BELEIDSONDERZOEK Leidenincijfers draagt bij aan de kwaliteit van beleid en besluitvorming

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "BELEIDSONDERZOEK Leidenincijfers draagt bij aan de kwaliteit van beleid en besluitvorming"

Transcriptie

1 BELEIDSONDERZOEK Leidenincijfers draagt bij aan de kwaliteit van beleid en besluitvorming Leiden 2016 Atlas voor gemeenten Samenvatting De Atlas voor Gemeenten vergelijkt al 18 jaar de 50 grootste stedelijke gemeenten in Nederland op een groot aantal punten. De woonaantrekkelijkheid, de sociaaleconomische positie en hun onderliggende indicatoren worden jaarlijks berekend en vormen de kern van de Atlas. Leiden is een aantrekkelijke woonstad met een 9 e positie. Een stad is aantrekkelijk om te wonen als er veel voorzieningen zijn, maar bijvoorbeeld ook de bereikbaarheid van banen en het soort woningen speelt mee. Wat Leiden mede helpt om hoog te scoren op woonaantrekkelijkheid is de aanwezigheid van de universiteit. De sociaaleconomische positie van Leiden is na een klein dipje vorig jaar nu weer op een 8 e positie. Dit jaar is het thema van de Atlas Water. Beide kanten van water worden belicht, zowel de lasten van (dreigende) overstromingen als ook de lusten van wonen aan het water. De vraag die hierbij centraal staat is in hoeverre mensen bereid zijn extra te betalen om dichtbij water te kunnen wonen dan wel een compensatie willen voor het overstromingsrisico. Over het algemeen zijn de lusten groter dan de lasten. Positie Leiden Index Woonaantrekkelijkheidsindex Sociaaleconomische index Dit en de onderliggende factoren wordt in dit Feitenblad verder toegelicht.

2 Wat is de Atlas voor Gemeenten? In de Atlas voor Gemeenten worden nu voor de 18 e keer de 50 grootste gemeenten van Nederland op een aantal punten met elkaar vergeleken. Er is voor gekozen om de steden te (blijven) beoordelen die in 2003 tot de Top 50 behoren qua inwonersaantal. Dit om te voorkomen dat landelijke fusiegemeenten (bv, Westland) de plaats overnemen van stedelijke gemeenten, die qua inwonersaantal kleiner zijn (zoals Velsen). De Atlas is hiermee een leuk instrument om de positie van de eigen gemeente te relateren aan andere grote gemeenten. De positionering van de gemeenten is altijd relatief ten opzichte van de scores van de overige 49 gemeenten. De woonaantrekkelijkheid, sociaaleconomische positie en hun onderliggende indicatoren worden jaarlijks berekend. Voor het overige geldt dat een deel van de indicatoren jaarlijks terugkomt en dit maakt de Atlas voor Gemeenten beperkt bruikbaar voor een vergelijking in de tijd. Daarnaast krijgt jaarlijks een nieuw thema extra aandacht. Dit jaar is dat Water. In 2011 was het Cultuur, in 2012 de Optimale gemeentegrootte, in 2013 Groen & Water, in 2014 Economie en Arbeidsmarkt en in 2015 Cultureel erfgoed. De Atlas voor Gemeenten is niet digitaal beschikbaar maar alleen te bestellen via Binnen de gemeente Leiden is een aantal exemplaren beschikbaar. Daarin is onder andere informatie over de definities van de verschillende indicatoren beschikbaar. Positie één: soms hoogste percentage soms laagste De 50 gemeenten worden op meer dan 50 kenmerken vergeleken. De positie van een gemeente wordt zowel door het eigen presteren als ook door de scores van de andere 49 gemeenten bepaald. Zelfs als een gemeente zich in absolute zin op een kenmerk heeft verbeterd kan de gemeente dalen in de ranglijst. Dat is het geval als andere gemeenten zich méér hebben verbeterd. Positie één op de verschillende ranglijsten kan verschillende betekenissen hebben: Als er aan een kenmerk een waardeoordeel kan worden gegeven staat op de eerste plaats de best scorende gemeente. Voor kenmerken waarvoor geldt veel = goed is de 1e plaats degene met het hoogste percentage. Bijvoorbeeld: het aantal banen. Voor kenmerken waarvoor geldt weinig = goed is de 1 e plaats degene met het laagste percentage. Bijvoorbeeld het aandeel laagopgeleiden. In die ranglijst heeft Leiden een hoge plaats, dat wil voor dit kenmerk dus zeggen dat Leiden een klein aandeel laag opgeleiden heeft. Als er aan een kenmerk geen of niet zo makkelijk een waardeoordeel is te hechten staat op de eerste plaats altijd de gemeente met het hoogste percentage voor dat kenmerk. Bijvoorbeeld: het aantal banen per duizend inwoners in verschillende sectoren of het aandeel eenoudergezinnen. kenmerk met veel = goed kenmerk met weinig = goed neutraal kenmerk op plaats 1 hoogste percentage op plaats 1 laagste percentage op plaats 1 hoogste percentage 2 Beleidsonderzoek Feitenblad Leiden in de Atlas voor gemeenten 2016

3 Bevolkingskenmerken Leiden staat met inwoners( per 1 januari 2016, CBS) op de 21 e plaats wat betreft het aantal inwoners, dat is één plaats hoger dan vorig jaar (toen stond Maastricht op die plaats). In 2016 heeft Leiden 4% meer inwoners dan in 2006, met dit percentage bevolkingsgroei in de laatste tien jaar staat Leiden nu op een 27 e positie van de gemeenten in de Atlas. Aan het begin van die periode, van 2006 tot en met 2009, daalde het aantal Leidse inwoners nog, vanaf 2009 is er elk jaar een toename. De toename vond vooral plaats onder jongvolwassenen, onder andere doordat er in de stad steeds meer huisvestingsmogelijkheden zijn voor studenten. Dit is terug te zien in een aantal andere bevolkingsindicatoren in de Atlas: het percentage inwoners in de leeftijd van 15 t/m 29 jaar is hoog (28%, dat is een 3 e plaats) evenals het percentage éénpersoonshuishoudens (54%, 5 e plaats). Relatief veel eenpersoonshuishoudens betekent aan de andere kant relatief weinig gezinnen met kinderen: in Leiden gaat het om 23% van de huishoudens, in slechts vier van de 50 gemeenten is dat percentage lager. Niet toevallig zijn dat ook allemaal studentensteden (Nijmegen, Maastricht, Delft en op de laatste plaats Groningen). Wat betreft het percentage niet-westerse allochtonen staat Leiden de 18 e plaats, Rotterdam staat hier met het hoogste percentage bovenaan. In de Atlas van 2016 is ook gekeken naar de segregatie van niet-westerse allochtonen: wonen zij evenredig verspreid over de stad of vooral op enkele plekken. Hier staat Den Haag op de eerste plaats, met de meeste segregatie. Leiden is minder gesegregeerd dan het gemiddelde van de 50 gemeenten en staat met deze indicator op de 21 e plaats. Woonaantrekkelijkheidsindex en sociaaleconomische index Woonaantrekkelijkheid en de sociaaleconomische situatie zijn twee belangrijke onderdelen van de Atlas voor Gemeenten. Jaarlijks worden op dezelfde wijze twee indices berekend: hoe aantrekkelijk is de stad om te wonen? en wat is de sociaaleconomische positie? Van deze twee indicatoren is de score berekend op basis van elk acht onderdelen. Bij de sociaaleconomische index wegen alle onderdelen even zwaar. Bij de woonaantrekkelijkheid is er een weging. Ook is berekend of men de afgelopen tien jaar gemiddeld genomen gedaald of gestegen is op de index als totaal. Op de volgende bladzijden worden verder ingegaan op deze indices. Positie Leiden Index Woonaantrekkelijkheidsindex Sociaaleconomische index Naast deze twee indices zijn er nog andere indicatoren op dit gebied. Denk bij woonaantrekkelijkheid bijvoorbeeld aan de veiligheid en de huizenprijzen. Bij de sociaal-economische positie gaat het onder ander om de zakelijke dienstverlening. Deze indicatoren staan allemaal in bijlage 1. Beleidsonderzoek Feitenblad Leiden in de Atlas voor gemeenten

4 Woonaantrekkelijkheidsindex: 9 e positie voor Leiden Leiden is en blijft een aantrekkelijke woonstad met een stabiele positie op de 9 e plaats. De ontwikkeling van deze index is zelf ook weer in een rangorde gevat: Over de periode : neemt Leiden een 20 e plaats in. Ranking Leiden op de Woonaantrekkelijkheidsindex, Van de 50 grootste gemeenten scoren slechts acht gemeenten beter dan Leiden, met Amsterdam op nummer 1, gevolgd door Utrecht en Amstelveen. In bijlage 2 is de volledige ranglijst opgenomen. De hoge positie van Leiden is vooral te danken aan de aanwezigheid van de universiteit, het hoge aandeel vooroorlogse woningen, het culinair aanbod en de bereikbaarheid van banen. Top 10 woonaantrekkelijkheid 1. Amsterdam 2. Utrecht 3. Amstelveen 4. Haarlem 5. s Hertogenbosch 6. Den Haag 7. Haarlemmermeer 8. Nijmegen 9. Leiden 10. Leidschendam-Voorburg De woonaantrekkelijksheidsindex van Leiden (9 e ) is als volgt opgebouwd: aanwezigheid universiteit 3 e plaats % vooroorlogse woningen (nr.1 heeft er veel) 5 e plaats culinair aanbod 12 e plaats bereikbaarheid van banen (per auto en O.V.) 13 e plaats cultureel aanbod 19 e plaats veiligheid 19 e plaats % koopwoningen 42 e plaats nabijheid natuurgebieden 44 e plaats Hoe hoger de positie, des te beter Een aantal van de acht indicatoren verandert in principe niet (snel), zoals de aanwezigheid van een universiteit en de nabijheid van natuurgebieden. In de grafiek de ontwikkeling van de acht indicatoren, voor Leiden in de afgelopen vijf jaar. Vanuit de gemeenten in onder andere Limburg kwam kritiek op een aantal indicatoren. Omdat de Atlas niet over landsgrenzen heen kijkt scoren steden in grensgebieden op een aantal kenmerken (bijvoorbeeld de bereikbaarheid van banen) slecht. Dat lijkt de reden dat dit jaar voor het eerst een Woonaantrekkelijkheidsindex zonder geografie is opgenomen. Waar Maastricht op de gewone Woonaantrekkelijkheidsindex op positie 39 staat, staat ze op deze nieuwe index op de 8 e plaats. Leiden staat op de nieuwe index op positie Beleidsonderzoek Feitenblad Leiden in de Atlas voor gemeenten 2016

5 armoede zak.dnstverlening banen bijstand werkloosheid particip. vrouwen laagopgeleiden arbeidsongeschikt Sociaal-econ. index Woonaantrekkelijkheidsindex: ontwikkeling in Leiden van de acht onderdelen, Plaats nummer 1 is de beste Beleidsonderzoek Feitenblad Leiden in de Atlas voor gemeenten

6 Sociaaleconomische index: 8 e positie voor Leiden Leiden staat anno 2016 weer even hoog op de sociaaleconomische ladder als in De ontwikkeling van deze index is wat meer aan fluctuaties onder hevig als de Woonaantrekkelijkheidsindex. De sociaaleconomische index is zelf ook weer in een rangorde gevat: Leiden staat voor de periode op de 20e plaats. Ranking Leiden op de Sociaal-economische index, De hoogste posities worden, evenals vorig jaren, ingenomen door Haarlemmermeer (1 e ), Amstelveen en Utrecht, zie bijlage 2 voor de complete rangorde. Opvallend goed zijn de scores van Leiden op arbeidsongeschiktheid (3) en het percentage laagopgeleiden (6): van beiden zijn er in Leiden dus relatief weinig. Dit is al langere tijd het geval. De werkloosheid is relatief laag (14 e plaats: de 1 e positie heeft de minste werkloosheid, dat is Alphen aan den Rijn. De positie van de participatie van vrouwen is gestegen van de 16 e naar de 7 e positie. Top 10 Sociaaleconomische index 1. Haarlemmermeer 2. Amstelveen 3. Utrecht 4. Amersfoort 5. Zwolle 6. Breda 7. Hilversum 8. Leiden 9. Apeldoorn 10. Alphen aan den Rijn De sociaaleconomische index van Leiden (8 e ) is als volgt opgebouwd: arbeidsongeschiktheid 3 e plaats % laagopgeleiden 6 e plaats participatie vrouwen 7 e plaats werkloosheid 14 e plaats bijstand 18 e plaats aantal banen 26 e plaats zakelijke dienstverlening 28 e plaats armoede 29 e plaats 6 Beleidsonderzoek Feitenblad Leiden in de Atlas voor gemeenten 2016

7 armoede zak.dnstverlening banen bijstand werkloosheid particip. vrouwen laagopgeleiden arbeidsongeschikt Sociaal-econ. index Sociaal-economische index: ontwikkeling in Leiden van de acht onderdelen, Plaats nummer 1 is de beste Beleidsonderzoek Feitenblad Leiden in de Atlas voor gemeenten

8 Thema van de Atlas 2016: Water Honderd jaar geleden werd Nederland geteisterd door de eerste overstroming die op beeld is vastgelegd. Dat maakte grote indruk op tijdgenoten. Plannen rond de afsluiting van de Zuiderzee kwamen hierdoor in een stroomversnelling. Om deze nu vergeten overstroming te herdenken hebben de makers van de Atlas dit jaar water als thema gekozen. Temeer daar de aanleg van de Afsluitdijk en de inpoldering van vele polders in de voormalige Zuiderzee direct en indirect hebben geleid tot een ingrijpende wijziging van onze landkaart, de opkomst van nieuwe steden en de neergang van sommige oude steden. Zij hebben zowel gekeken naar de lasten als de lusten van de aanwezigheid van water. Lasten van water gaat over overstromingsrisico s, ruim een derde van de woonlokaties in Nederland ligt op plekken met een overstromingsrisico. De lusten betreffen het feit dat veel mensen het leuk vinden aan of in de nabijheid van water te wonen. Het blijkt dat de positieve meerwaarde van wonen aan het water veel groter is dan de negatieve waarde van overstromingsrisico s. Indicator Betekenis positie 1 Positie Leiden Lasten van water Productie onder water (ca. 25%) veel onder water 21 Aandeel woningen met overstromingsrisico (ca. 23%) veel risico 23 Nieuwbouw met overstromingsrisico (ca. 3%) veel risico 27 Lusten van water Aantal banen in aan water gerelateerde sectoren veel banen 43 Nabijheid groot water nabij 24 Nabijheid meren en overig water nabij 11 Water in de wijk veel water 17 Aanwezigheid watervogels veel watervogels 5 potentiële overstromingsdiepte Nederlandse gemeenten Water in de wijk (gemeten aan dichtheid watervogels) 8 Beleidsonderzoek Feitenblad Leiden in de Atlas voor gemeenten 2016

9 Hoge en lage posities van Leiden De steden zijn op een groot aantal kenmerken vergeleken. Hier een overzicht van de kenmerken waarop Leiden tot de tien hoogste of de tien laagste behoort. Hoge positie van Leiden ten opzichte van de andere 49 grote gemeenten Derde positie de aanwezigheid van de universiteit arbeidsongeschiktheid percentage inwoners in de leeftijd van 15 t/m 29 jaar Vierde t/m zesde positie: groei aandeel 15- t/m 29-jarigen, de Atlas noemt dit vergroening (4 e ) potentiële beroepsbevolking, percentage inwoners van 15 jaar t/m AOW-leeftijd (5 e ) percentage éénpersoonshuishoudens (5 e ) vooroorlogse woningen (Leiden heeft er relatief veel: 5 e ) aantal restaurants per inwoners (5 e ) dichtheid aan watervogels in de wijk (5 e ) huizenprijzen (5 e ) weinig laagopgeleiden als % van de beroepsbevolking (6 e ) Zevende t/m tiende positie: arbeidsparticipatie van vrouwen (7 e ) de sociaal economische index, samengestelde index (8 e ) de woonaantrekkelijkheidindex, samengestelde index (9 e ) Lage positie van Leiden ten opzichte van de andere 49 grote gemeenten Positie 40 tot en met 50 laag aandeel koopwoningen (42 e ) aan water gerelateerd werk (43 e ) de beperkte nabijheid van natuurgebieden (44 e ) weinig gezinnen met jonge kinderen (46 e ) éénoudergezinnen (weinig in Leiden: 49 e ) Beleidsonderzoek Feitenblad Leiden in de Atlas voor gemeenten

10 Bijlage 1 Positie Leiden op indicatoren (excl. thema Water) Onderwerpen uit de Atlas voor Gemeenten 2016 en de positie van Leiden, 2011 t/m 2016 Nummer 1 is de beste (of heeft het meest, zie blz. 2 en de tweede kolom voor toelichting) POSITIE LEIDEN Indicator Betekenis nummer ** Indexen Woonaantrekkelijkheidsindex Beste Woonaantrekkelijkheid zonder geografie Beste 11 Sociaaleconomische index Beste Ontwikkeling indices afgelopen 10 jaar woonaantrekkelijkheidsindex Beste sociaaleconomische index Beste Algemeen en bevolking Aantal inwoners Meeste inwoners Bevolkingsontwikkeling in de laatste tien jaar Grootste percentuele groei Eenoudergezinnen Veel eenoudergezinnen Gezinnen met (jonge) kinderen Veel gezinnen met kinderen Eenpersoonshuishoudens Veel 1-persoonshh. 5 inwoners 15 t/m 29 jaar Hoogste percentage 3 Potentiële beroepsbevolking (inw. 15 jaar t/m AOW-leeftijd) Hoogste percentage inwoners vanaf AOW-leeftijd Hoogste percentage 45 Niet-westerse allochtonen Hoogste percentage Segregatie niet-westerse allochtonen Woonaantrekkelijkheid Meest gesegregeerd 21 Bereikbaarheid banen (auto en OV) wa Goede bereikbaarheid Bereikbaarheid banen (per auto in de spits) Bereikbaarheid banen (per openbaar vervoer) Goede bereikbaarheid Goede bereikbaarheid Files Veel files Koopwoningen (% van de huizenvoorraad) wa Veel koopwoningen Nabijheid natuurgebieden) wa Veel natuur dichtbij Culinaire kwaliteit) wa Goede culinaire kwaliteit Restaurants Relatief veel restaurants 5 Aanwezigheid universiteit) wa Aanwezigheid = goed Vooroorlogse woningen) wa Veel woningen voor Beleidsonderzoek Feitenblad Leiden in de Atlas voor gemeenten 2016

11 POSITIE LEIDEN Indicator Betekenis nummer ** Huizenprijzen (per m2) Hoge prijs Ontwikkeling van de huizenprijzen (laatste 10 jaar) Veel stijging van de prijs Podiumkunsten (per inwoners) wa Veel podiumkunsten Veiligheid (indicator) ) wa Weinig geweld / vernieling Sociaaleconomische positie Aandeel met een bijstandsuitkering) socec Weinig bijstand Werkloosheid socec Weinig werkloosheid Arbeidsongeschiktheid socec Weinig arbeidsongeschikten Armoede (% < 105% van soc. min.) socec Weinig armoede Hoogopgeleiden Veel hoog opgeleiden Middelbaar opgeleiden Veel middelbaar opgeleiden Laagopgeleiden socec Weinig laagopgeleiden Kans op werk voor laagopgeleiden Verdringing Arbeidsparticipatie van vrouwen socec Veel banen voor laagopgeleiden Veel banen ingenomen door (te) hoog opgeleiden Hoge participatie vrouwen Werkgelegenheid (excl. Zelfstandigen) socec Veel banen Zakelijke dienstverlening (t/m 2013 Groeisectoren) socec Ontwikkeling aantal banen in de laatste tien jaar Veel zakelijke dienstverlening Veel banen wa socec Deze indicator maakt onderdeel uit van een van de woonaantrekkelijkheidsindex Deze indicator maakt onderdeel uit van een van de sociaal-economische index getal in rood: slechtere relatieve score dan in voorgaande meting (meer dan 2 plaatsen achteruit) getal in groen: betere relatieve score dan in voorgaande meting (meer dan 2 plaatsen vooruit) getal in blauw: dezelfde relatieve score als in voorgaande meting (2 of minder plaatsen verschil) getal in zwart: geen vergelijking mogelijk Beleidsonderzoek Feitenblad Leiden in de Atlas voor gemeenten

12 Bijlage 2 Positie alle 50 gemeenten op Woonaantrekkelijkheid- en Sociaaleconomische index, 2016 Bovenaan de gemeente met de hoogste woonaantrekkelijkheid resp. sociaal economische positie positie woonaantrekkelijkheidsindex sociaal-economische index 1 Amsterdam Haarlemmermeer 2 Utrecht Amstelveen 3 Amstelveen Utrecht 4 Haarlem Amersfoort 5 s-hertogenbosch Zwolle 6 Den Haag Breda 7 Haarlemmermeer Hilversum 8 Nijmegen Leiden 9 Leiden Apeldoorn 10 Leidschendam-Voorburg Alphen a/d Rijn 11 Amersfoort s-hertogenbosch 12 Eindhoven Haarlem 13 Arnhem Ede 14 Dordrecht Amsterdam 15 Alphen a/d Rijn Velsen 16 Zwolle Alkmaar 17 Rotterdam Eindhoven 18 Gouda Deventer 19 Tilburg Roosendaal 20 Velsen Leidschendam-Voorburg 21 Ede Zoetermeer 22 Groningen Purmerend 23 Delft Tilburg 24 Hilversum Groningen 25 Purmerend Delft 26 Zaanstad Hoorn 27 Zoetermeer Gouda 28 Breda Oss 29 Oss Hengelo (O.) 30 Schiedam Nijmegen 31 Apeldoorn Nissewaard 32 Hoorn Sittard-Geleen 33 Deventer Leeuwarden 34 Vlaardingen Arnhem 35 Leeuwarden Maastricht 36 Alkmaar Zaanstad 37 Hengelo (O) Almere 38 Roosendaal Helmond 39 Maastricht Venlo 40 Lelystad Den Haag 41 Almere Rotterdam 42 Helmond Bergen op Zoom 43 Enschede Schiedam 44 Almelo Dordrecht 45 Bergen op Zoom Vlaardingen 46 Venlo Heerlen 47 Heerlen Emmen 48 Nissewaard Enschede 49 Sittard-Geleen Almelo 50 Emmen Lelystad 12 Beleidsonderzoek Feitenblad Leiden in de Atlas voor gemeenten 2016

13 Bijlage 3 Persbericht Atlas voor Gemeenten 2016 De meerwaarde van water De voordelen van de nabijheid van water voor Nederlandse gemeenten zijn over het algemeen groter dan de nadelen van het bijbehorende overstromingsrisico. Dat blijkt uit de nieuwe Atlas voor gemeenten, die vandaag verschijnt. In de Atlas wordt nieuw onderzoek gepresenteerd naar de meerwaarde van water. Daaruit blijkt dat huizen op een plek met overstromingsrisico om die reden gemiddeld ongeveer één procent goedkoper zijn. De voordelen van de nabijheid van water zoals uitzicht en recreatiemogelijkheden - wegen daar over het algemeen echter ruimschoots tegenop. Per saldo profiteren gemeenten dus van ligging aan (of in de buurt van) water. Daarnaast bevat de Atlas de gebruikelijke grafieken en ranglijsten waarmee de recente ontwikkelingen in de Nederlandse steden kunnen worden gevolgd. Daaruit blijkt bijvoorbeeld dat Amsterdam nog steeds de meest aantrekkelijke woonstad van Nederland is. Dat was in 2006 ook al zo, maar ten opzichte van tien jaar geleden is er wel iets veranderd in de rangorde van steden. Zo is Nijmegen de top-10 binnen gekomen, ten koste van Amersfoort. De grootste stijger is Dordrecht. Die stad stond in 2006 op plaats 30 en nu op plaats 14. In de top-10 van grootste stijgers staan vooral steden die de laatste jaren flink hebben geïnvesteerd in de kwaliteit van hun binnenstad: Tabel 1.1 Bovenste 10 (op de ranglijst van de 50 grootste gemeenten van Nederland) Woonaantrekkelijkheid 2016 Ontwikkeling Amsterdam 1. Dordrecht 2. Utrecht 2. Arnhem 3. Amstelveen 3. Eindhoven 4. Haarlem 4. Nijmegen 5. s-hertogenbosch 5. Hoorn 6. Den Haag 6. Hengelo 7. Haarlemmermeer 7. Groningen 8. Nijmegen 8. Gouda 9. Leiden 9. Enschede 10. Leidschendam-Voorburg 10. Tilburg Bron: Atlas voor gemeenten 2016 Beleidsonderzoek Feitenblad Leiden in de Atlas voor gemeenten

14 Onderaan de ranglijst staat Emmen. Tien jaar geleden stond Heerlen nog onderaan. Die stad is echter opgeklommen naar de 47 ste plaats. Onder de grootste dalers van de afgelopen tien jaar bevinden zich relatief veel new towns. Daarnaast valt de relatief grote daling van Hilversum, Delft en Oss op. Tabel 1.2 Onderste 10 (op de ranglijst van de 50 grootste gemeenten van Nederland) Woonaantrekkelijkheid 2016 Ontwikkeling Emmen 50. Hilversum 49. Sittard-Geleen 49. Delft 48. Spijkenisse (Nissewaard) 48. Oss 47. Heerlen 47. Zaanstad 46. Venlo 46. Purmerend 45. Bergen op Zoom 45. Spijkenisse (Nissewaard) 44. Almelo 44. Zoetermeer 43. Enschede 43. Roosendaal 42. Helmond 42. Alkmaar 41. Almere 41. Rotterdam Bron: Atlas voor gemeenten 2016 Verschillen in aantrekkingskracht vertalen zich in regionale ongelijkheid: groei & krimp. De meest aantrekkelijke steden zoals Amsterdam en Utrecht, zijn de laatste tien jaar flink gegroeid, terwijl steden als Heerlen, Sittard, Spijkenisse (tegenwoordig gemeente Nissewaard), Roosendaal en Emmen bevolking hebben verloren. Steden met een grote aantrekkingskracht zijn over het algemeen steden die meer economische kansen bieden. Maar daar profiteren echter veel minder mensen van dan verwacht. Dat komt onder andere door verdringing; middelbaar en hoger opgeleiden die onder hun niveau werken, en zo de banen voor laagopgeleiden inpikken. Daarnaast is er in de aantrekkelijke steden vaak sprake van verdringing op de woningmarkt; mensen die zich dat kunnen permitteren wonen in de meest aantrekkelijke wijken in de buurt van het centrum. Mensen die zich dat niet kunnen permitteren concentreren zich op de minder aantrekkelijke plekken aan de randen van de stad. Dat zorgt voor ruimtelijke ongelijkheid ofwel: segregatie in die steden. De nieuwe Atlas voor gemeenten wordt woensdag 15 juni tussen en uur gepresenteerd in theater de Purmaryn in Purmerend. Er is een conferentie gewijd aan het thema van de Atlas van dit jaar: Water. NOOT VOOR DE REDACTIE: Meer informatie vindt u op of via Hester Kolenberg ). G. Marlet, C. van Woerkens: Atlas voor gemeenten 2016 (VOC Uitgevers, Nijmegen), ISBN Beleidsonderzoek Feitenblad Leiden in de Atlas voor gemeenten 2016

15 Bijlage 4 Ranglijsten woonaantrekkelijkheid en veranderingen daarin Figuur 1 Ranglijst van meest aantrekkelijke steden (de 50 grootste gemeenten van Nederland) in 2006 (links) en in 2016 (rechts) Amsterdam (1) (1) Amsterdam Utrecht (2) (2) Utrecht Amstelveen (3) (3) Amstelveen s-hertogenbosch (4) (4) Haarlem Den Haag (5) (5) s-hertogenbosch Haarlem (6) (6) Den Haag Haarlemmermeer (7) (7) Haarlemmermeer Leidschendam-Voorburg (8) (8) Nijmegen Amersfoort (9) (9) Leiden Leiden (10) (10) Leidschendam-Voorburg Alphen aan den Rijn (11) (11) Amersfoort Rotterdam (12) (12) Eindhoven Delft (13) (13) Arnhem Hilversum (14) (14) Dordrecht Nijmegen (15) (15) Alphen aan den Rijn Zwolle (16) (16) Zwolle Velsen (17) (17) Rotterdam Purmerend (18) (18) Gouda Zaanstad (19) (19) Tilburg Oss (20) (20) Velsen Zoetermeer (21) (21) Ede Ede (22) (22) Groningen Tilburg (23) (23) Delft Gouda (24) (24) Hilversum Eindhoven (25) (25) Purmerend Breda (26) (26) Zaanstad Arnhem (27) (27) Zoetermeer Groningen (28) (28) Breda Apeldoorn (29) (29) Oss Dordrecht (30) (30) Schiedam Alkmaar (31) (31) Apeldoorn Schiedam (32) (32) Hoorn Roosendaal (33) (33) Deventer Deventer (34) (34) Vlaardingen Vlaardingen (35) (35) Leeuwarden Maastricht (36) (36) Alkmaar Leeuwarden (37) (37) Hengelo (O.) Lelystad (38) (38) Roosendaal Hoorn (39) (39) Maastricht Almere (40) (40) Lelystad Bergen op Zoom (41) (41) Almere Nissewaard (42) (42) Helmond Venlo (43) (43) Enschede Hengelo (O.) (44) (44) Almelo Helmond (45) (45) Bergen op Zoom Almelo (46) (46) Venlo Enschede (47) (47) Heerlen Sittard-Geleen (48) (48) Nissewaard Emmen (49) (49) Sittard-Geleen Heerlen (50) (50) Emmen Bron: Atlas voor gemeenten 2016 Colofon SMC Beleidsonderzoek Gemeente Leiden of Zelf informatie opzoeken? Cijfers en onderzoeksgegevens over Leiden zijn te vinden via Serie Statistiek 2016 / 03e Beleidsonderzoek Feitenblad Leiden in de Atlas voor gemeenten

16 16 Beleidsonderzoek Feitenblad Leiden in de Atlas voor gemeenten 2016

Leiden in de Atlas voor gemeenten 2015

Leiden in de Atlas voor gemeenten 2015 Beleidsonderzoek & Analyse BOA Feitenblad draagt bij aan de kwaliteit van beleid en besluitvorming Leiden in de Atlas voor gemeenten 2015 Samenvatting De Atlas voor Gemeenten vergelijkt al 17 jaar de 50

Nadere informatie

Leiden in de Atlas voor gemeenten 2014

Leiden in de Atlas voor gemeenten 2014 Beleidsonderzoek & Analyse BOA Feitenblad draagt bij aan de kwaliteit van beleid en besluitvorming Leiden in de Atlas voor gemeenten 2014 Samenvatting Dit jaar is het thema van de Atlas Economie & Arbeidsmarkt.

Nadere informatie

Leiden 2017 Atlas voor gemeenten

Leiden 2017 Atlas voor gemeenten Leidenincijfers Beleidsonderzoek draagt bij aan de kwaliteit van beleid en besluitvorming Leiden 2017 Atlas voor gemeenten Samenvatting De Atlas voor Gemeenten vergelijkt al 19 jaar de 50 grootste stedelijke

Nadere informatie

Atlas voor Gemeenten 2013

Atlas voor Gemeenten 2013 Juni 2013 Atlas voor Gemeenten 2013 is een aantrekkelijke woonstad. We bezetten, na 2 jaar lang de 9 e te hebben bekleed, de 11 e van de 50 grootste gemeenten van Nederland. Aangezien de waarden dicht

Nadere informatie

Atlas voor gemeenten 2013: de positie van Utrecht. notitie van Onderzoek.

Atlas voor gemeenten 2013: de positie van Utrecht. notitie van Onderzoek. Atlas voor gemeenten 2013: de positie van Utrecht notitie van Onderzoek www.onderzoek.utrecht.nl mei 2013 Colofon uitgave Afdeling Onderzoek Gemeente Utrecht 030 286 1350 onderzoek@utrecht.nl internet

Nadere informatie

Atlas voor Gemeenten 2012

Atlas voor Gemeenten 2012 Juni 2012 Atlas voor Gemeenten 2012 Leiden is een aantrekkelijke woonstad: we bezetten evenals vorig jaar de 9e positie van de 50 grootste gemeenten van Nederland. Een stad is aantrekkelijk om te wonen

Nadere informatie

Atlas voor gemeenten 2012:

Atlas voor gemeenten 2012: BestuursBestuurs- en Concerndienst Atlas voor gemeenten 2012: de positie van Utrecht notitie van Bestuursinformatie www.onderzoek.utrecht.nl Mei 2012 Colofon uitgave Afdeling Bestuursinformatie Bestuurs-

Nadere informatie

Onderzoeksflits. Atlas voor gemeenten 2015 Erfgoed positie van Utrecht uitgelicht. IB Onderzoek, 29 mei 2015. Utrecht.nl/onderzoek

Onderzoeksflits. Atlas voor gemeenten 2015 Erfgoed positie van Utrecht uitgelicht. IB Onderzoek, 29 mei 2015. Utrecht.nl/onderzoek Onderzoeksflits Atlas voor gemeenten 015 Erfgoed positie van Utrecht uitgelicht IB Onderzoek, 9 mei 015 Utrecht.nl/onderzoek Colofon uitgave Afdeling Onderzoek Gemeente Utrecht 030 86 1350 onderzoek@utrecht.nl

Nadere informatie

De waarde van de Academie. Gerard Marlet Antwerpen 7 november 2013

De waarde van de Academie. Gerard Marlet Antwerpen 7 november 2013 De waarde van de Academie Gerard Marlet Antwerpen 7 november 2013 Een stad met een Academie heeft meer 1,8% Aantal kunstenaars als percentage van de bevolking 18 Aanbod galerieën per 100.000 inwoners 1,6%

Nadere informatie

De waarde van winkels

De waarde van winkels De waarde van winkels Gerard Marlet Nederlandse Raad Winkelcentra 20 januari 2015 Smart people, strong cities (Cpb) aandeel hoogopgeleiden 50,9% tot 79,2% 46,5% tot 50,9% 39,8% tot 46,5% 37,7% tot 39,8%

Nadere informatie

Onderzoeksflits. Atlas voor gemeenten 2016 Thema Water. De positie van Utrecht uitgelicht. IB Onderzoek, 29 juni Utrecht.

Onderzoeksflits. Atlas voor gemeenten 2016 Thema Water. De positie van Utrecht uitgelicht. IB Onderzoek, 29 juni Utrecht. Onderzoeksflits Atlas voor gemeenten 2016 Thema Water De positie van Utrecht uitgelicht IB Onderzoek, 29 juni 2016 Utrecht.nl/onderzoek Colofon uitgave Afdeling Onderzoek Gemeente Utrecht Postbus 16200

Nadere informatie

Waar moeten we bouwen en waar (nog) niet. Gerard Marlet 11 oktober 2016

Waar moeten we bouwen en waar (nog) niet. Gerard Marlet 11 oktober 2016 Waar moeten we bouwen en waar (nog) niet Gerard Marlet 11 oktober 2016 De triomf van de stad... 400.000 Prijs standaardwoning (in euro's) 350.000 300.000 250.000 200.000 150.000 100.000 Gemiddelde van

Nadere informatie

Onderzoeksflits. Atlas voor gemeenten 2017 Thema geluk. De positie van Utrecht uitgelicht. IB Onderzoek, 18 mei Utrecht.

Onderzoeksflits. Atlas voor gemeenten 2017 Thema geluk. De positie van Utrecht uitgelicht. IB Onderzoek, 18 mei Utrecht. Onderzoeksflits Atlas voor gemeenten 2017 Thema geluk De positie van Utrecht uitgelicht IB Onderzoek, 18 mei 2017 Utrecht.nl/onderzoek Colofon uitgave Afdeling Onderzoek Gemeente Utrecht 030 286 1350 onderzoek@utrecht.nl

Nadere informatie

Foto van de Drechtsteden

Foto van de Drechtsteden Foto van de Drechtsteden Raadscommissie ABZ 3 september 2012 Sjoerd Veerman Rien Val 1 De aantrekkingskracht van de Drechtsteden Gerard Marlet 6 maart 2012 The paradox of urban triumph bereikbaarheid banen

Nadere informatie

Dordrecht in de Atlas 2013

Dordrecht in de Atlas 2013 in de Atlas Een aantrekkelijke stad om in te wonen, maar sociaaleconomisch kwetsbaar Inhoud:. Conclusies. Positie van. Bevolking. Wonen. De Atlas voor gemeenten wordt jaarlijks gepubliceerd. In mei is

Nadere informatie

Atlas voor gemeenten 2014: de positie van Utrecht

Atlas voor gemeenten 2014: de positie van Utrecht Atlas voor gemeenten 2014: de positie van Utrecht een notitie van Onderzoek 6 juni 2014 Utrecht.nl/onderzoek Colofon uitgave Afdeling Onderzoek Gemeente Utrecht 030 286 1350 onderzoek@utrecht.nl internet

Nadere informatie

OnSignalement 5e jaargang, nr 6 6 juli 2010

OnSignalement 5e jaargang, nr 6 6 juli 2010 OnSignalement 5e jaargang, nr 6 6 juli 2010 Hengelo één van de veiligste grote steden De gemeente Hengelo is nog steeds één van de veiligste grote steden van. Dit blijkt uit de resultaten van landelijke

Nadere informatie

Trickle down in de stad

Trickle down in de stad Trickle down in de stad Roderik Ponds (RUG/Atlas) ponds@atlasvoorgemeenten.nl Gerard Marlet (RUG/Atlas) Harry Garretsen (RUG) Clemens van Woerkens (Atlas) & de steden Arnhem, Delft, Haarlem, Leeuwarden

Nadere informatie

Woningen. Prijzen en transacties. Provincie / Steden. Marktgegevens en prognoses. Transactieprijzen koopwoningen in mediaan 2016

Woningen. Prijzen en transacties. Provincie / Steden. Marktgegevens en prognoses. Transactieprijzen koopwoningen in mediaan 2016 Woningen 2017 Provincie / Steden Marktgegevens en prognoses Prijzen en transacties Aantal inwoners 2016 Aantal woningen 2016 Woningvoorraad/ huishoudens/inwoners 2020 2025 Koopwoningen Aantal verkochte

Nadere informatie

Robots houden groei arbeidsmarkt (nog) niet tegen

Robots houden groei arbeidsmarkt (nog) niet tegen Robots houden groei arbeidsmarkt (nog) niet tegen AMSTERDAM - Het aantal banen dat verloren gaat aan automatisatie is nog steeds kleiner dan de vraag naar werknemers van vlees en bloed. Het aantal vacatures

Nadere informatie

Highlights Zwolle in Atlas voor gemeenten 2012

Highlights Zwolle in Atlas voor gemeenten 2012 Highlights Zwolle in Atlas voor gemeenten 2012 Woensdag 23 mei 2012 is de 14e editie van de Atlas voor gemeenten gepresenteerd in Zwolle, de culinaire hoofdstad van Noordoost-Nederland. Dat gebeurde tijdens

Nadere informatie

Bijlage verzuimcijfers

Bijlage verzuimcijfers Bijlage cijfers 1. Landelijke cijfers De cijfers over het schooljaar - zijn afkomstig uit de leerplichttelling die jaarlijks onder de gemeenten wordt uitgevoerd. De respons van gemeenten bedroeg dit jaar

Nadere informatie

Atlas voor gemeenten 2011:

Atlas voor gemeenten 2011: BestuursBestuurs- en Concerndienst Atlas voor gemeenten 2011: de positie van Utrecht en de waarde van cultuur voor de stad notitie van Bestuursinformatie www.onderzoek.utrecht.nl Juni 2011 Colofon uitgave

Nadere informatie

Platform Detailhandel Nederland 1 van 7. Gemeente. Emmen

Platform Detailhandel Nederland 1 van 7. Gemeente. Emmen Gemeenten moeten vaart maken met rooftassenverbod Uit onderzoek van het Platform Detailhandel Nederland naar de 50 grootste gemeenten blijkt dat in slechts 13 plaatsen de winkeliers gesteund worden met

Nadere informatie

thema 1 Nederland en het water topografie

thema 1 Nederland en het water topografie thema 1 Nederland en het water topografie Argus Clou Aardrijkskunde groep 6 oefenkaart met antwoorden Malmberg s-hertogenbosch thema 1 Nederland en het water topografie Gebergten Vaalserberg Plaatsen Almere

Nadere informatie

Absoluut verzuim. Absoluut verzuim totaal verzuim. > 3 maanden. Opgelost in schooljaar

Absoluut verzuim. Absoluut verzuim totaal verzuim. > 3 maanden. Opgelost in schooljaar Bijlage 1. Landelijke gegevens De gegevens over het schooljaar 2014-2015 zijn afkomstig uit de leerplichttelling die jaarlijks onder de gemeenten wordt uitgevoerd. De respons op de leerplichttelling bedroeg

Nadere informatie

CRITERIA PRODUCTRATING OPSTALVERZEKERING PRIJS

CRITERIA PRODUCTRATING OPSTALVERZEKERING PRIJS CRITERIA PRODUCTRATING OPSTALVERZEKERING PRIJS Om tot de ProductRating Prijs te komen heeft MoneyView de gemiddelde marktpositie van elk product berekend over 28.368 fictieve klantprofielen. Deze klantprofielen

Nadere informatie

IN EERSTE HALFJAAR 2002. Paula van der Brug en Robert Selten. April 2005. Het aantal gestarte trajecten in het eerste halfjaar van 2002.

IN EERSTE HALFJAAR 2002. Paula van der Brug en Robert Selten. April 2005. Het aantal gestarte trajecten in het eerste halfjaar van 2002. Centraal Bureau voor de Statistiek Centrum voor Beleidsstatistiek UITSTROOM UIT DE UITKERING NA START REÏNTEGRATIETRAJECT IN EERSTE HALFJAAR 2002 Paula van der Brug en Robert Selten April 2005 Op 1 januari

Nadere informatie

Urbanisatie-effecten en vastgoedwaardeontwikkeling: Human Capital = Capital Growth. Richard Buytendijk, MSc, MSRE

Urbanisatie-effecten en vastgoedwaardeontwikkeling: Human Capital = Capital Growth. Richard Buytendijk, MSc, MSRE Urbanisatie-effecten en vastgoedwaardeontwikkeling: Human Capital = Capital Growth Richard Buytendijk, MSc, MSRE Research, ASR Vastgoed Vermogensbeheer Even voorstellen.. - achtergrond sociale geografie

Nadere informatie

Den Haag, 17 mei 2000

Den Haag, 17 mei 2000 Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Den Haag, 17 mei 2000 Hierbij leg ik aan uw Kamer over, conform artikel 10a, lid 6 van de Welzijnswet 1994, de tekst van de algemene maatregel

Nadere informatie

Deel III Ranglijsten

Deel III Ranglijsten Deel III Ranglijsten Atlas voor gemeenten 0 Ranglijsten Woonaantrekkelijkheidsindex Score op de woonaantrekkelijkheidsindex (0) mermeer 0 mermeer 0 0 0 0 0 0 Score op de woonaantrekkelijkheidsindex (0)

Nadere informatie

CRITERIA PRODUCTRATING INBOEDELVERZEKERING PRIJS

CRITERIA PRODUCTRATING INBOEDELVERZEKERING PRIJS CRITERIA PRODUCTRATING INBOEDELVERZEKERING PRIJS Om tot de ProductRating Prijs te komen heeft MoneyView de gemiddelde marktpositie van elk product berekend over 28.656 fictieve klantprofielen. Deze klantprofielen

Nadere informatie

voor gemeenten Economie & Arbeidsmarkt Gerard Marlet Clemens van Woerkens de 50 grootste gemeenten van Nederland op 50 punten vergeleken

voor gemeenten Economie & Arbeidsmarkt Gerard Marlet Clemens van Woerkens de 50 grootste gemeenten van Nederland op 50 punten vergeleken Atlas 2014 voor gemeenten de 50 grootste gemeenten van Nederland op 50 punten vergeleken Economie & Arbeidsmarkt Gerard Marlet Clemens van Woerkens Atlas voor gemeenten 2014 De samenstellers streven naar

Nadere informatie

Toiletreclame Regionale Tarieven Indoormedia

Toiletreclame Regionale Tarieven Indoormedia Volume netwerk Horeca Doelgroep 13-49 Alkmaar 1 2 weken 34 17 10 950,- 135,- 495,- 115,- Almere 1 2 weken 17 8 5 475,- 115,- 250,- 110,- Amersfoort 1 2 weken 50 25 15 1.425,- 150,- 745,- 125,- Amsterdam

Nadere informatie

Vergelijking discriminatiemeldingen 2012 binnen de G32

Vergelijking discriminatiemeldingen 2012 binnen de G32 Vergelijking discriminatiemeldingen 2012 binnen de G32 Toelichting Benadrukt dient te worden dat de discriminatiecijfers van de G32 onderling moeilijk vergelijkbaar zijn. Als een bepaalde gemeente (op

Nadere informatie

Posities Dordrecht In onderstaand overzicht staan de posities van Dordrecht in de Atlas vanaf 2004 weergegeven.

Posities Dordrecht In onderstaand overzicht staan de posities van Dordrecht in de Atlas vanaf 2004 weergegeven. MEMO Van Kees Paalvast Aan College van B&W Dordrecht Datum 11 juni 2015 Kenmerk Betreft Analyse Atlas voor Gemeenten (Woonaantrekkelijkheid en Sociaaleconomische Index) Contactpersoon Kees Paalvast T 078

Nadere informatie

2e Paasdag maandag 17 april

2e Paasdag maandag 17 april T-Shop 14 zondag 16 Alkmaar 10:00-18:00 gesloten gesloten gesloten gesloten gesloten gesloten Almelo 10:00-17:00 gesloten gesloten gesloten gesloten gesloten gesloten Almere Traverse 10:00-18:00 gesloten

Nadere informatie

Groei en krimp: de Drechtsteden

Groei en krimp: de Drechtsteden Gerard Marlet Groei en krimp: de Drechtsteden Naar een realistische woonambitie voor de Drechtsteden Eindredactie: Nadine van den Berg Atlas voor gemeenten Postbus 9627 3506 GP UTRECHT T 030 2656438 F

Nadere informatie

Binnensteden en hun bewoners

Binnensteden en hun bewoners Binnensteden en hun bewoners 11 Bert Raets Publicatiedatum CBS-website: 23 september 211 Den Haag/Heerlen Verklaring van tekens. = gegevens ontbreken * = voorlopig cijfer ** = nader voorlopig cijfer x

Nadere informatie

Toelichting gegevens waarstaatjegemeente.nl bij de thema s:

Toelichting gegevens waarstaatjegemeente.nl bij de thema s: Toelichting gegevens waarstaatjegemeente.nl bij de thema s: - Jeugd en Jeugdhulpverlening - Onderwijs Oktober 2015 Ctrl/BI C. Hogervorst Het beeld dat bij dit thema naar voren komt past bij een grotere

Nadere informatie

Elseviers Beste gemeenten / Atlas voor Gemeenten

Elseviers Beste gemeenten / Atlas voor Gemeenten Beleidsonderzoek en Geo Informatie Elseviers Beste gemeenten / Atlas voor Gemeenten Op zoek naar aanknopingspunten voor beleid Er bestaan inmiddels vele benchmarkonderzoeken, waarin gemeenten met elkaar

Nadere informatie

De staatssecretaris van Volksgezondheid Welzijn en Sport, Mevrouw drs. C.I.J.M Ross-van Dorp, Postbus 20350 2500 EJ DEN HAAG

De staatssecretaris van Volksgezondheid Welzijn en Sport, Mevrouw drs. C.I.J.M Ross-van Dorp, Postbus 20350 2500 EJ DEN HAAG De staatssecretaris van Volksgezondheid Welzijn en Sport, Mevrouw drs. C.I.J.M Ross-van Dorp, Postbus 20350 2500 EJ DEN HAAG Bijlagen 3 Inlichtingen bij Uw kenmerk GVM2522185 Dossier/volgnummer 55807A-051

Nadere informatie

De inkomenspositie van Leidse huishoudens

De inkomenspositie van Leidse huishoudens Feitenblad april 2007 Beleidsinformatie Onderzoek Advies De inkomenspositie van Leidse huishoudens Dit feitenblad schetst een beeld van de inkomenspositie van aren. Het gaat hierbij om het gemiddeld basisinkomen

Nadere informatie

's-hertogenbosch. in de rij. 's-hertogenbosch vergeleken met alle overige Nederlandse gemeenten met meer dan inwoners O&S september 2012

's-hertogenbosch. in de rij. 's-hertogenbosch vergeleken met alle overige Nederlandse gemeenten met meer dan inwoners O&S september 2012 's-hertogenbosch in de rij 2 0 1 2 's-hertogenbosch vergeleken met alle overige Nederlandse gemeenten met meer dan 100.000 inwoners O&S september 2012 Voorwoord In deze publicatie wordt 's-hertogenbosch

Nadere informatie

Het belang van Cultuurstad Groningen

Het belang van Cultuurstad Groningen Gerard Marlet, Roderik Ponds, Clemens van Woerkens Het belang van Cultuurstad Groningen 23 december 2011 Het belang van cultuurstad Groningen Eindredactie: Sanne Terpstra Atlas voor gemeenten Postbus

Nadere informatie

Hoe leefbaar is Leiden? Leiden in de Atlas voor Gemeenten

Hoe leefbaar is Leiden? Leiden in de Atlas voor Gemeenten Hoe leefbaar is Leiden? & Leiden in de Atlas voor Gemeenten Colofon Serie Statistiek 2010/06 juni 2010 Beleidsonderzoek en Analyse (BOA) Afdeling Strategie en Onderzoek Gemeente Leiden tel: 071 516 5123

Nadere informatie

Geachte Voorzitter, Voorzitter van de Tweede Kamer. der Staten Generaal Interne postcode 270 Postbus EA Den Haag Telefoon

Geachte Voorzitter, Voorzitter van de Tweede Kamer. der Staten Generaal Interne postcode 270 Postbus EA Den Haag Telefoon Directoraat-Generaal Wonen Directie Strategie Kennisontwikkeling Rijnstraat 8 Postbus 30941 Voorzitter van de Tweede Kamer 2500 GX Den Haag der Staten Generaal Interne postcode 270 Postbus 20018 2500 EA

Nadere informatie

Bijlage 1: Uitwerking per regio

Bijlage 1: Uitwerking per regio De locatiekeuzes worden in deze bijlage per regio weergegeven. Daarbij volg ik de grenzen van het arrondissement / de politie-eenheid. 1. Regio Noord-Nederland eenheid Noord-Nederland leidt eenduidig tot

Nadere informatie

Gerard Marlet, Roderik Ponds, Clemens van Woerkens. Cultuurkaart Amersfoort

Gerard Marlet, Roderik Ponds, Clemens van Woerkens. Cultuurkaart Amersfoort Gerard Marlet, Roderik Ponds, Clemens van Woerkens Cultuurkaart Amersfoort Eindredactie en opmaak: Nadine van den Berg Atlas voor gemeenten Postbus 9627 3506 GP UTRECHT T 030 2656438 F 030 2656439 E info@atlasvoorgemeenten.nl

Nadere informatie

's-hertogenbosch. in de rij. 's-hertogenbosch vergeleken met alle overige Nederlandse gemeenten met meer dan inwoners O&S september 2011

's-hertogenbosch. in de rij. 's-hertogenbosch vergeleken met alle overige Nederlandse gemeenten met meer dan inwoners O&S september 2011 's-hertogenbosch in de rij 2 0 1 1 's-hertogenbosch vergeleken met alle overige Nederlandse gemeenten met meer dan 100.000 inwoners O&S september 2011 Voorwoord In deze publicatie wordt 's-hertogenbosch

Nadere informatie

's-hertogenbosch. in de rij. 's-hertogenbosch vergeleken met alle overige Nederlandse gemeenten met meer dan inwoners O&S augustus 2013

's-hertogenbosch. in de rij. 's-hertogenbosch vergeleken met alle overige Nederlandse gemeenten met meer dan inwoners O&S augustus 2013 's-hertogenbosch in de rij 2 0 1 3 's-hertogenbosch vergeleken met alle overige Nederlandse gemeenten met meer dan 100.000 inwoners O&S augustus 2013 Voorwoord In deze publicatie wordt 's-hertogenbosch

Nadere informatie

Participatiewijzer Enschede

Participatiewijzer Enschede Gerard Marlet, Roderik Ponds Clemens van Woerkens, Rutger Zwart Participatiewijzer Enschede 19 december 2014 Atlas voor gemeenten Postbus 9627 3506 GP UTRECHT T 030 2656438 F 030 2656439 E info@atlasvoorgemeenten.nl

Nadere informatie

Cultuurkaart &OTDIFEF

Cultuurkaart &OTDIFEF Cultuurkaart Eindredactie en opmaak: Nadine van den Berg Atlas voor gemeenten Postbus 9627 3506 GP UTRECHT T 030 2656438 F 030 2656439 E info@atlasvoorgemeenten.nl I www.atlasvoorgemeenten.nl Atlas voor

Nadere informatie

s-hertogenbosch, voor de vierde maal Meest Gastvrije Stad van Nederland en iets uitgelopen op de concurrentie.

s-hertogenbosch, voor de vierde maal Meest Gastvrije Stad van Nederland en iets uitgelopen op de concurrentie. s-hertogenbosch, voor de vierde maal Meest Gastvrije Stad van Nederland en iets uitgelopen op de concurrentie. Gastvrije Stad blijkt dat het verschil van s-hertogenbosch met Breda in 2012 iets kleiner

Nadere informatie

Analyse horeca

Analyse horeca Onderwerpen_3 Aantal cafés Binnen 5 km 757 739,3 730,1 726,6 692,3 Alkmaar 55,2 53,6 51,4 52,3 49,8 Alphen aan den Rijn 17,1 18,9 20,8 20,9 16 Delft 49,5 54 58,1 59,1 58,9 Dordrecht 43,3 39,9 40,8 40,1

Nadere informatie

Factsheets Nederland. Kantoren- en bedrijfsruimtemarkt. medio 2015. www.dtz.nl

Factsheets Nederland. Kantoren- en bedrijfsruimtemarkt. medio 2015. www.dtz.nl Factsheets Kantoren- en bedrijfsruimtemarkt medio 215 www.dtz.nl 1 Factsheet kantorenmarkt medio 215 Kantoorbanen 2.236.85 214 t.o.v. 213,9% Aanbod 8.36 m 2,6% Voorraad 49.533. m 2,1% Opname 497. m 2 1

Nadere informatie

Toeristisch bezoek aan Leiden in 2010

Toeristisch bezoek aan Leiden in 2010 April 2011 ugu Toeristisch bezoek aan in 2010 Al zeven jaar doet mee aan Toeristisch bezoek aan steden, onderdeel van het Continu Vakantie Onderzoek (CVO). Het CVO is een panelonderzoek waarbij Nederlanders

Nadere informatie

Gerard Marlet Clemens van Woerkens, Roderik Ponds. Cultuurkaart Enschede

Gerard Marlet Clemens van Woerkens, Roderik Ponds. Cultuurkaart Enschede Gerard Marlet Clemens van Woerkens, Roderik Ponds Cultuurkaart Enschede Eindredactie en opmaak: Nadine van den Berg Atlas voor gemeenten Postbus 9627 3506 GP UTRECHT T 030 2656438 F 030 2656439 E info@atlasvoorgemeenten.nl

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2015 2016 34 242 Evaluatie Wet ontwikkelingskansen door kwaliteit en educatie (Wet OKE) Nr. 2 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN ONDERWIJS, CULTUUR EN WETENSCHAP

Nadere informatie

Inkomens van Leidse particuliere huishoudens, 2005-2010

Inkomens van Leidse particuliere huishoudens, 2005-2010 Juli 2013 ugu Inkomens van Leidse particuliere huishoudens, 2005-2010 Het CBS voert periodiek het regionale inkomensonderzoek uit, gebaseerd op gegevens van de belastingdienst. Momenteel zijn de meest

Nadere informatie

RDC Regio-indeling Nederland

RDC Regio-indeling Nederland RDC Regio-indeling Nederland De RDC Regio-indeling Nederland is gebaseerd op gebieden met een socio-demografische samenhang. Elke regio wordt in AutoMotive Dashboard verder uitgesplitst in Nederlandse

Nadere informatie

Datum 6 november 2015 Bekostigingssystematiek gemeentelijk onderwijsachterstandenbeleid

Datum 6 november 2015 Bekostigingssystematiek gemeentelijk onderwijsachterstandenbeleid >Retouradres Postbus 16375 2500 BJ Den Haag De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG.. Primair Onderwijs Rijnstraat 50 Den Haag Postbus 16375 2500 BJ Den Haag

Nadere informatie

Speellijst Was Getekend, Annie M.G. Schmidt

Speellijst Was Getekend, Annie M.G. Schmidt Speellijst Was Getekend, Annie M.G. Schmidt September 2017 Schouwburg het Park, Hoorn 15-9-2017 20:15 Schouwburg het Park, Hoorn 16-9-2017 20:15 Schouwburg het Park, Hoorn 17-9-2017 19:30 DeLaMar Theater

Nadere informatie

Gastvrije Stad. Meest. van Nederland

Gastvrije Stad. Meest. van Nederland Meest Gastvrije van Nederland 2009 Meest Gastvrije 2009 is een onderzoek van Van Spronsen Partners horeca-advies in samenwerking met VVV Nederland Top 2 Meest Gastvrije van Nederland De uitkomsten zijn

Nadere informatie

Analyse vraaghuurprijzen kantoorruimte 2012-2014

Analyse vraaghuurprijzen kantoorruimte 2012-2014 Analyse vraaghuurprijzen kantoorruimte 2012-2014 Kantorenmarkt uit balans De situatie op de Nederlandse kantorenmarkt is zeer ongunstig. Het aanbod van kantoorruimte ligt structureel op een zeer hoog niveau

Nadere informatie

Deel III Ranglijsten

Deel III Ranglijsten Deel III Ranglijsten Atlas voor gemeenten 00 Ranglijsten Woonaantrekkelijkheidsindex Positie op de woonaantrekkelijkheidsindex (00) 0 0 0 0 mermeer 0 Sociaal-economische index Sociaal-economische positie

Nadere informatie

Dit is een verkorte versie van het rapport Kerngegevens Belastingen Grote Gemeenten.

Dit is een verkorte versie van het rapport Kerngegevens Belastingen Grote Gemeenten. 0. Voorwoord Dit is een verkorte versie van het rapport Kerngegevens Belastingen Grote Gemeenten. In de jaren 2002 tot en met 2010 stelde COELO jaarlijks een Belastingoverzicht grote gemeenten samen in

Nadere informatie

Oss. Datum. G rtneente. Antwoord gemeente: Ja, ook in Oss worden ontheffingen van de leerplichtwet verstrekt.

Oss. Datum. G rtneente. Antwoord gemeente: Ja, ook in Oss worden ontheffingen van de leerplichtwet verstrekt. G rtneente Oss Fractie 066 Gemeenteraad Oss P/a Raadhuislaan 2 5341 GM Oss E-mail gemeente@oss.nl www.oss.nl Postbus 5 5340 BA Oss Wilt u bij uw reactie de datum van deze brief en ons kenmerk vermelden?

Nadere informatie

Onderzoek Voortijdig Schoolverlaters

Onderzoek Voortijdig Schoolverlaters Onderzoek Voortijdig Schoolverlaters Informatiebijeenkomst gemeenteraad Datum: 22 april 2014 Aanleiding Zorg van fracties over voortijdig schoolverzuim Doel van het onderzoek: zicht op de problematiek

Nadere informatie

Toeristisch bezoek aan Leiden in 2009

Toeristisch bezoek aan Leiden in 2009 April 2010 ugu Toeristisch bezoek aan in 2009 Al zes jaar doet mee aan het Continu Vakantie Onderzoek (CVO), een samenwerking tussen het Nederlands Bureau voor Toerisme en Congressen en TNS- NIPO: NBTC-NIPO

Nadere informatie

Arbeidsmarktontwikkelingen 2016

Arbeidsmarktontwikkelingen 2016 - Arbeidsmarktontwikkelingen 2016 Factsheet maart 2017 Het aantal banen van werknemers en zelfstandigen in Amsterdam nam het afgelopen jaar toe met bijna 14.000 tot bijna 524.000 banen, een groei van bijna

Nadere informatie

Aan de gemeenteraad van Nijmegen. Geachte leden van de raad,

Aan de gemeenteraad van Nijmegen. Geachte leden van de raad, Directie Inwoners Ingekomen stuk D8 (PA 23 april 2008) Aan de gemeenteraad van Nijmegen Korte Nieuwstraat 6 6511 PP Nijmegen Telefoon (024) 329 90 00 Telefax (024) 329 29 81 E-mail gemeente@nijmegen.nl

Nadere informatie

natuursteen polijsten natuursteen polijsten natuursteen polijsten natuursteen polijsten natuursteen polijsten natuursteen polijsten marmer polijsten

natuursteen polijsten natuursteen polijsten natuursteen polijsten natuursteen polijsten natuursteen polijsten natuursteen polijsten marmer polijsten almelo almere amersfoort amsterdam apeldoorn arnhem amsterdam belgisch hardsteen belgische hardsteen blauwe hardsteen boxmeer breda vloer schuren vloer schuren vloer schuren schuren schuren schuren vloeren

Nadere informatie

VOORLOPIGE UITKOMSTEN VOOR HET GEMEENTEDOMEIN. Dennis Lanjouw, Osman Baydar, Mariëtte Goedhuys en Frank van der Linden. Maart 2006

VOORLOPIGE UITKOMSTEN VOOR HET GEMEENTEDOMEIN. Dennis Lanjouw, Osman Baydar, Mariëtte Goedhuys en Frank van der Linden. Maart 2006 Centraal Bureau voor de Statistiek Centrum voor Beleidsstatistiek EERSTE VERVOLGMETING 25%-DOELSTELLING; VOORLOPIGE UITKOMSTEN VOOR HET GEMEENTEDOMEIN Dennis Lanjouw, Osman Baydar, Mariëtte Goedhuys en

Nadere informatie

Toeristisch bezoek aan Leiden 2006-2014

Toeristisch bezoek aan Leiden 2006-2014 Beleidsonderzoek & Analyse BOA Feitenblad draagt bij aan de kwaliteit van beleid en besluitvorming Toeristisch bezoek aan Leiden 2006-2014 1. Inleiding Al vele jaren laat Leiden het onderdeel Toeristisch

Nadere informatie

Naamloos. Floor Point natuursteen vloeren polijsten

Naamloos. Floor Point natuursteen vloeren polijsten almelo almere amersfoort amsterdam apeldoorn arnhem amsterdam belgisch hardsteen belgische hardsteen blauwe hardsteen boxmeer breda betonvloer schuren betonvloer schuren betonvloer schuren beton schuren

Nadere informatie

Toeristisch bezoek aan Dordrecht

Toeristisch bezoek aan Dordrecht Toeristisch bezoek aan Dordrecht Besteding van toeristische bezoekers groeit naar meer dan 100 miljoen In 2010 zorgde het toeristisch bezoek in Dordrecht voor een economische spin-off van ruim 73 miljoen.

Nadere informatie

BIJSTAND BLIJFT GROEIEN

BIJSTAND BLIJFT GROEIEN BIJSTAND BLIJFT GROEIEN HET STERKST IN DE GROTE GEMEENTEN Vrijdag, 16 september 2011 Groeit de bijstand in alle gemeenten? Waar is de stijging het sterkst? De laatste resultaten vindt u hier. CBS-cijfers

Nadere informatie

Welkom! Eindhoven, Emmen, Enschede, Groningen, Maastricht, Nijmegen, Schiedam, Sittard- Geleen, Tilburg, Venlo, Zaanstad, Zoetermeer en Zwolle

Welkom! Eindhoven, Emmen, Enschede, Groningen, Maastricht, Nijmegen, Schiedam, Sittard- Geleen, Tilburg, Venlo, Zaanstad, Zoetermeer en Zwolle Welkom! Alkmaar, Almelo, Almere, Amersfoort, Apeldoorn, Arnhem,Breda, Delft, Deventer, Dordrecht, Ede, Eindhoven, Emmen, Enschede, Groningen, Haarlem, Haarlemmermeer, Heerlen, Helmond, Hengelo, 's-hertogenbosch,

Nadere informatie

PARTICULIERE WOONZORGKAART

PARTICULIERE WOONZORGKAART PARTICULIERE WOONZORGKAART PARTICULIERE WOONZORGKAART Cushman & Wakefield* onderzoekt sinds 2006 de trends en ontwikkelingen in de zorgmarkt. Een actuele en relevante trend is de opkomst van particuliere

Nadere informatie

Toeristisch bezoek aan Leiden in 2008

Toeristisch bezoek aan Leiden in 2008 Augustus 2009 ugu Feitenblad 2009/1b Toeristisch bezoek aan in 2008 Sinds vijf jaar doet mee aan het Continu Vakantie Onderzoek (CVO), een samenwerking tussen het Nederlands Bureau voor Toerisme en Congressen

Nadere informatie

Bankraad 11 maart 2016

Bankraad 11 maart 2016 13-Mar-16 1 Het Verdwijnende Midden (is overal?) Feiten, Analyse, Oplossingen Harry Garretsen (BuZa, 5 november 2015) Bankraad 11 maart 2016 www.inthelead.net Het Verdwijnende Midden (HVM) 13-Mar-16 2

Nadere informatie

Totaaloverzicht beoordeling gemeenten en politieke partijen. Gemiddelde per. Gemiddelde per. Totaal aantal gemeenten. (percentage)

Totaaloverzicht beoordeling gemeenten en politieke partijen. Gemiddelde per. Gemiddelde per. Totaal aantal gemeenten. (percentage) Totaaloverzicht beoordeling n en politieke partijen Politieke partij Gemeente Alkmaar Almelo Amersfoort Amsterdam Arnhem Breda Den Bosch Den Haag Deventer Dordrecht Eindhoven Emmen Enschede Groningen Haarlem

Nadere informatie

Retail Gemeente Atlas Dé atlas voor retail, gemeenten en vastgoed

Retail Gemeente Atlas Dé atlas voor retail, gemeenten en vastgoed Retail Gemeente Atlas 2016 Dé atlas voor retail, gemeenten en vastgoed Introductie 2 Retail Gemeente Atlas 2016 Introductie Hoe aantrekkelijk vinden Nederlanders de grootste binnensteden van ons land?

Nadere informatie

HET APOLLO MODEL. Figuur 1: Ontwikkeling aantal studenten HBO en WO, Nederland, 2013-2030

HET APOLLO MODEL. Figuur 1: Ontwikkeling aantal studenten HBO en WO, Nederland, 2013-2030 Amersfoort HET APOLLO MODEL Het Apollo Model is tot stand gekomen op initiatief van Kences en de ministeries van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap en Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. Met dit model

Nadere informatie

Nederlandse spoorwegen. rapportage schoonste stationsgebied verkiezing 2015

Nederlandse spoorwegen. rapportage schoonste stationsgebied verkiezing 2015 Nederlandse spoorwegen rapportage schoonste stationsgebied verkiezing 0 VOORWOORD Voor u ligt een onderzoeksrapportage naar de schoonbeleving van reizigers in verschillende stationsgebieden. Voor dit onderzoek

Nadere informatie

HET APOLLO MODEL. Figuur 1: Ontwikkeling aantal studenten HBO en WO, Nederland, 2013-2030

HET APOLLO MODEL. Figuur 1: Ontwikkeling aantal studenten HBO en WO, Nederland, 2013-2030 Rotterdam HET APOLLO MODEL Het Apollo Model is tot stand gekomen op initiatief van Kences en de ministeries van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap en Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. Met dit model

Nadere informatie

Steeds minder startersleningen beschikbaar

Steeds minder startersleningen beschikbaar RAPPORT Starterslening in Nederland Steeds minder startersleningen beschikbaar Uitgevoerd in opdracht van www.starteasy.nl INHOUD Starterslening in Nederland Steeds minder startersleningen beschikbaar

Nadere informatie

Première Rapport. Week#: 1620 12-5-2016. Alleen leden. Cinemien (ABC Theatrical Distribution B.V.) Truman # Kopieën: 20 Land v.

Première Rapport. Week#: 1620 12-5-2016. Alleen leden. Cinemien (ABC Theatrical Distribution B.V.) Truman # Kopieën: 20 Land v. Cinemien (ABC Theatrical Distribution B.V.) Truman # Kopieën: 20 Land v. Herkomst: ES Alkmaar Amersfoort Filmhuis Alkmaar midden zaal Lieve Vrouw 1 Grachtzaal Amsterdam Cinecenter Zaal 2 Amsterdam EYE

Nadere informatie

Vaatkeurmerk x x x x x x. x x x

Vaatkeurmerk x x x x x x. x x x PAV Academisch Medisch Centrum (AMC) Amsterdam Admiraal De Ruyter Ziekenhuis, Loc.Goes Loc. Zierikzee Loc. Vlissingen Albert Schweitzer Ziekenhuis (ASZ) Loc. Sliedrecht Loc. Zwijndrecht Alrijne Ziekenhuis,

Nadere informatie

zhandig Zwolle Zwolle bij de hand 2014 Kerncijfers

zhandig Zwolle Zwolle bij de hand 2014 Kerncijfers Zwolle Zwolle bij de hand 2014 Kerncijfers Inhoudsopgave pagina College 4 Uitslag gemeenteraadsverkiezingen 6 Bevolking naar geslacht en leeftijd 8 Bevolking prognose in procenten 10 Inwoners per wijk

Nadere informatie

Cultuur in Leiden. De culturele positie van Leiden en het effect daarvan op de aantrekkingskracht van de stad

Cultuur in Leiden. De culturele positie van Leiden en het effect daarvan op de aantrekkingskracht van de stad Cultuur in Leiden De culturele positie van Leiden en het effect daarvan op de aantrekkingskracht van de stad Cultuur in Leiden Eindredactie en opmaak: Nadine van den Berg Atlas voor gemeenten Postbus

Nadere informatie

Eerste vervolgmeting indicatoren AvdT

Eerste vervolgmeting indicatoren AvdT Eerste vervolgmeting indicatoren AvdT Deze eerste vervolgmeting vloeit voort uit de bestuurlijke afspraken die SZW en VNG in april 2001 hebben gemaakt. Bij deze afspraken is als bijlage een set van indicatoren

Nadere informatie

Vastgoedbericht december 2010

Vastgoedbericht december 2010 Vastgoedbericht december 20 Het Kadaster brengt maandelijks een vastgoedbericht uit. Hierin worden statistieken gepresenteerd met de ontwikkelingen van de afgelopen maand: de prijsindex, het aantal verkochte

Nadere informatie

Een programma van sportbonden en NOC*NSF dat sportief gedrag stimuleert en ongewenst gedrag aanpakt.

Een programma van sportbonden en NOC*NSF dat sportief gedrag stimuleert en ongewenst gedrag aanpakt. Theatertour VSK 2012/ 13 Nieuwegein 26juli 2012 Een programma van sportbonden en NOC*NSF dat sportief gedrag stimuleert en ongewenst gedrag aanpakt. Jaaroverzicht I Datum Plaats 24 september Amersfoort

Nadere informatie

Vastgoedbericht november 2010

Vastgoedbericht november 2010 21 december 20 Vastgoedbericht november 20 Het Kadaster brengt maandelijks een vastgoedbericht uit. Hierin worden statistieken gepresenteerd met de ontwikkelingen van de afgelopen maand: de prijsindex,

Nadere informatie

Feiten over Zoetermeer IN VERGELIJKING MET ANDERE STEDEN

Feiten over Zoetermeer IN VERGELIJKING MET ANDERE STEDEN Feiten over Zoetermeer IN VERGELIJKING MET ANDERE STEDEN voorwoord 3 INWoNERS 4 BEvoLKINGSDICHtHEID 6 HUISHoUDENSGRoottE 8 HUISHoUDENS 10 WoNINGEN 12 SoCIALE HUURWoNINGEN 14 GEMIDDELDE WoNINGWAARDE 16

Nadere informatie

Veiligheid. I bijs1lm~ c: Js ar~91e IS' 1,0 S... 0-1

Veiligheid. I bijs1lm~ c: Js ar~91e IS' 1,0 S... 0-1 Breda stabiel met plussen en minnen Atlas Nederlandse gemeenten 2013, Onderzoek en Informatie, gemeente Breda Navolgend zijn de belangrijkste resultaten uitgewerkt van de resultaten Atlas Breda 2013. Daarna

Nadere informatie

Factsheets Nederland. Kantoren- en bedrijfsruimtemarkt

Factsheets Nederland. Kantoren- en bedrijfsruimtemarkt Factsheets Nederland Kantoren- en bedrijfsruimtemarkt medio 17 1 Factsheets kantorenmarkt medio 17 KANTOORBANEN 2.38.3 16 t.o.v. 15 4,6% AANBOD 7.92. m 2 medio 17 t.o.v. ultimo 16 7,2% VOORRAAD 48.612.

Nadere informatie

BOA draagt bij aan de kwaliteit van beleid en besluitvorming

BOA draagt bij aan de kwaliteit van beleid en besluitvorming Beleidsonderzoek & Analyse BOA draagt bij aan de kwaliteit van beleid en besluitvorming Feitenblad Toeristisch bezoek aan Leiden 2007-2015 1. Inleiding Al vele jaren laat Leiden het onderdeel Toeristisch

Nadere informatie