Sanitair warm water: beslissingselementen bij de keuze van het systeem Ivan Verhaert (Kenniscentrum Energie)

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Sanitair warm water: beslissingselementen bij de keuze van het systeem Ivan Verhaert (Kenniscentrum Energie) ivan.verhaert@thomasmore."

Transcriptie

1 Sanitair warm water: beslissingselementen bij de keuze van het systeem Ivan Verhaert (Kenniscentrum Energie)

2 Motivatie Relatief belang van sanitair warm water (SWW) stijgt in totale energievraag in gebouwen Bron bron: Teus van Eck, (VVM), nummer 3, mei

3 De SWW-installatie Wat houdt dit in? Productie Distributie Eindgebruik (type tappunt) 3

4 De SWW-installatie Productie en distributie van SWW: selectie en dimensionering -TETRA In functie van het eindgebruik (eisenpakket) Hoe beoordeel ik een SWW-installatie? Welke impact heb ik hierop?

5 Eisenpakket: Comfort Temperatuur van het SWW aan het tappunt Toepassing NBN 345 ISSO Handen wassen 35 C 40 C Douche / Bad 40 C 37 C Vaat: hand 55 C 50 C

6 Eisenpakket: Comfort Wachttijd (tijd tot minimale T C voor nuttig energie bereikt) Toepassing Lavabo Douche Bad Gootsteen ISSO 20s 40s 40s 30s

7 Eisenpakket: Vraag Ogenblikkelijke debieten per tappunt C Toepassing NBN 345 Productinfo Lavabo 5 < 6 Douche Bad < 30 Gootsteen 3,3 9

8 Eisenpakket: Vraag Volume per tappunt Toepassing Volume (L) Energie (Ecodesign) Klein 1-5 L 105 Wh Douche 40 L Wh Bad 105 L Wh Volume per persoon per dag C (EcoDesign) In EPB ~beschermd volume

9 Eisenpakket: Water Kwaliteit van het water SWW: drinkbaar water Hardheid (<60-65 C): kalkvorming Legionella (BBT >60 C) Water Kost

10 Eisenpakket: Energiekost Energiedrager Energiebehoefte P Bruto prod. distr. P TH Pbruto bruto warmtebehoefte (kw) ηprod productierendement (%) ηdistr distributierendement (%) Pth netto warmtebehoefte (kw)

11 Eisenpakket: Energiekost P TH V..c w. T warm T koud Pth netto warmtebehoefte (kw) volumedebiet (l/s) ρ V cw dichtheid water (kg/l) soortelijke warmte (kj/kg.k) Twarm temperatuur tappunt (warm) (K) Tkoud koud-watertemperatuur (K)

12 Eisenpakket: Overzicht HOE BEOORDEEL IK EEN SWW-installatie? Comfort Wachttijd Temperatuur Vraag Debiet/Vermogen Volume/Energie Rendement Installatiekost Functionele eisen Kosten

13 Eisenpakket: Besluit Kennis over het eisenpakket voor de SWW-installatie vormt de basis voor: Keuze van het geschikte SWW concept (zie verder) De correcte dimensionering van de installatie Anderzijds onvoldoende (éénduidige) kennis over deze eisen in het bijzonder de SWW-vraag. (IWT-TETRA )

14 Welke impact heb ik?

15 Welke impact heb ik? 1) Locatie van de tappunten distributierendement

16 Rekenvoorbeeld U neemt s morgens een douche. bvb 10m DN12 STAP 1: water in leiding is koud Dat water wordt eerst afgetapt en gaat verloren. Volume = leidinglengte x doorsnede = 1,13 Liter

17 Rekenvoorbeeld U neemt s morgens een douche. bvb 20m DN12 Waterverlies Volume = leidinglengte x doorsnede = 2,26 Liter

18 Rekenvoorbeeld U neemt s morgens een douche. bvb 20m DN15 Waterverlies Volume = leidinglengte x doorsnede = 3,53 Liter

19 Rekenvoorbeeld U neemt s morgens een douche. bvb 10m DN12 9 l/min STAP 2: Naast water ook comfortverlies -> wachttijd (door distributie) Volume Wachttijd = = 8,2 sec debiet

20 Rekenvoorbeeld U neemt s morgens een douche. bvb 5 minuten 9 l/min STAP 3: NUTTIGE ENERGIE = DEBIET x tijd x c x(tw-tk) c = soortelijke warmte water (kj/liter.k) T = temperatuur (warm of koud)

21 Rekenvoorbeeld U neemt s morgens een douche. bvb 5 minuten 9 l/min STAP 3: NUTTIGE ENERGIE = DEBIET x tijd x c x(tw-tk) 9l/min x 5 min x 4,18kJ/L C x (38 C-10 C) = 5267 kj = 1463 Wh

22 Rekenvoorbeeld U neemt s morgens een douche. bvb 5 minuten 9 l/min STAP 4: Energieverlies door transmissie Q = k x L x (Tw Truimte) Q = warmtevraag (W) k = transmissiecoëfficient per lopende meter (W/ C.lm) L = leidinglengte T = temperatuur

23 Rekenvoorbeeld U neemt s morgens een douche. bvb 5 minuten 9 l/min STAP 4: Energieverlies door transmissie Q = k x L x (Tw Truimte) Geen isolatie: 0,85 W/m.K x 10m x 40K =340W 2 cm isolatie: 0,16 W/m.K x 10m x 40K =64W

24 Rekenvoorbeeld U neemt s morgens een douche. bvb 5 minuten 9 l/min STAP 4: Energieverlies door transmissie E Q = Q x tijd Geen isolatie: 340W x 300s = 102 kj = 28,3 Wh (2%) 2 cm isolatie: 64W x 300s = 19,2 kj = 5,3 Wh (0,4%)

25 Bemerking Isolatie van aftapleidingen (niet circulatie!) Trage afkoeling van stilstaande water Risico van legionella Groei tussen (25)30-50(55) C Studie TU Delft verblijftijd gehalveerd zonder isolatie Beter isolatie koud waterleiding!?

26 Rekenvoorbeeld U neemt s morgens een douche. bvb 5 minuten 9 l/min STAP 4: Energieverlies door waterverlies E Q,verlies = V x c x (Tw-Tk) E Q,verlies = energie-inhoud verloren volume water V = volume (Liter) c = soortelijke warmte water (kj/liter.k) T = temperatuur (warm of koud)

27 Rekenvoorbeeld U neemt s morgens een douche. bvb 5 minuten 9 l/min STAP 4: Energieverlies door waterverlies E Q,verlies = V x c x (Tw-Tk) E Q,verlies = 1,13 L x 4,18 kj/l. C x (38 C 10 C) = 132 kj = 36,7 Wh (2,5%)

28 Rekenvoorbeeld U neemt s morgens een douche. bvb 5 minuten 9 l/min STAP 4: Energieverlies door waterverlies E Q,verlies = V x c x (Tw-Tk) E Q,verlies = 2,26 L x 4,18 kj/l. C x (38 C 10 C) = 264 kj = 73,4 Wh (5%)

29 Rekenvoorbeeld 9 l/min bvb 5 minuten LITER DN12 DN15 DN18 5m 0,6 0,9 1,3 10m 1,1 1,8 2,5 25m 2,8 4,4 6,4 Wachtijd (s) DN12 DN15 DN18 5m 3,8 5,9 8,5 10m 7,5 11,8 17,0 25m 18,8 29,4 42,4

30 Rekenvoorbeeld 9 l/min bvb 5 minuten Energie(kJ) DN12 DN15 DN18 5m 71,4 111,5 160,5 10m 142,8 222,9 320,9 25m 356,9 557,3 802,3 Energie(%) DN12 DN15 DN18 5m 98,8% 98,1% 97,2% 10m 97,5% 96,2% 94,6% 25m 94,1% 91,0% 87,6%

31 Rekenvoorbeeld 4 l/min bvb 2 minuten Wachttijd(s) DN12 DN15 DN18 5m 8,5 13,2 19,1 10m 17,0 26,5 38,2 25m 42,4 66,2 95,4 Energie(%) DN12 DN15 DN18 5m 93,4% 90,0% 86,3% 10m 87,6% 81,9% 75,8% 25m 73,8% 64,4% 55,7%

32 Invloed afstand in EPB 32

33 Wanneer interessanter om lokaal bvb. elek.boiler te voorzien indien afstand te lang? Lokale elektrische boiler (75% prod.rend EPB) (30% primair rendement EPB) (conversiefactor el.) Centrale SWW-productie Geiser: 50% (EPB) Of andere: Warmtepompboiler:ca % x40%=> 56-58% Zonneboiler (dekkingsgraad 0,5):bvb 150%=>60% 33

34 Geiser (30/50) WPboiler (30/57) Vereenvoudigde vergelijking in EPB 34

35 Welke impact heb ik? 1) Locatie van de tappunten Afstand(volume van de leiding) Waterverlies Comfort Distributierendement

36 Welke impact heb ik? 2) Keuze van distributie Oplossing voor ver gelegen punten? Waterverlies Comfort Distributierendement Circulatieleiding

37 Distributiesystemen Er zijn drie grote groepen distributiesystemen: Waaier Boom-tak structuur Circulatieleiding

38 Distributiesystemen Er zijn drie grote groepen distributiesystemen: Circulatieleiding Permanent warmteverlies (afh.totale lengte en isolatie) Pompvermogen: continu elek.verbruik

39 Distributiesystemen CASESTUDIE: huis met douche en aanrecht (twee verschillende architecten) GD VV

40 Distributiesystemen CASESTUDIE: huis met douche en aanrecht (klein verbruik: tapprofiel) 35 Tapprofiel (kw) Tapprofiel (kw) :00:00 13:12:00 14:24:00 15:36:00 16:48:00 18:00:00 19:12:00 20:24:00 21:36:00 22:48:00 0:00:00

41 Distributiesystemen CASESTUDIE: huis met douche en aanrecht: voor elke oplossing 3 verschillende distributiesystemen Waaier

42 Distributiesystemen CASESTUDIE: huis met douche en aanrecht: voor elke oplossing 3 verschillende distributiesystemen Boom-tak

43 Distributiesystemen CASESTUDIE: huis met douche en aanrecht: voor elke oplossing 3 verschillende distributiesystemen Circulatie

44 Distributiesystemen CASESTUDIE: 96,24 86,70 Rendement (%) 97,03 89,98 74,38 47,07 Boom-GD Boom-VV Waaier-GD Waaier-VV Circulatie-GD Circulatie-VV

45 Distributiesystemen CASESTUDIE: (circulatieleiding) Rendement (%) 72,43 78,04 44,48 52,20 GD-Continu GD-Avondklok VV-Continu VV-Avondklok

46 Distributiesystemen CASESTUDIE: (circulatieleiding) Comfort (wachttijd) Boomstructuur: 80s (GD) 92,5% 220s (VV) 80 % Waaier Circulatieleiding 15s (GD en VV) 98%

47 Distributiesystemen CASESTUDIE: ééngezinswoning Besluit: Circulatieleiding is de energieprijs voor comfort bij een slecht ontwerp! Altijd slecht? NEEN -> collectieve systemen is het nodig

48 Welke impact heb ik? 2) Keuze centrale vs lokale productie Circulatieleiding? Rendement afhankelijk Van het transmissieverlies t.ov. de nuttige energie

49 Welke impact heb ik? 2) Keuze centrale vs lokale productie Circulatieleiding? Rendement afhankelijk Van de totale lengte tot de totale tapfrequentie en -hoeveelheid.

50 Rekenvoorbeeld Bvb. 55 appartementen totale circ.lengte = 150m DN 65, 3 cm isolatie (9 cm) Permanent verlies = 4,05 kw Jaarbasis = kwh/jaar ( a rato 100 L 60 C/gezin) Verbruik = ca 320 kwh/app => kwh Rendement => 33%

51 Rekenvoorbeeld Bvb. 55 appartementen totale circ.lengte = 150m DN 65, 5 cm isolatie (15 cm) Permanent verlies = 1,687 kw Jaarbasis = kwh/jaar Verbruik = ca 320 kwh/app => kwh Rendement => 54%

52 Welke impact heb ik? 2) Circulatieleiding? Klassieke (SWW en CV gescheiden) Nadeel: - rendement - extra pompenergie - Gevaar voor legionella (dode punten) - Extra leidingwerk

53 Welke impact heb ik? 2) Circulatieleiding? Satelietwerking (combi-lus) Voordeel: - rendement (betere benutting) - extra pompenergie - Distributie technisch water (legionella) - Minder leidingwerk

54 Rekenvoorbeeld Bvb. 55 appartementen totale circ.lengte = 150m DN 150, 5 cm isolatie (18 cm) (+100 W per unit) Permanent verlies = 2,902+5,5 kw Jaarbasis = kwh/jaar Verbruik SWW= ca kwh Verbruik CV = bvb kwh Rendement => 93% - 82% (zonder pomp, regelgedrag)

55 Welke impact heb ik? 3) Keuze centrale vs lokale productie Centraal vs lokaal Energetisch (volgt) Distributie (-) Productie (+) Inpassing hernieuwbaar (+) Kostprijs Veiligheid (gas, legionella)

56 Welke impact heb ik? 3) Keuze centrale vs lokale productie Haalbaarheid Afhankelijk van leidinglengte en isolatie, type distributie

57 Welke impact heb ik? 4) Keuze productie / informeren productie klassiek: doorstromer vs boiler (dimensionering BB) Alternatieven EENGEZINSWONING Warmtepompboiler (alternatief elek.boiler) Zonneboiler (locatie / dak) COLLECTIEF WKK Zonneboiler Gasabsorptiewarmtepomp (grondgekoppeld)

58 Evaluatie volgens voorbereidende studie EcoDesign (voor klein gezin <100 C) Bron: (2007) (Taks 6)

59 Evaluatie volgens voorbereidende studie EcoDesign (voor gezin <200 C) Bron: (2007) (Taks 6)

60 Besluit SWW beoordeel je op waterverbruik, comfort en energie Energieverlies is vooral te wijten aan waterverlies, afh tapfrequentie De plaats/lengte van de tappunten tov productie kan je NIET meer compenseren door distributiesysteem (= lapmiddel). Voor collectieve systemen bieden combi-lus systemen het meeste potentieel. (legionella/ distributierendement )(ondanks mss huidige onderwaardering in EPB) Overweeg alternatieve productie en verhinder de implementatie niet door het ontwerp 60

61 Verder? Belangrijk aandachtspunt bij al deze systemen is een correcte dimensionering => impact op kostprijs/werking -> afhankelijk systeem & gebruiker ENQUETE: -> volgende presentatie 61

62 Contact Ivan Verhaert 014/

Sanitair warm water. Nieuw inzichten in productie en distributie vanuit het TETRA-project. 27 mei Studienamiddag collectieve installaties

Sanitair warm water. Nieuw inzichten in productie en distributie vanuit het TETRA-project. 27 mei Studienamiddag collectieve installaties Sanitair warm water Nieuw inzichten in productie en distributie vanuit het TETRA-project 27 mei Studienamiddag collectieve installaties Ivan Verhaert (Kenniscentrum Energie Thomas More Kempen) Sanitair

Nadere informatie

Distributie: Rendement, leidingwachttijd en interactiviteit

Distributie: Rendement, leidingwachttijd en interactiviteit Distributie: Rendement, leidingwachttijd en interactiviteit Simon Binnemans & Havid El khaoui Pagina 1 Distributie - Thermisch SWW productie Pagina 2 Distributie - Thermisch Centrale productie met waaier

Nadere informatie

Caleffi academy. Dimensionering SWW-systemen

Caleffi academy. Dimensionering SWW-systemen Caleffi academy jef.de.schutter@thomasmore.be bart.bleys@bbri.be Pagina 1 Inleiding Evolutie aandeel SWW in totale energieverbruik Verhouding energiebehoe-e ruimteverwarming sanitair warm water Vroeger

Nadere informatie

Productie: Prestatiebeoordeling naar comfort en energie & Dimensionering

Productie: Prestatiebeoordeling naar comfort en energie & Dimensionering Productie: Prestatiebeoordeling naar comfort en energie & Dimensionering Havid El khaoui Jef De Schutter Pagina 1 Productie Overzicht toestellen: huishoudelijk Doorstroom Voorraad Voorverwarming Douche-

Nadere informatie

Module 3.4. EPW: warm tapwater. Versie 2.0

Module 3.4. EPW: warm tapwater. Versie 2.0 Module 3.4 EPW: warm tapwater Versie 2.0 1 Overzicht Algemeen Netto energiebehoefte voor warm tapwater Systeemrendement Tapleidingen Circulatieleidingen Opwekkingsrendement Invoer in het rekenprogramma

Nadere informatie

Aandeel van SWW in het totale energieverbruik

Aandeel van SWW in het totale energieverbruik Aandeel van SWW in het totale energieverbruik Recente onderzoeksresultaten bij centrale stookplaatsen Bart Bleys Labo Watertechnieken WTCB Slide 1 Inhoud Inleiding TETRA SWW Instal 2020 Slide 2 Belang

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw : ENERGIE

Opleiding Duurzaam Gebouw : ENERGIE Opleiding Duurzaam Gebouw : ENERGIE Leefmilieu Brussel SWW: theoretische inleiding Kasper Derkinderen CENERGIE DOELSTELLINGEN KENGETALLEN SWW PRODUCTIE SWW: PRINCIPES METHODEN VERDELING SWW AFGIFTE SWW

Nadere informatie

Tapprofielen: Onderzoek en aanbevelingen

Tapprofielen: Onderzoek en aanbevelingen Tapprofielen: Onderzoek en aanbevelingen Jef De Schutter, TMK & Oliver Gerin, WTCB Pagina 1 METINGEN Individueel (woningen) Collectief (appartementensgebouwen) Meetcampagne aanpak Dataverwerking Resultaten

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw:

Opleiding Duurzaam Gebouw: Opleiding Duurzaam Gebouw: Gedeeltelijke en gefaseerde Leefmilieu Brussel van het systeem voor verwarming en SWW Jonathan FRONHOFFS CENERGIE Doelstellingen van de presentatie Een overzicht geven van de

Nadere informatie

Seminarie Duurzaam Bouwen SANITAIR WARM WATER. 10 februari Efficiënte productie van sanitair warm water (SWW) Laurent Vercruysse ATTB

Seminarie Duurzaam Bouwen SANITAIR WARM WATER. 10 februari Efficiënte productie van sanitair warm water (SWW) Laurent Vercruysse ATTB Seminarie Duurzaam Bouwen SANITAIR WARM WATER 10 februari 2017 Efficiënte productie van sanitair warm water (SWW) Laurent Vercruysse ATTB PLAN VAN DE UITEENZETTING I. ErP-richtlijn II. Verschillende systemen

Nadere informatie

Praktische aanbevelingen bij het ontwerp van warmterecuperatie en zonne-energie

Praktische aanbevelingen bij het ontwerp van warmterecuperatie en zonne-energie Praktische aanbevelingen bij het ontwerp van warmterecuperatie en zonne-energie ing. Eddy Janssen Pagina 1 Situering 1. De groenste kwh is deze die u niet verbruikt. Spaardouchekop DWTW 2. Hernieuwbare

Nadere informatie

Omschakelen naar lage temperatuurverwarming

Omschakelen naar lage temperatuurverwarming 15/06/2017 Omschakelen naar lage temperatuurverwarming Ivan Verhaert Inleiding (Ver)Bouwdilemma s Bron figuren: Izen, Remeha, interieurdesign, Thercon 2 1 Lage temperatuur verwarming (Hoge temperatuur

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw:

Opleiding Duurzaam Gebouw: Opleiding Duurzaam Gebouw: Verwarming en sanitair warm water: ontwerp en regeling Leefmilieu Brussel Sanitair warm water: keuze en dimensionering van de productie Manuel da CONCEIÇÃO NUNES MATRIciel Doelstellingen

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw ENERGIE

Opleiding Duurzaam Gebouw ENERGIE Opleiding Duurzaam Gebouw ENERGIE Leefmilieu Brussel Productie van thermische zonne-energie in individuele en collectieve woningen (< 10 eenheden) Gregory NEUBOURG APERe Doelstellingen van de presentatie

Nadere informatie

WATERWERKBLAD BEREKENINGSMETHODE VOOR BEPALEN INHOUD EN VERMOGEN WARMTAPWATERTOESTEL

WATERWERKBLAD BEREKENINGSMETHODE VOOR BEPALEN INHOUD EN VERMOGEN WARMTAPWATERTOESTEL WATERWERKBLAD BEREKENINGSMETHODE VOOR BEPALEN INHOUD EN VERMOGEN WARMTAPWATERTOESTEL WB 2.1 E DATUM: OKT 2011 Auteursrechten voorbehouden In dit werkblad wordt aangegeven op welke wijze voor woningen en

Nadere informatie

CALEFFI ACADEMY HYDRONIC DESIGN // WARMTESYSTEMEN. November 2016 Marc Heusinkveld

CALEFFI ACADEMY HYDRONIC DESIGN // WARMTESYSTEMEN. November 2016 Marc Heusinkveld CALEFFI ACADEMY HYDRONIC DESIGN // WARMTESYSTEMEN November 2016 Marc Heusinkveld Credits & copyright Credits & copyright: EnergyPLAN CENTRALE STOOKPLAATS WARMTENET IN HET KLEIN Gebrek aan comfort Hoge

Nadere informatie

ROL VAN INSTALLATIETECHNIEKEN EN IMPACT OP UW ONTWERP. Dirk Saelens. Afdeling Bouwfysica, Departement Burgerlijke Bouwkunde, K.U.

ROL VAN INSTALLATIETECHNIEKEN EN IMPACT OP UW ONTWERP. Dirk Saelens. Afdeling Bouwfysica, Departement Burgerlijke Bouwkunde, K.U. NAV STUDIENAMIDDAG MASSIEF PASSIEFBOUW IN DE PRAKTIJK: AANPAK VAN ONTWERP TOT REALISATIE NAAR EEN PASSIEVE WONING OP BASIS VAN TRADITIONELE BOUWMETHODES ROL VAN INSTALLATIETECHNIEKEN EN IMPACT OP UW ONTWERP

Nadere informatie

TIPS om verbruik te verminderen

TIPS om verbruik te verminderen 2 TIPS om verbruik te verminderen A Actiekaarten en filmpje Tips Actiekaarten en filmpje: I. Actiekaarten II. Hoeveel levert dat gemiddeld op? filmpje Tips: Actiekaarten Actiekaarten Tips: Actiekaarten

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw ENERGIE

Opleiding Duurzaam Gebouw ENERGIE Opleiding Duurzaam Gebouw ENERGIE Leefmilieu Brussel Productie van thermische zonne-energie in individuele en collectieve woningen (< 10 eenheden) Gregory NEUBOURG APERe Doelstellingen van de presentatie

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw : Ontwerp en regeling van technische installaties

Opleiding Duurzaam Gebouw : Ontwerp en regeling van technische installaties Opleiding Duurzaam Gebouw : Ontwerp en regeling van technische installaties Leefmilieu Brussel Energie becijferen Jonathan FRONHOFFS Cenergie cvba Doelstelling(en) van de presentatie Opfrissen van de theoretische

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Bouwen : Ontwerp en regeling van technische systemen (warmte, HVAC, SWW)

Opleiding Duurzaam Bouwen : Ontwerp en regeling van technische systemen (warmte, HVAC, SWW) Opleiding Duurzaam Bouwen : Ontwerp en regeling van technische systemen (warmte, HVAC, SWW) Leefmilieu Brussel KEUZE VAN WARMTEPRODUCTIE- EN SWW-SYSTEEM IN INDIVIDUELE WOONEENHEDEN EN DE COLLECTIEVE HUISVESTING

Nadere informatie

Passiefhuis-Platform vzw De REFLEX voor energiebewust bouwen

Passiefhuis-Platform vzw De REFLEX voor energiebewust bouwen Passiefhuis-Platform vzw De REFLEX voor energiebewust bouwen Stefan Van Loon, technical consultant Ruimteverwarming in combinatie met balansventilatie 1 Programma Definitie passiefhuis zeer laagenergie

Nadere informatie

EPB in Vlaanderen en hoe te gebruiken als verkoopstool

EPB in Vlaanderen en hoe te gebruiken als verkoopstool EPB in Vlaanderen en hoe te gebruiken als verkoopstool Inleiding EPB Wat Waarom Wanneer De 7 Eisen van EPB Huidige normen Normen 2016 E Peil als verkoopstool technieken 2 1 Wat EPB Energie Prestatie voor

Nadere informatie

Energie berekenen A 21 C. 1. Transmissieverliezen 2. Ventilatieverliezen 3. Infiltratieverliezen

Energie berekenen A 21 C. 1. Transmissieverliezen 2. Ventilatieverliezen 3. Infiltratieverliezen Energie berekenen :: Vorming energiecoördinatoren :: Brussels Hoofdstedelijk Gewest :: Leefmilieu Brussel, 15 may 2007 :: Lionel Wauters, Cenergie cvba 1. Transmissieverliezen 2. Ventilatieverliezen 3.

Nadere informatie

Installatie eisen bij renovatie

Installatie eisen bij renovatie Installatie eisen bij renovatie minimale eisen voor de nieuw geplaatste installaties of de vernieuwde installaties bij i ti renovaties en functiewijzigingen 2015 Patrik De Paep pdepaep@depaep.be Achtergrond

Nadere informatie

Het voordeligst doucht u met een douchebak van DSS

Het voordeligst doucht u met een douchebak van DSS Het voordeligst doucht u met een douchebak van DSS Beperk uw woonlasten door verlaging van uw energierekening Douchebak met warmte-terugwinning (wtw) Wist u dat bij een label A en B etagewoning 40-50%

Nadere informatie

echt Nul op de meter HRsolar : Robbert van Diemen Techneco : Niels van Alphen

echt Nul op de meter HRsolar : Robbert van Diemen Techneco : Niels van Alphen echt Nul op de meter HRsolar : Robbert van Diemen Techneco : Niels van Alphen Agenda Wie is HRsolar Zonnewarmte V1.0 De markt Zonnewarmte V2.0 Zonnewarmte NOM Wie is HRsolar Nederlandse fabrikant van complete

Nadere informatie

SWW bereiding met Warmte Pomp. Economische benadering WWK300 en WWK300 SOL van Stiebel-Eltron

SWW bereiding met Warmte Pomp. Economische benadering WWK300 en WWK300 SOL van Stiebel-Eltron SWW bereiding met Warmte Pomp Economische benadering WWK300 en WWK300 SOL van Stiebel-Eltron De Warmte Pomp voor SWW productie Het alternatief voor Sanitair Warm Water: Eenvoud bij opstelling : o Geplaatst

Nadere informatie

Renovatie in de bouw De zin en onzin van renovaties - bewustmaking Wat voorziet Vlaanderen op het gebied van EPB- methodiek & ERP2020

Renovatie in de bouw De zin en onzin van renovaties - bewustmaking Wat voorziet Vlaanderen op het gebied van EPB- methodiek & ERP2020 Renovatie in de bouw De zin en onzin van renovaties - bewustmaking Wat voorziet Vlaanderen op het gebied van EPB- methodiek & ERP2020 21/02/2013 Kamp C Energierenovatieprogramma 2020 Prioriteiten: dak/glas/verwarming/muur

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw : ENERGIE

Opleiding Duurzaam Gebouw : ENERGIE 1 Opleiding Duurzaam Gebouw : ENERGIE Leefmilieu Brussel VERWARMINGSINSTALLATIES EN SWW INSTALLATIES EFFICIENT ONTWERPEN Kasper DERKINDEREN CENERGIE Doelstellingen van de presentatie Hoe een verwarmings

Nadere informatie

- Beperkte wedstrijd, 3 deelnemers - Renovatie van kantoren

- Beperkte wedstrijd, 3 deelnemers - Renovatie van kantoren - Beperkte wedstrijd, 3 deelnemers - Renovatie van kantoren - Begin2007 - Opdrachtgever: CREDIBE - Huisvesting - Milieugerichte aanpak Kantoren Netto oppervlak: 1850 m² Architectonisch ontwerp Functie

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw ENERGIE

Opleiding Duurzaam Gebouw ENERGIE Opleiding Duurzaam Gebouw ENERGIE Leefmilieu Brussel Productie van thermische zonne-energie in individuele en collectieve woningen (< 10 eenheden) Gregory NEUBOURG APERe Doelstellingen van de presentatie

Nadere informatie

Gelijkwaardigheidsberekening warmtenet Delft

Gelijkwaardigheidsberekening warmtenet Delft NOTITIE PROJECT ONDERWERP Gelijkwaardigheidsberekening warmtenet Delft Bepalingsmethode DATUM 20 april 2006 STATUS Definitief 1 Inleiding...2 2 Uitgangspunten...2 3 Bepalingsmethode...2 3.1 Principe...2

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw:

Opleiding Duurzaam Gebouw: Opleiding Duurzaam Gebouw: Verwarming en sanitair warm water: ontwerp en regeling Leefmilieu Brussel Energiestromen in het systeem voor verwarming/sww op basis van drie voorbeelden Jonathan FRONHOFFS CENERGIE

Nadere informatie

Aandachtspunten bij de installatie van een zonneboiler

Aandachtspunten bij de installatie van een zonneboiler Provinciale zonneboilercampagne Elke dag ZON dag Aandachtspunten bij de installatie van een zonneboiler Paul Van den Bossche Afdeling Energie en Klimaat WTCB Wetenschappelijk en Technisch Centrum voor

Nadere informatie

De bijna nul- energiewoning : de woning van de toekomst. Energieconsulent NAV-BVA arch. Luc Dedeyne

De bijna nul- energiewoning : de woning van de toekomst. Energieconsulent NAV-BVA arch. Luc Dedeyne De bijna nul- energiewoning : de woning van de toekomst Energieconsulent NAV-BVA arch. Luc Dedeyne Architect : Luc Dedeyne Architect : Kim Nuyttens GSM 0473 551 568 luc.dedeyne@benergie.be GSM 0473 524

Nadere informatie

Keuze en dimensionering van SWWproductie

Keuze en dimensionering van SWWproductie Keuze en dimensionering van SWWproductie en distributie B. Bleys (bart.bleys@bbri.be) Labo Duurzame Energie- en Watertechnieken WTCB Bron: ISSO CEDUBO 1/10/2013 - Pagina 1 Inhoud SWW-vraag Woningen Appartementsgebouwen

Nadere informatie

Bio-WKK en WKK in de glastuinbouw: meer met minder

Bio-WKK en WKK in de glastuinbouw: meer met minder Voor kwaliteitsvolle WarmteKrachtKoppeling in Vlaanderen Bio-WKK en WKK in de glastuinbouw: meer met minder 16/12/2010 Cogen Vlaanderen Daan Curvers COGEN Vlaanderen Houtige biomassa in de landbouw 16

Nadere informatie

Collectieve verwarming in collectieve woningbouw

Collectieve verwarming in collectieve woningbouw Collectieve verwarming in collectieve woningbouw Pedro Pattijn Antwerpen, 27 mei 2014 OVED Overlegplatform voor energiedeskundigen Informatieverstrekking Vertegenwoordiging Opleiding Ondersteuning professionalisering

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw :

Opleiding Duurzaam Gebouw : Opleiding Duurzaam Gebouw : De technieken (warmte, ventilatie, SWW): ontwerp en regeling Leefmilieu Brussel SWW-productie: eigenschappen van de verschillende systemen Jonathan FRONHOFFS Cenergie cvba DOELSTELLINGEN

Nadere informatie

MINI-WKK Dimensionering en hydraulische inpassing. 27 januari 2017

MINI-WKK Dimensionering en hydraulische inpassing. 27 januari 2017 MINI-WKK Dimensionering en hydraulische inpassing 27 januari 2017 Inleiding Warmtekrachtkoppeling: potentieel Efficiënte energie-omzetting Energiekosten & primaire energie besparen Flexibele bedrijfsvoering

Nadere informatie

Warmtapwater in de herziene EPCbepaling: er veranderen?

Warmtapwater in de herziene EPCbepaling: er veranderen? Warmtapwater in de herziene EPCbepaling: wat gaat er veranderen? Vanaf 1 juli wordt de EPC voor woningen en utiliteit bepaald volgens de nieuwe norm NEN 7120. Hieronder wordt de bepalingsmethode voor het

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw:

Opleiding Duurzaam Gebouw: Opleiding Duurzaam Gebouw: Verwarming en sanitair warm water: ontwerp en regeling Leefmilieu Brussel Overzicht van de belangrijkste warmteopwekkers Jonathan FRONHOFFS CENERGIE Doelstelling(en) van de presentatie

Nadere informatie

CALEFFI ACADEMY HYDRONIC DESIGN // WARMTESYSTEMEN. Oktober 2016 Patrick Hagen

CALEFFI ACADEMY HYDRONIC DESIGN // WARMTESYSTEMEN. Oktober 2016 Patrick Hagen CALEFFI ACADEMY HYDRONIC DESIGN // WARMTESYSTEMEN Oktober 2016 Patrick Hagen ACTUALITEIT VLAANDEREN DE STROOMVERSNELLING UITGANGSPUNT Doelstellingen 2030 realiseren Energietransitie: - efficiënter energieverbruik

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw :

Opleiding Duurzaam Gebouw : Opleiding Duurzaam Gebouw : Ontwerp en regeling van technische systemen (warmte, HVAC, SWW) Leefmilieu Brussel Keuze van warmteproductie- en SWW-systeem DISTRIBUTIE EN AFGIFTE: HYDRAULICA EN REGELING in

Nadere informatie

Naar een energetische en kostenoptimale nieuwbouw: inpassing van hernieuwbare energie in het gebouw

Naar een energetische en kostenoptimale nieuwbouw: inpassing van hernieuwbare energie in het gebouw Naar een energetische en kostenoptimale nieuwbouw: inpassing van hernieuwbare energie in het gebouw Inhoud Regelgeving: hernieuwbare energie Theoretische voorbeelden Denkpistes BEN of E60 Praktijk voorbeeld

Nadere informatie

Bouwfysisch rekenen. voorspelt resultaten

Bouwfysisch rekenen. voorspelt resultaten 1 Bouwfysisch rekenen Passiefhuis Specialist European certified passive house designer voorspelt resultaten Passiefhuis Veranderingen energie denken Van EPG naar NZEB 6-8 oktober 2015 Carl-peter Goossen

Nadere informatie

Energiezuinig renovatieproject Sterrenveld

Energiezuinig renovatieproject Sterrenveld Marc Paesmans 14 Het project Gebouw Zonneveld Klassieke renovatie K55 Ventilatie C Gebouw Sterrenveld Subsidies Eur. Unie Doorgedreven renovatie K28 Ventilatie D PV-installatie Zonnecollectoren voor SWW

Nadere informatie

Warmtekrachtkoppeling Wat, waarom en wanneer? Tine Stevens COGEN Vlaanderen Studiedag Slimme netten en WKK 29 februari 2012

Warmtekrachtkoppeling Wat, waarom en wanneer? Tine Stevens COGEN Vlaanderen Studiedag Slimme netten en WKK 29 februari 2012 Voor kwaliteitsvolle WarmteKrachtKoppeling in Vlaanderen Warmtekrachtkoppeling Wat, waarom en wanneer? Tine Stevens COGEN Vlaanderen Studiedag Slimme netten en WKK 29 februari 2012 1 COGEN Vlaanderen Doelstelling:

Nadere informatie

Uitgevoerd door: Caubergh Huygen, Lowexnet

Uitgevoerd door: Caubergh Huygen, Lowexnet Uitgevoerd door: Caubergh Huygen, Lowexnet In opdracht van Platform energietransitie Gebouwde Omgeving, Innovatiewerkgroep, 2007 Inhoudsopgave 2 1. Inleiding 2. Het concept 3 - - - - - - 3. Contouren voor

Nadere informatie

Johan Duyck Hebt U ook het gevoel dat uw geld langs deuren en ramen buiten vliegt?

Johan Duyck Hebt U ook het gevoel dat uw geld langs deuren en ramen buiten vliegt? Johan Duyck Hebt U ook het gevoel dat uw geld langs deuren en ramen buiten vliegt? 1 Hoe begin ik eraan? 1 Besparen zonder geld uit te geven. 2 Besparen via zinvolle investeringen. 3 Investeren in alternatieve

Nadere informatie

Markstreamers in de warm wateraansluiting van de mengkranen

Markstreamers in de warm wateraansluiting van de mengkranen GAWALO Markstreamer System & Markshower System (gepatenteerd) Legionella-veilig beheer van drinkwaterleidingnet Anjo Kater Product Manager 1 Inhoud: Motivatie Legionella beheer van drinkwaterleidingnet

Nadere informatie

Voorbeeldtoets Energieprestatie Energiezuinige woningen Toets 1: Meerkeuzevragen

Voorbeeldtoets Energieprestatie Energiezuinige woningen Toets 1: Meerkeuzevragen Voorbeeldtoets Energieprestatie Energiezuinige woningen Toets 1: Meerkeuzevragen Lees zorgvuldig onderstaande informatie Het examen bestaat uit 40 meerkeuzevragen. Deze voorbeeldtoets bestaat uit 20 vragen.

Nadere informatie

Energiebesparing door variabel debiet Invloed van variabel debiet op pompenergie

Energiebesparing door variabel debiet Invloed van variabel debiet op pompenergie Energiebesparing door variabel debiet Invloed van variabel debiet op pompenergie Een overzicht van technologieën en hun potentieel 1 1. Werkingspunt & selectie p man = ρ. g. H man H man (mvk) p man (bar)

Nadere informatie

Systeem - VOLL WONING

Systeem - VOLL WONING S.0. Gegevens en informatiebronnen Systeem - VOLL WONING Algemene kenmerken van het verwarmingssysteem Warmteproductie Ketel Brandstof : Aardgas Fabricagedatum : 01/01/2004 Vermogen : 35,000 kw Warmtedistributie

Nadere informatie

OPNAMEFORMULIER MAATWERKADVIES. 1. Algemene projectgegevens Projectnaam: Kenmerk:

OPNAMEFORMULIER MAATWERKADVIES. 1. Algemene projectgegevens Projectnaam: Kenmerk: OPNAMEFORMULIER MAATWERKADVIES 1. Algemene projectgegevens Projectnaam: Kenmerk: Adres: Postcode: : Klantnaam: Contactpersoon: Datum bezoek: Naam EPA-organisatie: Naam EPA-adviseur: Huisnummer: Eigendomssituatie:

Nadere informatie

studiebureau boydens nv techniek & energie Een voorstelling in vogelvlucht Brugge-Brussel-Luxemburg-Hanoi

studiebureau boydens nv techniek & energie Een voorstelling in vogelvlucht Brugge-Brussel-Luxemburg-Hanoi studiebureau boydens nv techniek & energie Een voorstelling in vogelvlucht Brugge-Brussel-Luxemburg-Hanoi 1961 Studiebureau Raymond Boydens wordt opgericht door Raymond Boydens 1989 Dirk Boydens vervoegt

Nadere informatie

Condenserende Ketels. Energiezuinig : niet enkel tegen de sterk gestegen energieprijzen... Laurent Vercruysse Viessmann Belgium

Condenserende Ketels. Energiezuinig : niet enkel tegen de sterk gestegen energieprijzen... Laurent Vercruysse Viessmann Belgium Condenserende Ketels Laurent Vercruysse Viessmann Belgium Vorlage 1 05/2008 Viessmann Werke Energiezuinig : niet enkel tegen de sterk gestegen energieprijzen... Maar ook : Reserve van fossiele brandstoffen

Nadere informatie

Frisse Lucht GREEN PACKAGE. Energie uit de lucht - 100% duurzaam

Frisse Lucht GREEN PACKAGE. Energie uit de lucht - 100% duurzaam GREEN PACKAGE Energie uit de lucht - 100% duurzaam Het comfort van vloerverwarming, koeling en warmtapwater in een duurzaam energiesysteem voor bij u thuis. Frisse Lucht Green Package, duurzame energie

Nadere informatie

Waarop letten bij het kiezen van een zonneboiler?

Waarop letten bij het kiezen van een zonneboiler? Waarop letten bij het kiezen van een zonneboiler? Inleiding Een zonneboiler bestaat uit de drie volgende hoofdbestanddelen: - de zonnecollector(en): het meest zichtbare onderdeel - de boiler of opslagvat

Nadere informatie

Voorraadvat is volledig opgeladen. Afname van warmtapwater, koude water > sensor T1. Oplaadsysteem is in werking.

Voorraadvat is volledig opgeladen. Afname van warmtapwater, koude water > sensor T1. Oplaadsysteem is in werking. De Energiemanager Warmtapwaterbereider, circulatiesysteem, drukverhoging Voorraadvat is volledig opgeladen. T1 T2 1 2 T1 T2 3 4 T1 T2 T1 T2 Afname van warmtapwater, het koude water < sensor T1. Afname

Nadere informatie

SolarFreezer. Comfort zonder aardgas

SolarFreezer. Comfort zonder aardgas SolarFreezer Comfort zonder aardgas Jacques Mathijsen April 2017 1 Energie per woning Gemiddeld energie verbruik in Nederland woning met 2.2 personen Elektrische energie 100% = 3.500 kwh Thermische energie

Nadere informatie

Een goed begin is het halve werk

Een goed begin is het halve werk Een goed begin is het halve werk Veilige leidingwaterinstallaties in woningen met herziene ISSO-30 Ruimte in NEN1006 voor elektrische doorstromers < 60 graden Herziening Waterwerkbladen: hygiënisch werken

Nadere informatie

Legionella risicoanalyse van douchewater warmteterugwinning

Legionella risicoanalyse van douchewater warmteterugwinning Laan van Westenenk 501 Postbus 342 7300 AH Apeldoorn TNO-rapport R 2002/241 Legionella risicoanalyse van douchewater warmteterugwinning www.mep.tno.nl T 055 549 34 93 F 055 549 32 01 info@mep.tno.nl Datum

Nadere informatie

HeatMaster 25 C 25 TC 35 TC 45 TC 70 TC 85 TC 120 TC

HeatMaster 25 C 25 TC 35 TC 45 TC 70 TC 85 TC 120 TC made in Belgium With the future in mind HeatMaster 25 C 25 TC 35 TC 45 TC 70 TC 85 TC 120 TC Condenserende gasketel met dubbele functie HeatMaster condensatie op CV HeatMaster condensatie op CV en sanitair

Nadere informatie

Verwarming & Sanitair DuraHome warmtepompen

Verwarming & Sanitair DuraHome warmtepompen Verwarming & Sanitair DuraHome warmtepompen Bosta... a perfect fit! Waarom een warmtepomp? Fossiele brandstoffen worden schaars en daardoor kostbaar. Bovendien veroorzaakt het gebruik van fossiele brandstoffen

Nadere informatie

EPB-aangifte. EPW-formulier. Woning 13016-G-2009_4806/EP02565/A001/D01/SD001. Dossiernaam: V120 Babalola - Vervenne

EPB-aangifte. EPW-formulier. Woning 13016-G-2009_4806/EP02565/A001/D01/SD001. Dossiernaam: V120 Babalola - Vervenne Vlaamse overheid Vlaams Energieagentschap E-mail: energie@vlaanderen.be Website: www.energiesparen.be EPB-aangifte EPW-formulier Woning 13016-G-2009_4806/EP02565/A001/D01/SD001 Dossiernaam: V120 Babalola

Nadere informatie

Nederlands Platform Warmtepompen

Nederlands Platform Warmtepompen De nieuwe generatie combi-warmtepompen Oktober 2016 Energie Den Bosch 1 Kennismaken Techneco» oprichting 1995 (21 jaar), vestiging in Delft» ca. 3.500 duurzame projecten in Nederland» 30 medewerkers (verkoop,

Nadere informatie

WKK IN DE ENERGIEPRESTATIEREGELGEVING: REKENMETHODIEK EN IMPACT OP E- PEIL.

WKK IN DE ENERGIEPRESTATIEREGELGEVING: REKENMETHODIEK EN IMPACT OP E- PEIL. WKK IN DE ENERGIEPRESTATIEREGELGEVING: REKENMETHODIEK EN IMPACT OP E- PEIL. E-PEIL BEREKENING. INREKENEN VAN EEN WKK-INSTALLATIE In de energieprestatieregelgeving wordt de invloed van een gebouwgebonden

Nadere informatie

Riothermie: Afvalwater als warmtebron (praktische toepassingen)

Riothermie: Afvalwater als warmtebron (praktische toepassingen) Riothermie: Afvalwater als warmtebron (praktische toepassingen) ir. Marc Feyten VMM: 16/06/2016 A simple calculation of industrial waste of energy to the sewer: Een bedrijf loost 100 m³/dag in de riool

Nadere informatie

Hoe duurzaamheid in de zorgsector verhogen?

Hoe duurzaamheid in de zorgsector verhogen? Hoe duurzaamheid in de zorgsector verhogen? Pascal Debbaut Probis Corporate nv materiaal- en middelengebruik in de zorgsector Jason Van Driessche Profex energie in de zorgsector Ludo Timmermans Directeur

Nadere informatie

ZEN en BENG Scenario s voor bijna energieneutrale woningen

ZEN en BENG Scenario s voor bijna energieneutrale woningen ZEN en BENG Scenario s voor bijna energieneutrale woningen Ir. Harm Valk Nieman Groep Platform ZEN 10 december 2015 Routekaart BENG 9-12-2015 2 BENG wat gaat er veranderen Bijna EnergieNeutrale Gebouwen

Nadere informatie

Project gegevens. BINK Software B.V. Software voor Bouwfysica & Installatietechniek Dordrecht. Ketelselectie

Project gegevens. BINK Software B.V. Software voor Bouwfysica & Installatietechniek Dordrecht. Ketelselectie selectie Project gegevens Project : Demo Omschrijving : Demonstratie project Plaats : Aanmaakdatum : 3-6-2013 Mutatie datum : 3-6-2013 Auteur : BINK software BV Projectrelatie(s) Blz. 59 selectie Opmerkingen

Nadere informatie

1 Warmteleer. 3 Om m kg water T 0 C op te warmen heb je m T 4180 J nodig. 4180 4 Het symbool staat voor verandering.

1 Warmteleer. 3 Om m kg water T 0 C op te warmen heb je m T 4180 J nodig. 4180 4 Het symbool staat voor verandering. 1 Warmteleer. 1 De soortelijke warmte is de warmte die je moet toevoeren om 1 kg van een stof 1 0 C op te warmen. Deze warmte moet je ook weer afvoeren om 1 kg van die stof 1 0 C af te koelen. 2 Om 2 kg

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw : ENERGIE

Opleiding Duurzaam Gebouw : ENERGIE 1 Opleiding Duurzaam Gebouw : ENERGIE Leefmilieu Brussel VERWARMINGSINSTALLATIES EN SWW INSTALLATIES EFFICIENT ONTWERPEN Kasper DERKINDEREN CENERGIE Doelstellingen van de presentatie Hoe een verwarmings

Nadere informatie

Impact van Ecodesign op collectieve wooneenheden (appartementen)

Impact van Ecodesign op collectieve wooneenheden (appartementen) Impact van Ecodesign op collectieve wooneenheden (appartementen) Daniel Küpper ing. Van Marcke College Een benadering van appartementsgebouwen 1 Belangrijke projectpunten: Isolatie van de buitenste schil

Nadere informatie

Rendabiliteit Geothermieconcept. Scheldimmo-groep Ir. Plasschaert Jean-Marie 12/05/2015

Rendabiliteit Geothermieconcept. Scheldimmo-groep Ir. Plasschaert Jean-Marie 12/05/2015 Rendabiliteit Geothermieconcept Scheldimmo-groep Ir. Plasschaert Jean-Marie 12/05/2015 2 Vooraf Bedrijf Oprichting & domein Activiteit Sterke punten Scheldimmo 1990 Woningen & appartementen ADVIES AANBESTEDING

Nadere informatie

Energiebesparing door variabel debiet

Energiebesparing door variabel debiet Energiebesparing door variabel debiet Resultaten onderzoeksproject VALID Studiedag 9 september 2010 1 Energiebesparing door variabel debiet Opportuniteit van variabel debiet doelstellingen van het onderzoeksproject

Nadere informatie

Energieboekhouding BRISE. Thomas Deville. Facilitator Duurzame gebouwen voor het Brussels Hoofdstedelijk Gewest

Energieboekhouding BRISE. Thomas Deville. Facilitator Duurzame gebouwen voor het Brussels Hoofdstedelijk Gewest Energieboekhouding BRISE Thomas Deville Facilitator Duurzame gebouwen voor het Brussels Hoofdstedelijk Gewest Doelstelling(en) van de presentatie Het belang van de invoering van een energieboekhouding

Nadere informatie

Hoe ver zit de wetgeving?

Hoe ver zit de wetgeving? Warmtepomp-boilers : vervanger van de populaire elektrische boiler? En zin en onzin in combinatie met een ventilatiesysteem C en/of een thermische zonne-installatie. 1 Hoe ver zit de wetgeving? Antwoord

Nadere informatie

Collectieve warmteproductie Systeemkeuze bij renovatie

Collectieve warmteproductie Systeemkeuze bij renovatie Collectieve warmteproductie Systeemkeuze bij renovatie Jeroen Soenens Antwerpen, 25 september 2014 Systeemkeuze? Bestaande systemen Integratie technieken 2 Voorbeelden Bestaande technieken Collectief o

Nadere informatie

Stand van zaken Stadswarmte in Utrecht

Stand van zaken Stadswarmte in Utrecht Stand van zaken Stadswarmte in Utrecht Stan de Ranitz Jaarbijeenkomst Warmtenetwerk 12 mei 2016 Inhoud presentatie 1. Stadswarmte Utrecht 2. Het equivalent opwek rendement (EOR) in Utrecht 3. Verdere verduurzaming

Nadere informatie

Duurzaam Sportcomplex De Tukkers Albergen

Duurzaam Sportcomplex De Tukkers Albergen Duurzaam Sportcomplex De Tukkers Albergen Voorbeeldproject voor een gecombineerde inzet van duurzame energiebronnen voor de productie van warmte en elektriciteit Presentatie 18 dec. VV. Berkum Eddy Bramer

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw ENERGIE

Opleiding Duurzaam Gebouw ENERGIE Opleiding Duurzaam Gebouw ENERGIE Leefmilieu Brussel Hernieuwbare elektriciteitsproductie voor woningen met maximum 10 eenheden Gregory Neubourg APERe Doelstellingen van de presentatie Kennis van de belangrijke

Nadere informatie

Notitie Duurzame energie per kern in de gemeente Utrechtse Heuvelrug

Notitie Duurzame energie per kern in de gemeente Utrechtse Heuvelrug Notitie Duurzame energie per kern in de gemeente Utrechtse Heuvelrug CONCEPT Omgevingsdienst regio Utrecht Mei 2015 opgesteld door Erwin Mikkers Duurzame energie per Kern in gemeente Utrechtse Heuvelrug

Nadere informatie

Viessmann Belgium BVBA. Vitovalor 300-P. Laurent Vercruysse. Viessmann Group. Vitovalor 300-P. Viessmann Group 20/04/2017 2

Viessmann Belgium BVBA. Vitovalor 300-P. Laurent Vercruysse. Viessmann Group. Vitovalor 300-P. Viessmann Group 20/04/2017 2 Viessmann Belgium BVBA Vitovalor 300-P Laurent Vercruysse Vitovalor 300-P 20/04/2017 2 PRIMAIRE ENERGIE 20/04/2017 3 Doelstelling brandstofcellen: Primaire energie Gescheiden productie van warmte en stroom

Nadere informatie

"EPW 1 "-BEREKENINGSMETHODE GEWIJZIGD VANAF 1 JULI 2017

EPW 1 -BEREKENINGSMETHODE GEWIJZIGD VANAF 1 JULI 2017 "EPW 1 "-BEREKENINGSMETHODE GEWIJZIGD VANAF 1 JULI 2017 Wijziging van het besluit van de Brusselse Hoofdstedelijke Regering van 21 december 2007 tot vaststelling van de eisen op het vlak van de energieprestatie

Nadere informatie

Vermogensbepaling verwarmingsinstallatie met warmtepomp in woningen en woongebouwen

Vermogensbepaling verwarmingsinstallatie met warmtepomp in woningen en woongebouwen Vermogensbepaling verwarmingsinstallatie met warmtepomp in woningen en woongebouwen Jan Aerts projectcoördinator ISSO Inhoud Comfort, energiegebruik en kosten Bepalen vermogen verwarmen Bepalen vermogen

Nadere informatie

Alterna(even voor aardgas

Alterna(even voor aardgas Alterna(even voor aardgas Koken en stoken zonder aardgas Energiecafé dea, 16 mei 2017 Rokus Wijbrans, EP4B Het EP4B Team Albert van Dam, albert.vandam@ep4b.nl Marcel van der Maal, marcel.vandermaal@ep4b.nl

Nadere informatie

Oorzaken hoog warmteverbruik

Oorzaken hoog warmteverbruik Eneco - Nesselande Januari 2009 Oorzaken hoog Hans van Wolferen Onderwerpen Warmteverbruik Opzet onderzoek Resultaten onderzoek 2 Warmteverbruik Warmteverbruik voor twee functies: Verwarming Warmtapwater

Nadere informatie

Verwarming en ventilatie

Verwarming en ventilatie Verwarming en ventilatie Gebouwen met hoge energieprestaties Mei 2013 Christophe Delmotte, Ir Laboratorium Luchtkwaliteit en ventilatie WTCB Wetenschappelijk en Technisch Centrum voor het Bouwbedrijf Bladzijde

Nadere informatie

Itho Daalderop Zonneboilers en zonnecollectoren. product-

Itho Daalderop Zonneboilers en zonnecollectoren. product- Itho Daalderop Zonneboilers en zonnecollectoren product- 2 De zonneboilers van Itho Daalderop Itho Daalderop heeft twee verschillende soorten zonneboilers; de Solior en de Voorverwarmer. De Solior is een

Nadere informatie

Economische analyse en dimensionering van een verwarmingssysteem op. collectieve systemen

Economische analyse en dimensionering van een verwarmingssysteem op. collectieve systemen Economische analyse en dimensionering van een verwarmingssysteem op zonne-energie voor collectieve systemen Voordelen van gravitaire drainage voor collectieve systemen Economisch optimale dimensionering

Nadere informatie

Presentatie Pioneering 27 september 2011

Presentatie Pioneering 27 september 2011 Presentatie Pioneering 27 september 2011 1 Contactgegevens Dinkelborgh energie (DBE) Presentatie voor Pioneering Hans Visser (DBE) 06 53 87 86 79 Dinkelborgh Energie Wilhelminastraat 8 7591 TN Denekamp

Nadere informatie

Naar een besparings programma voor energie in 2014

Naar een besparings programma voor energie in 2014 Wat is de interesse van deze groep? Naar een besparings programma voor energie in 2014 Team werk van Frans,Gerard, Theo en Danny, samen geïnteresseerd in energie besparing, met veel inzet gemaakt, zonder

Nadere informatie

3 Energiegebruik huidige situatie

3 Energiegebruik huidige situatie 3 Energiegebruik huidige situatie 3.1 Het Energie Prestatie Certificaat In het kader van de Europese regelgeving (EPBD) bent u verplicht om, bij verkoop of verhuur van de woning, een energiecertificaat

Nadere informatie

energieprestatiecertificaat bestaand gebouw met woonfunctie

energieprestatiecertificaat bestaand gebouw met woonfunctie energieprestatiecertificaat straat Hoogstraat nummer 570 bus postnummer 9235 gemeente Fruitrode bestemming eengezinswoning type open bebouwing softwareversie 1.0 berekend energieverbruik (kwh/m²): 380

Nadere informatie

Warmtepompboiler AX7.1B

Warmtepompboiler AX7.1B Warmtepompboiler AX7.1B Warmtepompboiler (260 liter) 260 liter 4 à 6 personen pagina 3 Warmtepompboiler (260 liter) 3 Wat is een warmtepompboiler? Een warmtepompboiler is een milieuvriendelijk alternatief

Nadere informatie

Als de bewoner toch een warmtepomp wil

Als de bewoner toch een warmtepomp wil Als de bewoner toch een warmtepomp wil Als de bewoner toch een warmtepomp wil Introductie Eigenschappen woonhuis Vergelijk installaties / voorzieningen onderling Hindernissen / acties Motivatie keuzes

Nadere informatie

Voorbeeldexamen Energieprestatiecertificaat

Voorbeeldexamen Energieprestatiecertificaat Voorbeeldexamen Energieprestatiecertificaat Onderdeel Casus ingevuld opnameformulier. Algemene projectgegevens Projectnaam: Woning Jansen Kenmerk: Adres: Guido Gezellelaan Huisnummer: 00 Postcode: 2624

Nadere informatie