JURIDISCHE AANSPRAKELIJKHEID VOOR

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "JURIDISCHE AANSPRAKELIJKHEID VOOR"

Transcriptie

1 Faculteit Rechtsgeleerdheid Universiteit Gent Academiejaar JURIDISCHE AANSPRAKELIJKHEID VOOR FILE SHARING-NETWERKEN Een inadequaat droombeeld met nood aan alternatieven Masterproef van de opleiding Master in de rechten Ingediend door Lynn De Schrijver (studentennr ) Promotor: prof. dr. Ben Depoorter Commissaris: Jef De Mot

2 2

3 DANKWOORD Het schrijven van een masterproef vormt de bekroning op de vijfjarige rechtenopleiding. Deze bekroning komt er echter niet zonder hard labeur en de steun van vele mensen. Daarom zou ik hen hier graag kort willen bedanken. Eerst en vooral prijs ik mezelf zeer gelukkig met mijn ouders, grootouders en mijn lieve Mops, die er altijd en onvoorwaardelijk voor me zijn. Ook mijn vrienden, die meer dan eens mijn klaagzang hebben moeten aanhoren, bedank ik voor hun luisterend oor en motiverende woorden. In het bijzonder wil ik iedereen die tips en hulp hebben gegeven bij het totstandkomen van deze masterproef nog eens extra bedanken. Om niemand tekort te doen, noem ik liever geen namen. Tenslotte dank ik professor Ben Depoorter voor het aanreiken van dit uitermate boeiende onderwerp en de cruciale begeleiding in de voorbije twee jaar. Het was een leerrijke periode. Veel leesplezier, 14 mei 2012, Lynn De Schrijver 3

4 4

5 INHOUDSTAFEL I. INLEIDING 9 1. Vooraf 9 2. File sharing: begrip en problematiek 11 II. MIJLPALEN Voorgeschiedenis: de Betamax-zaak Een kwestie van controle: A&M Records v. Napster 16 A. The rise B....and fall 17 C. Erfenis KaZaA: netwerk gaat (voor even) vrijuit 21 A. Nederland 21 B. Procedures in het buitenland MGM v. Grokster: aanzetting, een nieuwe aanpak 26 A. Situering 26 B. Geen aansprakelijkheid volgens bodemrechters 27 C. Supreme Court 29 D. Concurring Opinions 33 E. Aanzetting in Europa 34 III. BELGIË EN DE AANSPRAKELIJKHEID VAN P2P-NETWERKEN De Auteurswet in het licht van de file sharing-problematiek 36 A. Wat beschermt de Auteurswet? 36 B. Wie beschermt de Auteurswet? 38 C. Relevante verleende rechten? File sharing en het reproductierecht File sharing en het publiek mededelingsrecht 43 D. Handhaving Burgerlijke rechtsvorderingen 46 a. Stakingsvordering ex artikel 87 AW 46 b. Klassieke vordering in kort geding 48 c. Vordering ten gronde en recht op schadevergoeding 48 d. Beslag inzake namaak 49 5

6 2. Strafrechtelijke beteugeling 50 a. Misdrijf van namaking 50 b. Digitale context 52 c. Strafbare deelneming De relatie met 1382 BW 54 E. Bescherming technische voorzieningen Rechtspraak 56 A. The Pirate Bay Situering Antwerpen 26 september Buitenland 61 B. Sabam vs. Tiscali/Scarlet: procedureslag met Hof van Justitie als struikelblok Sabam wint een veldslag maar niet de oorlog Conclusie 70 IV. EEN BLIK OVER DE GRENZEN Nederland 71 A. De Auteurswet en de wet op de naburige rechten Relevante rechten Handhaving Toekomst 76 B. Rechtspraak Mininova: een procedure tegen het netwerk The Pirate Bay (bis): een procedure tegen tussenpersonen Frankrijk 82 A. Code de la Propriété Intellectuelle: een klassiek-moderne mix 82 B. Nieuwe aanpak via de wet Hadopi De Verenigde Staten van Amerika 88 A. File sharing en de Amerikaanse auteursregelgeving Directe aansprakelijkheid Indirecte aansprakelijkheid Handhaving 92 B. DMCA: een veilige haven voor ISP s 93 C. Recente wetsvoorstellen 95 6

7 1. SOPA/PIPA: wereldwijd uitgespuwd 96 a. Inhoud 96 b. Relatie met de DMCA 96 c. Hevig verzet van de internetgemeenschap 98 d. Toekomst Meteen een opvolger: OPEN Conclusie 102 V. MATERIËLE EN JURIDISCHE KNELPUNTEN HINDEREN EEN STRENGER AUTEURSRECHT Op naar een strenger auteursrecht? Materiële en juridische hinderpalen 107 A. Technologie en het afdwingen van auteursrecht De techniek achterna: traagheid en onzekerheid Adequaat filteren, (niet langer) een utopie? Hinderen van ontwikkeling: de nefaste invloed op technologische innovatie 112 B. De rol van sociale normen 113 C. Netneutraliteit 117 D. Bezwaren rond de rol van internet service providers Verbod op een algemene toezichtsplicht Vrijheid van ondernemerschap 122 E. Grondrechten van gebruikers Vrijheid van meningsuiting Recht op eerbiediging van het privé-leven 128 a. Bescherming persoonsgegevens 129 b. Recht op privacy 131 F.Territorialiteit Alternatieven 138 A. Vrije licenties: Creative Commons 139 B. De file sharing-heffing 142 D. Uitgebreide en vrijwillige collectieve licenties 145 C. In afwachting: zelfhulp 151 VI. BESLUIT 154 VII. BIBLIOGRAFIE 159 7

8 8

9 I. INLEIDING 1. Vooraf 1. File sharing is de laatste jaren brandend actueel. Vooral als het gaat over multimedia is de praktijk wijdverspreid en niet meer weg te denken uit het dagelijkse leven. Wie van de internetgebruikende bevolking is er immers nog niet mee in aanraking gekomen? Velen onder hen hebben ook een mening klaar over het onderwerp, gaande van die harders die niet meer zonder kunnen, tot radicale tegenstanders met principes. Wat vaststaat, is dat het een heet hangijzer vormt voor de muziek- en video-industrie. Zij zien hun inkomsten dalen tengevolge van illegaal downloaden, terwijl de piraten juridisch amper grijpbaar blijken. De frustratie die hieruit voortvloeit, leidt tot een roep om een strenger auteursrecht. Maar is dat ook werkelijk de beste oplossing om aan de problematiek tegemoet te komen? Het actuele karakter van het thema vormde de drijvende kracht achter deze masterproef. Hoewel de problematiek mij persoonlijk reeds jaren boeide, werd pas tijdens het schrijven echt duidelijk hoe sterk dit onderwerp leeft. De belangstelling voor de kwestie is enorm groot, ook wat betreft de juridische kant van de zaak. Het verduidelijken van mijn titel werd door de vele media-aandacht dan ook algauw overbodig. In de laatste twee jaar bewoog er immers veel: het populaire LimeWire werd uit de lucht gehaald, The Pirate Bay lag ook in ons land onder vuur, Sabam verloor zijn zaak tegen Scarlet, SOPA en PIPA beroerden de hele internetgemeenschap, MegaUpload verdween en de discussie rond ACTA woedt alsmaar heviger. Deze actualiteit werd dankbaar mee verwerkt in dit werkstuk. 2. De vraag die in deze masterproef centraal staat, is hoe auteursrechten kunnen en moeten worden verzekerd in een tijd waar het internet en file sharing almachtig zijn. Is een strenger auteursrecht een goed idee of moet men op zoek naar een andere oplossing? 9

10 Om een antwoord te kunnen bieden op deze vraag, wordt de huidige juridische situatie terzake grondig onderzocht. Daarvoor start ik in de volgende pagina s met het schetsen van het begrip file sharing en de bijhorende problematiek (I), om vervolgens enkele beslissingen die werkelijke mijlpalen vormen in de geschiedenis rond de aansprakelijkheid van file sharing-netwerken toe te lichten (II). Daarna wordt ten gronde onderzocht hoe de Belgische auteurswetgeving zich tot de file sharing-problematiek verhoudt en welke mogelijkheden het huidig juridisch kader bijgevolg al dan niet biedt om file sharing-netwerken aansprakelijk te stellen (III). Omdat dit gebeuren zijn weg vindt via het wereldwijde web, is het ook een wereldwijd probleem. Ik werp daarom een grensoverschrijdende blik op de huidige wetgeving, aanpak en tendensen in Nederland, Frankrijk en de Verenigde Staten van Amerika. Nederland en Frankrijk onderzoek ik omwille van hun nauwe link met België qua basiswetgeving, de Verenigde Staten omwille van het feit dat zij een pionier zijn in de kwestie. De vraag is hoe het juridisch kader en de handhaving rond file sharing bij hen in elkaar zitten en hoe deze (kunnen) evolueren (IV). Nadat de huidige juridische situatie in binnen- en buitenland is gekend, wordt onderzocht of verstrenging wenselijk is. Wat kan een strenger auteursrecht rechtvaardigen, maar vooral: welke materiële en juridische uitdagingen werpen zich hierbij op? Omdat juridische aansprakelijkheid rond file sharing verre van evident is, onderzoek ik vervolgens of er realistische alternatieven denkbaar zijn die een betere oplossing bieden voor alle partijen (V). Tenslotte wordt een algemeen besluit geformuleerd (VI). Het is quasi onmogelijk om bij dit alles enkel te focussen op de aansprakelijkheid van de netwerken die file sharing mogelijk maken. De aansprakelijkheid van de file sharinggebruikers u en ik, zeg maar zit doorheen de hele problematiek verweven, zodat dit aspect geregeld aan bod komt. Ook de positie van internet service providers, die steeds vaker een centrale rol krijgen toegewezen binnen de materie, wordt veelvuldig belicht. 10

11 2. File sharing: begrip en problematiek 3. File sharing is een specifieke manier van downloaden, waarnaar ook vaak wordt verwezen met de term peer-to-peer (of P2P ). Peer is het Engelse woord voor gelijke : het gaat dus om een netwerk tussen gelijken die op eenvoudige wijze dingen naar elkaar kunnen verzenden. Concreet komt de praktijk erop neer dat bestanden die zich op de computer van een bepaalde persoon bevinden, worden gedeeld met andere internetgebruikers. 1 Door het installeren van bepaalde software wordt het immers mogelijk een directe verbinding tot stand te brengen tussen verschillende computers. De eerste file sharing-systemen maakten daarbij gebruik van een centrale server. 2 De tweede generatie deed het zonder. Zij werkten gedecentraliseerd en dus 100% peer-to-peer. 3 Bij het downloaden worden de gewenste bestanden rechtstreeks vanop de harde schijf van een andere persoon gekopieerd. Omgekeerd kunnen anderen ook bestanden die zich op jouw computer bevinden verkrijgen, zodat jouw computer zelf als server in het netwerk fungeert. Wel bestaat doorgaans de mogelijkheid dit laatste uitdrukkelijk uit te schakelen, zodat men niet zelf verdeler, maar slechts eindgebruiker is. Momenteel zijn ook de gewone gedecentraliseerde P2P-netwerken mede tengevolge van virussen en een gebrek aan snelheid over hun hoogtepunt heen. De derde generatie systemen maakt gebruik van torrents: het door Bram Cohen ontwikkelde BitTorrent (verder: Bittorrent) is vandaag het populairste file sharing-protocol ter wereld. Opnieuw wisselen de gebruikers bestanden met elkaar uit, maar het is niet één persoon die het gehele bestand verstuurt: elk bestand wordt in stukjes van 256kb gesplitst en afzonderlijk gedeeld. Zo krijg je meerdere torrentbestanden of kortweg torrents die als het ware een lijstje van die opdeling bevatten. Daarnaast herbergen zij ook kenmerken van de bestanden (zoals de grootte en de naam) én de locatie van de tracker. Een torrenttracker houdt bij waar de bestanden zich bevinden en coördineert door ervoor te zorgen dat 1 M. DE COCK BUNING en A. RINGNALDA, Maatregelen tegen auteursrechtinbreuk door P2P-filesharing: wat leert Umfeld ons?, AMI , 1. 2 Bijvoorbeeld Napster. 3 Bijvoorbeeld KaZaA, Grokster, Gnutella,... 11

12 aanbieders (seeders) en verzoekers (leechers) van de deeltjes elkaar vinden. Alle peers die een bepaalde torrent delen samen, worden een swarm genoemd. Om bestanden te kunnen downloaden via het Bittorrent-protocol installeert men eerst een daarvoor ontworpen computerprogramma: een Bittorrent-client. 4 De torrent wordt vervolgens door de seeder geüpload naar een torrenthost. 5 Op deze website wordt de torrent via het zoeksysteem zichtbaar voor de peers en kunnen zij de torrent downloaden. De gedownloade content zal tijdens of net na het downloaden op zijn beurt opnieuw worden aangeboden aan derden. Door de specifieke werking van het Bittorrent-protocol, zal het uitschakelen van de uploadfunctie in tegenstelling tot bij de klassieke P2P praktisch onmogelijk zijn: voor wat, hoort wat Tegenover downloaden via file sharing, staat het downloaden vanaf een server (de client-server modus). 7 Eén systeem functioneert als klant (meestal de gebruiker) en initieert communicatie met een centraal systeem dat functioneert als server. Concreet biedt een aanbieder op een downloadsite verschillende bestanden aan waaruit men kan kiezen. Elke klant downloadt vervolgens vanaf diezelfde server. Hier is dus geen sprake van een directe verbinding tussen alle gebruikers: je bent enkel consument en je verspreidt op jouw beurt niet opnieuw zelf bestanden. 5. Op zich hoeft de techniek van file sharing geen probleem te vormen: de technologie zelf is niet illegaal. 8 Het gaat er echter om wát wordt uitgewisseld. Het grote struikelblok is namelijk dat de bestanden die op deze manier worden gedeeld, ook auteursrechtelijk beschermd kunnen zijn. Bijgevolg kan een heel netwerk ontstaan van auteursrechtelijk beschermd materiaal dat uit illegale bron wordt gedownload en opnieuw geüpload. Het 4 Bijvoorbeeld BitComet, μtorrent, Azureus, Shareaza,... 5 Zie bijvoorbeeld Rb. s-gravenhage 11 januari 2012, LJN BV0549 (overwegingen ). The Pirate Bay is een voorbeeld van een dergelijke torrenthost (ook wel torrentindexen genoemd). 6 A. ENGELFRIET, De inbreukmakendheid van torrent-bestanden, B. RIETJENS, Over leechers, seeds en swarms: auteursrechtelijke aspecten van BitTorrent, AMI 2006, afl. 1, Dit is onder meer het geval bij itunes van Apple. 8 Zo is Gnutella (een gedecentraliseerd P2P-netwerk) niet illegaal, maar client Limewire wel. Ook BitTorrent is niet inbreukmakend, in tegenstelling tot bijvoorbeeld client The Pirate Bay. 12

13 resultaat is dat men zeer eenvoudig tal van muziekbestanden, video s,... kan verkrijgen zonder één cent uit te geven, maar ook zonder dat de toestemming van de auteursrechthebbenden werd bekomen. Talloze sites bieden hiervoor programma s aan, meestal gratis, soms betalend. Zij halen hierbij door hun grote bezoekersaantallen enorme inkomsten uit advertenties. In de praktijk blijkt dat dergelijke beschermde werken inderdaad het meest gegeerd zijn, tot grote wanhoop van de officiële industrie. Die ziet zijn verkoopcijfers de laatste jaren drastisch dalen. File sharing is immers niet alleen een mogelijkheid, maar een wereldwijd en zeer populair verschijnsel. Er zijn miljoenen gebruikers, waardoor de impact gigantische proporties aanneemt. Ook artiesten roepen op tot een betere bescherming van hun rechten. 9 Een juridische oplossing vinden voor dit probleem blijkt echter verre van eenvoudig. Voor vervolging is immers nood aan identificatie, wat men mede door het gebruik van technologie probeert te vermijden. Bovendien ontwijkt men juridische aansprakelijkheid door de software te herschrijven. De techniek evolueert immers zo snel dat het ene nog maar verboden is, of er is al een achterpoortje gevonden. 6. Wanneer en hoe kunnen aanbieders van file sharing-software nu aansprakelijk worden gesteld? In het volgende deel worden de grote mijlpaalbeslissingen toegelicht die duidelijk de evolutie aantonen van techniek en recht: van Sony/Betamax over Napster naar KaZaA en tenslotte Grokster. 9 Zo was er het pleidooi van Hooverphonic met optreden in het Europees parlement: X., Illegaal downloaden nefast voor verkoop, 5 april 2011, 13

14 II. MIJLPALEN 1. Voorgeschiedenis: de Betamax-historie 7. Op 17 januari 1984 werd door het US Supreme Court het zeer bekende en vaak aangehaalde Betamax-arrest geveld. 10 In deze zaak diende een incident tussen de Sony Corporation en Universal City Studios te worden beslecht. Elektronicafabrikant Sony had een nieuwe video-opnametechnologie ontwikkeld, waardoor gebruikers voor het eerst de mogelijkheid kregen om door middel van de Betamax-videorecorder films op een videoband te kopiëren. Universal en bij uitbreiding de hele filmindustrie vreesde dat met het toestel auteursrechtelijke inbreuken zouden worden gepleegd (lees: men vreesde inkomstendaling). Er konden immers auteursrechtelijk beschermde programma s mee worden opgenomen, later worden vertoond in bijzijn van anderen, kopies worden doorgegeven,... De vraag die aldus centraal stond in het geschil was of deze videorecorders als illegaal moesten worden verboden. Sony/Betamax legde de basis voor de fair use-doctrine die op zoek gaat naar een evenwicht tussen de belangen van de rechthebbenden en die van het publiek. 11 Voor het beantwoorden van de vraag of een handeling inbreukmakend is, dan wel onder fair use valt, wordt (niet-limitatief) rekening gehouden met een viertal factoren: het doel en de aard van het gebruik van het beschermde werk (al dan niet commercieel), de aard van het werk, de omvang en het belang van het overgenomen deel in verhouding tot het werk en tenslotte het effect op de waarde of het gebruik op de potentiële markt van het werk In eerste aanleg werd de vordering van de filmstudio door het District Court afgewezen. Men was er niet in geslaagd een actueel, dan wel toekomstig gevaar op 10 Sony Corp. of America v. Universal City Studios Inc., 464 U.S. 417 (1984). 11 Zie USC 107: Limitations on exclusive rights: Fair use (infra). 12 E. WERKERS, F. GILIO, De complexe verhouding tussen peer-to-peer -netwerken en de exceptie van de privékopie: kan de driestappentest een evenwicht tot stand brengen?, Computerr. 2006, afl. 6,

15 schade aan te tonen: het ging om slechts speculatie. Het gerecht stond weigerachtig tegenover een té ruime invulling van het auteursmonopolie: dit reikte niet zo ver dat ze konden verhinderen dat consumenten programma s voor niet-commerciële privédoeleinden opnemen, een duidelijk geval van fair use. 13 Universal ging daarop in hoger beroep, waar Sony wél medeaansprakelijk ( contributory liable ) werd bevonden. Het Court of Appeals hanteerde een enge interpretatie van de fair use-doctrine en wees de toepassing ervan af. 14 Sony bracht de zaak tenslotte voor het Supreme Court die met een nipte 5 tegen 4- meerderheid het geschil beslechtte. De enge interpretatie van fair use werd verworpen: een niet-commercieel gebruik werd vermoed hieronder te vallen. Het Hof oordeelde dat het gebruik van het apparaat in casu niet per se tot een inbreuk hoefde te leiden: de videorecorders konden in belangrijke mate ook worden gebruikt voor legitieme doeleinden, wat door het Hof werd omschreven als substantial non-infringing uses. Het was namelijk ook mogelijk met het toestel televisieprogramma s op te nemen om ze op een later tijdstip te bekijken (het zogenaamde time-shifting, door het Hof bestempeld als fair use). Bovendien was ook niet bewezen dat Sony winst wilde halen uit eventueel onrechtmatig gebruik. Verdelers van dergelijke apparaten konden dan ook niet aansprakelijk worden gesteld voor inbreuken op het auteursrecht die de gebruikers ermee maakten. Sony pleegde geen contributory infringement door de recorders op de markt te brengen De Betamax-zaak is van groot belang gebleken. Aanbieders van peer-to-peer software probeerden en proberen nog steeds aan aansprakelijkheid te ontsnappen door een 13 Universal City Studios, Inc. v. Sony Corp. of America, 480 F. Supp. 429 (C.D. Cal. 1979). 14 Universal City Studios, Inc. v. Sony Corp. of America, 659 F. 2d 963 (9th Cir. 1981); E. WERKERS, F. GILIO, De complexe verhouding tussen peer-to-peer -netwerken en de exceptie van de privékopie: kan de driestappentest een evenwicht tot stand brengen?, Computerr. 2006, afl. 6, K. KOELMAN, MGM vs. Grokster - AKA Auteursrecht vs. Techniek, Computerr. 2005, afl. 5, 247; E. VERRAES, Kazaa wint veldslag, Juristenkrant 2004, afl. 82, 7; H. WEFERS BETTINK, Auteursrechtinbreuk door de verspreiding van software, Computerr. 2004, afl. 3,

16 beroep te doen op de door het Supreme Court gehanteerde theorie. Zij betogen dat ook bij hun technologie substantieel niet-inbreukmakend gebruik mogelijk is. 2. Een kwestie van controle: A&M Records v. Napster A. The rise In 1999 zorgde bedenker Shawn Fanning samen met John Fanning en Sean Parker met het softwareprogramma Napster voor een ware digitale revolutie: de muziekwereld zou nooit meer hetzelfde zijn. Als eerste wereldwijd gebruikte P2P-dienst voor het delen van muziek, was Napster de moeder van alle file sharing. Het enige wat internetgebruikers hoefden te doen om gratis onbeperkt muziek te kunnen delen via het net, was de nodige software gratis van de site downloaden. De dienst kende een waanzinnig succes: op twee jaar tijd werd Fanning s uitvinding door meer dan 90 miljoen mensen gedownload en op het hoogtepunt ondergingen per weekend meer dan 200 miljoen nummers hetzelfde lot. Wie hier uiteraard minder blij mee was, was de muziekindustrie. Al snel zag Napster zich geconfronteerd met verschillende rechtszaken. De overgrote meerderheid van de gedeelde files betrof immers auteursrechtelijk beschermde werken, die circuleerden zonder dat de toestemming daarvoor was verkregen of dat er een vergoeding voor was betaald. 11. In 2000 ging de aandacht voor Napster de hoogte in door de opmerkelijke aanval van heavy metalband Metallica. Hun single I Disappear werd tot hun verbazing reeds op de Amerikaanse radio gedraaid alvorens hij officieel was uitgebracht. Metallica ontdekte dat de demoversie van het nummer, net als de rest van hun repertoire, op Napster circuleerde en daagde het netwerk voor de rechter. Omdat de gebruikers in grote mate studenten waren, betrokken ze zelfs drie universiteiten in het geding. Nadat deze Napster op hun 16

17 campus blokkeerden, werd de klacht tegen hen ingetrokken. 16 Metallica eiste naast de verwijdering van hun muziek, ook het blokkeren van de Napster-accounts van degenen die hun muziek hadden gedeeld. Meer dan personen werden zo van de site verwijderd. Andere artiesten, zoals dr. Dré en Madonna volgden dit voorbeeld. Uiteindelijk kwam er een definitief einde aan het geschil nadat Napster werd stopgezet: er werd een schikking getroffen waarbij werd beloofd om gebruikers die muziek deelden van bands die dit niet wensten, te blokkeren. 17 B....and fall 12. Want in tussentijd werd Napster alsmaar bekender en populairder, maar groeide ook de controverse in de Amerikaanse muziekwereld navenant. De grote doorbraak in de kwestie was het resultaat van het geding dat verschillende platenmaatschappijen onder de Recording Industry Association of America (RIAA) in december 1999 aanspanden. Zij vroegen de onmiddellijke stopzetting van de uitwisseling van hun muziek via de dienst en wilden bijgevolg op die manier de stopzetting van Napster zélf bekomen. Deze preliminaire injunctie werd in juli 2000 inderdaad toegekend door het District Court: Napster moest van het net verdwijnen. 18 Zij gaf zich echter niet gewonnen en ging in beroep. Die zaak werd uiteindelijk wereldwijd bekend als A&M Records vs. Napster en werd op 12 februari 2001 definitief beslecht door het Californische Court of Appeals University of Southern California, Yale University, en Indiana University; O. VAN DALEN, Hollywood verliest controle over digitale distributie, I&I 2002, afl. 5, 14; K. ANDERSON, Napster expelled by universities, 26 september 2000, 17 R. LIND, M. SIMENSKY, T. SELZ EN P. ACTON, 6:27. Impact of technological innovation Digital impact on distributiebon Digital delivery of music Unauthorized delivery Peer-to-peer file sharing, 1 Entertainment Law 3d: Legal Concepts and Business Practices 6: A&M Records, Inc. v. Napster, Inc., 114 F.Supp.2d 896 (N. D. Cal. 2000). 19 A&M Records, Inc. v. Napster, Inc., 239 F. 3d 1004 (C.A. 9 Cal. 2001). 17

18 13. Dat de gebruikers van Napster directe auteursinbreuken pleegden, daar werd niet aan getwijfeld: hun handelingen konden niet worden beschouwd als fair use. 20 De hamvraag was dan ook of Napster bijdroeg tot deze auteursrechtelijke inbreuken van haar gebruikers. De eisers voerden hiervoor aan dat er zowel van contributory liability, als van vicarious liability sprake was. Deze twee vormen van secundaire of indirecte aansprakelijkheid delen hetzelfde doel, maar verschillen in de aanwezige relatie: een band tussen de verweerder en de inbreukmakende daad in het eerste geval, een band tussen de verweerder en de directe schender in het tweede geval. 21 Wanneer iemand met voldoende kennis ervan, aanzet tot het inbreukmakende gedrag van een andere persoon, het veroorzaakt of er substantieel toe bijdraagt, zal men besluiten tot contributory liability. Vicarious liability hangt ermee samen: deze plaatsvervangende aansprakelijkheid doet zich voor indien de inbreuk plaatsvindt onder het toezicht van een orgaan of een persoon die faalt tussen te komen en er bovendien financieel voordeel uithaalt Tegen het eerste argument trachtte Napster zich te verweren door te verwijzen naar de doctrine uit de Betamax-zaak: er is geen sprake van contributory infringement indien de software ook geschikt is voor substantieel niet-inbreukmakend gebruik. Het Hof ging hier echter niet in mee. 23 Het onderscheid met Betamax was volgens haar duidelijk. Sony kon na de verkoop van een videorecorder niet meer weten wat ermee gebeurde, Napster daarentegen had een centrale zoekmachine onder haar beheer en kon dus weten én vermijden dat beschermde bestanden op haar netwerk zouden worden aangeboden R. KU, The Creative Destruction of Copyright: Napster and the New Economics of Digital Technology, U. Chi. L. Rev. 2001, 21, beschikbaar op S. Penn, Copyright law: intellectual property protection in cyberspace, Journal of Technology Law & Policy 2002, 7 UFLJTLP R. ROSEN, Music and Copyright, Oxford, Oxford University Press, 2009, A. SCHMIDT, W. DOLFSMA, W. KEUVELAAR, Fighting the War on File Sharing in Information Technology & Law Series, Den Haag, TMC Asser Press, 2007, O. VAN DALEN, Hollywood verliest controle over digitale distributie, I&I 2002, afl. 5, 11. De toepassing van de fair use-doctrine werd afgewezen. 24 K. KOELMAN, MGM vs. Grokster - AKA Auteursrecht vs. Techniek, Computerr. 2005, afl. 5,

19 Om te kunnen besluiten dat Napster de gebruikers aanmoedigde en ondersteunde in hun schendingen, was het ten eerste immers nodig dat zij van de illegale activiteiten weet had. 25 Ondanks het feit dat Napster inderdaad ook kon worden gebruikt voor legitieme doeleinden, wist zij hier zeer goed dat het systeem werd misbruikt om auteursrechtelijke inbreuken te plegen. 26 Daarenboven had Napster ook de kans om tegen die schendingen op te treden doordat het systeem niet volledig peer-to-peer werkte. Het ging om een gecentraliseerd netwerk, wat betekent dat gebruik werd gemaakt van een eigen server die de gebruikers en de beschikbare files verbond. Een centrale computer bevatte een lijst van alle door de peers aangeboden bestanden, waarna de gebruiker de gewenste bestanden rechtstreeks van bij deze kon downloaden. 27 Napster droeg zo volgens het Hof substantieel bij tot de schendingen die door haar gebruikers werden begaan: zonder diens hulp konden zij deze bestanden niet met zo n gemak vinden en downloaden Vervolgens werd ook besloten tot vicarious liability. Napster had én het recht én de mogelijkheid om te handelen: zij had immers toezicht en controle over het gedrag van de gebruikers. Napster had dus zowel het vermogen om de inbreukmakende personen te identificeren als het recht hen te schrappen, maar maakte daar ten onrechte geen gebruik van. Het financieel voordeel werd dan weer gehaald uit de aanwezigheid van inbreukmakend materiaal: hierdoor werden nieuwe klanten aangetrokken en het aantal klanten was recht evenredig met de reclame-inkomsten. 29 De Betamax-doctrine was volgens het Hof niet van toepassing op deze soort van aansprakelijkheid. Ook Napster s overige tegenargumenten, gebaseerd op de artikelen 512 (a) en (d) van de Digital Millennium Copyright Act (DMCA) die de omstandigheden weergeven onder welke 25 B. DE GROOTE, Amerikaans auteursrecht haalt Napster onderuit, Juristenkrant 2001, afl. 24, Kennis van specifieke inbreuken was volgens het Amerikaans auteursrecht daarbij niet vereist. 27 O. VAN DALEN, Hollywood verliest controle over digitale distributie, I&I 2002, afl. 5, R. ROSEN, Music and Copyright, Oxford, Oxford University Press, 2009, B. DE GROOTE, Amerikaans auteursrecht haalt Napster onderuit, Juristenkrant 2001, afl. 24, 17; A. SCHMIDT, W. DOLFSMA, W. KEUVELAAR, Fighting the War on File Sharing in Information Technology & Law Series, Den Haag, TMC Asser Press, 2007,

20 omstandigheden providers niet aansprakelijk kunnen worden gesteld, werden afgewezen. 30 C. Erfenis 16. De uitspraak betekende de doodsteek voor Napster. Auteursrechtelijk beschermde werken dienden te worden geblokkeerd door middel van filters, wat niet haalbaar bleek. Napster werd stopgezet en ging failliet. In 2003 kwam zij terug als legale virtuele muziekwinkel, maar een echt succes werd dit niet, gezien de grote concurrentie van gelijkaardige systemen als Apple s itunes. De overname door Best Buy in 2008 kon hier niet aan verhelpen. In december 2011 kwam het nieuws dat Napster definitief ophield te bestaan. 31 Met de opslorping door het vergelijkbare Rhapsody, verdween de legendarische naam uit het internetlandschap. 17. Ondanks Napster s korte bestaan als gratis file sharing-dienst, drukte zij als geen ander haar stempel op de toekomst. De invloed op de hedendaagse muziekbeleving kan moeilijk worden overschat. Een citaat van Rupert Murdoch, één van de meest invloedrijke personen uit de mediawereld, kan dit illustreren: Without Napster, there is no internet, zei hij. 32 Napster s ex-ceo Hank Barry deed een gelijkaardige uitspraak: Without Napster, there is no ipod. 33 Onmiddellijk kwamen ook tal van anderen met gelijkaardige, maar in juridische zin verbeterde P2P-systemen op de proppen. Uiteraard liet de muziekindustrie het hier niet bij. Verdere rechtzaken bleven dan ook niet uit. 30 De zogenaamde safe harbor clause (infra); A. SCHMIDT, W. DOLFSMA, W. KEUVELAAR, Fighting the War on File Sharing in Information Technology & Law Series, Den Haag, TMC Asser Press, 2007, X., Napster bestaat nu echt niet meer, 3 december 2011, 32 Wat hij hiermee bedoelde was dat velen besloten zich (breedband)internet aan te schaffen, door de mogelijkheid via Napster eenvoudig muziek te verkrijgen. 33 M. HARTLEY, From culture to politics, Napster s impact is still felt today, 22 april 2009, 20

Auteursrecht. VVA/VMC bij KNAW, 22 februari 2011 Dirk Visser

Auteursrecht. VVA/VMC bij KNAW, 22 februari 2011 Dirk Visser Auteursrecht VVA/VMC bij KNAW, 22 februari 2011 Dirk Visser President van de KNAW Robbert Dijkgraaf over ACTA: Dergelijke wetten maken het erg eenvoudig om onwelgevallige websites te blokkeren, waarbij

Nadere informatie

Muziek downloaden MP3 WMA Liedjes of albums? Collectie Waar?

Muziek downloaden MP3 WMA Liedjes of albums? Collectie Waar? Muziek downloaden Muziek downloaden kan op verschillende manieren en bij verschillende diensten. Op deze pagina leggen we uit wat de mogelijkheden zijn. Formaten Verschillende download diensten bieden

Nadere informatie

Samenvatting. Inleiding

Samenvatting. Inleiding Samenvatting Inleiding Dit onderzoek, dat is verricht in opdracht van WODC voor het Ministerie van Justitie, richt zich op een inventarisatie van de regelingen en initiatieven voor de aanpak van illegale

Nadere informatie

VEILIGHEID EN AUTEURSRECHT een handleiding voor overheid en bedrijven

VEILIGHEID EN AUTEURSRECHT een handleiding voor overheid en bedrijven VEILIGHEID EN AUTEURSRECHT een handleiding voor overheid en bedrijven INTRODUCTIE Mensen die muziek maken zijn, net als in iedere andere bedrijfstak, afhankelijk van een redelijke vergoeding voor hun creativiteit

Nadere informatie

5. Auteursrecht op internet: waarom moeilijk doen als het makkelijk kan? Een pleidooi voor collectief beheer 1

5. Auteursrecht op internet: waarom moeilijk doen als het makkelijk kan? Een pleidooi voor collectief beheer 1 5. Auteursrecht op internet: waarom moeilijk doen als het makkelijk kan? Een pleidooi voor collectief beheer 1 Erwin Angad-Gaur E r worden, zowel nationaal als internationaal, veel discussies gevoerd over

Nadere informatie

Peer-to-peer vs. auteursrecht

Peer-to-peer vs. auteursrecht JV_8_2004_7.qxd 01-12-2004 15:19 Pagina 48 48 Chr.A. Alberdingk Thijm* The introduction of new technology is always disruptive to old markets, and particularly to those copyright owners whose works are

Nadere informatie

MGM vs Grokster AKA Auteursrecht vs Techniek

MGM vs Grokster AKA Auteursrecht vs Techniek MGM vs Grokster AKA Auteursrecht vs Techniek Verschenen in Computerrecht 2005, p. 247-254. K.J. Koelman Op 27 juni j.l. wees de Amerikaanse federale opperrechter het zogenoemde Grokster-arrest. Het Supreme

Nadere informatie

Vele mensen onder ons gebruiken gebruiken hun Pc vooral voor het Downloaden van Muziek, Films en programma s en zelfs boeken of tijdschriften.

Vele mensen onder ons gebruiken gebruiken hun Pc vooral voor het Downloaden van Muziek, Films en programma s en zelfs boeken of tijdschriften. Download special. Ik wil beginnen met een kleine waarschuwing dat ik ( Helping Hand Almere) GEEN verantwoording neem voor de negatieve gevolgen van deze Special voor het Downloaden, van Software, Films

Nadere informatie

Instelling. Onderwerp. Datum

Instelling. Onderwerp. Datum Instelling My Lawyer Info Monard D Hulst www.monard-dhulst.be Onderwerp Het Hof van Justitie zet de deur open voor tweedehandse software Datum 9 juli 2012 Copyright and disclaimer De inhoud van dit document

Nadere informatie

Subjectieve verwijtbaarheid Een toets om de aansprakelijkheid van internettussenpersonen voor het faciliteren van auteursrechtinbreuken te beoordelen

Subjectieve verwijtbaarheid Een toets om de aansprakelijkheid van internettussenpersonen voor het faciliteren van auteursrechtinbreuken te beoordelen Subjectieve verwijtbaarheid Een toets om de aansprakelijkheid van internettussenpersonen voor het faciliteren van auteursrechtinbreuken te beoordelen Het internet opent de deur voor de wereldwijde uitwisseling

Nadere informatie

Peer-to-peer up- en downloaden fair use kopie voor privé-gebruik driestappen-toets Richtlijn Informatiemaatschappij

Peer-to-peer up- en downloaden fair use kopie voor privé-gebruik driestappen-toets Richtlijn Informatiemaatschappij De complexe verhouding tussen peer-to-peer netwerken en de exceptie van de privé-kopie: kan de drie-stappentest een evenwicht tot stand brengen? Enkele beschouwingen vanuit Amerikaans, Australisch en Europees

Nadere informatie

Datum van inontvangstneming : 04/03/2013

Datum van inontvangstneming : 04/03/2013 Datum van inontvangstneming : 04/03/2013 Vertaling C-49/13 1 Zaak C-49/13 Verzoek om een prejudiciële beslissing Datum van indiening: 29 januari 2013 Verwijzende instantie: Úřad průmyslového vlastnictví

Nadere informatie

GEBRUIKERSVOORWAARDEN

GEBRUIKERSVOORWAARDEN GEBRUIKERSVOORWAARDEN Definities Gebruiker: geregistreerde gebruikers van de website [ondertitel.com] Bezoeker: niet geregistreerde personen die de website [ondertitel.com] bezoeken Gebruik: handelingen

Nadere informatie

Hof van Cassatie van België

Hof van Cassatie van België 10 SEPTEMBER 2007 S.07.0003.F/1 Hof van Cassatie van België Arrest Nr. S.07.0003.F A. T., Mr. Michel Mahieu, advocaat bij het Hof van Cassatie, tegen OPENBAAR CENTRUM VOOR MAATSCHAPPELIJK WELZIJN VAN LUIK.

Nadere informatie

Privacy beleid. Algemeen

Privacy beleid. Algemeen Privacy beleid Algemeen In dit Privacy beleid wordt beschreven hoe wij omgaan met uw persoonsgegevens. Wij verzamelen, gebruiken en delen persoonsgegevens om de websites van JaMa Media, zoals Mijnkoopwaar

Nadere informatie

Buma 100 jaar: het openbaarmakingsrecht in 2025 11 oktober 2013

Buma 100 jaar: het openbaarmakingsrecht in 2025 11 oktober 2013 Buma 100 jaar: het openbaarmakingsrecht in 2025 11 oktober 2013 Jacqueline Seignette Jacqueline Seignette, Höcker advocaten, Amsterdam http://vimeo.com/2465906 Ideale situatie: creativiteit vrije loop

Nadere informatie

Presentatie. Vereniging voor Auteursrecht. 23 oktober 2009

Presentatie. Vereniging voor Auteursrecht. 23 oktober 2009 Presentatie Vereniging voor Auteursrecht 23 oktober 2009 Dit is een bewerking van een presentatie van Bits of Freedom bij de Vereniging voor Auteursrecht op 23 oktober 2009 over filesharing (http://www.ivir.nl/agenda/vva23102009.html).

Nadere informatie

Vertaling C-441/13-1. Zaak C-441/13. Verzoek om een prejudiciële beslissing

Vertaling C-441/13-1. Zaak C-441/13. Verzoek om een prejudiciële beslissing Vertaling C-441/13-1 Zaak C-441/13 Verzoek om een prejudiciële beslissing Datum van indiening: 5 augustus 2013 Verwijzende rechter: Handelsgericht Wien (Oostenrijk) Datum van de verwijzingsbeslissing:

Nadere informatie

Algemene gebruiksvoorwaarden

Algemene gebruiksvoorwaarden Algemene gebruiksvoorwaarden De Juvederm website is eigendom van Allergan Limited ('Allergan'), en is uitsluitend bestemd voor inwoners van Nederland en België. De op deze site verstrekte informatie is

Nadere informatie

Aansprakelijkheid voor user-generated content

Aansprakelijkheid voor user-generated content Aansprakelijkheid voor user-generated content door Arnoud Engelfriet - 06-06-2011 http://www.itpedia.nl/2011/06/06/aansprakelijkheid-voor-user-generated-content/ Op steeds meer sites kunnen mensen zelf

Nadere informatie

informatie over de goederen; de aangever of houder van de goederen; de oorsprong en herkomst van de goederen.

informatie over de goederen; de aangever of houder van de goederen; de oorsprong en herkomst van de goederen. Directoraat-Generaal Belastingdienst 2070804650 Vragen van het lid Gerkens (SP) aan de staatssecretaris van Financiën en de Minister van Justitie over de doorgifte van NAW-gegevens door de douane aan private

Nadere informatie

Rapport. Rapport over een klacht over het Landelijk Bureau Inning Onderhoudsbijdragen. Datum: 20 januari 2012. Rapportnummer: 2012/005

Rapport. Rapport over een klacht over het Landelijk Bureau Inning Onderhoudsbijdragen. Datum: 20 januari 2012. Rapportnummer: 2012/005 Rapport Rapport over een klacht over het Landelijk Bureau Inning Onderhoudsbijdragen. Datum: 20 januari 2012 Rapportnummer: 2012/005 2 Klacht Verzoeker klaagt erover dat het LBIO nog vijf maanden opslagkosten

Nadere informatie

Hoge Raad der Nederlanden

Hoge Raad der Nederlanden 6 maart 1998 Eerste Kamer Nr. 16.561 (C97/040 HR) AS Hoge Raad der Nederlanden Arrest in de zaak van: Karl Heinz HILLE, wonende te Haarlem, EISER tot cassatie, advocaat : mr E. Grabandt, t e g e n 1. de

Nadere informatie

Vertaling C-291/13-1. Zaak C-291/13. Verzoek om een prejudiciële beslissing. Eparchiako Dikastirio Lefkosias (Cyprus)

Vertaling C-291/13-1. Zaak C-291/13. Verzoek om een prejudiciële beslissing. Eparchiako Dikastirio Lefkosias (Cyprus) Vertaling C-291/13-1 Zaak C-291/13 Verzoek om een prejudiciële beslissing Datum van indiening: 27 mei 2013 Verwijzende rechter: Eparchiako Dikastirio Lefkosias (Cyprus) Datum van de verwijzingsbeslissing:

Nadere informatie

Auteursrecht versus P2P

Auteursrecht versus P2P Auteursrecht versus P2P en de handhavingsmogelijkheden Universiteit: Tilburg University Masterscriptie Faculteit: Tilburg Law School Kim Hanssen (ANR: 870149) Opleiding: Rechtsgeleerdheid 23 februari 2011,

Nadere informatie

2. Soorten en verband

2. Soorten en verband Bij dit alles moet de rechter de rechten van verdediging eerbiedigen. Dit betekent dat hij, wanneer hij de rechtsgrond wenst te wijzigen en aan te passen, de debatten dient te heropenen om partijen toe

Nadere informatie

Pakket 5: auteursrechten

Pakket 5: auteursrechten Pakket 5: auteursrechten Inhoud 5. PAKKET 5: AUTEURSRECHTEN ENZ. 5.1 Eindtermen voor het lager onderwijs 3 5.2 Eindtermen voor het secundair onderwijs 4 5.3 Doelen 5 5.4 Links 6 5.5 Tip voor de leerkracht

Nadere informatie

CAG/13/12.12/DOC.104 bijlage 1

CAG/13/12.12/DOC.104 bijlage 1 Modellicenties voor open data Versie 1.1 CAG/13/12.12/DOC.104 bijlage 1 Licentiemodellen open data v1.1 2 Inleiding In deze nota worden een aantal modellicenties voorgesteld voor het ter beschikking stellen

Nadere informatie

zaaknummer / rolnummer: 420586 / HA ZA 12-682

zaaknummer / rolnummer: 420586 / HA ZA 12-682 vonnis RECHTBANK 'S-GRAVENHAGE Sector civiel recht zaaknummer / rolnummer: 420586 / HA ZA 12-682 Vonnis in incident van in de zaak van de stichting STICHTING BESCHERMING RECHTEN ENTERTAINMENT INDUSTRIE

Nadere informatie

Voorwaarden en licentieovereenkomst voor gebruikers van Vodafone Contacts

Voorwaarden en licentieovereenkomst voor gebruikers van Vodafone Contacts Voorwaarden en licentieovereenkomst voor gebruikers van Vodafone Contacts Dit is een licentieovereenkomst tussen jou, de eindgebruiker van Vodafone Contacts, en Vodafone voor het gebruik van de Vodafone

Nadere informatie

Auteur. Onderwerp. Datum

Auteur. Onderwerp. Datum Auteur Monard D Hulst www.monard-dhulst.be Onderwerp Gebruik van software. Licentie. B.S.A Datum 3 februari 2009 Copyright and disclaimer Gelieve er nota van te nemen dat de inhoud van dit document onderworpen

Nadere informatie

Nederlands Instituut van Psychologen 070-8888500. inzagerecht testgegevens

Nederlands Instituut van Psychologen 070-8888500. inzagerecht testgegevens POSTADRES Postbus 93374, 2509 AJ Den Haag BEZOEKADRES Juliana van Stolberglaan 4-10 TEL 070-88 88 500 FAX 070-88 88 501 E-MAIL info@cbpweb.nl INTERNET www.cbpweb.nl AAN Nederlands Instituut van Psychologen

Nadere informatie

Openbaarmaking op het internet. recente rechtspraak. Jacqueline Seignette Vereniging voor Auteursrecht 20 januari 2012

Openbaarmaking op het internet. recente rechtspraak. Jacqueline Seignette Vereniging voor Auteursrecht 20 januari 2012 Openbaarmaking op het internet recente rechtspraak Jacqueline Seignette Vereniging voor Auteursrecht 20 januari 2012 Diensten: - P2P (Mininova, TPB, Shareconnector) - Usenet (NSE) - Usenet index service

Nadere informatie

gelet op artikel 63, eerste alinea punt 3 van het EG-Verdrag,

gelet op artikel 63, eerste alinea punt 3 van het EG-Verdrag, P5_TA(2002)0591 Verblijfstitel met een korte geldigheidsduur * Wetgevingsresolutie van het Europees Parlement over het voorstel voor een richtlijn van de Raad betreffende de verblijfstitel met een korte

Nadere informatie

Datum van inontvangstneming : 26/05/2014

Datum van inontvangstneming : 26/05/2014 Datum van inontvangstneming : 26/05/2014 Vertaling C-189/14-1 Zaak C-189/14 Verzoek om een prejudiciële beslissing Datum van indiening: 16 april 2014 Verwijzende rechter: Eparchiako Dikastirio Lefkosias

Nadere informatie

PB calc & consult houdt zich alle rechten voor met betrekking tot updates alsook andere bronnen van terbeschikkingstelling.

PB calc & consult houdt zich alle rechten voor met betrekking tot updates alsook andere bronnen van terbeschikkingstelling. p.1 van 6 GEBRUIKSRECHTOVEREENKOMST voor BouwData PB Deze gebruiksrechtovereenkomst wordt gesloten tussen U als eindgebruiker, hierna genoemd de gebruiker, en PB calc & consult bvba, met maatschappelijke

Nadere informatie

Deze vraag kan, wanneer ze zo algemeen wordt gesteld, niet met ja of neen worden beantwoord.

Deze vraag kan, wanneer ze zo algemeen wordt gesteld, niet met ja of neen worden beantwoord. Illegale software 1. Wat is illegale software? 1.1 Mag ik downloaden en installeren zonder betalen? Mag je een programma downloaden van het internet, zonder hiervoor te betalen, dit installeren op jouw

Nadere informatie

Downloadverbod zal industrie niet helpen

Downloadverbod zal industrie niet helpen Downloadverbod zal industrie niet helpen Een wettelijk downloadverbod zal geen invloed hebben op het koopgedrag van internetgebruikers. Zo n verbod, voorgesteld door het kabinet, kan zelfs een averechts

Nadere informatie

Algemene Voorwaarden. Artikel 1 - Doelstelling

Algemene Voorwaarden. Artikel 1 - Doelstelling Algemene Voorwaarden In deze Algemene Voorwaarden staan de rechten en plichten van diegene die gebruik maken van de MiessAgenda via de MiessAgendaApp ( applicatie ) of de website MiessAgenda.nl ( website

Nadere informatie

Datum van inontvangstneming : 31/01/2013

Datum van inontvangstneming : 31/01/2013 Datum van inontvangstneming : 31/01/2013 Vertaling C-1/13-1 Datum van indiening: Zaak C-1/13 Verzoek om een prejudiciële beslissing 2 januari 2013 Verwijzende rechter: Cour de cassation (Frankrijk) Datum

Nadere informatie

Instelling. Onderwerp. Datum

Instelling. Onderwerp. Datum Instelling Arbeidsrechtbank Brugge Onderwerp Handvest van de sociaal verzekerde. Beroepsziekten Datum 01 februari 2005 Copyright and disclaimer Gelieve er nota van te nemen dat de inhoud van dit document

Nadere informatie

Hof van Cassatie van België

Hof van Cassatie van België 2 SEPTEMBER 2014 P.14.1380.N/1 Hof van Cassatie van België Arrest Nr. P.14.1380.N O D B, inverdenkinggestelde, aangehouden, eiser, met als raadslieden mr. Alain Vergauwen en mr. Pierre Monville, advocaten

Nadere informatie

Rechtsvordering : ook nadien niet-aangegeven inkomsten

Rechtsvordering : ook nadien niet-aangegeven inkomsten Rechtsvordering : ook nadien niet-aangegeven inkomsten Auteur(s): Filip Smet Editie: 1202 p. 9 Publicatiedatum: 21 april 2010 Rechtbank/Hof: Cassatie Datum van uitspraak: 11 februari 2010 Wetboek: W.I.B.

Nadere informatie

Instantie. Onderwerp. Datum

Instantie. Onderwerp. Datum Instantie Hof van Cassatie Onderwerp Faillissement, Faillissementsakkoord en gerechtelijk akkoord - Gevolgen (personen, goederen, verbintenissen) - Verbintenissen - Schuldvordering - Aangifte Gevolg -

Nadere informatie

De toenemende invloed van het Handvest op het auteursrecht AIPPI. woensdag 11 maart 2015

De toenemende invloed van het Handvest op het auteursrecht AIPPI. woensdag 11 maart 2015 De toenemende invloed van het Handvest op het auteursrecht AIPPI woensdag 11 maart 2015 1 Quaedvlieg 2006 Het lijkt geen goed idee dat iedere individuele rechter in ieder individueel geval een eigen afweging

Nadere informatie

Overeenkomst tussen gebruiker en izi4u

Overeenkomst tussen gebruiker en izi4u Overeenkomst tussen gebruiker en izi4u izi4u.com bestaat uit verscheidene websites en webpagina's die worden onderhouden door Electronic Gallery n.v. of door haar gelieerde bedrijven (zoals Ekivita) -

Nadere informatie

Datum van inontvangstneming : 28/12/2015

Datum van inontvangstneming : 28/12/2015 Datum van inontvangstneming : 28/12/2015 Vertaling C-618/15-1 Zaak C-618/15 Verzoek om een prejudiciële beslissing Datum van indiening: 23 november 2015 Verwijzende rechter: Cour de cassation (Frankrijk)

Nadere informatie

Hof van Cassatie van België

Hof van Cassatie van België 5 MEI 2008 C.05.0223.F/1 Hof van Cassatie van België Arrest Nr. C.05.0223.F AXA BELGIUM, naamloze vennootschap, Mr. Michel Mahieu, advocaat bij het Hof van Cassatie, tegen 1. B. P., 2. AXA BELGIUM, naamloze

Nadere informatie

[TITLE IN CAPS, VERDANA, 32]

[TITLE IN CAPS, VERDANA, 32] [TITLE IN CAPS, VERDANA, 32] DEBAT I Handhaving van een standaardessentiëel octrooi: FRANDlicentie of verbod? Zeist, 14 maart 2012 INLEIDING Op diverse terreinen worden standaards gebruikt om uniforme

Nadere informatie

De Commissie heeft vastgesteld dat tussenkomst van de Ombudsman Financiële Dienstverlening niet tot oplossing van het geschil heeft geleid.

De Commissie heeft vastgesteld dat tussenkomst van de Ombudsman Financiële Dienstverlening niet tot oplossing van het geschil heeft geleid. Uitspraak Geschillencommissie Financiële Dienstverlening nr. 21 d.d. 2 april 2009 (mr. M.M. Mendel, voorzitter, mr. E.M. Dil - Stork en mr. B. Sluijters) 1. Procedure De Commissie beslist met inachtneming

Nadere informatie

Hof van Cassatie van België

Hof van Cassatie van België 7 NOVEMBER 2014 C.14.0122.N/1 Hof van Cassatie van België Arrest Nr. C.14.0122.N 1. M. H., 2. A. D. K., eisers, toegelaten tot de rechtsbijstand bij beslissing van 6 januari 2014 (nr. G.13.0163.N) vertegenwoordigd

Nadere informatie

Instelling. Onderwerp. Datum

Instelling. Onderwerp. Datum Instelling Hof van Cassatie Onderwerp Bedrijfsvoorheffing. Niet-doorstorting. Aansprakelijke bestuurders of zaakvoerders. Onrechtmatige daad. Datum 5 september 2013 Copyright and disclaimer De inhoud van

Nadere informatie

1. Inleiding. 1 Verordening (EG) nr. 1383/2003 van de Raad van 22 juli 2003 inzake het optreden van

1. Inleiding. 1 Verordening (EG) nr. 1383/2003 van de Raad van 22 juli 2003 inzake het optreden van 01-02-2012 Richtlijnen van de Europese Commissie betreffende de handhaving van intellectuele-eigendomsrechten (IER) door de douaneautoriteiten van de EU met betrekking tot goederen, met name geneesmiddelen,

Nadere informatie

Dispuut in de praktijk: leidt belastingfraude altijd tot (een vervolging voor) witwassen?

Dispuut in de praktijk: leidt belastingfraude altijd tot (een vervolging voor) witwassen? Dispuut in de praktijk: leidt belastingfraude altijd tot (een vervolging voor) witwassen? De Hoge Raad oordeelde op 7 oktober jl. dat gelden die door belastingontduiking zijn verkregen, kunnen worden aangemerkt

Nadere informatie

Vertaling C-360/13-1. Zaak C-360/13. Verzoek om een prejudiciële beslissing. Supreme Court of the United Kingdom (Groot-Brittannië)

Vertaling C-360/13-1. Zaak C-360/13. Verzoek om een prejudiciële beslissing. Supreme Court of the United Kingdom (Groot-Brittannië) Vertaling C-360/13-1 Datum van indiening: 27 juni 2013 Verwijzende rechter: Zaak C-360/13 Verzoek om een prejudiciële beslissing Supreme Court of the United Kingdom (Groot-Brittannië) Datum van de verwijzingsbeslissing:

Nadere informatie

Spam en het eigendom van netwerken. Studium Generale TUE - 30 maart 2004 Sjoera Nas, Bits of Freedom - sjoera@bof.nl

Spam en het eigendom van netwerken. Studium Generale TUE - 30 maart 2004 Sjoera Nas, Bits of Freedom - sjoera@bof.nl Spam en het eigendom van netwerken Studium Generale TUE - 30 maart 2004 Sjoera Nas, Bits of Freedom - sjoera@bof.nl Assurancetourix Zijn er grenzen aan de spambestrijding? 1. Anti-spam wetgeving Europa

Nadere informatie

Bureau M.F.J Bockstael - 2016. Het auteursrecht is het recht dat een auteur heeft op zijn werk. De auteur beschikt over twee soorten rechten:

Bureau M.F.J Bockstael - 2016. Het auteursrecht is het recht dat een auteur heeft op zijn werk. De auteur beschikt over twee soorten rechten: Het auteursrecht is het recht dat een auteur heeft op zijn werk. De auteur beschikt over twee soorten rechten: - vermogensrechten - morele rechten De vermogensrechten (economische rechten) geven de auteur

Nadere informatie

ADVIES. over DE IMPACTANALYSE VAN EEN EVENTUELE HERVORMING VAN DE REGELS INZAKE DE VERJARING VAN VORDERINGEN VAN EN TEGEN CONSUMENTEN

ADVIES. over DE IMPACTANALYSE VAN EEN EVENTUELE HERVORMING VAN DE REGELS INZAKE DE VERJARING VAN VORDERINGEN VAN EN TEGEN CONSUMENTEN N HAND PRAKT - Verjaring vorderingen cons. A2 Brussel, 12 februari 2013 MH/TM/AS 692-2012 ADVIES over DE IMPACTANALYSE VAN EEN EVENTUELE HERVORMING VAN DE REGELS INZAKE DE VERJARING VAN VORDERINGEN VAN

Nadere informatie

Welkom bij de HCC Haaglanden. Het is vandaag Dinsdag 11 mei 2010 Een presentatie over Geheugen, Torrent en ITunes

Welkom bij de HCC Haaglanden. Het is vandaag Dinsdag 11 mei 2010 Een presentatie over Geheugen, Torrent en ITunes Welkom bij de HCC Haaglanden Het is vandaag Dinsdag 11 mei 2010 Een presentatie over Geheugen, Torrent en ITunes Interngeheugen.com Een programmaatje wat je computer aftast wat er aan geheugen bijgeplaatst

Nadere informatie

Geachte heer/mevrouw,

Geachte heer/mevrouw, Geachte heer/mevrouw, Netrebel gelooft in de rechten van vrijheid van informatie uitwisseling, vrije meningsuiting en het recht op privacy. Echter, netrebel wil geen vrijhaven zijn voor klanten die daar

Nadere informatie

Echtscheidingsproblematiek. Optreden als makelaar op grond van rechterlijk vonnis. Contact met advocaten van partijen.

Echtscheidingsproblematiek. Optreden als makelaar op grond van rechterlijk vonnis. Contact met advocaten van partijen. Echtscheidingsproblematiek. Optreden als makelaar op grond van rechterlijk vonnis. Contact met advocaten van partijen. Een makelaar is door de rechtbank als deskundige benoemd om te komen tot de verkoop

Nadere informatie

Algemene Gebruiksvoorwaarden

Algemene Gebruiksvoorwaarden Algemene Gebruiksvoorwaarden 1. Algemeen Deze Algemene Gebruiksvoorwaarden (verder AV ) zijn van toepassing op ieder gebruik van de website www.planidoo.be en al haar sub-sites (hierna Website ), inclusief

Nadere informatie

Recht week 1 15-4-2013

Recht week 1 15-4-2013 Recht week 1 15-4-2013 Intellectueel eigendomsrecht * Uitsluitend recht van de mens op de producten van zijn denkarbeid * Geestelijk eigendom (want gaat over wat je denkt, eigenaar van eigen ideen) * een

Nadere informatie

PIRATERIJ OP DE WERKPLEK EEN HANDLEIDING VOOR BEDRIJVEN EN INSTELLINGEN BESCHERMING BREIN RECHTEN ENTERTAINMENT-INDUSTRIE NEDERLAND

PIRATERIJ OP DE WERKPLEK EEN HANDLEIDING VOOR BEDRIJVEN EN INSTELLINGEN BESCHERMING BREIN RECHTEN ENTERTAINMENT-INDUSTRIE NEDERLAND PIRATERIJ OP DE WERKPLEK EEN HANDLEIDING VOOR BEDRIJVEN EN INSTELLINGEN S T I C H T I N G BREIN BESCHERMING RECHTEN ENTERTAINMENT-INDUSTRIE NEDERLAND DOWNLOAD 25% COMPLETE PAGE 02 PAGE 03 VOORWOORD Door

Nadere informatie

1.2 In deze algemene voorwaarden worden de volgende definities gehanteerd:

1.2 In deze algemene voorwaarden worden de volgende definities gehanteerd: Artikel 1 Definities 1.1 Huurparticulier.nl beheert de website www.huurparticulier.nl, waarop aan internetgebruikers de mogelijkheid wordt geboden om in verband met het huren van een goed of dienst in

Nadere informatie

MEMORIE VAN TOELICHTING ALGEMEEN. 1. Inleiding

MEMORIE VAN TOELICHTING ALGEMEEN. 1. Inleiding Wijziging van het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering teneinde nader inhoud te geven aan het beginsel van openbaarheid van de behandeling van zaken betreffende personen- en familierecht MEMORIE VAN

Nadere informatie

de coöperatie Coöperatieve Rabobank Merwestroom U.A., gevestigd te Hardinxveld- Giessendam, hierna te noemen Aangeslotene.

de coöperatie Coöperatieve Rabobank Merwestroom U.A., gevestigd te Hardinxveld- Giessendam, hierna te noemen Aangeslotene. Uitspraak Geschillencommissie Financiële Dienstverlening nr. 2014-40 d.d. 22 januari 2014 (mr. R.J. Paris, voorzitter en mevrouw mr. F. Faes, secretaris) Samenvatting Consument heeft ten tijde van haar

Nadere informatie

Inleiding, toelichting... 2. Algemene bepalingen... 2. Artikel 1: Begripsbepalingen... 2. Artikel 2: Reikwijdte... 3. Artikel 3: Doel...

Inleiding, toelichting... 2. Algemene bepalingen... 2. Artikel 1: Begripsbepalingen... 2. Artikel 2: Reikwijdte... 3. Artikel 3: Doel... PRIVACYREGLEMENT REGIORECHT ANTI-FILESHARINGPROJECT INHOUD Inleiding, toelichting... 2 Algemene bepalingen... 2 Artikel 1: Begripsbepalingen... 2 Artikel 2: Reikwijdte... 3 Artikel 3: Doel... 3 Rechtmatige

Nadere informatie

Instelling. Onderwerp. Datum

Instelling. Onderwerp. Datum Instelling Hof van Cassatie Onderwerp Duur. Burenhinder. Herstel. Rechtsvordering. Algemene verjaringstermijnen. Termijn buitencontractuele aansprakelijkheid Datum 20 januari 2011 Copyright and disclaimer

Nadere informatie

Date de réception : 01/03/2012

Date de réception : 01/03/2012 Date de réception : 01/03/2012 Vertaling C-44/12-1 Zaak C-44/12 Verzoek om een prejudiciële beslissing Datum van indiening: 30 januari 2012 Verwijzende rechter: Court of Session, Scotland (Verenigd Koninkrijk)

Nadere informatie

ECLI:NL:RBNNE:2015:389

ECLI:NL:RBNNE:2015:389 ECLI:NL:RBNNE:2015:389 Instantie Datum uitspraak 03-02-2015 Datum publicatie 03-02-2015 Zaaknummer Awb 15/245 Rechtsgebieden Rechtbank Noord-Nederland Bestuursrecht Bijzondere kenmerken Voorlopige voorziening

Nadere informatie

Hof van Cassatie van België

Hof van Cassatie van België 2 JANUARI 2014 C.12.0463.N/1 Hof van Cassatie van België Arrest Nr. C.12.0463.N 1. WIBRA BELGIË nv, met zetel te 9140 Temse, Frank Van Dyckelaan 7A, 2. WIBRA HOLDING bv, vennootschap naar Nederlands recht,

Nadere informatie

heeft de volgende beslissing gegeven naar aanleiding van het hoger beroep van de heer drs. A. te X. en het hoger beroep van de heer B. te Y..

heeft de volgende beslissing gegeven naar aanleiding van het hoger beroep van de heer drs. A. te X. en het hoger beroep van de heer B. te Y.. No. CvB 2013/10 HET COLLEGE VAN BEROEP van het Nederlands Instituut van Psychologen heeft de volgende beslissing gegeven naar aanleiding van het hoger beroep van de heer drs. A. te X. en het hoger beroep

Nadere informatie

Gebruiksvoorwaarden Geologische Dienst Nederland - TNO

Gebruiksvoorwaarden Geologische Dienst Nederland - TNO Gebruiksvoorwaarden Geologische Dienst Nederland - TNO Deze voorwaarden zijn van toepassing op alle websites van Geologische Dienst Nederland - TNO Artikel 1 Definities De volgende begrippen zullen in

Nadere informatie

Bijlage 1 behorend bij de Algemene Voorwaarden Caresharing: Acceptable use policy

Bijlage 1 behorend bij de Algemene Voorwaarden Caresharing: Acceptable use policy Bijlage 1 behorend bij de Algemene Voorwaarden Caresharing: Acceptable use policy Colofon Document : Acceptable Use Policy (AUP) Service : Caresharing Leverancier : CareSharing B.V. Versie: : 2.0 Datum

Nadere informatie

Brein XS Networks B.V. DomJur 2012-912. Rechtbank s-gravenhage Zaak-/rolnummer: 412217 / HA ZA 12-153 Datum: 24 oktober 2012

Brein XS Networks B.V. DomJur 2012-912. Rechtbank s-gravenhage Zaak-/rolnummer: 412217 / HA ZA 12-153 Datum: 24 oktober 2012 Brein XS Networks B.V. DomJur 2012-912 Rechtbank s-gravenhage Zaak-/rolnummer: 412217 / HA ZA 12-153 Datum: 24 oktober 2012 Vonnis van 24 oktober 2012 in de zaak van de stichting STICHTING BESCHERMING

Nadere informatie

JURISPRUDENTIE VAN HET HVJEG 1987 BLADZIJDEN 3611

JURISPRUDENTIE VAN HET HVJEG 1987 BLADZIJDEN 3611 JURISPRUDENTIE VAN HET HVJEG 1987 BLADZIJDEN 3611 ARREST VAN HET HOF (DERDE KAMER) VAN 24 SEPTEMBER 1987. BESTUUR VAN DE SOCIALE VERZEKERINGSBANK TEGEN J. A. DE RIJKE. VERZOEK OM EEN PREJUDICIELE BESLISSING,

Nadere informatie

Veelgestelde vragen (FAQ's) Staples EthicsLink

Veelgestelde vragen (FAQ's) Staples EthicsLink Veelgestelde vragen (FAQ's) Staples EthicsLink Inleiding Het doel van dit document is om medewerkers van Staples te informeren over de helpdeskvoor ethiek en de naleving daarvan (Ethics and Compliance

Nadere informatie

de Belgische staat, vertegenwoordigd door de staatssecretaris voor Asiel en Migratie en Administratieve Vereenvoudiging.

de Belgische staat, vertegenwoordigd door de staatssecretaris voor Asiel en Migratie en Administratieve Vereenvoudiging. nr. 145 457 van 13 mei 2015 in de zaak RvV X / II In zake: X Gekozen woonplaats: X tegen: de Belgische staat, vertegenwoordigd door de staatssecretaris voor Asiel en Migratie en Administratieve Vereenvoudiging.

Nadere informatie

Rolnummer 4418. Arrest nr. 12/2009 van 21 januari 2009 A R R E S T

Rolnummer 4418. Arrest nr. 12/2009 van 21 januari 2009 A R R E S T Rolnummer 4418 Arrest nr. 12/2009 van 21 januari 2009 A R R E S T In zake : de prejudiciële vraag over artikel 301, 2, tweede en derde lid, van het Burgerlijk Wetboek, zoals gewijzigd bij artikel 7 van

Nadere informatie

SMS-Nieuwsbrief. Afgehandelde cases tot januari 2009

SMS-Nieuwsbrief. Afgehandelde cases tot januari 2009 SMS-Nieuwsbrief Volgens het systeem van de Gedragscode SMS-Dienstverlening spreekt een operator de SMS-Dienstverlener aan op geconstateerde of vermeende overtredingen van de gedragscode. De SMS-Dienstverlener

Nadere informatie

Landelijk Register van Gerechtelijke Deskundigen, LRGD. Raad voor de Tuchtrechtspraak U I T S P R A A K

Landelijk Register van Gerechtelijke Deskundigen, LRGD. Raad voor de Tuchtrechtspraak U I T S P R A A K Landelijk Register van Gerechtelijke Deskundigen, LRGD Raad voor de Tuchtrechtspraak U I T S P R A A K Inzake de klacht van [Klaagster BV], gevestigd te [gemeente] aan de [adres], hierna te noemen klaagster,

Nadere informatie

Wet van 22 april 1999 betreffende de beroepstucht voor accountants en belastingconsulenten

Wet van 22 april 1999 betreffende de beroepstucht voor accountants en belastingconsulenten Wet van 22 april 1999 betreffende de beroepstucht voor accountants en belastingconsulenten Bron : Wet van 22 april 1999 betreffende de beroepstucht voor accountants en belastingconsulenten (Belgisch Staatsblad,

Nadere informatie

Op alle diensten van Verleeuw zijn deze algemene voorwaarden van kracht.

Op alle diensten van Verleeuw zijn deze algemene voorwaarden van kracht. Op alle diensten van Verleeuw zijn deze algemene voorwaarden van kracht. Afnemer: De natuurlijk persoon of rechtspersoon met wie Verleeuw een contract/overeenkomst mee heeft gesloten. Domeinnaam Naam van

Nadere informatie

Muziek in films. Het gebruik van rechten vrij muziek in films

Muziek in films. Het gebruik van rechten vrij muziek in films Muziek in films Het gebruik van rechten vrij muziek in films Waar gaan wij het over hebben? Disclaimer Uitgangspunten Wat is het probleem? Welke mogelijkheden zijn er? De oplossingen Demo: Hoe vind en

Nadere informatie

De zakelijke kant van muziek

De zakelijke kant van muziek De zakelijke kant van muziek Leerlingentekst en opdrachten Muziek en tekst: eigendom, rechten en geld verdienen Je bent gek op muziek en wat is nou leuker dan van je hobby je werk maken? Als je een bandje

Nadere informatie

Intelligent agents. Automatisch contractsluiten (1) Automatisch contractsluiten (2) Recht en Informatica HC 3: Inhoud

Intelligent agents. Automatisch contractsluiten (1) Automatisch contractsluiten (2) Recht en Informatica HC 3: Inhoud Recht en Informatica HC 3: Automatisch contractsluiten / Aansprakelijkheid van Henry Prakken 4 Mei 2015 1 Inhoud Autonome systemen Automatisch contractsluiten EDI Intelligent agents Aansprakelijkheid van

Nadere informatie

Met deze nieuwsbrief wil RACINE u informeren over enkele interessante topics inzake overheidsopdrachten.

Met deze nieuwsbrief wil RACINE u informeren over enkele interessante topics inzake overheidsopdrachten. Nieuwsbrief Overheidsopdrachten februari 2016 Met deze nieuwsbrief wil RACINE u informeren over enkele interessante topics inzake overheidsopdrachten. Nieuwe wetgeving overheidsopdrachten op komst Op 28

Nadere informatie

Verenigde Naties - Universele verklaring van de rechten van de mens (1948)

Verenigde Naties - Universele verklaring van de rechten van de mens (1948) Auteursrecht Auteursrecht is een, via de wet geregeld, recht dat jou als maker van een creatief werk (bijvoorbeeld film, tekst, muziek, foto s) toekomt om te bepalen wat een ander wel en niet met jouw

Nadere informatie

Thuiskopie in de cloud? VvA 25 januari 2013

Thuiskopie in de cloud? VvA 25 januari 2013 Thuiskopie in de cloud? VvA 25 januari 2013 Jacqueline Seignette Jacqueline Seignette, Höcker advocaten Apple itunes Match: - scant muziekbibliotheek op pc gebruiker - wat voorkomt in itunes (26 mio nummers),

Nadere informatie

1. AANVAARDING VAN DE ALGEMENE VOORWAARDEN

1. AANVAARDING VAN DE ALGEMENE VOORWAARDEN Welkom bij de applicatie e-coupons van Beneficio by Edenred Belgium 1. AANVAARDING VAN DE ALGEMENE VOORWAARDEN GELIEVE DE GEBRUIKSVOORWAARDEN VAN DEZE APPLICATIE AANDACHTIG TE LEZEN We vragen u deze Algemene

Nadere informatie

Nieuwe Europese wetgeving inzake consumentenrechten

Nieuwe Europese wetgeving inzake consumentenrechten INHOUD Legal Newsletter, 21 november 2011 Schrijf u in via newsletter@vlaamsedagbladpers.be 1. Nieuwe Europese wetgeving inzake consumentenrechten 2. Europees Parlement pleit voor een aanpassing van het

Nadere informatie

Edelachtbaar college,

Edelachtbaar college, Edelachtbaar college, X% Namens cliënten, a «a ^ ^ ^ ^ ^ M l e n tel^^^^ tekenen wij beroep in cassatie aan tegen de uitspraak van Gerechtshof Amsterdam van 22 september 2011 op het beroepschrift van 10

Nadere informatie

Instantie. Onderwerp. Datum

Instantie. Onderwerp. Datum Instantie Hof van Cassatie Onderwerp Handelsvennootschappen. Marktmanipulatie. Bevoorrechte informatie. Koersbeïnvloeding. Criterium van redelijk handelende belegger. Toepassing Datum 16 mei 2006 Copyright

Nadere informatie

Factsheet De aansprakelijkheid van de arts

Factsheet De aansprakelijkheid van de arts Factsheet De aansprakelijkheid van de arts Algemeen Als u vermoedt dat een beroepsbeoefenaar uw rechten heeft geschonden, kunt u hem of de zorginstelling waarbinnen hij werkt aansprakelijk stellen. Volgens

Nadere informatie

Aansprakelijkheid van veilingsites. Debat AIPPI Symposium Zeist, 14 maart 2012 Remy Chavannes

Aansprakelijkheid van veilingsites. Debat AIPPI Symposium Zeist, 14 maart 2012 Remy Chavannes Aansprakelijkheid van veilingsites Debat AIPPI Symposium Zeist, 14 maart 2012 Remy Chavannes De (onjuiste) stelling Veilingsites moeten, wanneer zij op een inbreukmakende advertentie worden gewezen, ervoor

Nadere informatie

Belang IE voor marktwaarde bedrijf. Molengraaff Institute Center for Intellectual Property Law

Belang IE voor marktwaarde bedrijf. Molengraaff Institute Center for Intellectual Property Law Belang IE voor marktwaarde bedrijf 1 1 2 3 Evolutie Geldelijke Sancties Fase 1: - 85: sanctie schadevergoeding schiet tekort Fase 2: 85-05: toename geldelijke sancties Fase 3: 05- : expansief sanctie-arsenaal

Nadere informatie

Rolnummer 4560. Arrest nr. 21/2009 van 12 februari 2009 A R R E S T

Rolnummer 4560. Arrest nr. 21/2009 van 12 februari 2009 A R R E S T Rolnummer 4560 Arrest nr. 21/2009 van 12 februari 2009 A R R E S T In zake : de prejudiciële vraag over artikel 13 van de wet van 21 april 2007 betreffende de verhaalbaarheid van de erelonen en de kosten

Nadere informatie

Hof van Cassatie van België

Hof van Cassatie van België 8 OKTOBER 2015 C.14.0504.N/1 Hof van Cassatie van België Arrest Nr. C.14.0504.N ROQUETTE FRÈRES, vennootschap naar Frans recht, met zetel te 62136 Lestrem (Frankrijk), rue de la Haute Loge 1, eiseres,

Nadere informatie

Belgische Vereniging van Auteurs, Componisten en Uitgevers CVBA (SABAM)

Belgische Vereniging van Auteurs, Componisten en Uitgevers CVBA (SABAM) SABAM Netlog N.V. DomJur 2011-833 Europees Hof van Justitie Zaaknummer: C-360/10 Datum: 16 februari 2012 ARREST VAN HET HOF (Derde kamer) 16 februari 2012 (*) Informatiemaatschappij Auteursrecht Internet

Nadere informatie