Personeelbeleid. 'Vitamine O' 20 P&o doet alsof De. 16 Cécile Versteegh, B&A. 32 Paul Boselie We zijn het

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Personeelbeleid. 'Vitamine O' 20 P&o doet alsof De. 16 Cécile Versteegh, B&A. 32 Paul Boselie We zijn het"

Transcriptie

1 Personeelbeleid MEI 2010 'Vitamine O' T H E M A O P L E I D E N 16 Cécile Versteegh, B&A Onze medewerkers willen de maatschappij verbeteren 20 P&o doet alsof De trainingsacteur is niet meer weg te denken uit het cursusboekje. 32 Paul Boselie We zijn het meest Amerikaanse land van Europa

2 Salarisindex 2010 Alle onderwerpen die nauw verbonden zijn met belonen worden overzichtelijk en compact beschreven. Inhoud In logisch geordende hoofdstukken maakt dit boek in binnenzakformaat duizenden voorschriften, getallen en gegevens met betrekking tot loon direct toegankelijk. De Salarisindex 2010 biedt de informatie die u elders alleen in omvangrijke handboeken kunt vinden. Bijvoorbeeld: wanneer is er sprake van een dienstbetrekking, de grondslag van de heffingen (het loon), kostenvergoedingen en vrije verstrekkingen, vervoerskosten en ziektekosten. En denk ook aan: spaarloon en levensloopregeling, pensioen en VUT, de afdrachtverminderingen loonheffing en premiekortingen, eindheffing en inkomstenbelasting. Een compact naslagwerk Met deze praktische uitgave vindt u razendsnel informatie, cijfers, data, voorschriften en faciliteiten over onder andere loon, aanspraken, kostenvergoedingen, woonwerkverkeer, ziektekosten, bedrijfsparen en pensioen. De auteur is werkzaam als belastingadviseur. ISBN: Auteur: Mr. A.J. Ouweneel Prijs: 39,50

3 BESTE RAADGEVER VOOR ELK OR-LID Bestel vóór 20 december en win een boekenbon van 75,- AANDACHTSPUNTEN IN DE 21 e editie 2010 artikelsgewijze toelichting bij Wet op Ondernemingsraden actuele relevante jurisprudentie rol van OR bij financiële jaarverslaggeving arbeidsomstandighedenbeleid, het arbeidstijdenbeleid, arbeid en zorg gelijke behandeling toezicht op het bestuur (raad van commissarissen) enquêterecht Europese ondernemingsraden, inspraak in de Europese rechtsvormen lopende wetsvoorstellen Onmisbaar voor OR-leden Inzicht in de Ondernemingsraad is onmisbaar voor OR-leden, bestuurders, adviseurs, personeelsfunctionarissen en juristen. Inmiddels zijn er ruim exemplaren verkocht. Voordelen voor Inzicht-abonnees Word nu ook abonnee! Dit biedt u de volgende voordelen: editie 2010 voor 67,50 kosteloos elke maand de e-nieuwsbrief automatisch alle opeenvolgende edities tegen abonnementsprijs kosteloze toegang tot de vragenservice: de auteur en redactie beantwoorden uw specifieke vragen

4 Column Koesteren Mijn lievelingsmaand is juli. Dan neem ik namelijk altijd vakantie op. Dat heeft te maken met de schoolvakanties van mijn kinderen. Daarnaast ligt Personeelbeleid in de zomer een nummertje stil, dus dat komt mooi uit. Mijn tweede favoriet is mei, zeker dit jaar. De maand wordt perfect ingeluid met Koninginnedag, met daarop aansluitend een weekend. Daarna twee daagjes werken en hopla, weer een vrije dag. Ik ben nog maar net bekomen van Bevrijdingsdag, of ik rol al weer in Hemelvaartsdag. Vooruit, ik plak er een vrije vrijdag achteraan en heb zowaar een heel lang weekend. Daarna is het een week doorbijten en heb ik Pinksteren bereikt. Ik zit dan niet meer zo ver van de zalige juli-vakantie. In een onbewaakt ogenblik vraag ik me wel eens af of ik eigenlijk wel zo veel van mijn werk houd als ik zeg. In gezelschap schep ik graag op over mijn arbeidsethos en de vreugde die ik ontleen aan mijn arbeid. Naar mijn redacteuren toe doe ik zo mogelijk nog stoerder. Ze mochten eens denken dat ik liever lui dan moe ben, dan zijn ze met geen tien wilde paarden meer in beweging te krijgen. Een goed voorbeeld doet tenslotte goed volgen. De waarheid is dat ik buiten het zicht van de gemeenschap graag uitgeput op de bank plof, soms te moe om de televisie aan of af te zetten. In het weekend fleur ik op, ga iets voor mijzelf doen en baal vervolgens als het maandagmorgen is. Vertel zulke verhalen eens aan collega s, en ze knikken voor ze er erg in hebben. Niet voor niets is de worklife balance een vraagstuk van de eerste orde. Dat werken daar een heel belangrijk onderdeel is, weten we allemaal wel. Dat leven minstens zo belangrijk is, mogen we niet uit het oog verliezen. Koester de maand mei daarom met volle overtuiging. Henk Vlaming, hoofdredacteur Personeelbeleid Personeelbeleid Officieel orgaan van de Nederlandse Vereniging voor Personeelsmanagement & Organisatieontwikkeling (46e jaargang, nr. 5) Personeelbeleid verschijnt 10 keer per jaar. Hoofdredacteur Henk Vlaming Eindredacteur Jolanda van Zwieten Redactieadres Het Nederlands Redactie Instituut Veldweg CV Bussum t e Redactieadviesraad Theo Borgert Henk Leisink José Vosbergen Harry Westerveld Medewerkers Maja Nijessen Meike van der Valk Jacco van den Berg Barbara van Eck-Blok Eunice Coli Daniel Sternfield Loek Wijchers Fotografie Dreamstime Wiebe Kiestra Bram de Hollander Ontwerp Twin Media bv, Culemborg Vormgeving DeltaHage grafische dienstverlening Henk Bijmans, Willem Zellenrath Druk Drukkerij Ten Brink, Meppel Abonnementenservice Sdu Klantenservice Postbus EA Den Haag t f e Abonnementsprijs: 169,- excl. btw en incl. verzendkosten. Buitenland: 198,- excl. btw en incl. verzendkosten. Studenten: 59,- incl. btw en verzendkosten. Losse nummers: 17,- incl. btw. Abonnementen kunnen per maand ingaan; beëindiging uitsluitend schriftelijk uiterlijk twee maanden voor het einde van de looptijd. NVP-leden ontvangen Personeelbeleid automatisch. De beëindiging van een lidmaatschap moet eveneens schriftelijk (per post of per ) geschieden, vóór 1 december, bij het landelijk bureau NVP (Postbus 70, 3430 AB Nieuwegein, Advertenties Mooijman Media- en Projectmanagement Peter Mooijman en Gusta Buter t e Uitgever Sdu Uitgevers Harry Schram t e Ten behoeve van visueel gehandicapten is Personeelbeleid ook beschikbaar op andere wijze, verzorgd door de Federatie van Nederlandse Blindenbibliotheken te Grave (t ). Nederlandse Vereniging voor Personeelmanagement & Organisatieontwikkeling Het overnemen van artikelen is mogelijk na schriftelijke toestemming van de uitgever. issn personeelbeleid mei 2010

5 Inhoud 10 Vitamine O Hoogwaardige kennis lekt weg naar het buitenland. Nederland dreigt te verworden tot een Europees ontwikkelingsland. Brede ontwikkeling van werknemers biedt uitkomst. Opleiden 16 Spotlight: Cécile Versteegh, B&A Cécile Versteegh, directeur Personeelszaken bij adviesorganisatie B&A, zag haar bedrijf groeien met 66 procent in een jaar. Het hr-beleid was nog niet geformaliseerd, dat gebeurt nu. 20 P&o in vermomming De professionele acteur is niet meer weg te denken van trainingen. Theorie alleen schiet vaak tekort om complexe kennis over te brengen. 24 Muurbloempjes De modale medewerker krijgt de minste aandacht. Terwijl juist bij deze groep de meeste effectiviteitswinst te behalen valt. Opleiding 28 De vijfde colonne Jobhoppers zitten hun tijd uit. Zodra de arbeidsmarkt aantrekt, zijn ze de eerste die zijn vertrokken. Onverwachtse leegloop dreigt zodra de economie aantrekt. 34 Interview: Paul Boselie, hoogleraar Utrecht Eén van de grootste dreigingen op de werkvloer, is een tweedeling tussen veelverdieners en mensen die amper rond kunnen komen van hun loon. Hoogleraar Paul Boselie zoekt naar balans. 40 Zelfsturing Zeven p&o es van de hogeschool Windesheim startten een traject om hun eigen professionaliteit te vergroten. Door middel van zelfreflectie en zelfsturing hebben zij hun adviesvaardigheden aanmerkelijk aangescherpt. En verder... 6 Nieuws 31 Recht viert recht 44 Fiscaal 9 P&o op rapport 32 Rechtspraak 45 NVP Nieuws 15 Ongekooid 38 Barometer P&O personeelbeleid mei

6 Wachttijd In 2003 oordeelde het Europese hof van Justitie dat wachttijd als werktijd moet worden aangemerkt. De aanpassing van de Europese arbeidstijdenrichtlijn is toen echter niet doorgegaan. De nieuwe Europese Commissie wil alsnog tot een herziening komen. Nederland was in 2003 tegen een aanpassing van de regeling omdat het tot grote financiële en personele problemen kan leiden in de zorgsector, bij de brandweer en defensie. Inburgeren De overheid stelt voor de rest van dit jaar zeven miljoen euro beschikbaar voor inburgering van werknemers op de werkvloer. Tot uiterlijk 31 oktober 2010 kunnen werkgevers een subsidieaanvraag indienen. De tijdelijke regeling moet werkgevers stimuleren de beheersing van de Nederlandse taal te bevorderen bij hun werknemers. Dat is goed voor bijvoorbeeld de onderlinge contacten met de collega's, voor het begrijpen van eventuele veiligheidsinstructies en voor de dienstverlening aan klanten. De doelgroep is onder meer werkzaam in de schoonmaakbranche, de land- en tuinbouw, bij schilders- en productiebedrijven. Risico-inventarisatie Werknemers moeten vanaf 1 januari 2011 de risico-inventarisatie van hun bedrijf kunnen inzien. De ministerraad heeft op voorstel van minister Donner van Sociale Zaken en Werkgelegenheid ingestemd met een daartoe strekkend wetsvoorstel. Daarnaast kunnen werkgevers met maximaal 25 werknemers vanaf 1 januari 2011 afzien van een deskundige bij het opstellen en evalueren van risico's in hun bedrijf. Dat mag alleen als zij gebruik maken van een erkend RI&E-instrument van de branche. Werkgevers blieven geen ouderen Ondernemers zijn dol op oudere terugkeren op de arbeidsmarkt is klein, werknemers, zo zou blijkt uit onderzoek van het Belgische hr-bureau SD bureau mogen geloven. Ondervraagde als we het onderzoek van het Belgische Worx. Mits gezond en gemotiveerd wil ondernemers stellen namelijk als eis tachtig procent van de ondervraagde aan oudere werknemers dat die het bedrijven hun ouderen in dienst werkritme aan moeten kunnen. Veel houden tot die met pensioen kunnen werklozen hebben juist problemen met gaan. Uit de officiële cijfers blijkt echter een werkritme. Ook ervaring en nog weinig van deze intenties. Volgens werkattitude zijn criteria waarop het CBS loopt het aantal werkloze oudere werknemers door werkgevers 45-plussers juist op. Er zijn nu ruim worden afgerekend. Loonkosten blijken mensen uit deze categorie die volgens het onderzoek nauwelijks een werkloos zijn. Dat zijn er meer struikelblok bij het in dienst nemen en dan in De kans dat ze ooit nog houden van ouderen. Stakingsrust dit jaar voorbij Het is afgelopen met de uitzonderlijke ten waren. Bovendien hebben arbeidsrust dievorig jaar de arbeidsmarkt kenmerkt. Vakbonden stellen het kader van afspraken in het sociaal bondenhun looneisen gematigd in een heet jaar in hetvooruitzicht, mede akkoord om decrisis op te lossen. Bij door spanningen tussen werkgevers een op de drie werkonderbrekingen en werknemers overloonmatiging en in 2009 ging het omwilde acties die bezuinigingen. Deze profetie volgt op werden uitgeroepen buiten de een jaar van ongekendearbeidsrust. vakbonden om. Bijna de helft Vorig jaar werd Nederland opgeschrikt door slechts 25 stakingen,aldus industrie. Aanleiding waren meestal vanstakingen ontstond in de het CBS. Daardoor gingen vijfduizend conflicten bijcao-onderhandelingen arbeidsdagen verloren. Dit is of banenverlies door reorganisaties. In hetlaagste aantal sinds In 2008 het vervoer warenvorig jaar acht lag het aantal arbeidsdagen dat kleine stakingen, waarbij in totaal verlorenging door stakingen op driehonderd arbeidsdagenverloren De arbeidsrust kwam voor gingen. In zes gevallen was agressie een deel doordat vorigjaar uitzonderlijk veel cao s doorliepen. Er viel voor de staking. In deze sectoren is tegen het personeel de aanleiding- daardoor weinig teonderhandelen, het vanouds onrustig op de werkvloer. waardoor er ook weinig cao-conflic- Verzet tegen kortingsplannen ambtenarenloon Het korten op ambtenarenlonen is ambtenaren leidt nergens toe, zegt populair bij veel politieke partijen, Jorritsma, ook burgemeester van maar niet realistisch. Dat meldt het Almere. Met een kleiner ambtenarenapparaat moet je ook taken afstoten. In Centraal Planbureau (CPB). Dat laat weten dat het niet mogelijk is te verkiezingstijd klinkt het altijd heel bezuinigen op de salarissen van ambtenaren. Ook Annemarie Jorritsma ziet ambtenarij, maar dat kan echt niet daadkrachtig om te willen snijden in de dit momenteel als de grootste meer. Politieke partijen die hun uitdaging. Maar bij het ambtenarenapparaat is weinig tot niets te halen, snijden in ambtenaren, zijn niet blij met programma s onder andere baseren op meldt de VNG-voorzitter. Minder deze stellingname van het CPB. 6 personeelbeleid mei 2010

7 Nieuws St. Maarten zoekt Nederlandse ambtenaren Het Antilliaanse eiland St. Maarten is welkom, vooral Hollandse ambtenaren. naarstig op zoeknaar honderden De animo is nog nietoverweldigend. nieuwe, ervaren ambtenaren. Die Dat komt omdat St. Maarten geen worden behalve in Nederland concurrerende arbeidsvoorwaardenkan ookgezocht in de Verenigde Staten en bieden aan haar eigen personeel. Om Suriname. In ons land onderneemt het salarisverschillen te overbruggen,biedt eilandverschillende wervingsacties. Dit heeft te maken met de naderende omvorming totnieuwe staat binnen het Koninkrijk der Nederlanden. St. Maarten werkt aan deoprichting van zeven nieuwe ministeries, maar heeft onvoldoende talent om diete vullen. Het eiland wordt tot nu toe bestuurd door het centrale gezag voor denederlandse Antillen, dat op Curaçao en in Nederland resideert. Het eilandhoopt op getalenteerd Antilliaans talent dat in Nederland en de VerenigdeStaten heeft gestudeerd en gewerkt. Bij gebrek aan kandidaten zijn ook anderesollicitanten van harte het eilandbestuur fiscale voordelen. Enig enthousiasme komt vooral vanjonge Nederlandse ambtenaren. Die zien de opbouw van St. Maarten als eenuitdaging en nemen de lagere arbeidsvoorwaarden op de koop toe. Rouvoet-keurmerk zinloos Het keurmerk dat minister Rouvoet wil invoeren voor gezinsvriendelijke werkgevers, heeft geen nut. Dat zegt keurmerkspecialist Jolet Woordes, manager bij Wissenraet Van Spaendonck. Volgens Woordes is een keurmerk te veeleisend en vergt het ontwikkelen ervan veel tijd en harde criteria. De verschillen tussen sectoren maken de ontwikkeling van één keurmerk bovendien praktisch onmogelijk. In een ziekenhuis wordt de combinatie tussen werk en privé anders ingevuld dan in een vervoersbedrijf of adviesbureau. Eén set criteria voor alle werkgevers opstellen is ondoenlijk, aldus Woordes. Woordes pleit voor een convenant tussen overheid en bedrijfsleven, waarbij elk bedrijf een intentieverklaring ondertekent en dat kan communiceren naar potentiële werknemers. Elk bedrijf kan zijn beleid flexibel invullen, aangepast aan de sector waarin hij werkzaam is. Een goed voorbeeld is de two ticks-erkenning zoals in Engeland en in de toekomst in Nederland wordt gebruikt. Onderaan elke personeelsadvertentie staat een symbool als het bedrijf openstaat voor mensen met een Nielze Bento Botersloot 15a 3011 HE Rotterdam 00 (31) advertentie verstandelijke beperking. Op die manier kan ook een bedrijf met gezinsvriendelijk beleid zichzelf met een specifiek symbool kenbaar maken. Mistral Support Training, Coaching & HRM Support personeelbeleid mei

8 BES-eilanden De sociale voorzieningen op Bonaire, Sint Eustatius en Saba (BES) worden aangepast. Gisteren zijn door minister Donner van Sociale Zaken en Werkgelegenheid met de eilanden nadere afspraken gemaakt over de uitkeringsniveaus en de pensioengerechtigde leeftijd. De basis hiervoor was al gelegd in eerder gemaakte afspraken in november De wijzigingen komen voort uit het feit dat de BESeilanden vanaf 10 oktober 2010 niet meer onderdeel van de Antillen zijn, maar direct onder Nederland vallen. Arbeidsongeschiktheid Werkgevers kunnen zelf blijven kiezen hoe ze zich verzekeren tegen het risico dat werknemers gedeeltelijk arbeidsgeschikt raken. Ze kunnen dit bij een private verzekeraar blijven doen of via een publieke verzekering bij UWV (Uitvoeringinstituut Werknemersverzekeringen). Het kabinet komt, gezien zijn demissionaire status, niet meer met voorstellen om de wettelijke regeling Werkhervatting van Gedeeltelijk Arbeidsgeschikten (WGA) te privatiseren. Jeugdwerkloosheid In totaal jongeren zijn in de laatste vier maanden van 2009 aan een baan, leerwerkplek of stage geholpen, blijkt uit de opgave van de arbeidsmarktregio's. Minister Donner van Sociale Zaken en Werkgelegenheid spreekt in een brief aan de Tweede Kamer van bemoedigende' eerste resultaten van het Actieplan Jeugdwerkloosheid. De jeugdwerkloosheid is in Nederland weliswaar minder hard gegroeid dan verwacht, maar het probleem blijft onverminderd groot.' Accountancy beloont er lustig op los Van loonstops en bevriezing is in de echter sprake van stilstand in beloning. accountancy nog geen sprake. Uit het Vijf procent van de ondervraagden is er Rousch Beloningsonderzoek 2010 blijkt zelfs in arbeidsvoorwaarden op dat driekwart van het personeel in deze achteruit gegaan. Ervaren krachten met branche erop vooruit is gegaan in een inkomen van meer dan euro salaris. De gemiddelde loonstijging per maand zijn relatief vaak de klos, begin dit jaar bedraagt 3,4 procent. aldus onderzoeker Etienne Rousch. Opslag met tweecijferige percentages Daarnaast doet de stagnerende komt zelfs voor bij tien procent loonontwikkeling zich voor bij van de accountants met heel accountants. weinig dienstjaren en Vooral een salaris van jobhoppers minder dan profiteren. De 1500 euro, grootste salarissprongen komen schijnlijk waar- voor bij mensen die accountants die studie en werk combineren. zijn overgestapt naar nieuwe werkgevers. Bij een minderheid is er Vriendensites geoorloofd op de zaak Wie tijdens werktijd gezellig met In België staat maar 38 procent het vrienden wil kletsen ophyves of gebruik toe. DeNederlandse Netlog, kan het beste een Nederlandse werkgever kiezen. Bazen vaneigen vertrouwen van hun werkgevers werknemers beschamen het bodem zijn in Europa het meest geenszins. Slechts één op tien coulant als het gaat om het gebruik werknemers is dagelijks actief op een van sociale netwerksites vanaf de sociale netwerksite. In België is dat werkplek. Dit blijkt uit een onderzoek aantal twee keer zo groot. In van financieel uitzend- en detacheringsbureau Accountemps, dat werknemers dagelijks op sociale Duitsland zit een kwart van de hiervoor drieduizend managers netwerksites. Nederlandse medewerkers zijnzelfs vaak vrienden met hun ondervroeg. Ruim de helft (55%) vande werkgevers knijpt een oogje managers op een sociaal netwerk. toe als medewerkers hun werkcomputer gebruikenom online met algemeen meer voordelen in een Ook zien Nederlanders over het vrienden te kletsen. Nog eens dertig profiel op een sociale ofprofessionele procent staat het toe ondervoorwaarden. Tweederde van de werknemers Bedrijven die het gebruik van sociale netwerksite dan andere Europeanen. vindt het fijn om ook de baas netwerksites actief belemmeren, alsvriend toe te voegen op een moeten zich afvragen waarze mee vriendensite. Dat ligt in Duitsland bezig zijn. Het is dinosaurusbeleid dat gevoeliger.daar zijn netwerksites op niet meer in deze tijd past, zegt Hein het werk bij slechts een minderheid Pieter Okker van Accountemps. van de werkgeverstoegestaan (44%). 8 personeelbeleid mei 2010

9 Nieuws CSU 4 Loek Wijchers 2 Al meer dan zeven weken strijden schoonmakers voor een betere cao. Hun eis, vier procent meer loon in twee jaar, is afgewezen. Het eindbod van de werkgevers lag 1,5 procent lager. Volgens een onderhandelaar van FNV bondgenoten gaat het dispuut over niet meer dan twee dubbeltjes per uur. Na ludieke en aandachtgenererende acties als brieven voor Tweede Kamerleden en kindertekeningen voor koningin Beatrix, gingen twintig protesterende schoonmakers begin april het dak op van schoonmaakbedrijf CSU, één van de grootste schoonmaakbedrijven van Nederland. Deze actie volgde op een uitspraak van een onderhandelaar van de werkgeversorganisatie OSB dat de schoonmakers met hun eisen het dak op konden. Inmiddels zijn twee onafhankelijke bemiddelaars gevraagd om de vastgelopen onderhandelingen vlot te trekken en ik weet zeker dat partijen er uit gaan komen. De kiem voor dit conflict ligt bij de vermaledijde en doorgeslagen aanbestedingenaanpak. Naast aannemers, uitzend- en trainingsbureaus moeten ook schoonmaakbedrijven aan deze aanbestedingengekte mee doen, willen zij graantjes mee kunnen pikken. Veel organisaties schrijven er scherp in om klussen te krijgen en zien daarna wel. Volgens Ron Meyer van FNV bondgenoten schrijft CSU structureel te laag in bij aanbestedingen. Met het uurtarief dat zij opdrachtgevers in rekening brengen, kan volgens hem nooit de cao worden nageleefd. Omdat aanbestedingen uiterst geheim zijn, weet ik niet of hij de waarheid spreekt. Maar als woordvoerder Erwin Vos van CSU zegt dat zijn bedrijf nu eenmaal te maken heeft met opdrachtgevers die voor een dubbeltje op de eerste rij zitten en niet veel voorschoonmaakwerk willen betalen, zou het dus waar kunnen zijn. Als we deze lijn doortrekken, moet de oplossing voor dit loonconflict voor een deel bij de opdrachtgevers gezocht worden. Midden in hun eigen rommel zittend, wassen zij hun handen in onschuld en stellen zij op dit moment dat schoonmaakbedrijven nu echt aan zet zijn. Met een dergelijke stellingname vegen organisaties als Schiphol en de NS dus hun eigen straatje schoon. Maar als zij dit gezegde net zoals de stakende schoonmakers eens letterlijk oppakken, zullen zij de salariswens van de schoonmakers voor meer schoon loon in het handje vast gaan begrijpen. In plaats van de salariseisen van hun werknemers van tafel te vegen, zou CSU de focus moeten verplaatsen richting de opdrachtgevers. Paul Rosenmöller, sinds 2005 lid van de Raad van Commissarissen van CSU, zou hierbij een rol kunnen spelen. Want als er iemand ervaring heeft met onderhandelen (en trouwens ook met staken) is hij het wel. Omdat hij nu aan de andere kant van de onderhandelingstafel zit, zal hij ongetwijfeld achter de schermen druk bezig zijn met deze meer structurele oplossing. Ook zal hij de oplossing van dit salarisconflict zeker niet bij de arbeiders zoeken. Want net zoals in de politiek is het toch de vervuiler die betaalt? Een vier omdat ik twijfel, de politiek is het bedrijfsleven niet. advertentie Praktische trainingen en workshop voor P&O-ers: - Adviesvaardigheden - Gespreksvaardigheden - Loopbaancoaching - Levensfasegericht HR - Mediation - Goed werkgeverschap personeelbeleid mei

10

11 Opleiden Thema Kennisland zakt weg door gebrek aan opleidingen Vitamine O Scholing als investering in de diepte is er steeds minder bij, hoogwaardige kennis lekt weg naar het buitenland. Nederland dreigt te verworden tot een Europees ontwikkelingsland. Vooral laaggeschoolden en de groeiende groep werklozen dreigen een gigantische ontwikkelingsachterstand op te lopen. Breed ontwikkelde medewerkers zijn cruciaal om Nederland weer concurrerend te laten zijn. Tekst Jolanda van Zwieten Fotografie Dreamstime Erg goed gaat het niet met Nederland als kenniseconomie. De financiële crisis heeft het concurrentievermogen van Nederland behoorlijk verzwakt. Een stoet economen en bedrijfskundigen klaagt dat het innovatievermogen is aangetast door de zwakke financiële markt, afnemende investeringen in r&d en een ontoereikende infrastructuur. Andere landen doorstaan de crisis een stuk beter. Zwitserland is de nieuwe koploper. Volgens deskundigen omdat Zwitserland voortdurend gericht is op kennisuitwisseling tussen universiteiten en bedrijven. Maar waar de Zwitsers en ook de Scandinaviërs profiteren van een open samenwerking tussen kennis en bedrijfsleven, kent Nederland een immense kloof tussen deze twee werelden. Uit cijfers van het World Economic forum en recentelijk ook van het Innovatieplatform blijkt dat Nederland inmiddels flink achterloopt op andere kennislanden. In de mondiale concurrentie-index is Nederland nu gezakt naar de tiende plaats volgens Henk Volberda, hoogleraar Strategisch Management aan de Rotterdam School of Management van de personeelbeleid mei

12 Erasmus Universiteit. In 2008 nam Nederland nog de achtste positie in en in 2000 zelfs de vierde positie. De crisis legt het gebrek aan opleidingen nog schrijnender bloot. Wordt er toch geschoold, dat moet dat zo snel mogelijk rendabel zijn, anders is het weggegooid geld. Het wordt echter steeds duidelijker dat bedrijven, overheid en medewerkers nu de rekening moeten betalen van dit beleid. Voordat de crisis Met name competenties als sociale vaardigheden, communicatie en adviesvaardigheden zijn een ondergeschoven kindje geweest de afgelopen jaren. Else Slegers, directeur van opleidingsinstituut ISBW, erkent deze trend. Als er minder geld binnenkomt, zijn opleidingen de eerste post waarop wordt bezuinigd. Een opleiding moet nu meteen iets opleveren. Daarom is bijvoorbeeld de verkorte opleiding bedrijfskunde erg populair. In drie dagen tijd leren cursisten de kneepjes van het vak zodat Zolang bedrijven zich niet bezighouden met het ontwikkelen van de brede competenties van medewerkers, is het dweilen met de kraan open begon was er al een trend om minder te scholen, zegt Rick de Rijk, voorzitter van Vetron, de vereniging van trainings- en opleidingsbureaus. En de meeste scholing was vooral gericht op het doorontwikkelen in de eigen functie. Een salestraining voor de verkoper en een cursus weboptimalisatie voor de it er. Veel van deze opleidingen zijn weinig meer waard als functies komen te vervallen en medewerkers worden ontslagen. Concurrent Volgens De Rijk waren bedrijven ten tijde van hoogconjunctuur vooral bang om goed opgeleide medewerkers te verliezen. Ze boden geen brede opleidingen aan, zoals het optimaliseren van persoonlijke effectiviteit. Deze vaardigheden kunnen immers in veel functies worden gebruikt, dus ook bij banen van de concurrent. Met de nieuwe verworvenheden wordt het solliciteren bij de concurrent immers een stuk makkelijker, dus werd daar minder in geïnvesteerd. ze de volgende dag meteen rendement aan kunnen tonen op het werk. De crisis heeft deze tendens alleen maar versterkt. Opleidingen moeten snel hun meerwaarde aantonen anders zou de investering zinloos zijn. De lange termijn focus ontbreekt. Het resultaat is een grote groep mensen die alleen nog maar goed is in een bepaalde vaardigheid, aangeleerd binnen een organisatie die de functie soms alweer heeft geschrapt. Bedrijven als KPN, ABN AMRO en de NS hebben jarenlang geïnvesteerd in een bepaald type medewerker, zegt De Rijk. Ineens, meestal gedwongen door de nieuwe marktomstandigheden, besluiten ze om het roer om te gooien en blijkt een ander soort medewerker beter bij de nieuwe organisatie te passen. Zonde van de investeringen van de betreffende bedrijven, maar ook zonde van de arbeidsmarktwaarde van de ontslagen medewerker. Deze is nauwelijks meer uitgerust om te voldoen aan de steeds hoger wordende eisen van de arbeidsmarkt. Rendement opleiding blijft schimmig In tijden van economische tegenspoed, is de roep om direct aangetoond rendement op iedere geïnvesteerde opleidingseuro groter dan ooit. Maar volgens Paul Esveld, directeur van opleidingscertificeerder Cedeo, is het rendement op opleidingen nauwelijks aan te tonen. Onderzoeken naar het rendement van opleidingen zijn vaak discutabel. Het presteren van medewerkers wordt door zoveel complexe factoren beïnvloed. Natuurlijk zijn bij sommige opleidingen direct resultaat te zien. Denk bijvoorbeeld aan een typecursus. Maar vooral bij communicatieve en sociale trainingen is het verband tussen opleiding en betere bedrijfsresultaten diffuus. Ook economische omstandigheden spelen een grote rol. 'Je kunt na je salescursus nog zo goed kunnen verkopen, als bedrijven geen budget hebben voor je product, levert de nieuwe vaardigheid niets op. De inrichting van de organisatie speelt ook mee. Een opleiding waarin medewerkers leren om met een nieuw it-systeem om te gaan, heeft alleen zin als het systeem meteen gebruikt kan worden. Anders zakt de kennis weg. Organisaties zijn hier zich wel steeds meer van bewust, volgens Esveld. Vroeger werd er klakkeloos opgeleid. Nu is er veel meer sturing. Organisaties bepalen steeds meer vooraf wat de opleiding moet opleveren. Het gaat daarbij niet zozeer om extra omzet, maar wel om de nieuw aangeleerde competenties na de opleiding. Bovendien zorgen leidinggevenden er steeds vaker voor dat ze medewerkers werk bieden waarbij ze het geleerde snel in praktijk kunnen brengen. 12 personeelbeleid mei 2010

13 Opleiden Thema China De crisis is echter niet de grootste veroorzaker van kennisachterstanden, vindt hoogleraar Volberda. Sterker nog, voor sommige groepen is de crisis juist een grote stimulans om extra tijd door te brengen in de schoolbanken. De groep die nu de arbeidsmarkt bestormt, generatie Y, volgt nog een extra master als blijkt dat er te weinig werk voor hen is. Het probleem zit volgens Volberda vooral in de groep mensen die al een aantal jaren geen werk meer heeft. Dit wordt niet alleen veroorzaakt door de huidige economische toestand, maar ook door de globalisering en de opkomende markten. Steeds meer werk wordt uitbesteed naar China. Dat geldt zeker voor productiewerk, maar ook voor diensten als it, r&d en engineering. Dit veroorzaakt een grotere druk op de onderkant van de arbeidsmarkt. Alleen catering en schoonmaak kun je niet uitbesteden. Maar veel andere arbeid wordt overgeplaatst. Veel functies die minder kennisintensief zijn, worden daarmee overbodig en daarmee ook de mensen die de functie uitoefenen. Aan de arbeid die nog wel in Nederland wordt verricht, wordt steeds hogere eisen gesteld. Volberda: Ik ken een fabriek die voorheen werkte met operators van mbo-niveau. Door de huidige techniek, zijn de eisen aan de medewerkers verhoogd. Ze moeten allrounder zijn, multi-inzetbaar, goed in een team kunnen werken en technisch goed zijn onderlegd. Daar voldeden de oude operators niet aan. Paradoxaal genoeg is er, ondanks de hogere eisen, de afgelopen jaren weinig geïnvesteerd in deze groep, merkt Volberda op. Veel medewerkers werken op uitzendbasis. Investeringen in opleidingen worden dan nog minder. Door de flexibele contractduur wordt het immers moeilijk om de opleidingsinvestering terug te verdienen. Het zou daarom veel beter zijn als deze groep een jaarcontract krijgt, met een opleiding en de juiste voorwaarden om het werk goed te doen. Dit is prijzig, maar levert uiteindelijk veel meer op dan het continue geschuif met mensen. Er is namelijk niemand meer die in hen investeert. Onwillige medewerkers Vakbonden zouden juist harde afspraken moeten maken over het scholen van medewerkers Het probleem ligt echter niet alleen bij het gebrek aan investeringsbereidheid bij de werkgever. Volgens Else Slegers van ISBW is het motto een leven lang leren niet aan iedere productiemedewerker besteed. Een groot deel van deze groep is teleurgesteld door het reguliere onderwijs. Denk maar aan de problemen op mbo-scholen. Er is bovendien een kloof tussen het onderwijs en het bedrijfsleven. Zo n basis is natuurlijk niet bepaald motiverend om, eenmaal met een diploma op zak, nog eens bij te leren in het werkende leven. Voor hoogopgeleiden is het allemaal niet zo n probleem, die houden van leren. Maar voor een groep die toch al liever met de handen werkt, is een dergelijke negatieve basis funest. Ook medewerkers die werkloos zijn geworden, staan niet altijd voorin de rij bij het uitdelen van opleidingen. Veel mensen ervaren de rompslomp bij het UWV als erg belastend en haken daarom af. De gevolgen zijn echter dramatisch, zegt Slegers. Deze groep holt zichzelf uit. Ze komen nauwelijks meer aan het werk door de kennisachterstand die ze hebben. De crisis heeft echter ook wel weer een positief effect. Als mensen eenmaal werkloos op de bank zitten, worden ze gestimuleerd om aan hun eigen ontwikkeling te werken. Je onderkent de problemen pas als je de gevolgen ervan aan den lijve ervaart. Netwerken Brede competenties zijn ook steeds belangrijker voor de BV Nederland, concludeert ook Henk Volberda op basis van harde cijfers. Hij verrichte onderzoek onder negenduizend bedrijven en instellingen in Nederland. Hieruit bleek dat slechts 25 procent van het innovatiesucces werd bepaald door r&d, en maar liefst 75 procent door slim managen en innovatief organiseren. Het succes van Nederland wordt dus bepaald door de zogenaamde zachte factoren als netwerkvaardigheden, relaties met mensen, het leveren van toegevoegde waarde, initiatief nemen, analyseren en beoordelen van het werk dat op je afkomt. Het zijn allemaal vaardigheden die steeds belangrijker worden NUttIgE SCHOlINg Onduidelijk is welke aan welke scholing een werkgever iets heeft. Zeker voor specifieke trainingen en cursussen is dat nauwelijks aan te geven, die hebben vaak een korte termijnkarakter. Wel is bekend welke opleidingsrichting goed aansluit op de toekomstige arbeidsmarkt. Daar heeft het Researchcentrum Onderwijs & Arbeidsmarkt (ROA) vorig jaar een onderzoek naar uitgevoerd (De arbeidsmarkt naar opleiding en beroep tot 2014). Voor werknemers is wel duidelijk dat ze vrijwel goed zitten met elke opleiding. Alleen voor ongeschoolden is de arbeidsmarkt ronduit slecht. Daarnaast zijn er matige perspectieven voor mensen met vmbo groen, mbo economie en universitaire techniek. Voor werkgevers zitten er duidelijke tekorten aan te komen voor werknemers met vmbo verzorging, havo/vwo, mbo groen, mbo techniek en mbo sociaal-cultureel. grote tekorten zullen er ontstaan onder werknemers met vmbo techniek. Verder ontstaan er zware knelpunten aan mensen met mbo gezondheidszorg, mensen van de pedagogische academies en medisch geschoolde universiteitverlaters. personeelbeleid mei

14 in de toekomst, vindt De Rijk. Ook Volberda hamert op het belang van netwerkvaardigheden. Vooral voor de kenniswerkers die hun baan zijn kwijtgeraakt door de crisis. Slegers verwacht dat resultaatgerichtheid een steeds belangrijkere competentie wordt in de toekomst. Dit hangt samen met ons streven naar efficiency en effectiviteit. toch blijft ook kennis van de harde vakken cruciaal. Op steeds meer mbo scholen blijkt dat leerlingen basisvaardigheden als rekenen en taal niet goed meer beheersen. funest voor een kenniseconomie als Nederland. De Rijk verwacht een kentering in de opleidingsbehoefte van jongeren: generatie Z, de generatie die opgegroeid is met nieuwe media en netwerken tot een vanzelfsprekende levensstijl heeft gemaakt. Voor hen verwacht ik dat vakmanschap op den duur weer belangrijker wordt. Bij hen pleit ik juist weer voor specialisatie. Werk aan de winkel dus om de competenties van medewerkers op hoog niveau te krijgen. Maar wie moet hierin het voortouw nemen? De overheid heeft de eerste stappen al gezet. Met tal van stimuleringsmaatregelen probeert ze bedrijven over te halen meer te investeren in haar personeel. De Wet Vermindering Afdracht is hier een voorbeeld van. Werkgevers krijgen door deze wet een flinke afdracht van de belasting en premie voor werknemers die de scholing volgen. Het gaat om 2600 euro per jaar, per cursist. Het is er de overheid vooral aan gelegen om breed ontwikkelde medewerkers op de arbeidsmarkt te houden. Minder op specifieke functies gericht en meer op een brede algemene ontwikkeling zodat werkloosheid wordt voorkomen en mobiliteit intern en extern wordt gestimuleerd. Het bedrijfsleven moet echter wel meewerken, vindt De Rijk van Vetron. Zolang bedrijven zich niet bezighouden met het ontwikkelen van de brede competenties van medewerkers, is het dweilen met de kraan open. Veel bedrijven blijven op de korte termijn gericht. Dat is heel begrijpelijk maar dodelijk voor Nederland als kennis- en innovatieland. Bedrijven hebben daarnaast een maatschappelijke verantwoordelijkheid vindt Else Slegers. Zij moeten hun medewerkers blijven ontwikkelen. Voor hun eigen concurrentiepositie en de positie van Nederland is het cruciaal om te blijven investeren in kennis. Volgens Volberda ligt hier een taak weggelegd voor de vakbonden en sociale partners. Vakbonden lijken op dit moment vooral bezig te zijn met een dubbeltje loonsverhoging. Maar ze zouden juist harde afspraken moeten maken over het scholen van medewerkers. Daar zijn hun leden pas echt meegeholpen. Dweilen 14 personeelbeleid mei 2010

15 Column Ongekoo d i Politiek als voorbeeld? Vanuit het bedrijfsleven kijken we vaak óf Vervolgens hoe de coalitiebesprekingen meewarig óf geïrriteerd naar de politiek. verlopen. En ten slotte hoe het spel Ze snappen er niets van, vinden we. Of ze rondom de kabinetsformatie wordt verzinnen weer eens iets dat niet kan of gespeeld. veel geld kost, zijn we van mening. Overigens hebben de vertegenwoordigers van lopen weken een interessant verschijnsel In de politieke wereld deed zich de afge- het politieke bestel ook niet altijd vleiende voor: de heer Cohen verscheen op het opvattingen over het bedrijfsleven. Vaak landelijk toneel. Nu gaat het me niet om moet de politiek de ongewenste (sociale) de partij die hij vertegenwoordigt, of de gevolgen van economisch handelen oplossen, is het bedrijfsleven alleen maar uit president, welke coalities daarmee wel of man wel of niet geschikt is als minister- op eigenbelang en kenmerken de topvertegenwoordigers zich door graaizucht en opvalt is het profiel van de man in relatie juist niet mogelijk worden. Nee, wat mij persoonlijke belangen. Kortom, twee tot de economische crisis. gescheiden werelden die niet altijd even Rust in de samenleving brengen, lijkt zijn positief ten opzichte van elkaar staan. motto. Een samenleving die fatsoenlijk In verkiezingstijd kijkt het bedrijfsleven moet zijn. En dus mensen die het goed met enige argwaan naar de programma's menen het gevoel geven dat ze erbij van verschillende partijen. Poogt die te horen. Een man die klaarblijkelijk als stijl beïnvloeden. Spreekt voorkeuren uit heeft zelf het gesprek aan te gaan. Zelf over coalities om bij een formatie de (in) een stap naar voren doet. Die zegt nog formateur te voorzien van allerlei adviezen. Slechts zelden wordt gekeken naar had. De zaak eerst even rustig wil analy- nooit een mediatraining te hebben ge- het spel, naar het leiderschap dat de seren, maar zegt niet te schromen voor verschillende politici al dan niet ten toon onmiddellijke actie als dat nodig is. Een spreiden. Dat komt omdat wij een bedrijf man die adviseurs gebruikt om zijn eigen als een apolitieke organisatie plegen te mening verder aan te scherpen. zien. Niets is natuurlijk minder waar. Politiek handelen is ook binnen bedrijven steeds op dit soort dingen gewezen. De afgelopen maanden heb ik managers aan de orde van de dag. Hoe groter het Steeds weer was de zorg dat we de organisatie onder druk van de crisis uit elkaar bedrijf, des te meer politiek. Fracties, coalitievorming, politieke correctheid en zouden spelen. We wilden graag gezamenlijk door de crisis heen komen, de wat er al niet meer bij hoort. Daarom is het interessant het politieke familie bij elkaar houden. spel, zeker in verkiezingsstrijd, te volgen. Het beeld zal wel niet kloppen. En ik ga De manier waarop binnen partijen kandidatenlijsten worden samengesteld. deze politicus kijken als manager, levert niet op Cohen stemmen. Maar toch, naar Hoe een lijsttrekker wordt gekozen. De wel een aantal interessante observaties totstandkoming van een programma. op. Wim Kooijman is directeur P&O bij KLM en voorzitter van de Nederlandse Vereniging voor Personeelsmanagement & Organisatieontwikkeling NVP. In Ongekooid deelt hij zijn beschouwingen over hr met de lezers van Personeelbeleid. personeelbeleid mei

16

17 Spotlight 10 vragen aan Cécile Versteegh (B&A Groep) Gedrevenheid is cruciaal Een plan maken is één ding, een plan uitvoeren, is vaak iets geheel anders. Het zal niet de eerste keer zijn dat er van alles mis gaat tussen droom en daad. Het was reden voor B&A Groep, adviesbureau voor overheid en semipublieke instellingen, om het afgelopen jaar met name de uitvoeringspoot fors te laten groeien. Het bedrijf zag het aantal werknemers in een jaar tijd met 66 procent toenemen. Dat had uiteraard nogal wat gevolgen voor hrm. Een gesprek met Cécile Versteegh, manager hrm. Tekst Adrie Boxmeer, Fotografie Wiebe Kiestra Zwind, het bedrijfsonderdeel dat bij B&A Groep adviezen in de praktijk uitvoert, is in 2008 fors gegroeid. U dacht: als we zelf iets bedenken, moeten we het ook maar uitvoeren? Wat je bij adviesbureaus die voor de overheid werken vaak ziet, is dat ze allerlei fraaie plannen bedenken, maar dat vervolgens de uitvoering van die plannen in de praktijk anders verloopt dan de bedenkers voor ogen stond. Dat is jammer, want achter een bepaald plan zit natuurlijk ook een bepaalde strategie. Het gevaar is aanwezig dat bij de uitvoering, in de dagelijkse praktijk, de strategie op de achtergrond raakt waardoor de effectiviteit van een bepaalde oplossing ook aan waarde verliest. Gaapt er een kloof tussen beleidmakers en uitvoerders? Wellicht is kloof een iets te groot woord, maar dat ze elkaar lang niet altijd even goed begrijpen is wel duidelijk. Ik durf te beweren dat dit onbegrip bij ons, in vergelijking met andere adviesbureaus, minder aanwezig is, omdat wij al tien jaar een aparte uitvoeringspoot hebben. Onze beleidsmakers betrekken de uitvoerders binnen ons bedrijf in een vroeg stadium bij de plannenmakerij. Geef eens een concreet voorbeeld van de samenwerking tussen adviseurs en uitvoerders. Voor het stadsdeel Zeeburg in Amsterdam voeren we de Wet Maatschappelijke ondersteuning uit. Ons bedrijfsonderdeel Zwind is hiertoe het project Civic gestart. Het gaat hierbij onder meer om de uitvoering op een vernieuwende manier van het welzijnswerk, het jongerenwerk, de maatschappelijke dienstverlening en het peuterspeelzaalwerk. Zoals de Engelse term Civic al doet vermoeden,werken we in dit project vanuit de filosofie om de burger zoveel mogelijk de regie te geven op zijn eigen leven. Onze medewerkers willen de bewoners zelf zoveel moge- personeelbeleid mei

18 lijk betrekken bij allerlei initiatieven. Zoals de jongere die een voetbaltoernooi wil organiseren of de allochtone vrouw die een baan zoekt. Maar ook een vereniging die geld zoekt om taallessen te kunnen geven. Bij het project werken jongerencoaches, maatschappelijk werkers, schuldhulpverleners, opvoedadviseurs en sociaal raadslieden. In totaal zo n 130 mensen. Uw organisatie werkt dus veel samen met gemeentelijke instanties. Betekent dit ook dat u veel oud-ambtenaren rekruteert? Dat kan, hoewel wij mensen van een divers pluimage aannemen. Hierbij zijn we overigens niet zozeer geïnteresseerd in iemands opleiding, maar veel meer in de persoonlijkheidsstructuur en in het netwerk en de werkervaring die mensen meenemen. Want werken voor de overheid, of het nu bij de concrete uitvoering van een project is of als adviseur, betekent werken met mensen en voor mensen. Dan is het van belang dat je een echte netwerker bent. Zijn politici voor u interessante medewerkers vanwege hun netwerk? Je ziet vaak dat politici gedreven mensen zijn met een visie op de overheid. Maar dat is niet voldoende. Iemand met politieke ambities moet ook beschikken over relevante werkervaring en U moet een hr-beleid op poten zetten voor medewerkers die gewend zijn in hun werk volstrekt zelfstandig te werken. Hoe zet je daar een goed beleid voor op? Ik kan nu een verhaal houden over het opzetten van competentie management of het opstellen van functieprofielen. Dat zijn belangrijke sturingsmechanismen in het hr-beleid dat ons voor ogen staat. In dat opzicht zijn we geen uitzondering met menig andere werkgever. Deze instrumenten bestonden overigens al voor mijn komst nu zeven maanden geleden. Alleen was het lang niet altijd opgeschreven, geformaliseerd. Daar ben ik nu mee begonnen. Eigenlijk wilde u iets anders zeggen toen u begon met. ik kan nu een verhaal houden. Dat klopt. Het beste hr-beleid is, naast de bekende zaken als een goed salaris, goede secundaire arbeidsvoorwaarden, het binnenhalen van interessante opdrachten. Zeker voor onze professionals is de inhoud van het werk een belangrijke reden om bij ons te komen werken. Daarom zijn wij zo tevreden met het feit dat wij advisering en uitvoering binnen één onderneming hebben verenigd. Mensen kunnen bij ons plannen bedenken, zaken op poten zetten, al dan niet interim, en ook zelf hun plannen uitvoeren. Onze medewerkers zijn maatschappijverbeteraars zonder blind te zijn voor de werkelijkheid de juiste attitude. Dat was ook het geval met oud B&A ers als Marianne Thieme fractievoorzitter van de Partij voor de Dieren in de Tweede Kamer en Melanie Schultz van Haegen, die van 2002 tot 2005 voor de VVD staatssecretaris van Verkeer en Waterstaat was. En het geldt voor Marco Pastoors, die ook voor ons werkt. Hij heeft de omgekeerde weg bewandeld, in vergelijking tot Thieme en Schultz van Haegen. Hij was eerst wethouder in Rotterdam voor Leefbaar Rotterdam. Nu is hij, behalve gemeenteraadslid ook adviseur bij B&A geworden. Ik hoor u een paar keer het woord gedrevenheid gebruiken. Is dat een belangrijke competentie binnen B&A? Absoluut. Onze medewerkers hebben een gedrevenheid om de maatschappij te verbeteren. Dat betekent niet dat zij pure idealisten zijn die blind zijn voor de werkelijkheid. Integendeel: onze mensen staan met hun voeten in de klei. Zo zijn veel medewerkers ook actief in hun vrije tijd voor de maakbare samenleving. Bijvoorbeeld als raadslid of als vrijwilliger bij een multiculturele organisatie. De overheid bezuinigt. Dat geldt niet alleen voor het Rijk, maar ook voor de gemeenten en de provincies. De eerste reactie is dan vaak: minder externen inhuren. Merkt u dat aan een afnemend aantal opdrachten? De koek wordt inderdaad kleiner, dat valt niet te ontkennen. Hierdoor neemt de concurrentie toe. Of we hierdoor minder opdrachten krijgen? Dat valt wel mee. In ons voordeel werkt dat we met enkele van onze opdrachtgevers al jarenlang een relatie hebben. Dus daarop heeft een teruggang in de budgetten die de overheid heeft te besteden op dit moment niet zoveel invloed. Dat de overheid bezuinigt, merken we wel aan de soort opdrachten die we uitvoeren. Via ons bedrijfsonderdeel Zwind zijn we nu veel meer betrokken bij de uitvoering van hetgeen we bedenken. Ook moeten we creatiever omgaan met de middelen. Het komt er op neer dat we proberen meer te doen voor minder geld. Dat is de uitdaging waar we de komende jaren voor staan. Maar het mag duidelijk zijn dat dit niet zal leiden tot een afname van het aantal medewerkers. Integendeel. 18 personeelbeleid mei 2010

19 Spotlight De discussie om meer vrouwen aan de top te krijgen hoeven wij niet meer te voeren echt naar de top door te stoten. Hier bestaat geen glazen plafond. Het bewijs hiervoor is de samenstelling van onze directie. Twee van de vier leden zijn vrouw. De maatschappelijke discussie om meer vrouwen in de top van het bedrijfsleven te krijgen, waarbij er naar wordt gestreefd om 40 procent vrouwen in topfuncties te plaatsen, hoef bij ons dus niet meer te worden gevoerd. Behalve dat het aantal medewerkers fors groeide, nam ook het aandeel vrouwen toe. Blijkbaar is B&A Groep een werkgever die voor vrouwen aantrekkelijk is. Ik denk het ook. Allereerst omdat we binnen onze arbeidsvoorwaarden een goed evenwicht hebben gevonden tussen werk en zorg. Hierdoor geeft dit bedrijf vrouwen de gelegenheid om Manager hrm: Cécile Versteegh (41) werkt sinds mei van dit jaar bij B&A Groep. Na een studie rechten begon ze aanvankelijk als juridisch adviseur bij de gemeente Haarlemmermeer en later als intercedente bij Randstad Uitzendbureau. Het personeelswerk bleek haar te liggen, zodat ze besloot om hierin verder te gaan, in plaats van zich als jurist te vestigen. Tien jaar lang, van 1997 tot 2007 werkte ze in diverse HRM functies voor accountants- en fiscaal advieskantoor Ernst & Young. Daarna was ze een jaar zelfstandig hr-adviseur om vervolgens bij B&A Groep aan de slag te gaan. Actueel: B&A Groep is een adviesbureau dat voor de overheid en semipublieke instanties werkt. Er zijn ruim 220 medewerkers. B&A Groep is niet alleen actief als adviseur, maar ook voor interim & search en als uitvoerder van projecten voor de overheid. Zo is men voor het Amsterdamse stadsdeel Zeeburg nauw betrokken bij de uitvoering van het welzijnswerk en de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo). Voor B&A Groep was 2008 een jaar van onstuimige groei. Het aantal medewerkers nam in dat jaar toe van 129 tot 214, een groei van bijna 66 procent. Met name het bedrijfsonderdeel dat zich bezighoudt met de uitvoering van wat de B&A-adviseurs hebben bedacht, Zwind, groeide fors. personeelbeleid mei

20

21 Abstracte expertise nauwelijks communicabel zonder verbeelding P&o in vermomming De professionele acteur is niet meer weg te denken bij trainingen en cursussen. Dat is het gevolg van de steeds complexere materie die moet worden overgebracht op personeel. Theorie alleen schiet vaak tekort om de kennis over te brengen. Tekst Marina Duvekot, Factor Acteurs Fotografie Dreamstime De inzet van acteurs bij p&o-beleid is sinds begin jaren tachtig een veelgebruikt instrument in de ontwikkeling en selectie van medewerkers. In de afgelopen dertig jaar heeft deze exponent van ervarend leren een enorme ontwikkeling doorgemaakt en tot vele toepassingen geleid. Sinds de eerste inzet van acteurs bij een experiment van de politie, eind jaren zeventig, is het vak van trainingsacteur uitgegroeid tot een onmisbare p&o-tool. Trainingsacteurs zijn niet meer weg te denken uit persoonlijke ontwikkelingstrajecten en selectiemethoden. Gewaagd experiment Eén van de eerste voorbeelden waarbij acteurs een rol speelden binnen p&o komt uit de hoek van de politie. Eind jaren zeventig deden Leendert Koppelaar en Jaap van der Steen, respectievelijk universitair docent criminologie aan de VU en inspecteur van politie te Amsterdam, onderzoek naar de effectiviteit van het politieoptreden. Zonder dat agenten wisten dat zij meededen aan een onderzoek, dwongen zij door hen veronderstelde burgers die door het rode licht waren gereden tot stoppen. De verkeersovertreders waren acteurs die met een vrijwel onzichtbaar personeelbeleid mei

Bijlage VMBO-GL en TL

Bijlage VMBO-GL en TL Bijlage VMBO-GL en TL 2011 tijdvak 2 maatschappijleer 2 CSE GL en TL Tekstboekje GT-0323-a-11-2-b Analyse maatschappelijk vraagstuk: jeugdwerkloosheid tekst 1 FNV vreest enorme stijging werkloosheid jongeren

Nadere informatie

Meer kansen, meer banen. SW-bedrijven als banenmakelaar

Meer kansen, meer banen. SW-bedrijven als banenmakelaar Meer kansen, meer banen Inleiding Mensen met een grote afstand tot de arbeidsmarkt hebben terecht de volle aandacht van de politiek. Vrijwel alle verkiezingsprogramma s besteden er aandacht aan. Het gaat

Nadere informatie

Werken in een andere sector of branche: iets voor u?

Werken in een andere sector of branche: iets voor u? Werken in een andere sector of branche: iets voor u? Uw hele loopbaan blijven werken in dezelfde sector of branche? Voor veel werknemers is het bijna vanzelfsprekend om te blijven werken in de sector of

Nadere informatie

Personeel op peil. Onderzoek naar de positie van mkb-werknemers

Personeel op peil. Onderzoek naar de positie van mkb-werknemers Personeel op peil Onderzoek naar de positie van mkb-werknemers Personeel op peil, onderzoek naar de positie van mkb-werknemers Personeel op peil Onderzoek naar de positie van mkb-ondernemers MKB-Nederland

Nadere informatie

Tempo-Team arbeidsmarkt en werkvloer onderzoek

Tempo-Team arbeidsmarkt en werkvloer onderzoek Tempo-Team arbeidsmarkt en werkvloer onderzoek team.xx Methodologie Representatieve steekproef België: 550 werknemers 200 HR managers Duitsland: 529 werknemers 200 HR managers Kwantitatieve peiling naar

Nadere informatie

Een goede loodgieter, daar zit iedereen om te springen

Een goede loodgieter, daar zit iedereen om te springen Gemeente Den Haag Een goede loodgieter, daar zit iedereen om te springen Den Haag werkt aan betere aansluiting onderwijs op arbeidsmarkt Bedrijfsleven, onderwijs en bestuurders in de regio Den Haag slaan

Nadere informatie

Hoe komt het sociaal plan tot stand? Wat kan de LAD voor u doen? Sociaal plan De LAD Leden aan het woord Contact met de LAD I

Hoe komt het sociaal plan tot stand? Wat kan de LAD voor u doen? Sociaal plan De LAD Leden aan het woord Contact met de LAD I Sociaal plan Organisaties zijn continu in beweging. Reorganisaties, fusies of uitbesteding van werk zijn aan de orde van de dag. Voor het personeel heeft dit grote gevolgen. Mensen raken hun baan bijvoorbeeld

Nadere informatie

MotivatieMonitor voor HR-professionals

MotivatieMonitor voor HR-professionals MotivatieMonitor voor HR-professionals Een onderzoek naar de ambities en verwachtingen van studenten en starters betreffende de arbeidsmarkt en het beeld dat HR-professionals van deze nieuwe generatie

Nadere informatie

Loon voor en na WW. Samenvatting

Loon voor en na WW. Samenvatting Loon voor en na WW Samenvatting len voor en na de WW onderzocht UWV heeft onderzocht in hoeverre het loon van werknemers voor en na de WW-uitkering verschilt. Daarbij is in de periode 2012-2013 gekeken

Nadere informatie

crisishulpverlening bedrijfsmaatschappelijk werk verzuim aanpak re-integratie teambalans het nieuwe leidinggeven trainingen

crisishulpverlening bedrijfsmaatschappelijk werk verzuim aanpak re-integratie teambalans het nieuwe leidinggeven trainingen crisishulpverlening bedrijfsmaatschappelijk werk verzuim aanpak re-integratie teambalans het nieuwe leidinggeven trainingen Zinthese Plus is een bureau gespecialiseerd in het gedrag van mensen in hun werkomgeving.

Nadere informatie

Voor nieuw werk kun je niet meer zonder Social Media Interview met Aaltje Vincent

Voor nieuw werk kun je niet meer zonder Social Media Interview met Aaltje Vincent November 2011 - BHP Groep - www.bhp.nl Interviewspecial Voor nieuw werk kun je niet meer zonder Social Media Interview met Aaltje Vincent Aaltje Vincent (1960) is één van de experts op het gebied van het

Nadere informatie

IBN ALS SOCIALE ONDERNEMING VOOR EEN BREDERE GROEP

IBN ALS SOCIALE ONDERNEMING VOOR EEN BREDERE GROEP IBN ALS SOCIALE ONDERNEMING VOOR EEN BREDERE GROEP IBN ALS SOCIALE ONDERNEMING VOOR EEN BREDERE GROEP IBN biedt mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt meer kansen door het optimaal benutten van talenten,

Nadere informatie

Vacatures en samenstelling OR

Vacatures en samenstelling OR COMMISSIE BEVORDERING MEDEZEGGENSCHAP Vacatures en samenstelling OR SOCIAAL-ECONOMISCHE RAAD Bezuidenhoutseweg 60 Postbus 90405 2509 LK Den Haag T 070 3499 499 E communicatie@ser.nl www.ser.nl September

Nadere informatie

Kansen voor jongeren bij u op de werkvloer Menukaart voor werkgevers

Kansen voor jongeren bij u op de werkvloer Menukaart voor werkgevers Kansen voor jongeren bij u op de werkvloer Menukaart voor werkgevers Voorwoord Een wereld van verschil maken voor jong talent én voor uzelf. Wie wil dat nu niet? Niet iedereen heeft hiertoe de mogelijkheid.

Nadere informatie

Is een rechtsbijstandverzekering nodig?

Is een rechtsbijstandverzekering nodig? Is een rechtsbijstandverzekering nodig? Ja. Iedereen kan in het dagelijks leven verzeild raken in een juridisch conflict. Hoe voorzichtig u ook bent. Met een rechtsbijstandverzekering bent u verzekerd

Nadere informatie

MotivatieMonitor voor HR-professionals

MotivatieMonitor voor HR-professionals MotivatieMonitor voor HR-professionals Een onderzoek naar de ambities en verwachtingen van studenten en starters betreffende de arbeidsmarkt en het beeld dat HR-professionals van deze nieuwe generatie

Nadere informatie

Intersectorale mobiliteit. Informatie voor werknemers

Intersectorale mobiliteit. Informatie voor werknemers Intersectorale mobiliteit Informatie voor werknemers Deze folder is onderdeel van een drieluik. Er is ook een folder voor wergevers en professionals. Om belemmeringen in kaart te brengen bij intersectorale

Nadere informatie

Habilis Executive Search - Interim Management. Marketing, Sales en Communicatie

Habilis Executive Search - Interim Management. Marketing, Sales en Communicatie Habilis Executive Search - Interim Management Marketing, Sales en Communicatie Habilis Mens en Organisatie Mensen zijn voortdurend in beweging. Organisaties zijn continu in beweging. Met als hoogste doel

Nadere informatie

van de staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, Jet Bussemaker, tijdens de 4 e Nationale Mantelzorglezing 2009 Rotterdam, 11 juni 2009

van de staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, Jet Bussemaker, tijdens de 4 e Nationale Mantelzorglezing 2009 Rotterdam, 11 juni 2009 Directie Voorlichting en Communicatie Parnassusplein 5 Postbus 20350 2500 EJ Den Haag T 070 340 79 11 T 070 340 60 00 F 070 340 62 92 Hebt u 's avonds of in het weekend dringend een voorlichter nodig,

Nadere informatie

Loopbanen in het onderwijs? Analyse van de loopbaanontwikkeling van onderwijspersoneel

Loopbanen in het onderwijs? Analyse van de loopbaanontwikkeling van onderwijspersoneel Loopbanen in het onderwijs? Analyse van de loopbaanontwikkeling van onderwijs 1 Inhoudsopgave 1. Inleiding 2. Resultaten Karin Jettinghoff en Jo Scheeren, SBO Januari 2010 2 1. Inleiding Tot voor kort

Nadere informatie

OUDEREN OP DE ARBEIDSMARKT

OUDEREN OP DE ARBEIDSMARKT AMSTERDAMS INSTITUUT VOOR ARBEIDSSTUDIES UNIVERSITEIT VAN AMSTERDAM OUDEREN OP DE ARBEIDSMARKT Onderzoek op basis van de Loonwijzer Kea Tijdens, AIAS, Universiteit van Amsterdam Maarten van Klaveren, STZ

Nadere informatie

Stappen tijdens een reorganisatieproces. Hoe gaat een reorganisatie in zijn werk?

Stappen tijdens een reorganisatieproces. Hoe gaat een reorganisatie in zijn werk? Stappen tijdens een reorganisatieproces Hoe gaat een reorganisatie in zijn werk? STAP 1 Het voornemen tot reorganisatie Iedere reorganisatie begint met het plan om te gaan reorganiseren. Dit plan komt

Nadere informatie

WERK redacteur : Philippe Muyters, Vlaamse minister van Werk

WERK redacteur : Philippe Muyters, Vlaamse minister van Werk WERKEN AAN m a g a z i n e over m e t goesting werken WERK redacteur : Philippe Muyters, Vlaamse minister van Werk Fluitend naar je werk! De Juiste Stoel Waarom talent en competentie even belangrijk zijn

Nadere informatie

Zzp ers in de provincie Utrecht 2013. Onderzoek naar een groeiende beroepsgroep

Zzp ers in de provincie Utrecht 2013. Onderzoek naar een groeiende beroepsgroep Zzp ers in de provincie Utrecht 2013 Onderzoek naar een groeiende beroepsgroep Ester Hilhorst Economic Board Utrecht Februari 2014 Inhoud Samenvatting Samenvatting Crisis kost meer banen in 2013 Banenverlies

Nadere informatie

Bij U-Boss word ik altijd warm ontvangen en doen ze echt hun best voor je. Pieter de Haan Uitzendkracht

Bij U-Boss word ik altijd warm ontvangen en doen ze echt hun best voor je. Pieter de Haan Uitzendkracht mijn hart ligt bij een kleinschalige organisatie met een hoogwaardige dienstverlening. Waar mensen hun klanten kennen en waar ze hart voor de zaak hebben Ed Bos Directeur U-Boss Uitzendbureau is de kleinschalige

Nadere informatie

PARTICIPATIE: ÓÓK IN OOST-GRONINGEN!

PARTICIPATIE: ÓÓK IN OOST-GRONINGEN! PARTICIPATIE: ÓÓK IN OOST-GRONINGEN! DOELEN VAN PARTICIPATIEWET ALLEEN TE HALEN ALS RIJK, PROVINCIE, GEMEENTEN, ONDERWIJS EN SOCIALE PARTNERS GEZAMENLIJK AAN DE SLAG GAAN! DE PARTICIPATIEWET IN OOST-GRONINGEN:

Nadere informatie

VOORDAT JE START ALS ZZP ER

VOORDAT JE START ALS ZZP ER www.damd.nl Voordat je start als zzp er Voordat je als zzp er gaat starten, is het verstandig om na te gaan of je inderdaad ondernemer wil zijn. Dit kun je doen door aan jezelf vragen te stellen als: zie

Nadere informatie

Transformatie leer je niet in een cursus

Transformatie leer je niet in een cursus NIEUW VAKMANSCHAP Transformatie leer je niet in een cursus Door: Rieke Veurink Fotografie: Kees Winkelman Aansluiten bij de vraag uit de samenleving, regie voeren, werken in steeds veranderende omstandigheden:

Nadere informatie

Samenvatting Benchmark O&O beleid gemeenten. Tweede meting werkgevers en werknemers

Samenvatting Benchmark O&O beleid gemeenten. Tweede meting werkgevers en werknemers Samenvatting Benchmark O&O beleid gemeenten Tweede meting werkgevers en werknemers 2 Inleiding In deze brochure vindt u de belangrijkste resultaten van de benchmark Opleiden en Ontwikkelen. De benchmark

Nadere informatie

Wat kies jij? Wegwijzer in het fasemodel

Wat kies jij? Wegwijzer in het fasemodel Wat kies jij Wegwijzer in het fasemodel Van inkomen naar inkomen dit helpt PostNL helpt je op verschillende manieren. Met name via een financiële vergoeding, begeleiding van werk naar werk door Mobility

Nadere informatie

MONITOR WERK Meting maart 2014. 34993 Maart 2014 Francette Broekman

MONITOR WERK Meting maart 2014. 34993 Maart 2014 Francette Broekman MONITOR WERK Meting maart 2014 34993 Maart 2014 Francette Broekman GfK Intomart 2014 34993 Achmea Volgens Nederland Werk Maart 2014 1 Inleiding GfK Intomart 2014 34993 Achmea Volgens Nederland Werk Maart

Nadere informatie

Junior medewerker Bezwaar en Beroep

Junior medewerker Bezwaar en Beroep Kennis van de Overheid Junior medewerker Bezwaar en Beroep Talentprogramma voor jonge professionals Investeer in de toekomst van uw afdeling Junior talenten kunnen een bijzondere rol spelen bij de transformatie

Nadere informatie

Aan de F 030 66 30 000 Federatie Werkgeversorganisaties Techniek (FWT> Tav. de heer H. van Luunen Postbus 930002 2509 AA Den Haag

Aan de F 030 66 30 000 Federatie Werkgeversorganisaties Techniek (FWT> Tav. de heer H. van Luunen Postbus 930002 2509 AA Den Haag QTEN Postadres Postbus 9208, 3506 GE Utrecht Metaal T 0900 9690 (lokaal tarief) Aan de F 030 66 30 000 Federatie Werkgeversorganisaties Techniek (FWT> Tav. de heer H. van Luunen Postbus 930002 2509 AA

Nadere informatie

SPECIALIST IN TECHNISCHE DIENSTVERLENING VINCO ENGINEERING

SPECIALIST IN TECHNISCHE DIENSTVERLENING VINCO ENGINEERING SPECIALIST IN TECHNISCHE DIENSTVERLENING MENSEN MAKEN HET VERSCHIL Als ze op de juiste plek zitten. In het juiste team. Als zij hun talent kunnen omzetten in toegevoegde waarde. Wij adviseren, ondersteunen

Nadere informatie

PE,PEPP en Samen Werken

PE,PEPP en Samen Werken PE,PEPP en Samen Werken Permanente Educatie Platform voor Pedagogische Professionals Begeleiding, Ondersteuning, Tijd en Moeite 15-10-2015 Alex Cornellissen Kleine Ikke lid AGOOP 1 Permanente Educatie

Nadere informatie

Habilis Executive Search. Productie en Techniek

Habilis Executive Search. Productie en Techniek Habilis Executive Search Productie en Techniek Habilis mens en organisatie Mensen zijn voortdurend in beweging. Organisaties zijn continu in beweging. Met als hoogste doel het meest optimale resultaat

Nadere informatie

Antwoorden op vragen bij het congres De Flexkracht aan zet!

Antwoorden op vragen bij het congres De Flexkracht aan zet! Antwoorden op vragen bij het congres De Flexkracht aan zet! 30 november 2012 Vraag 1: Welke mogelijkheden zijn er om tot startkwalificatie opgeleid te worden? BOL opleiding BBL opleiding Niveau 2 mbo BOL

Nadere informatie

APQ rapportage. Bea Voorbeeld. support@meurshrm.nl. Naam: Datum: 16.06.2015. Email:

APQ rapportage. Bea Voorbeeld. support@meurshrm.nl. Naam: Datum: 16.06.2015. Email: APQ rapportage Naam: Bea Voorbeeld Datum: 16.06.2015 Email: support@meurshrm.nl Bea Voorbeeld / 16.06.2015 / APQ rapportage 2 Inleiding Dit rapport geeft inzicht in jouw inzetbaarheid. We bespreken hoe

Nadere informatie

Vragenlijst cao ENCI Mei 2015

Vragenlijst cao ENCI Mei 2015 Vragenlijst cao ENCI Mei 2015 Geef s.v.p. per aandachtspunt met een cijfer aan hoe je denkt over het betreffende voorstel: heel erg belangrijk : 3 punten minder belangrijk : 2 punten onbelangrijk : 1 punt

Nadere informatie

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE > Retouradres Postbus 90801 2509 LV Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE 2513AA22XA Postbus 90801 2509 LV Den Haag Anna van Hannoverstraat 4

Nadere informatie

wat zijn je kansen? Jij toch ook!? Ik wil later leuk werk! Wist je dat 55% van de jongeren bij het kiezen

wat zijn je kansen? Jij toch ook!? Ik wil later leuk werk! Wist je dat 55% van de jongeren bij het kiezen wat zijn je kansen? Je hebt vast al nagedacht over wat je na de middelbare school wilt gaan doen! Waarschijnlijk ga je nog een opleiding volgen. Maar kun je daarmee straks een baan vinden? Dat gaan we

Nadere informatie

Onze Nieuwe cursus Paro-preventieassistent

Onze Nieuwe cursus Paro-preventieassistent In deze uitgave: In deze nieuwsbrief DentalFlash de nieuwe cursus Paro-preventieassistent, zorg goed voor je lichaam, de veiligheid op de werkvloer in het geding, Sandra Schrijft en veel geslaagde cursisten.

Nadere informatie

Brochure. Cursus medewerker personeelszaken in 1 dag. Basiskennis opdoen voor de HR-praktijk

Brochure. Cursus medewerker personeelszaken in 1 dag. Basiskennis opdoen voor de HR-praktijk Brochure Cursus medewerker personeelszaken in 1 dag Basiskennis opdoen voor de HR-praktijk Inhoudsopgave Over HRM Academy 3 Cursus medewerker personeelszaken in 1 dag 4 Algemene informatie over de training

Nadere informatie

Oefening 3 Luisteren Opdracht 4 1C, 2B, 3C, 4B. Oefening 4 Luisteren Opdracht 2 1A, 2B, 3C, 4C, 5B, 6B, 7B

Oefening 3 Luisteren Opdracht 4 1C, 2B, 3C, 4B. Oefening 4 Luisteren Opdracht 2 1A, 2B, 3C, 4C, 5B, 6B, 7B Hoofdstuk 5 - Sleutels Oefening 3 Luisteren Opdracht 4 1C, 2B, 3C, 4B Oefening 4 Luisteren Opdracht 2 1A, 2B, 3C, 4C, 5B, 6B, 7B Oefening 5 Luisteren Opdracht 2 1B, 2A, 3B, 4B, 5C, 6B Oefening 6 Luisteren

Nadere informatie

Financials met Meerwaarde

Financials met Meerwaarde Financials met Meerwaarde Bien Sûr Recruitment 2016 Bien Sûr Recruitment FINANCIELE KERNFUNCTIES Proactief financieel management en een alert risicomanagement is een dwingende noodzaak voor elke organisatie.

Nadere informatie

Niet de afkomst, maar de toekomst! Inhouse-dag Erasmus MC Rotterdam Beeldvormingscampagne Kleur in de Zorg. 25 november 2010, Rotterdam

Niet de afkomst, maar de toekomst! Inhouse-dag Erasmus MC Rotterdam Beeldvormingscampagne Kleur in de Zorg. 25 november 2010, Rotterdam Niet de afkomst, maar de toekomst! Inhouse-dag Erasmus MC Rotterdam Beeldvormingscampagne Kleur in de Zorg 25 november 2010, Rotterdam 1 Kleur in de Zorg Projectleider: Yasmin Seddiki Fotografie: Mladen

Nadere informatie

Opleidingsmonitor 2014-2015. Door: NIDAP, in samenwerking met Springest

Opleidingsmonitor 2014-2015. Door: NIDAP, in samenwerking met Springest Opleidingsmonitor 2014-2015 Door: NIDAP, in samenwerking met Springest Introductie Dit is de tweede editie van het NIDAP B2C onderzoek gebaseerd op meer dan 3000 interviews met professionals [18+] die

Nadere informatie

Geïnteresseerd in het vak van trainer/adviseur? Solliciteer via sollicitatie@dekrommerijn.nl. Lees hieronder verder over:

Geïnteresseerd in het vak van trainer/adviseur? Solliciteer via sollicitatie@dekrommerijn.nl. Lees hieronder verder over: Geïnteresseerd in het vak van trainer/adviseur? Solliciteer via sollicitatie@dekrommerijn.nl Lees hieronder verder over: Het werk van ondernemingsraden. Het werk van de trainer/adviseur. De ideale trainer/adviseur.

Nadere informatie

DE PARTICIPATIEWET VOOR U ALS WERKGEVER

DE PARTICIPATIEWET VOOR U ALS WERKGEVER UTRECHT MIDDEN DE PARTICIPATIEWET VOOR U ALS WERKGEVER Doel van de Participatiewet De Participatiewet vervangt de bijstandswet, de Wet sociale werkvoorziening en een deel van de Wajong. Het doel van de

Nadere informatie

Hoofdstuk 13. Arbeidsmarkt

Hoofdstuk 13. Arbeidsmarkt Hoofdstuk 13. Arbeidsmarkt Samenvatting De potentiële beroepsbevolking wordt gedefinieerd als alle inwoners van 15-64 jaar en bestaat uit ruim 86.000 Leidenaren. Van hen verricht ruim zeven op de tien

Nadere informatie

Tijdbom onder arbeidsmarkt financiële dienstverlening

Tijdbom onder arbeidsmarkt financiële dienstverlening Marktvisie Finance Tijdbom onder arbeidsmarkt financiële dienstverlening Marktvisie > Finance 3 Inleiding In de financiële dienstverlening zullen de komende jaren mede onder invloed van de digitalisering

Nadere informatie

Als het economisch tegenzit, worden zij hard getroffen. Ze zitten vaker dan gemiddeld in de bijstand.

Als het economisch tegenzit, worden zij hard getroffen. Ze zitten vaker dan gemiddeld in de bijstand. 1 Dank voor dit rapport. Mooi dat het Sociaal en Cultureel Planbureau dit jaar dieper ingaat op één onderwerp dat de aandacht verdient: de arbeidsmarktpositie van migrantengroepen. Als het economisch tegenzit,

Nadere informatie

Op elk niveau van hoog niveau

Op elk niveau van hoog niveau VOORJAAR 2015 Zonder dat diploma had ik deze functie nooit gekregen M Hoog slagingspercentage M Persoonlijke begeleiding M Inclusief PE-punten M Op 5 plaatsen in Nederland Opleidingen Salarisadministratie

Nadere informatie

Brochure. Cursus HR en arbeidsrecht. Kennis opdoen van het arbeidsrecht

Brochure. Cursus HR en arbeidsrecht. Kennis opdoen van het arbeidsrecht Brochure Cursus HR en arbeidsrecht Kennis opdoen van het arbeidsrecht Inhoudsopgave Over HRM Academy 3 Cursus HR en arbeidsrecht 4 Algemene informatie over de training 6 Maatwerk 7 Contact 7 Checklist

Nadere informatie

1. De detailhandel in Nederland

1. De detailhandel in Nederland 1 2 1. De detailhandel in Nederland De detailhandel is een belangrijke economische sector die wordt gekenmerkt door een zeer arbeidsintensief karakter. Er werken ongeveer 750.000 mensen. Het belang voor

Nadere informatie

Pensioen: werk in uitvoering

Pensioen: werk in uitvoering Ledenonderzoek Pensioen: werk in uitvoering Uitkomsten AWVN-pensioenenquête Pensioen: werk in uitvoering Uitkomsten AWVN pensioenenquête augustus 2014 2014 AWVN De inhoud en het ontwerp van dit document

Nadere informatie

Niets is moeilijk voor wie weet hoe het werkt.

Niets is moeilijk voor wie weet hoe het werkt. Kennis in beweging eten werkt Niets is moeilijk voor wie weet hoe het werkt. Weten werkt Partner in praktijkleren en personeelsontwikkeling. Dat wil Kenniscentrum GOC zijn voor alle bedrijven en medewerkers

Nadere informatie

De status van mobiel intranet

De status van mobiel intranet De status van mobiel intranet White paper Bilthoven, 26 april 2012 Sabel Online Lonneke Theelen E Lonneke@sabelonline.nl T (088) 227 22 00 W www.sabelonline.nl http://nl.linkedin.com/in/lonneketheelen

Nadere informatie

KWARTAALMONITOR APRIL 2016. Omzetontwikkeling van freelancers en flexwerkers in Nederland

KWARTAALMONITOR APRIL 2016. Omzetontwikkeling van freelancers en flexwerkers in Nederland KWARTAALMONITOR APRIL 2016 Omzetontwikkeling van freelancers en flexwerkers in Nederland Inhoud 3 WAT TE DOEN MET ÉÉN MILJOEN 4 BEDRIJVEN SPELEN IN OP WET DBA 5 VEEL STARTENDE FREELANCERS OP LEEFTIJD 6

Nadere informatie

Als ik mijn baan kwijtraak. Voorkom dat u werkloos wordt Hoe komt u weer aan werk? Wat moet u doen voor een WW-uitkering?

Als ik mijn baan kwijtraak. Voorkom dat u werkloos wordt Hoe komt u weer aan werk? Wat moet u doen voor een WW-uitkering? Als ik mijn baan kwijtraak Voorkom dat u werkloos wordt Hoe komt u weer aan werk? Wat moet u doen voor een WW-uitkering? Werk boven uitkering UWV verstrekt tijdelijk inkomen in het kader van wettelijke

Nadere informatie

Eén panellid, werkzaam in de juridische dienstverlening, geeft juist aan dat zijn omzet is toegenomen door de kredietcrisis.

Eén panellid, werkzaam in de juridische dienstverlening, geeft juist aan dat zijn omzet is toegenomen door de kredietcrisis. Respons Van 25 juni tot en met 5 juli is aan de leden van het Brabantpanel een vragenlijst voorgelegd met als thema Kredietcrisis. Ruim de helft van de 1601 panelleden (54%) vulde de vragenlijst in. Hieronder

Nadere informatie

EERDER VERWORVEN COMPETENTIES (EVC) ALS ONDERDEEL VAN (LOOPBAAN)ONTWIKKELING

EERDER VERWORVEN COMPETENTIES (EVC) ALS ONDERDEEL VAN (LOOPBAAN)ONTWIKKELING POLITIE NEDERLAND augustus 2014 EERDER VERWORVEN COMPETENTIES (EVC) ALS ONDERDEEL VAN (LOOPBAAN)ONTWIKKELING Klik hier voor: 1 Ervaringen van politiemedewerkers met EVC René Haenraets, Eenheid Limburg,

Nadere informatie

EEN LEVEN LANG LEREN

EEN LEVEN LANG LEREN EEN LEVEN LANG LEREN Martin van der Dong, 48 allround operator mengvoeder Agrifirm, Meppel Waarom ben je een EVC-traject gaan volgen? Wat was je motivatie? Mijn werkgever Agrifirm besloot om voor alle

Nadere informatie

Uniting Expertise, Accelerating Ambitions. Ervaar het verschil tussen werken en carrière maken.

Uniting Expertise, Accelerating Ambitions. Ervaar het verschil tussen werken en carrière maken. Uniting Expertise, Accelerating Ambitions Ervaar het verschil tussen werken en carrière maken. Onze focus? Jouw persoonlijke ambities overtreffen. De beste zijn in ons vakgebied. Dat is waar de specialisten

Nadere informatie

Leeftijdbewust personeelsbeleid De business case

Leeftijdbewust personeelsbeleid De business case Leeftijdbewust personeelsbeleid De business case Inleiding Binnen de sector ziekenhuizen is leeftijdsbewust personeelsbeleid een relevant thema. De studie RegioMarge 2006, De arbeidsmarkt van verpleegkundigen,

Nadere informatie

De ICT-Academy: Van werkzoekende tot ICT-specialist

De ICT-Academy: Van werkzoekende tot ICT-specialist De ICT-Academy: Van werkzoekende tot ICT-specialist Adresgegevens: Meent 93a 3011 JG Rotterdam 010 41 40 282 Voor algemene informatie over Carrièrewinkel Projecten: www.carrierewinkel.nl E-mail: info@carrierewinkel.nl

Nadere informatie

Profielschets. Directeur-bestuurder Omnia Wonen

Profielschets. Directeur-bestuurder Omnia Wonen Profielschets Directeur-bestuurder Omnia Wonen ERLY the consulting company Opdrachtgever: Omnia Wonen Datum: 20 oktober 2014 Adviseur: drs. Lilian Vos Inleiding Omnia Wonen in Harderwijk is een moderne

Nadere informatie

Utrecht Business School

Utrecht Business School Cursus Persoonlijke Effectiviteit De cursus Persoonlijke Effectiviteit duurt ongeveer 2 maanden en omvat 5 colleges van 3 uur. U volgt de cursus met ongeveer 10-15 studenten op een van onze opleidingslocaties

Nadere informatie

Denk Breed. Inhuren van SW-medewerkers Veelgestelde vragen

Denk Breed. Inhuren van SW-medewerkers Veelgestelde vragen Denk Breed Inhuren van SW-medewerkers Veelgestelde vragen Mensen met iets kunnen een organisatie verrijken. Deze mensen kunt u inhuren via Breed. Dit kan via individuele detachering of groepsdetachering.

Nadere informatie

Brochure. Cursus HR en financiën. Inzicht in de balans, begroting en resultaatrekening

Brochure. Cursus HR en financiën. Inzicht in de balans, begroting en resultaatrekening Brochure Cursus HR en financiën Inzicht in de balans, begroting en resultaatrekening Inhoudsopgave Over HRM Academy 3 Cursus HR en financiën 4 Algemene informatie over de training 6 Maatwerk 7 Contact

Nadere informatie

Medewerkers met schulden

Medewerkers met schulden Medewerkers met schulden oplossen en voorkomen Financieel inzicht met de digitale loonstrook We verkeren wereldwijd in een financiële crisis. Deze economische situatie heeft z n weerslag op ieder persoonlijk.

Nadere informatie

Allereerst wil ik de organisatoren van deze dag, de Stichting Lezen en Schrijven

Allereerst wil ik de organisatoren van deze dag, de Stichting Lezen en Schrijven Toespraak staatssecretaris Klijnsma van Sociale Zaken en Werkgelegenheid tijdens het bedrijvencongres Samen scholen, pure winst! op 11 september 2009 in Eindhoven. Dames en heren, Allereerst wil ik de

Nadere informatie

st r e s smanagement Inzicht in het omgaan met spanningen. Maximaal aantal deelnemers 12 Leren oplossingsgericht te handelen.

st r e s smanagement Inzicht in het omgaan met spanningen. Maximaal aantal deelnemers 12 Leren oplossingsgericht te handelen. st r e s smanagement De cursus 'stressmanagement' is bedoeld voor iedereen die in zijn/haar werksituatie te maken krijgt met stress als gevolg van problemen en spanningsvolle situaties. De eigen ervaringen

Nadere informatie

U wilt vrijheid en flexibiliteit?

U wilt vrijheid en flexibiliteit? U wilt vrijheid en flexibiliteit? Uw medewerkers op onze loonlijst! Uitbesteden biedt rust wat is payrolling? Voordelen Medewerkers zonder ZORGEN Payrolling is een van de snelst groeiende diensten van

Nadere informatie

Factsheet Competenties Ambtenaren

Factsheet Competenties Ambtenaren i-thorbecke Factsheet Competenties Ambtenaren Competenties van gemeenteambtenaren - nu en in de toekomst kennis en bedrijf Gemeenten werken steeds meer integraal en probleemgestuurd aan maatschappelijke

Nadere informatie

WERK EN BESTAANSZEKERHEID IN ALMERE. PvdA manifest

WERK EN BESTAANSZEKERHEID IN ALMERE. PvdA manifest WERK EN BESTAANSZEKERHEID IN ALMERE PvdA manifest Inleiding Werk, werk, werk! is wat de Almeerse PvdA betreft één van de belangrijkste opdrachten voor een nieuwe coalitie in Almere. De gemeente Almere

Nadere informatie

Brochure. Cursus HR en ondernemingsraad. Als HR-professional samenwerken met de medezeggenschap

Brochure. Cursus HR en ondernemingsraad. Als HR-professional samenwerken met de medezeggenschap Brochure Cursus HR en ondernemingsraad Als HR-professional samenwerken met de medezeggenschap Inhoudsopgave Over HRM Academy 3 Cursus HR en ondernemingsraad 4 Algemene informatie over de training 6 Maatwerk

Nadere informatie

Toespraak staatssecretaris H.A.L. van Hoof bij de opening van de miniconferentie O&O-fondsen op 10 september 14.00u in Den Haag

Toespraak staatssecretaris H.A.L. van Hoof bij de opening van de miniconferentie O&O-fondsen op 10 september 14.00u in Den Haag Toespraak staatssecretaris H.A.L. van Hoof bij de opening van de miniconferentie O&O-fondsen op 10 september 14.00u in Den Haag Welkom, blij dat u er bent. Uit het feit dat u met zovelen bent gekomen maak

Nadere informatie

Resultaten cao-review cao NWb

Resultaten cao-review cao NWb Resultaten cao-review cao NWb Op 15 september 2015 is de cao-review online verschenen en een paar dagen later hadden bijna 1.200 collega s de cao-review ingevuld. Wij zijn blij dat jullie in zo n grote

Nadere informatie

Opzet Participatiepool

Opzet Participatiepool Opzet Participatiepool Aanleiding In het sociaal akkoord zijn overheid en sociale partners overeengekomen om de komende jaren 100.00 mensen met een beperking in bedrijven en 25.000 mensen met een beperking

Nadere informatie

Workshop opleiding op leeftijd. Margreet Verbeek

Workshop opleiding op leeftijd. Margreet Verbeek Workshop opleiding op leeftijd Margreet Verbeek Workshop opleiding op leeftijd Werken aan een gezonde toekomst Kom in beweging! 2 Wat gaan we doen? Kennismaking: Wie zijn wij? Actieve kennismaking Ik ga

Nadere informatie

zorgvernieuwingsprijs

zorgvernieuwingsprijs Nationale Nationale zorgvernieuwingsprijs zorgvernieuwingsprijs Concept Een Incare afdeling van het UWV kan inspelen op de behoefte van mannelijke werklozen door startcursussen, vervolgcursussen en praktijkstages

Nadere informatie

Visiedocument Zorggroep Almere 2010-2015. Goede maat en juiste toon

Visiedocument Zorggroep Almere 2010-2015. Goede maat en juiste toon Visiedocument Zorggroep Almere 2010-2015 Goede maat en juiste toon 0 2015 2010 2015 2010 2015 0 2015 2010 2015 2010 2015 2010 2015 2010 2015 2010 0 2015 2010 2015 2010 2015 2010 2015 2010 2015 2010 2015

Nadere informatie

Topsectoren. Hoe & Waarom

Topsectoren. Hoe & Waarom Topsectoren Hoe & Waarom 1 Index Waarom de topsectorenaanpak? 3 Wat is het internationale belang? 4 Hoe werken de topsectoren samen? 5 Wat is de rol voor het MKB in de topsectoren? 6 Wat is de rol van

Nadere informatie

GEMEENTE UDEN VITAAL REGIE OP EIGEN OPLEIDING, ONTWIKKELING & TALENTGEBRUIK

GEMEENTE UDEN VITAAL REGIE OP EIGEN OPLEIDING, ONTWIKKELING & TALENTGEBRUIK GEMETE UD VITAAL Samen in beweging Onderdeel REGIE OP EIG OPLEIDING, ONTWIKKELING & TALTGEBRUIK Duurzaam opleidingsbeleid gemeente Uden 2013 2016 versie 2 (vastgesteld 04-02-2014) 1 Gemeente Uden Vitaal

Nadere informatie

AMSTERDAMMERS AAN HET WERK. Gemeentelijk werk voor tenminste het minimumloon

AMSTERDAMMERS AAN HET WERK. Gemeentelijk werk voor tenminste het minimumloon AMSTERDAMMERS AAN HET WERK Gemeentelijk werk voor tenminste het minimumloon 1 Samenvatting De weg uit armoede is werk. De vraag hoe mensen weer aan het werk geholpen kunnen worden is actueel. De flinke

Nadere informatie

Goede zorg van groot belang. Nederlanders staan open voor private investeringen

Goede zorg van groot belang. Nederlanders staan open voor private investeringen Goede zorg van groot belang Nederlanders staan open voor private investeringen Index 1. Inleiding p. 3. Huidige en toekomstige gezondheidszorg in Nederland p. 6 3. Houding ten aanzien van private investeerders

Nadere informatie

Uitzenden Detacheren Werving+Selectie Payrolling

Uitzenden Detacheren Werving+Selectie Payrolling Onze specialistische vakkennis en toewijding voor zowel klant als kandidaat zijn evident. Wij zijn een uitzendbureau, dat in de loop der jaren is uitgegroeid tot een degelijke en betrouwbare HR dienstverlener

Nadere informatie

Ingekomen stuk D5. Datum uw brief N.v.t.

Ingekomen stuk D5. Datum uw brief N.v.t. Directie Inwoners Beleid & Realisatie Beleidsontwikkeling Ingekomen stuk D5 Aan de gemeenteraad van Nijmegen Korte Nieuwstraat 6 6511 PP Nijmegen Telefoon (024) 329 90 00 Telefax (024) 329 29 81 E-mail

Nadere informatie

Beveiligers die ook post bezorgen

Beveiligers die ook post bezorgen Beveiligers die ook post bezorgen PostNL kan postbezorgers geen fulltime baan meer bieden, maar wil wel werven onder kostwinners. Veel facilitaire branches hebben te maken met een veranderende en soms

Nadere informatie

Opleidingen Personeel & Arbeid

Opleidingen Personeel & Arbeid VOORJAAR 2015 Zo investeer ik in mijn eigen toekomst... Opleidingen Personeel & Arbeid van Rendement Bekijk alle Opleidingen Personeel & Arbeid klik hier 2 Opleidingen Personeel & Arbeid van Rendement

Nadere informatie

KWARTAALMONITOR OKTOBER 2015. Omzetontwikkeling van freelancers en flexwerkers in Nederland

KWARTAALMONITOR OKTOBER 2015. Omzetontwikkeling van freelancers en flexwerkers in Nederland KWARTAALMONITOR OKTOBER 2015 Omzetontwikkeling van freelancers en flexwerkers in Nederland Inhoud 3 ONDERNEMERS, LAAT ZIEN DAT FLEXWERKERS WAARDEVOL ZIJN 4 OMZET FREELANCERS EN FLEXWERKERS DAALT DOOR TOENEMENDE

Nadere informatie

Vluchtelingen en werk

Vluchtelingen en werk VluchtelingenWerk Nederland Vluchtelingen en werk Pagina 1 Vluchtelingen en werk Sinds het begin van de vluchtelingencrisis in de zomer van 2015 willen steeds meer werkgevers hun steentje bijdragen door

Nadere informatie

BAANBREKEND AL MEER DAN 50 JAAR IN KANTOORPERSONEEL. Uitzenden, payrolling, werving & selectie voor werk op elk niveau

BAANBREKEND AL MEER DAN 50 JAAR IN KANTOORPERSONEEL. Uitzenden, payrolling, werving & selectie voor werk op elk niveau BAANBREKEND AL MEER DAN 50 JAAR BAANBREKEND Uitzenden, payrolling, werving & selectie voor werk op elk niveau IN KANTOORPERSONEEL De Koning uitzendbureau is een van de langst bestaande uitzendorganisaties

Nadere informatie

Uitdagingen ICT markt

Uitdagingen ICT markt Uitdagingen ICT markt Kwalitatieve verstoring arbeidsmarkt Kwantitatieve verstoring arbeidsmarkt Sociaal-Maatschappelijke frictie door veranderende perceptie van arbeid Traditionele organisatie modellen

Nadere informatie

Medewerkerstevredenheidsonderzoek Fictivia 2008.V.

Medewerkerstevredenheidsonderzoek Fictivia 2008.V. Medewerkerstevredenheidsonderzoek Fictivia 2008.V. Opdrachtgever: Uitvoerder: Plaats: Versie: Fictivia B.V. Junior Consult Groningen Fictief 1 Inhoudsopgave Inleiding 3 Directieoverzicht 4 Leiderschap.7

Nadere informatie

Vraag & Antwoord Ambtenaar2share

Vraag & Antwoord Ambtenaar2share Vraag & Antwoord Ambtenaar2share Eén van de diensten van Publiek.nl is Ambtenaar2share: ambtenaren gaan in hun vrije tijd (zoals verlof- en Adv-dagen) aan de slag in een andere overheidsorganisatie. Betaald,

Nadere informatie

arbeidsmarkt- en opleidingsfonds hbo het beeld van het hbo als werkgever onder hoogopgeleide professionals Samenvatting imago-onderzoek

arbeidsmarkt- en opleidingsfonds hbo het beeld van het hbo als werkgever onder hoogopgeleide professionals Samenvatting imago-onderzoek arbeidsmarkt- en opleidingsfonds hbo het beeld van het hbo als werkgever onder hoogopgeleide professionals Samenvatting imago-onderzoek Zestor is opgericht door sociale partners in het hbo: onderzoeksvraag

Nadere informatie