Figuur 1: De plaats van de gloeistiften. Links: voorkamer, midden: wervelkamer, rechts: directe inspuiting (MOT)

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Figuur 1: De plaats van de gloeistiften. Links: voorkamer, midden: wervelkamer, rechts: directe inspuiting (MOT)"

Transcriptie

1 Dieselmanagement (7) E. Gernaat (ISBN ) 1 Overige regelingen De EDC-computer bestuurt niet alleen de hogedruk-inspuitpomp maar ook de andere noodzakelijke motorsubsystemen 1. We denken dan voornamelijk aan: koudstart of voorgloeisystemen; extra koelvloeistofverwarming; EGR-regeling; turboregeling; katalysator-regelingen, zoals eerder beschreven. 2 Voorgloeisystemen De gloeistiften bevinden zich bij de indirekt ingespoten motoren in de voor- of wervelkamer en bij de direct ingespoten motoren rechtstreeks in de verbrandingsruimte (fig. 1). Gloeistiften, ook wel in het verleden gloeibougies genoemd, Figuur 1: De plaats van de gloeistiften. Links: voorkamer, midden: wervelkamer, rechts: directe inspuiting (MOT) hebben een serieuze ontwikkeling doorgemaakt. Momenteel zijn de gloeistiften opgebouwd uit een PTC-weerstand en het eigenlijke gloeielement. De PTCweerstand regelt de temperatuur (fig. 2). Hoewel gloeistiften vroeger in serie werden geschakeld staan ze momenteel altijd parallel. De basisopstelling toont ons fig. 3. De opwarmtijd van moderne stiften bedraagt momenteel maximaal 2 sec. (fig. 4). In de EDC kan een gloeiregeling zijn geïntegreerd. Men maakt 1. Op dit werk is de Creative Commons Licentie van toepassing 1

2 Figuur 2: De gloeistift is opgebouwd uit een PTC-weerstand en een gloeielement. Figuur 3: Principiële opstelling van een voorgloeisysteem met niet geïntegreerde voorgloeitimer. Figuur 4: Een moderne gloeistift is binnen de 2 sec. op bedrijfstemperatuur. 2

3 onderscheid tussen voor- en nagloeien. Bij moderne motoren is voorgloeien alleen nodig onder een temperatuur van 10 0 C. Een koelvloeistoftemperatuursensor levert de informatie. De voorgloeitijd is afhankelijk van de motortemperatuur. De bestuurder kan door een controlelampje over het voorgloeien worden geïnformeerd. Na het aanslaan van de motor vindt nagloeien plaats. Hierdoor wordt het motorgeluid, het stationair draaien en de emissie verbeterd. Nagloeien vindt soms ook zonder voorgloeien plaats. Het nagloeien duurt enige minuten, is afhankelijk van de temperatuur en wordt (soms) bij een motortoerental van bijv t/min. onderbroken. Fig. 5 geeft een meer gedetailleerd schema van een voorgloeitimer. Wordt de motor bij lage temperatuur gestart dan bepaalt G62 de voorgloeitijd. Het voorgloeien begint met de contact/startschakelaar D. Het controlelampje K29 geeft dit aan. Na het uitgaan van het controlelampje moet de motor gestart worden. Na het aanslaan wordt begonnen met de nagloeifase. De nagloeiduur is afhankelijk van de motortemperatuur. Wordt er niet gestart dan wordt het voorgloeien door een time out gestopt. Figuur 5: Gloeisysteem kunnen ook in niet geïntegreerde vorm voorkomen. Men spreekt dan van een voorgloeitimer. A accu, B startmotor, D contact/startschakelaar, J52 relais gloeibougies, K29 controlelampje voorgloeitijd, S39 zekering voor gloeistiften, G62 sensor koelvloeistoftemperatuur (tek. VAG) 3

4 3 Extra koelvloeistofverwarming Omdat het rendement van Dieselmotoren veel hoger ligt, is soms externe koelvloeistofverwarming gewenst. Dit komt omdat er bedrijfsomstandigheden zijn waarbij zo weinig warmte aan het koelwater wordt afgestaan dat de interieurverwarming onvoldoende wordt. Bij Volkswagen worden drie gloeistiften toegepast die in de cilinderkop gemonteerd zijn (fig. 6). Inschakeling hiervan vindt plaats door informatie vanuit de inlaatspruitstuk-temperatuursensor. Is tijdens het starten de temperatuur onder een bepaalde waarde (ongeveer 5 0 C) dan schakelt de EDC de gloeistiften in. Afhankelijk van de resterende dynamocapaciteit kunnen één, twee of drie gloeistiften worden ingeschakeld. Dynamo-informatie krijgt de EDC-computer van de DF-aansluiting. Het systeem wordt uitgeschakeld wanneer de koelvloeistof een bepaalde temperatuur heeft bereikt. Ook het commonrail systeem van Toyota heeft een dergelijke Figuur 6: Opstelling van de gloeistiften (A) in de cilinderkop (VAG) koelvloeistofverwarming. Fig. 7 toont de opstelling van de componenten. De EDC-computer bepaalt hoeveel verwarmingsstiften worden ingeschakeld. Het aantal ingeschakelde pluggen (stiften) hangt af van : koelwatertemperatuur; temperatuur van de aangezogen lucht; aantal ingeschakelde verbruikers; belasting van de dynamo. 4

5 Figuur 7: Opstelling van de componenten van het koelwaterverwarmingssysteem van Toyota. 4 Uitlaatgasrecirculatie (EGR) Bij alle EDC-systemen treft men een EGR-systeem aan. Uitlaatgasrecirculatie wordt gebruikt om het NOx aandeel in de uitlaatgassen te verminderen. Door aan de verbrandingslucht uitlaatgas toe te voegen wordt de verbrandingstemperatuur verlaagd en daalt het NOx percentage. Niet onder alle omstandigheden mag bijmenging plaatsvinden. De hoeveelheid uitlaatgas hangt verder af van de bedrijfsomstandigheden. Momenteel is het de EDC-computer die de EGR-klep direct of indirect aanstuurt. Hoewel de aanstuurinformatie veelal via een opzoektabel plaats vindt zijn er een aantal handregels te noemen nl : geen EGR tijdens vollast; in deellast, een uitlaatgaspercentage dat afhangt van de belasting. De opstelling tussen het in- en uitlaatspruitstuk met daartussen de EGR-klep laat fig. 8 zien (Toyota). Fig. 9 geeft een vacuümgestuurde EGR-klep weer. Een vacuümpomp aangedreven door de nokkenas levert ook de onderdruk aan de vacuümregelklep. De vacuümregelklep ontvangt een pulsbreedte gemoduleerd signaal van de computer waardoor de grootte van de onderdruk wordt geregeld. De onderdruk in samenwerking met een veerbelast membraan in de EGR-klep zorgt voor een afgepaste hoeveelheid uitlaatgas. Momenteel zien we meer en meer elektrisch aangestuurde EGR-kleppen met terugkoppelsensoren. Het is de luchtmassameter (of gasklep) die bepaalt hoeveel uitlaatgas mag worden bijgemengd. Vanuit de inspuithoeveelheid kan de minimaal noodzakelijke 5

6 Figuur 8: Opstelling van de EGR-klep tussen het in- en uitlaatspruitstuk Figuur 9: Componenten-opstelling van een computer geregelde vacuümgestuurde EGR-klep 6

7 hoeveelheid verbrandingslucht worden berekend. In principe kan dan het overschot aan lucht worden vervangen door uitlaatgas. Fig. 10 laat zien onder welke omstandigheden uitlaatgas wordt bijgemengd. Figuur 10: De grafieken laten zien onder welke omstandigheden uitlaatgas wordt bijgemengd (Mercedes). 5 Turbo-compressoren De TDI-motoren zijn uitgerust met turbo-compressoren. Turbocompressoren maken drukvulling mogelijk waardoor het specifiek vermogen aanzienlijk toeneemt. De energie in het uitlaatgas drijft de compressor aan. Een waste gate 7

8 zorgt ervoor dat de inlaatdruk wordt geregeld door een gedeelte van het uitlaatgas om de compressor heen te leiden. De regeling hiervan gebeurt door een vacuüm-gestuurde vuldrukregelaar. De onderdruk wordt verkregen vanuit een vacuümpomp. Fig. 11 geeft schematisch het overzicht. In plaats van een waste Figuur 11: Een turbocompressor met regelbare waste gate aangestuurd door een vuldrukregelaar gate kan ook een turbo met variabele turbogeometrie (VTG) worden toegepast (fig. 12). Deze heeft in het uitlaatgedeelte een rij instelbare schoepen. De Figuur 12: Opengewerkte turbocompressor met instelbare schoepen (Toyota) stand van de schoepen kan pneumatisch of elektrisch worden gewijzigd. Fig. 13 geeft het gehele verstelmechanisme duidelijk weer. Bij lage belasting staan de 8

9 schoepen gesloten waardoor een hoger turbo-rendement wordt verkregen (fig. 14). Om te voorkomen dat de laadddruk te hoog oploopt worden bij hogere Figuur 13: Een vacuümversteller zorgt voor de aanpassing van de stand van de schoepen (VAG). Figuur 14: Schoepenstand voor lichte belasting (links) en zware motorbelasting (rechts). De turbodruk blijft optimaal. motortoerentallen (belasting) de schoepen in de richting open gedraaid. De druk in het spruitstuk wordt gemeten en de EDC-computer zorgt ervoor dat via een membraan en een stangenstelsel de schoepen worden verplaatst. Door het vergroten van de schoepopeningen neemt de uitlaatgassnelheid af en derhalve de turbosnelheid. Ook de richting van de uitlaatgasstroom t.o.v. de schoepen wordt beïnvloed. Terugkoppeling van de turbostand gebeurt momenteel door een ingebouwde Hallsensor. 9

10 5.1 Intercooler Ten gevolge van de turbo-compressie neemt de luchttemperatuur van de verbrandingslucht toe. De temperatuur kan zo hoog oplopen dat koeling wenselijk is. Een kleine radiator aangesloten op het koelsysteem en geplaatst na de turbocompressor koelt de lucht af tot de koelwatertemperatuur. Fig. 15 geeft de componenten-opstelling en fig. 16 toont een paar druk- temperatuurgrafieken van een 2 liter viercilinder Fiat motor met turbocompressor en intercooler. Figuur 15: Opstelling van een intercooler in het turbo-laadcircuit Figuur 16: Drukken en temperaturen bij turbo-compressoren (Fiat) 10

11 5.2 Luchtoevoersysteem Het luchttoevoersysteem kan uit verschillende componenten bestaan die per merk en type kunnen verschillen. In fig. 17 vinden we een niet merk specifieke opstelling. Vanuit het luchtfilter (niet getekend) passeert de verbrandingslucht de luchtmassameter, veelal uitgevoerd als hittefilmsensor. De turbocompressor aangedreven vanuit de uitlaatgassen zuigt deze lucht aan. Na de turbocompressor zal er sprake zijn van een zekere overdruk maar ook van opwarming zodat een eventuele intercooler gemonterd kan zijn. Hierna kan een gasklep worden aangetroffen, welke echter een geheel andere functie heeft dan bij de mengselmotoren. Deze kan worden bediend door een stappenmotor en regelt bijv. (afhankelijk van het systeem) het inlaatgeruis tijdens het stationair draaien en het afremmen op de motor. Ook bij het stoppen van de motor wordt de gasklep dichtgezet. Bij de Dieselmotoren zonder turbo (SDI) regelt de gasklep het EGR-systeem. Een luchttemperatuursensor en een druksensor kunnen tot slot deel uitmaken van het inlaatluchtsysteem. Figuur 17: Opstelling van de diverse componenten in het inlaatgedeelte van de motor 6 Compleet EDC-systeem Tot slot laten we een compleet systeem zien. De werking en de functie van de onderdelen mag weinig problemen meer opleveren. Fig. 18 geeft de componenten opstelling van een EDC-systeem van Volkswagen uitgevoerd met met een Bosch VR-pomp. Fig. 19 laat het elektrische schema zien van het TDI-systeem. 11

12 Figuur 18: Componentenopstelling van de VAG 2,5 liter TDI-motor 1) hittefilm luchtmassameter, 2) sensor motortoerental, 3) verstuiver met naaldbewegingssensor, 4) gaskleppotentiometer, 5) koelvloeistoftemperatuursensor, 6) spruitstukdruksensor, 7) koppelingspedaalsensor, 8) remlichtpedaalschakelaar, 9) olietemperatuursensor, 10) brandstofgebreksensor, 11) gloeistiften, 12) controlelampje voorgloeitijd, 13) magneetklep laaddrukbegrenzing, 14) magneetklep EGR, 15) magneetkleppen hydraulische motorsteunen, 16) relais pompvoeding, 17) relais voeding brandstofopvoerpomp 12

13 Figuur 19: Het elektrische schema van het EDC TDI-systeem met VR-pomp (tek. Seat) 13

14 Onderdelen: E45 schakelaar snelheidsregelsysteem (cruise-control) F remlichtschakelaar F8 kickdownschakelaar F36 koppelingspedaalschakelaar F47 rempedaalschakelaar F60 nullastschakelaar G6 brandstofpomp G8 olietemperatuurvoeler G28 sensor motortoerental G62 sensor koelvloeistoftemperatuur G70 luchtmassameter G71 sensor spruitstukdruk G79 sensor gaspedaalstand G80 sensor verstuivernaaldbeweging G210 sensor voor brandstofgebrek J17 brandstofpomprelais J52 relais gloeibougies J248 motorregelapparaat J322 relais voor diesel directinspuitsysteem J399 regelapparaat van inspuitpomp K29 controlelampje voorgloeitijd N18 magneetklep van uitlaatgasterugvoer N75 magneetklep van laaddrukbegrenzing N144 linker magneetklep van elektro-hydraulische motorsteunen N145 rechter magneetklep van elektro-hydraulische motorsteunen Q6 gloeibougies (motor) extra signalen: A remlichten B voedingsspanning van snelheidsregelsysteem (Cruisecontrol) C inschakeling extra verwarming D signaal van verbruiksbepaling van extra verwarming E inschakelopdracht voor extra verwarming F brandstofgebrek-waarschuwing G naloop koelluchtventilator H buitenluchttemperatuur J dynamo K aircocompressor bedrijfsklaar L uitschakeling aircocompressor M brandstofverbruikssignaal N snelheidssignaal O motortoerental P kabel voor diagnose en wegrijblokkering Q CAN-L regelapparaat automatische bak R CAN-H regelapparaat automatische bak S CAN-L ABS-regelapparaat T CAN-H ABS-regelapparaat U relais voor dynamo-inschakeling 14

15 Hoewel de functie van de meeste componenten na het voorafgaande goed te herleiden zijn, zijn er een paar bijzonderheden. Twee elektro-hydraulische motorsteunen zorgen ervoor dat in het gehele toerenbereik van de motor zo weinig mogelijk trillingen op de carrosserie worden overgebracht. Men onderscheidt demping tijdens het stationair draaien en tijdens het rijden. Tijdens het stationair draaien (tot 1100 t/min.) staan de steunen in de stand soepel. Boven een toerental van 1100 t/min. schakelt de computer de motorsteunen naar de stand stug. Dit gebeurt door luchtkamers elektro-magnetisch al dan niet van de buitenlucht af te sluiten. De CAN-bus speelt in dit systeem een belangrijke rol. De signalen van het motorregelapparaat en het regelapparaat van de inspuitpomp worden via een CAN-bus overgedragen. Hierdoor zijn slechts twee kabels noodzakelijk. Fig. 20 geeft dit in de vorm van een blokschema weer. Een Figuur 20: Informatie-uitwisseling tussen de EDC-computer en de regelinformatica van de inspuitpomp vindt plaats via een CAN-bus (VAG). brandstofgebrek-schakelaar is gemonteerd om te voorkomen dat de pomp zonder brandstof komt te draaien. Koelen en smeren zal dan wegvallen. De motor kan niet meer worden gestart voordat er getankt is. 7 Vragen en opgaven 1. Is voorgloeien altijd noodzakelijk bij direct ingespoten motoren? 2. Van welke factoren hangt de voorgloeitijd af? 3. Waarom wordt nagloeien toegepast? 4. Hoelang duurt ongeveer het opwarmen van een gloeistift? 5. Omschrijf de juiste startprocedure bij een koude start wanneer een voorgloeitimer volgens fig. 5 is gemonteerd. 6. Waarom treft men bij sommige motoren koelvloeistofverwarming aan? 15

16 7. Wat wordt bereikt met een EGR-systeem? 8. Op welke wijze bepaalt de luchtmassameter de hoeveelheid uitlaatgas voor het EGR-systeem? 9. Op welke wijze zou een gasklep bij Dieselmotoren zonder turbo de EGR kunnen regelen? 10. Tot welk toerental en tot welke belasting is het EGR-systeem volgens fig. 10 (boven) actief? 11. Wat verstaat men onder een turbo-compressor met variabele schoepgeometrie? 12. Hoe zullen de schoepen van een compressor met variabele schoepgeometrie in geval van noodloop gaan staan? 13. Wat zou worden verstaan onder een luchtgekoelde intercooler? 14. Wat is de maximale druk in het inlaatspuitstuk volgens fig. 16? 15. Tussen welke toerentallen is de druktoename lineair fig. 16? 16. Geef met behulp van fig. 16 aan hoe hoog de temperatuur ten gevolge van het turbocompressor-systeem van de verbrandingslucht kan worden? 17. Welke onderdelen kan men in het inlaatsysteem van een moderne Dieselmotor aantreffen (fig. 17)? 18. In het schema van fig. 18 treft men motorsteunen aan (15). Wat is zo bijzonder aan deze motorsteunen? 19. Welke informatie loopt er via de CAN-bus tussen regelapparaat van de pomp en de EDC-computer (fig. 20)? 16

E. Gernaat (ISBN , uitgave 2012)

E. Gernaat (ISBN , uitgave 2012) Dieselmanagement (8) E. Gernaat (ISBN 978-90-79302-03-1, uitgave 2012) 1 Overige regelingen De EDC-computer bestuurt niet alleen de hogedruk-inspuitpomp maar ook de andere noodzakelijke motorsubsystemen.

Nadere informatie

Dieselmanagement (5) E. Gernaat (ISBN 978-90-79302-03-1) 1 Unit-injectoren en unitpompen

Dieselmanagement (5) E. Gernaat (ISBN 978-90-79302-03-1) 1 Unit-injectoren en unitpompen Dieselmanagement (5) E. Gernaat (ISBN 978-90-79302-03-1) 1 Unit-injectoren en unitpompen De pompverstuiver ook wel unit-injector genoemd is in feite een brandstofinspuitpomp voorzien van een magneetklep

Nadere informatie

Dieselmanagement (2) E. Gernaat (ISBN ) 1 Direct en indirect ingespoten motoren 2 Overzicht

Dieselmanagement (2) E. Gernaat (ISBN ) 1 Direct en indirect ingespoten motoren 2 Overzicht Dieselmanagement (2) E. Gernaat (ISBN 978-90-79302-03-1) 1 Direct en indirect ingespoten motoren 2 Overzicht Onderscheid moet worden gemaakt tussen personen- en bedrijfswagen Dieselmotoren 1. De eisen

Nadere informatie

MOTORMANAGEMENT BENZINEMOTOREN

MOTORMANAGEMENT BENZINEMOTOREN Elektrische functie printen MOTORMANAGEMENT BENZINEMOTOREN 147 MOTORMANAGEMENT BENZINEMOTOREN - Beschrijving Een elektronisch systeem bewaakt en regelt alle parameters van de motor voor optimale prestaties

Nadere informatie

E. Gernaat (ISBN , uitgave 2012)

E. Gernaat (ISBN , uitgave 2012) Dieselmanagement (2) E. Gernaat (ISBN 978-90-79302-03-1, uitgave 2012) 1 Direct en indirect ingespoten motoren 2 Overzicht Onderscheid moet worden gemaakt tussen personen- en bedrijfswagen Dieselmotoren.

Nadere informatie

Transmissietechniek in motorvoertuigen (6)

Transmissietechniek in motorvoertuigen (6) Transmissietechniek in motorvoertuigen (6) E. Gernaat (ISBN 978-90-79302-02-4) 1 DSG-versnellingsbak De Direct Shift Transmissie (Getriebe), ook wel een parallelle versnellingsbak (PSG) genoemd is een

Nadere informatie

EAT-245 Diagnose Motormanagement diesel 1

EAT-245 Diagnose Motormanagement diesel 1 EAT-245 Diagnose Motormanagement diesel 1 Zelfstudie en huiswerk 10-08 2 Inhoud INTRODUCTIE 3 BRANDSTOFSYSTEEM DIESEL 5 SCHEMATISCH OVERZICHT VAN HET DIESELSYSTEEM ALGEMEEN 5 TE BEHANDELEN ONDERDELEN 6

Nadere informatie

1. Welke gasmotoren kent u? 2. Wat verstaat u onder een Otto gasmotor? 3. Wat verstaat u onder een diesel-gasmotor?

1. Welke gasmotoren kent u? 2. Wat verstaat u onder een Otto gasmotor? 3. Wat verstaat u onder een diesel-gasmotor? Opgaven Hoofdstuk 8 Gasmotoren 1. Welke gasmotoren kent u? 2. Wat verstaat u onder een Otto gasmotor? 3. Wat verstaat u onder een diesel-gasmotor? 4. Wat verstaat u onder een stoichiometrische gasmotor?

Nadere informatie

Naam:.. Klas: Datum:..

Naam:.. Klas: Datum:.. Naam:.. Klas: Datum:.. Vragen over motoren: 1 Wat is een rootscompressor? Een Roots type supercharger of Rootsblower vindt zijn toepassing in auto's en vrachtwagens in alternatief van een turbolader. Een

Nadere informatie

X C D. voertuigentechniek CSPE KB minitoets bij opdracht 8

X C D. voertuigentechniek CSPE KB minitoets bij opdracht 8 voertuigentechniek CSPE KB 2009 minitoets bij opdracht 8 variant b Naam kandidaat Kandidaatnummer Meerkeuzevragen Omcirkel het goede antwoord (voorbeeld 1). Geef verbeteringen aan volgens voorbeeld 2 of

Nadere informatie

Transmissietechniek in motorvoertuigen (5)

Transmissietechniek in motorvoertuigen (5) Transmissietechniek in motorvoertuigen (5) E. Gernaat (ISBN 978-90-79302-02-4) 1 Geautomatiseerde versnellingsbakken De moderne elektronica, al dan niet in combinatie met hydraulica, biedt de mogelijkheid

Nadere informatie

2) Welke fabrikant zorgde voor een belangrijke mijlpaal in de introductie van turbo Diesels?

2) Welke fabrikant zorgde voor een belangrijke mijlpaal in de introductie van turbo Diesels? Opdracht : Turbo Handboek van Turbo World Vragen en opgaven Hoofdstuk 2 Geschiedenis van de Turbo 1) Op welke wijze bemerkt een bestuurder het 'turbogat'? 2) Welke fabrikant zorgde voor een belangrijke

Nadere informatie

E. Gernaat (ISBN ), uitgave Overzicht meest toegepaste CR-hogedrukpompen

E. Gernaat (ISBN ), uitgave Overzicht meest toegepaste CR-hogedrukpompen Dieselmanagement (7) E. Gernaat (ISBN 978-90-79302-03-1), uitgave 2012 1 Overzicht meest toegepaste CR-hogedrukpompen 1.1 De Denso HP2-hogedrukpomp In het jaar 2000 komt de hogedrukpomp HP2 van Denso op

Nadere informatie

Dieselmanagement (3) E. Gernaat (ISBN 978-90-79302-03-1) 1 Elektronisch geregelde verdeelpompen. 2 EPIC-pomp van Lucas

Dieselmanagement (3) E. Gernaat (ISBN 978-90-79302-03-1) 1 Elektronisch geregelde verdeelpompen. 2 EPIC-pomp van Lucas Dieselmanagement (3) E. Gernaat (ISBN 978-90-79302-03-1) 1 Elektronisch geregelde verdeelpompen Evenals bij de benzinemotoren heeft ook bij de Dieselmotoren de besturingscomputer zijn intrede gedaan 1.

Nadere informatie

Directe benzine-inspuiting

Directe benzine-inspuiting Directe benzine-inspuiting E. Gernaat, ISBN 978-90-808907-9-4 1 Bedrijfsmodes Directe benzine-inspuitsystemen zijn al een groot aantal jaren op de markt. Ze bewerkstelligen echter niet de grote doorbraak

Nadere informatie

Lezen meetwaardenblokken Tdi motoren

Lezen meetwaardenblokken Tdi motoren VG Lezen meetwaardenblokken Tdi motoren Meetwaardenblokken lezen pagina 000, motorcode GR,HF,LH, SV Motor loopt stationair Displayveld Omschrijving Weergegeven waarde Komt overeen met 1 Motortoerental

Nadere informatie

1 Mechanisch geregelde hogedrukinspuitpompen

1 Mechanisch geregelde hogedrukinspuitpompen Dieselmanagement (3) E. Gernaat (ISBN 978-90-79302-03-1) 1 Mechanisch geregelde hogedrukinspuitpompen In de inspuittechniek dienen we de verstuivers, de leidingen en de diverse pompen te onderscheiden

Nadere informatie

Motor- en voertuigprestatie (3)

Motor- en voertuigprestatie (3) Motor- en voertuigprestatie (3) E. Gernaat, ISBN 978-90-79302-01-7 1 Brandstofverbruik 1.1 Specifiek brandstofverbruik Meestal wordt het brandstofverbruik uitgedrukt in het aantal gereden kilometers per

Nadere informatie

WWW.AMT.NL - Dé internetsite voor de Automotive Professional

WWW.AMT.NL - Dé internetsite voor de Automotive Professional WWW.AMT.NL - Dé internetsite voor de Automotive Professional MOTOREN Volkswagen TSI Twincharger Foto s / Tekeningen: Volkswagen VW demonstreert downsizing met dubbelcompressor Klein maar zeer krachtig

Nadere informatie

Passat. 1,9 l - turbodieselmotor/74 kw, motorcode AVB vanaf mei ,9 l - turbodieselmotor/96 kw, motorcodes AVF, AWX vanaf mei 2002 Aanwijzingen:

Passat. 1,9 l - turbodieselmotor/74 kw, motorcode AVB vanaf mei ,9 l - turbodieselmotor/96 kw, motorcodes AVF, AWX vanaf mei 2002 Aanwijzingen: Stroomloopschema nr 97 / 1 Uitgave 05.2007 1,9 l - turbodieselmotor/74 kw, motorcode AVB vanaf mei 2002 1,9 l - turbodieselmotor/96 kw, motorcodes AVF, AWX vanaf mei 2002 Aanwijzingen: Informaties omtrent

Nadere informatie

X C D X C D. voertuigentechniek CSPE KB 2009. minitoets bij opdracht 8

X C D X C D. voertuigentechniek CSPE KB 2009. minitoets bij opdracht 8 voertuigentechniek CSPE KB 2009 minitoets bij opdracht 8 variant d Naam kandidaat Kandidaatnummer Meerkeuzevragen Omcirkel het goede antwoord (voorbeeld 1). Geef verbeteringen aan volgens voorbeeld 2 of

Nadere informatie

AIRCONDITIONING - Beschrijving

AIRCONDITIONING - Beschrijving AIRCONDITIONING 166 AIRCONDITIONING - Beschrijving Een automatisch systeem verzorgt de klimaatregeling in het interieur, d.w.z. de temperatuur, de ventilatie, de luchtrecirculatie en de luchtverdeling.

Nadere informatie

Magnetische toepassingen in de motorvoertuigentechniek (8)

Magnetische toepassingen in de motorvoertuigentechniek (8) Magnetische toepassingen in de motorvoertuigentechniek (8) E. Gernaat, ISBN 978-90-808907-3-2 1 Introductie hybride voertuigen We beginnen met een beknopt overzicht van de hybride uitvoeringen. 1.1 Overzicht

Nadere informatie

Lupo Stroomloopschema nr 25 / 1 Uitgave

Lupo Stroomloopschema nr 25 / 1 Uitgave Page 1 of 13 Lupo Stroomloopschema nr 25 / 1 Uitgave 11.2002 1,2 l /45 kw - turbodiesel met pomp-verstuiver-eenheid, motorcodes ANY Vanaf juli 1999 Relaisplaatsen op de relaisplaat: 1 - startrelais (53)

Nadere informatie

EVMT 20 Brandstofsystemen 1

EVMT 20 Brandstofsystemen 1 EVMT 20 Brandstofsystemen 1 en huiswerk Naam Cursist: Trainer: Datum: copyright 2011 2 3 Introductie Dit zelfstudiepakket is een voorbereiding op de RPT-dag "Brandstofsystemen 1", die je binnenkort gaat

Nadere informatie

Opdracht: Vermogensmeting met de dynamometer. Benodigd materiaal: Opstelling dynamometer met benzinemotor. Opdracht 1: Controle van de opstelling

Opdracht: Vermogensmeting met de dynamometer. Benodigd materiaal: Opstelling dynamometer met benzinemotor. Opdracht 1: Controle van de opstelling Opdracht: Vermogensmeting met de dynamometer Benodigd materiaal: Opstelling dynamometer met benzinemotor Opdracht 1: Controle van de opstelling Op een montageframe bevindt zich de motor en de wervelstroomrem.

Nadere informatie

Welke van de gegeven klepbedieningen maakt gebruik van een onderliggende nokkenas? (aanvinken)

Welke van de gegeven klepbedieningen maakt gebruik van een onderliggende nokkenas? (aanvinken) Tandwiel 1 heeft 32 tanden en tandwiel 2 heeft 80 tanden. Tandwiel 1 heeft 100 omwentelingen gemaakt. Hoeveel omwentelingen heeft tandwiel gemaakt? Antwoordt:.omwentelingen. Laat hieronder je berekening

Nadere informatie

ELCOS MOTORPOMP BEVEILIGING TYPE DIM-807/00

ELCOS MOTORPOMP BEVEILIGING TYPE DIM-807/00 ELCOS MOTORPOMP BEVEILIGING TYPE DIM-807/00 De lampjes van links naar rechts: 1= motor gedeelte in beveiliging. 2= koelvloeistof niveau. 3= bijladen dynamo. 4= oliedruk 5= koelvloeistof temperatuur. 6=

Nadere informatie

X Veiligheidsgordel 3 Verklikkerlicht brandt (met waarschuwingstoon) bij ingeschakelde ontsteking: Gordel omdoen, zie pagina 33.

X Veiligheidsgordel 3 Verklikkerlicht brandt (met waarschuwingstoon) bij ingeschakelde ontsteking: Gordel omdoen, zie pagina 33. Instrumenten verklikkerlichten De verklikkerlichten die hier staan vermeld, zijn niet in alle auto s aanwezig. Deze beschrijving geldt voor alle instrumentenuitvoeringen. X Veiligheidsgordel 3 Verklikkerlicht

Nadere informatie

Geschreven door Eric Leijten vrijdag, 01 oktober :12 - Laatst aangepast dinsdag, 25 oktober :05

Geschreven door Eric Leijten vrijdag, 01 oktober :12 - Laatst aangepast dinsdag, 25 oktober :05 // D-Jetronic van Bosch (beschrijving van Robert Bosch GMBH) 1 Inleiding Het D-Jetronic-inspuitsysteem van Bosch is een intermitterend werkend systeem. De D-Jetronic bestaat uit drie samenwerkende systemen:

Nadere informatie

Klimaatbeheersing (4) Vragen zie boek

Klimaatbeheersing (4) Vragen zie boek Klimaatbeheersing (4) Vragen zie boek E. Gernaat (ISBN 978-90-808907-6-3) Uitgave 2016 1 De mobiele R134a airconditioning 1.1 Werking en indeling Een airconditioning is samengesteld uit een groep componenten

Nadere informatie

Historische autotechniek (2)

Historische autotechniek (2) Historische autotechniek (2) E. Gernaat (ISBN in overweging) 1 Carburateurs 1.1 De Solex-carburateur Er zijn vele uitvoeringen van Solex carburateurs. We bekijken hier een relatief eenvoudige maar complete

Nadere informatie

E. Gernaat (ISBN , uitgave 2012)

E. Gernaat (ISBN , uitgave 2012) Dieselmanagement (4) E. Gernaat (ISBN 978-90-79302-03-1, uitgave 2012) 1 Elektronisch geregelde verdeelpompen Evenals bij de benzinemotoren heeft ook bij de Dieselmotoren de besturingscomputer zijn intrede

Nadere informatie

Examenopgaven VMBO-BB 2004

Examenopgaven VMBO-BB 2004 Examenopgaven VMBO-BB 2004 tijdvak 2 woensdag 23 juni 09.00 10.30 uur VOERTUIGENTECHNIEK CSE BB Naam kandidaat Kandidaatnummer Beantwoord alle vragen in dit opgavenboekje. Het gebruik van een symbolenboekje

Nadere informatie

Historische autotechniek (3)

Historische autotechniek (3) Historische autotechniek (3) E. Gernaat (ISBN in overweging) 1 Bobine-ontsteking 1.1 Het opwekken van bougievonken 1.1.1 Opbouw van een bobine Het werkingsprincipe van de ontstekingsinstallatie is in de

Nadere informatie

Deelsystemen. E. Gernaat, ISBN 978-90-808907-9-4. 1 Deelsystemen

Deelsystemen. E. Gernaat, ISBN 978-90-808907-9-4. 1 Deelsystemen Deelsystemen E. Gernaat, ISBN 978-90-808907-9-4 1 Deelsystemen Een motormanagement-systeem realiseert in geïntegreerde vorm verschillende taken. Per systeem kunnen deze taken enigszins verschillen. We

Nadere informatie

Dieselmanagement (1) E. Gernaat (ISBN 978-90-79302-03-1) 1 Verbranding en emissie 2 Verbranding

Dieselmanagement (1) E. Gernaat (ISBN 978-90-79302-03-1) 1 Verbranding en emissie 2 Verbranding Dieselmanagement (1) E. Gernaat (ISBN 978-90-79302-03-1) 1 Verbranding en emissie 2 Verbranding Het mengsel van brandstof en lucht bij Dieselmotoren wordt inwendig gevormd 1. In vergelijking met de mengsel-

Nadere informatie

Motor start niet. Startmotor defect Batterij leeg Elektrische aansluiting(en) defect. Startinrichting werkt niet

Motor start niet. Startmotor defect Batterij leeg Elektrische aansluiting(en) defect. Startinrichting werkt niet Motor start niet Startinrichting werkt niet Startmotor defect Batterij leeg Elektrische aansluiting(en) defect Motor draait te langzaam om aan te slaan Motor draait voldoende snel maar slaat niet aan Zie

Nadere informatie

WWW.AMT.NL - Dé internetsite voor de Automotive Professional

WWW.AMT.NL - Dé internetsite voor de Automotive Professional WWW.AMT.NL - Dé internetsite voor de Automotive Professional MOTOREN Nieuwe Mercedes-Benz viercilinder turbodiesel Krachtige Euro 5-motor zonder DeNO x -katalysator Groen en pittig Met de OM651 presenteert

Nadere informatie

De koeling van de motor.

De koeling van de motor. . AOC OOST Almelo Groot Obbink 01-09-2013 Inleiding Door de verbranding van brandstof in de motor (= werkslagen) ontstaan zeer hoge temperaturen. ( ± 2000 C.) Deze temperatuur moet worden teruggebracht

Nadere informatie

Geschreven door Eric Leijten vrijdag, 01 oktober :44 - Laatst aangepast dinsdag, 25 oktober :05

Geschreven door Eric Leijten vrijdag, 01 oktober :44 - Laatst aangepast dinsdag, 25 oktober :05 // Storing Mogelijke oorzaak Motor slaat slecht aan Brandstof pomp werkt niet doordat: 1. Zekering van het brandstofpomprelais is doorgebrand; 2. Onderbreking in de leiding naar het pomprelais of naar

Nadere informatie

Montagehandleiding ZT-50 N Vacuum Cruise Control

Montagehandleiding ZT-50 N Vacuum Cruise Control Montagehandleiding ZT-50 N Vacuum Cruise Control ZT-50N Cruise Control Bedieningsfuncties Aanzetten : Snelheid verlagen : Zet de On/Off knop op On. Inschakelen : Let op! Zodra de Cruise Control niet gebruikt

Nadere informatie

VOERTUIGENTECHNIEK CSE KB

VOERTUIGENTECHNIEK CSE KB Examen VMBO-KB 2006 tijdvak 1 vrijdag 19 mei 9.00-11.00 uur VOERTUIGENTECHNIEK CSE KB Bij dit examen hoort een uitwerkbijlage. Het gebruik van een symbolenboekje is toegestaan. Dit examen bestaat uit 60

Nadere informatie

Klimaatbeheersing (4)

Klimaatbeheersing (4) Klimaatbeheersing (4) E. Gernaat (ISBN 978-90-808907-6-3) 1 De mobiele R134a airconditioning 1.1 Werking en indeling Een airconditioning is samengesteld uit een groep componenten welke een gesloten circuit

Nadere informatie

ATC- Apeldoorn Lezing 7 maart 2016 Ontwikkelingen BERU

ATC- Apeldoorn Lezing 7 maart 2016 Ontwikkelingen BERU ATC- Apeldoorn Lezing 7 maart 2016 Ontwikkelingen BERU Vanavond staat alles in het teken van ontstekingstechniek. Onze spreker is Cor Koorevaar namens Federal Mogul Motorparts. Het merk BERU is in 1912

Nadere informatie

VMT 21 Brandstofsystemen 2

VMT 21 Brandstofsystemen 2 VMT 21 Brandstofsystemen 2 Zelfstudie en huiswerk Naam Cursist: Trainer: Datum: copyright 2011 Zelfstudie 2 Zelfstudie 3 Introductie Dit Zelfstudiepakket is een voorbereiding op de RPT-dag "Brandstofsystemen

Nadere informatie

Rijdynamica van motorvoertuigen (3)

Rijdynamica van motorvoertuigen (3) Rijdynamica van motorvoertuigen (3) E. Gernaat (ISBN 978-90-808907-8-7) 1 Schokdemping 1.1 Dempingsfactor De beweging van de afgeveerde massa zou in de praktijk zonder schokdemping slechts in geringe mate

Nadere informatie

- Dé internetsite voor de Automotive Professional

- Dé internetsite voor de Automotive Professional WWW.AMT.NL - Dé internetsite voor de Automotive Professional MOTOREN Variabele kleppentijden en lichthoogten Toekomst aan volvariabele klepbediening Creatief met kleptiming In 1990 nam Honda het veelbesproken

Nadere informatie

Elcos Beveiligingsapparatuur

Elcos Beveiligingsapparatuur Elektronische beveiligingsapparatuur: Gemaakt voor controle en bescherming van tractoren en stationaire motor-pomp sets. De motor zal worden stil gezet bij eventuele storingen. Dit kan gebeuren d.m.v.

Nadere informatie

WWW.AMT.NL - Dé internetsite voor de Automotive Professional

WWW.AMT.NL - Dé internetsite voor de Automotive Professional WWW.AMT.NL - Dé internetsite voor de Automotive Professional MILIEU Gecombineerde reiniging in Toyota s nieuwe diesel Niet simpel, wel Hoewel het in ons land minder is werd gemiddeld genomen in Europa

Nadere informatie

Cruisecontrol GC90 montagevoorschrift

Cruisecontrol GC90 montagevoorschrift Cruisecontrol GC90 montagevoorschrift Vanaf software versie F17.06D Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 2 Voorwoord... 3 1.0 Doel, opbouw en werking van de GC90... 4 1.1 Doel van de GC90... 4 1.2 Opbouw...

Nadere informatie

Koelvloeistofuitlaat voor externe verwarming. Algemeen

Koelvloeistofuitlaat voor externe verwarming. Algemeen Algemeen Algemeen Koelvloeistof kan worden gebruikt voor het verwarmen van externe elementen. Voorbeelden: gesloten opbouw, kraancabines en gereedschapskisten. Warmte wordt onttrokken aan de stroom in

Nadere informatie

krijgen van het lucht/brandstof mengsel. Om een betere vulling tijdens deze inlaatslag te krijgen kunnen we een turbo toepassen.

krijgen van het lucht/brandstof mengsel. Om een betere vulling tijdens deze inlaatslag te krijgen kunnen we een turbo toepassen. Diesel in de winter Onder normale omstandigheden zult u geen enkel probleem hebben met uw dieselmotor. In de winterperiode kunnen er wel problemen ontstaan. Indien u geruime tijd niet getankt heeft en

Nadere informatie

De koeling van de motor.

De koeling van de motor. . AOC OOST Almelo Groot Obbink 01-09-2004 Inleiding Door de verbranding van brandstof in de motor (= werkslagen) ontstaan zeer hoge temperaturen. ( ± 2000 C.) Deze temperatuur moet worden teruggebracht

Nadere informatie

- Dé internetsite voor de Automotive Professional

- Dé internetsite voor de Automotive Professional WWW.AMT.NL - Dé internetsite voor de Automotive Professional MOTOREN Nieuwe Volkswagen 2. TDI dieselmotor Foto s/tekeningen: Volkswagen Zestienklepper met common rail-inspuiting Afscheid van de pompverstuiver

Nadere informatie

Koelvloeistofuitlaat voor externe verwarming. Algemeen

Koelvloeistofuitlaat voor externe verwarming. Algemeen Koelvloeistof kan worden gebruikt voor het verwarmen van externe elementen. Voorbeelden: gesloten opbouw, kraancabines en gereedschapskisten. Warmte wordt onttrokken aan de stroom in het cilinderblok en

Nadere informatie

Nieuwe turbodiesels als top van het motorgamma

Nieuwe turbodiesels als top van het motorgamma Aandrijving Nieuwe turbodiesels als top van het motorgamma Vanaf lancering: uitgebreid gamma van 7 Euro 5-compatibele motoren Nieuwe 2.0 l dieselmotoren: laag brandstofverbruik en rijbereik van 1.200 km

Nadere informatie

Elektrische techniek

Elektrische techniek AOC OOST Almelo Groot Obbink 01-09-2013 . Zowel in huis als bij voertuigen heb je met elektriciteit te maken. Hoe zit een meterkast in elkaar? Hoe werkt een elektrisch ontstekingssysteem van een motor?

Nadere informatie

- Dé internetsite voor de Automotive Professional

- Dé internetsite voor de Automotive Professional WWW.AMT.NL - Dé internetsite voor de Automotive Professional ONDERDELEN Beter bekend met de moderne turbo Foto: BMW Schades herkennen en voorkomen Turbo in de werkplaatspraktijk De turbo is 100 jaar! Voor

Nadere informatie

MEMORANDUM 71 ONDERDRUKBEVEILIGING IN SPRINKLERINSTALLATIES

MEMORANDUM 71 ONDERDRUKBEVEILIGING IN SPRINKLERINSTALLATIES MEMORANDUM 71 ONDERDRUKBEVEILIGING IN SPRINKLERINSTALLATIES 1 Inleiding Voor sprinklerinstallaties op een drinkwaterleiding is een vacuüm beveiligingstoestel nodig dat niet nader in de VAS of NEN-EN 12845+NEN

Nadere informatie

- Dé internetsite voor de Automotive Professional

- Dé internetsite voor de Automotive Professional WWW.AMT.NL - Dé internetsite voor de Automotive Professional BEDRIJFSAUTO S Personenauto-dieseltechniek in Scania Euro 5-krachtbron Complexe nabehandeling overbodig Schoon bij de bron Er zijn twee wegen

Nadere informatie

1 Hydraulische systemen 9 1.1 Hydraulische overbrengingen 10 1.2 Kracht, snelheid en vermogen 15 1.3 Afsluiting 18

1 Hydraulische systemen 9 1.1 Hydraulische overbrengingen 10 1.2 Kracht, snelheid en vermogen 15 1.3 Afsluiting 18 Inhoud Voorwoord 5 Inleiding 6 1 Hydraulische systemen 9 1.1 Hydraulische overbrengingen 10 1.2 Kracht, snelheid en vermogen 15 1.3 Afsluiting 18 2 Hydraulische onderdelen 19 2.1 Oliereservoir 19 2.2 Pompen

Nadere informatie

Historische autotechniek (4)

Historische autotechniek (4) Historische autotechniek (4) E. Gernaat (ISBN in overweging) 1 Dynamo en regelaar 1.1 Gelijkstroomdynamo De klassieke, historische dynamo (generator) staat bekent onder gelijkstroomdynamo. Moderne dynamo

Nadere informatie

Examenopgaven VMBO-BB 2004

Examenopgaven VMBO-BB 2004 Examenopgaven VMBO-BB 2004 tijdvak 1 maandag 24 mei 13:30-15:00 uur VOERTUIGENTECHNIEK CSE BB Naam kandidaat Kandidaatnummer Beantwoord alle vragen in dit opgavenboekje. Het gebruik van een symbolenboekje

Nadere informatie

Prakticum Veiligheid

Prakticum Veiligheid Prakticum Veiligheid 1 Opdracht: Airbagsysteem controleren met de VAG 1551 (Deze opdracht is gemaakt voor een Seat Leon, uitgevoerd met een TDI 1.9 AHF motor, zoals deze op het Mondriaan College aanwezig

Nadere informatie

Lambdasondes. Beschrijving

Lambdasondes. Beschrijving Lambdasondes Beschrijving B 12 11 10 9 A = Aansluitingen verwarmingselement; B = Lambda-sigaalaansluiting 1. Aansluitlip A 2. Luchtopening 3. Behuizing 4. Contactbus 5. Huis (massa) 6. Wand van uitlaat

Nadere informatie

Historische autotechniek (1)

Historische autotechniek (1) Historische autotechniek (1) E. Gernaat (ISBN in overweging) 1 Benzinetoevoer 1.1 De benzinepomp Voor carburateur-motoren onderscheiden we: de mechanisch aangedreven benzinepomp; de elektrisch aangedreven

Nadere informatie

GASMOTOREN i Het Basisboek. inkijkexemplaar GASMOTOREN. Het Basisboek. Onder redactie van: Ing. A.J. de Koster. www.verbrandingsmotor.

GASMOTOREN i Het Basisboek. inkijkexemplaar GASMOTOREN. Het Basisboek. Onder redactie van: Ing. A.J. de Koster. www.verbrandingsmotor. GASMOTOREN Het Basisboek Onder redactie van: Ing. A.J. de Koster Inhoud 1.0 Inleiding gasmotoren 7 1.1 Geschiedenis van de gasmotoren 7 1.2 Werking van de gasmotor 8 1.3 Samenvatting 13 1.4 Vragen 13 1.5

Nadere informatie

1.1 De vierslagmotor. Een trekker of een kraan werkt zomaar als je het sleuteltje omdraait. Maar wat heb je eigenlijk nog meer nodig?

1.1 De vierslagmotor. Een trekker of een kraan werkt zomaar als je het sleuteltje omdraait. Maar wat heb je eigenlijk nog meer nodig? 1.1 De vierslagmotor Een trekker of een kraan werkt zomaar als je het sleuteltje omdraait. Maar wat heb je eigenlijk nog meer nodig? Wanneer je de wielen van een trekker of de rupsen van een kraan wilt

Nadere informatie

MegaSquirt motormanagement-simulatie Hoofdstuk: Inleiding

MegaSquirt motormanagement-simulatie Hoofdstuk: Inleiding MegaSquirt motormanagement-simulatie Hoofdstuk: Inleiding E. Gernaat (ISBN 978-90-79302-03-1, uitgave 2017) 1 De MegaSquirt EFI 1.1 Ten geleide De MegaSquirt is een door Bowling en Grippo vrij programmeerbare

Nadere informatie

Examenopgaven VMBO-BB 2003

Examenopgaven VMBO-BB 2003 Examenopgaven VMBO-BB 2003 tijdvak 1 maandag 19 mei 13.30 15.00 uur VOERTUIGENTECHNIEK CSE BB Naam kandidaat Kandidaatnummer Beantwoord alle vragen in dit opgavenboekje. Het gebruik van een symbolenboekje

Nadere informatie

Datum/Date: 04/2003ne Update: 07/2007 Car Access System E60, E61, E63, E64, E70, E81, E87, E90, E91, E92, E93

Datum/Date: 04/2003ne Update: 07/2007 Car Access System E60, E61, E63, E64, E70, E81, E87, E90, E91, E92, E93 Datum/Date: 04/2003ne Update: 07/2007 Car Access System E60, E61, E63, E64, E70, E81, E87, E90, E91, E92, E93 Inleiding Het Car Access System (CAS) regelt de toegangsmogelijkheden tot de auto.ne De CASregeleenheid

Nadere informatie

Klassieke autotechniek (1)

Klassieke autotechniek (1) Klassieke autotechniek (1) E. Gernaat (ISBN in overweging) 1 Carburateurs 1.1 Carburateurs met variabele onderdruk en brandstofverstuiving In het begin van de ontwikkeling van de benzinemotor werden wel

Nadere informatie

Rem- en slipgedrag (4)

Rem- en slipgedrag (4) Rem- en slipgedrag (4) E. Gernaat (ISBN 978-90-808907-7-0) 1 Opbouw en principiële werking van het ABS-systeem 1.1 Inleiding Binnen afzienbare tijd zullen gecombineerde tractie-management systemen standaard

Nadere informatie

ABS 244 - DUCATO

ABS 244 - DUCATO pagina 1 van 5 ABS 244 - DUCATO pagina 2 van 5 ABS - BESCHRIJVING Het elektronische anti-blokkeersysteem regelt de remdruk op de wielen om slippen te voorkomen ongeacht de conditie van de banden of het

Nadere informatie

Citroën DS21 en DS23 Injection électronique. Het Bosch D jetronic benzine injectie systeem

Citroën DS21 en DS23 Injection électronique. Het Bosch D jetronic benzine injectie systeem Citroën DS21 en DS23 Injection électronique Lezing: Door: Het Bosch D jetronic benzine injectie systeem Leon Gelauff Inhoud Onderwerpen: Inleiding Introductie Geschiedenis Ontbranding benzinemotor De onderdelen

Nadere informatie

Examen VMBO-GL. voertuigentechniek CSE GL. tijdvak 1 dinsdag 12 mei 9.00-11.00 uur. Bij dit examen hoort een uitwerkbijlage.

Examen VMBO-GL. voertuigentechniek CSE GL. tijdvak 1 dinsdag 12 mei 9.00-11.00 uur. Bij dit examen hoort een uitwerkbijlage. Examen VMBO-GL 2015 tijdvak 1 dinsdag 12 mei 9.00-11.00 uur voertuigentechniek CSE GL Bij dit examen hoort een uitwerkbijlage. Dit examen bestaat uit 61 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 61 punten

Nadere informatie

WERKING VAN KOELSYSTEMEN PON-CAT.COM/KENNISCENTRUM

WERKING VAN KOELSYSTEMEN PON-CAT.COM/KENNISCENTRUM WERKING VAN KOELSYSTEMEN Het belang van een goed werkend koelsysteem WAT DOET EEN KOELSYSTEEM? Het koelsysteem zorgt ervoor dat thermische energie uit de motor afgevoerd wordt waardoor de temperatuur in

Nadere informatie

Elektrische instaltatie 200 Um 95 series 3.1. Fig.16. Het elektrisbhe systeem

Elektrische instaltatie 200 Um 95 series 3.1. Fig.16. Het elektrisbhe systeem Het elektrisbhe systeem Elektrische instaltatie 200 Um 95 series 3.1 In veel gevallen zullen op de bestaande elektrische installatie nog andere verbruikers worden aangesloten. Het is belangrijk dat dit

Nadere informatie

Krachtafnemers voor toepassingen. Algemene informatie

Krachtafnemers voor toepassingen. Algemene informatie Algemene informatie Afhankelijk van de gebruikte carrosserie-uitrusting en systemen kunnen verschillende soorten krachtafnemers worden gebruikt. Dit document geeft voorbeelden van verschillende krachtafnemers

Nadere informatie

Alles over gloeibougies

Alles over gloeibougies Ontstekingstechnologie Diesel koude start-technologie Koeling Sensoren Alles over gloeibougies Technische Informatie Nr. 04 Perfection built in 2 Inhoudsopgave De dieselmotor 3 Functie 3 Koude start 3

Nadere informatie

Historische autotechniek (2)

Historische autotechniek (2) Historische autotechniek (2) E. Gernaat (ISBN in overweging) 1 Carburateurs 1.1 Constant vacuüm carburateurs (S.U. en Zenith-Stromberg) De constant-vacuüm carburateur bekender onder de naam S.U.-carburateur

Nadere informatie

STORINGSHANDLEIDING GASGESTOOKTE LUCHTVERWARMERS

STORINGSHANDLEIDING GASGESTOOKTE LUCHTVERWARMERS STORINGSHANDLEIDING GASGESTOOKTE LUCHTVERWARMERS BOUWJAAR 2000-2004 URA-20 URA-25 URA-35 URA-45 URA-55 URA-65 URA-80 URA-95 Werking Voor men begint met de in bedrijfstelling is het raadzaam te controleren

Nadere informatie

y Verwarming op brandstof 87

y Verwarming op brandstof 87 Klimat 5 1 y Verwarming op brandstof 87 912-B, 912-D Op. no. 87516 01- Benzine 30618 095-1 Diesel 3730 340-1 20000 excl. automaat Benzine 30618 095-1 Er is een nieuwe generatie verwarming geïntroduceerd

Nadere informatie

6.2 Elektrische energie en vermogen; rendement

6.2 Elektrische energie en vermogen; rendement 6.2 Elektrische energie en vermogen; rendement Opgave 9 Het rendement bereken je met E nuttig en E in. E nuttig is de hoeveelheid energie die nodig is het water op te warmen. E in is de hoeveelheid energie

Nadere informatie

Reduceer stationairtijd en bespaar kosten. Met verwarmings-, airconditioning- en engine-off oplossingen voor grondverzetmaterieel

Reduceer stationairtijd en bespaar kosten. Met verwarmings-, airconditioning- en engine-off oplossingen voor grondverzetmaterieel Reduceer stationairtijd en bespaar kosten Met verwarmings-, airconditioning- en engine- oplossingen voor grondverzetmaterieel Optimale temperaturen Voor optimale prestaties Ontdek uw besparingspotentieel.

Nadere informatie

Ecohuis Antwerpen A2 & PPO. 24 Oktober 2006 Jan Bekaert

Ecohuis Antwerpen A2 & PPO. 24 Oktober 2006 Jan Bekaert Ecohuis Antwerpen A2 & PPO 24 Oktober 2006 Jan Bekaert Pure Planten Olie (PPO) als brandstof in dieselmotoren Dieselmotor: eigenschappen Voordelen van een dieselmotor Hoog rendement: 35% (benzine: 25%)

Nadere informatie

Apparaten schakelen op afstand

Apparaten schakelen op afstand Offerte SLIMMER Huis Sanne Kruithoven & Peter Vlierbes Haarlem Situatie: Sanne Kruithoven en Peter Vlierbes wonen samen met hun zoon in een moderne tweeonder-een-kapwoning aan de Postelstraat 94, 1234

Nadere informatie

ONDERDRUKBEVEILIGING IN SPRINKLERINSTALLATIES

ONDERDRUKBEVEILIGING IN SPRINKLERINSTALLATIES Technisch bulletin 71A datum 15 april 2011 ONDERDRUKBEVEILIGING IN SPRINKLERINSTALLATIES 1 INLEIDING Voor sprinklerinstallaties op een drinkwaterleiding is een vacuüm beveiligingstoestel nodig dat niet

Nadere informatie

- Verschillen tussen 2-slag - en 4-slag dieselmotoren

- Verschillen tussen 2-slag - en 4-slag dieselmotoren - Arbeidsproces 2-slag dieselmotor - Arbeidsproces 4-slag dieselmotor - Verschillen tussen 2-slag - en 4-slag dieselmotoren Samengesteld door : R. van Aalderen Docent scheepswerktuigkundige vakken Noorderpoort

Nadere informatie

MEMORANDUM 71A ONDERDRUKBEVEILIGING IN SPRINKLERINSTALLATIES

MEMORANDUM 71A ONDERDRUKBEVEILIGING IN SPRINKLERINSTALLATIES MEMORANDUM 71A ONDERDRUKBEVEILIGING IN SPRINKLERINSTALLATIES 1 Inleiding Voor sprinklerinstallaties op een drinkwaterleiding is een vacuüm beveiligingstoestel nodig dat niet nader in de VAS of NEN-EN 12845+NEN

Nadere informatie

- Kenmerken benzinemotor

- Kenmerken benzinemotor - Kenmerken benzinemotor - Kenmerken dieselmotor - Verschillen tussen benzine- en dieselmotoren Samengesteld door : R. van Aalderen Docent scheepswerktuigkundige vakken Noorderpoort Eemsdollard; Energy

Nadere informatie

Deze overlapping wordt uitgedrukt in graden krukhoek en is bij zelfaanzuigende 4taktmotoren ongeveer 20 tot 60 graden krukhoek.

Deze overlapping wordt uitgedrukt in graden krukhoek en is bij zelfaanzuigende 4taktmotoren ongeveer 20 tot 60 graden krukhoek. Hoofdstuk 4 Luchtvoorziening 4TAKTMOTOR 1) Zelfaanzuigende 4taktmotor Voordat de cilinder kan worden gevuld met verbrandingslucht moeten de verbrandingsgassen worden geëvacueerd uit de cilinder. Daartoe

Nadere informatie

Mazda Skyactiv-D met lage compressie Het nieuwe downsizen?

Mazda Skyactiv-D met lage compressie Het nieuwe downsizen? Mazda met lage compressie Het nieuwe downsizen? Wie is niet verbaasd dat Mazda met een dieselmotor op de markt is gekomen die een compressieverhouding van slechts,0: heeft? Bovendien is er geen sprake

Nadere informatie

Product specificaties

Product specificaties DIESEL EGR EXTREME CLEANER - 1 Eigenschappen Professioneel gamma DIESEL EGR EXTREME CLEANER Luchtaanzuiging-, Inlaatkleppen-, Luchtstroomsensor-, EGR- en Turboreiniger in aerosol Wynn s Diesel EGR 3 is

Nadere informatie

Tractor Rapid-kit inbouw instructies. Handleiding voor het inbouwen en aansluiten van: Rapid KT-V4T-01. Tuning-kit voor Tractoren

Tractor Rapid-kit inbouw instructies. Handleiding voor het inbouwen en aansluiten van: Rapid KT-V4T-01. Tuning-kit voor Tractoren Tractor Rapid-kit inbouw instructies Handleiding voor het inbouwen en aansluiten van: Rapid KT-V4T-01 Tuning-kit voor Tractoren DezehandleidingvindtuinKLEURop: WWW.TERLOUWTUNING.NL Rechtsstaat.Ditkuntuaanklikkenenop

Nadere informatie

ECM (Electronic Control Module) OP DIESELMOTOREN

ECM (Electronic Control Module) OP DIESELMOTOREN ECM (Electronic Control Module) OP DIESELMOTOREN WERKGROEP DIESELMOTOREN Versie 1.1 2 juli 2010 WERKGROEPLEDEN: René Dirven Sjaak Blom Alex Zomer Gerben van Hal Wim Schoppers Dirk-Jan de Jong Dick van

Nadere informatie

Beschrijving 2. Plaatsing componenten. 2-polige stelmotor. A = Luchtstroom. 1. Aansluitingen 2. Huis 3. Permanente magneet 4. Anker 5.

Beschrijving 2. Plaatsing componenten. 2-polige stelmotor. A = Luchtstroom. 1. Aansluitingen 2. Huis 3. Permanente magneet 4. Anker 5. Beschrijving 3 4 5 Plaatsing componenten. ansluitingen. Huis 3. Permanente magneet 4. nker 5. Klep = Luchtstroom -polige stelmotor Universele informatie Sensoren en stelelementen 6 V 8 4 8 6 4 = Uit; =

Nadere informatie

INTELLISTART 4 INSTALLATIE

INTELLISTART 4 INSTALLATIE Standaard mogelijkheden van de IntelliStart 4. INTELLISTART 4 INSTALLATIE Op afstand starten voor automaten en handgeschakelde auto's tevens ook geschikt voor diesels Automatisch starten bij lage accu

Nadere informatie

In- en uitgangssignalen van microprocessoren

In- en uitgangssignalen van microprocessoren In- en uitgangssignalen van microprocessoren E. Gernaat 1 Overzicht signalen Informatie van en naar een microprocessor kan parallel of seriëel gebeuren. Bij parallel-overdracht zal elke lijn (draad) een

Nadere informatie