Opaciteit Wat is ghosting? ontrafeld. Kristal. de koerier. Respect voor het rubberdoek. Een pareltje van Papieren. Pioniers testen papier van steen

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Opaciteit Wat is ghosting? ontrafeld. Kristal. de koerier. Respect voor het rubberdoek. Een pareltje van Papieren. Pioniers testen papier van steen"

Transcriptie

1 editie najaar 2010 Papier250 g/m2 Conqueror Wove Bamboo de koerier 100% 70% 40% 10% Pioniers testen papier van steen De Fujikura Interlink Technology: Respect voor het rubberdoek Een pareltje van Papieren Kristal Wat zijn filamenten? dekwit en 37 Opaciteit Wat is ghosting? ontrafeld andere dingen die u nog niet wist over papier!

2 8 Een pareltje van papier en kristal Vescom verrijkt haar nieuwe collectie wanddecoraties met kristal en wilde er een stalenboek van. Een glinsterende uitdaging die vroeg om bijzondere oplossingen. De samenwerking tussen betrokkenen was uniek, het eindresultaat ook. 11 Hoe houden we ze vers? Over de organoleptische stabiliteit van een doosje aardbeien...de wetgeving rond food contact materials is complex, de technologie zo mogelijk nog ingewikkelder. Wat kan ik doen tegen ghosting? Drukbeeldverstoring, hoe kom ik er vanaf? De Papierkoerier is een uitgave van Proost en Brandt Stammerkamp 1, 1112 VE Diemen Tel: , Concept & realisatie Frank van Eijk, Right Media (www.rightmedia.nl) Art direction en vormgeving: Ris van Overeem, De-C Prepress vdbj Print Support Drukwerk Zwaan Printmedia Met medewerking van Foto Gemini/Paul en Menno Ridderhof, Delfort Group, Lorentsen & Wettre, Studio Saiid & Smale, Coda Museum Apeldoorn, Freedom Of Creation, Tineke Dijkstra /HH, istock. Correspondentie Meningen en standpunten in De Papierkoerier zijn niet noodzakelijkerwijs ook die van Proost en Brandt. Aan de inhoud van deze editie kunnen geen rechten worden ontleend. Overname van artikelen is toegestaan met toestemming van de uitgever en met bronvermelding Right Media BV. 12 Opaciteit ontrafeld Hoe meet en weet je de opaciteit van papier? Wat beїnvloedt de balans tussen opaak en transparant? Over het spel tussen licht, vezels en nanometrie. En een handig hulpmiddel om zelf metingen te verrichten. 10 We willen proactief meedenken over papier En dus deed Rowell Hendriks van De Bondt Grafimedia Communicatie de cursus Papierkarakteristieken en toepassingen. Daar kun je wat mee. 17 Anisotroop? Pardon? De Papierkoerier legt uit en Studio Saiid & Smale geeft vorm. Wat doet floroglucine? Job Parilux Silk 150 g/m 2 Volg de Blauwe Lijn De blauwe lijn slingert niet alleen letterlijk over de magazijnvloeren van Proost en Brandt, ook in De Papierkoerier is het de rode draad voor informatie die betrekking heeft op ons assortiment. 18 De kwestie kostprijs Hoe bewaak je in een markt die onder druk staat de kwaliteit van je relatiebeheer? 20 Getest: papier van steen Drie drukkers testten het in januari geïntroduceerde Stone Paper, dat is gemaakt van steen. De ervaringen van drie pioniers. 24 Respect voor het rubberdoek Met de Fujikura Interlink Technology staan rubberdoeken aan de vooravond van een nieuw tijdperk. De Papierkoerier, over de pracht van papier De Papierkoerier is een uitgave van Proost en Brandt, partner in papier sinds Het magazine verschijnt enkele keren per jaar en wil onder meer de kennis over papier onder drukkers, vormgevers, andere grafische professionals en eindgebruikers bevorderen. We willen informeren en inspireren. De redactie put voornamelijk uit de rijke praktijkervaring van tal van papiertechnici en grafische en creatieve professionals met wie Proost en Brandt haar positie als marktleider en expert dagelijks blijft ontwikkelen. Kijk op voor een digitale samenvatting van deze editie, met hyperlinks naar de relevante media. Heeft u een onderwerpsuggestie, mail ons dan op proost.nl 2 De Papierkoerier - editie 105 De Papierkoerier - najaar

3 Comfort op kantoor:toiletpapier maken in de baas zijn tijd Gaudi in 3D Men neme veertig vel gebruikt kantoorpapier en een scheutje water, de consistentie van de pulp bewaakt en een droger. De Witte Geit is het wacht dertig minuten en de Witte antwoord van Oriental op de hoge Geit, een uitvinding van het Japanse nood in de grafische industrie, die Oriental Co, Ltd, draait er ter plaatse snakt naar recyclebaarheid. Het won 3D printing gaat ons leven ingrij- niet. Om ons werkelijk te kunnen een keurige rol toiletpapier van. Het er een Monozukuri Nippon Award pend veranderen. Dit stellen de overrompelen, zoekt de 3D-sector apparaat, dat tussen normaal kan- voor innovatie mee. En onze stille be- pioniers van deze bijzondere tech- naarstig naar schaalvergroting. Tot toormeubilair niet eens opvalt, bevat wondering. Een demonstratiefilmpje nologie. De impact ervan zal niet het zover is, blijft het fenomeen een ingebouwde versnipperaar, een is te zien op Diginfo.tv, de link vind je alleen tot in onze woonkamers rei- vooral een uitdagende speeltuin pulpmachine die volledig automatisch ook via ken, ook de industrie staat aan de voor technici, kunstenaars, ont- vooravond van belangrijke invloe- werpers en productontwikkelaars. den op hun productaanbod en -ontwikkeling, hun logistiek, ma- Geїnspireerd door het werk en de methode van de virtuoze Spaanse Trendwatching: chinepark en marktbenadering. architect Antoni Gaudi, die veel Wie de eindeloze mogelijkheden kerken ontwierp, maakte ontwer- van 3D printing bekijkt om delen per Bram Geenen in samenwerking van - traditionele productieprocessen en logistiek verregaand te integreren en soms overbodig met Freedom Of Creation deze stool. Het witte frame is 3D geprint polymide (nylon) waar overheen Wat zijn Filamenten? te maken, kan niet anders dan laagjes carbon zijn gespan- de pioniers geloven. Temeer daar steeds meer toepassingen in de retail sector en in zakelijke omgevingen voor de hand liggen. Sierraden, tassen, verlichtingsarmaturen, koptelefoons, ma- nen en gelijmd. Het resultaat? Een kathedraal van een kruk. Voor krap euro is-ie van u. Te bestellen via www. freedomofcreation.com Tijdens een evenement dat Proost en Brandt met Ab- Bestel online Het online bestelsysteem Eline van Proost en Brandt, dat momenteel zo n 25% van de bestellingen verwerkt, zal in de loop van 2010 nog 1 Onzichtbare vezels die onder ultraviolet licht zichtbaar worden 2 Beoogde oneffenheden in veiligheidspapier 3 Droogstoffen zet de toon De monsterkamer van Proost en Brandt verwerkt dagelijks vele tientallen verzoeken tot het opsturen quettes, verpakkingen; bey Board houdt op 10 en sneller de productinformatie opleve- van papiermonsters. Alleen al in de het maakt in 3D niet 11 november voor haar ren. Ook de orderinvoer zal verder In de volgende editie volgt het juiste antwoord. Wie daar niet op wil maand juni gingen monsters uit wat je wilt maken. relaties in het vouwkar- worden versneld. wachten, stuurt een mailtje naar de deur uit. Als er ergens een trend Alles uit één stuk, en ton-segment, zal visie- Eline werd eerder dit jaar gewogen ontluikt in papiergebruik, dan is het er is een ruime keuze en conceptontwikkelaar aan de hand van vijftien criteria en dus hier. In de periode april juli aan grondstoffen. het materiaal niet wordt weggehaald, king. Daarvoor zijn speciale printers Monique Willemse van scoort met het rapportcijfer 8.1 hoog was ON Business de koploper, met Het bijzondere aan maar juist laagje voor laagje wordt nodig met 3D software om CAD-be- Momoko onder an- in de waardering van gebruikers. Dat Promail Plus als goede tweede. Hier 3D printing is dat, opgebouwd. Zo kan een kleurrijk standen (computer aided design) te dere dieper ingaan op was de uitkomst van een onderzoek de complete top tien: anders dan bij bijvoorbeeld CNCfrasen en boren Helpers weg! hoesje van papier voor een i-phone eenvoudig uit een stuk worden samengesteld, vrijwel zonder nabewer- kunnen laden. Behalve de industriële varianten zijn die er ook voor thuisgebruik, maar populair zijn ze nog trends zoals 3D printing en de impact ervan op de industrie. naar bestelsites van grafische bedrijven door bureau Discript onder de inkopers van ruim 120 drukkerijen. Als enige verbeterpunten voor Eline waren te noemen de snelheid waarmee informatie uit de digitale catalogus kan worden opgeroepen en de orderinvoer. Daar is dan ook aan gewerkt. Er worden nieuwe, snellere servers geїnstalleerd, waardoor de gebruiker nog minder tijd nodig heeft om online bestellen optimaal te benutten. Online bestellen doet u via 1 ON Business 2 Promail Plus 3 Fizz 4 Promail Smooth 5 Conqueror Texture Vergé 6 ON Offset 7 Trophée 8 Conqueror Concept 9 Hello Silk 1 0 Promail Plus Natuurwit On Business, een product van Grupo Verhuizen kunnen we binnenkort zelf. Move-it het achter je aan. Graham ont- en volledig recyclebaar. Met name in James Dyson Award, genoemd naar Portucel Soporcel, wordt veelal Tenminste, als het aan de Brit David wierp een kartonnen constructie met de retail sector ziet Graham toekomst de oprichter die talentvolle industrieel toegepast in huisstijlprogramma s en Graham ligt, die met zijn Move-it wieltjes en een greep, die je zelf aan voor zijn Move-it, dat niet alleen prak- ontwerpers wil stimuleren, kent een is populair bij mailings en (de karton- meedingt naar de James Dyson Award Met Move-it ligt het gesjouw met gigantische dozen met tv s, elke verpakking kunt bevestigen. Zo wordt de logge doos in een doe-hetzelf minuut een handzame trolley. De tisch is, maar ook het milieu ontlast. Hij verwacht dat er door Move-it minder bestelbusjes, taxi s en ander gemo- eenvoudige opdracht: ontwerp iets dat een probleem oplost. Graham is een kanshebber, zo lijkt ons. Hoe Gemist? variant) visitekaartjes en complimentskaartjes. Het is beschikbaar in een range van gram en 135 magnetron ovens en keukenkastjes wieltjes plak je op de hoeken van de toriseerd vervoer nodig is om onze Move-it werkt, kun je zien op een Alle verpakkingsmaterialen in één brochure. Een handig overzicht dat naar 300 gram. achter ons. Letterlijk, want zolang het doos, de greep vouw je er in het mid- spullen thuis te krijgen. De wieltjes en demonstratiefilmpje, te zien via 3000 relaties is gestuurd. Mailing gemist? Vraag een exemplaar aan bij uw Meer weten of zelf ook een monster gewicht onder de twintig kilo blijft, rijdt den omheen. Het geheel is van karton de handgreep kun je hergebruiken. De regiokantoor. Een naar werkt ook. bestellen? Ga naar 4 De Papierkoerier - editie 105 De Papierkoerier - najaar

4 Stelling 2010 wordt het jaar van economisch herstel Maandelijks wisselt de poll op waar u zich eens of oneens kunt verklaren met de stelling van de maand. Op de vraag of 2010 het jaar van het economisch herstel zou worden, antwoordde in december 2009 ruim 63% positief. Wij vroegen drie lezers of dat nu inderdaad zo is. Jan Kruithof mede-eigenaar Drukkerij Protocol, Zoetermeer Ja, voor ons wel! Zowel 2009 als 2010 sluiten wij positief af. Wij richten ons op bedrijfsleven, overheid en particulieren en met name die eerste twee zorgen voor continuïteit: we hebben tamelijk veel nieuwe klanten verworven. Het belangrijkste is dat we onze klanten tevreden houden en goed werk blijven afleveren. En sinds een paar jaar zitten we op een zichtlocatie, dat werkt ook erg positief. Protocol levert een scala aan diensten; van ontwerp en offsetdruk tot webdesign, belettering, fulfillment, textieldruk, posterprint, digitaal drukwerk, afwerking en boekproductie. Kruithof: Om ons heen zien en horen we minder optimisme, maar voor ons mag je 2010 best het jaar van economisch herstel noemen. Ron Bakker DirexionDM, Obdam Licht herstel, maar het blijft opletten De trotse winnaar van de bronzen Sappi Printer of the Year Award (categorie Digitaal) wil niet klagen. We groeien 9% ten opzichte van vorig jaar. Maar ook wij hebben, net als onze offset-collega s, last van prijserosie. Het digitale segment waarop wij ons concentreren is nog jong, maar overal om ons heen zien wij prijsdumping, zowel door de zogenaamde internetdrukkers als ten gevolge van shoppende klanten. Toch blijven we met en voor reclamebureaus en vormgevers, onze belangrijkste klanten, zoeken naar kwalitatieve oplossingen. Die prijsoorlog zal een keer ten einde zijn en dan kunnen we met onze partners ook geloofwaardig de weg omhoog vervolgen. Als het opkrabbelende consumentenvertrouwen doorzet, mag je 2010 wel het jaar van herstel noemen. Maar het blijft nog even opletten. Walter Beukeleirs Beukeleirs Full Service Printing, Lint (België) De sector houdt het nog moeilijk We zien in algemeen opzicht wel een start van licht economisch herstel. Onze klanten investeren weer en nemen iets meer risico s, maar de grafische sector worstelt nog met overcapaciteit en prijserosie. Grafische bedrijven zullen zich moeten herbezinnen op hun positie in de sector. Wij moeten als full service drukkerijbedrijf zelf ook keuzes maken, nieuwe kansen creëren en met collega s samenwerken. Momenteel richten wij ons op gespecialiseerd drukwerk en proberen daar nieuwe producten in te ontwikkelen. Het grafisch landschap zal er volgens Beukeleirs weldra anders uitzien dan pakweg drie, vier jaar geleden en hij heeft er vertrouwen in dat het familiebedrijf dat sinds 1936 bestaat en floreert ook deze crisis zal doorstaan. Glimlachend: Tja, elke generatie krijgt er wel een CSI in Diemen Drukkers doen regelmatig een beroep op het laboratorium van Proost en Brandt in Diemen. Om bijvoorbeeld de oorzaak van een drukbeeldverstoring te laten achterhalen. Een drukbeeldverstoring ontstaat onder andere wanneer de tack (de kleefkracht) van inkt, een verontreiniging lostrekt uit het papier en zo het drukwerk op alle volgende vellen verstoort. De vraag is natuurlijk waar die verontreiniging nu precies vandaan komt. Ligt de vervuiling los op het papier, dan kan het overal vandaan komen. Maar ligt de verontreiniging ingebed in de papiervezel Vulstoffanaten De chinese biologen Jing Shen en Fei Yan hebben onlangs in Biosources een uiteenzetting gepubliceerd over de kunst van vulstof engineering. Het vier pagina s tellende werkje is een samenvatting van hun bevindingen onder de titel Filler Engineering for paper making: Comparison with fiber engineering and some important research topics. De chinezen stellen dat de fibers en vezels weliswaar of de strijklaag, dan is papier de veroorzaker. In het specifieke geval dat u hier ziet afgebeeld, leek onder de microscoop een niet goed ontsloten houtsnipper de oorzaak. Daarom werd de verontreiniging uit het papier opgewipt en op een cellotape geplakt. Daarna werd er een druppeltje floroglucine op aangebracht. Dit kleurt houtvezels, afhankelijk van de hoeveelheid, roze tot soms wel rodekoolpaars. De floroglucine bracht aan het licht dat het inderdaad hout betrof dat in dit geval wel degelijk in het papier zat, terwijl het toch was aangemerkt als houtvrij. sterk van elkaar verschillen, maar dat co-development de papierindustrie veel kan opleveren omdat de aandachtsgebieden voor beide elkaar soms overlappen. Ze benoemen twintig deelgebieden van onderzoek naar filler engineering, variërend van surface encapsulation of naturally occuring polymers or their derivatives tot cationic modification, Lagere productiekosten, verbeterde kwaliteit en afwerking van papier en grotere milieuvriendelijkheid van product en productie zijn ook hier de drijfveren om die research te stimuleren. De pdf is te downloaden via meer technischwetenschappelijke publicaties zijn te vinden op C ést le ton qui fait la music dachten ze bij Arjo Wiggins en ze vroegen de Franse toptypograaf Jean François Porchez vijf digitale Conqueror typefaces te ontwerpen, ter gelegenheid van de herintroductie van Conqueror in dit najaar. De fonkelnieuwe lettertypes zijn onderdeel van de campagne die Arjo Wiggins rond het debuut van Conqueror Bamboo vanaf september wereldwijd breed inzet. Hun namen: Conqueror Sans Conqueror Didot Conqueror Inline Conqueror Slab Conqueror Carved De typefaces zijn drie jaar gratis te downloaden via Download us free! S il vous plaît Typografisch ontwerper Jean Francois Porchez is tweevoudig winnaar van de Morisawa International Type Design Award, gaf in 1995 Le Monde een nieuw gezicht met vier letterfamilies, ontwierp recent de letter Parisine voor de bewegwijzering in de Franse metro en kreeg opdrachten van topmerken als Peugeot en Louis Vuitton. Behalve zelfstandig ontwerper is de Parijzenaar docent typografie en journalist over zijn vak en bestiert hij zijn eigen webwinkel voor digitale fonts. Vijf lettertypes ontwierp Porchez voor Conqueror, vijf vragen stelde De Papierkoerier hem. Welke toepassingen had u voor ogen? Een breed spectrum, om art directors zoveel mogelijk de ruimte te geven onderscheidend te zijn in corporate en redactioneel design, boeken, verpakkingen en direct marketing. Hoe lang hebt u er aan gewerkt? We zijn begonnen in oktober 2009 en konden het afronden in februari Waar ligt uw belangrijkste bron van inspiratie? Die verschilt per letter. In de Conqueror Sans is Europees design uit de periode tussen de wereldoorlogen terug te vinden, met Bauhaus en Art Deco-invloeden. Om er creatieve flair aan mee te geven, zijn er geometrische lijnen aan toegevoegd die je eigenlijk vooral in Renaissance cursieven tegenkomt. De Conqueror Didot is geїnspireerd op de interpretatie uit de jaren zestig en zeventig van de Didot dynastie. Het is ook een ode aan Herb Lubalin, de Amerikaanse typograaf die in de jaren zeventig faam verwierf met zijn werk voor Avant Garde. De Conqueror Inline is een hommage aan de Nobel Inline, een font van typograaf S.H. de Ross en de Conqueror Slab verwijst weer naar de geometrische slab typografie uit de jaren dertig. De Conqueror Carved tenslotte, omvat typografische stijlen die in de negentiende eeuw modieus waren, met verschillen in dieptes en reliëf-effecten. Hoe zou u de letters zelf noemen? Sexy? Robuust? Anders? Elegant en klassiek, maar ook opwindend en innovatief. Ze kunnen elk worden gebruikt in combinatie met de andere uit de Conqueror lettertypes omdat ze allemaal zijn gebaseerd op dezelfde structuur. Eenvoudig voor onervaren ontwerpers, terwijl de ervaren designers zich aangetrokken zullen voelen tot het feit dat elk van deze letters verschillende periodes uit de typografische canon hernieuwd in zich dragen. Hoe heet uw volgende letter(family)? De Ardoise PTF, recent ontworpen voor een Frans magazine, dat in juni dit jaar is geherlanceerd. Voor het eind van dit jaar zal ook die letter beschikbaar zijn via Merkenmeter: Hello! Ruwweg 500 adressen belevert Proost en Brandt dagelijks. Maar van welk merk gingen in de eerste helft van 2010 nu de grootste volumes de deur uit? Wij stelden een top tien samen van de populairste merken. 1 HELLO 2 LUMI 3 R4 CHORUS 4 ON BUSINESS 5 PROFIJT 6 PROMAIL 7 INVERCOTE 8 ON OFFSET 9 NAVIGATOR 10 DISCOVERY Haal een monster in huis Papier moet je kunnen vasthouden, kunnen voelen, ruiken, tegen het licht houden en testen. Dus biedt Proost en Brandt optimaal bestelgemak voor papiermonsters. Online, via www. proost.nl. Vierentwintig uur per dag bereikbaar, gratis. Kies uit een breed en actueel assortiment en de volgende werkdag heb je de monsters in handen. Met gedetailleerde informatie over de papierkarakteristieken en eigenschappen. Dan weet iedereen, van art director tot afwerker, waar we het over hebben. Haal ze in huis! 6 De Papierkoerier - editie 105 De Papierkoerier - najaar Jean Francois Porchez

5 Bij Vescom, de wereldwijde marktleider in meubelstofferingen en textiel wandbekleding, is het woord behang al tijden taboe. Het beste bewijs daarvan levert het Vescom stalenboek dat een glinsterende collectie wandbekleding met namen als Stars, Glow, Rich en Sparkle bevat. Letterlijk, want het gaat om dessins die zijn verrijkt met Crystallyzed Swarovski Elements. Een deel van de zestig stalen betreft gracieus barokke, elegant geometrische dessins op metallic ondergrond. De stalen moesten allemaal worden ondergebracht in een handzaam boek dat in creativiteit en uniciteit niet zou onderdoen voor de collectie zelf. Geen ringband dus, maar wel een boek dat duidelijk een staalkaart is en bij opening direct open valt. Het werd ontworpen door Dirk Laucke, maar niet voordat hij met Kunstdrukkerij Mercurius, Boekbinderij Patist, Proost en Brandt en de opdrachtgever om de tafel ging. Van meet af aan was duidelijk dat de uitvoering van het boek afhankelijk was van wat de binderij aankon. En dat bleek heel veel te zijn. Om de dikkere kristallen steentjes op te vangen, adviseerde Mike Silva van binderij Patist passepartout schutbladen in het boek op te nemen. Het boek moet drie jaar mee kunnen, en die steentjes op de stalen veroorzaken opdikking die het papier beschadigt. Zeker als je ze stapelt. Door er gestanste schutbladen tussen te leggen, neutraliseer je dat effect. In een variant van het boek, de zogenaamde Silk-uitgave, liggen de stalen in een preegvorm verzonken in het papier. Mercurius verzorgde het stans- en preegwerk, waarna Vescom in Engeland zelf handmatig alle stalen inmonteerde. Daarna vouwde Patist de dikke vellen handmatig, en de dunne machinaal. Omdat het boek veel doorlopers heeft moesten we erg secuur werken. En omdat de hoofdstukken in feite gescheiden worden door de dikkere tabbladen, konden wij niet nasnijden, legt Silva uit. We moesten alles schoon verwerken. Hierna volgden vergaren en naaien (met acht steken) en het aflijmen. De cover werd, na een laserbehandeling door ID Laser, vervolgens handmatig als banderol in het binnenste omslag door een stansgat gestoken. Na een ontwikkel- en productietijd van ongeveer een jaar verschenen, op een formaat van 25 x 30 centimeter en bij een gewicht van ca. 800 gram, achtduizend exemplaren op Invercoat Creato 300 g/m 2 (omslag) en Fly (binnenwerk). Stuk voor stuk pareltjes. Een pareltje van papier en kristal De Papierkoerier najaar

6 Vitamines verpakken We willen proactief meedenken over papier Rowell Hendriks is bij De Bondt grafimedia communicatie in Barendrecht als productieleider onder meer verantwoordelijk voor de inkoop van materialen, de personeels- en productieplanning, de afwerking en de expeditie. Een hectisch bestaan, vooral omdat verandering en uitbreiding de enige constante is bij De Bondt. Twee jaar geleden investeerde het bedrijf in nieuwe CTP-apparatuur en onlangs werd het machinepark uitgebreid met een middenformaat Heidelberg Printmaster. We richten ons veel op aanbestedingen, zijn bezig met ISO-drukken en doen ook nabewerking van drukwerk in huis. En behalve de full service productie van handelsdrukwerk zijn wij ook voor eigen rekening en risico uitgever van een groot aantal periodieken, waaronder diverse ondernemersgidsen. Hoewel De Bondt doorgaans tamelijk courante papiersoorten gebruikt, ziet Hendriks daarin wel trendverschuivingen. We zien vooral de vraag naar wittere soorten toenemen, half mat MC is momenteel populair en gesatineerde soorten doen het ook goed. Juist die trendverschuivingen maken dat Hendriks steeds vaker met zijn klanten wil meedenken en advies wil geven, reden om zijn kennis van papier te willen opvijzelen. Hij nam deel aan de tweedaagse cursus Papierkarakteristieken en toepassingen van Proost en Brandt. Ook om eens uit de dagelijkse routine te stappen, nieuwe ideeën op te doen en voor de klant proactief over papiersoorten na te denken. Maar ik leerde ook enkele problemen uit onze eigen praktijk beter op te lossen. Zo gebruiken wij regelmatig papier van lage gramgewichten en die liepen niet altijd goed door onze persen. Daarvoor werden door Proost en Brandt praktische oplossingen aangedragen. Een ander advies betrof het acclimatiseren van het geleverde papier. Wij veronderstelden dat het goed was om dat direct uit te pakken, maar op advies van Proost en Brandt laten we het nu eerst 33 uur staan. Zo voorkomen we papierdeformatie zoals schotelvorming. Dat soort tips over papiereigenschappen maakt zo n cursus leerzaam. Daar kun je wat mee. Kijk voor het volledige overzicht van de papiercursussen en de bijbehorende cursusdagen op De EU-wetgeving rond food contact materials bepaalt onder meer dat verpakkingsmiddelen in principe geen bestanddelen mogen afgeven (inert zijn) in hoeveelheden die de gezondheid bedreigen of die tot een onaanvaardbare wijziging in de samenstelling van de levensmiddelen kunnen leiden. Ook mogen ze de organoleptische (zintuiglijk waarneembare) eigenschappen niet aantasten. De EU maakt onderscheid in actieve en intelligente materialen. De actieve materialen verlengen de houdbaarheid van de levensmiddelen en handhaven of verbeteren hun toestand. Daarvoor bevatten ze doelbewust bestanddelen die stoffen afgeven aan, of juist absorberen uit de levensmiddelen of de omgeving daarvan. De intelligente materialen betreffen de communicatie en etikettering. Die materialen en voorwerpen mogen ook geen aldehyden en amines (organisch chemische verbindingen) afgeven om beginnend bederf te verhullen, en mogen geen kleurveranderingen van het verpakte voedsel tot gevolg hebben. Natuurlijk zijn er bijzondere maatregelen voor tal van stoffen, waaronder ook papier en karton, kleefstoffen, drukinkt en vernis- en deklagen. Die maatregelen gaan onder andere over de zuiverheidnormen van die stoffen, de grenswaarden voor de migratie van bepaalde bestanddelen, het nemen van monsters en analysemethoden en de traceerbaarheid van de gebruikte materialen en grondstoffen. Gespecialiseerde, internationale laboratoria maken daarvoor onder andere gebruik van een gaschromatograaf, analyseren aspecten als organische verbindingen in levensmiddelen, de samenstelling en migratie van polymere verpakkingsmaterialen en hun fysische eigenschappen. Technologische biochemie en natuurkunde van de hoogste plank, waar gewone consumenten zoals u en wij geen kaas van hebben gegeten. Maar die wel deze aardbei vers houden. Voor meer informatie over EG-verordening nr 1935/2004 van het Europees Parlement, ga naar en download de pdf. Wrap this! Lekker hè? Vraag de ISEGA-verklaring Papierproducenten moeten een verklaring kunnen overleggen van ISEGA, het Duitse instituut dat test of de materialen voldoen aan de EU-regels. Wijzigt de producent de receptuur van zijn materiaal, dan moet telkens een nieuwe verklaring worden afgegeven. Dat geldt ook voor de producenten van inkt. Ga naar kies uw gewenste verpakkingsmateriaal en vraag Proost en Brandt om de bijbehorende ISEGA-verklaring. Maar hoe houden we ze heel? Fly wit 115 g/m 2 10 De Papierkoerier - editie 105 De Papierkoerier - najaar

7 De definitie De papiertechnische woordenlijst geeft als definitie voor opaciteit: Mate van ondoorschijnendheid, uitgedrukt in procenten. Papier dat veel licht doorlaat is transparant, papier dat weinig licht doorlaat is opaak. Hoe hoger de gemeten waarde, des te hoger de opaciteit. Opaciteit speelt in veel gevallen een belangrijke rol, bijvoorbeeld bij het tweezijdig bedrukken van papier of bij enveloppenpapier dat bij een betrekkelijk laag gewicht toch zo ondoorschijnend mogelijk moet zijn. 100% 80% 60% 40% 20% Opaciteit ontrafeld Dekwit onder FC De opaciteit van een papiersoort kan zeer belangrijk zijn bij de papierkeuze. Maar hoe wordt opaciteit, die wordt uitgedrukt in een percentage, eigenlijk bepaald? En hoe wordt bij steeds dunnere papiersoorten de opaciteit bevorderd? Over het spel tussen licht, pulpvezels en nanometrie. De term opaciteit komt uit het Latijn ( opacus: beschaduwd, lommerrijk, donker, dicht ) en verwijst naar de mate van doorschijnendheid van papier. Hoe opaker het papier, dus hoe minder er doorheen schijnt, hoe hoger de opaciteit. Al bij het overschrijven van het boek der boeken worstelden de monniken met oostindische inkt en dik, zwaar handgeschept papier. Met de opaciteit zat het wel goed, maar de bijbels waren loodzwaar en onhandelbaar. Sindsdien is de grafische industrie continu op zoek naar de ideale combinaties van grondstoffen en bewerkingen om dikte en transparantie van papier in de juiste balans te brengen. Want dat onvoldoende opaciteit het lezen bemoeilijkt, beelden vervormt en irritatie bij de lezer opwekt, ligt voor de hand. Minder bekend is echter dat een opaciteitsverschil van een procent al zichtbaar is met het blote oog. Voorzichtigheid in de papierkeuze is dus geboden. Waar de monniken destijds de boodschap niet wilden laten vertroebelen door het spiegelschrift van de rijk geïllustreerde tekst van de volgende of vorige pagina, zo kennen we tegenwoordig tal van producten die juist transparant moeten zijn. Denk aan vensters in enveloppen, calceerpapier, pergamijnen schutvellen in fotoalbums en diverse verpakkingen. Daarnaast kennen we toepassingen waarvoor het papier doorschijnend mag zijn, zoals vloeipapier, bankpost en doorslag- en luchtpostpapier. Interessanter wordt het als bepaalde materialen hun toegevoegde waarde juist uit een hoge opaciteit halen, zoals houtvrij schrijfpapier voor agenda s en dundrukpapier voor bijbels en de recent bedachte dwarsliggers. Het houtvrij schrijfpapier voor agenda s heeft naast een heel hoge opaciteit gekoppeld aan een laag gramgewicht, ook een goed belijmd en speciaal gekalanderd oppervlak, waardoor het uitermate geschikt is om te beschrijven zonder dat de tekst doorslaat naar de achterzijde van het blad. Tenminste, zolang dat gebeurt met water gedragen inkten zoals vulpeninkt en ballpointinkt. Inkten die gedragen worden door oplosmiddelen en die we vinden in fineliners, roller balls en bepaalde viltstiften, slaan eerder door naar de achterzijde. 40% 60% 80% 60% Fly wit 115 g/m 2 Opaciteit 95% Zelf meten? 80% 40% Opaciteit kun je ook simpel zelf meten: leg een papiertje naar keuze op een witte kaart met tekst in verschillende corpsgrootten, lijnen van verschillende puntdikten en vlakjes in cyaan, magenta, yellow en zwart die in stapjes van 5% verlopen van volvlak (100%) naar een raster van 5%. Het is daarbij belangrijk dat er geen lucht (of ander materiaal) tussen het papier en de kaart zit, zodat het geheel optimaal vlak is. Beoordeel hoe- 12 De Papierkoerier - editie 105 veel je door het papier heen ziet en pas in het ontwerp eventueel corps, lijndikte en raster aan, of kies ander papier en herhaal de test. De Delfort Group bracht hiervoor deze handzame doe-het-zelf opaciteitsmeter uit. De Papierkoerier heeft een gratis exemplaar voor de eerste tien lezers die een mailtje sturen naar onder vermelding van Delfort-meter. 50% c 100 m 100 y 100 k 100 De Papierkoerier - najaar

8 Reflectie Refractie Diffractie Difffractie Absorptie 100% 80% 60% 40% 20% Door reflectie en refractie neemt het menselijk oog een diffuse oppervlakteweerkaatsing waar. Wat we zelf niet kunnen zien, is de mate waarin licht zich in het papier verspreidt (diffractie) en de mate waarin papier het licht absorbeert (absorptie). Alziend oog In het laboratorium van Proost en Brandt wordt de opaciteit van papier gemeten op een Elrepho, een fotospectraalmeter van Lorentzen & Wettre. De Elrepho bestaat uit een lichtbron (Xenon lamp) en filters op diverse nanometer-waarden waarbinnen kleuren worden waargenomen door het menselijk oog. De Elrepho bevat ook een holte die is bekleed met bariumsulfaat dat de lichtbundel eerst alle kanten op verstrooit voordat deze op het papier schijnt. Zo neutraliseert de barium holte van de Elrepho de invloed van de papierglans op de meting. De Elrepho wordt vaak gebruikt omdat het een scala aan optische eigenschappen kan meten, zoals opaciteit, witheid en brightness, alle volgens CIE-waarden en ISO-normeringen. Rapportages bevatten een rekenkundig gemiddelde van tien metingen met een standaarddeviatie (gemiddelde afwijking). Lorentzen & Wettre kallibreert de Elrepho jaarlijks, het laboratorium van Proost en Brandt controleert daarnaast zelf de waarden elke twee weken en de CEPI (Confederation of European Paper Industries) doet twee keer per jaar hetzelfde. Opaciteit 95% Dekwit onder 50% FC 90% 70% 50% 70% De dwarsligger is ontstaan uit de behoefte veel tekst makkelijk met een hand te kunnen lezen zonder zware boeken te hoeven mee sjouwen. Door dundruk papier te gebruiken blijft de omvang van een lijvig boekwerk in een dwarsliggende uitvoering beperkt tot die van een pocketuitgave uit de Bouqetreeks. Dundruk papier wordt geproduceerd in lage gramgewichten (30-60 g/m²) en hoge opaciteit is een van de eigenschappen waar tijdens de papierproductie nauwlettend op wordt toegezien. Houtpulp en celstoffen Met de uitvinding van de boekdrukkunst, veranderde ook de vraag naar papier. De degelpers, het oudste model dat in Europa is gebruikt, kon (en kan) het heel dikke papier gemakkelijk aan. Door verdere mechanisatie en de industriële revolutie werd de degelpers gevolgd door cilinderpersen en rotatiepersen en in de twintigste eeuw door de uitvinding van de offsetpers. De moderne generatie drukpersen zijn echter lang niet allemaal geschikt voor dikke substraten en hebben de papierindustrie geïnspireerd om dunner, lichter papier te maken, waarvan inmiddels tientallen soorten bestaan. Daarmee is ook het belang van de beheersing van opaciteit gaandeweg toegenomen. Zoals duidelijk mag zijn is de dikte van papier van invloed op die opaciteit. Het vermarkten van dunner papier vroeg om oplossingen voor het verlies aan opaciteit. En die zijn ook gevonden. Allereerst door de ontwikkeling van houthoudende, ofwel mechanische pulp die weliswaar papier met een hoge mate van ondoorschijnendheid opleverde, maar die zwak bleek en niet bestendig tegen veroudering. Daarna werd het tegenovergestelde ontwikkeld: houtvrije celstof, die sterker en duurzamer is, maar een lagere opaciteit heeft. Innovaties zoals thermo mechanische pulp en chemische thermo mechanische pulp brachten de oplossing naar het midden en hebben gezorgd voor een sterkere vezel met behoud van opaciteit. Door vulstoffen zoals china clay, krijt, talk of titaniumdioxyde aan de pulp toe te voegen wordt de opaciteit beïnvloed. Het meten van opaciteit heeft alles te maken met het effect van licht op papier. Het menselijk oog ziet alleen een diffuse oppervlakteweerkaatsing (reflectie), terwijl licht dat op papier valt ook gebroken weerkaatst (refractie), in het papier wordt verspreidt (diffractie) en deels door het papier wordt opgenomen (absorptie). Metingen van opaciteit vinden plaats bij kunstmatige lichtbronnen. Bij een opaciteitsmeting wordt eerst de brightness volgens ISO-norm 2470 gemeten van een stapeltje (zeg tien vel) van het te meten papier, dat onder het oog van de Elrepho (zie kader) wordt gelegd. Dit stapeltje wordt gezien als bijna 100% opaak. Deze meting van reflectie, refractie, diffractie en absorptie van het licht door het papier noemen we R (reflectie oneindig). Daarna wordt deze meting herhaald met slechts een velletje papier boven de zwarte holte van de Elrepho. De meting zal nu een andere uitkomst hebben, die we R0 noemen. De formule voor de opaciteit is R0 : R x 100. Dus is de eerste meting 99 en de tweede 85, dan is de opaciteit 85:99x100 = 85.85%. Hoe hoger de uitkomst, hoe minder doorschijnend het papier is. 50% 90% Papiersoorten waar opaciteit een belangrijke eigenschap is Product Toepassing Elementa Opaque Houtvrij dundruk: boeken, tijdschriften, bijsluiters Royal Print gesatineerd Houthoudend gesatineerd MC: eenmalige uitgaven zoals prijsbijlagen. Bedrukking in fijn raster mogelijk Royal Print mat Houthoudend mat MC: eenmalige uitgaven zoals prijsbijlagen. Bedrukking in fijn raster mogelijk Hi-speed Opaque Houtvrij offset: boeken, tijdschriften, bijsluiters Progresso Houtvrij schrijf: agenda s, schrijfblocs, bureauleggers Caxton Houtvrij romandruk: boeken. Door opdikking geschikt voor boeken met kleiner aantal pagina s Procurator Houthoudend courantdruk: krantenpapier Ook geschikt: papier met een hogere opdikking zoals G-Print, Furioso, Hello Fatt Matt, Gardapat 1.3 (alle gestreken), On Offset, On Business (beide ongestreken) of kwaliteiten die hun opaciteit relatief hoger houden door een korte vezel zoals Lumi en R4 Chorus (gestreken). Ga naar de online versie van De Papierkoerier op vind het complete overzicht of bestel er een set monsters. 14 De Papierkoerier- editie 105 A De Papierkoerier - najaar

9 Dagelijks verleent de afdeling Product Technische Service en Opleidingen van Proost en Brandt in Pardon? samenwerking met het eigen laboratorium hulp Help! De tweede kleur trekt de eerste van de envelop af! Op een eenkleurenpers drukken wij enveloppen en visitekaartjes in. Bij het indrukken van een tweede kleur, trekt die de eerste kleur er weer vanaf. Hoe kan dat? Tips: Laat na het indrukken van de eerste kleur het papier niet te lang liggen, of indien mogelijk juist langer drogen. De inkt wordt plakkerig als-ie droogt (vergelijk het met de droging van een druppel verf op een geschilderde deur) en bij onvoldoende doordroging ontstaat dit probleem. Dus: ofwel direct de tweede kleur doen voordat de eerste kleur chemisch droogt, ofwel de eerste kleur eerst laten uitdrogen voordat u de tweede kleur gaat drukken. Een alternatieve methode (die de nodige tact vraagt) is om de inkt van de eerste kleur te verdunnen met bijvoorbeeld lijnzaadolie. en advies aan professionals in de grafische keten. Elke vraag en elke situatie staat op zichzelf. Een greep uit de recente praktijk. Ik zie spoken! Het fenomeen ghosting, in goed Nederlands het spookeffect of het zogenaamde glans/mat-effect, komt onder andere voor als de lithodruk aan de schoonzijde in de uitleg gestapeld ligt uit te dampen en minerale oliën en bestanddelen van de coating chemisch reageren. Duurt die droging te kort, dan bestaat de kans dat de beelden van de schoondrukzijde doorslaan naar de volvlak weerdrukzijde. Ghosting kent vele verschijningsvormen en is nooit te voorspellen. Tips: Als de weerzijde in volvlak fect afneemt. Het aanbrengen van moet worden bedrukt, is het zinvol een vernis op het volvlak kan ook eerst die zijde te drukken, omdat een redmiddel zijn, maar biedt geen dan gelijkmatige uitdamping en garantie dat u van uw spoken af gelijkmatige inktwegslag optreedt, bent. waarmee de kans op het spookef- De papiertechnische woordenlijst van Proost en Brandt verheldert een rijke verzameling termen uit het grafisch jargon. Zoals anisotroop. We vroegen Studio Saiid & Smale de term en definitie typografisch geheel naar eigen inzicht vorm te geven. We hebben de wisselwerking tussen de verschillende sterktes van het papier bij verschillende looprichtingen als uitgangspunt genomen voor dit ontwerp, verduidelijkt partner Janneke Smale. gescheurd evenwijdig aan de looprichting Studio Saiid & Smale is een jong grafisch ontwerpbureau in Amsterdam dat staat voor helder, functioneel en doordacht ontwerp met veel gevoel voor materiaal en detail. Er wordt nauw samengewerkt met de opdrachtgevers; klein en groot, commercieel en cultureel, nationaal en internationaal. Partners Omar Saiid en Janneke Smale rondden respectievelijke de academies Sint Joost en de Design Academy af, werkten enkele jaren bij Studio Anthon Beeke en startten begin 2010 Saiid & Smale. Drukbeeldverstoring op mijn verpakking! Hoe kom ik eraan? En: Hoe kom ik er vanaf? Bij het snijden van papier en karton blijven aan de kant die voor het mes ligt altijd rafels hangen. Dat noemen we snijstof. Dat is onvermijdelijk, omdat het mes de stapel die ervoor ligt bij het snijden wegdrukt. Bij ongestreken papiersoorten en vouwkarton gaat het dan om (delen van) de kortvezelige houtslijp, vulstoffen en/of coating. Bij machine coated papiersoorten gaat het meestal om resten van de coating, die door het snijden langs de randen afbrokkelt. Tip: Om te voorkomen dat dit snijstof op het rubberdoek terecht komt en zo drukbeeldverstoring veroorzaakt, is het raadzaam de afgesneden stapel die voor het mes ligt 180 graden te draaien op de snijtafel en nogmaals schoon te snijden. Last van een blauwe lucht, die maar niet strak wil worden Soms wil de blauwe lucht op een ansichtkaart in full colour maar niet strak blauw worden. De inktwegslag is onregelmatig, de afdruk dus ook. Om vast te stellen wat het probleem is (verkeerd papier, onjuist ingestelde pers, een inktprobleem?), is het advies een schaaldruk met alleen cyaan te maken. Is de lucht dan wel strak blauw, en in vierkleurendruk niet meer, dan is er een papierprobleem. Is de lucht ook bij deze schaaldruk nog steeds wolkerig (wat ook wel motling wordt genoemd), dan is het raadzaam de afstelling van de pers te controleren. Tip: Omdat cyaan doorgaans op de tweede toren wordt gezet, is het verstandig deze meest kritische vorm indien mogelijk, het is uiteraard afhankelijk van het soort pers en type drukwerk op de laatste toren te zetten, zodat het cyaan minder rubberdoeken passeert. gescheurd dwars op de looprichting Het niet in alle richtingen gelijk zijn van de fysische papiereigenschappen. De sterkte van machinaal gemaakt papier zal bijvoorbeeld evenwijdig aan de looprichting van de papiermachine groter zijn dan dwars op de looprichting. 16 De Papierkoerier - editie 105 De Papierkoerier - najaar

10 Een duurzame relatie met je klant, dat wil iedereen wel. Maar hoe kom je daar als de tucht van de grafische markt je in de hoek drijft van prijsbederf? Op zoek naar de balans tussen rekenmachine en relatiebeheer. Job Parilux Silk 150 g/m 2 prijs De kwestie kostprijs Meten is weten, nacalculeren is beheren. Toch voelen veel drukkers zich tegenwoordig gedwongen te leven bij de waan van de dag en opportunistisch de prijzenslag in te gaan. Diverse vakmedia signaleren dat het gebruik van accurate kostprijsmodules daarbij niet erg populair is en suggereren dat drukkers een kostprijsfobie lijken te hebben. Maar of je nu wel of niet de kosten van een opdracht tot ver achter de komma hebt doorgerekend, de belangrijkste vraag blijft wat je uiteindelijk aan je klant doorberekent. En dat werpt direct de vraag op wat voor relatie je met die klant hebt of wilt. Met een vinger aan de pols van de kostprijsontwikkeling en een andere aan die van de relatie met de klant, staan velen voor de vraag hoever de service moet gaan. En die overweging is al moeilijk genoeg in een sector die nog steeds overcapaciteit kent en waarin veel bedrijven het nog moeilijk hebben. Dat ziet ook Boris Kasteel, algemeen directeur van Proost en Brandt. Het is begrijpelijk dat veel ondernemers er soms voor kiezen om onder de kostprijs te werken en genoegen te nemen met een kleinere dekking van de vaste kosten. Beter even het verlies beperken dan op winst focussen. In een normaal functionerende markt trekken de kwalitatief goede bedrijven dan aan het langste eind en blijft een gezonde sector over. Maar het is een gevecht tegen windmolens. De Nederlandse wet- en regelgeving maakt het namelijk relatief eenvoudig om met een failliet bedrijf door te starten. Dat heeft eerst een economische schade achtergelaten en gaat opnieuw proberen een plek op de markt te veroveren. Zo komt dat prijsbederf ook weer boven, als een slechte maaltijd. Het overheidsbeleid is gericht op de bevordering van lokale werkgelegenheid, maar ontwricht zo ook een gezonde marktwerking. En om de metafoor van die maaltijd even door te trekken: de markt is al een tijdje misselijk. Afnemers steunen Heeft iedereen dus baat bij normale prijzen om tot een gezonde markt te komen, de praktijk is dat ook van Proost en Brandt regelmatig wordt gevraagd mee te bewegen en niet mee te gaan in prijsverhogingen. Kasteel: Wij zijn autonoom in ons prijsbeleid, daar laten we ons niet in sturen door papierfabrikanten. Maar in ons streven naar duurzame relaties met klanten spelen ook andere factoren een rol. Het gaat om de balans in zowel commerciële als bedrijfseconomische belangen, voor beide partijen. We zijn tenslotte Partner in Papier, benadrukte Wim Kruining, Chief Financial Officer van Proost en Brandt bij zijn nominatie voor de Credit Management Award 2010 door het blad Financieel Management. Als marktleider in grafisch papier hebben wij een verantwoordelijke functie in de markt. Wij zijn bijvoorbeeld zeer terughoudend met leveren aan doorstarters. Weliswaar wordt onze vijver van mogelijke afnemers zo kleiner, maar we steunen daar wel onze andere klanten mee, die geconfronteerd worden met prijsbederf in de markt. In een relatie hoor je dingen voor elkaar over te hebben. Sommige klanten kopen al vijftig jaar of langer bij ons. Als ze het moeilijk hebben, proberen we wel het uiterste om de relatie te continueren. Eigen verantwoordelijkheid De relatie van Proost en Brandt met de klant kan inmiddels veel verder gaan dan het leveren van papier. Dat is een heel bewuste keuze. De verschillende services die zijn ontwikkeld rond het begrip Partner in Papier raken wel degelijk de bedrijfsvoering van klanten. En dus ook weer hun kostprijs. Kasteel: Wij bieden de klant perspectief op meer efficiëntie, door bijvoorbeeld papier en supplies tegelijk te laten afleveren. Of reiken de mogelijkheid aan om voorraden te beheren. Wij hebben er de ruimte voor en kunnen zo een verlengstuk worden van de bedrijfsprocessen van een drukker. Ook kunnen we hem werk uit handen nemen, door partijen op maat te snijden en specifiek te verpakken. Andere mogelijkheden zijn het eenvoudig online bestellen van papier, het opleiden en adviseren van medewerkers van drukkerijen om met meer kennis van papier betere eindresultaten voor hun klant te realiseren. Het is niet allemaal direct uit te rekenen in termen van kostprijscalculatie, meer het telt natuurlijk wel allemaal mee. We zetten ons in voor de optimalisatie van het drukproces. Maar calculeren? Dat blijft een verantwoordelijkheid van de drukker zelf. vraag prestatie kwaliteit relatie stabiliteit loyaliteit volume 18 De Papierkoerier - editie 105 De Papierkoerier - najaar

11 Getest: Drie pioniers gingen als eersten aan de slag met Stone Paper, papier dat voor tachtig procent bestaat uit calcium carbonaat, ofwel steen. Hoe doet dit Taiwanese milieuwonder het op de Papier persen in Nederland? van Stone Paper Steen Stone Paper is direct vanuit magazijn leverbaar op formaat 71,3 x 101,8 cm in 200 en 400 micron. Op aanmaak zijn meerdere diktes en formaten te verkrijgen. Ga voor meer informatie of het online bestellen van gratis monsters naar Poster en flyer zijn ontworpen door Marjolijn Stappers en René Knip. Links de plano uitvoering, rechts zoals de programmaposter werd uitgereikt Het is meteen droog Freek Kuin managing director Calff & Meischke Razend enthousiast is Freek Kuin, vind is dat Stone Paper niet stuk directeur van Calff & Meischke gaat. Het programma werd als Printing over Stone Paper. Nou verfrommelde prop uitgedeeld en ja, het is eigenlijk geen papier, het maakt bij het uitvouwen ook hè? Calff en Meischke drukte er geen geluid. Bovendien is het op een Roland tweekleurenpers minder brandgevoelig dan gewoon de programmaposter Circus van papier. In zijn enthousiasme gedachten van Theater Carré besloot Kuin Stone Paper ook te op. Het is meteen droog en zet testen als omslagpapier met een niet over. We waren alert op de goudopdruk dat naderhand een uitdaging om er volvlakken op laserbewerking onderging. Maar de te drukken, maar hebben daar metalen deeltjes uit het goud gingen geen probleem mee gehad. Het een verbinding aan met de warmte gebruik van de juiste inkten is wel van het laseren. Dat ging bobbelen. een vereiste. Wat ik heel bijzonder Tja, je blijft leren in dit vak Het Taiwanese Lung Meng Technologies heeft met Stone Paper een doorbraak geforceerd in de ontwikkeling van milieuvriendelijke papiersoorten. Het bestaat voor tachtig procent uit calcium carbonaat (tot poeder vermalen steen) en bevat twintig procent Polyethyleen. Stone Paper is bovendien volledig afbreekbaar en recyclebaar. Het materiaal is vrij van pulp, bleekmiddelen en zuren en laat dus geen schadelijke resten achter in het milieu.voeg daarbij de wetenschap dat de productie tachtig procent minder CO 2 uitstoot dan bij andere kunststofsoorten en het energieverbruik tachtig procent lager is dan bij papier, en een klein papiertechnisch milieuwonder is geboren. Temeer daar Stone Paper ook de eigenschappen van kunststof heeft, goed bedrukbaar en waterproof is en een hoge inscheurweerstand heeft. De fabriek noemt Stone Paper een Rich Mineral Paper en het alternatief voor traditionele drukdragers op basis van pulpvezels. We kunnen ons zelfs afvragen of we het wel papier moeten noemen, er komt geen vezel aan te pas en de samenstelling is zelfs zodanig revolutionair dat het materiaal na gebruik ook niet bij het oud papier moet worden gezet, maar bij kunststof afval. Tien miljoen ton Het gebruik van gemalen steen in kunststofproducten is niet nieuw, al decennia werd calcium carbonaat ingezet om de stijfheid en duurzaamheid van kunststofproducten te verbeteren. Maar het aandeel calcium carbonaat kwam nooit boven de vijftig procent uit. Stone Paper bevat echter tachtig procent calcium carbonaat, verklaart een woordvoerder van Lung Meng Technologies, dat in veertig landen patent verwierf op de technologie. Stone Paper is het geesteskind van William Lang, oprichter van Lung Meng Technologies, dat tot 2007 vooral bekend was vanwege fotopapier en enveloppen met een extreme vochtweerstand en levensduur. Hij begon zijn carrière in de kunststofverwerkende machinebouw en werkte sinds 1998 intensief aan het gebruik van calcium carbonaat in kunststoffen en papier. Dat papier van steen tot op heden niet op de markt was, had vooral te maken met het feit dat er geen papiermachines waren die substanties met tachtig procent calcium carbonaat konden verwerken. Typische receptuur Langs ervaring in de kunststofverwerkende machinebouw is ongetwijfeld doorslaggevend geweest en heeft het fundament gelegd onder de onstuimige groei die Lung Meng nu doormaakt. Sinds het derde kwartaal van 2007 hebben we Stone Paper in productie. Op korte termijn kunnen we ton per jaar produceren, maar uiteindelijk willen we naar tien miljoen ton per jaar, vertelt de woordvoerder ambitieus. 20 De Papierkoerier - editie 105 De Papierkoerier - najaar

12 Het Duurzaamheidsverslag van OBT op Stone Paper Fietslabels: op Stone Paper kunnen ze tegen een stootje Het kan zo bij het GFT-afval Boy Opmeer OBT bv Appeltje, eitje Jacco van Mierlo drukkerij van Mierlo OBT, het samenwerkingsverband van Opmeer Drukkerij in Den Haag, Drukkerij De Bink in Leiden en TDS Printmaildata in Schiedam, drukte hun eerste Duurzaamheidsverslag op Stone Paper. We zochten naar een milieuvriendelijke oplossing voor ons Duurzaamheidsverslag en kwamen uit bij Stone Paper omdat het volledig afbreekbaar is. Dit verslag beschrijft hoe wij voldoen aan de GRI-norm, een MVO-basis die gebruikt wordt door de multinationals zoals Shell en Akzo. Het verslag is in een beperkte oplage gedrukt op een Heidelberg CD 74. Het telt 68 pagina s binnenwerk van 200 g/ m 2 in een vier pagina s omslag van 400 g/m 2. De papiersoort is goed te bedrukken, er zaten alleen een paar vellen tussen die iets dikker waren waardoor er een sluitverschil ontstond. Maar verder hebben wij er perfect mee gewerkt, aldus Boy Opmeer. Hij verwacht ook meer met Stone Paper te gaan doen. We mogen vaak bijzondere producties maken, zeg maar voor de fijnproevers. Hierbij adviseren wij onze klanten om FSC papier te gebruiken, Stone Paper is daar een mooie aanvulling op en dat zullen we zeker aanbevelen. Drukkerij Van Mierlo, waar veel kunststof producten worden verwerkt, kreeg het verzoek om veertigduizend fietslabels te produceren. Labels om aan fietsen te hangen en zo ouders van jonge kinderen te wijzen op beschermingsmaterialen die voorkomen dat bungelende beentjes van achterop zittende kinderen tussen de spaken kunnen raken. Net als de vele kofferlabels die wij maken, moet zo n fietslabel ook tegen een stootje kunnen, weerbestendig zijn en een hoge inscheurweerstand hebben. Omdat ze tamelijk willekeurig aan fietsen worden gehangen, zal een deel als zwerfafval gaan rondslingeren. En Stone Paper is afbreekbaar, dus de keuze voor het materiaal was snel gemaakt, zegt Jacco van Mierlo. Die labels hebben we gedrukt op onze Ryobi-pers. Stone Paper is gemakkelijk te bedrukken, het was voor ons appeltje, eitje mag je wel zeggen. We hebben er ook al rouwlinten van gemaakt. En een koolkraag; een kaart met een zonvormig stansgat in het midden, waar doorheen bijvoorbeeld een boerenkool groeit. Het kraagje beschermt de kool tegen ongedierte vanaf de grond. Na verloop van tijd kun je de afbreekbare kaart van Stone Paper zo meespitten in de grond. Stone Paper heeft een mat witte tint en is beschikbaar zonder of met een- of tweezijdige coating die het papier zijn silk-achtige afwerking en luxe uitstraling geeft. Goed inzetbaar voor tal van toepassingen, variërend van brochures en promotiemateriaal tot labels, waterkaarten, potwikkels en boekomslagen. Het is niet geschikt voor kopieer- en laserapparatuur, maar laat zich in alle offsettechnieken verwerken, zolang de gebruikte inkten maar minder dan drie procent minerale oliën bevatten. Het brengt door zijn typische receptuur ook een nieuwe combinatie van papiereigenschappen in het grafische proces, reden voor Proost en Brandt om met de drie drukkers die er als eersten mee werkten, de eerste producties intensief te begeleiden. Hierbij is veel kennis opgebouwd over de verwerking. We willen zo snel mogelijk veel leren over een nieuw product, om ervaring en kennis met onze klanten te kunnen delen, verklaart Arie den Hertog, product manager van Proost en Brandt. We willen niet alleen weten wat het in de drukkerij doet, maar ook hoe het zich in de hele keten gedraagt, van het moment dat het bij ons in de magazijnen komt, tot het moment dat er gereed drukwerk ligt. Desgevraagd somt Den Hertog enkele specifieke aspecten rond het gebruik van Stone Paper op. Stone Paper kent dikteverschillen tot zeven procent, Deze tolerantie is voor volvlak drukwerk bij normaal papier geen probleem, bij Stone Paper kan het drukresultaat worden beïnvloed. Bovendien verdienen kunststofinkten hier de voorkeur. Ook de afwerking verdient speciale aandacht, want het gebruik van microperforaties is niet aan te bevelen, een rechtlijnige sleufperforatie weer wel. Voor stansen, boren en ponsen zijn beslist scherpe messen en boren nodig, en de instelling van de apparatuur vraagt ook om aandacht. Wij adviseren iedereen ook om een testrun te doen om feeling met het product te krijgen. Daar hebben we een speciale voorraad voor aangelegd Veelzijdig Voor Stone Paper hebben we een apart protocol in het leven geroepen, dat we volgen zodra een informatieaanvraag of bestelling binnenkomt. Met de begeleiding van onze afdeling Product Technische Service en Opleiding helpen we de klant op weg in zijn eerste ervaringen met Stone Paper. De veelzijdigheid van Stone Paper, dat ook als food contact material kan worden gebruikt volgens de standaarden van de Amerikaanse Food and Drug Administration (FDA), en de bijzondere milieueigenschappen maken dat we dit luxe materiaal in een breed scala aan toepassingen zullen terugzien. Veel sectoren schreeuwen immers om milieuvriendelijke materialen en duurzame technieken. Als Lung Meng er inderdaad in slaagt de productie tot tien miljoen ton op te voeren en dus ruwweg drie procent van de totale mondiale vraag naar papier voor zijn rekening weet te nemen, brengt het bedrijf ons in een nieuw Stenen Tijdperk. 22 De Papierkoerier - editie 105 De Papierkoerier - najaar

13 De vijf belangrijkste criteria van rubberdoeken De Fujikura Interlink Technology n Oppervlakte ruwheid n Dikte van het doek n Aantal textiellagen n Dikte van de compressibele laag n Stabiliteit van het doek (dikte-afname) Respect voor het rubberdoek Met de opeenvolging van innovaties in de drukperstechnologie neemt de druk op het rubberdoek ook toe. Het Japanse Fujikura Graphics heeft met de nieuwe FIT-range een antwoord op de hoogste eisen. Het rubberdoek, dat aan het eind van een keten van creatieve en technische processen uiteindelijk de beslissende afdruk moet maken, is een ondergewaardeerde hoofdrolspeler in het grafische proces. Naast technologische innovaties zijn het gebruik van meer kleuren in drukwerk, de hoge eisen aan drukwerkkwaliteit en gebruikersgemak elementen die in toenemende mate op het doek neerkomen. Een belangrijke factor in de drukperstechnologie is snelheid, die steeds grotere hoogten bereikt. De slijtvastheid van een doek wordt danig op de proef gesteld naarmate de snelheid van een drukpers oploopt. Hogere snelheden van drukpersen leiden onder meer tot temperatuurstijgingen van stalen en rubberen componenten, die afwisselend uitzetten en krimpen en daarmee gevoeliger worden voor slijtage. Het is om tal van redenen van belang dat de dikte van de rubberdoeken constant blijft, zodat bijvoorbeeld bij rotatiewerk het papier gelijkmatig door de machine wordt getrokken en de inktafdruk evenwichtig blijft. Dat is overigens ook nog afhankelijk van het juiste aanspanmoment ; de instelling waarmee de drukker het doek op de cilinder vastzet. Bij de nieuwste machines loopt het aantal omwentelingen per uur op tot Een doek dat niet juist is aangespannen, kan onder dergelijke druk gaan klapperen. Quick release Voor elk rubberdoek is de quick release een cruciaal ijkpunt voor de kwaliteit. De quick release is de snelheid waarmee een doek na het moment van compressie terug veert. Ter illustratie: bij de bedrukking van enveloppen, die vaak uit meerdere lagen bestaan, blijft telkens op dezelfde plek kortstondig een afdruk van de envelop in het rubberdoek achter. Voor het bedrukken van enveloppen worden de dikkere doeken gebruikt. De quick release is het herstellende vermogen van het rubberdoek, zodat het bij elke ronding even smetteloos de volgende gelijkmatige inktafdruk kan maken. Die inkt vraagt ook om temperatuurbeheersing van het rubberdoek, want bij oplopende temperaturen wordt inkt dunner; het effect op de kwaliteit van het eindproduct laat zich raden. Hoewel in de basis elk doek bestaat uit een canvas onderlaag, een compressibele laag en een rubberen toplaag, ligt het geheim van de moderne doeken in de lagen ertussen. En voor elke toepassingen en druktechniek is wel een specifiek rubberdoek beschikbaar. Een van de toonaangevende producenten van rubberdoeken is het Japanse Fujikura Graphics, dat na jaren van onderzoek en ontwikkeling begin dit jaar een compleet nieuw gamma rubberdoeken lanceerde onder de serienaam FIT. FIT staat voor Fujikura Interlink Technology; vier nieuwe technologieën, resulterend in vier drukdoeklagen met elk een eigen naam; n Een F-TECH -toplaag die de inkt ook bij lage snelheden goed overbrengt op het papier; n Een COOLMAX -laag, een combinatie van polymeren en rubber die oprekken van het doek voorkomt en temperatuurstijging tegen gaat; n Een high-density textiellaag, MEGA genoemd, zo geconstrueerd dat de textuur minder beweegt onder druk en waardoor het doek ook onder slechte omstandigheden goed blijft presteren. n APRICOT, een laag bijna perfect ronde fibers die deformatie van de structuur van het doek tegengaat. Met de FIT 10, WEB, News, UV en Form-doeken bestrijkt Fujikura een enorm veld aan toepassingen. De FIT 10 is voor vellen offset, verpakkingsdrukwerk en metaal bedrukkingen, de FIT WEB voor heatset persen van elk formaat. Met de FIT News reikt Fujikura de tweede generatie aan van de doeken voor coldset drukwerk en FIT UV is speciaal ontwikkeld voor wie met UV-inkten werkt. De FIT Form voor formulieren en direct mail completeert de range. Volgens goed gebruik in de technologiesector is de exacte samenstelling van de lagen een zorgvuldig bewaard geheim. Maar met de nieuwe FIT-range heeft Fujikura wel een antwoord op de hoogste eisen van de grafische industrie. Een antwoord dat respect afdwingt. Meer informatie? Kijk op voor een compleet overzicht van alle beschikbare rubberdoeken en andere supplies. Alternatieve rol 24 De Papierkoerier - editie 105 De Papierkoerier Najaar najaar - De 2010 Papierkoerier

14 De blauwe lijn The Book of Humanity Voor deze editie van De Papierkoerier zijn drie FSCgecertificeerde papierkwaliteiten gebruikt: Conqueror Wove Bamboo natuurwit print excellence 250 g/m 2 voor het omslag, gevolgd door een katern van zestien pagina s Job Paper-cut artist Lu Shengzhong (1952) kreeg zijn opleiding aan de Central Academy of Fine Art in Beijing, China, waar hij nu zelf professor is. Zijn installatie The Book of Humanity, een adembenemende waterval van papier, was te zien in het Coda Museum in Apeldoorn waar het tijdens de Holland Papier Biënnale een prominente plek innam. Het metershoge werk bestaat uit duizenden, zich herhalende figuren die met scharen en scalpels allemaal nauwgezet uit rood tissue papier zijn gesneden. De kleur rood symboliseert in China geluk en dit soort papier wordt daar gebruikt bij huwelijksplechtigheden en Nieuwjaar. Ieder stukje is met de hand gesneden en daarom uniek. Shengzhong gebruikte daarvoor zowel de uitgeknipte vorm zelf, als het papier waaruit het geknipt is. Ik gebruik papier om zo duidelijk te maken hoe delicaat en breekbaar de mens is. Een mensenleven is korter dan de dikte van papier. Niet het resultaat, maar het proces waarmee je het tot stand brengt is belangrijk. Lu Shengzhong is een van de paradepaardjes van Chambers of Fine Art, een toonaangevende chinese galerie die exposities van chinese talenten organiseert in New York en Beijing. Voor hun werk, expositiedata en publicaties, kijk op Parilux Silk 150 g/m 2. In het hart een katern van acht pagina s Bamboo, splinternieuw Job Parilux voor kunst met een K Spekta raster Fly wit 115 g/m 2. Bamboo is de nieuwe trots van Conqueror. Het bestaat voor vijftig procent uit bamboevezels en voor vijftig procent uit FSC-pulp. Met Bamboo zet Conqueror een groot offensief in om het merk een impuls te geven. De collectie telt negen nieuwe kleuren met namen als Crema, Havana en Terracotta, tot stand gekomen door het gebruik van natuurlijke pigmenten. De bamboe wordt bewerkt door de Muchuan Bamboo Forest Development Company Ltd in Zuid-China en de FSC-pulp komt van de Yongfeng Paper Pulp Company, een nieuwe fabriek die sinds het najaar van 2008 operationeel is. Bamboe heeft een aantal typische eigenschappen. Zo groeit het razendsnel (tot een meter per etmaal), vraagt het weinig voedingsstoffen en laat het zich eenvoudig oogsten. Het is sterk, licht van gewicht en flexibel. In papier bewijst de langwerpige bamboevezel zich even stabiel als eucalyptus, en het heeft een hogere inscheurweerstand. De toepassing van bamboe als grondstof is in de cosmetische industrie, IT, mode en architectuur al langer bekend, nu volgt de papierindustrie. De natuurlijke grondstoffen, pigmenten en kleuruitvoeringen geven Bamboo een bijzondere, natuurlijke look & feel. En dat is precies wat Conqueror beoogt. Traditioneel beweegt het merk zich op de markt voor luxe drukwerk, huisstijlmaterialen zoals brochures en visitekaartjes en met Bamboo komt Conqueror vooral tegemoet aan de trend om hiervoor de hogere gramsgewichten te gebruiken. Met zijn zeer fijne, egaal gesloten oppervlak en goede dimensionale stabiliteit is Job Parilux een populaire papiersoort voor kunstdrukwerk. Een hoog drukcontrast, fijne rasters en minimale puntverbreding zijn daar mede debet aan. In feite is Job Parilux zelf een kunststuk, maar dan in papiertechnische zin. Het houtvrije, tweezijdig gestreken papier heeft een hoge vezeldichtheid en een superieure coating van hoogwaardige pigmenten en combineert uitstekende buigstijfheid met goede vouweigenschappen. In de traditie van kunstdrukwerk biedt Job Parilux een optimale inktaanname, scherpe kleurweergave en ook bij lichte inkt-settings diepe kleurkracht. Fly away Fly is een hoogwaardig, speciaal gekalanderd papier en karton dat in twee uitvoeringen beschikbaar is: Wit (Fly05) en Crème (Fly02). Het combineert een opdikkingsgraad van 1.2 met goede dimensionale stabiliteit (ofwel, levert sluitend full colour drukwerk in meerdere drukgangen). Wat tint & touch betreft is Fly een authentieke papiersoort voor creatief en hoogwaardig drukwerk. Populair materiaal voor luxe brochures, jaarverslagen en fotoboeken en dus niet toevallig ook het binnenwerk van het Vescom-boek, waarover u meer leest op pagina 8 van deze editie. Behalve een zorgvuldige papierkeuze, afgestemd op de inhoud van deze editie, hebben we voor de reproductie - het omslag uitgesloten - gekozen voor het Spekta raster. Spekta is een stochastische rastertechnologie die wordt ingezet als bijzonder hoge eisen worden gesteld aan gedrukte reproducties. Anders dan bij conventionele rasters heeft Spekta geen last van moiré bij de reproductie van textiel- of houtstructuren, huidtinten, spiegelende voorwerpen of gerasterde halftoon illustraties. Het heeft in tegenstelling tot conventionele rasters een onregelmatige structuur van rasterpunten en bundelt de voordelen van conventionele en stochastische rasters. Het vereist geen speciale lithografie. Spekta is in Nederland geїntroduceerd door Zwaan Printmedia, dat deze editie van De Papierkoerier heeft gedrukt. De opaciteit De doelwaarde van de fabriek voor Job Parilux 150 g/m² is een opaciteitscijfer van 96,20%. In de range 80 tot 240 g/m 2 heeft Fly een licht oplopende opaciteit van 91 tot 96%. Dekwit In deze editie hebben we dekwitten als vijfde kleur twee keer gedrukt. Met dekwitten kan het verschil in basiskleur van katernen worden geneutraliseerd, of bijvoorbeeld de opaciteit van een pagina worden bevorderd. Zie de pagina s 1 t/m 7, 11 t/m 16, 18,19, 21 t/m 23, De Papierkoerier - editie

15 ProDigital Indigo is het premium machinecoated papier en karton van Proost en Brandt. Speciaal ontwikkeld voor de HP Indigo en zet daarmee de nieuwe standaard voor gestreken papier. Gebruik ProDigital Indigo Silk en Gloss zorgeloos voor alle kritische druk- en afwerkingsopdrachten. Het complete assortiment is HP- en FSC gecertificeerd. Vraag snel het ProDigital Indigo Sample Pack aan. Kijk voor meer informatie op proost.nl

FSC assortiment Laatste update 28 januari 2010

FSC assortiment Laatste update 28 januari 2010 FSC assortiment Laatste update 28 januari 2010 VANAF MAGAZIJN & AANMAAK Gestreken: Hello Fat Matt 1.1: NIEUW mat en opdikkend wit machinecoated papier en karton chloorvrij (tcf) zuurvrij Verkrijgbaar in

Nadere informatie

Werkbladen Grafische Techniek Grafische theorie: Project 1

Werkbladen Grafische Techniek Grafische theorie: Project 1 Werkbladen Grafische Techniek Grafische theorie: Project 1 Beste GV2R-studenten Voor je ligt het eerste deel van het werkboek grafische theorie. Totaal krijg je 2 van deze werkboekjes, namelijk bij project

Nadere informatie

Papier - Algemene inleiding Papyrus en Japans papier door Wilma Papier, geschiedenis en fabricage door Bert. 21 april 2013 B OEKBINDERIJ PAPYRUS

Papier - Algemene inleiding Papyrus en Japans papier door Wilma Papier, geschiedenis en fabricage door Bert. 21 april 2013 B OEKBINDERIJ PAPYRUS Algemene inleiding Papyrus en Japans papier door Wilma Papier, geschiedenis en fabricage door Bert Algemene inleiding Papyrus en Japans papier door Wilma Papier Papier kort historisch overzicht 100 na

Nadere informatie

Thema: Algemene kennis grafimedia. Papier

Thema: Algemene kennis grafimedia. Papier grafimedia Papier OPDRACHTKAART AK-02-01-01 Papierfabricage Voorkennis: geen Intro: Deze opdracht gaat over de grondstoffen van papier. En over de productie van papier. Elke papiersoort wordt gemaakt volgens

Nadere informatie

Digitaal printen binnen Grafimedia VMBO. Opdracht

Digitaal printen binnen Grafimedia VMBO. Opdracht Digitaal printen binnen Grafimedia VMBO Opdracht Opdrachtkaart DD-06-12-01 Voorkennis: Je hebt de opdrachten DR-06-01 t/m DR-06-11 afgerond Intro: Elke keer als je iets print op de digitale printer, dan

Nadere informatie

Thema: Algemene kennis

Thema: Algemene kennis OPDRACHTKAART AK-02-02-01 Voorkennis: Papierfabricage Intro: We kennen verschillende papiersoorten. Wc-papier heeft andere eigenschappen dan offsetpapier. Er zijn honderden soorten papier in de handel.

Nadere informatie

Digitaal printen binnen Grafimedia VMBO. Opdracht

Digitaal printen binnen Grafimedia VMBO. Opdracht Digitaal printen binnen Grafimedia VMBO Opdracht Opdrachtkaart DR-06-01-01 Voorkennis: Grafische vorming Intro: Er zijn verschillende druktechnieken in de printmedia. Digitaal printen is een vrij nieuw

Nadere informatie

Digitaal printen binnen Grafimedia VMBO. Opdracht

Digitaal printen binnen Grafimedia VMBO. Opdracht Digitaal printen binnen Grafimedia VMBO Opdracht Theorie Opdrachtkaart DR-06-02-01 Voorkennis: Opdracht DR-06-01 'Introductie digitaal printen' Intro: Er bestaan verschillende systemen om digitaal te printen.

Nadere informatie

Thema: Algemene kennis grafimedia. Producten

Thema: Algemene kennis grafimedia. Producten grafimedia Producten OPDRACHTKAART AK-01-01-01 Bedrijven en producten Voorkennis: geen Intro: Printmediabedrijven zijn gespecialiseerd in bepaalde producten. Een krantendrukkerij drukt geen boeken. Een

Nadere informatie

Langer plezier van karton en papier

Langer plezier van karton en papier Langer plezier van karton en papier Stichting Papier Recycling Nederland PERSEN DROGEN GLADSTRIJKEN SNIJDEN BEDRUKKEN GEBRUIKEN KRANT KARTON RECLAME KRANT 1 6 5 2 VAN OUD NAAR NIEUW 3 4 PULP WEKEN ONTINKTEN

Nadere informatie

MEGADRUKWERK.NL PRIJSLIJST DRUKWERK - 2006

MEGADRUKWERK.NL PRIJSLIJST DRUKWERK - 2006 MEGADRUKWERK.NL PRIJSLIJST DRUKWERK - 2006 Alle prijzen zijn excl. 19 % BTW Levering gebeurt volgens onze leveringsvoorwaarden. Heeft u deze niet, neem dan contact op met onze verkoopafdeling. Wij zenden

Nadere informatie

Van beeldscherm tot output

Van beeldscherm tot output Van beeldscherm tot output Uw grafische specialist en partner Grafinex ondersteunt de grafimedia industrie met een breed spectrum aan diensten en producten. Met deskundig advies en oplossingen op maat.

Nadere informatie

Voor het uitvoeren van opdrachten houden wij een termijn van 5 werkdagen aan. Uitzondering hierop zijn uitvaartboekjes, die worden direct verwerkt.

Voor het uitvoeren van opdrachten houden wij een termijn van 5 werkdagen aan. Uitzondering hierop zijn uitvaartboekjes, die worden direct verwerkt. Afdeling Kopie en Print Kopie en printservice Wij verzorgen van maandag tot en met vrijdag, tussen 9.00 uur en 11.30 uur graag uw print- en kopieerwerk. Wat wij zoal kunnen maken, kunt u bij ons komen

Nadere informatie

Wij hebben op 28 september 2015 dit bedrijf mogen bezoeken in Rotterdam.

Wij hebben op 28 september 2015 dit bedrijf mogen bezoeken in Rotterdam. PostMasters Inleiding Postmasters is een franchiseformule in Nederlandvoor alle postzaken en print werk bent u hier bij het goede adres. Het motto van Postmasters is we deliver en dat is wat ze de klant

Nadere informatie

Welkom bij Flyersonline. Hoewel onze naam anders doet vermoeden omdat u ook al jaren online bij ons terecht kunt, zijn we een echte drukkerij.

Welkom bij Flyersonline. Hoewel onze naam anders doet vermoeden omdat u ook al jaren online bij ons terecht kunt, zijn we een echte drukkerij. Echt drukkers Welkom bij Flyersonline. Hoewel onze naam anders doet vermoeden omdat u ook al jaren online bij ons terecht kunt, zijn we een echte drukkerij. Een drukkerij met meer dan 30 jaar ervaring,

Nadere informatie

OPDRACHTKAART. Thema: Drukken. Inktmengen DR-01-01-01. Voorkennis: Geen

OPDRACHTKAART. Thema: Drukken. Inktmengen DR-01-01-01. Voorkennis: Geen OPDRACHTKAART DR-01-01-01 Voorkennis: Geen Intro: Soms wordt er gedrukt met alleen zwarte inkt. Soms met de vier standaardkleuren cyaan, magenta, geel en zwart. Maar soms moet je voor een drukorder een

Nadere informatie

In dit werkboek vindt je vragen en opdrachten die over papier gaan. Daarnaast is het boek en werkboek een naslagwerk voor je functie als vormgever.

In dit werkboek vindt je vragen en opdrachten die over papier gaan. Daarnaast is het boek en werkboek een naslagwerk voor je functie als vormgever. Werkblad Papier Beste leerlingen In dit werkboek vindt je vragen en opdrachten die over papier gaan. Daarnaast is het boek en werkboek een naslagwerk voor je functie als vormgever. Als je vragen hebt beantwoord

Nadere informatie

Garenloos binden: lijmtechnieken

Garenloos binden: lijmtechnieken Garenloos binden: lijmtechnieken Ontwikkelingen in de druk- en papierindustrie en de betekenis voor lijmtechnieken in de boekbinderij Garenloos binden: lijmtechnieken Ontwikkelingen in de druk- en papierindustrie

Nadere informatie

VAN DE MEESTERS IN DRUKWERK

VAN DE MEESTERS IN DRUKWERK VAN DE MEESTERS IN DRUKWERK Voor elke drukwerkorder planten wij een boom in Nederland. DEF01 groenprint A5.indd 1 www.groenprint.nl DEF01 groenprint A5.indd 2 HOOFDSTUK 1 NIET WIJ MAAR JIJ JOUW KEUZE DOET

Nadere informatie

Kaartjes drukken. Aan welke behoefte moet het ontwerp voldoen?

Kaartjes drukken. Aan welke behoefte moet het ontwerp voldoen? Kaartjes drukken 1. Wat is de behoefte? Het is leuk wanneer je met je verjaardag kaartjes krijgt. Maar zelf kaartjes versturen en anderen een gelukkige verjaardag kunnen wensen geeft misschien nog meer

Nadere informatie

Webwinkel verzendmateriaal

Webwinkel verzendmateriaal Webwinkel verzendmateriaal Verzendverpakkingen & accessoires Verpakkingsmateriaal Opvulmateriaal Beschermfolie Sluitmateriaal Dozen enkele golf Verzendverpakkingen Golfkartonnen enkele golf dozen worden

Nadere informatie

Grafimedia. Iets voor jou? mooie dingen maken 4 6 Drukken. en prepress. 8 Nabewerking 10 Opleiding. en werk

Grafimedia. Iets voor jou? mooie dingen maken 4 6 Drukken. en prepress. 8 Nabewerking 10 Opleiding. en werk VaN MIj! Grafimedia. Iets voor jou? 2 Iedere dag mooie dingen maken 4 Media, 6 Drukken vormgeving en prepress 8 Nabewerking 10 Opleiding en werk iedere dag mooie dingen maken! Drukwerk is er altijd en

Nadere informatie

Beckers Printing Service Prijslijst 2008

Beckers Printing Service Prijslijst 2008 Beckers Printing Service Prijslijst 2008 Hiermee komen eerdere prijslijsten te vervallen. Zandvaart 3 1764 NJ Breezand Tel. 0223 521532 Fax 0223 522300 E-mail: info@beckersprint.nl www.beckersprint.nl

Nadere informatie

EFTA-BENELUX FLEXO AWARDS 2015

EFTA-BENELUX FLEXO AWARDS 2015 EFTA-BENELUX FLEXO AWARDS 2015 - RICHTLIJNEN VOOR DE JURY - INLEIDING EFTA-Benelux (EFTA) heeft deze richtlijnen voor u samengesteld om door te nemen vóór het jureren zodat ze een hulpmiddel kunnen zijn

Nadere informatie

2015 / 04 - INCLUSIEF BTW EVO REPRO PRINTMEDIA, RECLAME & DESIGN

2015 / 04 - INCLUSIEF BTW EVO REPRO PRINTMEDIA, RECLAME & DESIGN 2015 / 04 - INCLUSIEF BTW EVO REPRO PRINTMEDIA, RECLAME & DESIGN WIJ MAKEN ONS NIET DRUK Wij houden van persoonlijkheid, snelheid en scherpe prijzen. Geen dertien in een dozijn maar producten en diensten

Nadere informatie

Papier. Richtlijnen voor media 1. Lettertypelijst. Werken met kleuren. Papierverwerking. Onderhoud. Problemen oplossen. Beheer.

Papier. Richtlijnen voor media 1. Lettertypelijst. Werken met kleuren. Papierverwerking. Onderhoud. Problemen oplossen. Beheer. Richtlijnen voor media 1 U voorkomt afdrukproblemen door aanbevolen media (papier, transparanten, enveloppen, karton en etiketten) te gebruiken. Raadpleeg de Card Stock & Label Guide op de cd met stuurprogramma's

Nadere informatie

An Eye for Packaging

An Eye for Packaging An Eye for Packaging 00110101101011111000101001010 01010111000101010010100010101 010101010110110101001010100000 010101000100100010010010101101 010000010100001011011010111010 1001001010 00110101101011111000

Nadere informatie

prepress offset digitaal afwerking

prepress offset digitaal afwerking prepress offset digitaal afwerking » duurzaam » Duurzaam drukwerk door zonne-energie Drukkerij De Bie streeft naar een maximaal milieubewustzijn. Om de impact van onze activiteiten op het leefmilieu te

Nadere informatie

nterklaasdoos Kraft Draagdoos 24,5x9x33cm

nterklaasdoos Kraft Draagdoos 24,5x9x33cm Een leuk alternatief voor de pakketdoos is het opmaken van een mandje. Uit onze brede collectie manden kunt u een keuze maken tussen verschillende vormen, maten en kwaliteiten. Ons gehele assortiment vindt

Nadere informatie

DTPH. In september 2010 zijn Deoprinting en DTPH het er over eens dat deadlines gehaald moeten kunnen worden.

DTPH. In september 2010 zijn Deoprinting en DTPH het er over eens dat deadlines gehaald moeten kunnen worden. PANTONE 877C PANTONE 642C PANTONE 656C Beyond creativity In september 2010 zijn Deoprinting en DTPH het er over eens dat deadlines gehaald moeten kunnen worden. DTPH. Sinds 2010 is #grafischespoed nooit

Nadere informatie

Examen VMBO-GL 2005 GRAFISCHE TECHNIEK CSE GL. tijdvak 1 maandag 23 mei 9.00-11.00 uur

Examen VMBO-GL 2005 GRAFISCHE TECHNIEK CSE GL. tijdvak 1 maandag 23 mei 9.00-11.00 uur Examen VMBO-GL 2005 tijdvak 1 maandag 23 mei 9.00-11.00 uur GRAFISCHE TECHNIEK CSE GL Dit examen bestaat uit 43 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 54 punten te behalen. Voor elk vraagnummer staat hoeveel

Nadere informatie

Customized printed whiteboards. your Art our. Work!

Customized printed whiteboards. your Art our. Work! Customized printed whiteboards your Art our Work! Nog te fotograferen: 3. Setting aan het werk op locatie 2 Make your point with your design Een mooi plaatje, zelfs zonder de presentatie Speciaal bedrukte

Nadere informatie

RICHTLIJNEN VOOR AANLEVERING DRUKWERK

RICHTLIJNEN VOOR AANLEVERING DRUKWERK RICHTLIJNEN VOOR AANLEVERING DRUKWERK 1. LOSSE folderverspreiding Bladzijde 2 en 3 2. GESEALDE folderverspreiding Bladzijde 4 en 5 3. SEPARATE folderverspreiding Bladzijde 6 en 7 1. LOSSE folderverspreiding

Nadere informatie

Huisstijlhandboek. Unique Change. Algemene richtlijnen & instructies voor gebruik van de huisstijl van Unique Change.

Huisstijlhandboek. Unique Change. Algemene richtlijnen & instructies voor gebruik van de huisstijl van Unique Change. Huisstijlhandboek Unique Change Algemene richtlijnen & instructies voor gebruik van de huisstijl van Unique Change SchaapOntwerpers Inhoudsopgave Inhoudsopgave 01 Inleiding 02 Woordbeeld 03 Patroon 06

Nadere informatie

onbedrukt bedrukt overig drukwerk Ketting formulieren

onbedrukt bedrukt overig drukwerk Ketting formulieren KETTINGFORMULIEREN onbedrukt bedrukt overig drukwerk 9 Ketting 9KETTING- FORMULIEREN onbedrukt bedrukt overig drukwerk 9-1 Een formulier is een stapel papier, waarvan de bladen aan elkaar vast zitten en

Nadere informatie

Products & Solutions for professionals like you

Products & Solutions for professionals like you Products & Solutions for professionals like you FLEXOCLEAN Flexoclean is marktleider op het gebied van professionele reiniging voor de flexografie. Wereldwijd doen we waar we goed in zijn: reinigen, in

Nadere informatie

Provinciale dienst van:... Datum:... Verantwoordelijke Controleur:... Nr:... Operator :... N uniek... Adres :... C NC Punten NA

Provinciale dienst van:... Datum:... Verantwoordelijke Controleur:... Nr:... Operator :... N uniek... Adres :... C NC Punten NA Provinciale dienst van:... Datum:... Verantwoordelijke Controleur:... Nr:... Operator :... N uniek... Adres :...... 209: Groothandel van materialen bestemd om direct met levensmiddelen in aanraking te

Nadere informatie

Cleantech Markt Nederland 2008

Cleantech Markt Nederland 2008 Cleantech Markt Nederland 2008 Baken Adviesgroep November 2008 Laurens van Graafeiland 06 285 65 175 1 Definitie en drivers van cleantech 1.1. Inleiding Cleantech is een nieuwe markt. Sinds 2000 heeft

Nadere informatie

Richtlijnen voor media

Richtlijnen voor media U voorkomt afdrukproblemen door aanbevolen media (papier, transparanten, enveloppen, karton en etiketten) te gebruiken. Meer informatie over de kenmerken van de media vindt u in de Card Stock & Label Guideop

Nadere informatie

Consument minder ver dan retailer denkt De 10 retailtrends van 2013

Consument minder ver dan retailer denkt De 10 retailtrends van 2013 Consument minder ver dan retailer denkt De 10 retailtrends van 2013 accepteren en adapteren nieuwe diensten en technologieën steeds sneller. Zij zien vooral veel in het gebruik van een zelfscankassa, Click

Nadere informatie

Banken en verzekeraars zijn niet onderscheidend genoeg

Banken en verzekeraars zijn niet onderscheidend genoeg Banken en verzekeraars zijn niet onderscheidend genoeg Werk aan de winkel wat betreft openheid, onderscheidingsvermogen en communicatiekanalen from Accenture and Microsoft 1 Werk aan de winkel wat betreft

Nadere informatie

Langer plezier van karton en papier

Langer plezier van karton en papier Stichting Papier Recycling Nederland Langer plezier van karton en papier www.prn.nl Langer plezier van karton en papier Kranten, tijdschriften, folders, boeken, kopieer- en printpapier en catalogi, we

Nadere informatie

Papier / karton HKU. Materialen 20-03-2011. Utrecht HKU. Vandaag: Papier en karton. 1. Papier en architectuur / interieur / kunst

Papier / karton HKU. Materialen 20-03-2011. Utrecht HKU. Vandaag: Papier en karton. 1. Papier en architectuur / interieur / kunst Papier / karton Utrecht HKU HKU Vandaag: Papier en karton 1. Papier en architectuur / interieur / kunst 2. Papier en culturen 3. Geschiedenis 4. Basismateriaal van papier 5. Productie van papier 6. Papier

Nadere informatie

I. Inleiding. Beroepsinformatie: Drukker. De weg van ontwerp tot verspreiding. Werkbundel De grafische sector

I. Inleiding. Beroepsinformatie: Drukker. De weg van ontwerp tot verspreiding. Werkbundel De grafische sector I. Inleiding Beroepsinformatie: Drukker Je plaatst de drukvorm (het beeld dat je wil drukken) in de drukpers en stelt de machine in om afdrukken op papier, folie, blik, karton tot stand te brengen. Je

Nadere informatie

Ranking, de lichtste fietshelm ter wereld

Ranking, de lichtste fietshelm ter wereld Ranking, de lichtste fietshelm ter wereld RANKING is gespecialiseerd in het ontwerpen en produceren van kwalitatieve fiets- helmen, met productielijnen gevestigd in Taiwan, China, Korea en Thailand. Daar

Nadere informatie

Vescom: een kennismaking. wallcovering upholstery curtain

Vescom: een kennismaking. wallcovering upholstery curtain Vescom: een kennismaking wallcovering upholstery curtain daarom Vescom projectgeschikt onderscheidende dessins functioneel kleur, structuur en materialiteit sfeervol en gevarieerd eenvoudig en snel te

Nadere informatie

Papier / karton. Utrecht HKU HKU

Papier / karton. Utrecht HKU HKU Papier / karton Utrecht HKU HKU Materialen Vandaag: Papier en karton 1. Papier en architectuur / interieur / kunst 2. Papier en culturen 3. Geschiedenis 4. Basismateriaal van papier 5. Productie van papier

Nadere informatie

Royal Grass...puur genieten

Royal Grass...puur genieten ...puur genieten Een tuin is meer dan een verlengstuk van uw woning die past bij uw eigen stijl. Een tuin betekent buiten leven, buiten koken, buiten spelen, maar vooral buiten ontspannen. Tuintrends spelen

Nadere informatie

Soms ziet u, in de zoektocht naar een nieuwe printer, door de bomen het bos niet meer. De keuze is enorm. Bovendien lopen mogelijkheden en prijzen zeer uiteen. Best moeilijk dus om een printer te kiezen

Nadere informatie

Look! Inspire : De schaduw kant van verslavende middelen Daan Hermans G&I 1B

Look! Inspire : De schaduw kant van verslavende middelen Daan Hermans G&I 1B Look! Inspire : De schaduw kant van verslavende middelen Daan Hermans G&I 1B 1 Inhoudsopgave Inleiding.. 3 Tijdlijn verzameling..4 week 1 & 2..4 week 3 & 4..5 week 5 & 6..6 week 7...7 De verwerkingskeuze....7

Nadere informatie

Examen VMBO-BB. grafimedia CSPE BB. gedurende 860 minuten. Bij dit examen horen digitale bestanden.

Examen VMBO-BB. grafimedia CSPE BB. gedurende 860 minuten. Bij dit examen horen digitale bestanden. Examen VMBO-BB 2010 gedurende 860 minuten grafimedia CSPE BB Bij dit examen horen digitale bestanden. Dit examen bestaat uit 7 opdrachten. Voor dit examen zijn maximaal 76 punten te behalen. Voor elk opdrachtnummer

Nadere informatie

E-commerce module Weevers Grafimedia Versie: 10 augustus 2011

E-commerce module Weevers Grafimedia Versie: 10 augustus 2011 E-commerce module Weevers Grafimedia Versie: 10 augustus 2011 Via PaperJack kunt u beveiligd inloggen op een eigen stukje van deze internetportal. Hier kunnen aanvragen gedaan worden, orders en orderhistorie

Nadere informatie

Ons nieuwe laboratoriuminrichtingssysteem

Ons nieuwe laboratoriuminrichtingssysteem Ons nieuwe laboratoriuminrichtingssysteem Als een ideale werking en een goed design elkaar innovatief aanvullen, hebben wij alles goed gedaan. Esthetische eisen vertalen in een goed design is één ding

Nadere informatie

3D-printerpen 2016 versie Handleiding

3D-printerpen 2016 versie Handleiding 3D-printerpen 2016 versie Handleiding Gefeliciteerd! U bent nu in het bezit van de nieuwste generatie 3D-printerpen. Hiermee heeft u het creëren van unieke 3D-tekeningen, miniaturen en accessoires zelf

Nadere informatie

Concurrentiekracht van de Nederlandse ondernemer

Concurrentiekracht van de Nederlandse ondernemer samenvatting onderzoek Concurrentiekracht van de Nederlandse ondernemer Kwalitatief internationaal onderzoek onder ondernemers in buurlanden over zakendoen met Nederlandse bedrijven Hoe is het gesteld

Nadere informatie

OPDRACHTKAART. Thema: Algemene kennis. Producten 2. Orders AK-01-02-01. Voorkennis: Bedrijven en producten

OPDRACHTKAART. Thema: Algemene kennis. Producten 2. Orders AK-01-02-01. Voorkennis: Bedrijven en producten OPDRACHTKAART AK-01-02-01 Orders Voorkennis: Bedrijven en producten Intro: Elk grafisch product heeft zijn eigen kenmerken. Een krant verschilt van een boek, een visitekaartje van een plattegrond. Ook

Nadere informatie

Ondersteund papier. Richtlijnen voor het gebruik van papier. Phaser 8400-kleurenprinter

Ondersteund papier. Richtlijnen voor het gebruik van papier. Phaser 8400-kleurenprinter Ondersteund papier In dit onderwerp wordt het volgende besproken: "Richtlijnen voor het gebruik van papier" op pagina 2-6 "Richtlijnen voor papieropslag" op pagina 2-10 "Papier dat de printer kan beschadigen"

Nadere informatie

PRIJSLIJST PAPIER 2008

PRIJSLIJST PAPIER 2008 PRIJSLIJST PAPIER 2008 Juli 2008 All Office Van Lint Pompmolenlaan 43-b 3447 GK Woerden T0348-424416 F0348-480150 E verkoop@van-lint.nl I www.van-lint.nl A-kwaliteit papier voor scherpe prijzen. Communiqué

Nadere informatie

Technische fiche. Drukwerk specificaties Verpakking en conditionering Correct palletiseren Planning en aanlevering. huis-aan-huiscommunicatie

Technische fiche. Drukwerk specificaties Verpakking en conditionering Correct palletiseren Planning en aanlevering. huis-aan-huiscommunicatie Technische fiche Drukwerk specificaties Verpakking en conditionering Correct palletiseren Planning en aanlevering huis-aan-huiscommunicatie Drukwerk specificaties maximaal formaat Afmetingen De hoogte

Nadere informatie

Winnen en bleken van papiergrondstoffen

Winnen en bleken van papiergrondstoffen 119 1 Winnen en bleken van papiergrondstoffen door M. Jennekens KNP Leykam 1. Inleiding 119 3 2. Naaldhout en loofhout 119 3 3. Winning van papiervezels 119 4 4. Secundaire vezelbron 119 5 5. Mechanische

Nadere informatie

Spelregels zijn als volgt:

Spelregels zijn als volgt: Vormgeving, opmaak (DTP), correcties én drukken voor absolute bodemprijzen! Voor theatermakers, culturele evenementen en kleinschalige projecten maak ik al enkele jaren grafische uitingen zoals posters,

Nadere informatie

DUURZAAM DRUKWERK. Duurzaamheid in productieprocessen en grondstoffen.

DUURZAAM DRUKWERK. Duurzaamheid in productieprocessen en grondstoffen. DUURZAAM DRUKWERK Duurzaamheid in productieprocessen en grondstoffen. Situering Offsetdruk of vlakdruk is tegenwoordig de meest verspreide industriële druktechniek. Typisch is dat het te drukken beeld

Nadere informatie

Ondersteund papier. Richtlijnen voor het gebruik van papier. Phaser 7750-kleurenlaserprinter

Ondersteund papier. Richtlijnen voor het gebruik van papier. Phaser 7750-kleurenlaserprinter Ondersteund papier In dit onderwerp wordt het volgende besproken: 'Richtlijnen voor het gebruik van papier' op pagina 2-5 'Richtlijnen voor papieropslag' op pagina 2-10 'Papier dat de printer kan beschadigen'

Nadere informatie

Groentenvezels als basis voor biobased verpakkingen

Groentenvezels als basis voor biobased verpakkingen Groentenvezels als basis voor biobased verpakkingen Recent was het Natuurvezel Applicatie Centrum-NAC in Raamsdonkveer gastheer voor de inspiratiemeeting over Duurzame Verpakkingen. Leon Joore, directeur

Nadere informatie

Examen VMBO-BB. grafimedia CSPE BB. gedurende 860 minuten. Bij dit examen horen uitwerkbijlagen en digitale bestanden.

Examen VMBO-BB. grafimedia CSPE BB. gedurende 860 minuten. Bij dit examen horen uitwerkbijlagen en digitale bestanden. Examen VMBO-BB 2013 gedurende 860 minuten grafimedia CSPE BB Bij dit examen horen uitwerkbijlagen en digitale bestanden. Dit examen bestaat uit 15 opdrachten. Voor dit examen zijn maximaal 101 punten te

Nadere informatie

Pennen. omschrijving kleur verpakking. pen tops zwart, rood of blauw koker à 50 stuks. omschrijving kleur verpakking

Pennen. omschrijving kleur verpakking. pen tops zwart, rood of blauw koker à 50 stuks. omschrijving kleur verpakking kantoorartikelen Pennen Deze voordelige pen is in diverse kleuren verkrijgbaar. De stevige dop met clip beschermt de punt waardoor de pen altijd veilig is mee te nemen. pen tops zwart, rood of blauw koker

Nadere informatie

versie 23-10-2004 01. Ik ga een standaard 4 inch ophangrand verkleinen. Een grotere ophangrand is eenvoudiger te verkleinen.

versie 23-10-2004 01. Ik ga een standaard 4 inch ophangrand verkleinen. Een grotere ophangrand is eenvoudiger te verkleinen. Beschrijving verkleining ophangrand: Benodigdheden: 1. Scherp Stanley mes. 2. Metalen liniaal op rechte metalen lat om langs te snijden. 3. Ondergrond om op te snijden. 4. standaard plakband. 5. schaar.

Nadere informatie

Informatie & tarieven 2015. mediapartner. uit Noord-Holland. Uitgeverij Rotatiedrukkerij Verspreiding

Informatie & tarieven 2015. mediapartner. uit Noord-Holland. Uitgeverij Rotatiedrukkerij Verspreiding Informatie & tarieven 0 De mediapartner uit Noord-Holland Al meer dan jaar uw mediapartner Rotatiedrukwerk 7 Haarscherp Druk uw krant bij ons Milieubewust & waterloos drukken Haarscherpe drukkwaliteit

Nadere informatie

Benelux l 176. Onderdeel van een internationaal bedrijf l 177. Ondersteuning l 178. Reparaties l 179. Garantiesysteem l 180

Benelux l 176. Onderdeel van een internationaal bedrijf l 177. Ondersteuning l 178. Reparaties l 179. Garantiesysteem l 180 174 11 SERVICES Benelux l 176 Onderdeel van een internationaal bedrijf l 177 Ondersteuning l 178 Reparaties l 179 Garantiesysteem l 180 Technische ondersteuning l 181 11 175 11 SERVICES Benelux ITW Benelux

Nadere informatie

Een plan van aanpak en een productdossier, voorbeeld 1 (non-food)

Een plan van aanpak en een productdossier, voorbeeld 1 (non-food) Een plan van aanpak en een productdossier, voorbeeld 1 (non-food) In het plan van aanpak legt u de te nemen stappen vast om nieuwe en te wijzigen verpakkingen aan de Essentiële Eisen te laten voldoen.

Nadere informatie

Uw bedrijf in beeld. Uw bedrijf in beeld versie 3.1 Pagina 1

Uw bedrijf in beeld. Uw bedrijf in beeld versie 3.1 Pagina 1 Uw bedrijf in beeld De manier waarop en de vorm waarin uw bedrijf zich presenteert, bepaalt in grote mate de beeldvorming van het bedrijf bij uw huidige en toekomstige relaties en klanten. Dit geldt voor

Nadere informatie

Pennen. omschrijving kleur verpakking prijs. pen tops zwart, rood of blauw koker à 50 stuks 6,35. prijs per verpakking.

Pennen. omschrijving kleur verpakking prijs. pen tops zwart, rood of blauw koker à 50 stuks 6,35. prijs per verpakking. kantoorartikelen Pennen Deze voordelige pen is in diverse kleuren verkrijgbaar. De stevige dop met clip beschermt de punt waardoor de pen altijd veilig is mee te nemen. pen tops zwart, rood of blauw koker

Nadere informatie

Leiderschap in Turbulente Tijden

Leiderschap in Turbulente Tijden De Mindset van de Business Leader Leiderschap in Turbulente Tijden Onderzoek onder 175 strategische leiders Maart 2012 Inleiding.. 3 Respondenten 4 De toekomst 5 De managementagenda 7 Leiderschap en Ondernemerschap

Nadere informatie

Leveranciersverklaring van EBC golfkarton bv Naaldwijk

Leveranciersverklaring van EBC golfkarton bv Naaldwijk Leveranciersverklaring van EBC golfkarton bv Naaldwijk Leveranciersverklaring met betrekking tot de kartonnen verpakkingen, in relatie tot de geldende wetgeving op het gebied van milieu, verpakken en verpakkingsafval.

Nadere informatie

Verslag bezoek grafisch bedrijf Thema 1 groep 5 Kapsenberg van Waesberge Olivier van Dommele, M2A. Aankomst

Verslag bezoek grafisch bedrijf Thema 1 groep 5 Kapsenberg van Waesberge Olivier van Dommele, M2A. Aankomst Verslag bezoek grafisch bedrijf Thema 1 groep 5 Kapsenberg van Waesberge Olivier van Dommele, M2A Aankomst Wij kwamen keurig op tijd aan (09:25). Wij hadden de afspraak om 09:30. Wij stelden ons voor aan

Nadere informatie

HetDrukwerkAssortiment

HetDrukwerkAssortiment HetDrukwerkAssortiment B C D E F G H I J K......... Visitekaartjes Basic...1 Business...2 Naturel...3 Royal...4 Visitekaartjes dubbel Basic...1 Business...2 Naturel...3 Royal...4 With compliments cards

Nadere informatie

AcoustiPanelz. In Studio s, kantoren, hifi-luisterruimtes, home cinemas en conferentieruimtes komen AcoustiPanelz geweldig tot hun recht.

AcoustiPanelz. In Studio s, kantoren, hifi-luisterruimtes, home cinemas en conferentieruimtes komen AcoustiPanelz geweldig tot hun recht. Boldz Acoustics is gespecialiseerd in het ontwerpen van esthetisch mooie en stoere akoestische producten. De kennis om deze producten te ontwikkelen komt voort uit jarenlange ervaring in het akoestisch

Nadere informatie

Wat is marketing. Hoe wordt marketing gebruikt in de praktijk. Product. Prijs

Wat is marketing. Hoe wordt marketing gebruikt in de praktijk. Product. Prijs Wat is marketing Marketing is het proces die je moet doorgaan om de behoeften van uw klanten te bevredigen. Eerst werd marketing gezien als het geheel van activiteiten die de ruil van producten of diensten

Nadere informatie

Monitoring verpakkingen Preventie publicaties

Monitoring verpakkingen Preventie publicaties Monitoring verpakkingen Preventie publicaties 30 juli 2012 Postbus 8724 3009 AS Rotterdam 010 4206161 www.nedvang.nl info@nedvang.nl Deze monitoring rapportage is een uitgave van Nedvang. 3 INHOUD 1 Preventie

Nadere informatie

Aanlever Specificaties. www.cardimpulz.nl

Aanlever Specificaties. www.cardimpulz.nl Aanlever Specificaties www.cardimpulz.nl Inhoudsopgave Aanleverspecificaties... 2 Personalisatie... 3 Data aanlevering... 3 Personalisatie mogelijkheden... 4 Thermisch printen... 4 Inkjet printen... 4

Nadere informatie

Speciaal afdrukmateriaal

Speciaal afdrukmateriaal In deze sectie komen de volgende onderwerpen aan de orde: Automatisch dubbelzijdig afdrukken zie pagina 10. Handmatig dubbelzijdig afdrukken zie pagina 12. Transparanten zie pagina 15. Enveloppen zie pagina

Nadere informatie

Presentatie onderzoek Richard van Hoorn. Nieuwegein 26 mei 2011

Presentatie onderzoek Richard van Hoorn. Nieuwegein 26 mei 2011 Presentatie onderzoek Richard van Hoorn Nieuwegein 26 mei 2011 Agenda Nieuwe Drukvormen, 2009 Actuele trends en ontwikkelingen Nieuwe structuur bedrijfstak 2009: Nieuwe Drukvormen Wat maakt drukkerijen

Nadere informatie

ADVIES VAN ANTALIS REK- EN KRIMPFOLIE HET BELANG VAN DE JUISTE FOLIE WELKE SOORTEN FOLIE ZIJN BESCHIKBAAR? WELKE FOLIE VOOR WELKE TOEPASSING?

ADVIES VAN ANTALIS REK- EN KRIMPFOLIE HET BELANG VAN DE JUISTE FOLIE WELKE SOORTEN FOLIE ZIJN BESCHIKBAAR? WELKE FOLIE VOOR WELKE TOEPASSING? HET BELANG VAN DE JUISTE FOLIE WELKE SOORTEN FOLIE ZIJN BESCHIKBAAR? WELKE FOLIE VOOR WELKE TOEPASSING? Geblazen (Blown) rekfolie Deze folie is zeer sterk. Dezelfde als handmatige folie, standaardfolie

Nadere informatie

Spectra USB STICKS. Voor elke moderne organisatie een passende. USB stick. USB stick. Nu ook in USB 3.0

Spectra USB STICKS. Voor elke moderne organisatie een passende. USB stick. USB stick. Nu ook in USB 3.0 USB STICKS Spectra USB stick Voor elke moderne organisatie een passende USB stick De Spectra USB stick is er in 9 moderne kleuren. Er is dus altijd een kleur die past bij de huisstijl. Op de Spectra USB

Nadere informatie

Trajanus Bankenveloppen

Trajanus Bankenveloppen Trajanus Bankenveloppen compleet assortiment huisstijlenvelop voor de prijsbewuste keuze 109 x 224 mm Giro venster 25 x 110 mm, 54 mm van links 40 mm van onder ronde hoeken mat folie 54 25 x 110 40 030035

Nadere informatie

[Rapport: Visitekaartjes gefilterd (1) Hannie Mommers. Mommersontwerp

[Rapport: Visitekaartjes gefilterd (1) Hannie Mommers. Mommersontwerp ] [Rapport: Visitekaartjes gefilterd (1) Hannie Mommers De Roskam 16a-18a 4851 TE Ulvenhout Nederland M +31 6 51 41 27 70 studio@mommersontwerp.nl www.mommersontwerp.nl ontwerper Hannie Mommers Bezoek

Nadere informatie

Vlieger Special Packaging

Vlieger Special Packaging Vlieger Special Packaging Vakmanschap en ervaring Gedreven, ambitieus, innovatief maar vooral ook de intensieve samenwerking met onze opdrachtgevers zorgen ervoor dat Vlieger Special Packaging al decennia

Nadere informatie

Universeellader vullen

Universeellader vullen De universeellader is geschikt voor afdrukmedia van diverse formaten en soorten, zoals transparanten en enveloppen. Deze lade is handig als u enkelzijdig wilt afdrukken op papier met een briefhoofd, gekleurd

Nadere informatie

Handleiding Optiekset met bank

Handleiding Optiekset met bank Handleiding Optiekset met bank 112110 112110 112114 Optieksets voor practicum De bovenstaande Eurofysica optieksets zijn geschikt voor alle nodige optiekproeven in het practicum. De basisset (112110) behandelt

Nadere informatie

Printen via de handmatige invoerlade (briefpapier, etiketten, etc.)

Printen via de handmatige invoerlade (briefpapier, etiketten, etc.) Directie ITS Information and Technology Services HANDLEIDING Printen via de handmatige invoerlade (briefpapier, etiketten, etc.) Deze handleiding beschrijft hoe je op een Xerox-Multifunctional via de handmatige

Nadere informatie

Definitie. Wat is Duurzaamheid?

Definitie. Wat is Duurzaamheid? Duurzaamheid Definitie Wat is Duurzaamheid? Waarom is duurzaamheid belangrijk? Bevolkingsgroei 7naar 9Miljard Waarom is duurzaamheid belangrijk? Grondstofschaarste Waarom is duurzaamheid belangrijk? Ontbossing

Nadere informatie

PRIJSLIJST....zegt u het maar

PRIJSLIJST....zegt u het maar PRIJSLIJST...zegt u het maar AFSPRAAKKAARTJES - Dubbelzijdig, full colour 100x afspraakkaartjes voor 44,90 AANTAL 50 100 150 200 250 300 350 400 500 750 1000 Colotech+ FSC, wit, 300 grams 170 x 55 mm +

Nadere informatie

DAS. Drukwerk. productoverzicht DTP. Ambitieus. Marketing. Websites. Huisstijlen. Reclame. Pas Drukwerk. Efficiënt. Betrouwbaar

DAS. Drukwerk. productoverzicht DTP. Ambitieus. Marketing. Websites. Huisstijlen. Reclame. Pas Drukwerk. Efficiënt. Betrouwbaar Klantgericht Drukwerk Ambitieus Marketing Websites Reclame DTP Efficiënt Huisstijlen Betrouwbaar productoverzicht Slim en gemakkelijk uw drukwerk bestellen. dat kan op daspasdrukwerk.nl Slim en gemakkelijk

Nadere informatie

Als standaard niet genoeg is. Maak kennis met Drabbe

Als standaard niet genoeg is. Maak kennis met Drabbe Als standaard niet genoeg is Maak kennis met Drabbe biedt Drabbe voor elke vraag de optimale oplossing Maak kennis met Drabbe Dé specialist in industriële machineonderdelen Drabbe is een écht familiebedrijf!

Nadere informatie

So you think you can PRINT!? #1

So you think you can PRINT!? #1 So you think you can PRINT!? #1 Iedereen levert document aan in InDesign voor een voorkant van de kaart. Achterzijde eventueel in overleg (bedrukking alleen in zwart). InDesign kan in versie zoals je hebt.

Nadere informatie

BarcodeWijzer. Colofon

BarcodeWijzer. Colofon Colofon GS1 Nederland GS1 Nederland helpt bedrijven beter samen te werken in de keten om de eindgebruiker sneller, beter en tegen lagere kosten te kunnen bedienen. Daartoe biedt GS1 Nederland een samenhangend

Nadere informatie

Beste klant. Alvast veel leesplezier. Het team van BIG

Beste klant. Alvast veel leesplezier. Het team van BIG Beste klant Ook de afgelopen maanden stonden we niet stil bij BIG. Zo brachten we vertalingen van H/P-zinnen samen in één handig overzicht. Uiteraard stellen we dit document graag ter beschikking. Daarnaast

Nadere informatie

Inkjet codeersystemen

Inkjet codeersystemen Inkjet codeersystemen Betrouwbaar, efficiënt, nauwkeurig alphajet CONSUMENTEN GOEDEREN cosmetica BARCODE CHEMICALIËN farmaceutica bouwmaterialen INDUSTRIËLE GOEDEREN elektronica componenten voedingsmiddelen

Nadere informatie

Waar moet u rekening mee houden? De richtlijnen in deze brochure gelden voor poststukken tót 3 kg en een maximale afmeting van 265 x 380 x 32 mm.

Waar moet u rekening mee houden? De richtlijnen in deze brochure gelden voor poststukken tót 3 kg en een maximale afmeting van 265 x 380 x 32 mm. Vormgeven van postzendingen U kunt door deze brochure bladeren door op de onderstreepte linkjes te klikken. Waar moet u rekening mee houden? De richtlijnen in deze brochure gelden voor poststukken tót

Nadere informatie