Een Bestuurlijke Rapportage over het strafrechtelijk onderzoek DARTMOOR

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Een Bestuurlijke Rapportage over het strafrechtelijk onderzoek DARTMOOR"

Transcriptie

1 Een Bestuurlijke Rapportage over het strafrechtelijk onderzoek DARTMOOR B.F.C. Smeets R.J. Oegema A.P.M. Bastiaanssen

2 Deze rapportage van het Openbaar Ministerie, arrondissementsparket s- Hertogenbosch is met medewerking van de Inspectie SZW, directie Opsporing, van het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid te Den Haag tot stand gekomen. Exemplaren van deze rapportage kunnen worden opgevraagd bij Openbaar Ministerie s-hertogenbosch Postbus CZ s-hertogenbosch Telefoon Openbaar Ministerie s-hertogenbosch Niets uit dit rapport mag worden verveelvoudigd, verspreid of openbaar gemaakt in enige vorm of op wijze zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de auteurs. 2

3 Inhoudsopgave Inhoudsopgave...3 Lijst met afkortingen Inleiding Aanleiding Doelstelling Probleemstelling Onderzoeksvragen De casus Maatschappelijke relevantie en schade Leeswijzer Onderzoeksmethode Inleiding Het theoretisch of hypothetisch barrièremodel Onderzoeksmethoden en bronnen Dossier- en documentenanalyse Onderzoek strafrechtelijk dossier DARTMOOR (politie) Onderzoek tewerkstellingsvergunningen (UWV) Onderzoek bestuurlijke boetes (Inspectie SZW) Onderzoek beleid ten aanzien van huisvesting arbeidsmigranten (gemeente) Interviews Toetsing Onderzoeksbevindingen Inleiding Verwerving van percelen in relatie tot gebruik (stap 1) Constateringen Knelpunt Aanbevelingen Werving van personeel (stap 4) Wet- en regelgeving Constateringen Historisch overzicht van opgelegde boetes Tewerkstellingsvergunningen Aanbevelingen/ontwikkeling en verbetering risicomodel Huisvesting van het personeel (stap 6) Constateringen Kwaliteit van de huisvesting Toekennen van TWV s door het UWV Knelpunten Knelpunten bij de kwaliteit van de huisvesting Knelpunten bij het toekennen TWV s door het UWV Aanbevelingen Aanbevelingen t.b.v. de kwaliteit van de huisvesting Aanbevelingen t.b.v. het toekennen van TWV s Behandeling en uitbetaling van het personeel (arbeid) (Stap 7)

4 3.6.1 Constateringen Gebruik van blanco formulieren Onjuiste beloning Afdracht loonbelasting tegen het anoniementarief Knelpunten Knelpunten bij gebruik van blanco formulieren en onjuiste verloning Knelpunt bij toepassing van anoniementarief Aanbevelingen Afzet van het eindproduct (Stap 10) Verhullen en cash flow van de verkregen inkomsten (Stap 11) Constateringen Aanwezigheid van contanten t.b.v. bouwwerkzaamheden Uitbetaling loon in contanten Uitbesteding administratie aan tussenpersoon Knelpunt Aanbevelingen Tot besluit Resumé Inleiding en onderzoeksvragen Het logistieke bedrijfsproces Het handelen van de aspergekweker Gelegenheden, kwetsbaarheden en contacten Aanbevelingen Slotconclusie...48 Literatuur...49 Bijlagen...50 Bijlage I: Toelichting arbeidswetgeving...51 Bijlage II: Weigeringsgronden voor het verlenen van een tewerkstellingsvergunning opgenomen in de Wet arbeid vreemdelingen (WAV)...52 Bijlage III: Toepassing van het anoniementarief...54 Bijlage IV: Kostenverhaal retour arbeidsmigranten

5 Lijst met afkortingen AI BFT BSN BR BW CAO CCV CoMensha EER EL&I EU finec GBA LNV MOT NFI OM SIOD SMART Sr SRE TWV UWV VNG WAV Wet Mot Wid WML WOB Wro WWFT Zvw Arbeidsinspectie (thans Inspectie SZW, directie Arbeidsmarktfraude) Bureau Financieel Toezicht Burger Service Nummer Bestuurlijke rapportage Burgerlijk Wetboek Collectieve arbeidsovereenkomst Centrum voor Criminaliteitspreventie en Veiligheid Coördinatiecentrum Mensenhandel Europese economische ruimte Ministerie van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie Europese Unie Financieel-economische criminaliteit Gemeentelijke Basisadministratie Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (thans EL&I) Melding ongebruikelijke transactie Nederlands Forensisch Instituut Openbaar Ministerie Sociale Inlichtingen- en Opsporingsdienst (thans Inspectie SZW, directie Opsporing) Specifiek, Meetbaar, Acceptabel, Realistisch, Tijdsgebonden Wetboek van Strafrecht Samenwerkingsverband Regio Eindhoven Tewerkstellingsvergunning Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen Vereniging van Nederlandse Gemeenten Wet arbeid vreemdelingen Wet Melding ongebruikelijke transacties Wet identificatie bij dienstverlening Wet minimumloon en minimumvakantiebijslag Wet openbaarheid van bestuur Wet ruimtelijke ordening Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme Zorgverzekeringswet 5

6 1 Inleiding 1.1 Aanleiding In het intensiveringsprogramma Aanpak Georganiseerde Misdaad van het OM en de politie neemt de programmatische aanpak een belangrijke plaats in. De programmatische aanpak betekent dat criminaliteitsfenomenen niet louter repressief, dus achteraf, worden bestreden maar dat veeleer de nadruk komt te liggen op het opwerpen van structurele drempels voor de georganiseerde criminaliteit. Daarvoor is het nodig dat opsporingsinstanties en andere relevante partijen in steeds sterkere mate met elkaar gaan samenwerken. In het verlengde van de programmatische aanpak wordt de bestuurlijke rapportage (kortweg BR) in toenemende mate vast onderdeel van de aanpak van de georganiseerde criminaliteit. Middels een bestuurlijke rapportage is het zaak steeds frequenter aan het eind van een strafrechtelijk onderzoek stelselmatig te bezien of er informatie uit dat onderzoek relevant kan zijn voor bestuur of andere relevante partijen bij het nemen van bestuurlijke en/of preventieve maatregelen. Het onder meer samen met het bestuur verkennen van de mogelijkheden om met een zo integraal mogelijke benadering van de problematiek meer duurzame resultaten te bereiken is echter nog geen gemeengoed. Tevens blijkt uit de tot nu toe opgeleverde rapportages dat er een verbreding plaatsvindt voor wat betreft de adressering: de rapportages worden meer gericht aan andere dan bestuurlijke partners (denk aan de Kamers van Koophandel, banken, verzekeraars, detailhandel, etc.). Op een aantal thema s (kinderporno, cybercrime, finec, mensenhandel en hennepteelt) uit de intensiveringsprogramma s komen andere publieke en private partijen steeds nadrukkelijker in beeld als partners in de aanpak van dergelijke georganiseerde criminaliteitsvormen. In de proeftuinaanpak als onderdeel van deze intensiveringsprogramma s, waar op bovengenoemde thema s opsporingsonderzoeken worden gedraaid met daarin een aantal innovatieve elementen, zal het werken met de bestuurlijke rapportage een belangrijk (leer-)aspect zijn. Uitgangspunt is dat in alle proeftuinzaken een bestuurlijke rapportage wordt opgemaakt. Nu er in het arrondissement s-hertogen bosch naar aanleiding van het strafrechtelijk onderzoek DARTMOOR een proeftuin mensenhandel is opgestart ten behoeve van de aanpak van het fenomeen overige uitbuiting in de land- en tuinbouwsector, is het vanzelfsprekend om ook over dit afgesloten onderzoek bestuurlijk te rapporteren. 1.2 Doelstelling Een bestuurlijke rapportage is een rapportage die gericht is aan het bestuur of brancheorganisaties, op basis van ervaringen opgedaan tijdens een opsporingsonderzoek en waarin zijn beschreven: 6

7 1. de structurele knelpunten en kwetsbaarheden in legale maatschappelijke processen welke zich lenen voor een andere dan een strafrechtelijke aanpak; 2. voorstellen voor de adressering van probleemeigenaren. Een bestuurlijke rapportage naar aanleiding van deze casus heeft dus als doel om de gebleken knelpunten nader te benoemen en te duiden. Hoe kon het allemaal zo ver komen en wat moeten we doen om dergelijke knelpunten voor de toekomst weg te nemen? Bovendien kan met de verzamelde en geanalyseerde informatie over deze casus in deze bestuurlijke rapportage het barrièremodel verder worden ingevuld en uitgewerkt. Hierdoor kan in de toekomst nog meer gericht worden ingezet op het samen met publieke en private organisaties programmatisch, en met name preventief, werken door gerichte en effectieve (nieuwe) barrières op te werpen. 1.3 Probleemstelling De probleemstelling van de op te stellen bestuurlijke rapportage luidt als volgt: Welke criminaliteitsbevorderende gelegenheidstructuren of welke structurele knelpunten en kwetsbaarheden in legale maatschappelijke processen zijn gebleken uit het strafrechtelijk onderzoek DARTMOOR; welke verklaringen kunnen daarvoor worden gegeven en welke (preventieve) oplossingen kunnen buiten het strafrecht om worden aangedragen om deze voor de toekomst weg te nemen? 1.4 Onderzoeksvragen De onderzoeksvragen hebben op de eerste plaats betrekking op het bedrijfsproces van de aspergekweker uit de casus. Vervolgens komen onderzoeksvragen die gerelateerd zijn aan de vraag over het onrechtmatig handelen van de aspergekweker aan bod. Tenslotte volgen drie vragen die gaan over welke aanbevelingen kunnen worden gedaan aan welke adressanten. Het bedrijfsproces Hoe heeft het bedrijfsproces van de aspergekweker in de casus eruitgezien? Hoe werd feitelijk te werk gegaan? Welke logistieke schakels zijn cruciaal in de bedrijfsvoering? Van welke gelegenheden in wet- en regelgeving werd gebruik of misbruik gemaakt? Noodzakelijke contacten met legale instanties Welke contacten met legale instanties waren noodzakelijk om het bedrijfsproces te kunnen uitvoeren? Dus: Wie had men nodig om het bedrijfsproces draaiende te houden? 7

8 Prescriptie onderzoeksvragen Waar zitten kwetsbaarheden voor legale instanties om misbruikt te worden t.b.v arbeidsuitbuiting? Wat moet er worden gedaan om de geconstateerde kwetsbaarheden voor de toekomst weg te nemen? Wie heeft daarbij welke rol, taken en verantwoordelijkheden en waarom? 1.5 De casus De afgelopen jaren traden de Inspectie SZW 1, de gemeente en de politie afzonderlijk op tegen een aantal zaken dat niet in orde was op de aspergekwekerij uit de casus. In deze aspergekwekerij werkten ieder seizoen gemiddeld rond de 100 buitenlandse arbeidskrachten (arbeidsmigranten). Herhaalde signalen van misstanden De Inspectie SZW legt in een periode van enkele jaren vijf boetes op aan de kweker wegens onder andere overtredingen van de Wet arbeid vreemdelingen en de Wet minimumloon en minimumvakantiebijslag. Het totaalbedrag aan boetes bedraagt ruim Bij de politie komen in een periode van enkele jaren meerdere meldingen binnen van onder andere mishandeling, intimidatie, onderbetaling en het achterhouden van identiteitspapieren op de aspergekwekerij. Ook bij de gemeente is bekend dat een aantal zaken niet in orde is. Zo voldoet de huisvesting van de arbeidsmigranten op de kwekerij niet aan de voorschriften met betrekking tot brandpreventie en brandveiligheid, zoals geregeld in de Woningwet en de daaraan gerelateerde uitvoeringsbesluiten. Bestuurlijk ingrijpen Dit laatste punt, huisvesting in strijd met brandveiligheidvoorschriften, leidt er uiteindelijk toe dat de gemeente besluit in te grijpen. Gesteund door een uitspraak van de voorzieningenrechter waarin de gemeente in het gelijk wordt gesteld, besluit de gemeente door middel van een bestuurlijke handhavingsactie de kwekerij op 15 mei 2009 te ontruimen op grond van overtreding van de Woningwet. Hoewel de week ervoor ter zitting bij de voorzieningenrechter naar voren was gekomen dat de werknemers s nachts werden opgesloten en dat een arbeidsmigrant bij de politie melding had gedaan van mishandeling, wordt niet strafrechtelijk opgetreden tegen de kweker. De actie wordt beperkt tot een bestuurlijke handhavingsactie. Tijdens deze actie worden circa 55 (voornamelijk Roemeense) arbeidsmigranten aangetroffen. De burgemeester, die bij de actie aanwezig is, verklaart aan de pers over de omstandigheden waarin de arbeidsmigranten werden aangetroffen: 1 Op 1 januari 2012 zijn de Arbeidsinspectie, Inspectie Werk en Inkomen en de Sociale Inlichtingenen Opsporingsdienst van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, samengevoegd in de Inspectie SZW. 2 Navraag bij de Arbeidsinspectie leert dat dit het totaalbedrag is van de per 21 januari 2010 opgelegde (niet-onherroepelijke en onherroepelijke) boetes. 8

9 En: Zij mochten al die tijd dat zij daar werkten het terrein niet verlaten. Ze verdienden veel minder dan hen was beloofd. Hun werkgever dwong ze hun levenswaar voor veel geld op het erf zelf te kopen. 3 Het sanitair en het eten waren bedroevend. De mensen moesten bij de kwekerij tegen enorme prijzen bonnen kopen voor eten en shampoo. 4 Over de werkomstandigheden zegt hij verder: Die deden meer denken aan een vorm van slavernij dan aan die van een modern bedrijf. 5 Tijdens het uitvoeren van de controle blijken er duidelijke signalen van mensenhandel te zijn. Desalniettemin worden de arbeidsmigranten tijdens de actie niet gewezen op hun recht op bedenktijd uit de B9-regeling. 6 Ook worden de arbeidsmigranten niet apart gehoord, maar neemt de Inspectie SZW in een gezamenlijke ruimte hun verklaringen op door hen een formulier in te laten vullen. Als een groot deel van de arbeidsmigranten (36 personen) aangeeft niet terug te willen keren naar de aspergekwekerij, wordt hen door de gemeente onderdak aangeboden in een door de gemeente opgezet tijdelijk tentenkamp. Deze arbeidsmigranten worden niet aangemeld bij CoMensha. Hoewel de arbeidsmigranten nog loon tegoed hadden van de aspergekweker, omdat zij pas aan het einde van het aspergeseizoen zouden worden uitbetaald, keren zij liever zonder loonbetaling terug naar Roemenië dan terug te gaan naar de aspergekweker. De gemeente regelt het busvervoer voor hen. De groep van 36 arbeidsmigranten vertrekt op 16 mei 2009 naar Roemenië. Voordat de arbeidsmigranten in de bus naar Roemenië stapten, laat de gemeente hen een schriftelijke verklaring ondertekenen. Niet duidelijk is geworden in hoeverre de gemeente werkelijk van plan was de kosten van het bustransport van 140,- per persoon op de werknemers te verhalen (voor nadere toelichting zie bijlage IV). De resterende circa 20 arbeidsmigranten kiezen ervoor de werkzaamheden op de aspergekwekerij voort te zetten. Deze achtergebleven arbeidsmigranten zouden immers pas aan het eind van het seizoen uitbetaald worden en mogelijk met lege handen staan als ze eerder zouden vertrekken. Zij worden door de aspergekweker ondergebracht in een kampeerboerderij, waar zij vier nachten verblijven. 3 Slavernij in aspergekwekerij in Someren, De Volkskrant, 18 mei Slavernij in aspergekwekerij, Trouw, 18 mei Vijf keer eerder boetes voor ontruimd aspergebedrijf, NRC Handelsblad, 18 mei De B-9 regeling is een instrument dat faciliteiten biedt aan (bepaalde categorieën) slachtoffers van mensenhandel, maar ook aan getuigen van dat misdrijf, voor een (tijdelijk) verblijf in Nederland, vanuit de optiek dat de verklaringen en aangiften van de betrokkenen een belangrijk instrument zijn voor justitie in de opsporing en vervolging van de verdachten. Concreet biedt de B-9 regeling vreemdelingen, die (mogelijk) slachtoffer zijn van mensenhandel, en vreemdelingen die getuige zijn van gevallen van mensenhandel, de mogelijkheid gebruik te maken van bepaalde, beschermende, faciliteiten wanneer zij aangifte doen van mensenhandel. Die faciliteiten betreffen, naast de mogelijkheid van (tijdelijk) verblijf in Nederland, ook de daaraan verbonden voorzieningen als opvang en onderdak, medische bijstand en rechtshulp en speciale voorzieningen ten behoeve van levensonderhoud. 9

10 Huisvesting De gemeente geeft kort na de ontruiming middels een gedoogbeschikking de aspergekweker toestemming voor het onderbrengen van arbeidsmigranten in tenten op het terrein van de aspergekweker. Wat de huisvesting van deze arbeidsmigranten betreft: in juni 2008 had de gemeente reeds vastgesteld dat er, in strijd met het geldende bestemmingsplan, op het bedrijfsadres van de aspergekweker 42 kamers, douches en toiletten voor huisvesting van seizoensarbeiders ingericht waren. Vanwege strijdigheid met het bestemmingsplan kon de gemeente daarvoor ook achteraf geen bouwvergunning verlenen. De gemeente wilde medewerking verlenen aan een herziening van het bestemmingsplan. Vooruitlopend daarop kon de gemeente de huisvesting middels een gedoogbeschikking toestaan, maar dan moest voldaan worden aan de voorschriften met betrekking tot brandpreventie en brandveiligheid. Wanneer na verschillende gesprekken en bij een controle in april 2009 pas één kamer aan die eisen voor de brandveiligheid blijkt te voldoen, zegt de gemeente de aspergekweker aan dat de huisvesting met ingang van 1 mei 2009 ontruimd moet zijn. Totdat een brandveilige huisvesting mogelijk was, mochten er geen arbeidsmigranten worden ondergebracht. 7 De gemeente geeft kort na de bestuurlijke ontruiming toestemming voor het huisvesten van arbeidsmigranten in tenten op het terrein van de aspergekweker. 8 De gemeente constateert op 25 mei 2009 dat aan de achterzijde van de boerderij van de aspergekweker er tenten geplaatst zijn. Medewerkers van de gemeente hebben met de aspergekweker gesproken en aangegeven dat de gemeente bereid was voor de tenten een gedoogbeschikking te verlenen, maar dan moest wel aan de daarin te stellen voorwaarden voldaan worden. De gedoogbeschikking (van 29 mei 2009) had betrekking op vijf legertenten van 5 bij 5 meter. Daarnaast diende er een nachtregister te worden bijgehouden. Aanleiding strafrechtelijk onderzoek Terwijl het openbaar bestuur zich al geruime tijd bezighoudt met de huisvesting van de aanwezige arbeidsmigranten, komen de signalen van uitbuitingsgerelateerde misstanden ten aanzien van het bedrijf van de aspergekweker steeds prominenter naar voren. Ook de politie krijgt er sterk lucht van dat buitenlandse arbeidskrachten mogelijk door de aspergekweker worden uitgebuit. De politie komt namelijk op 10 mei 2009 ter plaatse op het bedrijf van de aspergekweker naar aanleiding van een melding van mishandeling. Er was een conflict ontstaan over het aantal kilo s gestoken asperges. Gehoorde Portugese arbeidsmigranten verklaren als slaaf te worden behandeld door de aspergekweker en klagen over ingenomen paspoorten, lange werkdagen, slecht eten, slechte huisvesting, niet te worden uitbetaald en na uur te worden opgesloten in het gebouw waar ze slapen. De politie constateert tevens dat de slaapruimtes niet voldoen aan de eisen van brandveiligheid, waarvan melding wordt gedaan aan de betreffende gemeente. Op 15 mei, de dag waarop de bestuurlijke handhavingsactie door de gemeente plaatsvindt en hierbij ondersteund wordt door de politie als sterke arm, wordt door 7 Uit: uitgereikte brief Huisvesting arbeidsmigranten d.d. 29 april Dit is de reden dat het UWV is overgegaan tot het toekennen van tewerkstellingsvergunningen. Nu de huisvesting in orde was, waren er geen weigeringsgronden meer. Later worden 32 tewerkstellingsvergunningen ingetrokken. Daarna worden op 19 juni weer 15 TWV s 2009 toegekend, maar daarvan worden er later 13 ingetrokken. 10

11 drie Roemeense arbeidsmigranten aangifte gedaan van verduistering van verzekeringspapieren omdat de aspergekweker weigert deze documenten terug te geven. 9 Zij verklaren daarnaast dat zij op de dag van aankomst hun paspoort of identiteitsbewijs bij de aspergekweker moesten inleveren. Deze documenten kregen desbetreffende arbeidsmigranten op 14 mei 2009 terug. Na enige tijd besluit het OM in september 2009 een strafrechtelijk onderzoek in te stellen naar mensenhandel op grond van art. 273f Sr. Dit strafrechtelijk onderzoek krijgt de codenaam DARTMOOR. 1.6 Maatschappelijke relevantie en schade Mensenhandel in de vorm van arbeidsuitbuiting krijgt recent steeds meer aandacht. De agrarische sector bevindt zich de laatste jaren in economisch zware tijden (Benseddik & Bijl, 2004). Om agrarische producten bij de consument tegen een zo gunstig mogelijke prijs te kunnen aanbieden, is het noodzakelijk om de loonkosten voor de oogst en verwerking van deze producten zo laag mogelijk te houden. Werkgevers doen vaak een beroep op arbeidskrachten die wél bereid zijn om tegen lage lonen te werken. Vaak zijn dit mensen uit Midden- en Oost-Europese landen, zoals Polen, Roemenie en Bulgarije. Bij het fenomeen arbeidsuitbuiting in de agrarische sector denkt men niet gelijk aan zware georganiseerde misdaad. Een agrarische bedrijfsactiviteit zoals de aspergeteelt, die in dit rapport centraal staat, is in beginsel een legale bedrijfsactiviteit. Echter, gelet op het bovenstaande geschetste risicobeeld is in een legale landbouwsector de kans reëel aanwezig dat een agrarisch ondernemer moedwillig arbeidsmigranten gaat uitbuiten. Deze bestuurlijke rapportage toont aan dat een volstrekt regulier opgezet logistiek bedrijfsproces op dusdanige wijze kan worden gefaciliteerd en gemanipuleerd, zodat ernstig afbreuk wordt gedaan aan het reguliere karakter. Een bestuurlijke rapportage ligt om een aantal redenen voor de hand. In de eerste plaats verdient deze zaak extra aandacht gelet op de slachtoffers. Het feit dat in deze casus arbeidsmigranten in een situatie van afhankelijkheid werden gebracht en tevens op mensonterende wijze werden behandeld, geeft aan dat we het hebben over een fenomeen dat weerzinwekkende proporties kan aannemen. In de tweede plaats heeft de arbeidsuitbuiting in deze casus de maatschappelijke- en rechtsorde aanzienlijk geschokt. Dit heeft dan ook flink wat aandacht van diverse media gegenereerd. Hoewel slachtoffers uit Oost-Europese landen, gelet op hun schaarse middelen van bestaan aldaar, doorgaans niet de perceptie hebben slachtoffer te zijn van arbeidsuitbuiting, dient er naar Nederlandse maatstaven alles in het werk te worden gesteld om dergelijke praktijken te bestraffen en liefst te voorkomen. Verder kan in ieder geval worden geconstateerd dat diverse overheidspartijen in deze casus los van elkaar hebben geopereerd en mede daardoor het fenomeen arbeidsuitbuiting onvoldoende tijdig hebben onderkend. Met name als het gaat over informatieuitwisseling en afstemming van werkprocessen tussen organisaties, maar ook gezamenlijk optreden, vallen er aan de hand van deze bestuurlijke rapportage hopelijk lessen te trekken voor de toekomst. 9 Proces-verbaal pp. 183, 187 en

12 1.7 Leeswijzer Alvorens wordt overgegaan tot een inhoudelijke bespreking van de onderzoeksresultaten, worden in het volgende hoofdstuk kort de gehanteerde onderzoeksmethoden uit de doeken gedaan. Voor diegene die de onderzoeksbevindingen vlug tot zich wil nemen, volstaat het lezen van de samenvatting in hoofdstuk 4. Voor de meer inhoudelijk geïnteresseerde lezer wordt aanbevolen om in ieder geval hoofdstuk 3 aandachtig door te lezen. Voor hen biedt hoofdstuk 4 dan nog eens een goede samenvatting. 12

13 2. Onderzoeksmethode 2.1 Inleiding Het gaat er in deze bestuurlijke rapportage dus om retrospectief, ofwel achteraf, te reconstrueren waar in zowel het legale als het illegale bedrijfsproces, alsmede in de raakmomenten met de bovenwereld, aanknopingspunten zijn te vinden voor andere dan strafrechtelijke aanbevelingen, voor beleidswijzingen of concrete handhavingsinspanningen. Daarbij wordt gebruik gemaakt van het tegenwoordig gangbare barrièremodel 2.2 Het theoretisch of hypothetisch barrièremodel Het opwerpen van (nieuwe) barrières maakt integraal onderdeel uit van de programmatische werkwijze. 10 Als uitgangspunt wordt daarbij gekozen voor het barrièremodel dat eerder is ontwikkeld voor de aanpak van mensenhandel (Van der Lugt & Zoetekouw, 2003; Kiemel & Ten Kate, 2007). In dit model wordt het gezichtspunt van de dader als uitgangspunt genomen. Deze is in ieder geval op zoek naar goedkope (il)legale arbeidskrachten en (il)legale faciliteerders die hem daarbij helpen. Overeenkomstig de benadering van de barrièremethodiek kunnen met betrekking tot het bedrijfsproces van de aspergekweker uit de casus de volgende kritische stappen worden onderscheiden: 1. De aankoop of huur van percelen; 2. De aanschaf van materialen en kweekbenodigdheden (zoals chemicaliën en bewerking grond); 3. De aanschaf van aspergeplanten; 4. De werving van personeel; 5. De entree van het personeel; 6. De huisvesting van het personeel; 7. De behandeling en uitbetaling van het personeel (arbeid); 8. De oogst en verwerking en opslag van het eindproduct; 9. De distributie (vervoer) van het eindproduct; 10. De afzet/ verkoop van het eindproduct. Het lastige aan het beschrijven van het bedrijfsproces van (arbeidsuitbuiting in de) aspergeteelt is dat het in principe gaat om een legale activiteit waar vervolgens misbruik van wordt gemaakt. Daarom wordt de elfde stap, los van de eerste tien stappen van het bedrijfsproces, apart vermeld. De reden hiervan is, dat deze stap los staat van het legale bedrijfsproces van de aspergeteelt. Het is namelijk deels een illegale processtap. 11. Het verhullen en besteden van de verkregen inkomsten. 10 Zie paragraaf

14 2.3 Onderzoeksmethoden en bronnen Dossier- en documentenanalyse Onderzoek strafrechtelijk dossier DARTMOOR (politie) Allereerst is het strafrechtelijk dossier DARTMOOR dat door de politie is opgemaakt bestudeerd. Aan de hand daarvan kon een eerste algemene indruk van de casus worden gevormd. Vervolgens werden met deze studie van het procesdossier ook specifieke elementen van de casus inzichtelijk gemaakt. Naast het procesdossier is ook het door de politie opgestelde financieel rapport doorgenomen. Daarin is uiteengezet hoeveel asperges verdachte kon dan wel moest laten steken in relatie tot de benodigde arbeidsbehoefte en daaropvolgend de feitelijke uitbetaling van de werknemers. Dit financiële rapport verschaft dus op de eerste plaats inzicht in de vraag of er sprake was van het niet, of te weinig, uitbetalen van nettoloon in 2009 door verdachte aan de werknemers. Tevens geeft het rapport inzicht in de omvang van de winst, als gevolg van het besparen van loonkosten, die verdachte heeft genoten in 2009 door het toepassen van genoemde handelswijze Onderzoek tewerkstellingsvergunningen (UWV) Vervolgens is er gekeken naar de tewerkstellingsvergunningen die door het UWV zijn toegekend aan het bedrijf van de verdachte aspergekweker. Hierdoor ontstaat inzicht in de aard en omvang van de populatie arbeidskrachten. Op basis van de aanvraag van de werkgever wordt ook duidelijk waar deze arbeidskrachten zullen verblijven en wat er aan loon zal worden betaald Onderzoek bestuurlijke boetes (Inspectie SZW) Voorts zijn de boeterapporten bestudeerd die door de Inspectie SZW zijn aangeleverd. Hieruit is op te maken dat verdachte al jaren op deze wijze aan de slag is. Zo staan er reeds sinds 1996 diverse overtredingen aangaande de Wet Arbeid Vreemdelingen, de Wet Minimumloon en Minimumvakantiebijslag, de Arbeidsomstandighedenwet en de Arbeidstijdenwet op naam van verdachte Onderzoek beleid ten aanzien van huisvesting arbeidsmigranten (gemeente) Bij de betreffende gemeente waar de casus heeft gespeeld is navraag gedaan over de heersende gemeentelijke structuurvisie met betrekking tot het onderbrengen van arbeidsmigranten. Zo geldt er bijvoorbeeld met ingang van 2010 binnen de gemeente een zogeheten niet-ingezetenenbelasting. De belastingplichtige is degene die overnachtingen tegen betaling aanbiedt aan niet-ingezetenen. Het is daardoor ook van toepassing op arbeidsmigranten. De aanbieder van nachtverblijf wordt feitelijk verplicht een nachtverblijfregister bij te houden. Tevens is een aantal huisvestingsvoorzieningen vastgesteld door de gemeenteraad Interviews Naast de analyse van het procesdossier en andere relevante documenten is tevens een aantal functionarissen benaderd voor een (diepte-)interview. Deze face-to-face geïnterviewde functionarissen hebben allen vanuit hun organisatie en de daarbinnen uitgeoefende functie een inhoudelijke relatie gehad tot het onderzoek DARTMOOR. 14

15 Zo is er een functionaris van het UWV geïnterviewd. Deze respondent werd bevraagd over de rol die het UWV heeft ten aanzien van het toekennen en intrekken van tewerkstellingsvergunningen, waaronder de toets op huisvesting van arbeidsmigranten en de wettelijke regelingen die op dit gebied voor het UWV van kracht zijn. Voorts is een functionaris van de gemeente waar de casus heeft gespeeld geïnterviewd. Doel van het interview was om zicht te krijgen op de overwegingen die ten grondslag liggen aan het acteren van de gemeente in deze casus Toetsing Aan de hand van de interviews met respondenten welke nauw betrokken waren bij de onderhavige casus, moet er volgens de onderzoekers bij deze respondenten een gedegen beeld zijn ontstaan over het doel van de bestuurlijke rapportage. Tevens zijn de hypothetische oplossingsrichtingen en kennis van de onderzoekers achteraf getoetst bij de geïnterviewde sleutelfunctionarissen. Sommige oplossingsrichtingen werden op basis van de gehouden interviews rechtstreeks naar de prullenmand verwezen. Andere werden met de verkregen inzichten van de respondenten in meer of mindere mate herzien. Uiteraard was er ook een hoeveelheid aan inzichten dat gewoon gehandhaafd kon blijven. Tenslotte zijn de onderzoeksbevindingen door tussenkomst van het CCV getoetst bij enkele ketenregisseurs mensenhandel. 11 Doel van deze exercitie was om de aanbevelingen daar waar nodig aan te scherpen en te beoordelen op de praktische haalbaarheid. 11 Het CCV is het centrum dat kennis en samenhangende instrumenten ontwikkelt en implementeert om de maatschappelijke veiligheid te vergroten. Het CCV stimuleert samenwerking tussen publieke en private organisaties om criminaliteit integraal terug te dringen en vormt een schakel tussen beleid en praktijk. (zie ook 15

16 3. Onderzoeksbevindingen 3.1 Inleiding Voor de beschrijving van de inhoudelijke bevindingen en aanbevelingen wordt op basis van de onderzoeksvragen uit paragraaf 1.4 de volgende structuur aangehouden: per logistieke fase van het bedrijfsproces wordt beschreven hoe verdachte heeft gehandeld. Het gaat derhalve om het beschrijven van objectieve waarnemingen van (cruciale) activiteiten in het bedrijfsproces. In deze objectieve beschrijving worden tevens de gelegenheidsstructuren in wet- en regelgeving en de noodzakelijke contacten met legale instanties beschreven waarvan verdachte gebruik en misbruik heeft gemaakt. Vervolgens wordt ingegaan op de knelpunten die opspelen voor publieke en/of private instanties in dienstverlening en handhaving. Tot slot wordt voor elk gevonden knelpunt een of meerdere aanbevelingen gedaan. Overigens hebben zich niet gedurende elke stap in het logistieke proces misstanden of specifieke gelegenheden daartoe voorgedaan. Dit betekent dat niet elke logistieke processtap wordt besproken, maar slechts die stappen waar concrete verwevenheid en knelpunten de kop hebben gestoken. 3.2 Verwerving van percelen in relatie tot gebruik (stap 1) Constateringen Voor wat betreft het verwerven van percelen heeft de aspergekweker zich niet schuldig gemaakt aan bewuste frauduleuze handelingen om vastgoed of percelen aan te kopen. Wel kan er op deze plaats worden ingegaan op de relatie tussen het gebruik van de percelen die de aspergekweker in eigendom had enerzijds, en de uitbuitingspraktijken aan de andere kant. Agrarische bedrijven, zoals dat van de aspergekweker uit deze casus, maar ook veehouders en beroepsmatige vissers zijn verplicht bij het LNV-loket, 12 thans DRloket (Dienst Regelingen), van het ministerie van EL&I een aantal gegevens te laten registreren. Zo dient de perceelsoppervlakte van de grond die in gebruik is (eigendom, pacht etc.) en de aard van de gewassen of wijzigingen daarvan te worden aangegeven. De gegevens worden onder andere gebruikt voor het toekennen van subsidies, de uitvoering van de meststoffenwet en het identificeren en lokaliseren van dieren in verband met de dier- en volksgezondheid. Aan de hand van de geregistreerde informatie over perceelsoppervlakte en gewassen in de casus DARTMOOR kan een capaciteitsberekening 13 gemaakt worden, die 12 Het LNV-loket van het Ministerie van LNV (thans Ministerie van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie (EL&I) gaat net als het ministerie schuil onder een naamsverandering: het heet nu DRloket, dat staat voor de Dienst Regelingen. 13 Bij deze capaciteitsberekening wordt er van uitgegaan dat er geen invloed is van mechanisatie of automatisering en dat asperges aldus met de hand worden geoogst. 16

17 bruikbaar is in een risicomodel arbeidsuitbuiting. 14 Meer concreet betekent dit dat met behulp van geregistreerde gegevens over perceelsoppervlakte, de gewassoort en met behulp van kengetallen over de gemiddelde opbrengst per hectare, de te verwachten oogst berekend kan worden. Door de totale opbrengst te delen door het gemiddelde aantal te oogsten kilo s gewas per uur per persoon, kan vervolgens de arbeidsbehoefte van het agrarische bedrijf worden berekend. Die arbeidsbehoefte kan daarna worden afgezet tegen het daadwerkelijke aantal arbeiders of aangevraagde tewerkstellingsvergunningen bij het UWV 15 en, rekening houdende met het minimumloon, tegen de aangifte loonbelasting bij de Belastingdienst. Indien het daadwerkelijke aantal arbeiders op het bedrijf beduidend lager is dan de berekende arbeidsbehoefte kan dit een signaal vormen voor mogelijke arbeidsuitbuiting. Figuur 3.1: Vierhoeksrelatie productiecapaciteit personeelsbehoefte aangifte loonbelasting aangevraagde/ verleende tewerkstellingsvergunningen. Aangifte DR-loket Aangifte Loonbelasting Raming productie capaciteit perceel TWV verleend (verleden) aangevraagd Raming arbeidsbehoefte Het verdient aanbeveling bovenstaande vierhoeksverhouding op te nemen in het risicomodel arbeidsuitbuiting (zie paragraaf 3.2.3). 14 De ontwikkeling van een risicomodel is een initiatief van de SIOD. Met dit risicomodel is het de bedoeling dat op basis van verschillende indicatoren subjecten uit de systemen van overheidsinstanties worden geselecteerd, waarvan wordt verwacht dat zij een verhoogd risico hebben op regelovertreding op het gebied van uitbuiting buiten de prostitutiesector. Het risicomodel moet derhalve bijdragen aan verbetering en intensivering van de detectie van arbeidsuitbuiting. In twee experimentele leeromgevingen (de zogenaamde proeftuinen) werkt het OM in samenwerking met de SIOD en andere overheidsorganisaties aan de toetsing en verdere ontwikkeling van dit risicomodel. 15 Deze redenering gaat, voor zover de arbeidsbehoefte wordt afgezet tegen de aangevraagde tewerkstellingsvergunningen, op voor zover een bedrijf louter arbeidskrachten in dienst heeft die wettelijk verplicht zijn een TWV te hebben. 17

18 Geconstateerd werd dat de betreffende aspergekweker het ene jaar bij het DR-loket opgaf geen grond in productie te hebben, terwijl in het andere jaar werd opgegeven 19 hectare landbouwgrond in productie te hebben. Dit valt toch als een substantieel verschil te benoemen en zou op zijn minst vraagtekens moeten oproepen bij het DRloket. 16 Want op het moment dat de aspergekweker aangeeft 19 hectare grond te gaan gebruiken om asperges op te planten betekent dit dat, gelet op het aantal aspergeplanten dat op deze hoeveelheid grond geplant kan worden, een bepaalde hoeveelheid arbeidskrachten nodig is. Stel dat dit bijvoorbeeld 100 arbeidskrachten zijn, dan kan vervolgens berekend worden hoeveel asperges deze werknemers kunnen steken. Tevens kan berekend worden hoeveel uren daarvoor nodig zijn. Er kan derhalve ook een berekening worden gemaakt van de totale loonkosten, gebaseerd op het minimumloon dat aan deze arbeidskrachten moet worden uitbetaald. Stel dat de aspergekweker slechts voor een bedrag dat gelijk staat aan 30 arbeidskrachten loonbelasting afdraagt, dan is er sprake van een substantieel verschil dat kan wijzen op mogelijke arbeidsuitbuiting Knelpunt Als knelpunt kan dan ook worden genoemd dat er niet altijd controle is op de juistheid van de aangifte van bovengenoemde gegevens, maar dat dit slechts steekproefsgewijs plaatsvindt. De aangifte bij het DR-loket is vanuit de agrariër wel verplicht (volgens opgave van het DR-loket). Als er een te hoge opgave van de oppervlakte is gedaan, kan navenant een sanctie in de vorm van een korting op of intrekking van de toegekende subsidie worden opgelegd Aanbevelingen Aanbeveling aan het Ministerie van EL&I: Benut de aanwezigheid van de beschikbare controle-instrumenten. Daarmee is ook in repressieve zin meer slagkracht te realiseren als het gaat om korting dan wel intrekking van landbouwsubsidies. Zoek daarbij aansluiting bij onderstaande aanbeveling voor de geadresseerde instanties. Aanbeveling aan Belastingdienst, Inspectie SZW, UWV, politie (financiële recherche): Besteed aandacht aan de vierhoeksrelatie productiecapaciteit personeelsbehoefte aangifte loonbelasting aangevraagde/ verleende tewerkstellingsvergunningen ten behoeve van de ontwikkeling van een risicomodel arbeidsuitbuiting Werving van personeel (stap 4) Wet- en regelgeving Werkgevers, zoals de aspergekweker uit de casus, dienen zich te houden aan de wettelijke bepalingen op het terrein van arbeid, zoals de Wet arbeid vreemdelingen (WAV), de Wet minimumloon en minimumvakantiebijslag (WML), de Arbeidstijden- 16 Oppervlakten worden thans nagemeten aan de hand van actuele luchtfoto s (zie 17 Hier wordt er van uitgegaan dat het Ministerie van EL&I het aantal hectare grond dat een landbouwer/tuinder in gebruik heeft, ook verstrekt met in acht neming van doelbinding. Voorts dient te worden opgemerkt dat de vierhoeksrelatie zijn tekortkomingen kent op het moment dat niet al het personeel een TWV nodig heeft, bijvoorbeeld wanneer er zowel buitenlandse als Nederlandse arbeidskrachten in dienst worden genomen. 18

19 wet (ATW) en de Arbeidsomstandighedenwet (Arbowet). De Inspectie SZW is belast met het toezicht op de naleving van deze wetten. Nadere uitleg van deze wetten is te vinden in bijlage I. De aspergekweker uit deze casus had een contactpersoon in Roemenie die arbeidskrachten voor haar wierf. De werknemers namen vervolgens zelf het initiatief om naar Nederland af te reizen. In deze paragraaf wordt vooral de aanvraag van tewerkstellingsvergunningen behandeld Constateringen Historisch overzicht van opgelegde boetes Uit de aangeleverde boeterapporten blijkt dat de Inspectie SZW in de afgelopen jaren verschillende malen boetes aan de aspergekweker heeft opgelegd voor overtredingen van de eerder aangehaalde wetten. In het aspergeseizoen 2004 werd de aspergekweker door de Inspectie SZW beboet voor overtredingen van de Wet arbeid vreemdelingen. Van de 28 aangetroffen vreemdelingen, waren 26 vreemdelingen (Bulgaren/ Polen) werkzaam zonder de vereiste tewerkstellingsvergunning (TWV). In mei 2005 werd de aspergekweker opnieuw beboet voor overtredingen van de Wet arbeid vreemdelingen. Van de 37 aangetroffen vreemdelingen waren 22 vreemdelingen (7 Bulgaren/25 Polen) werkzaam zonder vereiste TWV. Omstreeks diezelfde periode in 2006 waren 41 Poolse arbeidskrachten zonder vereiste TWV aan het werk, waarvoor de aspergekweker beboet werd. In 2007 legde de Inspectie SZW aan de aspergekweker boetes op voor overtreding van de WAV (één vreemdeling werkzaam met een geweigerde TWV), voor overtreding van de WML (voor 116 personen) en voor overtreding van de Arbeidsomstandighedenwet wegens het niet melden van een arbeidsongeval. Uit de boeterapporten blijkt dat over dat jaar bij de Belastingdienst 113 eerstedagsmeldingen 18 waren gedaan. Dat was ook het geval bij de vreemdeling met de geweigerde TWV. In 2008 heeft slechts één controle door de Inspectie SZW plaatsgevonden van het aspergebedrijf uit de casus, te weten op 10 juni in de avond. Bij deze controle zijn destijds geen werknemers aangetroffen, en dus ook geen boeterapporten opgemaakt. Over 2009 heeft de Inspectie SZW verschillende boetes voor overtreding van de WAV, WML en Arbeidstijdenwet opgelegd. Bij de bestuurlijke ontruiming op 15 mei 2009 bleek dat 23 van de 74 arbeidskrachten niet gerechtigd waren om in Nederland te werken zonder tewerkstellingsvergunning. Voor geen van de werknemers werd aan de WML-verplichtingen voldaan en evenmin was er een deugdelijke registratie van de arbeids- en rusttijden. Aan de hand van de strafrechtelijke doorzoeking DARTMOOR bleken nog eens zeven vreemdelingen zonder TWV werkzaam te zijn geweest en voor dertien (13) anderen was niet voldaan aan de WML-verplichting. In januari 2010 werd een boete opgelegd wegens het tewerkstellen van een Roemeense arbeidskracht zonder TWV. 18 vanaf 01 juli 2006 moest een nieuwe werknemer uiterlijk één dag voor aanvang dienstverband bij de Belastingdienst worden aangemeld. 19

20 Bij het opleggen van de bestuurlijke boete start ook het boete-inningstraject. De boete-oplegger stuurt een boetebeschikking naar de overtreder. Een bezwaarschrift tegen deze beschikking schort de betaling van de boete niet op. De overtreder kan echter, gelet op de consequenties voor bijvoorbeeld de liquiditeitspositie van de onderneming, een verzoek doen bij de afdeling Bestuurlijke Boete voor een gespreide betaling van het boetebedrag (betalingsregeling) of bij de voorzieningenrechter een verzoek doen tot opschorting van het inningstraject in afwachting van de behandeling van bezwaar- en beroepsschriften Tewerkstellingsvergunningen Uit de onderzochte boeterapporten die door de Inspectie SZW werden opgemaakt en de aangevraagde TWV s kan worden opgemaakt dat de aspergekweker over de jaren 2004 tot en met 2007 vooral met Poolse arbeidsmigranten heeft gewerkt. In de loop van 2007 is de TWV-verplichting voor Poolse arbeidsmigranten vervallen. In 2008 en 2009 heeft de aspergekweker echter voornamelijk Bulgaarse en Roemeense arbeidsmigranten te werk gesteld. Dat is opvallend omdat voor deze arbeidsmigranten, in tegenstelling tot de Poolse arbeidsmigranten, nog steeds een TWV-verplichting geldt Aanbevelingen/ontwikkeling en verbetering risicomodel Aanbeveling aan de Inspectie SZWen het UWV: Het verdient dan ook aanbeveling de macro-economische situatie in Oost-Europa mee te wegen in een risicomodel arbeidsuitbuiting. De achterliggende gedachte daarbij is dat Roemenen en Bulgaren momenteel met minder salaris en arbeidsomstandigheden genoegen nemen dan bijvoorbeeld Poolse arbeidsmigranten. Op het moment dat Roemenen en Bulgaren tengevolge van een voltooide integratie in de Europese Unie niet meer TWV-plichtig zijn, dan is de kans reëel dat er nu en in de toekomst uit andere landen, denk bijvoorbeeld aan een landen als Armenië en Oekraïne, goedkopere afhankelijke arbeidskrachten te rekruteren zijn. Aanbeveling aan de Inspectie SZW: Ook het door de Inspectie SZW met regelmaat opmaken van boetes voor WAV, WML en Arbo-overtredingen zou als signaal in een risicomodel kunnen worden opgenomen. Het UWV WERKbedrijf zou standaard de informatie over de boeterapporten van de Inspectie SZW willen ontvangen zodat een aanvraag voor een tewerkstellingsvergunning op grond van art. 9 van de Wet Arbeid Vreemdelingen 19 geweigerd zou kunnen worden. 3.4 Huisvesting van het personeel (stap 6) Constateringen Kwaliteit van de huisvesting 19 Art. 9 van de Wav bevat de facultatieve weigeringsgronden. Een van de gronden is de onherrroepelijke beboeting voor illegale tewerkstelling. 20

21 Bij een controle medio 2008 had de gemeente reeds vastgesteld dat er, in strijd met het geldende bestemmingsplan, in het pand van de aspergekweker arbeidsmigranten waren gehuisvest. Daarnaast bleek die huisvesting niet te voldoen aan de voorschriften met betrekking tot de brandpreventie en brandveiligheid. Zo zouden de arbeidsmigranten in geval van brand onvoldoende vluchtwegen hebben. Volgens enkele verklaringen van Roemeense, Poolse en Portugese arbeidsmigranten zouden de verblijven waar zij sliepen s nachts afgesloten zijn. De gemeente wilde medewerking verlenen aan herziening van het bestemmingsplan en was bereid in afwachting daarvan de huisvesting te gedogen op voorwaarde dat voldaan werd aan de eisen van brandveiligheid. Ondanks de inspanningen van de gemeente bleek omstreeks april 2009 de huisvesting van de arbeidsmigranten, op dat moment ruim 30 personen, nog steeds niet aan de gestelde eisen te voldoen. Op basis daarvan werd de aspergekweker aangezegd uiterlijk 1 mei 2009 de verblijfsruimten te ontruimen en ontruimd te laten totdat een brandveilige huisvesting mogelijk was. De aspergekweker heeft tegen dit besluit tot ontruiming een voorlopige voorziening aangevraagd bij de rechtbank, welke echter op 12 mei 2009 werd afgewezen. Hoewel ter zitting bij de voorzieningenrechter ook naar voren was gekomen dat de werknemers s nachts werden opgesloten en dat een arbeidsmigrant bij de politie melding had gedaan van mishandeling, is op dat moment niet strafrechtelijk opgetreden, maar is de actie beperkt tot een bestuurlijke handhavingsactie op 15 mei Op last van de gemeente werd op die dag het bedrijf van de aspergekweker uiteindelijk toch ontruimd, vanwege de in strijd met het bestemmingsplan gehuisveste arbeidsmigranten, én het herhaaldelijk niet voldoen aan de voorschriften met betrekking tot brandveiligheid. 20 De gemeente constateert tien dagen na de bestuurlijke ontruiming dat er op het terrein van de aspergekweker (leger)tenten zijn geplaatst, waarin de arbeidsmigranten ondergebracht zijn. De gemeente verleent vervolgens een gedoogvergunning voor maximaal vijf (leger)tenten van 5 bij 5 meter, onder voorwaarde dat er een nachtregister van de arbeidsmigranten wordt bijgehouden Toekennen van TWV s door het UWV Op aanvraag van de aspergekweker kent het UWV op 27 mei 2009 na de bestuurlijke ontruiming op 15 mei alsnog 36 TWV s toe, terwijl de politie op 10 mei naar aanleiding van fysieke schermutselingen rond de uitbetaling van salaris onder arbeidskrachten reeds een sterk vermoeden kreeg van mogelijke uitbuitingspraktijken op de aspergeboerderij van de verdachte. Het UWV kon echter niet anders omdat de gemeente had aangegeven dat de huisvesting van de arbeidsmigranten in orde was Knelpunten Knelpunten bij de kwaliteit van de huisvesting Voor wat betreft bovenstaande constateringen is een knelpunt voor de gemeente dat zij het toezicht dienen te houden op de vereiste brandveilige huisvesting, maar dat er 20 Bij controles waar kans is op aantreffen van arbeidsuitbuiting, is er voor de gemeente een belang om zo nodig tijdig alternatieve huisvesting te kunnen regelen. 21

22 binnen de gemeente groepen arbeidskrachten verblijven die niet in het GBA zijn ingeschreven. Hierdoor kan het voor de gemeente moeilijk zijn om vast te stellen waar en hoeveel arbeidsmigranten ergens verblijven of werkzaam zijn. 21 Een GBAregistratie voor arbeidsmigranten is niet verplicht gesteld en het ontbreken van deze registratie levert ook niet snel strijdigheid op met de woonbestemming. Gemeenten kunnen eveneens in een lastige positie verkeren, als bekend is dat werknemers zijn gehuisvest op het erf terwijl het bestemmingsplan een puur agrarische bestemming heeft en geen woonbestemming toelaat. Omdat passende huisvesting voor de arbeidskrachten ontbreekt, gedogen sommige gemeenten de huisvesting op het agrarische bedrijfsterrein wel Knelpunten bij het toekennen TWV s door het UWV Het knelpunt bij de TWV-beoordeling is dat het UWV de wettelijke verplichting heeft om binnen een maximale termijn van vijf weken een TWV-aanvraag te behandelen, en deze vervolgens toe te kennen dan wel te weigeren. Er is een aantal dwingende weigeringsgronden vastgelegd alsmede een aantal facultatieve weigeringsgronden, zoals bijvoorbeeld geschikte huisvesting. Indien deze weigeringsgronden niet aan de orde zijn dan is een (voorlopige) weigering van de verstrekking van een TWV niet mogelijk, hetgeen in de onderhavige casus aan de orde was. Uit een interview met een medewerker van het UWV is gebleken dat het UWV, in de tijd voorafgaand aan het strafrechtelijk onderzoek DARTMOOR, kennelijk de kwaliteit van de huisvesting bij de beoordeling van een TWV-aanvraag niet of marginaal toetste. 23 Doorgaans wordt c.q. werd geen contact opgenomen met de gemeente over de daadwerkelijke kwaliteit van de huisvesting ten behoeve van TWVaanvragen. De medewerker van het UWV geeft aan dat in de tijd vóór het strafrechtelijk onderzoek slechts het verblijfadres van de TWV-arbeider aan de gemeente door werd gegeven. De geïnterviewde medewerker van het UWV geeft hierbij overigens aan dat het bij het UWV ontbreekt aan heldere richtlijnen om de kwaliteit van de huisvesting te kunnen toetsen Aanbevelingen Aanbevelingen t.b.v. de kwaliteit van de huisvesting Aanbevelingen aan gemeenten: Draag zorg voor een nauwkeurige en structurele controle van de geschiktheid en kwaliteit van de huisvesting van arbeidsmigranten en voeg daaraan ook het aspect humaniteit als kwaliteitscriterium aan toe De geïnterviewde medewerker van de betreffende gemeente constateert overigens een ontwikkeling dat steeds meer arbeidsmigranten net over de grens in België worden gehuisvest. 22 Het weigeren van de mondelinge gedoogvergunning was in deze casus geen optie voor de gemeente, die feitelijk met de rug tegen de muur stond en negatieve publiciteit vreesde als de arbeidsmigranten in de open lucht zouden moeten overnachten. De wetenschap dat er een strafrechtelijk onderzoek zou worden opgestart maakt deze beslissing voor de gemeente niet anders. 23 Er is slechts sprake van een papieren controle, dat wil zeggen het aanvinken van eventuele contraindicaties. 24 De vraag is wat precies onder het begrip humaniteit moet worden verstaan? Als de gemeente controleert wordt er uiteraard gekeken naar de brandveiligheid. Voorts wordt gekeken naar de leefomstandigheden/ reinheid. Is er sprake van een wanordelijke toestand of leeft men met veel mensen in een kleine ruimte? Daarbij is de controleur alert op klachten van arbeidsmigranten. 22

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2008 2009 17 050 Misbruik en oneigenlijk gebruik op het gebied van belastingen, sociale zekerheid en subsidies Nr. 385 BRIEF VAN DE MINISTER VAN SOCIALE

Nadere informatie

Wat doet de Inspectie SZW?

Wat doet de Inspectie SZW? Wat doet de Inspectie SZW? De Inspectie SZW werkt samen aan eerlijk, gezond en veilig werk en bestaanszekerheid voor iedereen 2 Wat doet de Inspectie SZW? 1 Organisatie Meer effect met één Inspectie SZW

Nadere informatie

PROTOCOL WAARNEMING TER PLAATSE (WTP)

PROTOCOL WAARNEMING TER PLAATSE (WTP) PROTOCOL WAARNEMING TER PLAATSE (WTP) Vastgesteld door het CCvD: 22 januari 2015 Ingangsdatum: 22 januari 2015 Stichting Normering Arbeid (SNA) Versie 14-01: SNA 2015 sna.div.736-1 Inleiding De inspecties

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814.

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 12932 29 juni 2012 Besluit van de Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid van 27 juni 2012, nr. AV/SDA/2012/10097,

Nadere informatie

ECLI:NL:RBSHE:2012:BV8479

ECLI:NL:RBSHE:2012:BV8479 ECLI:NL:RBSHE:2012:BV8479 Instantie Rechtbank 's-hertogenbosch Datum uitspraak 14-03-2012 Datum publicatie 14-03-2012 Zaaknummer 01/889082-09 Rechtsgebieden Strafrecht Bijzondere kenmerken Eerste aanleg

Nadere informatie

Overzicht veel voorkomende bezwaargronden inzake overtreding Wet arbeid vreemdelingen (Wav)

Overzicht veel voorkomende bezwaargronden inzake overtreding Wet arbeid vreemdelingen (Wav) Overzicht veel voorkomende bezwaargronden inzake overtreding Wet arbeid vreemdelingen (Wav) De Inspectie SZW werkt aan eerlijk, gezond en veilig werk en bestaanszekerheid voor iedereen 2 Overzicht veel

Nadere informatie

Corporate brochure RIEC-LIEC

Corporate brochure RIEC-LIEC Corporate brochure RIEC-LIEC Corporate brochure RIEC-LIEC 1 De bestrijding van georganiseerde criminaliteit vraagt om een gezamenlijke, integrale overheidsaanpak. Daarbij gaan de bestuursrechtelijke, strafrechtelijke

Nadere informatie

Boete, dwangsom en stillegging: bezwaar, beroep en betaling

Boete, dwangsom en stillegging: bezwaar, beroep en betaling Boete, dwangsom en stillegging: bezwaar, beroep en betaling De Inspectie SZW werkt samen aan eerlijk, gezond en veilig werk en bestaanszekerheid voor iedereen 2 Bestuurlijke boete en dwangsom: bezwaar,

Nadere informatie

Beleidsnotitie. Huisvesting (buitenlandse) seizoenswerknemers

Beleidsnotitie. Huisvesting (buitenlandse) seizoenswerknemers Beleidsnotitie Huisvesting (buitenlandse) seizoenswerknemers Gemeente Houten vastgesteld door het College van burgemeester en wethouders, 24-8-2010 1 Beleidsnotitie huisvesting (buitenlandse) seizoenswerknemers

Nadere informatie

Bijeenkomst in het kader van overige vormen van uitbuiting.

Bijeenkomst in het kader van overige vormen van uitbuiting. Inspectie SZW (voorheen AI, SIOD en IWI) Bijeenkomst in het kader van overige vormen van uitbuiting. Peter de Wit Accountmanager Inspectie SZW (opsporing). Regio Zuid-Nederland 06-12549583 Pmdwit@inspectieszw.nl

Nadere informatie

Samenvatting criminele families

Samenvatting criminele families Samenvatting criminele families In 2009 kreeg het RIEC Oost Nederland de opdracht om een onderzoek te doen naar één van de criminele families die de gemeente Enschede rijk is. Het betreft een familie die

Nadere informatie

Bestuurlijke boete en dwangsom: bezwaar, beroep en betaling

Bestuurlijke boete en dwangsom: bezwaar, beroep en betaling Bestuurlijke boete en dwangsom: bezwaar, beroep en betaling 2 Bestuurlijke boete en dwangsom: bezwaar, beroep en betaling 1 Arbeidsomstandighedenwet, Arbeidstijdenwet, Wet arbeid vreemdelingen, Wet minimumloon

Nadere informatie

Procedure De leverancier van de goederen vraagt schriftelijk om toelating tot de pilot bij UWV.

Procedure De leverancier van de goederen vraagt schriftelijk om toelating tot de pilot bij UWV. Pilot kennisindustrie Bijgaand treft u aan informatie over de pilot kennisindustrie, de relevante wet- en regelgeving en het speciale meldingsformulier. Relevante wet- en regelgeving In het kader van de

Nadere informatie

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE. Datum 18 april 2016 Betreft Kamervragen hotels

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE. Datum 18 april 2016 Betreft Kamervragen hotels > Retouradres Postbus 90801 2509 LV Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE 2513AA22XA Postbus 90801 2509 LV Den Haag Parnassusplein 5 T 070 333

Nadere informatie

Wat doet de Inspectie SZW?

Wat doet de Inspectie SZW? Wat doet de Inspectie SZW? 2 Wat doet de Inspectie SZW? 1 Organisatie Nieuwe Inspectie SZW per 1 januari 2012 Op 1 januari 2012 is de Inspectie SZW van start gegaan. De Inspectie SZW voegt de organisaties

Nadere informatie

Wat doet de Arbeidsinspectie? Alles over de taken en werkwijze van de Arbeidsinspectie

Wat doet de Arbeidsinspectie? Alles over de taken en werkwijze van de Arbeidsinspectie Wat doet de Arbeidsinspectie? Alles over de taken en werkwijze van de Arbeidsinspectie 1 De Arbeidsinspectie in het kort De Arbeidsinspectie (AI) maakt deel uit van het ministerie van Sociale Zaken en

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2010 2011 29 407 Vrij verkeer werknemers uit de nieuwe EU lidstaten Nr. 129 BRIEF VAN DE MINISTER VAN SOCIALE ZAKEN EN WERKGELEGENHEID Aan de Voorzitter

Nadere informatie

Bijlage 6: Wetenschappelijk onderzoeksvoorstel

Bijlage 6: Wetenschappelijk onderzoeksvoorstel Bijlage 6: Wetenschappelijk onderzoeksvoorstel Startnotitie OM-onderzoek Van - Concipiënt - Doorkiesnummer(s) - Datum - Projectnummer - Werktitel van het onderzoek Inleiding Detectie van mensenhandel /

Nadere informatie

Projectverslag. Inspectie naleving Wet arbeid vreemdelingen sector detailhandel voor niet westerse producten

Projectverslag. Inspectie naleving Wet arbeid vreemdelingen sector detailhandel voor niet westerse producten Projectverslag Inspectie naleving Wet arbeid vreemdelingen sector detailhandel voor niet westerse producten Arbeidsinspectie, Den Haag 20 november 2007 Projectnummer W172 Status projectverslag Defintief

Nadere informatie

Gedurende de bedenktijd wordt het vertrek van het vermoedelijke slachtoffer van mensenhandel uit Nederland opgeschort.

Gedurende de bedenktijd wordt het vertrek van het vermoedelijke slachtoffer van mensenhandel uit Nederland opgeschort. B8/3 Slachtoffers en getuige-aangevers van mensenhandel 3.1 Beleidsregels Voor zover indicaties van mensenhandel zich voordoen bij een vreemdeling die via Schiphol Nederland inreist zijn de bevoegdheden

Nadere informatie

Bijlage 2 Analyse van het Belgische meldingssyteem Limosa

Bijlage 2 Analyse van het Belgische meldingssyteem Limosa Bijlage 2 Analyse van het Belgische meldingssyteem Limosa Inleiding In de kabinetsbrief van 18 november 2011 1 is, naar aanleiding van een verzoek van de commissie- Lura, toegezegd te onderzoeken in hoeverre

Nadere informatie

OPLEGGEN BESTUURLIJKE BOETE DHW

OPLEGGEN BESTUURLIJKE BOETE DHW OPLEGGEN BESTUURLIJKE BOETE DHW 1 ONDERWERP In deze notitie wordt kort het proces rond het opleggen van de bestuurlijke boete op basis van de Drank- en Horecawet beschreven, zoals toegepast door de Nederlandse

Nadere informatie

De SIOD. Sociale Inlichtingen- en Opsporingsdienst. Seminar CCV Den Haag 30 November 2010

De SIOD. Sociale Inlichtingen- en Opsporingsdienst. Seminar CCV Den Haag 30 November 2010 De SIOD Sociale Inlichtingen- en Opsporingsdienst Seminar CCV Den Haag 30 November 2010 Kader Mensenhandel - Mensenhandel = uitbuiting (i.t.t. mensensmokkel) - Wereldwijd leven 27 miljoen mensen in slavernij

Nadere informatie

Vraag: Welke risico's brengt deze verstrekking met zich mee?

Vraag: Welke risico's brengt deze verstrekking met zich mee? Waarom moet de informatie al in dit stadium worden uitgewisseld? Waarom wordt niet gewacht met de informatie-uitwisseling tot nadat een persoon is veroordeeld? De uitwisseling van dit soort informatie

Nadere informatie

Beleidsnotitie. Huisvesting (buitenlandse) seizoenswerknemers in de fruitteelt

Beleidsnotitie. Huisvesting (buitenlandse) seizoenswerknemers in de fruitteelt Beleidsnotitie Huisvesting (buitenlandse) seizoenswerknemers in de fruitteelt Gemeente Houten vastgesteld door het College van burgemeester en wethouders, 10-9-2013 1 Beleidsnotitie huisvesting (buitenlandse)

Nadere informatie

Wet Aanpak Schijnconstructies

Wet Aanpak Schijnconstructies COTAD Wet Aanpak Schijnconstructies Monica Wirtz AWVN 4-6-2015 WAS Wet Aanpak Schijnconstructies Aanleiding Schijnconstructie? Hoofdlijnen Verbetering toepassing en naleving cao Uitbreiding ketenaansprakelijkheid

Nadere informatie

Meldingsplichtige arbeidsongevallen. Meld ze bij de Arbeidsinspectie

Meldingsplichtige arbeidsongevallen. Meld ze bij de Arbeidsinspectie Meldingsplichtige arbeidsongevallen Meld ze bij de Arbeidsinspectie 1 Meldingsplichtige arbeidsongevallen Na een (ernstig) arbeidsongeval heerst meestal grote verslagenheid in een bedrijf. Op zo n moment

Nadere informatie

kenmerk 752842 De ondergetekenden:

kenmerk 752842 De ondergetekenden: Verlengd Convenant inzake de Samenwerking tussen het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap en het Ministerie van Financiën, d.d. Vil april 2015 kenmerk 752842 De ondergetekenden: - Namens de

Nadere informatie

Verstrekkingenreglement regeling minder werken voor oudere werknemers in Land- en tuinbouwwerktuigen Exploiterende Ondernemingen 2008

Verstrekkingenreglement regeling minder werken voor oudere werknemers in Land- en tuinbouwwerktuigen Exploiterende Ondernemingen 2008 Verstrekkingenreglement regeling minder werken voor oudere werknemers in Land- en tuinbouwwerktuigen Exploiterende Ondernemingen 2008 Dit reglement is van toepassing op aanmeldingen die op en na 1 januari

Nadere informatie

1. Het SNA-keurmerk. 2. Versterking keurmerk

1. Het SNA-keurmerk. 2. Versterking keurmerk INHOUD APRIL 2013: Het SNA-keurmerk Versterking keurmerk Afspraken inspectie-instellingen Lloyd s Register Nederland stopt met inspecties NEN 4400-1 A1 detacheringsverklaring constructies Discriminatiebepaling

Nadere informatie

Onderwerp: Uitvoeringsregeling informatieverstrekking 2014. De directeur van de gemeenschappelijke regeling Cocensus ;

Onderwerp: Uitvoeringsregeling informatieverstrekking 2014. De directeur van de gemeenschappelijke regeling Cocensus ; Besluit 2013/D007 Onderwerp: Uitvoeringsregeling informatieverstrekking 2014. De directeur van de gemeenschappelijke regeling Cocensus ; gericht op de uitvoering van de werkzaamheden welke op grond van

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2013 2014 29 407 Vrij verkeer werknemers uit de nieuwe EU lidstaten Nr. 195 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN VEILIGHEID EN JUSTITIE EN DE MINISTER VAN SOCIALE

Nadere informatie

De Staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, (M. Rutte)

De Staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, (M. Rutte) Wijziging van de Wet arbeid vreemdelingen in verband met de werving van arbeidsaanbod uit landen van buiten de Europese Economische Ruimte op een bij convenant overeengekomen wijze Memorie van antwoord

Nadere informatie

Bestuurlijke Boete. 2 Bestuurlijke boete Bestuurlijke boete 3

Bestuurlijke Boete. 2 Bestuurlijke boete Bestuurlijke boete 3 Bestuurlijke Boete Bestuurlijke Boete De bewaakt en bevordert een veilig en duurzaam gebruik van weg, water, lucht en rail door burgers en ondernemers. Dat wordt bijvoorbeeld gedaan door controles langs

Nadere informatie

Kamervraag/vragen van de leden Ulenbelt en Van Huijm

Kamervraag/vragen van de leden Ulenbelt en Van Huijm De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE 2513AA22XA Postbus 90801 2509 LV Den Haag Anna van Hannoverstraat 4 Telefoon (070) 333 44 44 Fax (070) 333 40 33

Nadere informatie

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG 1 > Retouradres Postbus 20301 2500 EH Den Haag Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Turfmarkt 147 2511 DP Den Haag Postbus 20301 2500 EH Den Haag www.rijksoverheid.nl/venj

Nadere informatie

Regeling melding misstand woningcorporaties

Regeling melding misstand woningcorporaties Regeling melding misstand woningcorporaties Regeling van de procedure voor het melden van een vermoeden van een misstand en van de (rechts)bescherming van de melder en de vertrouwenspersoon integriteit.

Nadere informatie

Privacy Reglement Flex Advieshuis

Privacy Reglement Flex Advieshuis Privacy Reglement Flex Advieshuis Paragraaf 1: Algemene bepalingen Artikel 1: Begripsbepaling In aanvulling op de Wet bescherming persoonsgegevens en het Besluit Gevoelige Gegevens wordt in dit reglement

Nadere informatie

Advocaten en notarissen

Advocaten en notarissen Advocaten en notarissen De Wet aanpak schijnconstructies NVRD 18 februari 2016 Onderwerpen presentatie 1. Aanleiding voor en inhoud van de WAS 2. Aansprakelijkheid voor loon door opdrachtgevers keten 3.

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814.

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 10909 22 juni 2011 Regeling van de Minister van Veiligheid en Justitie van 15 juni 2011, nr. 5700090/11, houdende wijziging

Nadere informatie

de inspecteur van de Belastingdienst[te P], verweerder.

de inspecteur van de Belastingdienst[te P], verweerder. Uitspraak RECHTBANK DEN HAAG Team belastingrecht zaaknummer: SGR 13/6388 proces-verbaal van de mondelinge uitspraak van de enkelvoudige kamer van 7 november 2013 in de zaak tussen [X], wonende te [Z],

Nadere informatie

De bestuurlijke boete. Wet bestuurlijke boete meldingsplichten door ministers verstrekte subsidies

De bestuurlijke boete. Wet bestuurlijke boete meldingsplichten door ministers verstrekte subsidies De bestuurlijke boete Wet bestuurlijke boete meldingsplichten door ministers verstrekte subsidies De bestuurlijke boete bij niet-naleving meldingsplichten subsidies Op 1 januari 2013 is de Wet bestuurlijke

Nadere informatie

Gezamenlijke aanpak heling Rotterdam

Gezamenlijke aanpak heling Rotterdam Gezamenlijke aanpak heling Rotterdam Portefeuillehouder politie: K. van Moorsel Auteurs: T.M. Timmers (politie), M.B. Verhoef (gemeente Rotterdam), A. van den Brand (OM) Status: Definitief 2015 Politie,

Nadere informatie

BIBOB beleidslijn horeca- en seksinrichtingen. Gemeente Voorst

BIBOB beleidslijn horeca- en seksinrichtingen. Gemeente Voorst BIBOB beleidslijn horeca- en seksinrichtingen Gemeente Voorst 1 Doel van de Wet BIBOB De wet BIBOB, de Wet Bevordering integriteitsbeoordelingen Openbaar Bestuur, is op 1 juni 2003 in werking getreden

Nadere informatie

Instituut Financieel Management

Instituut Financieel Management FFEBLR0111 IB (niet-winst) Instituut Financieel Management Opdracht 1b (inleveren in week 3) De tekst van artikel 1.2 Wet IB is per 1 januari 2011 ingrijpend gewijzigd. Vanaf 2001 t/m 2010 luidde de tekst

Nadere informatie

Controle door een Interventieteam

Controle door een Interventieteam Controle door een Interventieteam Inhoudsopgave Controle door een Interventieteam Wat is een Interventieteam? Wat doet een Interventieteam? Waarom en wanneer komt een Interventieteam? Wat houdt een controle

Nadere informatie

Procesbeschrijving beboeten bij overtreding Wet inburgering

Procesbeschrijving beboeten bij overtreding Wet inburgering Procesbeschrijving beboeten bij overtreding Wet inburgering Algemeen De Algemene wet bestuursrecht (Awb) kent de mogelijkheid om bepaalde overtredingen te bestraffen met een bestuurlijke boete. Een bestuurlijke

Nadere informatie

AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK

AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK MigratieWeb ve07001320 200700456/1. Datum uitspraak: 11 juli 2007 AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK Uitspraak op het hoger beroep van: vennootschap onder firma Chinees Japans Specialiteitenrestaurant A., gevestigd

Nadere informatie

http://zoeken.rechtspraak.nl/resultpage.aspx?snelzoeken=true&searchtype=ljn&ljn=br1...

http://zoeken.rechtspraak.nl/resultpage.aspx?snelzoeken=true&searchtype=ljn&ljn=br1... pagina 1 van 5 LJN: BR1463, Raad van State, 201011448/1/H1 Datum 13-07-2011 uitspraak: Datum 13-07-2011 publicatie: Rechtsgebied: Bouwen Soort procedure: Hoger beroep Inhoudsindicatie: Bij besluit van

Nadere informatie

gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 4 december 2014, nr. 12A;

gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 4 december 2014, nr. 12A; Gemeenteblad van de gemeente Tubbergen Jaargang: 2014 Nummer: 85 Uitgifte: 29 december 2014 Bekendmaking van het besluit de gemeenteraad d.d. 15 december 2014, nr. 12C, tot vaststelling van Verordening

Nadere informatie

Rapport. Datum: 11 april 2000 Rapportnummer: 2000/148

Rapport. Datum: 11 april 2000 Rapportnummer: 2000/148 Rapport Datum: 11 april 2000 Rapportnummer: 2000/148 2 Klacht Op 1 februari 1999 ontving de Nationale ombudsman een verzoekschrift van de heer Y. te Zwolle, ingediend door de Stichting Rechtsbijstand Asiel

Nadere informatie

INTERVENTIEBELEID ALCOHOL, DRANK- EN HORECAWET

INTERVENTIEBELEID ALCOHOL, DRANK- EN HORECAWET INTERVENTIEBELEID ALCOHOL, DRANK- EN HORECAWET 1. DOEL Deze procedure beschrijft de lijn die door de gemeente Kaag en Braassem wordt toegepast om geconstateerde overtredingen van de Drank- en Horecawet

Nadere informatie

Verstrekkingenreglement regeling minder werken voor oudere werknemers in de sector Glastuinbouw 2015

Verstrekkingenreglement regeling minder werken voor oudere werknemers in de sector Glastuinbouw 2015 Verstrekkingenreglement regeling minder werken voor oudere werknemers in de sector Glastuinbouw 2015 Artikel 1 Toepassing Dit reglement is van toepassing op aanmeldingen die na 1 april 2015 zijn ontvangen

Nadere informatie

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1a 2513 AA s-gravenhage

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1a 2513 AA s-gravenhage Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1a 2513 AA s-gravenhage Postbus 90801 2509 LV Den Haag Anna van Hannoverstraat 4 Telefoon

Nadere informatie

44. Doel 2. Contributie beroepsorganisaties

44. Doel 2. Contributie beroepsorganisaties Contributie beroepsorganisaties 44. Doel 2 4.1 Mogelijkheden 2 4.2 Inzet van bronnen 2 4.3 Arbeidsrechtelijke/CAO voorwaarden 2 4.4 Fiscale regelgeving 3 4.5 Fiscale gevolgen, gevolgen voor de zorgverzekering

Nadere informatie

Meldingsplichtige arbeidsongevallen. Meld ze bij de Arbeidsinspectie

Meldingsplichtige arbeidsongevallen. Meld ze bij de Arbeidsinspectie Meldingsplichtige arbeidsongevallen Meld ze bij de Arbeidsinspectie Meldingsplichtige arbeidsongevallen Na een (ernstig) arbeidsongeval heerst meestal grote verslagenheid in een bedrijf. Op zo n moment

Nadere informatie

B17. Slachtoffers van vrouwenhandell

B17. Slachtoffers van vrouwenhandell B17 Slachtoffers van vrouwenhandell B17 Slachtoffers van vrouwenhandel Algemeen Toezicht: opschorting van de verwijdering Algemeen Slachtoffers van vrouwenhandel Getuige-aangevers Vergunning tot verblijf

Nadere informatie

INSPECTIENORM CHAMPIGNONTELERS

INSPECTIENORM CHAMPIGNONTELERS VRO Services b.v. Stationsweg 78-f T +31 180619933 2991 CM Barendrecht F +31 180618721 Postbus 2037 E vro@vro.net 2990 DA Barendrecht I www.vro.net INSPECTIENORM CHAMPIGNONTELERS Auditor : Registratienummer

Nadere informatie

Meldingsplichtige arbeidsongevallen. Meld ze direct bij de Inspectie SZW

Meldingsplichtige arbeidsongevallen. Meld ze direct bij de Inspectie SZW Meldingsplichtige arbeidsongevallen Meld ze direct bij de Inspectie SZW De Inspectie SZW werkt samen aan eerlijk, gezond en veilig werk en bestaanszekerheid voor iedereen 2 Meldingsplichtige arbeidsongevallen

Nadere informatie

In het project zijn verder de volgende inspectiepunten meegenomen: -verdrinkingsgevaar, -instructie, -persoonlijke beschermingsmiddelen en -werkdruk

In het project zijn verder de volgende inspectiepunten meegenomen: -verdrinkingsgevaar, -instructie, -persoonlijke beschermingsmiddelen en -werkdruk projectverslag A27 hotelschepen projectverslag A27-999 Hotelschepen "Arbeids - & Rusttijden Horecapersoneel aan boord van Nederlandse en buitenlandse hotelschepen" Versie: 20 juni 2000 Uitvoeringsperiode:

Nadere informatie

CAO voorlichting en handhaving in de uitzendbranche

CAO voorlichting en handhaving in de uitzendbranche CAO-vragen? Neem contact op met de SNCU! SNCU Postbus 9438 3007 AK Rotterdam Telefoon algemeen: 0180-642-530 Fax: 0180-642-539 E-mail: info@sncu.nl Helpdesk: 0800-7008 (gratis) www.sncu.nl www.meldenhelpt.nl

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2013 2014 Aanhangsel van de Handelingen Vragen gesteld door de leden der Kamer, met de daarop door de regering gegeven antwoorden 244 Vragen van de leden

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814.

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 33286 25 november 2014 Regeling van de Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid van 17 november 2014, 2014-0000102276,

Nadere informatie

Toelichting. Algemeen

Toelichting. Algemeen Toelichting Algemeen Op 1 januari 2013 zijn de Wet aanscherping handhaving en sanctiebeleid SZW-wetgeving en de Wet verhoging AOW- en pensioenrichtleeftijd in werking getreden. Hierdoor wijzigt o.a. de

Nadere informatie

Overzicht van alle checkpunten

Overzicht van alle checkpunten Checklist werken met schoonmaakbedrijven Overzicht van alle checkpunten Borgen & keurmerken Voldoet het schoonmaakbedrijf aan de NEN 4400-1 norm? Heeft het schoonmaakbedrijf een branchekeurmerk? Heeft

Nadere informatie

Ernstige arbeidsongevallen

Ernstige arbeidsongevallen Ernstige arbeidsongevallen Meld ze bij de Arbeidsinspectie Ernstige arbeidsongevallen Na een ernstig arbeidsongeval heerst meestal grote verslagenheid in een bedrijf. Op zo n moment wordt men zich er weer

Nadere informatie

2007 WODC, ministerie van Justitie / St. INTRAVAL. Postadres: Postbus 1781 9701 BT Groningen E-mail info@intraval.nl

2007 WODC, ministerie van Justitie / St. INTRAVAL. Postadres: Postbus 1781 9701 BT Groningen E-mail info@intraval.nl COLOFON 2007 WODC, ministerie van Justitie / St. INTRAVAL Postadres: Postbus 1781 9701 BT Groningen E-mail info@intraval.nl Kantoor Groningen: Kantoor Rotterdam: St. Jansstraat 2C Goudsesingel 184 Telefoon

Nadere informatie

Overschrijdingen grenswaarden geluid Schiphol Gebruiksjaar 2007

Overschrijdingen grenswaarden geluid Schiphol Gebruiksjaar 2007 Datum Overschrijdingen grenswaarden geluid Schiphol Gebruiksjaar 2007 2 van 11 1. Probleemstelling Ingevolge artikel 8.22 van de Wet luchtvaart schrijft de Inspecteur-Generaal Verkeer en Waterstaat (hierna:

Nadere informatie

DEFINITIEF RAPPORT ONDERZOEK NALEVING WNT

DEFINITIEF RAPPORT ONDERZOEK NALEVING WNT DEFINITIEF RAPPORT ONDERZOEK NALEVING WNT bij Stichting VU-VUmc (Dhr. L.M. Bouter) Plaats: Utrecht Bestuursnummer: 75792 Onderzoeksnummer: 276697 Datum onderzoek: najaar 2014 Datum vaststelling: 28 april

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Beleidskader intrekken erkenning als Jobcoachorganisatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Beleidskader intrekken erkenning als Jobcoachorganisatie STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 13672 27 mei 2013 Beleidskader intrekken erkenning als Jobcoachorganisatie Het Uitvoeringsinstituut werknemersverzekeringen,

Nadere informatie

REGLEMENT KEURMERK STICHTING GARANTIEWONING

REGLEMENT KEURMERK STICHTING GARANTIEWONING REGLEMENT KEURMERK STICHTING GARANTIEWONING Artikel 0: Definities Artikel 1: Stichting GarantieWoning Artikel 2: Reglement Artikel 3: Keurmerk Artikel 4: Het verlenen van het keurmerk GarantieWoning Artikel

Nadere informatie

De Vrouwenopvang. MS/DS/FA/JJ/09u.002285. Geachte mevrouw, geachte heer,

De Vrouwenopvang. MS/DS/FA/JJ/09u.002285. Geachte mevrouw, geachte heer, Antwoordnummer 10275, 2280 WB Rijswijk Centraal Orgaan opvang asielzoekers Uitvoeringsorganisatie Rvb De Vrouwenopvang telefoon (0800) 020 10 51 fax (070) 37 27 686 postadres antwoordnummer 10275 2280

Nadere informatie

Bestuurlijke aanpak van georganiseerde criminaliteit

Bestuurlijke aanpak van georganiseerde criminaliteit Bestuurlijke aanpak van georganiseerde criminaliteit Informatie over het Regionaal Informatie en Expertise Centrum (RIEC) -1- Bestuurlijke aanpak van georganiseerde criminaliteit 3 Bestuurlijke aanpak

Nadere informatie

Subsidiereglement van de Stichting Opleidings- en Ontwikkelingsfonds Beroepsgoederenvervoer over de weg en de Verhuur van Mobiele Kranen (SOOB)

Subsidiereglement van de Stichting Opleidings- en Ontwikkelingsfonds Beroepsgoederenvervoer over de weg en de Verhuur van Mobiele Kranen (SOOB) Conceptversie 2 feb. Subsidiereglement van de Stichting Opleidings- en Ontwikkelingsfonds Beroepsgoederenvervoer over de weg en de Verhuur van Mobiele Kranen (SOOB) Geldend per 1 maart 2011 Artikel 1 Definities

Nadere informatie

TOELICHTING CONTROLEPROTOCOL STICHTING TRANSUMO. -versie 31 mei 2007- pag. 1. 1. Inleiding

TOELICHTING CONTROLEPROTOCOL STICHTING TRANSUMO. -versie 31 mei 2007- pag. 1. 1. Inleiding -versie 31 mei 2007- pag. 1 1. Inleiding Deze toelichting heeft betrekking op het controleprotocol Stichting Transumo, versie 31 mei 2007, en heeft tot doel een nader invulling te geven aan een aantal

Nadere informatie

Huisvesting voor tijdelijke arbeidsmigranten.

Huisvesting voor tijdelijke arbeidsmigranten. Huisvesting voor tijdelijke arbeidsmigranten. Aanleiding Veel ondernemers in de land- en tuinbouw maken gebruik van tijdelijke arbeidsmigranten. Ondernemers zijn verantwoordelijk voor een goede huisvesting

Nadere informatie

Rapport. Datum: 3 mei 2007 Rapportnummer: 2007/084

Rapport. Datum: 3 mei 2007 Rapportnummer: 2007/084 Rapport Datum: 3 mei 2007 Rapportnummer: 2007/084 2 Klacht Verzoeker klaagt erover dat de Belastingdienst niet de hem bekende inkomensgegevens over het jaar 2005 heeft gebruikt als basis voor het bepalen

Nadere informatie

Integraal Handhavingsbeleidsplan De Ronde Venen, 26 september 2012. Bijlage VI Toelichting op de bestuursrechtelijke sanctiemiddelen

Integraal Handhavingsbeleidsplan De Ronde Venen, 26 september 2012. Bijlage VI Toelichting op de bestuursrechtelijke sanctiemiddelen Bijlage VI Toelichting op de bestuursrechtelijke sanctiemiddelen 76 Bestuursrechtelijke sanctiemiddelen De gemeente De Ronde Venen kan tegen overtreders met meerdere verschillende sanctiemiddelen, al dan

Nadere informatie

Tussenrapportage. Stand van zaken handhaving onrechtmatige permanente bewoning recreatieverblijven. Gemeente Koggenland

Tussenrapportage. Stand van zaken handhaving onrechtmatige permanente bewoning recreatieverblijven. Gemeente Koggenland Tussenrapportage Stand van zaken handhaving onrechtmatige permanente bewoning recreatieverblijven Gemeente Koggenland 8 januari 04 MB-ALL B.V. Postbus 48 3600 BC MAARSSEN Tel. (0346) 583070 januari 04

Nadere informatie

categorie/agendanr. stuknr. B. en W. 2004 RA04.0108 A 11 04/696 Onderwerp: Bezwaarschrift Sluyter Advocaten tegen besluit raad m.b.t.

categorie/agendanr. stuknr. B. en W. 2004 RA04.0108 A 11 04/696 Onderwerp: Bezwaarschrift Sluyter Advocaten tegen besluit raad m.b.t. Raadsvoorstel jaar stuknr. Raad categorie/agendanr. stuknr. B. en W. 2004 RA04.0108 A 11 04/696 Onderwerp: Bezwaarschrift Sluyter Advocaten tegen besluit raad m.b.t. gebied Zijtak Portefeuillehouder: J.

Nadere informatie

Rapport. Datum: 22 maart 2013. Rapportnummer: 2013/024

Rapport. Datum: 22 maart 2013. Rapportnummer: 2013/024 Rapport Rapport over een klacht over UVIT Zorgkantoor te Eindhoven. UVIT zorgkantoor is per 1 januari 2012 verder gegaan onder de naam VGZ Zorgkantoor. Bestuursorgaan: de Raad van Bestuur van Coöperatie

Nadere informatie

Memo. centrum. criminaliteitspreventie. veiligheid Postbu5 14069. BETREFT Landelijk programma prostitutie

Memo. centrum. criminaliteitspreventie. veiligheid Postbu5 14069. BETREFT Landelijk programma prostitutie m centrum ChurchiHiaanu criminaliteitspreventie 3527 GV Utrecht veiligheid Postbu5 14069 35085C Utrecht T (030) 75 6700 F (030)7516701 www.hetccv.ni Memo BETREFT Landelijk programma prostitutie IN LEIDING

Nadere informatie

DRAAIBOEK MULTIDISCIPLINAIRE CONTROLE ARBEIDSUITBUITING

DRAAIBOEK MULTIDISCIPLINAIRE CONTROLE ARBEIDSUITBUITING DRAAIBOEK MULTIDISCIPLINAIRE CONTROLE ARBEIDSUITBUITING VERTROUWELIJKE INFORMATIE Inhoudsopgave: 1. Algemene informatie 2. Aanleiding controle 3. Deelnemende instanties 4. Operationeel projectleider, coördinator

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2010 2011 32 486 Wijziging van de Wet minimumloon en minimumvakantiebijslag in verband met het opnemen van de bevoegdheid tot inbeslagneming van daarvoor

Nadere informatie

RAAD VAN TOEZICHT VERZEKERINGEN. Uit de stukken is, voor zover voor de beoordeling van de klacht van belang, het navolgende gebleken.

RAAD VAN TOEZICHT VERZEKERINGEN. Uit de stukken is, voor zover voor de beoordeling van de klacht van belang, het navolgende gebleken. RAAD VAN TOEZICHT VERZEKERINGEN U I T S P R A A K Nr. i n d e k l a c h t nr. 2003.1084 (031.03) ingediend door: hierna te noemen 'klager', tegen: hierna te noemen 'verzekeraar'. De Raad van Toezicht Verzekeringen

Nadere informatie

Algemene Voorwaarden Sectorplan FCB

Algemene Voorwaarden Sectorplan FCB Algemene Voorwaarden Sectorplan FCB I II III IV V VI Algemeen Te vergoeden kosten en hoogte van de vergoeding Indiening van de aanvraag Behandeling van de aanvraag Afhandeling van de vergoeding Slotbepalingen

Nadere informatie

Reglement. houdende de uitwerking van artikel 7.4 van de Gedragscode. Herzien 1 maart 2013

Reglement. houdende de uitwerking van artikel 7.4 van de Gedragscode. Herzien 1 maart 2013 Reglement houdende de uitwerking van artikel 7.4 van de Gedragscode Herzien 1 maart 2013 Afdeling 1. Inleidende bepalingen Artikel 1. Definitiebepalingen De definitiebepalingen uit de Gedragscode gelden

Nadere informatie

SAMENWERKINGSAFSPRAKEN ARBEIDSINSPECTIE VOEDSEL EN WAREN AUTORITEIT

SAMENWERKINGSAFSPRAKEN ARBEIDSINSPECTIE VOEDSEL EN WAREN AUTORITEIT SAMENWERKINGSAFSPRAKEN ARBEIDSINSPECTIE en VOEDSEL EN WAREN AUTORITEIT SAMENWERKINGSAFSPRAKEN ARBEIDSINSPECTIE-VOEDSEL EN WAREN AUTORITEIT De Minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit, handelend

Nadere informatie

Omgevingsvergunning. O M G E VI N G S D i E N S T. Plaatsing van een stalen damwand Baggerdepot IJsseloog IJsseloog 1 Dronten

Omgevingsvergunning. O M G E VI N G S D i E N S T. Plaatsing van een stalen damwand Baggerdepot IJsseloog IJsseloog 1 Dronten O M G E VI N G S D i E N S T FLEVOLAND & GOOf EN VECHTSTREEK Omgevingsvergunning ing van een stalen damwand Baggerdepot IJsseloog IJsseloog 1 Dronten Kenmerk aanvraag: OLO 1615505 van 2 februari 2015 Aanvrager:

Nadere informatie

Accountant moet op zijn tellen passen bij begeleiding inkeer van zijn cliënt

Accountant moet op zijn tellen passen bij begeleiding inkeer van zijn cliënt Accountant moet op zijn tellen passen bij begeleiding inkeer van zijn cliënt Het bankgeheim staat onder druk. Diverse staten, waaronder Zwitserland en Liechtenstein, verklaarden zich recent bereid om internationale

Nadere informatie