Basistraining Voorlichting geven Hand-out

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Basistraining Voorlichting geven Hand-out"

Transcriptie

1 Basistraining Voorlichting geven Hand-out Welkom bij de basistraining Voorlichting geven. Leuk dat je je hebt opgegeven om meer te weten te komen over voorlichting geven, voorlichtingen voorbereiden en jezelf presenteren. Het cursusmateriaal bestaat uit theorie en praktische oefeningen en wordt in 3 bijeenkomsten van 2 ½ uur behandeld. Het doel van deze training is, zoals hierboven beschreven staat, je kennis vergroten over voorlichting geven, maar vooral zelf aan de slag gaan! Er wordt tijdens de bijeenkomsten van je verwacht dat je meerdere keren iets presenteert. Het is een interactieve training dus voel je vrij om je vragen te stellen en je opmerkingen te plaatsen. Cliëntenservicepunt De Woenselse Poort Cliëntenbelangenbureau GGzE Pagina 1

2 BIJEENKOMST 1 Programma uur Introductie, welkom en voorstelronde Doel van de training Theorie: De uitvoering van een voorlichting Praktijkoefening uur Evaluatie en afsluiting Cliëntenservicepunt De Woenselse Poort Cliëntenbelangenbureau GGzE Pagina 2

3 Betekenis van "Voorlichting" Voorlichting is het geven van informatie door middel van communicatie. Het doel ervan is de ontvanger te ondersteunen in een keuze of beslissing of het vormen van een mening. Het geven van voorlichting kan gevraagd of ongevraagd plaatsvinden en is vaak grotendeels één richting op: de voorlichter is een expert op het gebied van de voorlichting. De rol van de ontvanger is vaak beperkt tot het stellen van vragen. Voorlichting kan op allerlei manieren plaatsvinden, vaak is de voorlichting mondeling, schriftelijk of via tv en film. Als het gaat om voorlichting geven binnen de ervaringsdeskundigheid, bestaat voorlichting geven voornamelijk uit het delen van je ervarings- of herstelverhaal. Cliëntenservicepunt De Woenselse Poort Cliëntenbelangenbureau GGzE Pagina 3

4 Basiscursus Voorlichting geven Theorie Inhoud De uitvoering van een voorlichting Wat heb ik nodig? Presenteren kun je leren! Cliëntenservicepunt De Woenselse Poort Cliëntenbelangenbureau GGzE Pagina 4

5 De uitvoering van een voorlichting De uitvoering bespreken we aan de hand van vijf onderdelen: De structuur De opening Technieken Hulpmiddelen De afsluiting De structuur Een goede presentatie heeft een heldere structuur en wordt verdeeld in stukken, die goed te volgen, te begrijpen en te verwerken zijn. Dit houdt in dat je je presentatie duidelijk maakt voor je publiek, dat het makkelijk is om ernaar te luisteren en vooral om alles te begrijpen. Denk hierbij aan herhaling en het samenvatten van de dingen die je vertelt. Kop-romp-staart. Kop: het begin, hier is een inleiding met een overzicht en een persoonlijke opening. Romp: bevat de kern van je verhaal, dat wat je wilt vertellen en welke argumenten en standpunt(en) je hebt. Staart: bestaat uit het samenvatten van de boodschap en de afsluiting. De opening Een goed begin is het halve werk. Dat is de gedachte achter een aantrekkelijke opening. Wie in de eerste minuten van de presentatie de aandacht weet te trekken, heeft grote kans dat het publiek aandachtig zal blijven luisteren. Waarom sta je daar, wat beweegt je en wat ga je doen Geef je luisteraars een pakkende start die bij jou past Vervolgens vertel je in het kort wat men kan verwachten en hoe je presentatie is opgebouwd. Check daarna of iedereen het tot zover begrijpt en of er mensen zijn die nog wat willen vragen. Zo betrek je je toehoorders. Cliëntenservicepunt De Woenselse Poort Cliëntenbelangenbureau GGzE Pagina 5

6 Technieken Je presenteert niet alleen met woorden. Je gezichtsuitdrukking, bewegingen en gebaren communiceren ook. Met lichaamstaal zet je een boodschap kracht bij of doe je er juist afbreuk aan. Mensen die verbaal en non-verbaal verschillende boodschappen uitzenden, brengen anderen in verwarring over hun bedoelingen. Zijn jouw woorden niet gelijk aan je lichaamstaal, dan vertrouwen mensen op de non-verbale signalen en minder op wat je zegt. Bouw beweging in. Gebruik handen én voeten om je presentatie kracht bij te zetten, maar zorg er voor dat je niet onrustig overkomt. Oogcontact is heel goed en belangrijk om de aandacht vast te houden. Haal je blik van je briefje en maak oogcontact door af en toe rustig rond te kijken. Betrek je publiek actief. Mensen vinden dat prettig. Interactie is dé manier om ervoor te zorgen dat je verhaal beklijft. Door je luisteraars er actief bij te halen, wordt je presentatie ook voor jezelf leuker en inspirerender. Stel controlevragen zodat je weet of de mensen naar je luisteren. Cliëntenservicepunt De Woenselse Poort Cliëntenbelangenbureau GGzE Pagina 6

7 Hulpmiddelen Weet je dat je publiek meer oog is dan oor? Mensen zijn voor twintig procent op de oren gericht en voor tachtig procent op de ogen. Luisteraars zijn dus eigenlijk liever kijkers. En de boodschap voor sprekers is dan ook: laat zien wat je zegt. Maak eens gebruik van voorwerpen om je thema te verbeelden. De afsluiting Het is gebruikelijk om pas aan het einde van de presentatie vragen te laten stellen, wees je er van bewust dat je dan daarvoor tijd inbouwt en dat je dat doet vóór de uiteindelijke afsluiting. Het is zaak om een goede conclusie te hebben en je eigen presentatie, mening en vraag samen te vatten in een prettige zin of vraag. Vertrek met iets aardigs, dan blijf je in de gedachten van je publiek. Het belang van een goede hekkensluiter is erg belangrijk: wat je het laatst zegt, ligt het meest vers in het geheugen. Voor veel voorlichters is dit het moeilijkste onderdeel van het geven van voorlichting. Het eindigen van je verhaal is een heel spannend moment, je weet immers niet wat de reactie van je publiek zal zijn. Zolang je aan het woord bent, is je publiek stil, maar wat gaat er gebeuren als jij stil bent? Toch is dat ook het mooiste moment van je voorlichting. Hieruit blijkt namelijk of je boodschap over is gekomen. Probeer je eigen verhaal niet kleiner te maken door bijvoorbeeld zelf meteen te vragen of er vragen zijn. Rond je verhaal ook niet af met zinnen als dit was het. Hiermee doe je jezelf en je verhaal te kort. Ontvang de reactie van het publiek, het is namelijk een compliment. Of het nu stil blijft of er komt applaus; het is een uiting van waardering van je publiek voor jou en voor je verhaal. Cliëntenservicepunt De Woenselse Poort Cliëntenbelangenbureau GGzE Pagina 7

8 Wat heb ik nodig? We hebben het nu gehad over het voorbereiden en geven van voorlichting en wat je nodig hebt om een voorlichting te kunnen geven. Maar wat heb jij persoonlijk nodig? Voor iedereen kan dat iets anders zijn. Denk er eens over na of je graag staat tijdens je voorlichting, of liever zit. Wil je gebruik maken van een PowerPointpresentatie of wil je het graag klein houden? Wat verwacht je van je publiek? Mogen ze tijdens je verhaal hun vragen al stellen of liever als je klaar bent met praten? Geef van tevoren ook aan dat je graag wil dat de telefoons uitstaan en tassen en/of laptops van tafel zijn als je dat prettiger vindt. Durf hierin voor jezelf op te komen en een sfeer te creëren waarin jij je veilig genoeg voelt om je verhaal te vertellen. Van alle onderdelen waar voorlichting geven uit bestaat, is dit het belangrijkst. Niemand kan je verplichten op een bepaalde manier je verhaal te vertellen. Jij bent de baas over jouw voorlichting. Als er aan jou gevraagd wordt om voorlichting te komen geven, dan mag jij aangeven wat jij nodig hebt om dit op een goede manier te kunnen doen. Presenteren kun je leren! Los van het verhaal dat je vertelt, is het heel belangrijk hoe je jezelf presenteert. Denk hierbij aan je houding, je taalgebruik, je intonatie Er zijn heel veel aspecten die je presentatie of voorlichting kunnen maken of breken als het gaat om hoe je jezelf presenteert. Iedereen heeft zijn of haar eigen manier van presenteren en dat is ook goed. Oefen hiermee en ga op zoek naar je eigen manier. Het belangrijkst is dat je je op je gemak voelt als je voor een groep staat, want dat wordt gezien! Hieronder worden een paar aspecten van het presenteren besproken. Houding Je houding is een van de belangrijkste dingen. Heb je een open houding of ben je juist heel gesloten? Hoe zit of sta je erbij? Heb je een actieve of een passieve houding? Probeer enthousiasme uit te stralen met je houding. Als jij zelf al geen actieve houding hebt, dan wordt het voor je publiek ook een stuk moeilijker om actief te luisteren. Probeer met je houding je publiek te boeien. Dit kun je doen door rechtop te gaan zitten of staan, gebaren te maken (let er op dat je daarin niet overdrijft!), iedereen in je publiek een keer aan te kijken en niet continu naar je aantekeningen te kijken. Cliëntenservicepunt De Woenselse Poort Cliëntenbelangenbureau GGzE Pagina 8

9 Taalgebruik Ook je taalgebruik moet je aanpassen aan je publiek. Voor jouzelf zijn bepaalde woorden misschien heel gebruikelijk, maar voor je publiek kunnen die woorden moeilijk zijn. Hou hier rekening mee. Probeer in te schatten wat je wel en niet kunt zeggen en leg indien nodig sommige dingen uit. Hierbij is het heel belangrijk om op je publiek te letten terwijl je aan het woord bent. Je kunt vaak goed zien of de mensen die naar je aan het luisteren zijn, je verhaal begrijpen of niet. Probeer hier op in te spelen. Je kunt ook voor je begint aan je verhaal aan je publiek aangeven dat als ze iets niet begrijpen, dat ze dat mogen vragen. Of juist aangeven dat je als je klaar bent met spreken, hun vragen zult beantwoorden. Daarnaast is het wel belangrijk dat je blijft praten op een voor jou natuurlijke manier. Natuurlijk is het belangrijk dat je je netjes uitdrukt, maar spreektaal is veel prettiger om naar te luisteren dan naar iemand die heel hard zijn best doet om correct Nederlands te praten, zolang je maar goed verstaanbaar bent. Humor Een goede manier om je publiek te blijven betrekken bij je verhaal is door middel van humor. Dit is tevens een van de moeilijkste dingen van voorlichting geven. Zeker omdat het gaat om zware onderwerpen, kan het moeilijk zijn om daarin humor aan te brengen. Toch kan dit juist je verhaal versterken. Humor bij ellende komt binnen! Je gunt je publiek op dat moment ook een stukje ontlading. Te veel ellende achter elkaar komt namelijk niet meer binnen. Humor kan een welkome pauze zijn in een verhaal waarin veel ellende naar voren komt. Publiek De reactie van je publiek kan heel bepalend zijn voor je eigen gevoel over je voorlichting. Ook kan je publiek door de vragen die gesteld worden en door bijvoorbeeld de houding van het publiek tijdens je verhaal je verhaal beïnvloeden. Vaak wordt bij het voorbereiden van een voorlichting vergeten dat er een reactie komt van je publiek. Je kunt als voorlichter je verhaal perfect voorbereid hebben, maar dan toch overrompeld worden door een vraag uit het publiek. Probeer van tevoren stil te staan bij wat je eigen verwachtingen zijn van je publiek. Als je dit voor jezelf duidelijk hebt, kun je dit van tevoren aangeven. Dit staat uitgebreider beschreven in het hoofdstuk Het voorbereiden van de voorlichting. Cliëntenservicepunt De Woenselse Poort Cliëntenbelangenbureau GGzE Pagina 9

10 Oefening: Reacties publiek (Weerstand, complimenten en vragen). (Ruimte om aantekeningen te maken) Cliëntenservicepunt De Woenselse Poort Cliëntenbelangenbureau GGzE Pagina 10

11 Evaluatie: Reacties publiek (Weerstand, complimenten en vragen). Ruimte om aantekeningen te maken. Cliëntenservicepunt De Woenselse Poort Cliëntenbelangenbureau GGzE Pagina 11

12 BIJEENKOMST 2 Programma uur Korte terugblik op vorige bijeenkomst Theorie: Het voorbereiden van een voorlichting Praktijkoefening uur Evaluatie en afsluiting Cliëntenservicepunt De Woenselse Poort Cliëntenbelangenbureau GGzE Pagina 12

13 Korte terugblik vorige bijeenkomst De vorige bijeenkomst hebben we met name behandeld wat er nodig is voor de uitvoering van een voorlichting. Het ging o.a. over de indeling (kop-romp-staart), technieken (je presenteert niet alleen met woorden, maar bijvoorbeeld ook met houding, oogcontact en beweging) en hulpmiddelen (inzet van voorwerpen). Verder zijn ook nog de afsluiting, wat je nodig hebt en hoe je jezelf presenteert aan de orde geweest. Het voorbereiden van een voorlichting Als je gevraagd wordt om voorlichting te geven, dan zijn er een aantal dingen die je van tevoren moet weten om je verhaal op een goede manier te kunnen vertellen. Tijdens de voorbereiding van je voorlichting houd je de volgende vragen in je achterhoofd: Wie zijn je toehoorders, wie wil je bereiken? (doelgroep) Wat wil je overbrengen, wat is de essentie? (boodschap) Welk effect wil je bereiken, waarom deze presentatie? (doel) Deze vragen ga je verder uitdiepen tijdens het voorbereiden aan de hand van specifiekere vragen. Allereerst begin je met wie je doelgroep is. Hierbij stel je jezelf de volgende vragen: Aan welke doelgroep ga je voorlichting geven? Wat weet je over de doelgroep? Ken je de doelgroep? Zijn het hulpverleners, gelijkgestemden, scholieren? Wat weten zij al over het onderwerp? Heb je ervaring met deze doelgroep? Wat zijn de verwachtingen? Welk belang heeft het publiek bij je verhaal? Welke kenmerken zijn verder van belang? Denk aan: leeftijd, opleidingsniveau. Als je zelf niet bekend bent met de doelgroep, schroom dan niet om degene van wie de vraag voor voorlichting komt, te bellen of te mailen met je vragen. Dit geldt uiteraard ook voor vragen over het doel van de voorlichting. Cliëntenservicepunt De Woenselse Poort Cliëntenbelangenbureau GGzE Pagina 13

14 Vervolgens ga je aan de slag met de boodschap: Wat wordt het onderwerp van je betoog? Wat wil je gezegd hebben en wat wil je publiek horen en weten? Pas je taalgebruik en voorbeelden aan je publiek aan. Zoek een passende presentatievorm en kies je hulpmiddelen. Dan volgt de werkwijze: Welke strategie wil je gebruiken in de voorlichting, bijvoorbeeld confronteren of juist meegaan met de voor te lichten groep? Op welke manier wil je de gestelde doelen bereiken? Welke werkvorm en /of openingsvorm wil je gebruiken (kan dit ook qua tijd?)? Vervolgens ga je verder met het doel van de voorlichting. Je kunt jezelf de volgende vragen stellen om erachter te komen wat het doel is: Wat wil je met de voorlichting bereiken? Op welke termijn wil je dit bereiken? Hoe weet je dat je doel bereikt is? Het doel kan liggen op het gebied van: kennis: wat weten mensen na de voorlichting door jou? attitude: welke houding hebben ze t.a.v. het onderwerp na de les? vaardigheden: wat kunnen/beheersen mensen na de voorlichting? Bij het bepalen van het doel is het belangrijk dat je naar je doelgroep kijkt. Wat maakt dat jij dit doel belangrijk vindt; zoek naar je motivatie en geef daar woorden aan. Zet je doel om in een zin die goed klinkt en maak er een titel of subtitel van die je vaak kunt herhalen. Tot slot ga je aan de slag met het materiaal dat je nodig hebt voor een voorlichting. Welk materiaal heb je nodig in de voorlichting (laptop, video, bord, etc.) en lukt het om dit materiaal te regelen? Cliëntenservicepunt De Woenselse Poort Cliëntenbelangenbureau GGzE Pagina 14

15 Checklist Voor je een voorlichting gaat geven, kun je gebruik maken van deze checklist. Weet je alles over je doelgroep? Sluit je verhaal en je taalgebruik aan bij de doelgroep? Sluit de manier waarop je de voorlichting gaat geven, aan bij de doelgroep? Heb je voor jezelf duidelijk wat je doel is? Bereik je je doel met het verhaal dat je nu hebt? Weet je wat je gaat vertellen? Voel je je prettig bij het geven van deze voorlichting? Wat heb je nodig om je prettig(er) te voelen? Weet je waar de voorlichting plaatsvindt en hoe je er naar toe gaat? Weet je met wie je samen de voorlichting geeft? Heb je een voorbereidend gesprek gehad met je collega? Heb je afspraken gemaakt met je collega over feedback geven en ontvangen? Cliëntenservicepunt De Woenselse Poort Cliëntenbelangenbureau GGzE Pagina 15

16 Oefening: Wat is voor jou een Herstelmoment? Als je voorlichting geeft over je ervaringen, weet je waar je zoal tegenaan bent gelopen. Maar ook wat ondersteunend is geweest of nog steeds is bij je Herstel. Wat was dat voor jou? (Ruimte om aantekeningen te maken) Cliëntenservicepunt De Woenselse Poort Cliëntenbelangenbureau GGzE Pagina 16

17 Evaluatie: Wat is voor jou een Herstelmoment? Wat zijn mijn aandachtspunten bij het geven van voorlichting: (Ruimte om aantekeningen te maken). Cliëntenservicepunt De Woenselse Poort Cliëntenbelangenbureau GGzE Pagina 17

18 BIJEENKOMST 3: Programma 9.30 uur: Welkom 9.45 uur: Oefening uur: Evaluatie en afsluiting Cliëntenservicepunt De Woenselse Poort Cliëntenbelangenbureau GGzE Pagina 18

19 Welkom Welkom bij de derde bijeenkomst van de Basistraining Voorlichting geven. Tijdens de tweede bijeenkomst heb je geleerd je goed voor te bereiden door je af te vragen wat je boodschap, wie je doelgroep, wat je wilt bereiken met je voorlichting en of je materiaal nodig hebt. Maar ook wat je persoonlijk nodig hebt. Bovendien hebben we een korte oefening gedaan, door het delen van een Herstelmoment. Dit is het belangrijkste om te leren voorlichting te geven: vooral doen. Daarom ga je daar vandaag mee aan de slag, aan de hand van een thema. Cliëntenservicepunt De Woenselse Poort Cliëntenbelangenbureau GGzE Pagina 19

20 Oefening: Thema: Doelgroep: Doel: (Ruimte voor aantekeningen). Cliëntenservicepunt De Woenselse Poort Cliëntenbelangenbureau GGzE Pagina 20

21 Reacties publiek (weerstand, complimenten en vragen). Ruimte voor aantekeningen. Cliëntenservicepunt De Woenselse Poort Cliëntenbelangenbureau GGzE Pagina 21

22 Evaluatie en afsluiting Cliëntenservicepunt De Woenselse Poort Cliëntenbelangenbureau GGzE Pagina 22

Samen werken = samenwerken bij De Belvertshoeve

Samen werken = samenwerken bij De Belvertshoeve Themabundel Samen werken = samenwerken bij De Belvertshoeve Assistent medewerker Dit project is mede mogelijk gemaakt met een bijdrage uit het Europees Sociaal Fonds Voorwoord Deze themabundel is bedoeld

Nadere informatie

2.9 Lesplan opzet workshop 8 Lesformulier

2.9 Lesplan opzet workshop 8 Lesformulier 2.9 Lesplan opzet workshop 8 Lesformulier Naam docent: Onderwerp van de les/training/ workshop: Aantal deelnemende studenten: Datum: Presenteren Beginsituatie: Groep kent elkaar nu al redelijk goed. Er

Nadere informatie

Tuesday, February 8, 2011. Opleiding Interactieve Media

Tuesday, February 8, 2011. Opleiding Interactieve Media Opleiding Interactieve Media Inhoud Inleiding presenteren 1. Voorwerk 2. Middenstuk 3. Begin presentatie 4. Einde presentatie 5. Visuele middelen 6. Non-verbale communicatie 7. Opdracht 8. Criteria 1.

Nadere informatie

Medewerker interne dienst. Persoonlijke effectiviteit: 2. Accuratesse

Medewerker interne dienst. Persoonlijke effectiviteit: 2. Accuratesse Persoonlijke effectiviteit: 2. Accuratesse Werkt gedurende langere periode nauwkeurig en zorgvuldig, met oog voor detail, gericht op het voorkómen van fouten en slordigheden, zowel in eigen als andermans

Nadere informatie

ENKELE HULPMIDDELEN EN TIPS BIJ HET VOEREN VAN EEN GESPREK VOOR GESPREKSVOERDERS

ENKELE HULPMIDDELEN EN TIPS BIJ HET VOEREN VAN EEN GESPREK VOOR GESPREKSVOERDERS ENKELE HULPMIDDELEN EN TIPS BIJ HET VOEREN VAN EEN GESPREK VOOR GESPREKSVOERDERS Geef de voorbereidingsvragen aan je medewerkers enkele dagen voor het gesprek plaatsvindt Bereid jezelf goed voor door de

Nadere informatie

Presentatievaardigheden

Presentatievaardigheden Presentatievaardigheden 1 Voorstelling trainer Voorstelling deelnemers Doelstelling van de opleiding 2 Agenda 1. Introductie 2. Activerende didactische werkvormen 3. Opdracht: creativiteit in didactische

Nadere informatie

Feedback. in hapklare brokken

Feedback. in hapklare brokken Feedback in hapklare brokken Jan van Baardewijk Zorgteamtrainer Op zorgteamtraining.nl is de meest recente versie van feedback gratis beschikbaar. Mocht je willen weten of je de meest recente versie hebt,

Nadere informatie

Luisteren en samenvatten

Luisteren en samenvatten Luisteren en samenvatten Goede communicatie, het voeren van een goed gesprek valt of staat met luisteren. Vaak denk je: Dat doe ik van nature. Maar schijn bedriegt: luisteren is meer dan horen. Vaak luister

Nadere informatie

Medewerker Administratieve processen en systemen. Denkkracht: 3. Analytisch vermogen

Medewerker Administratieve processen en systemen. Denkkracht: 3. Analytisch vermogen Denkkracht: 3. Analytisch vermogen Definitie: Begrijpt een situatie door die op te delen in kleinere delen of de gevolgen ervan vast te stellen. Dit houdt in dat er verschillende onderdelen of aspecten

Nadere informatie

Ouders begrijpen, ouders begrenzen

Ouders begrijpen, ouders begrenzen Ouders begrijpen, ouders begrenzen Lies Ledegen Integratief kindertherapeute www.kroost.be Programma Inleiding en opwarmer Basisvaardigheden omtrent communicatie met ouders : trainen en oefenen. Doelstelling

Nadere informatie

Adviesgesprek Van contact naar contract

Adviesgesprek Van contact naar contract Adviesgesprek Van contact naar contract Het doel van het eerste adviesgesprek is het om het eens te worden over de vraag van de opdrachtgever en over de werkwijze van de adviseur. Het resultaat is een

Nadere informatie

4 communicatie. Ik weet welke informatie anderen nodig hebben om mij te kunnen begrijpen. Ik vertel anderen wat ik denk of voel.

4 communicatie. Ik weet welke informatie anderen nodig hebben om mij te kunnen begrijpen. Ik vertel anderen wat ik denk of voel. 4 communicatie Communicatie is het uitwisselen van informatie. Hierbij gaat het om alle informatie die je doorgeeft aan anderen en alle informatie die je van anderen krijgt. Als de informatie aankomt,

Nadere informatie

MONDELINGE PRESENTATIE

MONDELINGE PRESENTATIE MONDELINGE PRESENTATIE Zowel tijdens je opleiding als in je toekomstige beroepspraktijk zul je mondelinge presentaties voor een groep mensen moeten geven. Voor veel mensen is dat behoorlijk spannend. Dat

Nadere informatie

Het houden van een spreekbeurt

Het houden van een spreekbeurt Het houden van een spreekbeurt In deze handleiding staan tips over hoe je een spreekbeurt kunt houden. Waar moet je op letten? Wat moet je wel doen? En wat moet je juist niet doen? We hopen dat je wat

Nadere informatie

Groep 8 Verdiepingsles: Lagerhuis (dubbele les) Groep 8 Verdiepingsles: Lagerhuis voorbereiding. Leerkrachtinformatie

Groep 8 Verdiepingsles: Lagerhuis (dubbele les) Groep 8 Verdiepingsles: Lagerhuis voorbereiding. Leerkrachtinformatie Leerkrachtinformatie (dubbele les) Lesduur: 2 x 50 minuten (klassikaal) Introductie van de activiteit 1. Deze klassikale les bestaat uit twee delen: Voorbereiding Uitvoering voorbereiding Lesduur: 50 minuten

Nadere informatie

Trainershandleiding Brugklas Bikkels. Inkijkexemplaar

Trainershandleiding Brugklas Bikkels. Inkijkexemplaar Trainershandleiding Brugklas Bikkels versie 2014 Inhoudsopgave Introductie Organiseer je training Praktische tips De werkmap Powerpoint presentatie Ouderbrieven Draaiboek Bijeenkomst 1 Bijeenkomst 2 Bijeenkomst

Nadere informatie

Nederlands in Uitvoering

Nederlands in Uitvoering Nederlands in Uitvoering Een leefbare school Een presentatie houden Enge plekken Zijn er bij jullie op school of in de buurt enge of lelijke plekken? Plekken die slecht verlicht zijn, of slecht onderhouden

Nadere informatie

Feedback geven en ontvangen

Feedback geven en ontvangen Feedback geven en ontvangen 1 Inleiding In het begeleiden van studenten zul je regelmatig feedback moeten geven en ontvangen: feedback is onmisbaar in de samenwerking. Je moet zo nu en dan kunnen zeggen

Nadere informatie

Verbindingsactietraining

Verbindingsactietraining Verbindingsactietraining Vaardigheden Open vragen stellen Luisteren Samenvatten Doorvragen Herformuleren Lichaamstaal laten zien Afkoelen Stappen Werkafspraken Vertellen Voelen Willen Samen Oplossen Afspraken

Nadere informatie

Tips voor het geven van een gastles

Tips voor het geven van een gastles Stichting Weet Wat Je Besteedt (WWJB) 1 Inleiding Geld wordt minder tastbaar en steeds meer toegankelijk. Dit heeft tot gevolg dat jongeren meer moeite hebben met het regelen van hun geldzaken. Daarom

Nadere informatie

IJSHOCKEY SPORTLEIDER 1

IJSHOCKEY SPORTLEIDER 1 BELANG VAN COMMUNICATIE Alles wat u doet als teambegeleider/sportleider gebeurt via communicatie, zoals het motiveren van spelers, het luisteren naar spelers, het oplossen van de problemen in het team,

Nadere informatie

Tijdschrift Kindermishandeling April 2013 Onderwijsspecial deel 2. 8 tips voor een goed gesprek met je leerling

Tijdschrift Kindermishandeling April 2013 Onderwijsspecial deel 2. 8 tips voor een goed gesprek met je leerling 8 tips voor een goed gesprek met je leerling Edith Geurts voor Tijdschrift Kindermishandeling Het kan zijn dat je als leerkracht vermoedt dat een kind thuis in de knel zit. Bijvoorbeeld doordat je signalen

Nadere informatie

Scheidsrechter en COMMUNICATIE

Scheidsrechter en COMMUNICATIE Scheidsrechter en COMMUNICATIE Wat is communicatie? UITWISSELEN VAN INFORMATIE Met wie communiceert de scheidsrechter? Spelers Coaches Secretaris / Tijdwaarnemer Publiek Begeleider / SR coach Vereniging

Nadere informatie

GESPREKKEN VOEREN NEDERLANDS AAN HET EINDE VAN DEZE UITLEG:

GESPREKKEN VOEREN NEDERLANDS AAN HET EINDE VAN DEZE UITLEG: AAN HET EINDE VAN DEZE UITLEG: - Kun je een verzorgde brief schrijven. - Kun je op een juiste manier werkwoorden vervoegen. - Schrijf je op een juiste manier in meervoud. - Gebruik je hoofdletters op een

Nadere informatie

PeerEducatie Handboek voor Peers

PeerEducatie Handboek voor Peers PeerEducatie Handboek voor Peers Handboek voor Peers 1 Colofon PeerEducatie Handboek voor Peers december 2007 Work-Wise Dit is een uitgave van: Work-Wise info@work-wise.nl www.work-wise.nl Contactpersoon:

Nadere informatie

Creatief en flexibel toepassen van Triplep. Maarten Vos Doe, laat zien, lach, oefen en geef applaus

Creatief en flexibel toepassen van Triplep. Maarten Vos Doe, laat zien, lach, oefen en geef applaus Creatief en flexibel toepassen van Triplep Maarten Vos Doe, laat zien, lach, oefen en geef applaus Programma Overzicht Kennismaking Persoonlijke werving van ouders Een goede relatie opbouwen met de ouders

Nadere informatie

Vraag het de patiënt. En: Durf te luisteren. Irèn Alders, Stichting Tinkerbell Patiëntencoach. Zwolle. 4 februari 2013

Vraag het de patiënt. En: Durf te luisteren. Irèn Alders, Stichting Tinkerbell Patiëntencoach. Zwolle. 4 februari 2013 Vraag het de patiënt En: Durf te luisteren Irèn Alders, Stichting Tinkerbell Patiëntencoach Zwolle 4 februari 2013 Instructie voor tafelbegeleiders bij de thema-avonden georganiseerd door de DVN in samenwerking

Nadere informatie

Draaiboek voor een gastles

Draaiboek voor een gastles Draaiboek voor een gastles Dit draaiboek geeft jou als voorlichter van UNICEF Nederland een handvat om gastlessen te geven op scholen. Kinderen, klassen, groepen en scholen - elke gastles is anders. Een

Nadere informatie

Zakelijk aspect. zender boodschap ontvanger Relationele aspect. Feedback

Zakelijk aspect. zender boodschap ontvanger Relationele aspect. Feedback Tweeëndertig coachingsprincipes0f1 : 1. Coachen is communiceren. Een coach dient kennis te hebben van het communicatieproces. Een coach beheerst sociale vaardigheden als luisteren, feedback geven en helder

Nadere informatie

Communicatiemedewerker. Denkkracht: 5. Leervermogen

Communicatiemedewerker. Denkkracht: 5. Leervermogen Denkkracht: 5. Leervermogen Neemt nieuwe situaties, problemen en informatie in zich op en verwerkt deze kritisch. Benut nieuwe ervaringen op een effectieve manier. Laat zien dat hij/zij leert van gemaakte

Nadere informatie

Document vertellen en presenteren voor de groepen 1, 2, 3 en 4. Doelen van vertellen en presenteren in groep 1 en 2:

Document vertellen en presenteren voor de groepen 1, 2, 3 en 4. Doelen van vertellen en presenteren in groep 1 en 2: Document vertellen en presenteren voor de groepen 1, 2, 3 en 4 Doelen van vertellen en presenteren in groep 1 en 2: Leerlingen raken vertrouwd met het presenteren voor een groep Leerlingen raken vertrouwd

Nadere informatie

20 tips voor een goed debat!

20 tips voor een goed debat! 20 tips voor een goed debat! Moedig elkaar aan tijdens jullie voorbereidingen en de wedstrijd. Geef elkaar tips en zoek samen de sterktes en zwaktes van de argumenten. Je kan veel leren van elkaar, ook

Nadere informatie

Bijeenkomst over geloofsopvoeding Communiceren met je puber Deze bijeenkomst sluit aan bij Moments, magazine voor ouders van jongeren van 12-18 jaar

Bijeenkomst over geloofsopvoeding Communiceren met je puber Deze bijeenkomst sluit aan bij Moments, magazine voor ouders van jongeren van 12-18 jaar DOELSTELLINGEN Ouders zijn zich ervan bewust dat je altijd en overal communiceert Ouders wisselen ervaringen met elkaar uit over hoe de communicatie met hun pubers verloopt Ouders verwerven meer inzicht

Nadere informatie

Introductie in effectief en bewust communiceren. Communicatie; wat is dat eigenlijk?

Introductie in effectief en bewust communiceren. Communicatie; wat is dat eigenlijk? Introductie in effectief en bewust communiceren. Communicatie; wat is dat eigenlijk? Zodra er twee of meer mensen in 1 ruimte zijn is er sprake van communicatie, ook al wordt er niet gesproken. Het is

Nadere informatie

Informatie en tips voor het voeren van goede gesprekken 1

Informatie en tips voor het voeren van goede gesprekken 1 Informatie en tips voor het voeren van goede gesprekken 1 De manier waarop je met elkaar omgaat en hoe je met elkaar in gesprek gaat is belangrijk in het dagelijks werk. Het helpt je elkaar beter te begrijpen

Nadere informatie

Ideeën presenteren aan sceptische mensen. Inleiding. Enkele begrippen vooraf

Ideeën presenteren aan sceptische mensen. Inleiding. Enkele begrippen vooraf Ideeën presenteren aan sceptische mensen Inleiding Iedereen heeft wel eens meegemaakt dat het moeilijk kan zijn om gehoor te vinden voor informatie of een voorstel. Sommige mensen lijken er uisluitend

Nadere informatie

SECTORWERKSTUK 2013-2014

SECTORWERKSTUK 2013-2014 SECTORWERKSTUK 2013-2014 1 HET SECTORWERKSTUK Het sectorwerkstuk is een verplicht onderdeel voor alle leerlingen uit het Mavo. Het maken van een sectorwerkstuk is een manier waarop je, als eindexamenkandidaat,

Nadere informatie

Hujo - Humanistische Jongeren VZW presenteert in samenwerking met dehuizenvandemens en demens.nu 20 TIPS HANDLEIDING

Hujo - Humanistische Jongeren VZW presenteert in samenwerking met dehuizenvandemens en demens.nu 20 TIPS HANDLEIDING Hujo - Humanistische Jongeren VZW presenteert in samenwerking met dehuizenvandemens en demens.nu 20 TIPS HANDLEIDING 2017 DE VOORRONDES 6 DIGIMORES DEBATWEDSTRIJD BIBLIOGRAFIE *Van Looy, L.; Coninx, M.;

Nadere informatie

Oefenen 1 punt verdienen Onderwerpen van de presentaties

Oefenen 1 punt verdienen Onderwerpen van de presentaties Presenteren vmbo-4 Presenteren is aan de ene kant een kunst de één is er beter in dan de ander maar aan de andere kant valt of staat elke presentatie met een goede voorbereiding en veel oefening. Bij presenteren

Nadere informatie

Waarom dit boekje? Begeleiding. Informatie. Stagedocent. Toekomst. Stageplek

Waarom dit boekje? Begeleiding. Informatie. Stagedocent. Toekomst. Stageplek Waarom dit boekje? Tijdens je opleiding ga je op stage. Je kunt op veel plekken stage lopen. Je kunt bijvoorbeeld kiezen voor een stage in de keuken of in een winkel. Of voor een stage in de bouw of in

Nadere informatie

Reader Gespreksvoering

Reader Gespreksvoering Reader Gespreksvoering Achtergrondinformatie Soorten vragen Actief Luisteren Slecht nieuws Gesprek Fasen in het gesprek Soorten Vragen In een gesprek kun je verschillende soorten vragen stellen. Al je

Nadere informatie

In gesprek gaan met ouders in verband met een vermoeden van kindermishandeling

In gesprek gaan met ouders in verband met een vermoeden van kindermishandeling In gesprek gaan met ouders in verband met een vermoeden van kindermishandeling 1. Aandachtspunten voor een gesprek met ouders i.v.m. een vermoeden van kindermishandeling: Als je je zorgen maakt over een

Nadere informatie

Les 17 Zo zeg je dat (niet)

Les 17 Zo zeg je dat (niet) Blok 3 We hebben oor voor elkaar les 17 Les 17 Zo zeg je dat (niet) Doel blok 3: Leskern: Woordenschat: Materialen: Leerlingen leren belangrijke communicatieve vaardigheden, zoals verplaatsen in het gezichtspunt

Nadere informatie

Effectieve samenwerking: werken in driehoeken

Effectieve samenwerking: werken in driehoeken Effectieve samenwerking: werken in driehoeken Werken in driehoeken is een wijze van samenwerking die in elke organisatie en in elk netwerk mogelijk is. Het maakt dat we kunnen werken vanuit een heldere

Nadere informatie

Ontwikkellijn 1: Ik zorg ervoor dat ik aan het werk ga en blijf!

Ontwikkellijn 1: Ik zorg ervoor dat ik aan het werk ga en blijf! Ontwikkellijn 1: Ik zorg ervoor dat ik aan het werk ga en blijf! Het gaat erom dat je laat merken dat jij zélf verantwoordelijk bent voor het leren: jij kiest de opdrachten, workshops en klussen zélf,

Nadere informatie

Beurstraining Starting Smart Together

Beurstraining Starting Smart Together Beurstraining Starting Smart Together Essent ia l Toget her Ivar van Asten Ondernemerscoach Organisator en inspirator Spreker en dagvoorzitter Teamontwikkelaar Ervaringsgerichte trainer Legger van verbindingen

Nadere informatie

LEREN LEREN LEREN. een overzicht met leerhulpjes voor de diverse vakgebieden. Hieronder kun je lezen over het leren/maken van:

LEREN LEREN LEREN. een overzicht met leerhulpjes voor de diverse vakgebieden. Hieronder kun je lezen over het leren/maken van: LEREN LEREN LEREN een overzicht met leerhulpjes voor de diverse vakgebieden Hieronder kun je lezen over het leren/maken van: 1. DICTEE 2. TAFELS 3. VRAGEN EN OPDRACHTEN 4. STUKKEN TEKST (bijv. hoofdstuk

Nadere informatie

Programma. Verbale en non-verbale communicatie Pauze Interactiviteit Voorbereiding activiteit methodiek 3

Programma. Verbale en non-verbale communicatie Pauze Interactiviteit Voorbereiding activiteit methodiek 3 Methodiek les 2 Programma Verbale en non-verbale communicatie Pauze Interactiviteit Voorbereiding activiteit methodiek 3 Verbale en non-verbale communicatie Communicatiemodel Zender Natuurgids Boodschap

Nadere informatie

IEP NLP MASTERS OPLEIDING 2004

IEP NLP MASTERS OPLEIDING 2004 `PRESENTEREN VANUIT EEN ENERGIEVELD VAN RUST` IEP NLP MASTERS OPLEIDING 2004 Waarom heb ik dit gemodelleerd? Ik ben nu ruim 6 jaar werkzaam als sporttrainer, tijdens dit werk sta ik veel voor groepen mensen

Nadere informatie

Voorlezen is leuk en nuttig. Maar hoe doe je dat eigenlijk, goed voorlezen? Hieronder vindt u de belangrijkste tips en trucs.

Voorlezen is leuk en nuttig. Maar hoe doe je dat eigenlijk, goed voorlezen? Hieronder vindt u de belangrijkste tips en trucs. R.K. Basisschool Anselderlaan 10 6471 GL Eygelshoven Tel: 045-5351434 De fijne kneepjes van het voorlezen Voorlezen is leuk en nuttig. Maar hoe doe je dat eigenlijk, goed voorlezen? Hieronder vindt u de

Nadere informatie

Wat het effect van een vraag is, hangt sterk af van het soort vraag. Hieronder volgen enkele soorten vragen, geïllustreerd met voorbeelden.

Wat het effect van een vraag is, hangt sterk af van het soort vraag. Hieronder volgen enkele soorten vragen, geïllustreerd met voorbeelden. Actief luisteren Om effectief te kunnen communiceren en de boodschap van een ander goed te begrijpen, is het belangrijk om de essentie te achterhalen. Je bent geneigd te denken dat je een ander wel begrijpt,

Nadere informatie

Accuraat communiceren

Accuraat communiceren Accuraat communiceren Erna Pluym Senior Trainer Consultant/ Business Development Manager erna.pluym@acerta.be 0472 92 11 66 Communicatie, waarom zo belangrijk? Communicatie, waarom zo belangrijk? Had ik

Nadere informatie

De route van secretaresse naar VAKvrouw van de toekomst

De route van secretaresse naar VAKvrouw van de toekomst De route van secretaresse naar VAKvrouw van de toekomst Sylvia Verhoef, adviseur en manager Opleidingen Anita Buijs, manager bedrijfsvoering backoffice 2 Ben jij de secretaresse van de toekomst? Perfecte

Nadere informatie

Lesdoelen: Werkvormen: Benodigdheden: Prentenboeken: Les 10: Hoe zeg ik nee. Lesoverzicht. Basis

Lesdoelen: Werkvormen: Benodigdheden: Prentenboeken: Les 10: Hoe zeg ik nee. Lesoverzicht. Basis Les 10: Hoe zeg ik nee Lesoverzicht Lesdoelen: Kinderen weten het verschil tussen prettige en onprettige situaties en kunnen deze herkennen. Kinderen weten dat ze onprettige aanrakingen mogen weigeren.

Nadere informatie

Non-verbale communicatie

Non-verbale communicatie Non-verbale communicatie Wie de taal van het lichaam wil leren begrijpen, moet eerst de verschillende signalen leren kennen, herkennen en goed inschatten. Meestal richten we (bewust) onze aandacht op het

Nadere informatie

Derks & Derks B.V. Derks & Derks Interviewkalender Interviewtips met humor belicht. Tel. 033-472 80 87 www.derksenderks.nl. adviseurs in human talent

Derks & Derks B.V. Derks & Derks Interviewkalender Interviewtips met humor belicht. Tel. 033-472 80 87 www.derksenderks.nl. adviseurs in human talent 2012 Derks & Derks Interviewkalender Interviewtips met humor belicht. Derks & Derks Interviewkalender Weet wat je wil meten Voor een goed interview is een scherp functiebeeld noodzakelijk. Zorg ervoor

Nadere informatie

Luisteren, doorvragen en feedback geven

Luisteren, doorvragen en feedback geven Luisteren, doorvragen en feedback geven Rogier Guns P-GIS 23 April 2007 Doelstelling presentatie LSD methode Actief Luisteren Doorvragen Feedback geven Let op: Sommige technieken lijken (theoretisch) heel

Nadere informatie

SECTORPROJECT 4 VMBO - T

SECTORPROJECT 4 VMBO - T SECTORPROJECT 4 VMBO - T 2016-2017 handleiding leerlingen inhoud: inleiding stappenplan logboek beoordelingsformulier tijdpad 1 INLEIDING SECTORPROJECT VOOR 4 VMBO-T Alle leerlingen van het vmbo theoretische

Nadere informatie

Inhoud. Mijn leven. zo hoort het

Inhoud. Mijn leven. zo hoort het Inhoud Inleiding...3 Hoofdstuk 1 Je gezicht... 4 Hoofdstuk 2 Je lijf... 6 Hoofdstuk 3 Je houding... 8 Hoofdstuk 4 Ontmoeting... 10 Hoofdstuk 5 Feest... 12 Hoofdstuk 6 Verdriet... 14 Hoofdstuk 7 Contact...

Nadere informatie

PROJECT LEERJAAR 1 - DIT BEN IK. 1. INLEIDING DIT BEN IK

PROJECT LEERJAAR 1 - DIT BEN IK. 1. INLEIDING DIT BEN IK 1. INLEIDING DIT BEN IK Portfolio Binnen het MBO wordt gewerkt met een portfolio. In een portfolio bewaar je bewijsstukken. Met deze bewijsstukken toon je aan dat je bepaalde vaardigheden, ook wel competenties

Nadere informatie

Tekst: structuursheet van de introductie. - Doel. verhelderende woorden: het leren sturen, ander een stap verder helpen, spiegel op gedrag.

Tekst: structuursheet van de introductie. - Doel. verhelderende woorden: het leren sturen, ander een stap verder helpen, spiegel op gedrag. KENNISCLIP FEEDBACK GEVEN EN ONTVANGEN FACULTEIT DER RECHTSGELEERDHEID (DOCENT: H.E. VAN ROSSUM) Hester vertelt de theorie van feedback geven en ontvangen (niet geacteerd o.i.d.). Het verhaal wordt ondersteund

Nadere informatie

Handleiding Instrueren P&O-functionarissen

Handleiding Instrueren P&O-functionarissen Handleiding Instrueren P&O-functionarissen Instructie, leuk of eng? Je moet een instructie geven aan je klasgenoten of eerstejaars studenten. Spannend, zeker als je weinig ervaring hebt. Hoe pak je zo'n

Nadere informatie

Het verkoop-adviesgesprek. Waar gaat deze kaart over? Wat wordt er van je verwacht? Verkopen

Het verkoop-adviesgesprek. Waar gaat deze kaart over? Wat wordt er van je verwacht? Verkopen Waar gaat deze kaart over? Deze kaart gaat over verkopen aan en adviseren van gasten in horecabedrijven. Oftewel: het verkoopadviesgeprek. Wat wordt er van je verwacht? Na het bestuderen van deze kaart

Nadere informatie

www.rkdiaconie.nl/ er zijn/ specifieke activiteit uitvoeren

www.rkdiaconie.nl/ er zijn/ specifieke activiteit uitvoeren BEGRIJP JE WAT IK ZEG? Over communicatie, luisteren en vooroordelen Situering Om op een zinvolle manier met elkaar te communiceren, heb je veel vaardigheden nodig. De doelstellingen van deze trainingsachtige

Nadere informatie

Ontdek de Bibliotheek. Ontdek de Bibliotheek. Ontdek de Bibliotheek

Ontdek de Bibliotheek. Ontdek de Bibliotheek. Ontdek de Bibliotheek Ontdek de Bibliotheek Ontdek de Bibliotheek Ontdek de Bibliotheek Welkom in de bibliotheek. Je gaat op ontdekking in de bibliotheek. Hierbij doe je een onderzoek naar verschillende soorten media; zoals

Nadere informatie

Bekijk de Leerdoelen die bij deze casus horen. Beantwoord daarna de vraag.

Bekijk de Leerdoelen die bij deze casus horen. Beantwoord daarna de vraag. Feedbackvragen Overtuigen en presenteren Vraag 1 Bekijk de Leerdoelen die bij deze casus horen. Beantwoord daarna de vraag. Geef per doel aan of je die al beheerst, waarbij N = nee, O = om verder te ontwikkelen

Nadere informatie

Presentatietechnieken

Presentatietechnieken Voorbereiding Bereid de presentatie goed voor. Improviseren kan, maar zorg dat je altijd ergens op terug kunt vallen. Verplaats je in het publiek. Wat is de achtergrond van het publiek? Welk taalgebruik

Nadere informatie

PRESENTEREN NEDERLANDS AAN HET EINDE VAN DEZE UITLEG:

PRESENTEREN NEDERLANDS AAN HET EINDE VAN DEZE UITLEG: AAN HET EINDE VAN DEZE UITLEG: - Kun je een verzorgde brief schrijven. - Kun je op een juiste manier werkwoorden vervoegen. - Schrijf je op een juiste manier PRESENTEREN in meervoud. - Gebruik je hoofdletters

Nadere informatie

Deel je kennis. www.focusoptekst.nl

Deel je kennis. www.focusoptekst.nl Deel je kennis www.focusoptekst.nl PROGRAMMA 1. Het ontwerp: je inhoud, je doelen, je groep, je werkvormen 2. Je presenta0e: de 1e vijf minuten, interac;e, presenta;etechnieken, powerpoint, zenuwen 3.

Nadere informatie

Mediatraining ACADEMIE. www.pgosupport.nl

Mediatraining ACADEMIE. www.pgosupport.nl Mediatraining ACADEMIE ACADEMIE CONSULT WEB Over PGOsupport PGOsupport is een onafhankelijke netwerkorganisatie, die haar diensten aanbiedt aan alle pgo-organisaties. PGOsupport is hèt bureau voor versterking

Nadere informatie

1 Kies je onderwerp Samen met je buurman of buurvrouw. Ons onderwerp: Voorbeeld: Michael Jackson was de beste artiest ooit! Nu jullie!

1 Kies je onderwerp Samen met je buurman of buurvrouw. Ons onderwerp: Voorbeeld: Michael Jackson was de beste artiest ooit! Nu jullie! Na deze les kun je presenteren in vijf stappen: 1. Kies een onderwerp 2. Bedenk een goede opbouw 3. Verzamel informatie 4. Oefen je presentatie 5. Presenteren maar! 8 Vertel je verhaal Regelmatig moet

Nadere informatie

Online Titel Competentie Groepsfase Lesdoel Kwink van de Week

Online Titel Competentie Groepsfase Lesdoel Kwink van de Week onderbouw Les 1 Online Dit ben ik! Besef van jezelf Forming Ik kan mezelf voorstellen aan een ander. Ken je iemand nog niet? Vertel hoe je heet. Les 2 Online Hoe spreken we dit af? Keuzes maken Norming

Nadere informatie

1Communicatie als. containerbegrip

1Communicatie als. containerbegrip 1Communicatie als containerbegrip Als medisch specialist is communiceren onlosmakelijk verbonden met het uitoefenen van uw professie. Niet alleen hebt u contact met uw patiënten, maar ook met diverse professionals

Nadere informatie

en zelfbeeld Lichamelijke ontwikkeling Lesdoelen: Werkvormen: Benodigdheden: Kinderboeken: Les 1: Wie ben ik Lesoverzicht

en zelfbeeld Lichamelijke ontwikkeling Lesdoelen: Werkvormen: Benodigdheden: Kinderboeken: Les 1: Wie ben ik Lesoverzicht I Lichamelijke ontwikkeling en zelfbeeld Les 1: Wie ben ik Lesoverzicht Lesdoelen: Kinderen worden zich meer bewust van eigen talenten en eigenschappen en ontwikkelen een positief zelfbeeld. Kinderen kunnen

Nadere informatie

Elevator Pitch: tips en voorbeelden

Elevator Pitch: tips en voorbeelden Elevator Pitch: tips en voorbeelden De elevator pitch is een kort maar krachtige presentatie waarin je jezelf in ongeveer zestig seconden presenteert. Hoe kun je in zo n korte tijd een boodschap overbrengen

Nadere informatie

Zelfreflectie meetinstrument Ondernemende houding studenten Z&W

Zelfreflectie meetinstrument Ondernemende houding studenten Z&W Zelfreflectie meetinstrument Ondernemende houding studenten Z&W 1 Naam student: Studentnummer: Datum: Naam leercoach: Inleiding Voor jou ligt het meetinstrument ondernemende houding. Met dit meetinstrument

Nadere informatie

Lesbrief MoneyRace. Spelbord MoneyRace

Lesbrief MoneyRace. Spelbord MoneyRace MoneyRace is een spel van stichting Weet Wat Je Besteedt (WWJB). WWJB is een onafhankelijke stichting die zich richt op het vergroten van de financiële zelfredzaamheid van jongeren (12-25 jaar). Dit doen

Nadere informatie

Theorie Ondernemend werken Hoofdstuk 3 Samenwerken en Netwerken

Theorie Ondernemend werken Hoofdstuk 3 Samenwerken en Netwerken Theorie Ondernemend werken Hoofdstuk 3 Samenwerken en Netwerken Samenvatting 2 3.1 Netwerken 3 3.2 Samenwerken 6 3.3 Liftpitch 7 Ruimte voor notities 8 1 SAMENVATTING 3.1 Netwerken Wat is netwerken? Waarom

Nadere informatie

Feedback aan leerkrachten

Feedback aan leerkrachten Feedback aan leerkrachten Studiedag Leerlingenparticipatie 24 april 2013 Paleizenstraat Saskia 90 > 1030 Vandeputte Brussel T 02 215 32 29 > F 02 215 41 78 > www.vsknet.be Wie ben ik? Saskia Vandeputte

Nadere informatie

Studentenhandleiding. Apple

Studentenhandleiding. Apple Studentenhandleiding Apple Albert Chermanne maart 2011 1. Inleiding! 3 2. Opdrachten! 4 2.1 Thema 1 - introductie! 4 2.2 Thema 2 - imago! 4 2.3 Thema 3 - Gadgets! 5 2.4 Thema 4 - ipod revolutie en itunes!

Nadere informatie

Ontdek de Bibliotheek

Ontdek de Bibliotheek Ontdek de Bibliotheek Welkom in de bibliotheek. Je gaat op ontdekking in de bibliotheek. Hierbij doe je een onderzoek naar verschillende soorten media; zoals boeken, tijdschriften, video, audio etc. Zo

Nadere informatie

OPDRACHTKAART. Thema: AV-technieken. Fotografie 8. De fotoreeks AV

OPDRACHTKAART. Thema: AV-technieken. Fotografie 8. De fotoreeks AV OPDRACHTKAART AV-01-08-01 De fotoreeks Voorkennis: Je hebt de opdracht De fotocamera afgerond. Je hebt de opdracht Fotografische vormgeving afgerond. Intro: Als je verschillende foto s met elkaar combineert,

Nadere informatie

STA STERK TRAINING 1. sta sterk training. www.kinderpraktijklandsmeer.nl info@kinderpraktijklandsmeer.nl

STA STERK TRAINING 1. sta sterk training. www.kinderpraktijklandsmeer.nl info@kinderpraktijklandsmeer.nl STA STERK TRAINING 1 sta sterk training www.kinderpraktijklandsmeer.nl info@kinderpraktijklandsmeer.nl 2 KINDERPRAKTIJK LANDSMEER STA STERK TRAINING 3 De sta sterk training achtergrond sta sterk Training

Nadere informatie

Netwerkmarketing. Hoe kan je contacten benaderen en uitnodigen?

Netwerkmarketing. Hoe kan je contacten benaderen en uitnodigen? Netwerkmarketing Hoe kan je contacten benaderen en uitnodigen? In deze training 1. Je sociale netwerk onderhouden 2. Wat de pro s doen 3. Wat is de beste strategie om mensen uit te nodigen Wat je NIET

Nadere informatie

Wat is er gebeurd (ongeval, ziekte, symptomen...)? Geef een kort woordje uitleg bij eventuele ziektebeelden.

Wat is er gebeurd (ongeval, ziekte, symptomen...)? Geef een kort woordje uitleg bij eventuele ziektebeelden. De stem van de patiënt komt steeds meer aan bod tijdens infosessies, studiedagen, workshops of voordrachten. Vaak hebben persoonlijke ervaringen van patiënten een grote impact op de toehoorders. Ze krijgen

Nadere informatie

ogen en oren open! Luister je wel?

ogen en oren open! Luister je wel? ogen en oren open! Luister je wel? 1 Verbale communicatie met jonge spelers Communiceren met jonge spelers is een vaardigheid die je van nature moet hebben. Je kunt het of je kunt het niet. Die uitspraak

Nadere informatie

- Een docent controleert of jij je huiswerk op hebt geschreven. - Je hebt aanmoediging nodig om je huiswerk te noteren.

- Een docent controleert of jij je huiswerk op hebt geschreven. - Je hebt aanmoediging nodig om je huiswerk te noteren. Schoolse competenties Competentie 1: Agendagebruik - Je schrijft je huiswerk in je agenda als dit wordt opgegeven. - Je agenda ziet er verzorgd uit. - Een docent controleert of jij je huiswerk op hebt

Nadere informatie

Jezelf voorstellen en een gesprek beginnen

Jezelf voorstellen en een gesprek beginnen 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 Opdrachtformulier Jezelf voorstellen

Nadere informatie

Orienterende filmpjes (hoe het wel of niet moet): https://www.blendspace.com/lessons/jg7knapaigvgmq/lerensolliciteren

Orienterende filmpjes (hoe het wel of niet moet): https://www.blendspace.com/lessons/jg7knapaigvgmq/lerensolliciteren Het sollicitatiegesprek Lesdoel: Korte inhoud: Organisatie: Lesduur: Onderwerp Werkvorm Oriëntatie Uitvoering De student weet meer over het sollicitatiegesprek en heeft een keer geoefend. De vacature is

Nadere informatie

Medewerker contractmanagement. Denkkracht: 3. Analytisch vermogen

Medewerker contractmanagement. Denkkracht: 3. Analytisch vermogen Denkkracht: 3. Analytisch vermogen Begrijpt een situatie door die op te delen in kleinere delen of de gevolgen ervan vast te stellen. Dit houdt in dat er verschillende onderdelen of aspecten met elkaar

Nadere informatie

FEEDBACK GEVEN IN ZELFSTURENDE TEAMS. Yvette Paludanus

FEEDBACK GEVEN IN ZELFSTURENDE TEAMS. Yvette Paludanus FEEDBACK GEVEN IN ZELFSTURENDE TEAMS Yvette Paludanus 2 Dit boekje is tot stand gekomen dankzij de vragen en verhalen van medewerkers in de zorg. Wil je een exemplaar van dit boekje bestellen? Wil je begeleiding

Nadere informatie

2 Gesprek voeren en uiten van de eigen mening

2 Gesprek voeren en uiten van de eigen mening 2 Gesprek voeren en uiten van de eigen mening 2.1 Schoolopdrachten bhfa-2 Titel Gesprek voeren en uiten van de eigen mening Motivatie Als je met collega s of opdrachtgevers een goed vakinhoudelijk gesprek

Nadere informatie

PODIUMPRESENTATIE DE MUZIEKSCHOOL TWENTE MAART 2006

PODIUMPRESENTATIE DE MUZIEKSCHOOL TWENTE MAART 2006 PODIUMPRESENTATIE DE MUZIEKSCHOOL TWENTE MAART 2006 INHOUD 1. Wat is podiumpresentatie 2. De voorbereiding 3. Het podium op 4. Tijdens het spelen 5. Als het stuk uit is 6. Je optreden zit erop 7. Het interview

Nadere informatie

Succesvol deelnemen aan een beurs. Hoe doe je dat?

Succesvol deelnemen aan een beurs. Hoe doe je dat? WHITEPAPER Succesvol deelnemen aan een beurs. Hoe doe je dat? Deze whitepaper word je aangeboden door Alpha producties, totaal leverancier op het gebied van presentatie. Effectief resultaat Dag kan alleen

Nadere informatie

Werkstukken en presentaties

Werkstukken en presentaties Werkstukken en presentaties Naam Werkstuk thuis Spreekbeurt met powerpoint Robin 14 april 30 september Julian 14 april 7 oktober Lieke 14 april 28 oktober Robbin 14 april 4 november Annicka 14 april 11

Nadere informatie

Zorg voor je carrière. Neem gerust contact op of maak een afspraak. Telefoon: (030) 602 94 25 of e-mail: zorg@matchcare.nl

Zorg voor je carrière. Neem gerust contact op of maak een afspraak. Telefoon: (030) 602 94 25 of e-mail: zorg@matchcare.nl Neem gerust contact op of maak een afspraak. Telefoon: (030) 602 94 25 of e-mail: zorg@matchcare.nl Hoe presenteer ik mijzelf? Wat wil ik? Zorg voor je carrière Door het dagelijkse contact met mijn coach

Nadere informatie

A person who never made a mistake never tried anything new.

A person who never made a mistake never tried anything new. Beroepenproject klas 3 droomberoep A person who never made a mistake never tried anything new. Albert Einstein Naam:.. Klas:. Mentor:.. Schooljaar: 2016-2017 1 Als je droomt, is alles mogelijk. Een droomberoep

Nadere informatie

13 Acquisitietips. AngelCoaching. Coaching en training voor de creatieve sector www.angelcoaching.nl

13 Acquisitietips. AngelCoaching. Coaching en training voor de creatieve sector www.angelcoaching.nl 13 Acquisitietips AngelCoaching Coaching en training voor de creatieve sector Tip 1 Wat voor product/dienst ga je aanbieden? Maak een keuze, niemand kan alles! Tip 1 Veel ondernemers zijn gezegend met

Nadere informatie

TMA Talentenanalyse. Expert competentie-rapportage en ontwikkelgids. Sara Berger 15 april 2013

TMA Talentenanalyse. Expert competentie-rapportage en ontwikkelgids. Sara Berger 15 april 2013 TMA Talentenanalyse Expert competentie-rapportage en ontwikkelgids Sara Berger 15 april 2013 Frans Halslaan 30 3931 LJ Woudenberg T 033-2867930 I www.kat-haros.nl E info@kat-haros.nl Inhoudsopgave Inhoudsopgave:

Nadere informatie

voorwoord VOORBEELDPAGINA S Bestelnr De ander en ik

voorwoord VOORBEELDPAGINA S Bestelnr De ander en ik voorwoord Dit werkboek gaat over de omgang met andere mensen. We bespreken hoe jij met anderen kunt omgaan. Bijvoorbeeld hoe je problemen oplost, omgaat met pesten, gevoelens en vriendschappen en hoe je

Nadere informatie