Een volwassene beweegt best minstens een half uur per dag, een kind minimum een uur.

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Een volwassene beweegt best minstens een half uur per dag, een kind minimum een uur."

Transcriptie

1 KIES WAT JE EET 1

2 A. Bewegen 1. Wat en waarm? Wat is bewegen?. Stappen, fietsen, Trappen den Lange perides van inactiviteit (TV!) vermijden Wachtperides invullen met bewegen Sprten Welke excuses hebben we m niet te bewegen? Ik ben me Ik heb hfdpijn Dan wrd ik bezweet Ik heb te weinig tijd Ik heb niet de juiste kleding Waarm bewegen? Wat zijn de vrdelen? Gezndheid (bleddruk, steprse, diabetes type 2, ) Betere lichaamssamenstelling (spier / vet) Psitief bij stress en ntspannend Vermindert kans p depressie Beter slapen Lichaamscnturen wrden mier Minder me Betere huding 2. Heveel en he dikwijls? Een vlwassene beweegt best minstens een half uur per dag, een kind minimum een uur. 3. Spiertraining We efenen best nze spieren! Spieren heb je ndig vr een gede stfwisseling en verbranding van energierijke stffen waarnder vet. He grter je spiermassa, he meer energie je kan verbranden. 2

3 Wie zijn spieren niet traint verliest k spiermassa. Iedereen van alle leeftijden, k mensen met fysieke beperkingen hebben dus spiertraining ndig. Vrbeelden van je spieren trainen zijn lachen, buikspierefeningen, pmpen, de trap nemen, stappen, fietsen en alle srten sprten 4. Bewegen en geznd eten Geznd eten, geneg bewegen gaan hand in hand. Er is een verband tussen wat en heveel je eet, heveel je beweegt en geznd zijn! Gemiddeld heeft een vruw per dag 2000kcal en ndig. Een man z n 2500kcal. Pas je calrie-inname aan znder hnger te lijden en beweeg minimum een half uur per dag! Als je vldende beweegt en geznd eet vlgens de vedingsdriehek, is je energie-inname en je energieverbruik in evenwicht. GEZOND Energie inname (eten) Energieverbruik (bewegen) 3

4 Als je nvldende beweegt en teveel calrieën eet, is het evenwicht zek en ga je ngeznd verdikken. ONGEZOND VERDIKKEN Energie inname (eten) Energieverbruik (bewegen) He lang met je bewegen m dit te verbranden? Een mars is74 minuten stevig wandelen Luikse wafel is78 minuten fietsen Klein zakje chips is 48 minuten stevig wandelen 4

5 Als je verdreven beweegt en nvldende calrieën eet, is het evenwicht zek en ga je ngeznd vermageren. ONGEZOND VERMAGEREN Energie inname (eten) Energieverbruik (bewegen) 5

6 B. DRANK 1. Wat en waarm? Water Frisdranken Kffie Thee Ons lichaam bestaat vr het grtste deel uit water. Dit meten we p peil huden dr geneg te drinken. Wij meten vldende vcht innemen m het lichaam ged te laten functineren. Z zrgen we vr een ged transprt van alle stffen? Ok vr de verwijdering van alle afvalstffen uit het lichaam hebben we water ndig. Te weinig drinken maakt dat we verstpt geraken. 2. Heveel en he dikwijls? 1,5 liter water per dag heeft de vrkeur. Dit zijn ngeveer 6 glazen per dag. Ter afwisseling kan je wel eens thee (znder rm f suiker), drinken. kffie (znder rm f suiker) f light frisdranken (maximaal 0,5 liter per dag) 3. Enkele handige tips Water is de beste drstlesser. Van frisdranken krijg je ng meer drst. Je mag best kraantjeswater drinken: gedkp en lekker. Weet je dat geneg water drinken belangrijk is vr gewrichten, nieren, je fitheid 6

7 4. Overzicht Vrkeur Af en te Restgrep Water Thee znder suiker en rm, kffie znder suiker en rm, builln, light frisdranken Frisdranken, alchl 5. Vragen 1. Heveel tassen kffie / thee mag je per dag drinken? Thee en kffie zijn vchtafdrijvend, je mag hiervan dus niet teveel drinken. Twee f drie tassen per dag mag wel. 2. Waarm is sep, melk f fruitsap geen drank? Ze bevatten wel veel vcht, maar k veel vedingsstffen. Sep hrt bij de grenten, melk bij zuivel en fruitsap bij het fruit. Fruitsap bevat veel calrieën en mag dus niet teveel gedrnken wrden. 3. Waarm 1,5 liter water per dag? Omdat we teveel vcht verliezen via zweten, plassen, stelgang. 4. Wat zijn light frisdranken? En waarm zijn die (in beperkte mate) wel kay en andere frisdranken niet? Light frisdranken zijn dranken znder suiker, ze leveren dus geen calrieën. Er wel p letten dat je deze zetmiddelen niet nbeperkt neemt. Ze hebben minder gede bijwerkingen. 4. Alchlvrije aperitieven: waar p letten? Hier zitten meestal k heel veel suikers in. 5. Waarm is alchl niet geznd? Alchl is een vergif. Alchl breekt je hersenen af en je lever. Op krte termijn is het k waterafdrijvend. 7

8 C. De granengrep 1. Waarm? Graanprducten en aardappelen leveren tragere suikers, plantaardige eiwitten, vedingsvezels, vitaminen en mineralen. Zij vrmen nze basisveding. Deze grep mvat aardappelen en alle srten graanprducten zals brd (tarwebrd, rggebrd, meergranen brd, ), beschuit, ntbijtgranen, rijst, deegwaren en andere graanprducten. Vlkren prducten krijgen de vrkeur. Ze bevatten meer vedingsvezels, vitaminen en mineralen dan de meer geraffineerde witte srten. 2. Heveel en he dikwijls? De dagelijkse aanbeveling vr graanprducten en aardappelen is afhankelijk van de leeftijd, het geslacht, de activiteit en dus de bendigde energie. De aanbeveling varieert van 5 tt 12 sneden brd (van 175 tt 420 gram) en van 3 tt 5 aardappelen (210 tt 350 gram) per dag. Iemand die zware lichamelijke arbeid verricht, zal meer graanprducten en aardappelen meten eten dan iemand die alleen administratief werk uitvert. Brd 5 tt 12 sneden bij vrkeur dnker brd Aardappelen 3 tt 5 stuks z grt als een ei Rijst, pasta, cuscus, fajita s, Ebly, ter afwisseling, liefst vlkren Grenten Vlees Aardappel, rijst, pasta, Ontbijtgranen f muesli 40 gram liefst ngesuikerd 3. Enkele handige tips Eet vlkren brd, rijst, spaghetti Eet geen brd bij je warme maaltijd als andere granen wrden klaargemaakt. Je eet niet evenwichtig als je twee vlle prties eet (tenzij je van elk een halve prtie neemt) 8

9 4. Overzicht Vrkeur Af en te Restgrep Vlkren brd, rijst en pasta Wit brd, witte rijst en pasta 5. Vragen 1. Waarm zijn aardappelen geznd? Aardappelen bevatten vit C dat andere graanprducten niet bevatten. Vandaar is het aangewezen niet steeds de aardappelen te vervangen dr pasta, rijst, 2. Heveel granen in ttaal hebben we per dag ndig? Zie punt Welke alternatieven zijn er als brdbeleg? Vrbeelden van grentebeleg Sep, rauwkst, fruit, zijn het meest tegankelijk. Vegetarische patés zijn meilijker beschikbaar + duur. 9

10 4. Wat p de bterham? Tmaat 11 Banaan 83 Gekkte ham 116 Filet de saxe 154 Kippenham 114 Kip Curry 350 Salami 351 Bterhamwrst 214 Cnfituur 244 Cnfituur, minder suiker 167 Chc 498 Light kaas 220 Hllandse kaas 396 Americain préparé 234 Cttage Cheese 108 Feta 308 Mzzarella 279 Halfvlle platte kaas 82 Kcal/100g 5. Met je bij granen k zrgen vr variatie? Steeds vlkren prducten verkiezen. 10

11 D. De grentengrep 1. Waarm? Grenten leveren suikers (klhydraten), vedingsvezels, mineralen en vitaminen. Omdat niet alle grenten dezelfde vitaminen en mineralen bevatten, is afwisseling heel belangrijk. 2. Heveel en he dikwijls? Onbeperkt maar minimum 300g per dag Bijvrbeeld: 200g bereide grenten en 100g rauwkst Slechts 5% eet vldende grenten 3. Enkele handige tips Seizengebnden grenten zijn het gedkpst Verse grenten zijn meestal gedkper p de markt dan in de supermarkt. Kant-en-klaar gesneden grenten zijn duurder dan grenten die je zelf versnijdt. 4. Overzicht Vrkeur Middenweg Restgrep Alle verse grenten, alle diepvriesgrenten znder rm- f saustevegingen Alle diepvriesgrenten met rm en/f saustevegingen, blikgrenten, grentesappen Grenteburgers (gepaneerd en vrgebakken) 11

12 Seizengrenten: Januari Februari Maart April Mei Juni aardappelen aardappelen aardappelen aardappelen aardappelen aardappelen andijvie knlselder blemkl andijvie andijvie andijvie grene selder paddenstelen grene selder blemkl asperges artisjk knlselder knlselder grene selder blemkl asperges paddenstelen pastinaak padden- padden- dperwtjes blemkl pmpen stelen stelen grene selder brccli pastinaak prei pastinaak prei klrabi dperwtjes pmpen raap pmpen raap krpsla grene selder prei rammenas prei raapstelen paddenstelen klrabi raap rde biet raap radijs krpsla rammenas rdekl radijs rde biet prei paddenstelen rde biet savikl rammenas Spinazie raap rdekl schrseneren rde biet Uien raapstelen prei savikl spruiten rdekl witlf radijs prinsessen- Schrseneren uien savikl spinazie bnen spruiten veldsla Schrseneren spitskl raap uien witlf spinazie uien radijs veldsla witte kl spruiten warmes savikl witlf wrtelen uien wrtelen spinazie witte kl veldsla spitskl wrtelen witlf tmaten witte kl uien wrtelen venkel warmes wrtelen Juli Augustus September Oktber Nvember December aardappelen aardappelen aardappelen aardappelen aardappelen aardappelen andijvie andijvie andijvie andijvie andijvie andijvie artisjk artisjk artisjk artisjk bleekselder grene selder aubergine aubergine aubergine aubergine blemkl knlselder bleekselder bleekselder bleekselder bleekselder brccli paddenstelen blemkl blemkl blemkl blemkl Chinese kl brccli brccli brccli brccli curgette pastinaak Chinese kl Chinese kl Chinese kl Chinese kl grene selder pmpen curgette curgette curgette curgette knlselder prei dperwtjes grene selder grene selder grene selder paddenstelen raap kmkmmer kmkmmer knlselder knlselder rammenas klrabi klrabi klrabi klrabi pastinaak rde biet krpsla krpsla krpsla krpsla pmpen rdekl padden- maïs maïs padden- prei savikl 12

13 stelen paddenstelestelen padden- stelen raap spruiten paprika paprika rammenas uien prei paprika paprika pastinaak rde biet prinsessen- pmpen pmpen pmpen rdekl veldsla bnen prei prei prei savikl venkel radijs prinsessen- prinsessen- prinsessen- schrseneren witlf rde biet bnen bnen bnen spruiten witkp rdekl radijs raap raap uien wrtelen savikl raapstelen raapstelen raapstelen veldsla snijbnen rde biet radijs radijs venkel spinazie rdekl rammenas rammenas witlf spitskl savikl rde biet rde biet witte kl tmaten snijbnen rdekl rdekl wrtelen uien spinazie savikl savikl venkel spitskl snijbnen snijbnen warmes tmaten spinazie spinazie witte kl uien spitskl spitskl wrtelen warmes tmaten spruiten witte kl uien tmaten wrtelen venkel uien warmes veldsla witte kl venkel wrtelen witlf warmes witte kl wrtelen Brn: 5. Vragen 6. Waarm hebben we grenten ndig? Zie punt 1 7. Waarm mgen we nbeperkt grenten eten? Zeker als je vldende afwisselt biedt dit enkel maar vrdelen. Het is een brn van cmplexe klhydraten, vezels, vitaminen en mineralen. 8. He weet je f je 300gram binnen hebt? ½ van je brd bedekt met grenten, samen met sep f rauwkst bij de brdmaaltijd zal een 300-tal grenten geven. Opgelet, rauwkst weegt veel minder dan gekkte grenten. Dus rauwkst bij de warme maaltijd kan, maar niet dagelijks. 9. Verschil rauwe grenten en gekkte gewicht? Rauwe grenten bevatten meer vedingsstffen dan gekkte grenten (hier gaat 20 tt 50% van de heveelheid vitamines verlren). Nadeel bij rauwkst is dat mensen met gevelige darmen er prblemen van krijgen + mensen die enkel rauwe grenten 13

14 gaan eten hebben meer kans p ndergewicht. Afwisseling in de bereiding is dus k zeer belangrijk. 10. Welke grenten kan je als tussendrtje eten? Alle grenten zijn in principe ké als tussendrtje. Onder de vrm van sep f m te knabbelen: (kers)tmaat, kmkmmer, wrtel, blemklrsjes, radijsjes, paprikastrkjes, 11. Welke grenten lenen er zich te m bij brdmaaltijden te eten? Rauwkst (slasrten, wrtel, paprika, witlf, klsrten, ui, kmkmmer, ); sep (alle grenten). 12. He kan je zrgen dat je z weinig mgelijk vedingsstffen verliest bij het schnmaken van grenten? Niet p vrhand de grenten versnijden want dit zrgt vr vitamineverlies, geen te grte heveelheden wegsnijden. 13. Waarm hebben we variatie ndig? Elke grentesrt heeft een andere samenstelling van vitaminen en mineralen. Als je bijvrbeeld elke dag sla en tmaat eet en vr de rest geen andere grenten eet/lust, dan eet je eentnig en ga je tekrten plpen. 14. He bewaar je best je grenten? In het grentebakje van de kelkast als het m verse grenten gaat. Tip: webshp.vedingscentrum.nl bewaarwijzer. Hier kan je de Bewaarwijzer gratis dwnladen. 14

15 E. De fruitgrep 1. Waarm? Fruit levert - net zals grenten suikers (klhydraten), vitaminen, mineralen en vedingsvezels. Let wel p: de heveelheden en srten van vedingsstffen zijn verschillend van grenten. Het is dus aan te raden m dagelijks grenten én fruit te eten. 2. Heveel en he dikwijls? 2 à 3 stukken fruit per dag Bij vrkeur vers fruit Slechts 22% eet vldende fruit 3. Tip seizensfruit = budgetvriendelijk 4. Overzicht Vrkeur Middenweg Restgrep Vers fruit, diepvriesfruit znder extra teveging van suiker Blikfruit (p eigen sap, p sirp), vruchtenmes, vruchtensap, gedrgd fruit Cnfituur, cnfituur met verlaagde suikergehalte, vruchtenstrp 15

16 Seizenfruit: Januari Februari Maart April Mei Juni appel appel appel mang aardbei aardbei banaan banaan mang pmpelmes pmpelmes abriks mandarijn mandarijn pmpelmes rabarber rabarber frambs mang mang rabarber sinaasappel sinaasappel kers peer peer sinaasappel nectarine pmpelmes pmpelmes sinaasappel sinaasappel perzik rabarber rde bes sinaasappel zwarte bes Juli Augustus September Oktber Nvember December aardbei aardbei appel appel appel appel abriks abriks banaan banaan banaan banaan appel appel braam braam braam kiwi braam braam druif druif druif mandarijn frambs druif frambs frambs frambs mang kers frambs kiwi kiwi kiwi peer mang kersen mang mandarijn mandarijn pmpelmes nectarine mang melen mang mang sinaasappel perzik melen nectarine melen melen rabarber nectarine peer pmpelmes pmpelmes rde bes peer perzik peer peer zwarte bes perzik pmpelmes sinaasappel sinaasappel pruim pruim zwarte bes Brn: 5. Vragen 1. Verscheidenheid is belangrijk, waarm? Vrbeelden? Elke srt heeft zijn typische aanbreng, wat in een appel van vedingsstffen zit vind je niet terug in bijvrbeeld een banaan. Tip: variëren in kleur. De kleur zegt vaak veel ver het type vedingsstffen dat er in zit. 2. Waarm hebben we fruit ndig? Zie punt 1 3. Restgrep: Waarm hren cnfituur en cnfituur met verlaagd suikergehalte niet bij de middengrep? Is cnfituur beter f niet dan chc? 16

17 Aangezien er geen vet in cnfituur is zal het minder calrierijk zijn dan chcladepasta. De reden waarm cnfituur bij restgrep vermeld staat, is mdat dit geen gezndheidsvrdeel biedt; dwz je mag cnfituur niet als fruit bekijken f cnfituur als vitaminebrn aanzien. Restgrepen mag je nderling niet als gelijk beschuwen. Je met het binnen elke categrie vergelijken. 4. Is vruchtensap geen calriebm f hangt het van de heveelheid af? 100% fruit beter dan nectar? Deze bevat inderdaad veel kcal maar f iets ged f slecht is wrdt niet enkel bepaald dr de heveelheid kcal. De aanbreng van vitaminen bijvrbeeld is k van belang. 5. Prtie/stuk: vrbeelden van klein fruit f ananas Hand vl? Een prtie fruit = ngeveer 125 gram 1 stuk fruit ter grtte van een appel, een peer, een banaan, een sinaasappel, trsje druiven, schaaltje aardbeien, 2 stukken fruit ter grtte van een mandarijn, kleine pruimen, kiwi, 2 handenvl kersen, 1/8 van een galia- f hningmelen, enz 6. Is alle fruit kay vr diabetici? Ja, maar hier zijn de prtiegrttes vral van belang. Dit is niet eenvudig m in 3-4 regels uit te leggen, best drverwijzen naar diabetesdiëtiste. 7. Waarm is mes eerder middenweg? Dr het fruit te verhitten gaat er een deel vitaminen verlren. Bvendien wrdt er vaak extra suiker tegevegd. 8. Waarm mag je niet meer dan 2 à 3 stuks fruit eten per dag? Omdat je dan minder eetlust gaat hebben bij de maaltijden en dan kmt het evenwicht in je veding in het gedrang. 9. Welke vitaminen zitten er in welk fruit en wat is hun functie? Er is steeds een mengeling van verschillende vitaminen in elk srt fruit aanwezig. Het is niet relevant (en nbegnnen werk) m de hele psmming te maken appelsienen drinken als appelsiensap i.p.v. pellen mdat dit vervelend is wat is het best? Vers fruit heeft steeds de vrkeur. Als je het zelf uitperst heb je verlies van vezels wat k een belangrijk bestanddeel is van fruit. 11. He bewaar je fruit het best? Extisch fruit uit de kelkast, inlands fruit in de kelkast. 12. Eten van gedrgd fruit. Veel eten van gedrgd fruit is niet z ged mdat het z gecncentreerd is. Drdat het water er uit is schiet er veel suiker ver. Je eet best maar één stuk per dag, bijvrbeeld een gedrgde abriks 17

18 F. De zuivelgrep 1. Waarm? Melkprducten zijn een zeer belangrijke brn van calcium, eiwit en vitaminen van de B- grep. Calcium is een essentiële vedingsstf die bijdraagt tt de pbuw en het nderhud van sterke btten 2. Heveel en he dikwijls? 3 tt 4 glazen melk f melkprducten en 1-2 sneden kaas per dag. 3. Tip He lager het cijfer, he minder vet. (40+ bevat meer vet dan 30+ en 20+) 4. Overzicht Magere en halfvlle melkprducten, kaassrten 20+ f 30+ f met de term light zijn tegelaten. Gesuikerde f vlle melk (-prducten) bij vrkeur vermijden, net als 40+ kazen. Sjaprducten meten steeds met calcium verrijkt zijn anders hebben deze geen meerwaarde. Vrkeur Af en te Restgrep 18

19 Le babeurre, le lait écrémé u demi-écrémé Le yaurt maigre u demimaigre Le frmage maigre de 20+ u 30+ u la versin light Chcmelk, vlle melk, melkpeder, gesuikerde karnemelk Kefir, gesuikerde yghurt, vlle yghurt Calciumverrijkte fantasiedranken, met calcium verrijkte sjadesserts Halfvette en vette kaassrten, alle kazen 40+ De reden waarm er geen restgrep is, is mdat de calciumaanbreng niet mag lijden nder het beperken van de heveelheid kcal. De Belg neemt veel te weinig calcium. Als brnnen van calcium in de restgrep terecht kmen (en dus als slecht wrden bestempeld), wrdt het signaal gegeven deze niet te nemen en wrdt er dus (ng) minder calciuminname in de hand gewerkt. 5. Vragen 1. Waarm zijn melkprducten belangrijk? Wat zit er allemaal in melkprducten? Melkprducten zijn een zeer belangrijke brn van calcium, eiwit en, vitaminen van de B-grep. Calcium is een essentiële vedingsstf die bijdraagt tt de pbuw en het nderhud van sterke btten. 2. Gewne jnge kaas valt dit nder 30+ kazen? Neen, dit valt nder 40+ f 48+ kazen bijvrbeeld Guda is 40. Dit betekent niet dat het 40% vet bevat maar dat de drge stf znder water 40% vet bevat. 3. Wat is het verschil tussen 20+, 30+, 40+ kazen? Meten we dit weten? Waarm is 40+ niet ged? He zie je dit? He lager het cijfer, he minder vet. (40+ bevat meer vet dan 30+ en 20+) 4. Is sjapudding ged? Dit behrt, net als gewne pudding, bij de middenweg. 5. Heveel calcium hebben we ndig? Vlwassenen: 900mg/dag Zwangere, brstveding, 60+ers: 1200mg/d 1-10 jaar: 800mg/dag jaar: 1000mg/dag jaar: 1200mg/dag 19

20 6. Wat zit er aan vedingsstffen in magere prducten, magere yghurt en magere melk? Hetzelfde als in vlle prducten behalve de vetten die er vlledig f grtendeels aan verwijderd zijn. 20

21 G. De eiwitgrep: vlees, vis, eieren 1. Waarm? Vlees hebben we ndig vr de eiwitten en vr ijzer (rd vlees) en vr de vitaminen B12. Eiwitten hebben we ndig vr de pbuw van het lichaam. Vr herstel en grei. Teveel eiwitten belasten de nieren. Onze nieren zrgen vr afver van afval en dus vr ntgifting. Vitamine B12 kmt enkel vr in vlees. Ijzer hebben we ndig vr de aanmaak van het bled. Bij ijzertekrt krijgen we bledarmede. Ijzer zit k in grene grenten en in haver. Er zijn dierlijke en plantaardige eiwitten. 2. Heveel en he dikwijls? PER WEEK 4 a 5 keer vlees eten per week is O.K. 1 à 2 keer vis eten per week maximum 2 eieren per week Vlees PER DAG 100g vlees per dag is vldende (dus k de hesp tussen de bterham ). 100gr is een cmprmis van geneg eiwitten en niet teveel vetten. Vis Ei 2x per week Ok hier geldt 100g per dag. Vis is licht verteerbaar, niet rijk aan calrieën en heeft een laag vetgehalte en weinig chlesterl. 2x per week, maar hu rekening met het feit dat eieren k verwerkt wrden zals bvb. in gebak, puree, Ok deze tellen mee. Eieren bevatten veel chlesterl (vral de dier). 21

22 3. Enkele handige tips Eet brd met een beetje beleg en niet beleg met een beetje brd. Vette vleessrten zijn gedkper dan mager vlees, maar bevatten veel slechte vetten. Wissel daarm regelmatig af. Vet vlees heeft minder eiwitten dus ga je meer kpen en dan wrdt het k duurder. Er heft niet elke dag vlees gegeten wrden. Vlees kan vervangen wrden dr vis, eieren en peulvruchten. De kwaliteit van het vlees wrdt niet bepaald dr zijn malsheid. Wel als je met betalen. Qua kwaliteit van vedingsstffen is stfvlees even ged als biefstuk. Kip, kalken, varkensstfvlees en hammetje znder het vet, platte ribbetjes is gedkp en zeker aan te raden. 4. Overzicht Vers vlees: kip, kalken, ktelet (vet verwijderen ), mignnettes, rundsgehakt, biefstuk, haasje, rsbief, kip, kalken, wild, paardenvlees, kalfsvlees, gebraad, schapenfilet, Vleesbeleg: ntvette ham, kippenwit, kalkenfilet, rsbief, gebraad, zelfbereide slaatjes (kip curry), rkvlees (ntvet) Vis: zwel magere vis (platvissen, tng, pladijs, schl, kabeljauw, wijting ) als vette vis (makreel, haring, sardines, ansjvis, sprt ) is aan te raden. Eieren Vervangprducten (sjaprducten, peulvruchten, nten, zaden, qurn, seitan) Vrkeur magere vleessrten Gevgelte, wild, paardenvlees, kalfsvlees, varkensgebraad, varkensmignnette. Rkvlees, ham, kippenwit, kalkenham, rsbief, Restgrep vet vlees Gehakt, wrst, spiering, spek, lamsvlees,. Salami, paté, crned beef, américain préparé, vleessalades 22

23 Magere vis Vette vis platvissen, tng, pladijs, schl, kabeljauw, wijting ) makreel, haring, sardines, ansjvis, sprt 5. Vragen 1. Wat is het gemiddeld gewicht van een sneetje charcuterie? Heveel kan je p een dag eten? Het gewicht van een sneetje vlees is verschillend naargelang f het dik f dun, grt f klein is. Een snede hesp is vlug 33 gram. 2. Waarm is varkensgebraad geen vet vlees? Omdat er geen vet in zit. Het is een gebruikte spier. Het haasje dat er naast ligt is een ngebruikte spier e wel vet. 3. He bewaar je best vlees, vis, eieren? Kud p 4 graden Als je geen ijskast heb kan je beter elke dag naar de winkel gaan Als je een gede kelder hebt (meestal 10 a 12 graden) kan je daar je vlees bewaren. Als je bevrren vlees ntdit het vlees niet in zijn vcht laten liggen. Er zitten bacteriën in. Eieren in de kelkast. Dit is ndig mdat eieren besmet kunnen zijn, in de kelkast wrdt de grei van bacteriën geremd. 23

24 H. De restgrep 1. Wat en waarm? Bij deze grep hren alle vedingsmiddelen die vr je gezndheid niets pleveren. alchl chips f andere zute snacks sauzen keken snep frisdranken chclade kffiekeken Ze leveren enkel energie (vet en suiker), maar geen vitaminen f mineralen. Je hebt deze prducten niet ndig m geznd te leven. 2. Heveel en he dikwijls? Je mag maximaal 250kcal/dag uit deze grep halen. 1gram vet bevat 9kcal Om het tch plezierig te huden mag je af en te eens iets nemen uit deze grep, maar zeker niet te veel! 3. Enkele handige tips Neem enkel iets als je het echt niet kan laten en geniet er dan van! Geniet van kleine prties! Zek een geznder alternatief Ketchup is beter dan maynaise (Ketchup bevat wel suiker, maar helemaal geen vet, en dus minder calrieën) Ppcrn is beter dan chips (Zeker zelfbereide ppcrn bevat veel minder calrieën) Banaan is beter dan een wafel. 4. Overzicht Bij deze grep is het ene prduct niet geznder dan het andere. 24

25 5. Vragen 1. Is chcla niet redelijk geznd? Melkchclade geeft 538kcal/100g en pure chcla 523kcal/100g. Als je die dag van de restgrep enkel chcla eet, dan mag je er maximaal een 45g van eten. Cmbineer je het met cla, cnfituur, chips dan mag je natuurlijk niet zveel chcla nemen. 2. Waarm zijn sauzen niet ged? Saus biedt geen meerwaarde. Het levert geen vitaminen p en is vaak vet- en zutrijk. 3. Waarm zijn kffiekeken, crissants, pistlets niet z ged als brdmaaltijd? Ze bevatten veel meer (slechte) vetten. 4. Is suikervrije snep geznd en mag je dit nbeperkt eten? Dit biedt k geen meerwaarde. Bvendien is dit snep vaak gezet met suikeralchlen (matitl, srbitl, ). Als je er veel van eet, werkt het k laxerend. 25

26 I. Een ged ntbijt: een ged begin van de dag Een ged ntbijt begint bij tijd nemen vr deze belangrijke maal tijd Na een weldende rust heb je 8 tt 12 uren niets meer gegeten. Bijtanken is ndzakelijk m belangrijke intellectuele en/f lichamelijke inspanningen in de vrmiddag tt een ged einde te brengen Een ged ntbijt zu leiden tt betere prestaties p schl, een verhgde prductiviteit en minder arbeidsngevallen in de vrmiddag Als je s mrgens niet eet, heb je de neiging m de twee andere maaltijden uit te breiden. Een zwaar middagmaal kan de cncentratie in de namiddag verminderen, een verdadig avndmaal kan gemakkelijk een verscht aan calrieën leveren die in de vrm van vetreserves pgeslagen wrden. De veding spreiden ver 3 maaltijden maakt een betere gewichtscntrle mgelijk. Ben je een graastype je eet kleine snacks p elk uur van de dag dan verlies je het zicht p wat je uiteindelijk ver een hele dag hebt gegeten en zal de eindsm vaak een nevenwichtig samengestelde veding zijn Een ged ntbijt vermindert de drang naar snepen in de vrmiddag m zich ver de appelflauwte van 11 u heen te helpen. Als je s mrgens niet eet met de bedeling te vermageren, dan zu je dus wel eens bedrgen kunnen uitkmen. Met sneprepen en andere zetigheden krijg je vral calrieën binnen e en weinig f geen ndzakelijke vedingsstffen zals vitaminen, mineralen en vedingsvezels Brdmaaltijden, en het ntbijt in het bijznder, brengen relatief het meest cmplexe klhydraten(trage suikers) aan, nze meest geznde energieleveranciers. Warme maaltijden brengen in het algemeen meer vet aan Een ged ntbijt brengt de kinderen gede vedingsgewnten bij waar ze nu en later alle baat bij hebben De dag rustig beginnen met een ntbijt aan de tafel wapent je beter tegen de stress van de vlgende dag 26

27 Het ntbijt in de praktijk Vr de samenstelling van een ged ntbijt den we berep p de vedingsdriehek Een drank mdat je lichaam elke dag nd heeft aan 1,5 l vcht : water, kffie thee Een graanprduct dat zrgt vr de ndige energie, vitaminen en mineralen. Brd biedt heel wat variatie in smaken, srten en vrmen zdat je hierin ngetwijfeld je gading vindt, kies bij vrkeur bruine f vlkren brdsrten mdat zij meer vezels bevatten. Je kan ter afwisseling eens een kmmetje ntbijtgranen nemen Een stuk vers fruit als geheel, als beleg f bij een kmmetje yghurt is ged vr vezels en vitaminen Een zuivelprduct als melk, yghurt, kaas in één f andere vrm leveren je de ndige Calcium en vitaminen. Kies eerder vr de magere f de halfvlle srten, anders leveren ze wel veel harde vetten Een mespuntje vetstf kan zeker geen kwaad, het levert je de vetplsbare vitamines en de essentiële vetzuren Je kan altijd een melkdrankje f een yghurt met vers fruit sparen vr 10-uurtje Zete tespijs zals cnfituur, chc en hnig behren tt de restgrep en brengen alleen calrieën bij. Gebruik ze m een klein stukje brd mee te besmeren als dessert Geen zin in een ntbijt? Drink een glas water als je pstaat Begin met de dagelijkse activiteiten in de badkamer Maak er een gewnte van m s avnds te tafel al te dekken vr het ntbijt Sta een kwartiertje vreger p zdat je de tijd hebt vr een rustig ntbijt Lukt het echt niet? Vrzie dan een lunchpakketje f een ntbijt m 10 uur 27

28 J. EETRITME He eten? TRAAG EN BEWUST ETEN Even wachten Eén plaats m te eten Regelmatig eten (3 hfdmaaltijden, 2 X tussendr) Tussendrtjes plannen, niet grazen Ontbijten SLIM KIEZEN Vlle (bruine, geen witte) granen Maag vullen met grenten en sep Oppassen met eetlust-pwekkers 20 Minuten wachten vr je bijschept 28

29 Maaltijden Ontbijt Tussendrtje Middagmaal Tussendrtje Avndmaal Ontbijt + middagmaal Bterhammen met mager beleg (magere smeerkaas, magere platte kaas, magere kaas, rkvlees, kippenham, kalken, hesp, cnfituur znder extra suiker, ) Fruit Melkprducten Tussendrtjes Fruit Magere yghurt f magere plattekaas (50-60Kcal/prtie) Drge kek (peperkek, vitabis, granenkek, ) ngeveer 100 kcal/prtie Rauwe grenten f sep Bterham Avndmaal 100 g vlees, vis, ei f vegetarische prducten 300 g grenten Aardappelen 29

30 K. Algemene tips en bedenkingen Waarm eten we? Vullen f veden? Het is ged van even stil te staan bij wat en waarm je eet. Hnger? Gewn zin? ZIn in iets zets? Heb je drst? Vr de gezelligheid? Onder sciale druk? Uit verveling? Je velt je slecht? Geeft eten je trst? Bezigheid? Of is het een gewnte? En heb je achteraf spijt? En is het dat krtstndige pleziertje wel waard p termijn? Eten nder cntrle! Kies wat je eet. Welke rl spelen prikkels? Eten zien, ruiken det gesting krijgen en geeft hngergevel Uit het zicht zetten Verpakkingen pbergen Bepaal p vrhand je prtie, ptten in de keuken Haal niet in huis Haal snacks, snep in huis die je zelf niet lekker vindt Niet winkelen met een lege maag Ga zelf even weg, cncentreer je p het gesprek 30

31 Gesting? iets anders den Water drinken Gaan wandelen Tanden petsen Naar muziek luisteren Lezen Telefneren Iets creatief den Salade f sep maken Fruit schillen Jezelf verzrgen Klusje den Denk je dunner POSITIEVE GEDACHTEN NEGATIEVE GEDACHTEN Ondersteunende gedachten Ndig vr succesvl afvallen en gewicht behuden Als het anderen lukt, zal het mij k wel lukken. Ik kan me wel weer herpakken. Ik heb al straffere zaken gedaan Ik de het langzaam aan Ondermijnende gedachten Ik begin mrgen wel met geznd eten. Ik kan niet vlhuden. Ik kan mezelf alleen maar trsten met eten. Ik heb al alles geprbeerd, niks helpt.. 31

32 Wees assertief Km p vr jezelf Eet niets tegen je zin. Maar hu rekening met de gevelens van anderen. Als ze je van alles blijven pdringen met ik heb het speciaal vr je gemaakt f je kan tch wel één keer zndigen kan je een luchtige uitleg geven waarm je het tch niet wenst te eten. Bijvrbeeld met te zeggen Ik apprecieer het, maar ik heb geneg f ik wil mezelf niet frceren. Wat je k kan den is het eventueel mee naar huis nemen. Mensen m me heen steunen me niet f werken tegen Verandering rept weerstand p. Nieuwe gewnten binnen brengen vraagt sms wat tijd. Geef jezelf en de anderen die tijd en leg k uit waarm je de nieuwe gewnte wil inveren. Leg uit dat je niet verwacht dat ze k veranderen maar dat je wel wil dat ze rekening met je huden. Zeg dat je hun steun heel erg waardeert. Gedachten Vergeet niet: Schrap wat je kunt missen en geniet. Vullen is iets anders dan veden Restgrep eten: alles uit de restgrep is geen geznde veding. Maak nderscheid tussen trep en dingen waar je heel bewust wil van genieten Kijk naar de vedingswaarde ( waar je lichaam iets mee kan den) Lichaam = resultaat van je gedachten 32

33 De brdds Een lunchpakket is een vlledige maaltijd en met dus k aan de vrwaarden daarvan vlden. We prberen m niet gewn belegde sneden brd in de ds te stppen maar m er een evenwichtige maaltijd in te stppen Daarvr hebben we de vedingspiramide die we kunnen gebruiken als leidraad m de brdds te vullen. We hebben in België veel srten lekker brd. We kiezen best vr een dnkere brdsrt. Er mag best wat afwisseling in zitten. Wit brd mag k wel eens, k een kebabbrdje kan We meten er rekening mee huden dat een brdds een halve dag veel te warm bewaard wrdt Ze zit in een schltas, s winters in een verwarmde klas, s zmers in de natuurlijke warmte. Zeer bederfbare prducten zals rauw vlees f visprducten mijden we best kies daarm eerder vr gekkte vleessrten, vr kaas f vr grentebeleg. Het brd met beleg kan aangevuld wrden met een ptje yghurt, een blkje kaas, rauwe grenten zals tmaatjes, frietjes van rauwe grenten,. Zet beleg is af te raden, er kan natuurlijk enkele keren per week een klein stukje brd met zet beleg bijzitten als afsluiter. Kies vr mager beleg en vervang bter f maynaise al eens dr kruidenkaas, smeerkaas, tapenade, pest f een grentepasta Een blaadje sla en een schijfje kmkmmer mee tussen de bterham smaken fris bij ander beleg Het beleg kan k wel eens in een ptje apart meegegeven wrden, z smaakt het heel anders Het belangrijkste is m veel afwisseling in de brdds te stppen het zij verschillende srten beleg in één maaltijd f elke dag wat anders. 33

34 L. Recepten brdlunch Brdbeleg vr het lunchpakket 1. Brdje kip-perzik besmeer twee sneden dnker brd met een dun laagje maynaise beleg één sneetje met een blaadje sla leg er een sneetje kipfilet p leg er een zeer dun schijfje perzik uit blik p leg er een blaadje sla ver leg de tweede snede brd erp snij het brd in vier stukjes 2. brdje brie- basilicum besmeer twee vierkante sneetjes dnker brd dun met pest leg er sneetjes brie f mzarella p leg er sneetjes tmaat ver werk af met blaadjes basilicum leg het tweede sneetje brd erver snij het brd in vierkantjes 3. brdje kruidenkaas - peer besmeer twee sneetjes dnker brd met kruidenkaas beleg één sneetje met dunne sneetjes peer stri er een heel klein beetje cayennepeper ver leg de tweede snede brd erver snij het brd in 4 stukjes 34

35 4. brdje geznd snij een kebab brd in punten stp in een punt fijngesnipperde sla Geraspte wrtelen Gesnipperde kmkmmer Fijn geschaafde rde kl In blkjes gesneden tmaat Fijne snippers van een sneetje van één f andere charcuterie srt 5. Brdje tmaat/ei Kk een ei hard Snij het in plakjes Snij een tmaat in plakjes besmeer twee sneden dnker brd met een beetje maynaise Bedek met een sneetje met een blaadje sla Beleg met een laagje ei Leg daarp een laagje tmaat Sluit af met een blaadje sla Bedek met de tweede snede brd Snij in 2 lange stukken 6. Zalmrlletje Haal van een wit vierkant brd de krsten af Besmeer het brd met kruidenkaas Beleg met een blaadje sla 35

36 Leg er een sneetje gerkte zalm p Rl het brd p en verpak het in een stukje vershudflie 7. Restjes club a. Snij een verschtje van kip, varkens f rundvlees in reepjes b. Bestrijk een malse sandwich aan weerszijden dun met maynaise c. Beleg het brd met sla, tmaat en geraspte wrtelen d. Leg daarp de reepjes vlees e. Sluit de sandwich 8. Engelse tnijnsandwiches f. Meng wat maynaise nder een blikje tnijn in eigen nat g. Beleg een snede wit brd met fijne sneetjes kmkmmer h. Beleg met tnijnsla i. Beleg pnieuw met kmkmmersneetjes j. Sluit af met een tweede sneetje brd k. Snijd van hek naar hek in 4 drieheken 36

37 9. Kebabbrd met kaas en grenten l. Rster paprika in de ven en haal de pel eraf. Je kan k pgelegde gersterde paprika gebruiken m. Snij een kebab brd in punten n. Besmeer de nderkant van en punt met hning. Verdeel feta f andere witte kaas ver het brd p. Leg er de stukken paprika ver q. Druk de punt weer dicht 10. Rggebrd met platte kaas a. Besmeer een snede rggebrd dun met bter b. Beleg met een tweede snede brd c. Snij het brd in mie stukken d. De platte kaas in een ptje e. Rer er witte f bruine suiker nder f. Sluit het ptje g. geef de kaas apart mee maar vergeet het lepeltje niet 37

38 M. Geznde tussendrtjes Mgen de hfdmaaltijden niet verdringen, mgen slechts een aanvulling daarvan zijn hebben best een vaste plaats tijdens de dag mdat Cnstant sneukelen nit een verzadigd gevel geeft Cnstant kleinigheden eten je het verzicht det verliezen ver wat je p een dag zal binnenspeelt Tussendrtjes mgen de grtste hnger wegnemen maar mgen de eetlust vr de hfdmaaltijden niet wegnemen vullen de hfdmaaltijden aan. leveren niet teveel energie Geznde tussendrtjes zijn kleinigheden die lekker en zeer afwisselend zijn Een geznde veding bestaat uit 3 hfdmaaltijden en 2 f 3 tussendrtjes. Het is een zeer slecht plan m een hfdmaaltijd ver te slaan mdat men de tussendrtjes zal gebruiken m de grte hnger te stillen en m energie in te slaan Omdat er p de mmenten vr een tussendrtje geen tijd is vr een maaltijd is zal men naar een snack grijpen die zeer veel energie kan leveren. Meestal wrden dat dan sneprepen f chcladekeken. Men krijgt dan heel veel cal binnen maar bijna geen andere vedingsstffen Vral in de vrmiddag is dit een bekend fenmeen bij mensen die het ntbijt verslaan. Geznde tussendrtjes kunnen allerlei zijn : Fruit f Rauwe grent Fruitmusse f fruitsla Grenten f vruchtensap Yghurt, drinkyghurt Zaden nten en pitten Drg fruit maar bedenk dat daar zeer veel suiker in zit Een beschuit, een bterham, een cracker, een rijstwafel Een drge kek eventueel zelf gebakken 10 ideetjes vr geznde snacks 1. Een stuk fruit, een ptje aardbeien, druiven,bessen 2. Geschild fruit f fruitsla in een afgeslten ptje 38

39 3. Frietjes van rauwe grenten : kmkmmer, wrtelen, ramenas, knlselder, 4. Sneptmaatjes,radijsjes 5. Brchette met stukjes fruit en grenten eventueel met blkjes kaas 6. Ptje yghurt 7. Drinkyghurt in hersluitbaar flesje 8. Platte kaas met fruit f met suiker 9. Blkjes (Hllandse) kaas met ntjes, druiven, drg fruit, 10. Spiesjes met fruit 11. Een tas sep(vr thuis) 12. Een glas water 39

40 INHOUDSTAFEL A. Bewegen 1. Wat en waarm? 2. Heveel en he dikwijls? 3. Spiertraining 4. Bewegen en geznd eten B. Drank 1. Wat en waarm? 2. Heveel en he dikwijls? 3. Enkele handige tips 4. Overzicht 5. Vragen C. De granengrep 1. Waarm? 2. Heveel en he dikwijls? 3. Enkele handige tips 4. Overzicht 5. Vragen D. De grentegrep 1. Waarm? 2. Heveel en he dikwijls? 3. Enkele handige tips 4. Overzicht 5. Vragen E. De fruitgrep 1. Waarm? 2. Heveel en he dikwijls? 3. Tip 4. Overzicht 5. Vragen F. De zuivelgrep 1. Waarm? 2. Heveel en he dikwijls? 3. Tip 4. Overzicht 5. Vragen G. De eiwitgrep: vlees, vis, eieren 1. Waarm? 2. Heveel en he dikwijls? 3. Enkele handige tips 4. Overzicht 5. Vragen Pag

41 H. De restgrep 1. Wat en waarm? 2. Heveel en he dikwijls? 3. Enkele handige tips 4. Overzicht 5. Vragen I. Een ged ntbijt: een ged begin van de dag - Het ntbijt in de praktijk - Geen zin in een ntbijt? J. Eetritme - He eten? K Algemene tips en bedenkingen - Waarm eten we? Vullen f veden? - Eten nder cntrle! Kies wat je eet - Denk je dunner - Wees assertief L. Recepten brdlunch 1. brdje kip/perzik 2. brdje brie/basilicum 3. brdje kruidenkaas/peer 4. brdje geznd 5. brdje tmaat/ei 6. zalmrlletje 7. restjes club 8. engelse tnijnsandwich 9. kebabbrd met kaas en greten 10 rggebrd met platte kaas M. Geznde tussendrtjes ideetjes vr geznde snacks Inhudstafel

Voedingsadviezen bij een energie- en eiwitverrijkt dieet

Voedingsadviezen bij een energie- en eiwitverrijkt dieet Vedingsadviezen bij een energie- en eiwitverrijkt dieet 2 Inleiding We eten mdat we trek hebben, een hngergevel hebben f mdat we iets erg lekker vinden. Tijdens ziekte en herstel heeft ns lichaam extra

Nadere informatie

Restgroep. Smeer- en bereidingsvet. Melkproducten. Vlees, vis en eieren. Groenten & Fruit. Graanproducten / Aardappelen

Restgroep. Smeer- en bereidingsvet. Melkproducten. Vlees, vis en eieren. Groenten & Fruit. Graanproducten / Aardappelen Licentie A/6142/53/65732 www.hl.be/jeugd - jeugd@hl.be 068-2409810-66 230-0420080-90 Charter Veding Is veding belangrijk vr een vetballer? Het leveren van sprtprestaties is afhankelijk van een aantal factren.

Nadere informatie

Voedingsbeleid kinderopvang

Voedingsbeleid kinderopvang Vedingsbeleid kinderpvang Bij Keties Gastuderpvang zijn we heel bewust bezig met geznde veding. Er wrdt verteld waarm je beter niet te veel van iets kunt eten, f waarm je andere dingen juist weer wel veel

Nadere informatie

EVEN VOORSTELLEN. Marjolein van Dop Lijfstijl diëtisten Sportdiëtist Eigen hobby s: wielrennen, hardlopen, tennis

EVEN VOORSTELLEN. Marjolein van Dop Lijfstijl diëtisten Sportdiëtist Eigen hobby s: wielrennen, hardlopen, tennis EVEN VOORSTELLEN Marjlein van Dp Lijfstijl diëtisten Sprtdiëtist Eigen hbby s: wielrennen, hardlpen, tennis MET WELKE VRAGEN KAN JE BIJ EEN SPORTDIËTIST TERECHT? Krijg(t) ik f mijn kind vldende vitamines

Nadere informatie

Voedingsbeleid Alles Kids

Voedingsbeleid Alles Kids Vedingsbeleid Alles Kids Inhud Algemeen Geznd vedingsaanbd Vaste en rustige eetmmenten Allergieën en individuele afspraken Traktaties en feestje Vedingsaanbd vr kinderen tt 1 jaar Drinken Eten Vedingsaanbd

Nadere informatie

Inhoud. Algemeen. Voedingsaanbod voor kinderen tot 1 jaar. Voedingsaanbod voor kinderen vanaf 1 jaar. Voedingshygiëne: bereiden en bewaren van voeding

Inhoud. Algemeen. Voedingsaanbod voor kinderen tot 1 jaar. Voedingsaanbod voor kinderen vanaf 1 jaar. Voedingshygiëne: bereiden en bewaren van voeding Inhud Algemeen Geznd vedingsaanbd Vaste en rustige eetmmenten Allergieën en individuele afspraken Traktaties en feestje Extraatjes Vedingsaanbd vr kinderen tt 1 jaar Vedingsaanbd vr kinderen vanaf 1 jaar

Nadere informatie

Kick start je dag met een super gezond ontbijt

Kick start je dag met een super gezond ontbijt Kick start je dag met een super geznd ntbijt 5 heerlijke en vral vedzame ntbijten Anke Briels Kick start je dag met een super geznd ntbijt Ik vind geznd eten belangrijk, maar ik ben k iemand met een drukke

Nadere informatie

SPREEKBEURT GEWONE DOOSSCHILDPAD

SPREEKBEURT GEWONE DOOSSCHILDPAD SPREEKBEURT GEWONE DOOSSCHILDPAD l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n REPTIELEN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE GEWONE

Nadere informatie

ONTMOETINGSDAG VOOR FAMILIES KOOKCLUB

ONTMOETINGSDAG VOOR FAMILIES KOOKCLUB ONTMOETINGSDAG VOOR FAMILIES KOOKCLUB WETTEREN 5 MAART 2005 Marleen Genetell Dimitri Declercq Diëtisten mucviscidsecentrum UZ Gent Marleen Genetell, Dimitri Declercq 1 Ontmetingsdag families, Wetteren

Nadere informatie

Anamneseformulier Gezondheidstest

Anamneseformulier Gezondheidstest Anamnesefrmulier Gezndheidstest LET OP: Vr de kwaliteit van de gezndheidstest is het van belang m het anamnesefrmulier vlledig en naar waarheid in te vullen. Het is mgelijk m meerdere antwrden in te vullen.

Nadere informatie

Bewaar 1/4 van een sinaasappel en knijp het sap eruit boven een schaaltje en verdeel de plakjes sinaasappel over de spinazie.

Bewaar 1/4 van een sinaasappel en knijp het sap eruit boven een schaaltje en verdeel de plakjes sinaasappel over de spinazie. Gezellige Salade met Granaatappel, Spinazie & Sinaasappel Ingrediënten: 90 gram spinazie 2 sinaasappels ½ granaatappel ¼ rde ui 1 el Olijflie peper en zut naar smaak 2 takjes verse peterselie Verdeel de

Nadere informatie

SPREEKBEURT GRIEKSE LANDSCHILDPAD

SPREEKBEURT GRIEKSE LANDSCHILDPAD SPREEKBEURT GRIEKSE LANDSCHILDPAD l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n REPTIELEN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE

Nadere informatie

De voedingsmiddelendriehoek.

De voedingsmiddelendriehoek. Hoofdstuk 8 De voedingsmiddelendriehoek. 1. De voedingsdriehoek invullen. 2. De drie maaltijden per dag opnoemen. 3. Zeggen wanneer we best drinken en hoeveel liter we drinken. 4. Tips opnoemen om gezond

Nadere informatie

Inhoud. Warme maaltijd... 18 Tussendoor... 18 Contact... 18

Inhoud. Warme maaltijd... 18 Tussendoor... 18 Contact... 18 1 Inhud Geznde veding met calriebeperking vr kinderen... 4 Water / dranken... 6 Graanprducten en aardappelen... 6 Grenten... 8 Fruit... 8 Melkprducten en calciumverrijkte sjadranken... 9 Kaas... 10 Vlees,

Nadere informatie

PET/CT scan met koolhydraatarm dieet

PET/CT scan met koolhydraatarm dieet PET/CT scan met klhydraatarm dieet H14.025-01 Inhudspgave Inhudspgave... 1 Inleiding... 2 Wat is een PET/CT-scan?... 2 He bereidt u zich vr p het nderzek?... 3 Wat mag u drinken?... 3 Wat mag u eten?...

Nadere informatie

DE ACTIEVE VOEDINGSDRIEHOEK: OM DAGELIJKS EVENWICHTIG TE ETEN EN VOLDOENDE TE BEWEGEN.

DE ACTIEVE VOEDINGSDRIEHOEK: OM DAGELIJKS EVENWICHTIG TE ETEN EN VOLDOENDE TE BEWEGEN. GEZONDHEID INFOBLAD DE ACTIEVE VOEDINGSDRIEHOEK: OM DAGELIJKS EVENWICHTIG TE ETEN EN VOLDOENDE TE BEWEGEN. BRON: VIGeZ, 2011. De actieve voedingsdriehoek. De actieve voedingsdriehoek geeft je een idee

Nadere informatie

Ondervoeding bij kinderen

Ondervoeding bij kinderen Onderveding bij kinderen Inleiding Als kinderen ziek zijn, kmt het vaak vr dat ze minder zin hebben in eten. Het kan k vrkmen dat ze tijdelijk niet mgen eten, mdat ze nuchter meten zijn vr nderzek. Maar

Nadere informatie

KookSessie Oktober 2013

KookSessie Oktober 2013 Samsa s met een pittige vulling Kmkmmerveluté Scampi Diablique Lamskteletjes met nten p een pest van Brccli Chcladetaart met een blletje vanille ijs KkSessie Oktber 2013 Bendigdheden (+/- 30 samsa s) 350

Nadere informatie

SPREEKBEURT WANDELENDE TAK

SPREEKBEURT WANDELENDE TAK l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT WANDELENDE TAK ONGEWERVELDEN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE WANDELENDE

Nadere informatie

SPREEKBEURT ZOETWATERGARNAAL

SPREEKBEURT ZOETWATERGARNAAL SPREEKBEURT ZOETWATERGARNAAL l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n ONGEWERVELDEN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE ZOETWATERGARNAAL

Nadere informatie

SPREEKBEURT NETPYTHON

SPREEKBEURT NETPYTHON l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT NETPYTHON REPTIELEN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE NETPYTHON BIJ

Nadere informatie

Deze bundel is een verzameling van gerechten en activiteiten uit de bijscholing banaan met pit.

Deze bundel is een verzameling van gerechten en activiteiten uit de bijscholing banaan met pit. THE BEST OF Banaan met pit Kken met kinderen in de pvang Deze bundel is een verzameling van gerechten en activiteiten uit de bijschling banaan met pit. Delstelling van een kkactiviteit in de kinderpvang

Nadere informatie

SPREEKBEURT LANGSTAARTHAGEDIS

SPREEKBEURT LANGSTAARTHAGEDIS SPREEKBEURT LANGSTAARTHAGEDIS l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n REPTIELEN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE LANGSTAARTHAGEDIS

Nadere informatie

SPREEKBEURT TIJGERPYTHON

SPREEKBEURT TIJGERPYTHON SPREEKBEURT TIJGERPYTHON l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n REPTIELEN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE TIJGERPYTHON

Nadere informatie

l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT KONIJN ZOOGDIEREN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN

l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT KONIJN ZOOGDIEREN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT KONIJN ZOOGDIEREN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER HET KONIJN BIJ ELKAAR

Nadere informatie

Huiswerk Informatie voor alle ouders

Huiswerk Informatie voor alle ouders Nummer 6 mei 2010 Huiswerk Infrmatie vr alle uders Huiswerk en efening Ged leren lezen en rekenen is belangrijk, want je hebt deze vaardigheden in het dagelijks leven veral ndig. Kinderen ged leren lezen

Nadere informatie

Huisbereiding in de kijker

Huisbereiding in de kijker NIEUWSBRIEF NUMMER 5 JANUARI 2010 P1 In dit nummer 1 Inleiding 2 Huisbereiding in de kijker 2 Stppen met rken 4 Zelftest 5 Vrdelen van stppen met rken Inleiding Beste nieuwslezer, 2009 det zijn uittrede,

Nadere informatie

Voeding bij hartfalen

Voeding bij hartfalen Veding bij hartfalen Inleiding Dr ritmische bewegingen pmpt het hart bled dr de bledvaten. De verschillende rganen krijgen z vldende bled m ged te kunnen werken. Als het hart te weinig bled pmpt ntstaan

Nadere informatie

PESTEN. Deze folder is een hulpmiddel voor jou en je kind om samen te leren over pesten en hoe je dit kan stoppen.

PESTEN. Deze folder is een hulpmiddel voor jou en je kind om samen te leren over pesten en hoe je dit kan stoppen. PESTEN Deze flder is een hulpmiddel vr ju en je kind m samen te leren ver pesten en he je dit kan stppen. WAT IS PESTEN? Pesten is iemand anders bewust bedreigen, bang maken, uitdagen, uitschelden f pijn

Nadere informatie

l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT HAMSTER ZOOGDIEREN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN

l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT HAMSTER ZOOGDIEREN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT HAMSTER ZOOGDIEREN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE HAMSTER BIJ ELKAAR

Nadere informatie

l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT RAT ZOOGDIEREN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN

l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT RAT ZOOGDIEREN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN SPREEKBEURT RAT l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n ZOOGDIEREN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE RAT BIJ ELKAAR GEZOCHT.

Nadere informatie

Gezond leven betekent dat je; - voldoende beweegt - gezond eet

Gezond leven betekent dat je; - voldoende beweegt - gezond eet Gezond leven betekent dat je; - voldoende beweegt - gezond eet Waarom eet je eigenlijk? Je krijgt er energie van! Energie heb je nodig alle processen in je lichaam b.v. voor lopen, computeren Maar ook

Nadere informatie

l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT KWARTEL VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN

l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT KWARTEL VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN SPREEKBEURT KWARTEL l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE KWARTEL BIJ ELKAAR

Nadere informatie

SPREEKBEURT BAARDAGAME

SPREEKBEURT BAARDAGAME SPREEKBEURT BAARDAGAME l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n REPTIELEN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE BAARDAGAME

Nadere informatie

Onderhoudsdocument / Werkveldopdrachten Wellness. Rekenen

Onderhoudsdocument / Werkveldopdrachten Wellness. Rekenen Onderhudsdcument / Werkveldpdrachten Wellness Rekenen Ontwikkeld dr : Diny Veldstra Inhud Rekenen in het werkveld... 3 Opdracht 1: De spijkerbrek... 4 Opdracht 2: Het drmhuis... 5 Opdracht 3: Make-up...

Nadere informatie

SPREEKBEURT PAUW VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN. l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n

SPREEKBEURT PAUW VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN. l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT PAUW l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE PAUW BIJ ELKAAR GEZOCHT.

Nadere informatie

SPREEKBEURT HALSBANDLEGUAAN

SPREEKBEURT HALSBANDLEGUAAN SPREEKBEURT HALSBANDLEGUAAN l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n REPTIELEN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE HALSBANDLEGUAAN

Nadere informatie

VOEDINGSBELEID Versie Oktober 2015, versie 01 Verantwoordelijke Beleidsmedewerker Kwaliteit Aantal pagina s 7 Geldig tot 31 december 2016

VOEDINGSBELEID Versie Oktober 2015, versie 01 Verantwoordelijke Beleidsmedewerker Kwaliteit Aantal pagina s 7 Geldig tot 31 december 2016 VOEDINGSBELEID Versie Oktober 2015, versie 01 Verantwoordelijke Beleidsmedewerker Kwaliteit Aantal pagina s 7 Geldig tot 31 december 2016 Inhoud Algemeen o Gezond voedingsaanbod o Vaste en rustige eetmomenten

Nadere informatie

Het Grote Geldonderzoek: hoe ga je met je geld om?

Het Grote Geldonderzoek: hoe ga je met je geld om? Het Grte Geldnderzek: he ga je met je geld m? Natinaal Instituut vr Budgetvrlichting (Nibud) Tijdsduur: één les Werkvrm: individueel met een discussie in de klas Niveau: bedeld vr alle leerlingen van klas

Nadere informatie

l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT WALLABY ZOOGDIEREN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN

l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT WALLABY ZOOGDIEREN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT WALLABY ZOOGDIEREN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE WALLABY BIJ ELKAAR

Nadere informatie

l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT KANARIE VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN

l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT KANARIE VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT KANARIE VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE KANARIE BIJ ELKAAR

Nadere informatie

Eet smakelijk René de Groot 15-06-2014

Eet smakelijk René de Groot 15-06-2014 Eet smakelijk René de Groot 15-06-2014 Inhoudsopgave: Kennis testen Waar is voeding eigenlijk goed voor? Waarmee moeten we dan ontbijten? Bloedsuiker spiegel Calorieën?? Schijf van 5 Hoeveel calorieën

Nadere informatie

Hoe werk je nu met de driehoek?

Hoe werk je nu met de driehoek? Weet en eet gezond Dit boekje gaat over gezonde voeding en over de driehoek die je kan helpen om iedere dag en iedere maaltijd gezond te eten. Als je gezond eet en genoeg beweegt zal je ook minder snel

Nadere informatie

Gezond eten met pubers

Gezond eten met pubers Gezond eten met pubers Slimme tips voor ouders E-Book uitgegeven door Feel Good Coaching, exploitant van Ladyline Parkstad en Ladyline Sittard Gezond eten met pubers Slimme tips voor ouders Als ouder zie

Nadere informatie

SPREEKBEURT DWERGPAPEGAAI

SPREEKBEURT DWERGPAPEGAAI l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT DWERGPAPEGAAI VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE DWERGPAPEGAAI

Nadere informatie

Een gezond ontbijt: lekker en vol energie

Een gezond ontbijt: lekker en vol energie Een gezond ontbijt: lekker en vol energie Geef je kind elke ochtend een gezond ontbijt. Het zorgt ervoor dat je kind: voldoende energie heeft om een hele ochtend te spelen, te fietsen, te ravotten zich

Nadere informatie

Kleurige hamsandwich. Kleurige hamsandwich. Broodjes. Broodjes

Kleurige hamsandwich. Kleurige hamsandwich. Broodjes. Broodjes Kleurige hamsandwich Kleurige hamsandwich Voor 10 sandwiches: slabladen 10 augurken 20 sneetjes volkorenbrood 4 eetlepels magere slasaus 300 gram geraspte wortel (vers of uit pot) 10 plakjes ham n Was

Nadere informatie

VOEDING BIJ ZWANGERSCHAPSDIABETES

VOEDING BIJ ZWANGERSCHAPSDIABETES Diabetes DIABETES VOEDING BIJ ZWANGERSCHAPSDIABETES Diabetes is een aandoening waarbij er problemen zijn met het op peil houden van het bloedglucose. Glucose is afkomstig van koolhydraten uit de voeding

Nadere informatie

l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT SCHAAP ZOOGDIEREN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN

l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT SCHAAP ZOOGDIEREN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN SPREEKBEURT SCHAAP l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n ZOOGDIEREN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER HET SCHAAP BIJ ELKAAR

Nadere informatie

Energie- en eiwitrijke voeding

Energie- en eiwitrijke voeding Energie- en eiwitrijke voeding Beste patiënt Deze brochure is opgesteld om te zorgen voor gewichtsoptimalisatie in de voorbereiding op uw operatie. Dit indien er sprake is van ongewenst gewichtsverlies

Nadere informatie

VK-Diamond 2011. Hoe komen we best aan de start?

VK-Diamond 2011. Hoe komen we best aan de start? VK-Diamond 2011 Raf Van Dyck Hoe komen we best aan de start? Stabiel gewicht : Stabiel lichaamsgewicht vanaf NU tot VK Uitgerust : Op tijd gaan slapen en ontspannen Goede vochtbalans : Optimale vochtbalans

Nadere informatie

Geef kanker. minder kans. eet volop. groente en. fruit

Geef kanker. minder kans. eet volop. groente en. fruit Geef kanker minder kans eet volop groente en fruit Iedereen heeft zo zijn eetgewoonten. De één eet wat meer dan de ander. De één lust graag dit, de ander dat. Vaste eetgewoonten zijn er steeds minder.

Nadere informatie

DAGMENU 1 DAGMENU 2. Ontbijt Fat burner + NewINShape muesli met chocolade

DAGMENU 1 DAGMENU 2. Ontbijt Fat burner + NewINShape muesli met chocolade DAGMENU 1 Ontbijt Fat burner + NewINShape muesli met chocolade karamelsmaak +150 gram magere kwark 1 appel Lunch Fat burner + NewINShape shake Rolletje rookvlees met gekookt ei Diner Fat burner + Gegrilde

Nadere informatie

januari Z M D W D V Fruit: Appelen, Bananen, Citroen, Mandarijnen, Mango, Peren, Sinaasappelen Dit is een product van SaskiaVanOmmen.

januari Z M D W D V Fruit: Appelen, Bananen, Citroen, Mandarijnen, Mango, Peren, Sinaasappelen Dit is een product van SaskiaVanOmmen. januari 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 Groente: Aardappelen, Knolselderij, Pastinaak, Paddenstoelen, Prei, Pompoen, Raap, Rode Biet, Rode Kool, Savooiekool,

Nadere informatie

Welke melk, yoghurt, kwark en kaas? In dit menu gaan wij uit van halfvolle melk, magere yoghurt, magere kwark en 48+ kaas.

Welke melk, yoghurt, kwark en kaas? In dit menu gaan wij uit van halfvolle melk, magere yoghurt, magere kwark en 48+ kaas. belangrijke info Welk menu moet ik volgen? Afhankelijk van jouw caloriebehoefte kun je het menu van 1.250, 1.500, 1.800 of 2.100 Kcal per dag volgen. Op www.projectgezond.nl/hoeveel-calorieen-per-dag/

Nadere informatie

SPREEKBEURT LUIPAARDGEKKO

SPREEKBEURT LUIPAARDGEKKO SPREEKBEURT LUIPAARDGEKKO l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n REPTIELEN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE LUIPAARDGEKKO

Nadere informatie

SPREEKBEURT KALKOEN VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN. l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n

SPREEKBEURT KALKOEN VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN. l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT KALKOEN VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE KALKOEN BIJ ELKAAR

Nadere informatie

BEWEGEN & SEDENTAIR GEDRAG

BEWEGEN & SEDENTAIR GEDRAG BEWEGEN & SEDENTAIR GEDRAG Regelmatig bewegen in combinatie met een evenwichtige voeding draagt bij tot het behoud van gezondheid en een goede fitheid. Bij een goede vorm van dagelijkse beweging gaat je

Nadere informatie

Het grote Bestetotnutoe Herfstmenu

Het grote Bestetotnutoe Herfstmenu Het grte Bestettnute Herfstmenu Het grte bestettnute herfstmenu 2010 bestettnute.nl Wat gaan we eten? We gaan weer flink uitpakken. Stfvlees, paddenstelensep en een terrine staan p het menu. En als laatste

Nadere informatie

SPEURTOCHT THEMA OCEAN. voor groep 5 t/m 8

SPEURTOCHT THEMA OCEAN. voor groep 5 t/m 8 SPEURTOCHT THEMA OCEAN vr grep 5 t/m 8 Welkm in Burgers Ocean! Met deze nderwater-speurtcht leer je van alles ver de dieren die in de zee leven. De speurtcht begint al zdra je vanuit de Bush p het strand

Nadere informatie

DIABETES BIJ DE HOND EN DE KAT

DIABETES BIJ DE HOND EN DE KAT Dierenartsenpraktijk Akuut Leuvensesteenweg 355 3070 Krtenberg 0475/581.563 www.akuut.be inf@akuut.be DIABETES BIJ DE HOND EN DE KAT Mijn hnd/kat heeft diabetes mellitus... Wat is diabetes mellitus? Bij

Nadere informatie

Bobbie is net vier geworden, o, wat is hij alweer groot. Hij mag nu naar de basisschool. met schooltas, fruit en brood.

Bobbie is net vier geworden, o, wat is hij alweer groot. Hij mag nu naar de basisschool. met schooltas, fruit en brood. Bobbie is net vier geworden, o, wat is hij alweer groot. Hij mag nu naar de basisschool met schooltas, fruit en brood. Zijn ontbijtje staat al klaar: een boterham of bordje pap, met daarbij een glaasje

Nadere informatie

Voorbereiding darmonderzoek

Voorbereiding darmonderzoek Voorbereiding darmonderzoek Laxeren met Moviprep en Bisacodyl Waarom deze folder? U krijgt in overleg met uw arts binnenkort een darmonderzoek. Uw darmen moeten voor dit onderzoek helemaal schoon zijn.

Nadere informatie

Pestprotocol basisschool Pieter Wijten

Pestprotocol basisschool Pieter Wijten Pestprtcl basisschl Pieter Wijten Basisschl Pieter Wijten werkt aan een veilig schlklimaat waarin kinderen respectvl met elkaar mgaan. Ze hanteert drie principes: Ik zrg ged vr mezelf Ik zrg ged vr de

Nadere informatie

Voeding en sport. 31 oktober 2012 RedFed - Carmen Lecluyse

Voeding en sport. 31 oktober 2012 RedFed - Carmen Lecluyse Voeding en sport 31 oktober 2012 RedFed - Carmen Lecluyse Inhoud 1. Actieve voedingsdriehoek 2. Aanbevelingen 3. Praktische tips 4. Energiebehoefte 5. Etiket lezen 6. Reclame 7. Fabels en feiten Voeding

Nadere informatie

SPREEKBEURT KARDINAALTETRA

SPREEKBEURT KARDINAALTETRA l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT KARDINAALTETRA VISSEN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE KARDINAALTETRA

Nadere informatie

Dieetadviezen bij wondgenezing

Dieetadviezen bij wondgenezing Dieetadviezen bij wondgenezing Diëtetiek Bereikbaarheid afdeling Diëtetiek Amphia Ziekenhuis: Locatie Langendijk, Molengracht, Pasteurlaan: (076) 595 30 75 Algemeen telefoonnummer Amphia Ziekenhuis: (076)

Nadere informatie

Gezond gewicht: BOFT. Gezonde eet- en beweegadviezen. voor ouders van kinderen van 4 tot 12 jaar

Gezond gewicht: BOFT. Gezonde eet- en beweegadviezen. voor ouders van kinderen van 4 tot 12 jaar Gezond gewicht: BOFT Gezonde eet- en beweegadviezen voor ouders van kinderen van 4 tot 12 jaar Van gezond eten blijf je fit en van bewegen word je vrolijk Kinderen moeten goed eten om te groeien, leren,

Nadere informatie

SPREEKBEURT GEIT ZOOGDIEREN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN. l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n

SPREEKBEURT GEIT ZOOGDIEREN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN. l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT GEIT l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n ZOOGDIEREN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE GEIT BIJ ELKAAR

Nadere informatie

Activiteit 1: waarneming van water

Activiteit 1: waarneming van water Activiteit 1: waarneming van water Bij deze activiteit kunt u kiezen tussen verschillende waarnemingen: functies van water, attributen gelinkt aan water, water en techniek en p zek naar verschillende srten

Nadere informatie

SPREEKBEURT GROENE WATERAGAME

SPREEKBEURT GROENE WATERAGAME SPREEKBEURT GROENE WATERAGAME l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n REPTIELEN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE GROENE

Nadere informatie

7 lunchrecepten en -tips

7 lunchrecepten en -tips 7 lunchrecepten en -tips Simpele recepten vr een Slanke lijn Dr Persnal Trainer: Ginny Mulders Hfdstuk: Inhudspgave 2 Lunchrecepten en- tips Inhudspgave 1. He belangrijk is de lunchmaaltijd?... 2 1.1.

Nadere informatie

Gezonde Sportvoeding. als basis voor optimale sportieve prestaties

Gezonde Sportvoeding. als basis voor optimale sportieve prestaties Gezonde Sportvoeding als basis voor optimale sportieve prestaties Een gezonde voeding is levensbelangrijk. Niet enkel om sportieve prestaties te leveren is een uitgebalanceerde voeding een vereiste, maar

Nadere informatie

Vitamines zitten in kleine hoeveelheden in je eten en drinken. Je hebt het halve alfabet aan vitamines: A, B, C, D, E, K.

Vitamines zitten in kleine hoeveelheden in je eten en drinken. Je hebt het halve alfabet aan vitamines: A, B, C, D, E, K. Testlab Er zitten heel veel voedingsstoffen in gezonde producten. Dat hebben jullie in de film gezien. Nou ja gezien? Voedingsstoffen zijn niet zichbaar in producten, maar we kunnen ze wel aantonen. Daar

Nadere informatie

Overzicht gewassen en teelten waar neonicotine insecticiden in Nederland zijn toegelaten

Overzicht gewassen en teelten waar neonicotine insecticiden in Nederland zijn toegelaten Overzicht gewassen en teelten waar nenictine insecticiden in Nederland zijn tegelaten Bijgewerkt tt ca medi 2010 Samengesteld vr www.bijensterfte.nl dr T. van Dijk Met nderstaande lijst kunt u nagaan p

Nadere informatie

l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT CAVIA ZOOGDIEREN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN

l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT CAVIA ZOOGDIEREN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT CAVIA ZOOGDIEREN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE CAVIA BIJ ELKAAR

Nadere informatie

SPREEKBEURT Aziatische huisgekko

SPREEKBEURT Aziatische huisgekko SPREEKBEURT Aziatische huisgekk l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n REPTIELEN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE AZIATISCHE

Nadere informatie

SPREEKBEURT GRIJZE ROODSTAART- PAPEGAAI

SPREEKBEURT GRIJZE ROODSTAART- PAPEGAAI l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT GRIJZE ROODSTAART- PAPEGAAI VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER

Nadere informatie

Energie in balans: weet wat je eet, fit tot de meet.

Energie in balans: weet wat je eet, fit tot de meet. Energie in balans: weet wat je eet, fit tot de meet. Met de juiste balans in actie! Niet suf zijn, altijd bruisen van energie! Het kan! Met een gezonde voeding, voldoende bewegen en een juist evenwicht

Nadere informatie

l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT KIP VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN

l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT KIP VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT KIP VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE KIP BIJ ELKAAR GEZOCHT.

Nadere informatie

Trainen is 1 ding VOEDING EN SPORT. 2 november 2013 Carmen Lecluyse. Voeding en sport - Carmen Lecluyse. maar er komt meer bij kijken

Trainen is 1 ding VOEDING EN SPORT. 2 november 2013 Carmen Lecluyse. Voeding en sport - Carmen Lecluyse. maar er komt meer bij kijken 2 Trainen is 1 ding VOEDING EN SPORT 2 november 2013 Carmen Lecluyse 3 4 maar er komt meer bij kijken 1 5 6 Inhoud Actieve voedingsdriehoek (1) 7 8 1. Actieve voedingsdriehoek 2. Aanbevelingen 3. Praktische

Nadere informatie

G e z o n d e t e n m e t d e Schijf van Vijf

G e z o n d e t e n m e t d e Schijf van Vijf G e z o n d e t e n m e t d e Schijf van Vijf De Schijf van Vijf in het kort Om fit en gezond te leven is het belangrijk om gezond te eten. Gezond eten is samen met voldoende bewegen dé basis voor een

Nadere informatie

Tortilla s met gerookte makreel

Tortilla s met gerookte makreel Beste KOOK-OOK klant! De recepten van KOOK-OOK worden samen gesteld met producten die zo min mogelijk bewerkt zijn. Een groot gedeelte van ons voedsel dat verkrijgbaar is in de supermarkt, komt uit een

Nadere informatie

Inventarisatie van wensen & verwachtingen over gezondheidsactiviteiten Leefstijl vragenlijst

Inventarisatie van wensen & verwachtingen over gezondheidsactiviteiten Leefstijl vragenlijst Inventarisatie van wensen & verwachtingen ver gezndheidsactiviteiten Leefstijl vragenlijst Let p: Deze vragenlijst dient vr verspreiding p maat gemaakt te wrden vr uw bedrijf. Ver daar waar [bedrijfsnaam]

Nadere informatie

Maaltijdvervangers bij overgewicht en diabetes mellitus

Maaltijdvervangers bij overgewicht en diabetes mellitus Maaltijdvervangers bij overgewicht en diabetes mellitus Maaltijdvervangers bij overgewicht en diabetes mellitus Deze folder gaat over maaltijdvervangers als Modifast Intensive en Weight Care. Dit zijn

Nadere informatie

Gezond eten met de actieve voedingsdriehoek

Gezond eten met de actieve voedingsdriehoek Gezond eten met de actieve voedingsdriehoek De actieve voedingsdriehoek Gezond eten is makkelijker dan je denkt. Zeker met de actieve voedingsdriehoek. Het is een handige wegwijzer over eten en bewegen

Nadere informatie

SPREEKBEURT PLECO ALGENETER

SPREEKBEURT PLECO ALGENETER l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT PLECO ALGENETER VISSEN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE PLECO ALGENETER

Nadere informatie

SPREEKBEURT KERKUIL VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN. l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n

SPREEKBEURT KERKUIL VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN. l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT KERKUIL l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE KERKUIL BIJ ELKAAR

Nadere informatie

CATERLIJST Alle genoemde prijzen zijn excl btw

CATERLIJST Alle genoemde prijzen zijn excl btw CATERLIJST Alle genemde prijzen zijn excl btw ONTBIJT Mini ntbijt a 3,95 pp Verse crissantjes met marmelade en rmbter Klassiek ntbijt a 12,50 pp: Diverse crissants met marmelade en rmbter Plakken erbrd

Nadere informatie

SPREEKBEURT KOREAANSE VUURBUIKPAD

SPREEKBEURT KOREAANSE VUURBUIKPAD SPREEKBEURT KOREAANSE VUURBUIKPAD l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n AMFIBIEËN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE

Nadere informatie

Onze groep bezoekt de voorstelling op: LESBRIEF

Onze groep bezoekt de voorstelling op: LESBRIEF Onze grep bezekt de vrstelling p: LESBRIEF 1 ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Geachte leerkracht, Deze lesbrief is bedeld

Nadere informatie

februari maart april mei

februari maart april mei F R U I T K A L E N D E R Aardbei Abrikoos Ananaskers Appel Boskers Braam Druif Framboos Kers Kiwi Kriek Kruisbes Meloen Peer Perzik Pruim Rabarber Rode bes Zwarte bes januari februari maart april mei

Nadere informatie

de andijvie A is een soort groente met grote groene bladeren.

de andijvie A is een soort groente met grote groene bladeren. Woordenlijst bij hoofdstuk 6 de aardappel Wat eten we vanavond, rijst of a? alcoholvrij zonder alcohol Graag een a bier. Ik moet nog auto rijden. de andijvie A is een soort groente met grote groene bladeren.

Nadere informatie

Warmte inleiding. Opdracht 1. Wat weet je nog uit de tweede klas? Kruis bij iedere bewering aan of deze juist of onjuist is. Bewering Juist Onjuist

Warmte inleiding. Opdracht 1. Wat weet je nog uit de tweede klas? Kruis bij iedere bewering aan of deze juist of onjuist is. Bewering Juist Onjuist Warmte inleiding Opdracht 1. Wat weet je ng uit de tweede klas? Kruis bij iedere bewering aan f deze juist f njuist is. Bewering Juist Onjuist Temperatuur en warmte hebben dezelfde eenheid De eenheid van

Nadere informatie

Verantwoord en gezond afslanken? Even simpel als. Doe de test & krijg persoonlijk dieetadvies. www.weightcare.nl www.weightcare.be

Verantwoord en gezond afslanken? Even simpel als. Doe de test & krijg persoonlijk dieetadvies. www.weightcare.nl www.weightcare.be Verantwoord en gezond afslanken? Even simpel als Doe de test & krijg persoonlijk dieetadvies. www.weightcare.nl www.weightcare.be _WeightCare_ABC-105x170_NL_linda.indd 1 2 Bereken hier je BMI! Je BMI (Body

Nadere informatie

SPREEKBEURT STRUISVOGEL

SPREEKBEURT STRUISVOGEL SPREEKBEURT STRUISVOGEL l a n d e l i j k i n f r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n VOGELS OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE STRUISVOGEL BIJ

Nadere informatie

Inhoud. Voorwoord 3. Voeding 6. Slaap 22. Houding 30. Naar de dokter 37. Kleding 65. Mode 74. Kleding wassen 77

Inhoud. Voorwoord 3. Voeding 6. Slaap 22. Houding 30. Naar de dokter 37. Kleding 65. Mode 74. Kleding wassen 77 Inhoud Voorwoord 3 Voeding 6 Slaap 22 Houding 30 Naar de dokter 37 Kleding 65 Mode 74 Kleding wassen 77 6 VOEDING Weet wat je eet Je eet elke dag. Alles wat je eet (en drinkt) heet voeding. Is elke voeding

Nadere informatie