INTERLINE GYNAECOLOGIE 2014 Concept dd 26 nov 2013 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "INTERLINE GYNAECOLOGIE 2014 Concept dd 26 nov 2013 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN"

Transcriptie

1 INTERLINE GYNAECOLOGIE 2014 Concept dd 26 nov 2013 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN Inleiding Deze Interline gaat over de volgende werkafspraken: - Subfertliteit (herzien) - de Overgang (herzien) - PCO(S) (nieuw) - Endometriose (nieuw) De werkgroep bestaat uit: Gynaecologen: Joke Schutte Mieke Joostens Huisartsen: Kitty van Groeningen Ellen Brand-Piek Roy Jurriaans Apothekers: Marianne Venema Wobbe Hospes

2 Casusschets 1 Een 17-jarig goed verzorgde, slanke Sandra komt op uw spreekuur omdat zij graag de pil wil als anticonceptie. Bij de anamnese geen bijzonderheden, wel een onregelmatige cyclus variërend van dagen. Vraag 1: Wat doet u? 1. U schrijft de pil voor met de gebruikelijke voorlichting. 2. Anders. [volgende pagina] Zij blijkt zich vaak te scheren en heeft acne. Daarmee is er een hoge verdenking op PCO. Vraag 2: Hoe legt u dit uit? Vraag 3: Welke adviezen geeft u haar?

3 Achtergronden casus 1 Zie werkafspraak PCO(S). Vraag 1: Wat doet u? Anders: De variërende cyclus kan wijzen op PCO en dan is nader uitvragen naar andere symptomen zinvol. Dat betreft dan met name Hirsutisme (via anamnese!) en Acne. Obesitas bij > 50% maar dus lang niet altijd. Vraag 2: Hoe legt u dit uit? Zie werkafspraak. Ook: het kan zich in de loop van het leven herstellen, maar het verhoogde cardiovasculaire risico blijft dan wel. Vraag 3: Welke adviezen geeft u haar? Zie werkafspraak. Met name: - Nadere diagnostiek/verwijzing in principe niet nodig, tenzij atypisch in dit geval slank en daarmee lijkt echo wel verstandig. - Pilgebruik, voorkeur alleen progestagenen. - Bij obesitas: afvallen, bewegen - Bij zwangerschapswens sneller actie - Screening hart/vaat risico, ook indien geen obesitas. Leerdoel 1: a. Herkenning PCO b. Uitleg PCO c. Adviezen bij PCO. Stelling 1: Een Polycysteus Ovarium Syndroom bij een slanke vrouw is niet gecorreleerd met een verhoogd cardiovasculair risico. Onjuist

4 Casusschets 2 Dolores is 17 jaar, en komt op uw spreekuur omdat zij de laatste 5 maanden een toenemende pijnlijke menstruatie heeft. Zij is niet seksueel aktief, heeft ook geen anticonceptiewens. De menarche was op 14-jarige leeftijd, met meteen vrij regulaire cycli. Vraag 1: Wat is uw beleid? 1. Geen specifieke actie, desgewenst pijnstilling. 2. Nadere diagnostiek, bv inwendig onderzoek. 3. U adviseert oac in verband met de pijn. 4. Anders. [volgende pagina] Zij is nu 20 jaar, inmiddels wel seksueel aktief en klaagt over een diepe dyspareunie. U besluit tot een gynaecologisch inwendig onderzoek. Vraag 2: Wat denkt u te kunnen vinden bij gynaecologisch onderzoek? U vindt bij dit onderzoek geen afwijkingen. Vraag 3: Vraagt u een vaginale echo aan? 1. Ja 2. Nee

5 Achtergronden casus 2 (Endometriose, Joke en Mieke) Zie werkafspraak Endometriose. Vraag 1: Wat is uw beleid? 1. Geen specifieke actie, desgewenst pijnstilling. Niet aanbevolen. Dit zou wel al een endometriose kunnen zijn, ook op deze jonge leeftijd, en vooral bij secundaire dysmenorroe. 2. Nadere diagnostiek, bv inwendig onderzoek. Geen inwendig onderzoek of ander lichamelijk of aanvullend onderzoek, wel evt nadere anamnese: pijn/bloed bij defecatie past bij endometriose. Lichamelijk onderzoek komt in vraag U adviseert oac in verband met de pijn. Als proefbehandeling, doorslikken zonder stopweek indien succesvol. Bij kinderwens geheel stoppen. Alternatief: progestagenen. 4. Anders. Vraag 2: Wat denkt u te kunnen vinden bij gynaecologisch onderzoek? Zie werkafspraak. Vraag 3: Vraagt u een vaginale echo aan? Goede keus, maar vermeld er dan wel bij dat het gaat om verdenking endometriose met de vraag of er endometriose-cysten op de adnexen te vinden zijn. Leerdoel 2: a. Endometriose kan reeds op jonge leeftijd voorkomen. b. Evt bobbeltjes of blauwe schemering bij lichamelijk onderzoek. c. Ook bij negatieve echo nog goede kans op endometriose. Stelling 2: Indien de diagnose Endometriose gesteld wordt zijn gemiddeld vier dokters gepasseerd. Juist

6 Casusschets 3 Mevrouw de Vlieger, 53 jaar bezoekt uw spreekuur vanwege overgangsklachten. Zij menstrueerde de laatste jaren onregelmatig, de laatste menstruatie was 15 maanden geleden. Bij navraag wat zij bedoelt met overgangsklachten, vertelt zij vooral erg veel last van opvliegers te hebben en daarnaast enige dyspareunie te ervaren. Vraag 1: Wat is uw advies en beleid? 1. U legt haar uit dat deze klachten bij haar leeftijd horen en adviseert daar geen medicatie voor te gebruiken. 2. Idem uitleg, maar u adviseert haar eventueel niet-hormonale medicatie te gebruiken. 3. Idem uitleg, maar u adviseert haar tijdelijk hormonale medicatie te gebruiken. 4. Anders.

7 Achtergronden casus 3 (de Overgang, Ellen) Zie werkafspraak De Overgang Vraag 1: Wat is uw advies en beleid? 1. U legt haar uit dat deze klachten bij haar leeftijd horen en adviseert daar geen medicatie voor te gebruiken. Akkoord, maar zie 4. Voorlichting en niet medicamenteuze behandeling volgens NHG: De overgang is een fysiologisch proces met een onvoorspelbaar beloop (gemiddelde duur vier tot zes jaar) en een grote variatie in hinder van klachten. Opvliegers komen het meest voor in het eerste jaar na de menopauze. Opvliegers s nachts kunnen moeheid, sombere gevoelens en slapeloosheid veroorzaken. Plantaardige middelen zijn niet effectief en kunnen ernstige bijwerkingen geven. In principe kan anticonceptie op de leeftijd van 52 jaar worden gestaakt (zie NHG- Standaard Anticonceptie). Bij dyspareunie: adequate stimulatie en opwinding zijn belangrijk voor voldoende lubricatie. 2. U adviseert haar daar eventueel niet-hormonale medicatie voor te gebruiken. Die is er niet, enige werking van clonidine is alleen aangetoond bij Tamoxifen gebruik. Tibolon wordt niet geadviseerd, maar soms wordt het toch nog voorgeschreven door de gynaecologen. 3. U adviseert haar daar tijdelijk hormonale medicatie voor te gebruiken. Dan voorkeur sequentiële behandeling, geeft minder risico mammaca. Uit NHG standaard: Mammacarcinoom: bij gebruik van hormoontherapie neemt het risico op mammacarcinoom geleidelijk toe; na 3 jaar gebruik van sequentiële combinatietherapie of oestrogeen monotherapie komt deze risicotoename neer op ongeveer 1 extra geval van mammacarcinoom per 1000 vrouwen per 3 jaar. Na 3 jaar gebruik van continue combinatietherapie komt deze risicotoename neer op ongeveer 4 extra gevallen van mammacarcinoom per 1000 vrouwen per 3 jaar. Als na ruim 3 jaar gebruik hormoontherapie wordt gestopt, normaliseert het verhoogde risico geleidelijk na ongeveer 2 jaar. Niet aanbevelen bij roken of anderszins verhoogd cardiovasculair risico, bij al verhoogd risico mammaca, bij veneuze trombose in voorgeschiedenis en leverfunctiestoornissen in zwangerschap. Termijn gebruik: zie werkafspraak. Mirena wordt soms wel gebruikt door gynaecologen, maar is eigenlijk niet geschikt (geen 5 jaar nodig) en te duur. 4. Anders. Vasomotore klachten kunnen ook andere oorzaken hebben, uitvragen! Zie werkafspraak en lijst onder Hulpdocumenten. Leerdoel 3: a. Differentiële diagnose vasomotore klachten passend bij de overgang. b. Bescheiden plaats van clonidine. c. Juiste indicatie hormoontherapie. Stelling 3: Hormoonbehandeling heeft een plaats bij overgangsklachten. Juist

8 Casusschets 4 Het echtpaar Ferti komt bij u op het spreekuur. Er is sprake van een onvervulde kinderwens. De heer is 28 jaar oud, mevrouw 27. Het echtpaar heeft nog geen kinderen, mevrouw is G0P0. Mevrouw is 3 maand geleden gestopt met de pil vanwege de kinderwens. Sindsdien is de cyclus nog niet duidelijk op gang gekomen, ze heeft nog niet gemenstrueerd. Bij navraag bleek mevrouw voor start van pil ook al een lange menstruatiecyclus te hebben. Vraag 1: Wat zijn uw eerste overwegingen? 1. Geen actie. 2. Verwijzing gynaecologie. 3. Anders Hetzelfde paar, echter met een normale cyclus bij mevrouw, geen tekenen PCO. Het paar is nu ruim een jaar ongewenst kinderloos. Bij uitdiepen van de anamnese blijkt er een regelmatige coïtus zonder problemen te zijn. In de voorgeschiedenis van de vrouw zijn er ook geen bijzonderheden. Vraag 2: Zijn u nog andere factoren bekend die de fertiliteit kunnen beïnvloeden? Vraag 3: Doet u nu lichamelijk onderzoek? 1. Ja 2. Nee U besluit conform NHG standaard de Chlamydia Antistof Titer (CAT) te bepalen en spermaonderzoek uit te voeren. De heer is ondertussen 29 en mevrouw 28. Uitslagen: - CAT is negatief - Spermaonderzoek: VCM > 3x10(6) met 20% progressief bewegende spermatozoa Vraag 4: Wat doet u? (zie desgewenst NHG tabel) 1. Expectatief beleid nog 6-12 maanden. 2. Sperma-onderzoek met enkele weken herhalen gezien lage percentage. 3. Overleg met het echtpaar over een eventuele verwijzing. 4. Verwijzen. 5. Anders.

9

10 Achtergronden casus 4 (Subfertiliteit, Roy) Zie werkafspraak Subfertiliteit Vraag 1: Wat zijn uw eerste overwegingen? 1. Geen actie. Ok indien regulaire cyclus: kinderwens < 1 jaar. 2. Verwijzing gynaecologie. Zinvol vanwege mogelijke cyclusstoornis passend bij PCO, verdere symptomatologie uitvragen conform casus 1! 3. Anders Vraag 2: Zijn u nog andere factoren bekend die de fertiliteit kunnen beïnvloeden? Zie werkafspraak Richtlijnen Diagnostiek. Denk aan - voorgeschiedenis man, orchitis, operaties. - rookgedrag van beiden - warmtebronnen genitalia man - SOA s -medicatie Vraag 3: Doet u nu lichamelijk onderzoek? Uitvragen: zoja, wat en waarom? Op dit moment is het met name belangrijk om de BMI te weten, hogere BMI geeft lagere fertiliteit, tevens heeft het geen zin om het paar te verwijzen bij een BMI boven de 35 (omdat gynaecologen dan ook geen actie ondernemen behoudens advies af te vallen). Onderzoek uitwendige genitalia en speculumonderzoek zijn in dit stadium nog niet geindiceerd/niet zinvol aangezien de de coitus goed gaat. Bij man alleen geindiceerd bij afwijkend spermaonderzoek. Vraag 4: Wat doet u? 1. Expectatief beleid nog 6-12 maanden. 2. Sperma-onderzoek met enkele weken herhalen gezien lage percentage. Niet nodig bij VCM > 3x10(6), en anders minimaal 3 maanden indien verklarend incident, anders niet zinvol. 3. Overleg met het echtpaar over een eventuele verwijzing. Ok, gezien 33%, zie tabel. 4. Verwijzen. 5. Anders. Leerdoel 4:

11 a. Invloeden op fertiliteit: BMI, warmtebronnen man, medicatie, roken b. Gebruik NHG tabel. c. Spermaonderzoek: VCM, wanneer herhalen. d. Verwijzing, ook na belaste voorgeschiedenis en eerder bij oligo- of amenorroe. Stelling 4: Een goede laptop kan remmend werken op de fertiliteit. Juist!

12 Casusschets 5 Achtergronden casus 5 Zie werkafspraak pg Leerdoel 5: Stelling 5:

13 Casusschets 6 Achtergronden casus 6 Zie werkafspraak pg Leerdoel 6: Stelling 6:

14 Casusschets 7 Achtergronden casus 7 Zie werkafspraak pg Leerdoel 7: Stelling 7:

INTERLINE GYNAECOLOGIE 2014 januari 2014 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN

INTERLINE GYNAECOLOGIE 2014 januari 2014 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN INTERLINE GYNAECOLOGIE 2014 januari 2014 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN Inleiding Deze Interline gaat over de volgende werkafspraken: - Subfertiliteit (herzien) -

Nadere informatie

Subfertiliteit NHG standaard 2010. Bernadet Westrek Huisartsenpraktijk de Watertoren Borne

Subfertiliteit NHG standaard 2010. Bernadet Westrek Huisartsenpraktijk de Watertoren Borne Subfertiliteit NHG standaard 2010 Bernadet Westrek Huisartsenpraktijk de Watertoren Borne Landelijke Netwerkrichtlijn 2010 samenwerkingverband tussen - het Nederlands Huisartsen Genootschap(NHG) - de Nederlandse

Nadere informatie

Hoogeveen, februari 2013 1

Hoogeveen, februari 2013 1 Hoogeveen, februari 2013 1 Casus 1 Metrorragie 1. Mevrouw Pieterse, 25 jaar, is sedert kort als patiënte bij u in de praktijk ingeschreven. Ze bezoekt uw spreekuur omdat ze onregelmatig bloedverlies heeft.

Nadere informatie

Vaginaal bloedverlies

Vaginaal bloedverlies Vaginaal bloedverlies Stellingen 1 Bij onregelmatig bloedverlies doe je altijd een SOA-test. Juist/onjuist 2 Bij doorbraakbloedingen geef je een pil met een hoger oestrogeen gehalte. Juist/onjuist 3 Stoppen

Nadere informatie

ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN

ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN INTERLINE DEVENTER BEKKENBODEMPROBLEMATIEK Maart 2010 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN Inleiding De werkgroep is een multidisciplinaire werkgroep gynaecologie / urologie

Nadere informatie

Bekkenbodemproblematiek ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN

Bekkenbodemproblematiek ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN INTERLINE Bekkenbodemproblematiek Concept dd 27 maart 2007 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN Inleiding De werkgroep is een multidisciplinaire werkgroep gynaecologie

Nadere informatie

De Overgang: een opvlieger waard?

De Overgang: een opvlieger waard? De Overgang: een opvlieger waard? Cécile Romans Huisarts Neerbeek Kaderarts Urogynaecologie Definitie n Menopauze: laatste bloeding n Climacterium/peri-menopauze/overgang: fase met symptomen van dalend

Nadere informatie

ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN

ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN INTERLINE INTERNE GENEESKUNDE Schildklierproblematiek, Osteoporose, (DVT) 9 januari 2007 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN Inleiding De werkafspraak Schildklierproblematiek

Nadere informatie

CASUSSCHETSEN. Mevrouw B. heeft bloed laten prikken voor een keuring. Ze heeft geen klachten. De volgende schildklierwaarden werden gevonden:

CASUSSCHETSEN. Mevrouw B. heeft bloed laten prikken voor een keuring. Ze heeft geen klachten. De volgende schildklierwaarden werden gevonden: INTERLINE INTERNE GENEESKUNDE Schildklierproblematiek, Osteoporose, (DVT) 9 januari 2007 CASUSSCHETSEN Casusschets 1 Mevrouw B. heeft bloed laten prikken voor een keuring. Ze heeft geen klachten. De volgende

Nadere informatie

Fertiliteitscentrum AZ Nikolaas Afspraken 03/760.23.65 (ZH) 03/296.44.19 (Privé) Fertiliteitsverpleegkundige 0473/54.01.38 Website www.aznikolaas.

Fertiliteitscentrum AZ Nikolaas Afspraken 03/760.23.65 (ZH) 03/296.44.19 (Privé) Fertiliteitsverpleegkundige 0473/54.01.38 Website www.aznikolaas. Fertiliteitscentrum AZ Nikolaas Afspraken 03/760.23.65 (ZH) 03/296.44.19 (Privé) Fertiliteitsverpleegkundige 0473/54.01.38 Website www.aznikolaas.be VERWIJSDOCUMENT FERTILITEITSCENTRUM Verwijzende arts:

Nadere informatie

DE OVERGANG. Fred Balder, huisarts

DE OVERGANG. Fred Balder, huisarts DE OVERGANG Fred Balder, huisarts Bij ongeveer 30% van de vrouwen wordt het dagelijks leven door de overgangsklachten verstoord. Levensfasen van een vrouw puberteit vruchtbaar overgang onvruchtbaar 12jr

Nadere informatie

Interline, mei PATHOLOGIE casusschetsen

Interline, mei PATHOLOGIE casusschetsen Interline, mei 2011 PATHOLOGIE casusschetsen INTERLINE PATHOLOGIE dd 26 april 2011 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN Inleiding De werkgroep heeft 4 werkafspraken gemaakt

Nadere informatie

ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN

ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN INTERLINE MAMMACARCINOOM 2 dec 2008 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN Inleiding De werkafspraak en het Interlineprogramma is samengesteld door Chirurgen Isalaklinieken:

Nadere informatie

REUMATOLOGIE ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN

REUMATOLOGIE ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN REUMATOLOGIE ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN April 2004 Inleiding De werkafspraak Reumatologie is in 2004 gepubliceerd, aansluitend op de bestaande NHG standaard en

Nadere informatie

Gynaecologie. Endometriose

Gynaecologie. Endometriose Gynaecologie Endometriose 1 Uw gynaecoloog heeft met u besproken dat er bij u een endometriose aanwezig is. In deze folder wordt besproken wat endometriose is, welke verschijnselen als gevolg hiervan kunnen

Nadere informatie

INTERLINE CARDIOLOGIE 2014 februari 2014 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN

INTERLINE CARDIOLOGIE 2014 februari 2014 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN INTERLINE CARDIOLOGIE 2014 februari 2014 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN Inleiding Er zijn al eerder cardiologische Interlineprogramma s gepresenteerd: 1999 2004 Angina

Nadere informatie

ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN

ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN INTERLINE PATHOLOGIE dd 26 APRIL 2011 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN Inleiding De werkgroep heeft 4 werkafspraken gemaakt die in dit programma besproken worden: 1.

Nadere informatie

Astma/ COPD versie 2009 achtergronden casusschetsen

Astma/ COPD versie 2009 achtergronden casusschetsen Astma/ COPD versie 2009 achtergronden casusschetsen Voor: begeleider/presentator Voorstel wijzigingen bij herziening werkafspraak kunnen op de laatste pagina worden genoteerd. Interline januari 2010 INTERLINE

Nadere informatie

LUMBAAL RADICULAIR SYNDROOM

LUMBAAL RADICULAIR SYNDROOM INTERLINE LUMBAAL RADICULAIR SYNDROOM maart 2017 Inleiding Zie de werkafspraak Lumbaal radiculair syndroom De huidige werkgroep bestaat uit: Huisartsen: Annemiek Meutstege Martin Olieman Bonne Rik Wesseler

Nadere informatie

UROLOGIE ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN

UROLOGIE ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN 1 april 2003 herzien maart 2004 UROLOGIE ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN Casusschets 1 Zie Werkafspraak Pijnloze Hematurie onder Microscopische hematurie Antwoord:

Nadere informatie

Interline, augustus 2011. RADIOLOGIE 2011 casusschetsen

Interline, augustus 2011. RADIOLOGIE 2011 casusschetsen Interline, augustus 2011 RADIOLOGIE 2011 casusschetsen INTERLINE RADIOLOGIE 2011 Augustus 2011 Inleiding Het vierde Interlineprogramma was het programma Radiologie, dat van 1999 tot 2002 is gepresenteerd.

Nadere informatie

SUBFERTILITEIT Versie 1.0

SUBFERTILITEIT Versie 1.0 SUBFERTILITEIT Versie 1.0 Datum Goedkeuring 01-12-1998 Methodiek Consensus based Discipline Verantwoording NVOG Samenvatting - Verslag van landelijk overleg tussen huisartsen en gynaecologen over de medische

Nadere informatie

over Anticonceptie VOORBEELD

over Anticonceptie VOORBEELD over Anticonceptie ... valt veel te vertellen Bijna de helft van de vrouwen in de vruchtbare leeftijd gebruikt een hormonale anticonceptiemethode. Het merendeel hiervan gebruikt de pil. Deze folder gaat

Nadere informatie

Anticonceptie voor tienermeiden Meisjes en meiden in de gynaecologie

Anticonceptie voor tienermeiden Meisjes en meiden in de gynaecologie Anticonceptie voor tienermeiden Meisjes en meiden in de gynaecologie Martini ZH 17-11-2011 Nascholing Gynaecologie D.H.Bogchelman O&G UMCG Indeling: adolescent en sexueel gedrag pil als anticonceptivum

Nadere informatie

(1) en methoden met alleen progestageen

(1) en methoden met alleen progestageen Hormonale anticonceptie: combinatiepreparaten (1) en methoden met alleen progestageen (2) Inleiding Dit document is een afgeleid product van de NHG-Standaard Anticonceptie en bevat alleen informatie over

Nadere informatie

De overgang. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee!

De overgang. Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs mee! De overgang In deze folder vindt u informatie over de overgang. Wat is de overgang precies? Welke klachten kunnen optreden en wat is eraan te doen? Neem altijd uw verzekeringsgegevens en identiteitsbewijs

Nadere informatie

REUMATOLOGIE achtergronden casusschetsen

REUMATOLOGIE achtergronden casusschetsen REUMATOLOGIE achtergronden casusschetsen 1 Voorstel wijzigingen bij herziening werkafspraak kunnen op de laatste pagina worden genoteerd. REUMATOLOGIE ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN

Nadere informatie

INTERLINE (+ Bellse parese) ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN

INTERLINE (+ Bellse parese) ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN INTERLINE KNO (+ Bellse parese) april 2005 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN Inleiding Werkgroepleden: Huisartsen Paul Rooseboom, Rik Wesseler, Brian Bosch. KNO artsen:

Nadere informatie

Voorstel wijzigingen bij herziening werkafspraak kunnen op de laatste pagina worden genoteerd.

Voorstel wijzigingen bij herziening werkafspraak kunnen op de laatste pagina worden genoteerd. Voorstel wijzigingen bij herziening werkafspraak kunnen op de laatste pagina worden genoteerd. Interline, juni 2012 INTERLINE SPORTGENEESKUNDE Concept dd 20 juni 2012 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN

Nadere informatie

(Patho)fysiologie van premenopauzaal bloedverlies en echodiagnostiek

(Patho)fysiologie van premenopauzaal bloedverlies en echodiagnostiek (Patho)fysiologie van premenopauzaal bloedverlies en echodiagnostiek Klaartje Manders (gynaecoloog Elkerliek) Diederik Veersema (gynaecoloog DvU) RTA premenopauzaal bloedverlies 1 Inhoudsopgave Fysiologie

Nadere informatie

Groene, rode en oranje bolletjes. Rood bolletje, wat is er aan de hand?

Groene, rode en oranje bolletjes. Rood bolletje, wat is er aan de hand? Groene, rode en oranje bolletjes U ziet enkele groene en mogelijk ook rode of oranje bolletjes staan voor de genoemde oorzaken van verminderde vruchtbaarheid. Een groen bolletje betekent dat dit zeer waarschijnlijk

Nadere informatie

ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN

ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN INTERLINE INFECTIEZIEKTEN januari 2015 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN Inleiding Werkgroepleden: Mevrouw J.W. (Jolande) Bouwhuis, internist-infectioloog De heer P.H.P.

Nadere informatie

Vrouwelijke (sub)fertiliteit

Vrouwelijke (sub)fertiliteit Vrouwelijke (sub)fertiliteit Annemiek Nap, gynaecoloog Ziekenhuis Rijnstate Arnhem Universitair Medisch Centrum St.Radboud Nijmegen Fysiologie van de voortplanting Het materiaal: Ovarium Endometrium

Nadere informatie

SLAAP/WAAK STOORNISSEN ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN

SLAAP/WAAK STOORNISSEN ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN INTERLINE SLAAP/WAAK STOORNISSEN Concept dd 22 mei 2007 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN Inleiding De werkgroep slaap / waakstoornissen bestaat uit: Namens slaapteam

Nadere informatie

INTERLINE Orthopedie 2014 oktober 2014 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN

INTERLINE Orthopedie 2014 oktober 2014 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN INTERLINE Orthopedie 2014 oktober 2014 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN Inleiding Dit is het tweede Interlineprogramma Orthopedie, het eerste dateert uit 2002. Het

Nadere informatie

Mamma-pathologie achtergronden casusschetsen voor begeleider/presentator

Mamma-pathologie achtergronden casusschetsen voor begeleider/presentator Mamma-pathologie achtergronden casusschetsen voor begeleider/presentator Voorstel wijzigingen bij herziening werkafspraak kunnen op de laatste pagina worden genoteerd Hoogeveen april 2009 1 CASUSSCHETSEN

Nadere informatie

UROLOGIE achtergronden casusschetsen

UROLOGIE achtergronden casusschetsen UROLOGIE achtergronden casusschetsen 1 Voorstel wijzigingen bij herziening werkafspraak kunnen op de laatste pagina worden genoteerd. 1 april 2003 herzien maart 2004 Casusschets 1 UROLOGIE ACHTERGRONDEN

Nadere informatie

Premenstrueel Syndroom (PMS)

Premenstrueel Syndroom (PMS) Premenstrueel Syndroom (PMS) Vrouwen met Premenstrueeel syndroom (PMS) hebben lichamelijke en/of psychische klachten die enkele dagen tot twee weken voor de menstruatie beginnen. Zij hebben hier veel last

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Polycysteus ovarium syndroom (PCOS)

Patiënteninformatie. Polycysteus ovarium syndroom (PCOS) Polycysteus ovarium syndroom (PCOS) Patiënteninformatie Polycysteus ovarium syndroom (PCOS) Inhoudsopgave 1 Wat is PCOS 2 Definitie 3 Bij wie komt PCOS voor? 4 Onderzoek 5 Wanneer behandelen? 6 Afvallen

Nadere informatie

ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN

ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN INTERLINE KINDERGENEESKUNDE Concept dd 29 jan 2008 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN Inleiding De werkgroep bestaat uit: Hans van Unen en Obbe Norbruis, kinderartsen

Nadere informatie

PCOS. Wat is PCOS? Bij wie komt PCOS voor? Onderzoek

PCOS. Wat is PCOS? Bij wie komt PCOS voor? Onderzoek PCOS Wat is PCOS? PCOS staat voor Poly Cysteus Ovarium Syndroom. Letterlijk betekent dit dat er meerdere (poly) vochtblaasjes (cysten)in de eierstok (het ovarium) aanwezig zijn. In deze informatie leest

Nadere informatie

Maag- darm- leverziekten september 2013 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN

Maag- darm- leverziekten september 2013 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN INTERLINE Maag- darm- leverziekten september 2013 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN Inleiding Deze Interline betreft de werkafspraken Maagklachten en Colon- en rectumonderzoek.

Nadere informatie

Informatie voor patiënten. PCOS (polycysteus ovariumsyndroom)

Informatie voor patiënten. PCOS (polycysteus ovariumsyndroom) Informatie voor patiënten PCOS (polycysteus ovariumsyndroom) z PCOS is de afkorting van polycysteus ovariumsyndroom. Letterlijk betekent dit dat er meerdere (poly) vochtblaasjes (cysten) in de eierstok

Nadere informatie

11677_4edruk-anticonceptie-00b_inhoud_inhoud 07-12-10 13:58 Pagina 9 INHOUD. Woord vooraf 5

11677_4edruk-anticonceptie-00b_inhoud_inhoud 07-12-10 13:58 Pagina 9 INHOUD. Woord vooraf 5 11677_4edruk-anticonceptie-00b_inhoud_inhoud 07-12-10 13:58 Pagina 9 INHOUD Woord vooraf 5 Deel 1 Introductie 15 1 Wat is anticonceptie? 17 2 Waarom anticonceptie? 17 3 Historisch overzicht 19 3.1 Inleiding

Nadere informatie

ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN

ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN INTERLINE Seksuologie Concept dd 1 april 2010 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN Inleiding De werkgroep Seksuologie bestaat uit: Gynaecoloog: Jeroen Dijkstra Huisarts

Nadere informatie

Zie de werkafspraak Mond-Kaak-Aangezichts-chirurgie bij MCC Klik 2016.

Zie de werkafspraak Mond-Kaak-Aangezichts-chirurgie bij MCC Klik 2016. INTERLINE PROGRAMMA MKA mei 2016 Inleiding Zie de werkafspraak Mond-Kaak-Aangezichts-chirurgie bij MCC Klik 2016. Dit is de eerste Interline Mond-, Kaak- en Aangezichtschirurgie. De werkgroep bestaat uit:

Nadere informatie

Interline augustus CHEMOTHERAPIE casusschetsen

Interline augustus CHEMOTHERAPIE casusschetsen Interline augustus 2010 CHEMOTHERAPIE casusschetsen INTERLINE CHEMOTHERAPIE d.d. 31 augustus 2010 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN Inleiding Deze werkafspraak met Interlineprogramma

Nadere informatie

Interline, januari Microbiologie casusschetsen

Interline, januari Microbiologie casusschetsen Interline, januari 2011 Microbiologie casusschetsen INTERLINE PROGRAMMA jan 2011 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN Inleiding De eerste werkafspraak Microbiologie is

Nadere informatie

Preventieve eierstokverwijdering.en dan? 31 oktober 2015

Preventieve eierstokverwijdering.en dan? 31 oktober 2015 Preventieve eierstokverwijdering.en dan? 31 oktober 2015 Prof dr Marian Mourits Gynaecologisch Oncoloog Universitair Medisch Centrum Groningen Preventieve eierstokverwijdering. en dan? Preventieve eierstokverwijdering

Nadere informatie

Premenstrueel syndroom (PMS) Poli Gynaecologie

Premenstrueel syndroom (PMS) Poli Gynaecologie 00 Premenstrueel syndroom (PMS) Poli Gynaecologie Inleiding Vrouwen met Premenstrueel syndroom (PMS) hebben lichamelijke en/of psychische klachten die enkele dagen tot 2 weken voor de menstruatie beginnen.

Nadere informatie

Lumbaal radiculair syndroom ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN

Lumbaal radiculair syndroom ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN INTERLINE Lumbaal radiculair syndroom Inleiding maart 2017 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN Zie de werkafspraak Lumbaal radiculair syndroom De huidige werkgroep bestaat

Nadere informatie

De pil bij vrouwen met verhoogd tromboserisico

De pil bij vrouwen met verhoogd tromboserisico 17 februari 2016 De pil bij vrouwen met verhoogd tromboserisico Karina Meijer Minisymposium ter gelegenheid van de promotie van Lies van Vlijmen 170216 De pil Met stip populairste anticonceptivum Veneuze

Nadere informatie

Thema: "Overgankelijkheden" D.H. Bogchelman. 10 november 2012

Thema: Overgankelijkheden D.H. Bogchelman. 10 november 2012 Thema: "Overgankelijkheden" 10 november 2012 D.H. Bogchelman Inleiding Wat is de overgang? Wat gebeurt er in de overgang? Verschijnselen van de overgang Hoe behandelen we overgangsklachten? Wat zijn de

Nadere informatie

INTERLINE RADIOLOGIE 2011 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN

INTERLINE RADIOLOGIE 2011 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN INTERLINE RADIOLOGIE 2011 Augustus 2011 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN Inleiding Het vierde Interlineprogramma was het programma Radiologie, dat van 1999 tot 2002

Nadere informatie

ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN

ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN INTERLINE CHEMOTHERAPIE Concept dd 6 juli 2010 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN Inleiding Deze werkafspraak met Interlineprogramma zijn gemaakt in 2010 met de Hardenbergse

Nadere informatie

Onderzoek gynaecologisch onderzoek bloedonderzoek echoscopisch onderzoek hysteroscopie

Onderzoek gynaecologisch onderzoek bloedonderzoek echoscopisch onderzoek hysteroscopie Myomen (vleesbomen) 2 Dit boekje geeft informatie over myomen. Er komt ter sprake wat myomen zijn en welke klachten ze kunnen veroorzaken. Ook onderzoeks- en behandelingsmogelijkheden komen aan de orde.

Nadere informatie

In overleg met uw huisarts/gynaecoloog heeft u besloten een spiraaltje te laten plaatsen.

In overleg met uw huisarts/gynaecoloog heeft u besloten een spiraaltje te laten plaatsen. Het spiraaltje 2 Inleiding In overleg met uw huisarts/gynaecoloog heeft u besloten een spiraaltje te laten plaatsen. Een spiraaltje is een kunststof ankertje (24 tot 36 mm lang) dat in de baarmoeder wordt

Nadere informatie

Voorstel wijzigingen bij herziening werkafspraak kunnen op de laatste pagina worden genoteerd.

Voorstel wijzigingen bij herziening werkafspraak kunnen op de laatste pagina worden genoteerd. Voorstel wijzigingen bij herziening werkafspraak kunnen op de laatste pagina worden genoteerd. INTERLINE PSYCHIATRIE 2013 april 2013 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN

Nadere informatie

Menstruatie bij stollingsproblemen. Marieke Knol Gynaecoloog i.o. Isala Kliniek Zwolle

Menstruatie bij stollingsproblemen. Marieke Knol Gynaecoloog i.o. Isala Kliniek Zwolle Menstruatie bij stollingsproblemen Marieke Knol Gynaecoloog i.o. Isala Kliniek Zwolle 2007-2011: stollingsarts UMCG 3 oktober 2012 Menstruatie Ongesteldheid ut het is weer zover de rode vlag hangt uit

Nadere informatie

VRAGENLIJST vrouw Oriënterend Fertiliteit Onderzoek

VRAGENLIJST vrouw Oriënterend Fertiliteit Onderzoek 1 Naam en geboortedatum VRAGENLIJST vrouw Oriënterend Fertiliteit Onderzoek 2 Persoonsgegevens dd mm jaar Wat is uw geboortedatum? - Wat is uw lengte?. cm Wat is uw gewicht?. kg Vragen over uw vruchtbaarheid

Nadere informatie

Wat houdt de overgang nu eigenlijk precies in?

Wat houdt de overgang nu eigenlijk precies in? Wat houdt de overgang nu eigenlijk precies in? Iedere vrouw krijgt er mee te maken. Op het moment dat je deze brochure leest, zijn er meer dan 1,5 miljoen vrouwen in Nederland in de overgang. Eigenlijk

Nadere informatie

voorlichting en begeleiding bij amenorroe

voorlichting en begeleiding bij amenorroe 1. Toelichting op de module Deze module is gebaseerd op de NHG-Standaard M58 van april 2007 (eerste herziening). Aangezien amenorroe in de meeste gevallen een onschuldige afwijking is die vanzelf weer

Nadere informatie

Eerste bezoek aan de gynaecoloog

Eerste bezoek aan de gynaecoloog Eerste bezoek aan de gynaecoloog Patiënteninformatie Eerste bezoek aan de gynaecoloog Inhoudsopgave 1 Inleiding 2 Hoe zien de geslachtsorganen eruit 3 Het gesprek(anamnese) 4 Het gynaecologisch onderzoek

Nadere informatie

RADIOLOGIE 2011 achtergronden casusschetsen

RADIOLOGIE 2011 achtergronden casusschetsen RADIOLOGIE 2011 achtergronden casusschetsen Voorstel wijzigingen bij herziening werkafspraak kunnen op de laatste pagina worden genoteerd. Interline augustus 2011 Voor: begeleider/presentator INTERLINE

Nadere informatie

Vruchtbaarheid. Gynaecologie

Vruchtbaarheid. Gynaecologie Vruchtbaarheid Gynaecologie Inhoudsopgave Wanneer bent u vruchtbaar? 5 Lichamelijke verschijnselen 5 Temperatuurcurve 5 Ovulatietesten 7 Bloedonderzoek 7 Vaginale echografie 8 Oorzaken vruchtbaarheidsproblemen

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting

Nederlandse samenvatting Appendices NEDERLANDSE SAMENVATTING Inleiding Het polycysteus ovarium syndroom (PCOS), letterlijk het vele cysten in de eierstok - syndroom komt relatief vaak voor. Van alle vrouwen blijkt 5 tot 16% PCOS

Nadere informatie

Microbiologie achtergronden casusschetsen

Microbiologie achtergronden casusschetsen Microbiologie achtergronden casusschetsen Voor: begeleider/presentator Voorstel wijzigingen bij herziening werkafspraak kunnen op de laatste pagina worden genoteerd. Interline, januari 2011 INTERLINE

Nadere informatie

Endometriose. Onderzoek en behandeling. mca.nl

Endometriose. Onderzoek en behandeling. mca.nl Endometriose Onderzoek en behandeling mca.nl Inhoudsopgave Wat is endometriose? 3 Onderzoek 6 Behandeling 7 Meer informatie 9 Uw vragen 10 2 In overleg met uw gynaecoloog wordt u onderzocht en behandeld

Nadere informatie

Plaatsen waar endometriose kan voorkomen

Plaatsen waar endometriose kan voorkomen Endometriose 2 Endometriose is een goedaardige aandoening die alleen bij vrouwen in de vruchtbare levensfase voorkomt. Welke klachten optreden, is moeilijk te voorspellen: sommige vrouwen hebben bij uitgebreide

Nadere informatie

INVULFORMULIER. Cola spreekuur. B) Voorgeschiedenis en klachten. A) Over uzelf. Rotterdam COLA NR. O niet

INVULFORMULIER. Cola spreekuur. B) Voorgeschiedenis en klachten. A) Over uzelf. Rotterdam COLA NR. O niet Cola spreekuur Rotterdam INVULFORMULIER A) Over uzelf versie 5 december 2004 Naam + voorletters: Geboortedatum: Geboorteland: Ras: Kaukasisch / Negroide / Mediterraan / Aziatisch / anders B) Voorgeschiedenis

Nadere informatie

Fertiliteitskliniek Twente, verwijsinformatie

Fertiliteitskliniek Twente, verwijsinformatie Gynaecologie Maak uw keuze voor een onderwerp in de rechter kolom. Fertiliteitskliniek Twente, verwijsinformatie Patiënten met fertiliteitsproblematiek kunnen direct worden verwezen naar de Fertiliteitskliniek

Nadere informatie

Endometriose. Afdeling Verloskunde/Gynaecologie

Endometriose. Afdeling Verloskunde/Gynaecologie Endometriose Afdeling Verloskunde/Gynaecologie Inleiding Endometriose is een goedaardige aandoening die alleen bij vrouwen in de vruchtbare levensfase voorkomt. Welke klachten optreden, is moeilijk te

Nadere informatie

Spiralen. Achtergronden

Spiralen. Achtergronden Spiralen Achtergronden Methoden (werking, betrouwbaarheid en bijwerkingen) Koperspiraal Het koperspiraal geeft geleidelijk koper af. Koperionen hebben een cytotoxisch dan wel immobiliserend effect op de

Nadere informatie

Curettage. Afdeling Verloskunde/Gynaecologie

Curettage. Afdeling Verloskunde/Gynaecologie Curettage Afdeling Verloskunde/Gynaecologie Uw arts heeft een curettage geadviseerd. Deze ingreep wordt door de gynaecoloog in het ziekenhuis verricht. Tijdens de curettage wordt met een soort lepeltje,

Nadere informatie

Aanleiding tot het herzien van de werkafspraak Antistolzorg:

Aanleiding tot het herzien van de werkafspraak Antistolzorg: INTERLINE ANTISTOLZORG november 2016 Inleiding Zie de werkafspraak Antistolzorg bij MCC Klik 2016. De huidige werkgroep bestaat uit: Huisartsen: Hans van de Riet Robin Oosterhout Roy Jurriaans Specialisten:

Nadere informatie

C. 1. Hormoonbehandeling

C. 1. Hormoonbehandeling C. 1. Hormoonbehandeling Heeft u een hormoongevoelige tumor? Dan krijgt u in overleg met uw oncoloog zo nodig een hormoonbehandeling. Een hormoonbehandeling is de behandeling van kanker met hormonen. Dit

Nadere informatie

Geriatrie achtergronden casusschetsen. Voor: begeleider/presentator

Geriatrie achtergronden casusschetsen. Voor: begeleider/presentator Geriatrie achtergronden casusschetsen Voor: begeleider/presentator Interline februari 2010 Voorstel wijzigingen bij herziening werkafspraak kunnen op de laatste pagina worden genoteerd. INTERLINE GERIATRIE

Nadere informatie

GYNAECOLOGIE. Hevig bloedverlies bij menstruatie

GYNAECOLOGIE. Hevig bloedverlies bij menstruatie GYNAECOLOGIE Hevig bloedverlies bij menstruatie Hevig bloedverlies bij menstruatie In deze folder leest u meer over hevig bloedverlies tijdens de menstruatie. We bespreken de mogelijke oorzaken en u leest

Nadere informatie

1 Inleiding... 1. 2 Wat is endometriose... 1. 3 Hoe ontstaat endometriose... 2. 4 Plaatsen waar endometriose kan voorkomen... 2

1 Inleiding... 1. 2 Wat is endometriose... 1. 3 Hoe ontstaat endometriose... 2. 4 Plaatsen waar endometriose kan voorkomen... 2 Endometriose Inhoudsopgave 1 Inleiding... 1 2 Wat is endometriose... 1 3 Hoe ontstaat endometriose... 2 4 Plaatsen waar endometriose kan voorkomen... 2 5 Hoe vaak komt endometriose voor... 3 6 Het verloop

Nadere informatie

Hevig bloedverlies bij de menstruatie

Hevig bloedverlies bij de menstruatie Hevig bloedverlies bij de menstruatie 2 Dit boekje geeft informatie over hevig bloedverlies bij de menstruatie en bespreekt oorzaken, onderzoek en behandelmogelijkheden. Wat is hevig bloedverlies en hoe

Nadere informatie

Hevig bloedverlies bij de menstruatie. Afdeling Verloskunde/Gynaecologie

Hevig bloedverlies bij de menstruatie. Afdeling Verloskunde/Gynaecologie Hevig bloedverlies bij de menstruatie Afdeling Verloskunde/Gynaecologie Inleiding Deze brochure geeft informatie over hevig bloedverlies bij de menstruatie en bespreekt oorzaken, onderzoek en behandelmogelijkheden.

Nadere informatie

Onderzoek en behandeling van vruchtbaarheidsproblemen als er cyclusstoornissen zijn (BEO)

Onderzoek en behandeling van vruchtbaarheidsproblemen als er cyclusstoornissen zijn (BEO) Onderzoek en behandeling van vruchtbaarheidsproblemen als er cyclusstoornissen zijn (BEO) Als u graag kinderen wilt, maar het niet lukt om zwanger te worden, dan is deze informatie voor u bestemd. Er

Nadere informatie

REUMATOLOGIE achtergronden casusschetsen

REUMATOLOGIE achtergronden casusschetsen REUMATOLOGIE achtergronden casusschetsen Voorstel wijzigingen bij herziening werkafspraak kunnen op de laatste pagina worden genoteerd. Interline augustus 2009 Voor: begeleider/presentator INTERLINE Reumatologie

Nadere informatie

Endometriose. Gynaecologie. Baarmoederslijmvlies buiten de baarmoeder. Inhoud. 1. In het kort. 2. Wat is endometriose?

Endometriose. Gynaecologie. Baarmoederslijmvlies buiten de baarmoeder. Inhoud. 1. In het kort. 2. Wat is endometriose? Gynaecologie Endometriose Baarmoederslijmvlies buiten de baarmoeder Inhoud 1. In het kort 2. Wat is endometriose? 3. Wat doet baarmoederslijmvlies? 4. Bij wie komt endometriose voor? 5. Hoe ontstaat endometriose?

Nadere informatie

Hevig bloedverlies bij menstruatie

Hevig bloedverlies bij menstruatie Gynaecologie Hevig bloedverlies bij menstruatie Menstruatiepolikliniek U heeft een afspraak op de menstruatiepolikliniek. U bent hier naar verwezen omdat u veel last heeft van vaginaal bloedverlies. In

Nadere informatie

Stenen en cement. Diagnostiek en behandeling van cyclusstoornissen Kitty van Groeningen Huibertien Oosterlee

Stenen en cement. Diagnostiek en behandeling van cyclusstoornissen Kitty van Groeningen Huibertien Oosterlee Stenen en cement Diagnostiek en behandeling van cyclusstoornissen Kitty van Groeningen Huibertien Oosterlee programma De menstruele cyclus stenen en cement model Onregelmatig bloedverlies Intermenstrueel

Nadere informatie

CHEMOTHERAPIE achtergronden casusschetsen

CHEMOTHERAPIE achtergronden casusschetsen CHEMOTHERAPIE achtergronden casusschetsen Interline augustus 2010 Voorstel wijzigingen bij herziening werkafspraak kunnen op de laatste pagina worden genoteerd. Voor: begeleider/presentator INTERLINE CHEMOTHERAPIE

Nadere informatie

Opwekken van de eisprong met Clomid of Gonal F.

Opwekken van de eisprong met Clomid of Gonal F. Opwekken van de eisprong met Clomid of Gonal F. Op de polikliniek gynaecologie van Het Van Weel-Bethesda Ziekenhuis is aan u het middel Clomid (Clomifeencitraat) of Gonal F voorgeschreven om een eisprong

Nadere informatie

Eerste bezoek aan de gynaecoloog

Eerste bezoek aan de gynaecoloog Eerste bezoek aan de gynaecoloog Patiënteninformatie Eerste bezoek aan de gynaecoloog Inhoudsopgave 1 Inleiding 2 Hoe zien de geslachtsorganen eruit 3 Het gesprek(anamnese) 4 Het gynaecologisch onderzoek

Nadere informatie

Gynaecologie Myomen. Inleiding. Wat zijn myomen?

Gynaecologie Myomen. Inleiding. Wat zijn myomen? Gynaecologie Myomen Inleiding Deze folder geeft informatie over myomen. Er komt ter sprake wat myomen zijn en welke klachten ze kunnen veroorzaken. Ook onderzoeks- en behandelingsmogelijkheden komen aan

Nadere informatie

INTERLINE Plastische Chirurgie 2016 februari 2016 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN

INTERLINE Plastische Chirurgie 2016 februari 2016 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN INTERLINE Plastische Chirurgie 2016 februari 2016 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN Inleiding De eerste Interline Plastische Chirurgie is gegeven in 2006. Dit is gedeeltelijk

Nadere informatie

Vrouwen in de overgang, depressie en de richtlijn M. D E K R U I F D E P R E S S I E A M B U L A N T V R O U W E N P O L I

Vrouwen in de overgang, depressie en de richtlijn M. D E K R U I F D E P R E S S I E A M B U L A N T V R O U W E N P O L I Vrouwen in de overgang, depressie en de richtlijn M. D E K R U I F D E P R E S S I E A M B U L A N T V R O U W E N P O L I Disclosure (potentiële) belangenverstrengeling Voor bijeenkomst mogelijk relevante

Nadere informatie

Hevig bloedverlies bij de menstruatie

Hevig bloedverlies bij de menstruatie Gynaecologie Patiënteninformatie Hevig bloedverlies bij de menstruatie U ontvangt deze informatie, omdat u hevig bloedverlies bij uw menstruatie heeft. Hierin kunt u lezen over de oorzaken hiervan, het

Nadere informatie

Pilperikelen en spiraalverhalen. Monique Peerden Suzy de Swart Kaderhuisartsen Urogynaecologie

Pilperikelen en spiraalverhalen. Monique Peerden Suzy de Swart Kaderhuisartsen Urogynaecologie Pilperikelen en spiraalverhalen Monique Peerden Suzy de Swart Kaderhuisartsen Urogynaecologie Introductie Disclosure belangen NHG spreker (Potentiële) belangenverstrengeling Geen Voor bijeenkomst mogelijk

Nadere informatie

premenstrueel syndroom (PMS)

premenstrueel syndroom (PMS) premenstrueel syndroom (PMS) Inhoud 1 Wat is PMS?... 3 2 Bij wie en hoe vaak komt PMS voor?... 3 3 Wat zijn de oorzaken?... 3 4 Welk onderzoek is mogelijk?... 4 5 Is het wel PMS?... 4 6 Gevolgen voor het

Nadere informatie

Interline februari Geriatrie casusschetsen

Interline februari Geriatrie casusschetsen Interline februari 2010 Geriatrie casusschetsen INTERLINE GERIATRIE Werkafspraken Dementie en Vallen bij ouderen Februari 2010 ACHTERGRONDEN BIJ DE CASUSSCHETSEN INCLUSIEF LEERDOELEN EN STELLINGEN Inleiding

Nadere informatie

De impact van hormonale therapie bij borstkanker. Annette Stutterheim, maatschappelijk werker Marjo Holtkamp, MANP verpleegkundig specialist

De impact van hormonale therapie bij borstkanker. Annette Stutterheim, maatschappelijk werker Marjo Holtkamp, MANP verpleegkundig specialist De impact van hormonale therapie bij borstkanker Annette Stutterheim, maatschappelijk werker Marjo Holtkamp, MANP verpleegkundig specialist Inleiding Werkingsmechanisme hormoontherapie Bijwerkingen Wat

Nadere informatie

ZORGPRESTATIE PLAATSEN IUD ( )

ZORGPRESTATIE PLAATSEN IUD ( ) ZORGPRESTATIE PLAATSEN IUD (25-05-2015)! Wens IUD i.v.m. anticonceptie Contra-indicaties:! Zwangerschap! Onverklaard/irr. bloedverlies! Geen plaatsing Is er een risico op SOA? PCR diagnostiek Nee Pos Neg

Nadere informatie

Patiëntenvoorlichting Gynaecologie. Menstruatiespreekuur

Patiëntenvoorlichting Gynaecologie. Menstruatiespreekuur Patiëntenvoorlichting Gynaecologie Menstruatiespreekuur Er is een speciaal gynaecologisch spreekuur voor vrouwen met abnormaal vaginaal bloedverlies of problemen met de menstruatie. Alle onderzoeken om

Nadere informatie