de Rotterdamse basisschool De Wilgenstam werkt één

Nadere informatie

Rembrandt en de Bijbel

Rembrandt en de Bijbel Rembrandt en de Bijbel POSE CHRISTENDOM HAV0/VWO 4 - CSG CALVIJN GODSDIENST De profetie van Simeon aan Maria olieverf op paneel (55 44 cm) 1628 Kunsthalle, Hamburg - Duitsland 1 Wat gaan jullie doen? Als

Nadere informatie

Naam: VAN WILLIBRORD tot Statenbijbel

Naam: VAN WILLIBRORD tot Statenbijbel Naam: VAN WILLIBRORD tot Statenbijbel Willibrord Willibrord werd geboren als zoon van pas bekeerde ouders en werd als zevenjarige jongen door zijn vader Wilgis toevertrouwd aan het klooster van Ripon nabij

Nadere informatie

Thema: Vrede zij u! Liturgie voor de 2 e Paasdag op 28 maart 2016 in de Oude Kerk te Veenendaal. *Inleidende muziek.

Thema: Vrede zij u! Liturgie voor de 2 e Paasdag op 28 maart 2016 in de Oude Kerk te Veenendaal. *Inleidende muziek. Liturgie voor de 2 e Paasdag op 28 maart 2016 in de Oude Kerk te Veenendaal. Thema: Vrede zij u! *Inleidende muziek *Welkom en Votum *Zingen Op Toonhoogte lied 110 : 1, 2 en 3 en Psalm 97 : 1 en 7 1.U

Nadere informatie

Rozen bij de thee. wolk in de plantenbakken aan het balkon. De hortensia s fleurden de muur op met

Rozen bij de thee. wolk in de plantenbakken aan het balkon. De hortensia s fleurden de muur op met Rozen bij de thee Het was een van die warme lenteochtenden. Ik gaf de planten op mijn balkonnetje water, terwijl ik ondertussen van het zonnetje genoot. Ik vond het geweldig om de planten zo weelderig

Nadere informatie

1 Korintiërs 12 : 27. dia 1

1 Korintiërs 12 : 27. dia 1 1 Korintiërs 12 : 27 kerk in deze (21 e ) eeuw een lastige combinatie? want juist in deze tijd hoor je veel mensen zeggen: ik geloof wel in God maar niet in de kerk kerk zijn lijkt niet meer van deze tijd

Nadere informatie

2.2. Het Nieuwe Testament, of het verhaal van Jezus en de eerste kerk 1

2.2. Het Nieuwe Testament, of het verhaal van Jezus en de eerste kerk 1 2.2. Het Nieuwe Testament, of het verhaal van Jezus en de eerste kerk 1! " #$% & #& '$' '& + ()" *% $, $ -% 1 H. Jagersma en M. Vervenne, Inleiding in het Oude Testament, Kampen, 1992. J. Bowker, Het verhaal

Nadere informatie

tje was saai. Haar ouders hadden een caravan, waarmee ze ieder jaar in de zomer naar Frankrijk gingen. Ook voor deze zomer was de camping al

tje was saai. Haar ouders hadden een caravan, waarmee ze ieder jaar in de zomer naar Frankrijk gingen. Ook voor deze zomer was de camping al Hoofdstuk 1 Echt? Saartjes mond viel open van verbazing. Maar dat is supergoed nieuws! Ze sloeg haar armen om haar vriendin heen. Waaah, helemaal te gek. We gaan naar Frankrijk. Zon, zee, strand, leuke

Nadere informatie

Suzanne Peters. Blijf bij me! liefdesroman

Suzanne Peters. Blijf bij me! liefdesroman Suzanne Peters Blijf bij me! liefdesroman Hoofdstuk 1 Katja belde aan bij het huis. Ze vond het toch wel erg spannend. Het was de tweede keer dat ze op visite ging bij de hondenfokker en deze keer zou

Nadere informatie

Zondag 30 augustus 2015

Zondag 30 augustus 2015 Welkom en mededelingen Voorbereiding Drempelgebed Lied 34: 1, 2, 5, 9 Zondag 30 augustus 2015 Voorganger: pastor C. van Egmond, Utrecht Gastvrouw: Elly Verbruggen Lector: Maaike de Vries Diaken: Willy

Nadere informatie

Tijdens de lessen loop ik rond en probeer ik de leerlingen te helpen, vragen te beantwoorden, tips te geven en de leerlingen wat te leren.

Tijdens de lessen loop ik rond en probeer ik de leerlingen te helpen, vragen te beantwoorden, tips te geven en de leerlingen wat te leren. Fase 1 Reflectie week 1 Wat gedaan De eerste week meteen alleen voor een nieuwe klas en een nieuwe les opstarten. Hoe zullen de leerlingen reageren? Hoe hoog is het niveau? Hoe is de werkhouding? Zijn

Nadere informatie

Heleen slaat het boek dicht. Vanavond komt er niets van lezen, haar gedachten dwalen steeds af.

Heleen slaat het boek dicht. Vanavond komt er niets van lezen, haar gedachten dwalen steeds af. 1 Heleen van Rijnsburg zet de wekker op halfacht. Als ze nu nog een halfuurtje leest in bed, dan krijgt ze zeven uur slaap. Dat is precies genoeg. Zes uur is te kort en acht uur is te lang. Op het nachtkastje

Nadere informatie

KINDEREN VAN HET LICHT

KINDEREN VAN HET LICHT KINDEREN VAN HET LICHT Verteller: Het gebeurde in een donkere nacht, heel lang geleden, dat er herders in het veld waren, die de wacht hielden over hun schapen. Zij stonden net wat met elkaar te praten,

Nadere informatie

JEZUS VERGEEFT EN GENEEST

JEZUS VERGEEFT EN GENEEST LITURGIE voor de themadienst ter afsluiting van de VBW De bouwplaats op zondag 25 oktober 2015 om 9.30 uur in de Elimkerk te t Harde. JEZUS VERGEEFT EN GENEEST Voorganger: ds. D. Dekker Organist: dhr.

Nadere informatie

Tik-tak Tik-tak tik-tak. Ik tik de tijd op mijn gemak. Ik haast me niet zoals je ziet. Tik-tak tik-tak, ik denk dat ik een slaapje pak.

Tik-tak Tik-tak tik-tak. Ik tik de tijd op mijn gemak. Ik haast me niet zoals je ziet. Tik-tak tik-tak, ik denk dat ik een slaapje pak. Tik-tak - Lees het gedicht tik-tak voor. Doe dit in het strakke ritme van een langzaam tikkende klok: Tik - tak - tik - tak Ik tik - de tijd - op mijn - gemak. Enzovoort. - Laat de kinderen vrij op het

Nadere informatie

Refrein: Als het regent in jouw hart en je kunt alleen maar huilen, kom dan bij me, hou me vast, in mijn armen mag je schuilen.

Refrein: Als het regent in jouw hart en je kunt alleen maar huilen, kom dan bij me, hou me vast, in mijn armen mag je schuilen. Ellen en Patrick Nooit meer je stem, nooit meer je lach, Alles gaat terug, naar die éne dag. De pijn vanbinnen, het doet zo n zeer, Ze zeggen dat het mindert, maar wanneer... Intredelied: M n oma is gestorven

Nadere informatie

Voor de dienst zingen we: Kleuren

Voor de dienst zingen we: Kleuren Feest in de kerk! Voor de dienst zingen we: Kleuren M. Zimmer Kleuren, kleuren, allemaal kleuren rood, oranje, geel, groen, paars en blauw God bedacht die prachtige kleuren Anders was alles zo grijs en

Nadere informatie

A. de Jager. Wees toch stil. Gedichtenbundel. Wees toch stil 1

A. de Jager. Wees toch stil. Gedichtenbundel. Wees toch stil 1 A. de Jager Wees toch stil Gedichtenbundel Wees toch stil 1 Wees toch stil O, wees toch stil, als God u hier wil leiden op wegen die u niet verstaat. Blijf gelovig steeds Zijn hulp verbeiden; bij Hem is

Nadere informatie

Afkomstig uit de nalatenschap van

Afkomstig uit de nalatenschap van in de etalage Afkomstig uit de nalatenschap van Op woensdag 23 januari 2013 vond er een bijzondere onthulling plaats in het Stedelijk Museum Kampen. Een onthulling die werd verricht door Herman Krans,

Nadere informatie

Kinderboekenweek 2012 Hallo wereld!

Kinderboekenweek 2012 Hallo wereld! Naam: Kinderboekenweek 2012 Hallo wereld! Elk jaar hebben we een kinderboekenweek. Dit is al sinds 1955 zo. Dat zijn al heel veel jaren. Elke kinderboekenweek duurt 10 dagen. Dit jaar valt deze week in

Nadere informatie

De Franse keizer Napoleon voerde rond 1800 veel oorlogen in Europa. Hij veroverde verschillende gebieden, zoals Nederland en België. Maar Napoleon leed in 1813 een zware nederlaag in Duitsland. Hij trok

Nadere informatie

Thema: "Als God nu ook al verandert, waar blijven wij dan!?!"

Thema: Als God nu ook al verandert, waar blijven wij dan!?! Thema: "Als God nu ook al verandert, waar blijven wij dan!?!" Jeremia 18:11-12 1 Het woord, dat van de HERE tot Jeremia kwam: 2 Maak u op, daal af naar het huis van de pogenbakker, en daar zal Ik u mijn

Nadere informatie

GAAT ER OP UIT. Balder

GAAT ER OP UIT. Balder Balder GAAT ER OP UIT H et was die ene nacht van het jaar dat de tijd stil lijkt te staan voor het merendeel van de mensen, maar voor EEN persoon ging die nog altijd veel te snel. Er was nooit genoeg tijd

Nadere informatie

VERMIST. Gebruik de tekening op de volgende pagina om alle gevonden informatie samen te brengen!

VERMIST. Gebruik de tekening op de volgende pagina om alle gevonden informatie samen te brengen! Enkel voor kinderen! Dit dossier is een realisatie van Ryckevelde vzw Ryckevelde 2010 2 Waar is Eugène? VERMIST Enkele dagen geleden wou Eugène Ryckevelde Brussel gaan verkennen! Het was al heel lang geleden

Nadere informatie

't gummybeertje le journal D' Hoge School redactie: Tom & Senne 24-10-08 jaargang 3 nr. 7 http://zevensprong.org frankieweyns@hotmail.

't gummybeertje le journal D' Hoge School redactie: Tom & Senne 24-10-08 jaargang 3 nr. 7 http://zevensprong.org frankieweyns@hotmail. 't gummybeertje le journal D' Hoge School redactie: Tom & Senne 24-10-08 jaargang 3 nr. 7 http://zevensprong.org frankieweyns@hotmail.com Het aapje en de sleutels Er was eens een man en die had de sleutels

Nadere informatie