DRUKWERK. KOYA bij Kom in de kas in Poeldijk. Uitgave van Bonsaivereniging KOYA Mei 2010 Regio West Nederland 19 e jaargang nr.

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "DRUKWERK. KOYA bij Kom in de kas in Poeldijk. Uitgave van Bonsaivereniging KOYA Mei 2010 Regio West Nederland 19 e jaargang nr."

Transcriptie

1 lange ervaring van deze mentor een rol spelen, want ik krijg meer mogelijkheden aangereikt. Door een geheel andere voorkant te kiezen, lijkt de gewraakte tak ineens minder storend te worden. De mentor denkt dat het er uiteindelijk wel op zal uitdraaien dat de tak toch zal moeten verdwijnen. Voorzichtig opbouwen is het credo. Eerst de belangrijkste takken bedraden en in vorm zetten. Stapje voor stapje. Natuurlijk is dit stukje geschreven met een vette knipoog naar de bedenkers. Maar mijn eerdere aarzeling om mee te doen met de Persoonlijke boom is geheel verdwenen en ik ben een stuk wijzer geworden. Mede Koyanen, steun dit uitstekende initiatief en doe mee. Want het verdient te slagen! Ik zou bijna zeggen één voor allen, allen voor één! DRUKWERK Jan van Santen KOYA bij Kom in de kas in Poeldijk Pagina 16 Uitgave van Bonsaivereniging KOYA Mei 2010 Regio West Nederland 19 e jaargang nr. 3 Pagina

2 Bestuursleden Bonsaivereniging KOYA Eric ter Lingen (mail: Voorzitter Tel.: Jos van Liempt (mail: Secretaris / Vice Voorzitter Tel.: Jaap Zuyderduyn (mail: Tel: Ledenadministratie / Beheer website Website: Anton v.d. Zande (mail: Penningmeester Tel.: Rabobankrekening: t.n.v. Bonsaivereniging "KOYA", Kwintsheul Pauline Smilde (mail: Algemeen bestuurslid en Public relations Tel.: Kopij voor ons volgende KOYA-bulletin gaarne vóór 10 augustus 2010 inleveren bij: Paul Wolters (mail: Redactie KOYA bulletin Tel.: Bijeenkomsten starten altijd om uur en worden gehouden in het gebouw "de Luifel" van tuinvereniging "Ons Ideaal" aan de Endehoekseweg 10 in Rijswijk (bij crematorium Eikelenburg). Werkmiddagen 2010: iedere 4 e zaterdag van tot uur op 27 februari, 20 maart, 24 april, 26 juni, 23 oktober en 13 november op Plaats Langeveld 5 in Monster (voorbij Parnassia). Overname van artikelen of gedeelten hiervan uitsluitend toegestaan met toestemming van het bestuur en met duidelijke bronvermelding. Pagina 2 Uitgifte KOYA bulletin 2010 Inleveren kopij Uitgifte bulletin 10 februari Maart 10 april Mei 10 augustus September 10 oktober November 5 december Vóór Kerstdagen 27 februari was het zover. Vol zelfvertrouwen ben ik met mijn toekomstige trots richting Monster getogen. Bij aankomst trof ik al direct één van de Musketiers aan. Is dat jouw bijdrage, vroeg hij, mij hierbij wat uitdagend aankijkend. Hij wekte de indruk dat hij, indien nodig, geen moment zou aarzelen om zijn degen te trekken. IJzig kalm beantwoorde ik zijn, inmiddels mindere stoere blik, met wat dacht jij zelf? gevolgd door en, vindt je ervan? Hij: niet verkeerd gevolgd door effe wachten op de fotograaf. Gewoon een lekkere korte dialoog. Hou ik wel van. Vol verwachting op de komst van de fotograaf, zijn we vervolgens met andere vroege leden de werktafels gaan opstellen. Inmiddels was de andere broeder in het kwaad de kas van Gerard binnengewandeld, de camera losjes in de hand. Na het maken van de benodigde kiekjes werd zowel de boom, als de eigenaar meegetroond naar het kantoor van Gerard. Nu ging het pas echt beginnen. Vragen zoals: 1. hoe kom je eraan? of: 2. wat is het eigenlijk voor soort tot: 3. welke stijl denk je aan? kon ik, dankzij een goede voorbereiding, fluks beantwoorden. 1. gekocht van Teunis Jan Klein 2. een Jeneverbes 3. een semi-cascade. Hierna kwam het serieuze werk. Er zou nu een zogenaamde TAP-keuring worden uitgevoerd. Stelselmatig werd(en) de stam, de gesteltakken, de fijne vertakking, het loof, de wortelvoet en de algehele gesteldheid (istie wel gezond?) opgenomen. Beide keurmeesters (Jaap en Stefan) nemen deze taak zeer serieus en zijn het niet altijd direct met elkaar eens. Toch komt er uiteindelijk, met inspraak van mijzelf, een eensluidend oordeel uit. Mijn pre-bonsai in de dop komt er helemaal niet zo slecht vanaf. Er is echter één tak die geheel tegen de groeirichting in gaat en daar moet natuurlijk iets mee worden gedaan!? Bij mijn bedoelde ontwerp, semi-cascade dus, zit die tak echt totaal verkeerd geplaatst. Als de boom gestyled zou worden als cascade, is hij al een stuk minder storend. Behept met een eigen willetje, was dit voor mij geen optie. Ik hou vast aan mijn eerdere ingeving. Geen punt voor de heren. De tak buigen in de goede richting lijkt een onbegonnen zaak, dus wellicht is maskeren dan een mogelijkheid. Ik stel nog voor om het onwillige ledemaat te snoeien, maar dat laat weer een erg lege ruimte. Minder is meer, is niet in alle gevallen toepasselijk. De uiteindelijke beslissing blijft bij mij liggen. Alle vergaarde informatie wordt opgeslagen op de begeerlijke KOYA usb-stick en aan mij overgedragen. Volgend jaar willen de heren de boom graag terug zien. De volgende Persoonlijke boom deelnemer kan worden opgehaald. Met een goed gevoel en een usb-stick rijker loop ik, al mijmerend, met mijn Jeneverbes terug naar mijn werkplekje. Ik besluit een aanwezige mentor te raadplegen. Ik vertel hem van de plannen die ik heb met deze boom. Ik krijg te horen dat er een tak tegen de groeirichting in staat en dat daar toch echt iets mee moet gebeuren. Als ik zou kiezen voor een cascade zou de tak al een stuk minder storend zijn! Nu blijkt dus dat onze Musketiers het goed gezien hebben. Ook nu blijf ik vasthouden (ik ben soms zo eigenwijs) aan een semi-cascade. Nu gaat de Pagina 15

3 Mijn ervaring met het fenomeen Persoonlijke boom. Geruime tijd terug werd al eens aangekondigd dat er een initiatief in het leven zou worden geroepen om de kwaliteit van onze bomen te liften. Wie wil dat nou niet?! Ik wel in ieder geval. Dit leuke idee komt uit de koker van Eric, Stefan en Jaap, u kent ze wel, onze drie Musketiers De kapstok waaraan dit geheel is opgehangen kreeg de titel Persoonlijke boom Tijdens de ALV van 13 februari werden de aanwezige leden getrakteerd op een uitvoerige uitleg, ik meen door Aramis (of was het Porthos?), over wat nu eigenlijk de bedoeling is van die Persoonlijke boom. Zoals gezegd, Aramis deed het woord en Athos (of was hij nou Porthos?) deed de begeleidende plaatjes. Eric, onze voorzitter stond als een soort vierde Musketier, jawel D Artagnan, met een regelmatig goedkeurende hoofdknik de zaak gade te slaan. Hij was duidelijk van mening dat zijn mede zwaardzwaaiers dit varkentje eens ruim in het sop aan het zetten waren. Het moet gezegd, het kwam zeer overtuigend over. Zo zeer zelfs, dat ik mezelf al snel liet overhalen om me aan te melden met een door mij uitgezochte struik. Ik moest natuurlijk wel eerst even deze sessie uitzitten, alvorens mij te kunnen storten op de benodigde inschrijfformulieren. Als klap op de vuurpijl werd er ook nog eens een usb-stick, bedrukt met KOYA logo, in het vooruitzicht gesteld. Let op! Dat wordt een collectors item. Eerlijk gezegd had ik vooraf wel wat twijfels of ik me zou aanmelden. Ik kan nou niet direct zeggen dat ik fantastisch bonsaiwaardig materiaal ik de tuin heb staan en dat is nog zacht uitgedrukt. Bovendien wordt er nu van mij verwacht dat ik mij minstens één keer per jaar kwetsbaar op stel en mijn gekozen boompje aan de goegemeente en deskundigen toon, om misschien wel te horen dat ik niet goed bezig ben. En daar zit em nou precies de kneep. Ik ben lid geworden van een bonsaivereniging om wat te leren! En daar hoort (positieve) kritiek zeker bij. Mijn tweede gedachte was dus: ik neem deze handschoen op en sta over een paar jaar, met dank aan mijn mede bonsaiisten, op een tentoonstelling met mijn topstuk. Die Musketiers hebben bovendien een Kardinaal Richelieu nodig om zelf iets voor te stellen, anders staan ze er ook maar een beetje mietig bij. Ik heb ook al zo n paars keppeltje gekocht, om mee te oefenen voor de spiegel. Direct na het laatste fluitsignaal ben ik op zoek gegaan naar de bewuste inschrijfformulieren, mis! Er waren blijkbaar meer liefhebbers die zich uitgedaagd voelden (of de usb-stick wilden hebben) en waren aan de wandel gegaan met de paperassen. Helemaal niks aan de hand, suste ons opperhoofd, je kunt je ook per bij mij aanmelden of bij een van die andere capedragers Zo gezegd, zo gedaan. Nog dezelfde avond heb ik me digitaal verbonden aan de Persoonlijk boom. Gelijk afgesproken dat ik mijn kunstwerk in wording op de eerste werkmiddag van 2010, in de altijd gezellige kas van Gerard, zou voorstellen aan twee van de initiatiefnemers. Pagina 14 Programma komende maanden april & Opendagen Esveld, Rijneveld 72 in Boskoop. 1 mei - 15 mei Boomselectie & KOYA tentoonstelling in Monster. - 5 juni Op weg naar succes: vervolg persoonlijke boom en boomselectie door mentor in Rijswijk & 13 juni 4e Bonsaitentoonstelling van het Westen in Delft juni 4e werkmiddag in Monster. Van de bestuurstafel KOYA tentoonstelling en boomselectie (15 mei) In het vorige bulletin is er gesproken over hoe leuk het is om met de tentoonstelling van KOYA mee te doen. Voor alle duidelijkheid wil ik iedereen er nogmaals op wijzen dat op zaterdagmiddag 15 mei bij Gerard in de schuur dit plaatsvindt. De ruimte wordt weer netjes omgetoverd voor de jaarlijkse tentoonstelling. Er zal die middag ook een selectie plaatsvinden voor de NBS later dit jaar in Apeldoorn. Hier zijn 10 plaatsen gereserveerd voor de bonsai van onze leden. Tevens kunt aangeven of de bonsai bij de tentoonstelling van het Westen geplaatst mag worden. Dit betekent 12 en 13 juni een heel weekend lang bonsai presentatie. KOYA gaat dit samen met BV Rijnmond en BV Zuid Holland weer in de Botanische tuin in Delft organiseren. U ziet het gelegenheid genoeg om de bonsai te showen. Er wordt weer veel verwacht van u en de bonsai. De tentoonstellingscommissie zal u graag met inrichten, of het verzorgen van materialen willen helpen. Hiervoor kunt u altijd Dhr. Kees v.d Pot of Anton v.d Zande benaderen. Wij zien u graag op deze bijeenkomsten. Werkmiddag (26 juni) Als u dit leest geniet u hoogstwaarschijnlijk van uw nieuwe aankopen die u op Pagina 3

4 de veiling in april hebt gekocht. Uiteraard moet er nog van alles gebeuren aan die bomen want zelfs op de bonsaiveiling zult u geen 100 % perfecte bonsai kopen. Dus wat let u om met uw nieuwe aankopen naar de werkmiddagen in Monster te komen en daar te werken aan verbetering. Vergeet ook niet om ze eventueel aan te melden voor de persoonlijke boom. Op weg naar succes (5 juni) U kunt op deze middag weer lekker sjouwen en uw bomen aan de mentoren en mede leden van KOYA tonen. Ze zullen worden besproken en hoogstwaarschijnlijk zult u beladen met uiteraard uw bomen en met veel tips weer tuinwaarts keren. Altijd weer een leuke en vooral ook een leerzame middag. U leert niet alleen van de bespreking van uw eigen bomen maar zeker ook van de bespreking van de bomen van anderen. Ook zal op die middag ruimte en tijd worden gereserveerd voor de Persoonlijke Boom. Tentoonstelling van het Westen (12 en 13 juni) We hebben al enkele jaren kunnen genieten van de tentoonstelling van het Westen die in juni wordt georganiseerd. Initiatiefnemer was Christiaan Yeh. Dit jaar is de organisatie door Christiaan overgedragen aan enkele andere bonsai liefhebbers. Dus reserveer een van de dagen in dit weekend voor een bezoek aan de botanische tuin in Delft (Poortlandplein 6) en u zult genieten van een hele leuke en mooie bonsai tentoonstelling. Tevens zullen er ook diverse andere activiteiten worden georganiseerd zoals de verkoop van bonsai spullen. Ook KOYA zal dit jaar weer een gedeelte van de tentoonstelling verzorgen. Dat betekent dan ook meteen dat we uiteraard weer mensen zoeken die mee willen helpen om deze tentoonstelling tot een succes te maken. Waarschijnlijk zijn er helpers nodig bij het opbouwen en inrichten van de tentoonstelling en kraampjes, bij de bewaking van de bonsai, het beantwoorden van vragen van het publiek en bij het opruimen van het geheel. Geef u, als u mee wilt helpen aan deze bijzonder leuke activiteit op als helper bij Anton v.d Zande of Jos v. Liempt. NTC van KOYA Net als in het vorige jaar gaat de KOYA New Talent Contest (NTC) vanwege het gebrek aan kandidaten dit jaar niet door, we hebben maar een kandidaat gevonden en een wedstrijd met een deelnemer is niet echt serieus. We laten het daar als bestuur en mentoren overigens niet bij. Dit jaar zullen we broeden op een manier waarbij we gewoon weer een leuke KOYA NTC kunnen Pagina 4 coaching worden foto s gemaakt en een formulier met tips en aanbevelingen ingevuld. Deze foto s en formulieren worden op de USB-stick geplaatst. Inhoud van de USB-stick (met KOYA logo) De eigenaar van de boom krijgt van KOYA een USB-stick en is vervolgens zelf verantwoordelijk voor het bewaren van de gegevens. Bij dit project hoort een USB-stick. Op de stick vindt u de volgende documenten: KOYA's persoonlijke boom.pdf >> uitleg over de persoonlijke boom. Persoonlijke boom >> Keuringsformulier.pdf Foto s >> foto s van de bijeenkomsten >> Foto s gemaakt bij diverse bijeenkomsten Foto s >> Persoonlijke boom >> Foto s van de persoonlijke boom Registratie van de bomen Het nummer van de persoonlijke boom wordt bepaald door: <volgnummer>_<jaartal>_<aantal x gekeurd>.pdf KOYA website Op de KOYA website worden de TAP-keuringen ook gepubliceerd. Zie: Aan de plaatsing op de website kunnen echter geen rechten worden ontleend. Adobe acrobat reader Alle documenten gemaakt door KOYA worden aangeboden als PDF-bestand. Als u problemen heeft met het openen van de bestanden kunt u een gratis versie downloaden via de volgende website: Reglementen Tot slot nog even de belangrijkste spelregels en uitgangspunten op een rijtje: 1. Het is de bedoeling dat de persoonlijke boom tenminste één keer per jaar aan te bieden voor een bonsai-coaching, (we moeten in de praktijk nog ervaren of dit haalbaar is). 2. Als de eigenaar van de boom zijn boom aanbiedt, levert hij tevens de bijbehorende USB-stick in. 3. Voor optimale planning is het wenselijk dat men zich ruim van te voren voor een bonsai-coaching inschrijft (termijn nader te bepalen). 4. De geleverde USB-stick blijft eigendom van KOYA. 5. Het is bijna overbodig om te stellen, maar er wordt van de deelnemer verwacht dat deze actief aan de betreffende boom werkt. De Persoonlijke boom-commissie Pagina 13

5 Koya s Persoonlijke Boom (Uitleg wat we hier mee willen en bedoelen). Hoe het idee is ontstaan In het kader van de mentorenopleiding die Jaap, Stefan en Eric hebben gevolgd, is het onderdeel keuren recentelijk aan bod geweest. Het laten keuren van een boom kan men beter vertalen als het evalueren of waarderen van een boom. Het kan erop lijken dat het element competitie bij keuren een rol speelt, (het resultaat van een keuring wordt in punten uitgedrukt) maar het gaat hier hoofdzakelijk om een mening te geven over een Bonsai. De NBV en ook KOYA streeft ernaar om Bonsai op een hoger niveau te brengen en om de leden te blijven enthousiasmeren. Daarom heeft het bestuur het project De persoonlijke boom bedacht dat gericht is op de ontwikkeling van de bonsaïst. Iedereen doet aan bonsai op zijn eigen niveau. Hierbij wordt men geholpen door de mentoren. Steekwoorden zijn hierbij: coachend, opbouwend en leerzaam. De aanbevelingen worden in een veilige omgeving gedaan, deze aanbevelingen zijn puur opbouwend bedoeld en er wordt zorgvuldig omgegaan met ieders gegevens. Immers, KOYA streeft na dat men plezier in zijn of haar hobby heeft en ook houdt! Doelstelling De doelstellingen die we voor ogen hebben met de persoonlijke boom zijn: 1. Het bevorderen van de kwaliteit van de boom. 2. Het stimuleren van het tentoonstellen van de eigen boom. 3. Het vergroten van de betrokkenheid van de leden bij de club. 4. Het vergroten van de betrokkenheid van de club bij de leden. Uw persoonlijke boom Welke boom komt voor uw persoonlijke boom in aanmerking? Kies uit uw eigen collectie één boom die voor u het meest interessant is om in de loop der jaren te blijven volgen. Dit kan uw favoriete boom zijn die al bijna perfect is, maar ook een veelbelovende pré-bonsai waar u wel een fantastisch idee bij heeft, maar nog geen plan van aanpak. Bonsai-coaching Voor optimale planning is het wenselijk dat men zich ruim van te voren voor een keuring inschrijft (termijn nader te bepalen).de bonsai-coaching vindt plaats voorafgaand aan de maandelijkse reguliere bijeenkomsten. Incidenteel kan dit ook voorafgaand aan de werkmiddagen plaatsvinden. Bij de bonsai-coaching krijgt de bonsaïst altijd de gelegenheid om een toelichting te geven. De boom wordt beoordeeld op basis van een TAP-keuring. De TAP-keuring is een door de NBV ontwikkelde keuring om de ontwikkeling van de boom in kaart te brengen en vervolgens te verbeteren. Bij elke bonsai- Pagina 12 houden in de toekomst. Daar zal degene die zich voor dit jaar heeft aangemeld waarschijnlijk bij worden betrokken. Een van de mogelijkheden die we hebben is deze kandidaat en enkele anderen gedurende bijvoorbeeld een jaar te begeleiden naar de KOYA NTC toe. Vervolgens houden we dan een serieuze wedstrijd met alleen KOYA bonsaïsten. Daarna kunnen we dan ook weer een kandidaat afvaardigen naar de landelijke NTC van de NBV. Persoonlijke boom Inmiddels weten we allemaal wel wat de persoonlijke boom inhoudt. Al diverse leden hebben zich met een boom hiervoor aangemeld. Er is op dit moment nog ruimte voor nog meer leden met bomen dus als u met een van uw bomen een soort verbeteringstraject wilt ingaan geef u en uw boom dan op. Benader hiervoor Jaap of Stefan en zij zullen u verder helpen. Bestuurssamenstelling Al in de Algemene Leden Vergadering van KOYA 2010 vermeld, het volgende jaar treden Eric en Pauline af als bestuurslid. Daarmee zijn we begin volgend jaar een voorzitter en een algemeen bestuurslid (o.a. PR zaken) kwijt. We proberen, om de continuïteit er in te houden, al tijdig vervanging te regelen. Dat betekent dat we op korte termijn twee nieuwe bestuursleden zouden willen hebben, zij kunnen dan nog een paar maanden meelopen om de gang van zaken binnen KOYA vanuit een bestuurspositie te leren kennen. Als we geen nieuwe voorzitter vinden en geen nieuw bestuurslid die de PR zaken op zich wil nemen, dan zitten we straks als vereniging echt in de problemen, dat zal ten koste gaan van het jaarprogramma en daar gaat het bij KOYA tenslotte om. Dus geef jezelf een kans om ook eens een bestuursfunctie op je te nemen, het valt echt reuze mee. Geef daarmee de vereniging een kans om het programma vol te houden en te verbeteren. De bestuur en de overige leden zullen je met open armen ontvangen! Pagina 5

6 Erix Apex (Met de Apex wordt de top van een bonsai bedoeld). (oftewel: wat is mij de laatste tijd opgevallen?) Size does t matter (Vertaling voor Dirk: De afmeting maakt niet uit.) De lengte van een Bonsai wordt gemeten vanaf het grondoppervlak tot aan de top, maar het valt niet altijd mee om afmeting van een Bonsai te kwalificeren. Grote Bonsai Omono of Dai Bonsai, (deze zijn maximaal 120 cm groot, en gemeten zonder pot) zijn zo genoemd omdat er hier twee, drie of zelfs vier man nodig zijn om hem te tillen. Grotere Bonsai (groter dan 120 cm) heten Hachi-Uye Bonsai en zijn meestal opgesteld op een plaats of terras, dus meer voor de welgestelde onder ons die een grote tuin hebben! Echter een bewerkte Bonsai, zonder pot, maar in een tuin gepland, worden (zelfs als hij kleiner dan 120 cm is) niet beschouwd als Bonsai, deze bomen noemen we Niwa-Gi. Middelmaten, de Chumono of Chiu Bonsai zijn zo groot die men makkelijk kan tillen en deze zijn tussen de 45 cm en 90 cm groot. Dus dat is een beetje de gangbare maat die we in onze Nederlandse tuinen hebben staan. De Katade-Mochi Bonsai zijn tussen de 21 en 38 cm echter dat hang een beetje van de stijl af, deze zijn met één hand te tillen, een beetje de balkon maat. Kleine bomen, uit het Japans letterlijk vertaald als kleine artikelen, heten Shohin (tot 21 cm) en zijn weer onder te verdelen in: Komono Bonsai deze meten tussen de 10 en 18 cm, en de z.g. Mame Bonsai, ook wel hand palm Bonsai, omdat er 3 of 4 op een hand passen. Bij Shohin geldt dat de juiste verhouding tussen de stam en hoogte belangrijk is, net zoals de grootte van de naalden, bladeren, vruchten of bloemen. Shohin Bonsai worden vaak samen opgesteld/tentoongesteld, watergift is bij Shohin zeer belangrijk, omdat de kleine potjes in de zomer snel uitdrogen. Dan is er nog de microscopische afmeting die men Keshitsubu of Shito noemt (maanzaad Bonsai) grootte 7 cm of minder, wordt direct in de pot gezaaid, voor het beste resultaat. De prijs van een Bonsai is soms omgekeerd evenredig met de afmeting van een Bonsai (Bent u laatst bij de groothandel geweest? Minus 25% is soms nog een heel bedrag. Dan kon u het zien). Kortom de afmeting telt niet, als u er maar plezier aan beleeft. Is dat niet met alles zo? Pagina 6 Pagina 11 Anoplophora glabripennis (foto: Kenneth R. Law, USDA AP- HIS PPQ) Aantastingen zijn het beste te vinden door te letten op de volgende schadebeelden op bomen en struiken. - ronde uitvlieggaten (doorsnede 9-15 mm) - boormeel/zaagsel aan de voet van bomen of op takken - sapstromen (bloedingen) op de bast - bastvraat op dunnere takken in de kroon van de boom Boormeel en schade door vraat van larven (foto: BFW, Oostenrijk). Bij het vermoeden van een aantasting of het aantreffen van een Aziatische boktor, vragen wij u de Plantenziektenkundige Dienst, onderdeel van het Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit, hierover te informeren. Met meldingen of vragen over de Aziatische boktor kunt u terecht bij het gratis nummer van het LNV-loket ( ). Meer informatie is ook te vinden op de website van de Plantenziektenkundige Dienst (www.minlnv.nl/pd). Leen v. Nieuwkerk

7 Op zoek naar de Aziatische boktor! De Aziatische boktorren (Anoplophora glabripennis en Anoplophora chinensis) zijn organismen die veel schade kunnen veroorzaken in loofbomen en struiken. De boktorren komen van nature niet voor in Europa en vestiging moet worden voorkomen. De larven van de twee Anoplophora soorten leven van het hout van levende bomen. Ze vreten daarin lange ovale gangen die de boom of struik ernstig verzwakken. Hierbij ontstaat boormeel, dat vaak onder de boom of op takoksels is te vinden. In het voorjaar en de zomer ontwikkelen de larven zich tot boktorren. De kevers knagen een rond uitvlieggat en verlaten de boom. De uitvlieggaten van Anoplophora chinensis bevinden zich aan de voet van de stam of op wortels aan de oppervlakte, die van Anoplophora glabripennis hoger op de hoofdstam of op zijtakken. De Aziatische boktorren verspreiden zich door in hun directe omgeving eitjes te leggen in de bast van vele bomen en plantensoorten, waarbij de voorkeur uitgaat naar Esdoorns (Acer spp.). Bij het aantreffen van uitvlieggaten bestaat de kans op nieuw aangetaste bomen in de omgeving. De Aziatische boktorren zijn ongeveer 2,5 cm lang en zijn zwart met witte stippen. Ze hebben antennes die even lang of langer zijn dan het lichaam. Hoe herkennen we de Aziatische boktorren? Uitvlieggaten kunnen voorkomen op de stam, zijtakken of op wortels. (foto: PD) Anoplophora chinensis (foto: Matteo Maspero, Italie) Pagina 10 Kom in de Kas 2010 Het weekend (zaterdag 27 maart en zondag 28 maart) openden 12 bedrijven aan de Waellandweg en Casembrootlaan in Monster en Poeldijk hun deuren voor een record aantal bezoekers, in het kader van de jaarlijkse Kom in de Kas. Tijdens deze 33ste editie van Kom in de Kas met ditmaal als thema: Mooi, Lekker en Gezond, laten bedrijven zien wat de Nederlandse glastuinbouw zo bijzonder maakt. Een overweldigend aanbod aan mooie bloemen en planten en gezonde groenten, de biologische bestrijding van ziekten en plagen, het vakmanschap, de slimme toepassing van techniek. Ruim bezoekers in alle leeftijden lieten zich verleiden tot een leerzaam en informatief bezoek aan de diverse glastuinbouwbedrijven die dit jaar aan Kom in de Kas meededen. Ook ditmaal was onze Bonsaivereniging KOYA weer van de partij. Hier vertellen de vrijwilligers wat u allemaal weer gemist heeft. Zaterdagochtend 27 maart Geen verslag ontvangen. Zaterdagmiddag 27 maart Ik was omstreeks uur in de kas aanwezig waar Arie en Kees achter de tafel stonden en met toeschouwers aan het praten waren. Het is erg druk geweest en het zal mij niets verbazen als hier een paar nieuwe leden uit voort komen. Ik wil wel het komende jaar de gelegenheid krijgen om wat meer aan demo te kunnen doen. Want je kan veel vertellen, maar de mensen willen wat meer zien en dan komen de vragen van zelf. In de loop van de middag kwam ook de voorzitter van Kom in de Kas langs, waar ik even mee heb staan praten over het meebrengen van materiaal om een demo te kunnen doen. Dit moet allemaal voor aanvang geregeld zijn met de voorzitter. Dus het is mogelijk. Een ding weet ik zeker, dat ik volgend jaar weer van de partij wil zijn want het is een belevenis als je zo opgaat in je hobby. Ben Vermeer Zondagochtend 28 maart Ik was iets eerder gekomen omdat ik een demo ging geven met mijn Larixen en alle noodzakelijk spullen vóór de opening aanwezig moesten zijn. Vanaf aanvang tot laat na de sluiting is het hele terrein nm. autovrij. Al snel waren er de eerste bezoekers: gek eigenlijk omdat de meeste mensen bij 1 beginnen en wij op locatie 8 stonden. Vrijwel direct ben ik dus maar begonnen om alle bomen klaar te maken voor de Pagina 7

8 bosbeplanting. Een van de voornaamste uitdagingen hierin was om de bomen goed verankerd te krijgen in de door Pauline gemaakte schaal. Gelukkig had Arjan, inmiddels ook gearriveerd, een paar bruikbare tips. Dus aan de slag en al gauw bleek dat de bomen behoorlijk lagen te verdrogen. Een beetje de vaart erin en na een goed uurtje waren de bomen geplaatst en konden de meegebrachte grond en het mos erbij. Ondertussen natuurlijk vragen beantwoord en bezoekers uitgelegd wat en waarom ik dit aan het doen was. Ik was tevreden met het resultaat: Anton minder omdat hiermee ook direct de demo was beëindigd. De beplanting nog even tentoongesteld en van een bezoeker het commentaar: Het lijkt wel n park, aangehoord. Inmiddels werd het steeds drukker en vergaapte men zich aan de opgestelde bomen. Wat hier opvallend was dat veel bezoekers opmerkingen maakten over de leeftijd van de bomen en zich minder bekommerden over de soort en de stijl. Het was weer een plezier om mensen enthousiast te kunnen maken voor bonsai: ik geloof zelfs dat we die ochtend ook een nieuw lid gemaakt hebben. Tot volgend jaar Paul Wolters Zondagmiddag 28 maart Ik heb het stokje s-middags om uur van Paul overgenomen. Inderdaad de gehele middag was het hartstikke druk, een lange brede stroom mensen die ook langs de KOYA stand trokken. Ik heb bijna alleen positieve reacties gehoord, zeker over de bomen die er stonden. Uiteraard was de bloeiende Forsythia weer een hele blikvanger, net als de Azalea terwijl die nog niet eens in bloei stonden. Ik heb veel gesproken met mensen en heb diverse keren het verhaal gehoord dat ze net ook zo n boompje hebben gekregen en dat hij er niet al te best uitziet. Pagina 8 De vraag is dan natuurlijk wat is er aan de hand en kom alsjeblieft met een oplossing. Een soort telefonisch consult waarbij je de patiënt niet kunt zien dus ook niet weet of het een mens, een hond of een ander dier is en waarbij je dus ook de symptomen uit de tweede hand verneemt. Enkele oplossingen doen het dan altijd wel goed, bijvoorbeeld geef de bonsai voldoende water. Vaak krijg ik dan terug dat het voorschrift was dat de bonsai eens per week water gegeven moet worden. Hier ben ik altijd duidelijk in, een dergelijk voorschrift vind ik per definitie onzin, de watergift moet worden afgestemd op de boom, de behoefte aan water die de boom heeft en de plaats waar hij staat waarmee de verdamping enorm kon worden beïnvloed. Dus goed de wortelkluit voelen en is deze droog dan water geven al is het twee keer op een dag. Zo passeren vele onderwerpen de revue zoals water geven, bemesten, standplaats, ziekten en vooral ook verpotten van de bonsai. Wat mij ook is opgevallen is dat er best wel veel jongeren op de een of andere manier zijn geïnteresseerd in bonsai, voor een bestuurslid van een bonsaivereniging erg hoopgevend. Ik hoop dat ik die middag minstens een persoon voldoende heb geïnteresseerd om eens te komen kijken bij KOYA, ik heb er in ieder geval voldoende uitgenodigd. Ik heb dit jaar samen met Anton ook weer net als andere jaren met plezier achter de KOYA stand gestaan. Als ik volgend jaar weer kan, kom ik weer want het is echt leuk om te doen. Het geeft je ook best wel een trots gevoel dat zoveel mensen de hobby bewonderen. Jos van Liempt Pagina 9

DRUKWERK. Azalea indicum in volle bloei. Uitgave van Bonsaivereniging KOYA September 2010 Regio West Nederland 19 e jaargang nr. 4

DRUKWERK. Azalea indicum in volle bloei. Uitgave van Bonsaivereniging KOYA September 2010 Regio West Nederland 19 e jaargang nr. 4 DRUKWERK Azalea indicum in volle bloei Pagina 12 Uitgave van Bonsaivereniging KOYA September 2010 Regio West Nederland 19 e jaargang nr. 4 Pagina Bestuursleden Bonsaivereniging KOYA Eric ter Lingen (mail:

Nadere informatie

Vragen en antwoorden Oost-Aziatische boktor

Vragen en antwoorden Oost-Aziatische boktor Plantenziektenkundige Dienst Geertjesweg 15 6706 EA Wageningen Postbus 9102 6700 HC Wageningen www.minlnv.nl Vragen en antwoorden Oost-Aziatische boktor Contactpersoon LNV-loket T 0800-22 333 22 pd.info@minlnv.nl

Nadere informatie

Laatste editie Uitgave van Bonsaivereniging KOYA Maart 2011 Regio West Nederland 20 e jaargang nr. 2

Laatste editie Uitgave van Bonsaivereniging KOYA Maart 2011 Regio West Nederland 20 e jaargang nr. 2 DRUKWERK Japanse poort Pagina 10 Laatste editie Uitgave van Bonsaivereniging KOYA Maart 2011 Regio West Nederland 20 e jaargang nr. 2 Pagina Bestuursleden Bonsaivereniging KOYA Eric ter Lingen (mail: erix@casema.nl)

Nadere informatie

Folius Nieuwsbrief nr. 3 2013

Folius Nieuwsbrief nr. 3 2013 Folius Nieuwsbrief nr. 3 BONSAIVERENIGING RIJNMOND Beste leden De helft van de zomervakantie zit er weer op. Na een natte en koude periode is het weer naar tropische waarden gestegen. Voor de een een genot

Nadere informatie

Een spreekbeurt houden

Een spreekbeurt houden Een spreekbeurt houden Groep 4 gaat voor het eerst een spreekbeurt voorbereiden en houden. Moeilijk? Eng? Voor veel kinderen is praten met de groep als publiek wel lastig. De een maakt zich er drukker

Nadere informatie

nieuwsbrief maart 2015

nieuwsbrief maart 2015 nieuwsbrief maart 2015 B O N S A I vereniging Midden Nederland Tokonoma van de maand De tokonoma s werden tijdens de bijeenkomst van februari gebruikt voor het maken van proefopstellingen voor onze show

Nadere informatie

Er staan een paar zaaibakken in de hoek van de tuin waar een aantal scheuten eerder in gepoot werden.

Er staan een paar zaaibakken in de hoek van de tuin waar een aantal scheuten eerder in gepoot werden. Vertaling Les 8 augustus 2014 Bonsaiblad Satsuki Kenkyu Geschreven door Isamu Enomoto (officieel lector van de Japanse Satsuki vereniging). Handleiding om Satsuki azalea s te kweken en te vormen in alle

Nadere informatie

jaar DRUKWERK Bonsai in t zonnetje - Marc Noelanders met demo Picea

jaar DRUKWERK Bonsai in t zonnetje - Marc Noelanders met demo Picea DRUKWERK Bonsai in t zonnetje - Marc Noelanders met demo Picea jaar Pagina 20 Uitgave van Bonsaivereniging KOYA November 2009 Regio West Nederland 18 e jaargang nr. 5 Pagina Bestuursleden Bonsaivereniging

Nadere informatie

Een spreekbeurt houden

Een spreekbeurt houden Een spreekbeurt houden Groep 4 gaat voor het eerst een spreekbeurt voorbereiden en houden. Moeilijk? Eng?We hebben nu al een beetje geoefend met een boekbespreking, maar voor veel kinderen is praten met

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814.

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 18446 19 november 2010 Regeling van de Staatssecretaris van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie van 18 november 2010,

Nadere informatie

De plant is een Miki no mai van 52cm hoog en is vijf jaar oud. De stam heeft goede bewegingen naar rechts en links en veel scheuten.

De plant is een Miki no mai van 52cm hoog en is vijf jaar oud. De stam heeft goede bewegingen naar rechts en links en veel scheuten. Vertaling Uitgave Juni 2014 Bonsaiblad Satsuki Kenkyu Geschreven door Isamu Enomoto (officieel lector van de Japanse Satsuki vereniging). Handleiding om Satsuki azalea s te kweken en te vormen in alle

Nadere informatie

Folius Nieuwsbrief nr.5 2015

Folius Nieuwsbrief nr.5 2015 Folius Nieuwsbrief nr.5 2015 BONSAIVERENIGING RIJNMOND Beste leden, Terwijl ik dit schrijf en naar buiten kijk, is het weer eens een rustige dag met een zonnetje tussen al die onstuimige dagen met wind

Nadere informatie

DRUKWERK. Bonsai in t zonnetje - Acer buergerianum van Just Merks

DRUKWERK. Bonsai in t zonnetje - Acer buergerianum van Just Merks DRUKWERK Bonsai in t zonnetje - Acer buergerianum van Just Merks Pagina 16 Uitgave van Bonsaivereniging KOYA Januari 2009 Regio West Nederland 18 e jaargang nr. 1 Pagina Bestuursleden Bonsaivereniging

Nadere informatie

: Otakumi die 3 jaar oud is. Hoogte 65 cm.

: Otakumi die 3 jaar oud is. Hoogte 65 cm. Vertaling Uitgave April 2014 Bonsaiblad Satsuki Kenkyu Geschreven door Isamu Enomoto (officieel lector van de Japanse Satsuki vereniging). Handleiding om Satsuki azalea s te kweken en te vormen in alle

Nadere informatie

Zorg dat je een onderwerp kiest, waarvan je echt meer wilt weten. Dat is interessanter, leuker en makkelijker om mee bezig te zijn.

Zorg dat je een onderwerp kiest, waarvan je echt meer wilt weten. Dat is interessanter, leuker en makkelijker om mee bezig te zijn. Werkstukwijzer Deze werkstukwijzer helpt je om een werkstuk in elkaar te zetten. Je vult eerst een formulier in. Op dit formulier komt te staan waar je werkstuk over gaat en hoe je het aanpakt. Met behulp

Nadere informatie

Folius Nieuwsbrief nr.4 2012

Folius Nieuwsbrief nr.4 2012 Folius Nieuwsbrief nr.4 2012 BONSAIVERENIGING RIJNMOND Beste Leden, De afgelopen periode is weer het een ander gebeurd. Maar deze keer wil ik het even kort houden, vanwege privéomstandigheden. Zo hebben

Nadere informatie

Maak van je kind een maker!

Maak van je kind een maker! Maak van je kind een maker! En word er zelf ook één. Zes regels waarmee dat waarschijnlijk best wel lukt. 1 Welkom In dit boekje vertellen we over maken. Het is speciaal gemaakt voor ouders die samen met

Nadere informatie

150 Tips om kinderen te laten zien dat je om ze geeft!

150 Tips om kinderen te laten zien dat je om ze geeft! 150 Tips om kinderen te laten zien dat je om ze geeft! Scott de Jong http://www.positiefleren.nl - 1 - Je leest op dit moment versie 2.0 van het Ebook: 150 Tips om kinderen te laten zien dat je om ze geeft.

Nadere informatie

DRUKWERK. Marc Noelanders op Nederlandse Bonsai Show 2010. Uitgave van Bonsaivereniging KOYA November 2010 Regio West Nederland 19 e jaargang nr.

DRUKWERK. Marc Noelanders op Nederlandse Bonsai Show 2010. Uitgave van Bonsaivereniging KOYA November 2010 Regio West Nederland 19 e jaargang nr. DRUKWERK Marc Noelanders op Nederlandse Bonsai Show 2010 Pagina 16 Uitgave van Bonsaivereniging KOYA November 2010 Regio West Nederland 19 e jaargang nr. 5 Pagina Bestuursleden Bonsaivereniging KOYA Eric

Nadere informatie

nieuwsbrief februari 2014

nieuwsbrief februari 2014 nieuwsbrief februari 2014 B O N S A I vereniging Midden Nederland Tokonoma van de maand In de kleine tokonoma stond afgelopen bijeenkomst een opstelling van Nol met een Pinus parviflora halfcascade en

Nadere informatie

DEEL 1. WERKBOEK 2 Je Gedachten Monique van Dam YOU: De keuze is aan jou!

DEEL 1. WERKBOEK 2 Je Gedachten Monique van Dam YOU: De keuze is aan jou! DEEL 1 1 WERKBOEK 2 Je Gedachten Inhoud 2 1. Onderzoek je zelfbeeld: welke negatieve gedachten heb je? 3 2. Oefen jezelf in gedachten veranderen 4 3. Oefen jezelf in gedachten loslaten 5 4. Bouw aan je

Nadere informatie

HET BELANGRIJKSTE OM TE WETEN OM MEER ZELFVERTROUWEN TE KRIJGEN

HET BELANGRIJKSTE OM TE WETEN OM MEER ZELFVERTROUWEN TE KRIJGEN HET BELANGRIJKSTE OM TE WETEN OM MEER ZELFVERTROUWEN TE KRIJGEN Gratis PDF Beschikbaar gesteld door vlewa.nl Geschreven door Bram van Leeuwen Versie 1.0 INTRODUCTIE Welkom bij deze gratis PDF! In dit PDF

Nadere informatie

Vertaling van het December nummer 2014 van The Satsuki Kenkyu. Deze les wordt u gepresenteerd voor diegene die graag Satsuki bomen willen vormen in

Vertaling van het December nummer 2014 van The Satsuki Kenkyu. Deze les wordt u gepresenteerd voor diegene die graag Satsuki bomen willen vormen in Vertaling van het December nummer 2014 van The Satsuki Kenkyu. Deze les wordt u gepresenteerd voor diegene die graag Satsuki bomen willen vormen in goede stijlen vanaf het eerste begin. Hoe echte Satsuki

Nadere informatie

! LERAREN HANDBOEK!!! 1e Editie, 2014

! LERAREN HANDBOEK!!! 1e Editie, 2014 LERAREN HANDBOEK 1e Editie, 2014 1. Je eerste Workshop Om te beginnen In dit Leraren Handboek vind je een paar tips en tricks die je kunnen helpen bij het voorbereiden van je workshop. Als je nog nooit

Nadere informatie

Sinterklaas op bezoek bij TOGB!

Sinterklaas op bezoek bij TOGB! bij Vorige maand beleefden we de primeur van de nieuwsbrief. We hebben leuke reacties mogen ontvangen op de nieuwsbrief en vol goede moed gaan we verder met de maandelijkse uitgave van de nieuwsbrief.

Nadere informatie

fotowerkgroep Ommoord Introductieboekje

fotowerkgroep Ommoord Introductieboekje fotowerkgroep Ommoord Introductieboekje COLOFON FOTO WERKGROEP OMMOORD Opgericht: 5 februari 1974 Clubavond: Donderdag van 20.00 tot 22.30 uur Zaal open om 19.30 uur Contactgegevens: Joliottoren (nabij

Nadere informatie

2 > Kerndoelen 11. 4 > Aan de slag 15. 5 > Introductie van de manier van werken 22. 6 > Mogelijke werkvormen en de plaats op het rooster 27

2 > Kerndoelen 11. 4 > Aan de slag 15. 5 > Introductie van de manier van werken 22. 6 > Mogelijke werkvormen en de plaats op het rooster 27 Inhoud 1 > Uitgangspunten 9 2 > Kerndoelen 11 3 > Materialen 12 4 > Aan de slag 15 5 > Introductie van de manier van werken 22 6 > Mogelijke werkvormen en de plaats op het rooster 27 7 > Waarom samenwerkend

Nadere informatie

Nieuwsbrief MTC december 2014

Nieuwsbrief MTC december 2014 Nieuwsbrief MTC december 2014 Afscheid van een tennisvriend Op 8 december 2014 is helaas veel te vroeg, ons sympathieke en altijd vrolijke tennislid Fred Koster overleden. Wij bewaren mooie herinneringen

Nadere informatie

Informatie. over. Fotoclub Rapenland

Informatie. over. Fotoclub Rapenland Informatie over Fotoclub Rapenland 1 Inhoudsopgave Pagina 3 : algemeen : geschiedenis : waarom een fotoclub Pagina 4 : het bestuur : verloop van een clubavond : forumavonden : forumavond met afdrukken

Nadere informatie

[PILOT] Aan de slag met de Hoofdzaken Ster

[PILOT] Aan de slag met de Hoofdzaken Ster [PILOT] Aan de slag met de Hoofdzaken Ster! Hoofdzaken Ster Copyright EffectenSter BV 2014 Hoofdzaken Ster SOCIALE VAARDIGHEDEN VERSLAVING DOELEN EN MOTIVATIE 10 9 8 10 9 8 7 6 4 3 2 1 7 6 4 3 2 1 10 9

Nadere informatie

Werkboek Het is mijn leven

Werkboek Het is mijn leven Werkboek Het is mijn leven Het is mijn leven Een werkboek voor jongeren die zelf willen kiezen in hun leven. Vul dit werkboek in met mensen die je vertrouwt, bespreek het met mensen die om je geven. Er

Nadere informatie

Spreekbeurt, en werkstuk

Spreekbeurt, en werkstuk Spreekbeurt, krantenkring en werkstuk Dit boekje is van: Datum spreekbeurt Datum krantenkring Inleverdatum werkstukken Werkstuk 1: 11 november 2015 Werkstuk 2: 6 april 2016 Bewaar dit goed! Hoe bereid

Nadere informatie

DRUKWERK. Bonsai in t zonnetje - Tokonoma van Kees v.d Pot. Uitgave van Bonsaivereniging KOYA Mei 2009 Regio West Nederland 18 e jaargang nr.

DRUKWERK. Bonsai in t zonnetje - Tokonoma van Kees v.d Pot. Uitgave van Bonsaivereniging KOYA Mei 2009 Regio West Nederland 18 e jaargang nr. DRUKWERK Bonsai in t zonnetje - Tokonoma van Kees v.d Pot Pagina 20 Uitgave van Bonsaivereniging KOYA Mei 2009 Regio West Nederland 18 e jaargang nr. 3 Pagina Bestuursleden Bonsaivereniging KOYA Eric ter

Nadere informatie

De Glamourshoot. Een shoot boeken.

De Glamourshoot. Een shoot boeken. De Glamourshoot Mooie glamourfoto's voorbij zien komen en nu ook interesse voor zo'n shoot voor jezelf? Hartsikke leuk! We maken er een gezellige ochtend of middag van en we maken een prachtige serie portretten.

Nadere informatie

Het houden van een spreekbeurt

Het houden van een spreekbeurt Het houden van een spreekbeurt In deze handleiding staan tips over hoe je een spreekbeurt kunt houden. Waar moet je op letten? Wat moet je wel doen? En wat moet je juist niet doen? We hopen dat je wat

Nadere informatie

nieuwsbrief april 2013

nieuwsbrief april 2013 nieuwsbrief april 2013 B O N S A I vereniging Midden Nederland opgericht in 1977 en aangesloten bij de Nederlandse Bonsai Vereniging Voorzitter: Bob van Ruitenbeek 06-184 712 27 bonsai_moyogi@hotmail.com

Nadere informatie

Wij zijn Kai & Charis van de Super Student en wij geven studenten zin in de toekomst.

Wij zijn Kai & Charis van de Super Student en wij geven studenten zin in de toekomst. Hallo, Wij zijn Kai & Charis van de Super Student en wij geven studenten zin in de toekomst. Dat is namelijk helemaal niet zo makkelijk. Veel studenten weten nog niet precies wat ze willen en hoe ze dat

Nadere informatie

1. Opening, met een toost op het nieuwe jaar. Om 13:30 uur opent de voorzitter, Hans van Beek, de vergadering.

1. Opening, met een toost op het nieuwe jaar. Om 13:30 uur opent de voorzitter, Hans van Beek, de vergadering. Notulen Algemene Ledenvergadering Bonsaivereniging Zuid-Holland, op zaterdag 17 januari 2015. Locatie Deshima Bonsai Studio in Nieuwerkerk a/d IJssel. Aanvang 13.15 15.00/15.30 uur. 1. Opening, met een

Nadere informatie

Waarom bent u huurderswerk gaan doen?

Waarom bent u huurderswerk gaan doen? 1 Tijdens de laatst gehouden Huurdersraadvergadering hebben we jullie deelgenoot gemaakt van onze bevindingen tijdens de cursus Hoe betrek ik de achterban Voorzitter Rien Stek, secretaris Joop Kuipers

Nadere informatie

Profielpagina Wanneer je voor het eerst inlogt, kom je binnen op je profielpagina:

Profielpagina Wanneer je voor het eerst inlogt, kom je binnen op je profielpagina: Afhangen thuis Thuis of op het werk kun je op de website www.afhangbord.nl inloggen om bijvoorbeeld de baanbezetting te bekijken of de ledenlijst te bekijken. En je kunt nadat je bent ingelogd op deze

Nadere informatie

daar krijg je zin in Juni 2015 SKH Ceder

daar krijg je zin in Juni 2015 SKH Ceder daar krijg je zin in Juni 2015 SKH Ceder Beste ouder(s), verzorger(s), Hierbij ontvangt u de nieuwsbrief van SKH Ceder. Verhuizing Ceder: Ja u leest het goed. De BSO gaat verhuizen. Volgend schooljaar

Nadere informatie

Folius Nieuwsbrief nr.4 2013

Folius Nieuwsbrief nr.4 2013 Folius Nieuwsbrief nr.4 2013 BONSAIVERENIGING RIJNMOND Beste Leden, Het is alweer bijna december, de maand met de vele feestdagen. Het heerlijke avondje is gekomen van Sint en Piet, met de cadeautjes,

Nadere informatie

Inloggen: Opbouw site: Een handleiding/introductie voor de nieuwe site van Fotoclub VPR.

Inloggen: Opbouw site: Een handleiding/introductie voor de nieuwe site van Fotoclub VPR. Een handleiding/introductie voor de nieuwe site van Fotoclub VPR. Inloggen: Als je de site opent dan zie je o.a. bovenstaande afbeelding met het logo van de club en het menu. Om in te loggen klik je helemaal

Nadere informatie

Werkwijzer Verslagkring:

Werkwijzer Verslagkring: Werkwijzer Verslagkring: 1. Je maakt een tweetal. 2. Met zijn tweeën kies je een onderwerp, waarin jullie je willen verdiepen en waarover jullie meer willen weten. 3. Samen ga je op zoek naar informatie

Nadere informatie

Talentenverkenning. Wat kan jij? Enthousiasmeren

Talentenverkenning. Wat kan jij? Enthousiasmeren Enthousiasmeren Talentenverkenning Mensen willen best graag wat doen voor hun buurt, maar dan moet u ze er wel voor vragen. Een algemene oproep voor vrijwilligers is niet altijd even effectief. Het werkt

Nadere informatie

copyright www.candocoaching.nl 1

copyright www.candocoaching.nl 1 1 De Gids voor jouw succes en jouw uniekheid door Margje van der Lei CanDo Coaching www.candocoaching.nl Door het zetten van specifieke intenties wordt je geholpen op de weg waar je naar toe wilt. Wanneer

Nadere informatie

Wat is verantwoordelijkheid en waarom is het belangrijk?

Wat is verantwoordelijkheid en waarom is het belangrijk? Wat is verantwoordelijkheid en waarom is het belangrijk? Verantwoordelijkheid. Ja, ook heel belangrijk voor school!!! Het lijkt veel op zelfstandigheid, maar toch is het net iets anders. Verantwoordelijkheid

Nadere informatie

Rapportage Werksoorten. Bea het Voorbeeld. support@meurshrm.nl. Naam: Datum: 16.06.2015. Email:

Rapportage Werksoorten. Bea het Voorbeeld. support@meurshrm.nl. Naam: Datum: 16.06.2015. Email: Rapportage Werksoorten Naam: Bea het Voorbeeld Datum: 16.06.2015 Email: support@meurshrm.nl Bea het Voorbeeld / 16.06.2015 / Werksoorten (QWSM) 2 Inleiding Wat voor soort werk spreekt jou aan? Ben jij

Nadere informatie

Maart 2015. In deze nieuwsbrief: Rots en water in groep 8. Paastoernooien. Nieuws van de oudervereniging. Groene voetstappen. Kapstokken gevraagd

Maart 2015. In deze nieuwsbrief: Rots en water in groep 8. Paastoernooien. Nieuws van de oudervereniging. Groene voetstappen. Kapstokken gevraagd In deze nieuwsbrief: Rots en water in groep 8 Reggio in groep 4 Paastoernooien Nieuws van de oudervereniging Groene voetstappen Kapstokken gevraagd Schoolfoto s manier zijn ze weer meer water. Verder hebben

Nadere informatie

Midweek naar een stad

Midweek naar een stad Auteur Marjolein Schuiling Laatst gewijzigd 09 April 2016 Licentie CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie Webadres http://maken.wikiwijs.nl/72001 Dit lesmateriaal is gemaakt met Wikiwijsleermiddelenplein.

Nadere informatie

Meer succes met je website

Meer succes met je website Meer succes met je website Hoeveel geld heb jij geïnvesteerd in je website? Misschien wel honderden of duizenden euro s in de hoop nieuwe klanten te krijgen. Toch levert je website (bijna) niets op Herkenbaar?

Nadere informatie

HARDERWIJK EN OMSTREKEN. (opgericht in 1887) Secretariaat: Mw. H. Koekoek J.P. Heyelaan 56, 3842 CL Harderwijk Telefoon: 0341-415257

HARDERWIJK EN OMSTREKEN. (opgericht in 1887) Secretariaat: Mw. H. Koekoek J.P. Heyelaan 56, 3842 CL Harderwijk Telefoon: 0341-415257 HARDERWIJK EN OMSTREKEN (opgericht in 1887) Secretariaat: Mw. H. Koekoek J.P. Heyelaan 56, 3842 CL Harderwijk Telefoon: 0341-415257 Groei & Bloei De Tuinliefhebbers September 2013 Misschien komt er na

Nadere informatie

Direct MEER impact met je uitstraling. Marlie Franssen Color Connect 2015

Direct MEER impact met je uitstraling. Marlie Franssen Color Connect 2015 Direct MEER impact met je uitstraling Marlie Franssen Color Connect 2015 Dit is ie! Je E-book voor meer impact met je uitstraling. Veel vrouwen worstelen met het probleem hoe ze zichzelf kunnen laten zien.

Nadere informatie

Nr. 19 22 maart 2016 Nieuws uit de groepen

Nr. 19 22 maart 2016 Nieuws uit de groepen Nr. 19 22 maart 2016 Nieuws uit de groepen We hebben weer een leuke nieuws uit de groepen brief voor u samengesteld. Iedere groep heeft een selectie gemaakt van de leuke en leerzame dingen die we op De

Nadere informatie

Vertaling Uitgave maart 2014 Bonsaiblad Satsuki Kenkyu

Vertaling Uitgave maart 2014 Bonsaiblad Satsuki Kenkyu Vertaling Uitgave maart 2014 Bonsaiblad Satsuki Kenkyu Les 3: De basis methodes om jonge planten te vormen door bedrading(deel 2) Door Isamu Enomoto (officieel lector van de Japanse Satsuki Vereniging)

Nadere informatie

Paulus-Weekbrief 6. Weekbrief 02-10-2015. Informatieavond 01-10-2015

Paulus-Weekbrief 6. Weekbrief 02-10-2015. Informatieavond 01-10-2015 Paulus-Weekbrief 6 kopij voor Paulus-Weekbrief: info@paulus-uden.nl kijk ook op onze website: www.paulus-uden.nl Meerloseweg 1 5402 XH Uden 0413-33 23 18 Schooljaar 2015-2016 Week 40 Weekbrief 02-10-2015

Nadere informatie

Je mag stralen je mag huilen je mag dwalen je mag schuilen je mag vragen je mag dromen je mag klagen je mag komen Hij wacht op jou

Je mag stralen je mag huilen je mag dwalen je mag schuilen je mag vragen je mag dromen je mag klagen je mag komen Hij wacht op jou Je mag stralen je mag huilen je mag dwalen je mag schuilen je mag vragen je mag dromen je mag klagen je mag komen Hij wacht op jou Heb je naar aanleiding van dit dagboek vragen of opmerkingen? Mail me

Nadere informatie

Aanvang : 19.00 uur - 21.00 uur. Natuurlijk zijn er weer vele leuke prijzen te winnen!!! Jij komt toch ook?

Aanvang : 19.00 uur - 21.00 uur. Natuurlijk zijn er weer vele leuke prijzen te winnen!!! Jij komt toch ook? Clubgebouw De Veldschoppe Gebr. Ketteringstraat 15 7131NM Lichtenvoorde Tel: 06 13572083 Info bulletin januari t/m april 2013 Op vrijdagavond 11 januari is er in de Veldschoppe voor alle kinderen van groep

Nadere informatie

21 mei ben je welkom in Houten.

21 mei ben je welkom in Houten. Rode neuzen run Kimberly de mama van vlinderkindje Elara. Elara speelt net als Daan (misschien wel samen) daar hoog boven in de wolken. Deze mama wilt net als mij dat de naam gezegd blijft worden, het

Nadere informatie

Ben jij een kind van gescheiden ouders? Dit werkboekje is speciaal voor jou!

Ben jij een kind van gescheiden ouders? Dit werkboekje is speciaal voor jou! Hallo Ben jij een kind van gescheiden ouders? Dit werkboekje is speciaal voor jou Als je ouders uit elkaar zijn kan dat lastig en verdrietig zijn. Misschien ben je er boos over of denk je dat het jouw

Nadere informatie

Hoi BFF! Miss you!! Liefs Belle

Hoi BFF! Miss you!! Liefs Belle Hoi BFF! Het is hier elke dag 26 C en de zon schijnt volop! Oh en een vette blunder: toen ik de eerste dag in het zwembad dook, verloor ik mijn bovenstukje... GENANT! Nieuwe bikini gekocht, dat dan weer

Nadere informatie

Theorieboek. leeftijd, dezelfde hobby, of ze houden van hetzelfde. Een vriend heeft iets voor je over,

Theorieboek. leeftijd, dezelfde hobby, of ze houden van hetzelfde. Een vriend heeft iets voor je over, 3F Wat is vriendschap? 1 Iedereen heeft vrienden, iedereen vindt het hebben van vrienden van groot belang. Maar als we proberen uit te leggen wat vriendschap precies is staan we al snel met de mond vol

Nadere informatie

Trainersopleiding 2014

Trainersopleiding 2014 Trainersopleiding 2014 Remind Keizersgracht 253, Amsterdam www.remindlearning.nl trainersopleiding@remindlearning.nl Uitleg van de trainersopleiding In dit document kun je lezen wat Remind doet, waar Remind

Nadere informatie

Voor jouw succes en je uniekheid door Margje van der Lei CanDo Coaching www.candocoaching.nl

Voor jouw succes en je uniekheid door Margje van der Lei CanDo Coaching www.candocoaching.nl Voor jouw succes en je uniekheid door Margje van der Lei CanDo Coaching www.candocoaching.nl Door specifieke intenties te zetten helpt het je op naar de weg waar je naar toe wilt. Wanneer de intentie niet

Nadere informatie

Als je nog steeds hoopt dat oplossingen buiten jezelf liggen dan kun je dit boekje nu beter weg leggen.

Als je nog steeds hoopt dat oplossingen buiten jezelf liggen dan kun je dit boekje nu beter weg leggen. Theoreasy de theorie is eenvoudig. Je gaat ontdekken dat het nemen van verantwoordelijkheid voor je eigen denken en doen dé sleutel is tot a beautiful way of life. Als je nog steeds hoopt dat oplossingen

Nadere informatie

Tijdsplanning werkstuk groep 5

Tijdsplanning werkstuk groep 5 Naam: Groep 5 Tijdsplanning werkstuk groep 5 Wat wanneer Aan de juf het onderwerp van maandag 21 januari 2013 mijn werkstuk doorgeven inleveren opdracht 1 maandag 28 januari 2013 inleveren opdracht 2 donderdag

Nadere informatie

Een moeilijk woord voor Natuurbrug is Ecoduct. Wat dat nu precies is, legt de schrijver Frank van Pamelen hieronder nog eens uit.

Een moeilijk woord voor Natuurbrug is Ecoduct. Wat dat nu precies is, legt de schrijver Frank van Pamelen hieronder nog eens uit. Ecoduct Een moeilijk woord voor Natuurbrug is Ecoduct. Wat dat nu precies is, legt de schrijver Frank van Pamelen hieronder nog eens uit. Ecoduct Wat is dat dan precies, een ecoduct? Zo vroeg een jonge

Nadere informatie

Gerhard Caubo stopt als voorzitter van Canilos.

Gerhard Caubo stopt als voorzitter van Canilos. Nieuwsbrief juni 2014 Vrienden van Canilos, Hier onze nieuwste nieuwsbrief. Dit zijn de onderwerpen: Gerhard Caubo stopt als voorzitter van Canilos. Canilos Snuffelwinkel. Benefietdiner voor de kettinghonden.

Nadere informatie

Deze folder legt uit hoe je SNAP kan gebruiken voor een blijvende verandering.

Deze folder legt uit hoe je SNAP kan gebruiken voor een blijvende verandering. Bij SNAP leren we ouders en kinderen vaardigheden om problemen op te lossen en meer zelfcontrole te ontwikkelen. Deze folder legt uit hoe je SNAP kan gebruiken voor een blijvende verandering. SNAP (STOP

Nadere informatie

september / oktober 2014

september / oktober 2014 september / oktober 2014 Foto s van de maand Hein Valk Michel Lucas De voorzetter Geen Stijl Al jaren probeer ik voornamelijk plezier te hebben in fotografie, zonder me om een eigen stijl te bekommeren.

Nadere informatie

Nieuwsbrief Gerdien Jansen Kindcoaching. Jaargang 4: Nieuwsbrief 1 (januari 2015) In deze nieuwsbrief aandacht voor:

Nieuwsbrief Gerdien Jansen Kindcoaching. Jaargang 4: Nieuwsbrief 1 (januari 2015) In deze nieuwsbrief aandacht voor: Nieuwsbrief Gerdien Jansen Kindcoaching Jaargang 4: Nieuwsbrief 1 (januari 2015) In deze nieuwsbrief aandacht voor: Terugblik Kinderyoga Rots & Water De Sterrenplukmachine Theaterweek Thema avond (hoog)gevoeligheid

Nadere informatie

Papa en mama hebben ruzie. Ton en Toya vinden dat niet leuk. Papa wil graag dat Ton en Toya bij hem op bezoek komen, maar van mama mag dat niet.

Papa en mama hebben ruzie. Ton en Toya vinden dat niet leuk. Papa wil graag dat Ton en Toya bij hem op bezoek komen, maar van mama mag dat niet. Bezoek op kantoor Papa en mama hebben ruzie. Ton en Toya vinden dat niet leuk. Papa wil graag dat Ton en Toya bij hem op bezoek komen, maar van mama mag dat niet. Ton en Toya hebben wat problemen thuis.

Nadere informatie

Clubkampioenschappen TOZ Jeugd en Senioren

Clubkampioenschappen TOZ Jeugd en Senioren Nieuwsbrief 4 - April 2015 In dit nummer: Clubkampioenschappen TOZ Jeugd en Senioren Commissieleden gezocht! Veranderingen rondom training Baanbezetting Instructie Verantwoord Alcohol schenken (IVA) Verslag

Nadere informatie

Datum: zaterdag 2 april Tijd: 20.00-24.00 uur Locatie: Mendelcollege, Pim Mulierlaan 4, Haarlem. Kosten: 8 euro voorverkoop, 10 euro aan de zaal

Datum: zaterdag 2 april Tijd: 20.00-24.00 uur Locatie: Mendelcollege, Pim Mulierlaan 4, Haarlem. Kosten: 8 euro voorverkoop, 10 euro aan de zaal Nieuwsbrief Jaargang 5, nummer 2 EXTRA EDITIE 2 April 2 April 2 April 2 April 2 April 2 April 2 April 2 April Groot Internationaal Dansfeest Dit jaar is er geen Festival Internationale dans in Noord-Holland.

Nadere informatie

7 tips voor begeleiding van onrustige kinderen

7 tips voor begeleiding van onrustige kinderen Anne Marie van Bilsen, www.praktijk-deregenboog.nl 1 Titel: 7 tips voor begeleiding van onrustige kinderen Auteur: Anne Marie van Bilsen Omslagontwerp: R.P. da Costa Druk: ebook Uitgever: Praktijk de Regenboog

Nadere informatie

SAMEN DELEN. een lesbrief in het kader van de schoenendoosactie

SAMEN DELEN. een lesbrief in het kader van de schoenendoosactie SAMEN DELEN een lesbrief in het kader van de schoenendoosactie INHOUD LESBRIEF 1. Introductie 2. De SAMEN DELEN Lesinhoud 3. De SAMEN DELEN Quizzz 4. Het SAMEN DELEN Diploma 5. De SAMEN DELEN Activiteiten

Nadere informatie

Met Word een hoger cijfer halen. Word ken je al, toch kun je nog veel meer doen met Word. Nog beter leren omgaan met Word

Met Word een hoger cijfer halen. Word ken je al, toch kun je nog veel meer doen met Word. Nog beter leren omgaan met Word Nog beter leren omgaan met Word Met Word een hoger cijfer halen. Word ken je al, toch kun je nog veel meer doen met Word. Informatiekunde Omgaan met Word College De Heemlanden 2005. Informatiekunde Leerjaar

Nadere informatie

Werkstukken maken op PCBO-Het Mozaiek Groep 6

Werkstukken maken op PCBO-Het Mozaiek Groep 6 We gaan een werkstuk maken en je mag het helemaal zelf doen. Het is helemaal jouw eigen werkstuk. Maar om je even goed op weg te helpen hebben we hieronder alle stapjes even op een rij gezet. Wat moet

Nadere informatie

Blok 3. Gesprekstechnieken, 2 uur

Blok 3. Gesprekstechnieken, 2 uur Blok 3. Gesprekstechnieken, 2 uur Wat is communicatie LSD (luisteren, samenvatten en doorvragen) Open vragen stellen Waarderend gesprek Hoe geef je feedback (doorlopend proces) Oefenen d.m.v. rollenspellen

Nadere informatie

Hoe maak ik een werkstuk?

Hoe maak ik een werkstuk? Hoe maak ik een werkstuk? Je gaat, misschien wel voor de eerste keer, een eigen werkstuk maken. Dat is leuk, maar ook best moeilijk. Je moet er namelijk een heleboel voor doen. Heb je al eens een eigen

Nadere informatie

Stop met vergelijken. Je bent uniek

Stop met vergelijken. Je bent uniek Stop met vergelijken. Je bent uniek Deze week schrijft Tineke Franssen, een van de wandelcoaches van Het Coach Bureau, het artikel. Vlak voor de zomer rondt zij het wandelcoachtraject af met Hanneke (43).

Nadere informatie

Waarde-volle zorg is ook nog JONG!

Waarde-volle zorg is ook nog JONG! Waarde-volle zorg is ook nog JONG! LOC maakte een nieuwe visie op de zorg. Die heet Waarde-volle zorg. Allerlei mensen herkennen zich daar in. Dat komt doordat die gaat over dingen die voor ons allemaal

Nadere informatie

4 Denken. in het park een keer gebeten door een hond. Als Kim een hond ziet wil ze hem graag aaien. Als

4 Denken. in het park een keer gebeten door een hond. Als Kim een hond ziet wil ze hem graag aaien. Als 4 Denken In dit hoofdstuk vertellen we hoe jij om kan gaan met je gedachten. Veel gedachten maak je zelf. Ze bepalen hoe jij je voelt. We geven tips hoe jij jouw gedachten en gevoelens zelf kunt sturen.

Nadere informatie

zie voor alle foto's ons Foto Album)

zie voor alle foto's ons Foto Album) zie voor alle foto's ons Foto Album) Zaterdag 12 september 07.00 uur begonnen 14 enthousiaste vissers aan de tweede karperwedstrijd uitgeschreven door Hengelsportvereniging Velsen. Deze locatie was op

Nadere informatie

Lisa Van Damme. Ik hou ervan om het juiste moment af te wachten!

Lisa Van Damme. Ik hou ervan om het juiste moment af te wachten! 2 portfolio Lisa Van Damme Lisa Van Damme begon, geïnspireerd door sociaal geëngageerde fotografen, op 17-jarige leeftijd aan een studie fotografie. Voor haar is fotografie meer dan een doel; het is eerst

Nadere informatie

Deze nieuwsbrief is een maandelijkse uitgave van VideoClub HOORN en de REGIO http://www.videoclub-hoorn.nl blocq.x11@tiscali.nl

Deze nieuwsbrief is een maandelijkse uitgave van VideoClub HOORN en de REGIO http://www.videoclub-hoorn.nl blocq.x11@tiscali.nl maart 2014 Deze nieuwsbrief is een maandelijkse uitgave van VideoClub HOORN en de REGIO http://www.videoclub-hoorn.nl blocq.x11@tiscali.nl Agenda maart: 26 februari Videokijkavond 5 maart 9shots maken

Nadere informatie

Welkom op de pagina van speelzaal Tinkelbel, seizoen 2013 / 2014. De pedagogisch medewerkers van Tinkelbel. v.l.n./r Paola, Gezina en Tilly

Welkom op de pagina van speelzaal Tinkelbel, seizoen 2013 / 2014. De pedagogisch medewerkers van Tinkelbel. v.l.n./r Paola, Gezina en Tilly Welkom op de pagina van speelzaal Tinkelbel, seizoen 2013 / 2014 De pedagogisch medewerkers van Tinkelbel. v.l.n./r Paola, Gezina en Tilly Graag verwijzen we u naar onze site voor meer informatie betreffende

Nadere informatie

Huiswerk Spreekbeurten Werkstukken

Huiswerk Spreekbeurten Werkstukken Huiswerk Spreekbeurten Werkstukken - 2 - Weer huiswerk? Nee, deze keer geen huiswerk, maar een boekje óver huiswerk! Wij (de meesters en juffrouws) horen jullie wel eens mopperen als je huiswerk opkrijgt.

Nadere informatie

Opdrachten thema. Veluwe

Opdrachten thema. Veluwe en thema Schema groepjes en opdrachten bij vorm 2: elke opdracht vaste begeleider Groepje 1: spechten Groepje 2: muizen Groepje 3: vossen Groepje 4: eekhoorns Groepje 5: egels Kleine beestjes + voedselketens

Nadere informatie

Offener Internationaler Stadtwerke- Cup 15 Hamm (D)

Offener Internationaler Stadtwerke- Cup 15 Hamm (D) NIEUWSBRIEF SEPTEMBER Seizoen 2015-2016 Hallo allemaal! De eerste weken zitten er weer op en alles draait weer alsof het nooit vakantie is geweest! Iedereen is lekker uitgerust in de vakantie en we kunnen

Nadere informatie

Informatie en tips voor het voeren van goede gesprekken 1

Informatie en tips voor het voeren van goede gesprekken 1 Informatie en tips voor het voeren van goede gesprekken 1 De manier waarop je met elkaar omgaat en hoe je met elkaar in gesprek gaat is belangrijk in het dagelijks werk. Het helpt je elkaar beter te begrijpen

Nadere informatie

in elk seizoen anders uitzien uit de seizoenen geknutselde seizoenshoek

in elk seizoen anders uitzien uit de seizoenen geknutselde seizoenshoek Seizoenen GROEP 3-4 31 80 minuten 1, 51, 54 en 55 De leerling: in elk seizoen anders uitzien uit de seizoenen geknutselde seizoenshoek seizoenen (bijlage) (verschillende kleuren) gekleurd papier bruine

Nadere informatie

VRAGEN BIJ DE COMPETENTIES

VRAGEN BIJ DE COMPETENTIES ONDERWIJSMAGAZIJN VOOR LOB VRAGEN BIJ DE COMPETENTIES Landelijk Stimuleringsproject LOB in het mbo VRAGEN BIJ ONTDEK COMPETENTIES JE PASSIE MOTIEVEN INLEIDING In LOB-trainingen en tijdens gesprekken met

Nadere informatie

Presentatie kwalitatief onderzoek beleving respondenten moestuinproject Asten - Someren

Presentatie kwalitatief onderzoek beleving respondenten moestuinproject Asten - Someren Presentatie kwalitatief onderzoek beleving respondenten moestuinproject Asten - Someren Dia 1: Hallo allemaal en welkom bij mijn presentatie. Ik heb onderzoek gedaan bij Moestuin d n Erpel in Someren.

Nadere informatie

Het koken en eten mag je zelf doen, maar ik begeleid je daarbij. Stap voor stap.

Het koken en eten mag je zelf doen, maar ik begeleid je daarbij. Stap voor stap. Het koken en eten mag je zelf doen, maar ik begeleid je daarbij. Stap voor stap. EET PALEO 3 Inhoudsopgave Inleiding 6 Mijn Paleo verhaal 8 De 7 stappen in het kort 12 Stap 1 Richt je op de praktijk 14

Nadere informatie

HOTTENTOTTENTEN- TENTENTOONSTELLING

HOTTENTOTTENTEN- TENTENTOONSTELLING HOTTENTOTTENTEN- TENTENTOONSTELLING 6 Stap 1 Binnenkort is Tim jarig. Zijn ouders organiseren een feestje. Zijn familieleden willen graag weten waarmee ze hem een plezier kunnen doen. Tim wil hun een lijstje

Nadere informatie

lesmap Wortel van Glas HETGEVOLG Wortel van Glas 16+

lesmap Wortel van Glas HETGEVOLG Wortel van Glas 16+ Wortel van Glas 16+ Naast de reguliere producties is en blijft het werk met en voor moeilijke doelgroepen een absolute noodzaak voor Stefan Perceval. Binnen dat kader presenteren we ook Wortel van Glas,

Nadere informatie

Hoe schrijf ik tekst voor mijn website?

Hoe schrijf ik tekst voor mijn website? Hoe schrijf ik tekst voor mijn website? Heb je een eigen website, maar worstel je met de teksten die je daarop kwijt wil? Volg dan dit stappenplan. Met een paar handige tips kom je vast een heel eind.

Nadere informatie

Laat Je Rela)e Niet Stuklopen

Laat Je Rela)e Niet Stuklopen Laat Je Rela)e Niet Stuklopen Door Robbert Raas www.stop-jaloezie.com Voorwoord Dit compacte e-book is geschreven als hulp bij de eerste stap naar een leven zonder vervelende jaloezie. Op stop-jaloezie.com

Nadere informatie

Praktische Opdracht (p.o.) brugklassen 2015-16. De Romeinen! NAAM: KLAS: ONDERWERP: 01-02-2016 p.o. inleveren!

Praktische Opdracht (p.o.) brugklassen 2015-16. De Romeinen! NAAM: KLAS: ONDERWERP: 01-02-2016 p.o. inleveren! Praktische Opdracht (p.o.) brugklassen 2015-16 NAAM: KLAS: ONDERWERP: 01-02-2016 p.o. inleveren! De Romeinen! Inhoudsopgave Hoe gaan jullie te werk? Blz. 2 Hoofd- en deelvragen bedenken Blz. 3 Inleiding

Nadere informatie