Overtuigingen van leerkrachten over taal in onderwijs. Reinhilde Pulinx, Universiteit Gent VFO SSL, Leuven, 18 september 2014

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Overtuigingen van leerkrachten over taal in onderwijs. Reinhilde Pulinx, Universiteit Gent VFO SSL, Leuven, 18 september 2014"

Transcriptie

1 Overtuigingen van leerkrachten over taal in onderwijs When in Paris Reinhilde Pulinx, Universiteit Gent VFO SSL, Leuven, 18 september 2014

2 Onderwijs in Vlaanderen Vroege studiekeuze, sociale hiërarchie tussen ASO, BSO en TSO Toenemende talige diversiteit Aanhoudende socio etnische segregatie en ongelijkheid in het (stedelijke) onderwijssysteem Internationale surveys (o.m. PISA): hoge onderwijskwaliteit, MAAR prestatiekloof tussen lln met lage en hoge SES; lln met en zonder migratieachtergrond; Nederlandstaligen en niet Nederlandstaligen.

3 Onderwijs in Vlaanderen Meertaligheid als officieel beleid, MAAR enkel wat betreft talen met een hoge status Achtergestelde positie van minderheden met een lage status taal Anderstaligheid als één van de belangrijkste factoren voor slagen of mislukken van schoolloopbanen Erg beperkend, afwijzend schoolbeleid: thuistalen niet welkom op school

4 Taalideologie Taalideologie is altijd gesitueerd in een bepaalde sociale context, verbonden aan sociale machtsverhoudingen en gelinkt aan maatschappelijke vraagstukken over identiteit en macht. Ideologies of language are rarely about language alone (Woolard, 1998); Socio politieke situatie in Vlaanderen (sub natie vorming, transitie naar een superdiverse samenleving). Het Vlaamse taalbeleid in onderwijs is gebaseerd op een monolinguale ideologie en wordt geïmplementeerd door scholen (directie, leerkrachten) via missieverklaringen, curriculum & leerstof, taaltesten, (Shohamy, 2006). Dynamische interactie tussen het onderwijsbeleid en de overtuigingen van leerkrachten.

5 Onderzoeksvraag In welke mate staan leerkrachten in het secundair onderwijs achter het monolinguale beleid dat momenteel in het Vlaamse onderwijs wordt geïmplementeerd? Wat zijn hun overtuigingen over taal in onderwijs? Wat is het verband tussen school en leerkrachtenkenmerken en de monolinguale overtuigingen van leerkrachten? Wat is het verband tussen de overtuigingen van leerkrachten en de overtuigingen die zij hebben over hun eigen (professionele) effectiviteit en over het vertrouwen dat zij hebben in hun leerlingen?

6 Methodologie Survey 674 leerkrachten, in 48 secundaire scholen (Antwerpen, Genk, Gent) Monolinguale overtuigingen (8 item schaal, alpha = 0.82) Gestandaardiseerde schalen voor vertrouwen (trust) (10 items, Hoy & Tschannen Moran, 1999) en eigen effectiviteit (self efficacy) (12 items, Tchannen Moran & Hoy, 2001) Diepte interviews 6 leerkrachten in 2 secundaire scholen in stedelijke context

7 Resultaten: Survey Stelling % (Vol. ) akkoord Anderstalige leerlingen zouden op school onderling geen vreemde taal mogen spreken. De belangrijkste reden van de schoolachterstand van anderstalige leerlingen is hun gebrekkige kennis van het Nederlands. De schoolbibliotheek (klasbibliotheek, mediatheek) dient ook boeken te bevatten in de moedertaal van de leerlingen. Anderstalige leerlingen moeten op school ook de mogelijkheid krijgen hun moedertaal te leren. Door op school ook de eigen moedertaal te spreken, leren anderstalige leerlingen onvoldoende Nederlands. Anderstalige leerlingen moeten ook reguliere vakken aangeboden krijgen in hun moedertaal. Het is belangrijker dat anderstalige leerlingen goed Nederlands leren dan de kennis van de eigen moedertaal te behouden. Het is in het belang van de anderstalige leerlingen als er straffen worden toegekend voor het spreken van de moedertaal op school. 77.3% 78.2% 12.8% 6.8% 72.1% 3.2% 44.7% 29.1%

8 Resultaten: Survey Determinanten op school en leerkracht niveau Leerkracht niveau: Zo goed als geen significante effecten (onderwijsvorm, leeftijd, vak) Klein effect van geslacht Vrouwelijke leerkrachten iets minder sterke monolinguale overtuigingen School niveau: Geen verschil tussen scholen van publieke en vrije netten Maar het school niveau is wel degelijk van belang: etnische samenstelling van de school

9 4 3,9 3,8 Monolingualism 3,7 3,6 3,5 3,4 3,3 0 20% 21 40% 41 60% 61 80% % % ethnic minority students

10 Resultaten: survey Gevolgen van monolinguale overtuigingen 5,00 4,50 4,00 Trust in Students 3,50 3,00 2,50 2,00 1,50 1,00 1,00 1,50 2,00 2,50 3,00 3,50 4,00 4,50 5,00 Monolingualism

11 Resultaten: diepte interviews School 1: Stedelijke school in Vlaanderen (50 70%) Sterke monolinguale overtuigingen van de leerkrachten. De voertaal op school is het Nederlands, zowel in de gangen als in de klassen. Enerzijds heb je het reglement en de toepassing ervan. Nu, het mag niet, ik sta het niet toe in de klassen dat het gebeurt. Toch klinken er twijfels door over de effectiviteit van het monolinguale beleid zoals dat op school wordt gevoerd. Ik vind dat we tekort schieten. Ik vind het moeilijk om te formuleren. Het taalbeleid is vaak in functie van remediëring na een rapportperiode, een tekort. Dan kan er een advies gegeven worden voor remediëring, de leerkrachten bieden extra leerstof aan, dat ligt allemaal klaar. Maar als ik denk aan het publiek dat wij hebben, een klas bv. met bijna allemaal ex okanners, dan hebben zij continu nood aan remediering

12 Resultaten: diepte interviews School 1 Deficiëntie paradigma is sterk aanwezig: de ineffectiviteit van het schoolbeleid wordt gezien als een probleem van de leerlingen (ze grijpen de geboden kansen niet aan) of van hun sociale omgeving (peers, ouders, die blijven vasthouden aan de thuistaal). Dat het heel erg moeilijk is voor hen om te beseffen dat ze er hard bij gebaat zijn. Ze krijgen op school heel veel kansen, maar ze grijpen ze niet allemaal even hard. Ze krijgen remediëring, portfolio, begeleiding, lesvoorbereiding. Dan moet je ergens als school de grens trekken, hoever gaan we daar in mee. Leerlingen zijn nog altijd gedeeltelijk verantwoordelijk voor henzelf. Van zodra ze naar huis gaan mama spreekt Turks, papa spreekt Turks. We zijn ondertussen misschien al aan de derde generatie. Ze hebben ook een zekere kennis van het Nederlands, toch hanteren ze thuis toch altijd maar die vreemde taal. En dat is helemaal geen verrijking.

13 Findings: in depth interviews school 1 Beperkte indicaties dat het monolinguale beleid als zodanig in vraag wordt gesteld. Ik heb er bijvoorbeeld geen enkel probleem mee als twee Turkse leerlingen naast elkaar zitten en dat de ene iets aan de andere uitlegt in het Turks iets ondersteunend in het Turks gaan zeggen (dat moet je zo of zo doen). Als er op de speelplaats leerlingen lopen en die praten Turks met elkaar, natuurlijk. In het Vlaanderen van vroeger, was er een straf als je Nederlands praatte op de speelplaats. Die kant moeten we helemaal niet uit. Ze hebben nood aan ontspanning en als ze op dat moment goed kunnen uitdrukken in het Turks, waarom niet.

14 Resultaten: diepte interviews School 2: grootstedelijke context (+70%) De leerkrachten hingen een sterk monolinguaal beleid aan. Ik heb altijd gezegd dat ik daar absoluut tegen was dat leerlingen hun thuistaal op school zouden mogen spreken. Nu ben ik daaraan aan het twijfelen. Op basis van veranderde leerkracht leerling relaties, lijken deze overtuigingen te wijzigen. Mijn leerlingen zijn dat beu om altijd negatief bejegend te worden. Die krijgen altijd te horen, je moet je dat voorstellen: stop eens met dat Frans, stop eens met dat Frans, praat eens geen Frans. (emotioneel) En dat is hun moedertaal! Als je dat heel de dag hoort, dan voelt je je negatief. En als je 14, 15 jaar bent, dan heb je heel veel positieve boodschappen nodig om te willen werken. Ik heb soms het gevoel, als we ze meer dat positieve gevoel gaan geven dan gaan ze meer dat Nederlands willen omarmen..

15 Resultaten: diepte interviews School 2 Daarnaast lijken deze overtuigingen ook te wijzigen door bepaalde extra muros activiteiten. Nu gingen we naar Parijs een paar weken geleden. Dat is voor het vak Frans grotendeels en daar hadden we gezegd dat ze in Parijs Frans mochten spreken. En dat was opvallend hoeveel er Nederlands werd gesproken. En ineens viel mij dat op. De leerlingen die Franstalig waren die vond ik veel makkelijker overschakelen naar Nederlands wanneer ik er bij kwam staan. Omdat ze het gevoel hadden van het mag. Dat was veel rustiger. Die voelden zich veel beter in hun vel omdat ze hun taal mochten spreken

16 Conclusies Kwantitatieve luik Bevestiging dat het monlinguale (sub)nationaal beleid invloed heeft op het schoolbeleid. Bevestiging dat monolinguaal schoolbeleid invloed heeft op de overtuigingen van leerkrachten en dat deze overtuigingen de leerkracht leerling relaties beïnvloeden (vertrouwen). Sterke monolinguale overtuigingen => lager vertrouwen in leerlingen => lagere verwachtingen bij leerkrachten, lagere motivatie, zelfvertrouwen en betrokkenheid bij leerlingen => lagere schoolprestaties. Bijgevolg, kan er beargumenteerd worden dat het huidige monolinguale beleid in onderwijs minder effectief zou kunnen zijn dan verondersteld door beleidsmakers.

17 Conclusies Kwalitatieve luik De bevindingen van de survey worden bevestigd: De monolinguale overtuigingen van de survey klinken door in de interviews met leerkrachten en hebben een invloed op de leerkracht leerling relaties; Echo's van onzekerheid: School 1: ondervinden meer en meer de ineffectiviteit van het huidige monolinguale schoolbeleid, maar zien nog geen opportuniteiten tot verandering; School 2: op basis van krachtige extra muros activiteiten en open leerkracht leerling interactie, ontstaan er opportuniteiten tot verandering. Dit is een voorbeeld van geleidelijke, bottom up negotiatie en reconstructie van monolinguale schoolbeleid.

18 Hartelijk dank!

Meertaligheid in een monoculturele schoolcontext Oprit 14 naar een schooltraject zonder snelheidsbeperkingen

Meertaligheid in een monoculturele schoolcontext Oprit 14 naar een schooltraject zonder snelheidsbeperkingen Meertaligheid in een monoculturele schoolcontext Oprit 14 naar een schooltraject zonder snelheidsbeperkingen Loes Vandenbroucke & Noël Clycq Oprit 14 onderzoek Doel: Verklaren van (problematische) schoolloopbanen

Nadere informatie

Onderwijs in een meertalige Brusselse omgeving Inhoud Stad en onderwijs: topdown bottom up

Onderwijs in een meertalige Brusselse omgeving Inhoud Stad en onderwijs: topdown bottom up Onderwijs in een meertalige Brusselse omgeving BEO-studiedag 16 maart 212 - Rudi Janssens Inhoud Stad en onderwijs Politiek-institutionele context Pedagogische context Demografisch-geografische context

Nadere informatie

Oprit 14 naar een schooltraject zonder snelheidsbeperkingen

Oprit 14 naar een schooltraject zonder snelheidsbeperkingen Oprit 14 naar een schooltraject zonder snelheidsbeperkingen Algemene bevindingen 31 januari 2013 Commissie Onderwijs Vlaams Parlement Strategisch Basis Onderzoek (IWT Vlaanderen - Agentschap voor Innovatie

Nadere informatie

Diversiteit en Lerarenopleiding. Reinhilde Pulinx Iris Roose Steunpunt Diversiteit en Leren - UGent

Diversiteit en Lerarenopleiding. Reinhilde Pulinx Iris Roose Steunpunt Diversiteit en Leren - UGent Diversiteit en Lerarenopleiding Reinhilde Pulinx Iris Roose Steunpunt Diversiteit en Leren - UGent Structuur Naar een nieuwe referentiekader voor diversiteit Talige diversiteit resultaten uit onderzoek

Nadere informatie

Uw ervaringen na 1 jaar M-decreet

Uw ervaringen na 1 jaar M-decreet Uw ervaringen na 1 jaar M-decreet Heeft u leerlingen met specifieke onderwijsbehoeften door de invoering van het M-decreet in uw klas of school? Is uw rol als ondersteuner gewijzigd omwille van de invoering

Nadere informatie

Het talenbeleid, zoals dat op dit ogenblik in het Vlaamse onderwijs wordt

Het talenbeleid, zoals dat op dit ogenblik in het Vlaamse onderwijs wordt hoofdstuk 5 Taal en onderwijs: percepties en praktijken in de klas Reinhilde Pulinx (sdl Universiteit Gent), Orhan Agirdag (Universiteit Gent) & Piet Van Avermaet (sdl Universiteit Gent) Inleiding Het

Nadere informatie

TAAL EN WELBEVINDEN IN EEN DIVERSE SCHOOL EEN PRAKTIJKVERHAAL

TAAL EN WELBEVINDEN IN EEN DIVERSE SCHOOL EEN PRAKTIJKVERHAAL TAAL EN WELBEVINDEN IN EEN DIVERSE SCHOOL EEN PRAKTIJKVERHAAL FILMPJE TAMARA filmpje 1 tamara DE WERELDREIZIGER Leerlaboratorium Complex (kansarmoede, nationaliteiten, culturen, talen, verloop, constante

Nadere informatie

Positief omgaan met meertaligheid in het basisonderwijs en in de buitenschoolse opvang

Positief omgaan met meertaligheid in het basisonderwijs en in de buitenschoolse opvang Ronde 4 Ayse Isçi Onderwijscentrum, Gent Contact: ayse.isci@gent.be Positief omgaan met meertaligheid in het basisonderwijs en in de buitenschoolse opvang Meertaligheid in het onderwijs en in de opvang

Nadere informatie

Leidt voorlezen tot meer leesplezier?

Leidt voorlezen tot meer leesplezier? Leidt voorlezen tot meer leesplezier? Een quasi-experimenteel onderzoek in het zesde leerjaar van het basisonderwijs Annick De Vylder Peter Van Petegem 1 2 Belang van GRAAG lezen GRAAG lezen goed lezen

Nadere informatie

HOORZITTING INSCHRIJVINGSDECREET 24 MAART 2015

HOORZITTING INSCHRIJVINGSDECREET 24 MAART 2015 HOORZITTING INSCHRIJVINGSDECREET 24 MAART 2015 1 Hoorzittingen Inschrijvingsdecreet Case Vilvoorde 1. Context: stad in superdynamiek 2. Capaciteit en impact op inschrijvingen 3. Ligging/geografie en impact

Nadere informatie

Kwetsbare jongeren versterken door onderwijs. Christiane Timmerman CeMIS USAB 22 februari 2016

Kwetsbare jongeren versterken door onderwijs. Christiane Timmerman CeMIS USAB 22 februari 2016 Kwetsbare jongeren versterken door onderwijs Christiane Timmerman CeMIS USAB 22 februari 2016 SES Onderwijs Socio economische situatie beïnvloedt onderwijskansen Vroegtijdig schoolverlatenbeïnvloedt socioeconomische

Nadere informatie

Resultaten enquête jongerenambassadeurs voor sociale inclusie

Resultaten enquête jongerenambassadeurs voor sociale inclusie Resultaten enquête jongerenambassadeurs voor sociale inclusie Datum: 12 november 2013 1 Deelnemers Belangrijk om op te merken in elke communicatie is dat deze enquête peilde bij een 500-tal jongeren over

Nadere informatie

Eva Franck. Alternatieven voor zittenblijven. Onderwijsbeleid Stad Antwerpen

Eva Franck. Alternatieven voor zittenblijven. Onderwijsbeleid Stad Antwerpen Eva Franck Alternatieven voor zittenblijven Onderwijsbeleid Stad Antwerpen Vaststelling: ongekwalificeerde uitstroom = ERG HOOG 14% in Vlaanderen 28% van Antwerpse jongeren verlaat de secundaire school

Nadere informatie

Hoe beleven ECM ouders de doorverwijzing van hun kind naar het buitengewoon onderwijs?

Hoe beleven ECM ouders de doorverwijzing van hun kind naar het buitengewoon onderwijs? Hoe beleven ECM ouders de doorverwijzing van hun kind naar het buitengewoon onderwijs? www.steunpuntssl.be Anneloes Vandenbroucke & Laura Vanclooster Obv masterproef Laura Vanclooster Methode: Literatuurstudie

Nadere informatie

18/09/2013 TALENSENSIBILISERING ZEGT EEN POOLSEKOE OOK BOE? Iris Philips Europese dag van de talen 27 september 2013.

18/09/2013 TALENSENSIBILISERING ZEGT EEN POOLSEKOE OOK BOE? Iris Philips Europese dag van de talen 27 september 2013. TALENSENSIBILISERING ZEGT EEN POOLSEKOE OOK BOE? Iris Philips Europese dag van de talen 27 september 2013 Een half uurtje Coach van een implementatietraject door Centrum voor Taal en Onderwijs (KU Leuven)

Nadere informatie

Factsheet: De beleving van een vroege eerste geslachtsgemeenschap

Factsheet: De beleving van een vroege eerste geslachtsgemeenschap Factsheet: De beleving van een vroege eerste geslachtsgemeenschap Katrien Symons (contact: Katrien.Symons@UGent.be) Prof. Dr. Mieke Van Houtte Dr. Hans Vermeersch ACHTERGROND Een vroege eerste geslachtsgemeenschap

Nadere informatie

Vragenlijst Klastitularis - Eerste leerjaar A of B (schooljaar 2009-2010): overzicht items per schaal Schaal (Dimensie) Items Itemnummer Bron item

Vragenlijst Klastitularis - Eerste leerjaar A of B (schooljaar 2009-2010): overzicht items per schaal Schaal (Dimensie) Items Itemnummer Bron item Vragenlijst Klastitularis - Eerste leerjaar A of B (schooljaar 2009-2010): overzicht items per schaal Schaal (Dimensie) Items Itemnummer Bron item Integratie - Populariteit (sociale ontwikkeling) heeft

Nadere informatie

Sociale ongelijkheid bij de overgang van basisnaar secundair onderwijs. Simon Boone en Mieke Van Houtte Brussel, 8 juni 2011

Sociale ongelijkheid bij de overgang van basisnaar secundair onderwijs. Simon Boone en Mieke Van Houtte Brussel, 8 juni 2011 Sociale ongelijkheid bij de overgang van basisnaar secundair onderwijs Simon Boone en Mieke Van Houtte Brussel, 8 juni 2011 Verloop presentatie 1. Aanleiding voor het onderzoek 2. Onderzoeksvragen 3. Methoden

Nadere informatie

Meertaligheid in onderwijs! Waar zijn we eigenlijk bang voor? Piet Van Avermaet

Meertaligheid in onderwijs! Waar zijn we eigenlijk bang voor? Piet Van Avermaet Meertaligheid in onderwijs! Waar zijn we eigenlijk bang voor? Piet Van Avermaet Monolinguale percep?es Taalideologie beleid prak?jk Taalideologie: Een geheel van overtuigingen (beliefs) over de rol van

Nadere informatie

Generation What? 1 : Schoolwelbevinden

Generation What? 1 : Schoolwelbevinden Generation What? 1 : Schoolwelbevinden In dit document bespreken we de resultaten van vier vragen en stellingen rondom schoolwelbevinden uit het Generation What-onderzoek. De resultaten worden grafisch

Nadere informatie

What really works in the classroom Actieve werkvormen & taaltaken KA Etterbeek

What really works in the classroom Actieve werkvormen & taaltaken KA Etterbeek What really works in the classroom Actieve werkvormen & taaltaken KA Etterbeek 1. Engels in onze school? Nederlandstalig onderwijs in een meertalige omgeving: 2013-2014: 24 verschillende nationaliteiten

Nadere informatie

Een exploratieve studie naar de relatie tussen geïntegreerd STEM-onderwijs en STEM-vaardigheden op secundair niveau

Een exploratieve studie naar de relatie tussen geïntegreerd STEM-onderwijs en STEM-vaardigheden op secundair niveau Een exploratieve studie naar de relatie tussen geïntegreerd STEM-onderwijs en STEM-vaardigheden op secundair niveau dr. H. Knipprath ing. J. De Meester STEM Science Engineering Technology Mathematics 2

Nadere informatie

> VSK-PEILING OVER STRESS OP SCHOOL 5964 leerlingen over de oorzaken en gevolgen van schoolstress Scholierencongres (18 februari 2017)

> VSK-PEILING OVER STRESS OP SCHOOL 5964 leerlingen over de oorzaken en gevolgen van schoolstress Scholierencongres (18 februari 2017) > VSK-PEILING OVER STRESS OP SCHOOL 5964 leerlingen over de oorzaken en gevolgen van schoolstress Scholierencongres (18 februari 2017) < verwijder geen elementen boven deze lijn; ze bevatten sjabloon -instellingen

Nadere informatie

Onderzoek De Lee & De Volder -> schriftelijke vragenlijst voor BaO (L4-5-6)

Onderzoek De Lee & De Volder -> schriftelijke vragenlijst voor BaO (L4-5-6) Online welbevindenvragenlijst met 28 stellingen Onderzoek De Lee & De Volder -> schriftelijke vragenlijst voor BaO (L4-5-6) - Leerlingen een stem geven bij de doorlichtingen en kwaliteitsbeleid - Zicht

Nadere informatie

Jongeren en Gezondheid 2010 : Socio-demografische gegevens

Jongeren en Gezondheid 2010 : Socio-demografische gegevens Jongeren en Gezondheid 2010 : Socio-demografische gegevens Steekproef De steekproef van de studie Jongeren en Gezondheid 2010 bestaat uit 10772 leerlingen van het vijfde leerjaar lager onderwijs tot het

Nadere informatie

Link met het secundair onderwijs

Link met het secundair onderwijs Link met het secundair onderwijs 1. Instroomprojecten 'Tutoraat' en 'Klimop' De moeizame doorstroom in het secundair onderwijs en de instroom naar het hoger onderwijs van kansarme en allochtone jongeren

Nadere informatie

Samen tegen armoede, ook in het onderwijs: onderwijs. Bert D hondt, medewerker politiek beleid welzijnszorg

Samen tegen armoede, ook in het onderwijs: onderwijs. Bert D hondt, medewerker politiek beleid welzijnszorg Samen tegen armoede, ook in het g onderwijs: Een drietrapsraket voor het Een drietrapsraket voor het onderwijs Bert D hondt, medewerker politiek beleid welzijnszorg Even situeren Welzijnszorg: sociaal

Nadere informatie

Kwalitatieve prestatieverschillen in de peiling wiskunde tweede graad algemeen secundair onderwijs Daniël Van Nijlen, Hanne Damen en Rianne Janssen

Kwalitatieve prestatieverschillen in de peiling wiskunde tweede graad algemeen secundair onderwijs Daniël Van Nijlen, Hanne Damen en Rianne Janssen Kwalitatieve prestatieverschillen in de peiling wiskunde tweede graad algemeen secundair onderwijs Daniël Van Nijlen, Hanne Damen en Rianne Janssen Inhoud Inleiding Theoretisch kader Methode Resultaten

Nadere informatie

Hoger onderwijs, lager onderwijs, schoolloopbaan, schoolse vertraging, secundair onderwijs, universitair onderwijs, watervalsysteem, zittenblijven

Hoger onderwijs, lager onderwijs, schoolloopbaan, schoolse vertraging, secundair onderwijs, universitair onderwijs, watervalsysteem, zittenblijven 1. Referentie Referentie Duqué, H. (1998). Zittenblijven en schoolse vertraging in het Vlaams onderwijs. Een kwantitatieve analyse 1996-1997. Onuitgegeven onderzoeksrapport, Ministerie van de Vlaamse Gemeenschap,

Nadere informatie

nr. 187 van INGEBORG DE MEULEMEESTER datum: 13 januari 2015 aan HILDE CREVITS

nr. 187 van INGEBORG DE MEULEMEESTER datum: 13 januari 2015 aan HILDE CREVITS SCHRIFTELIJKE VRAAG nr. 187 van INGEBORG DE MEULEMEESTER datum: 13 januari 2015 aan HILDE CREVITS VICEMINISTER-PRESIDENT VAN DE VLAAMSE REGERING, VLAAMS MINISTER VAN ONDERWIJS Leerplichtige leerlingen

Nadere informatie

EEN ANALYSE VAN DE TAALSITUATIE IN DE RAND ROND BRUSSEL OP BASIS VAN DE BRIO-TAALBAROMETER. Rudi Janssens

EEN ANALYSE VAN DE TAALSITUATIE IN DE RAND ROND BRUSSEL OP BASIS VAN DE BRIO-TAALBAROMETER. Rudi Janssens EEN ANALYSE VAN DE TAALSITUATIE IN DE RAND ROND BRUSSEL OP BASIS VAN DE BRIO-TAALBAROMETER Rudi Janssens 1.1. BRIO-onderzoek en de Vlaamse Rand 1993 Frans/Nederlandse codewisseling 2002 Taalgebruik in

Nadere informatie

De relatie tussen geboortekwartaal en schools succes in de eerste jaren van het lager onderwijs

De relatie tussen geboortekwartaal en schools succes in de eerste jaren van het lager onderwijs De relatie tussen geboortekwartaal en schools succes in de eerste jaren van het lager onderwijs Verachtert P. De Fraine B. Onghena P. Ghesquière P. Katholieke Universiteit Leuven 1. Achtergrond A. Leeftijdsverschillen

Nadere informatie

Hoofdstuk 3 : Secundair onderwijs. Deel 1 SCHOOLBEVOLKING. 3.1. Gewoon secundair onderwijs

Hoofdstuk 3 : Secundair onderwijs. Deel 1 SCHOOLBEVOLKING. 3.1. Gewoon secundair onderwijs Deel 1 SCHOOLBEVOLKING 1 Hoofdstuk 3 : Secundair onderwijs 3.1. Gewoon secundair onderwijs 3.1.3. Schoolse vorderingen en zittenblijven in het gewoon secundair onderwijs 118 Schooljaar 2013-2014 Schoolse

Nadere informatie

Voorstellen voor de geplande Talennota van de Vlaamse minister van Onderwijs

Voorstellen voor de geplande Talennota van de Vlaamse minister van Onderwijs Voorstellen voor de geplande Talennota van de Vlaamse minister van Onderwijs Januari 2011 1. Inleiding De voorbije jaren hebben de verschillende Vlaamse ministers van Onderwijs veel inspanningen gedaan

Nadere informatie

Persvoorstelling Resultaten Europees Vreemdetalenonderzoek. 21 juni 2012

Persvoorstelling Resultaten Europees Vreemdetalenonderzoek. 21 juni 2012 Persvoorstelling Resultaten Europees Vreemdetalenonderzoek 21 juni 2012 1 Onderzoeksteam Hoofdpromotor: Rianne Janssen Co-promotoren: Piet Desmet, Sarah Gielen, Liesbet Heyvaert, Peter Lauwers, Ilse Magnus

Nadere informatie

ADVIES MAATSCHAPPELIJKE EN POLITIEKE VORMING OP SCHOOL

ADVIES MAATSCHAPPELIJKE EN POLITIEKE VORMING OP SCHOOL ADVIES MAATSCHAPPELIJKE EN POLITIEKE VORMING OP SCHOOL Jongeren hebben nood aan maatschappelijke en politieke vorming en zien hierin een rol weggelegd voor het onderwijs. De Vlaamse Jeugdraad geeft in

Nadere informatie

PRIVILEGE WALK DOEL AANPAK

PRIVILEGE WALK DOEL AANPAK PRIVILEGE WALK DOEL Het doel van deze activiteit is leren hoe je macht en privileges kan herkennen en hoe deze onze onderwijsloopbanen beinvloeden, ook al zijn we ons daar niet van bewust. Het doel is

Nadere informatie

Getuigen onderweg: effectevaluatie van een verkeerseducatief programma in de 3 e graad secundair onderwijs

Getuigen onderweg: effectevaluatie van een verkeerseducatief programma in de 3 e graad secundair onderwijs Getuigen onderweg: effectevaluatie van een verkeerseducatief programma in de 3 e graad secundair onderwijs Ariane Cuenen Kris Brijs Tom Brijs Karin van Vlierden Stijn Daniëls Overzicht 1. Inleiding Programma

Nadere informatie

De smaak van taal. Het taalbeleid aan de Hogeschool Gent (in het algemeen) en aan het departement Sociaal Agogisch Werk (in het bijzonder)

De smaak van taal. Het taalbeleid aan de Hogeschool Gent (in het algemeen) en aan het departement Sociaal Agogisch Werk (in het bijzonder) .Taalbeleid hoger onderwijs Ronde 5 Christian Van Kerckhove & Barber Bossuyt Hogeschool Gent Contact: Christian.vankerckhove@hogent.be Barber.bossuyt@hogent.be De smaak van taal. Het taalbeleid aan de

Nadere informatie

Actualiteitsdebat Hervorming Secundair Onderwijs. Vlaams Parlement, 18 januari 2017

Actualiteitsdebat Hervorming Secundair Onderwijs. Vlaams Parlement, 18 januari 2017 Actualiteitsdebat Hervorming Secundair Onderwijs Vlaams Parlement, 18 januari 2017 Tussenkomst Jo De Ro (Open Vld) Maar vooral beste ouders en leerkrachten die thuis dit actueel debat aan t volgen zijn:

Nadere informatie

Fact sheet (FS) Succesvol zijn in het onderwijs

Fact sheet (FS) Succesvol zijn in het onderwijs Ina Lodewyckx, Noel Clycq, Ward Nouwen I N D E Z E F A C T S H E E T 1 Onderwijsloopbanen in cijfers 2 Directies en leerkrachten over succes en hindernissen 3 Ouders over de (school)loopbaan van hun kinderen

Nadere informatie

Oudercafe - 6 mei 2014 Diversiteit als meerwaarde VBS Handbooghof Halle

Oudercafe - 6 mei 2014 Diversiteit als meerwaarde VBS Handbooghof Halle Oudercafe - 6 mei 2014 Diversiteit als meerwaarde VBS Handbooghof Halle Samenvatting evaluaties WIE WAS ER? Er waren 48 deelnemers van 16 verschillende ouderverenigingen TEVREDENHEID? Gemiddelde van de

Nadere informatie

STEM monitor 2015 SITUERING DOELSTELLINGEN

STEM monitor 2015 SITUERING DOELSTELLINGEN STEM monitor 2015 SITUERING In het STEM-actieplan 2012-2020 van de Vlaamse regering werd voorzien in een algemene monitoring van het actieplan op basis van een aantal indicatoren. De STEM monitor geeft

Nadere informatie

Toegepaste Taalkunde Academisch Nederlands

Toegepaste Taalkunde Academisch Nederlands Academisch Nederlands Toegepaste Taalkunde (TTK) Dr. Uus (Eugenia) Knops Probleem Toenemende kloof mbt taalvaardigheid (vooral schrijfvaardigheid) Nederlands tussen instroom - uitstroom / markteisen Gebrek

Nadere informatie

Wereldburgerschapseducatie op maat!

Wereldburgerschapseducatie op maat! Design Charles & Ray Eames - Hang it all Vitra Wereldburgerschapseducatie op maat! Behoefteonderzoek in het Vlaams secundair onderwijs 06 mei 2015 Jan Van Ongevalle (jan.vanongevalle@kuleuven.be) Heidi

Nadere informatie

De invloed van de zomervakantie op het leren van jonge kinderen. Pieter Verachtert, Jan Van Damme, Patrick Onghena & Pol Ghesquière

De invloed van de zomervakantie op het leren van jonge kinderen. Pieter Verachtert, Jan Van Damme, Patrick Onghena & Pol Ghesquière De invloed van de zomervakantie op het leren van jonge kinderen Pieter Verachtert, Jan Van Damme, Patrick Onghena & Pol Ghesquière 1 Inhoud presentatie 1. Probleemstelling 2. Literatuur 3. Onderzoeksvragen

Nadere informatie

PISA IN FOCUS 3: DE ROL VAN DE OUDERS BIJ HET SCHOOLSE GEBEUREN VAN HUN KIND.

PISA IN FOCUS 3: DE ROL VAN DE OUDERS BIJ HET SCHOOLSE GEBEUREN VAN HUN KIND. PISA IN FOCUS 3: DE ROL VAN DE OUDERS BIJ HET SCHOOLSE GEBEUREN VAN HUN KIND. ANALYSES OP BASIS VAN DE RESULTATEN PISA212. INLEIDING In het PISA onderzoek van 212 nam Vlaanderen voor het eerst deel aan

Nadere informatie

De angst voor de meertalige homo sapiens

De angst voor de meertalige homo sapiens Gent, 25/02/2011 De angst voor de meertalige homo sapiens Piet Van Avermaet Universiteit Gent Sint-Pietersnieuwstraat 49 9000 Gent Integratie/inburgering en meertaligheid Onderwijs en meertaligheid Integratie/inburgering

Nadere informatie

Origine: personen van Noord-Afrikaanse of Turkse origine die zich als gelovig omschrijven en zich het meest verwant voelen met de Islam

Origine: personen van Noord-Afrikaanse of Turkse origine die zich als gelovig omschrijven en zich het meest verwant voelen met de Islam Toelichting Dit rapport geeft een overzicht van de onderzoeksresultaten van de Islamenquête editie 2016, in opdracht van HUMO en VTM Nieuws uitgevoerd door ivox Voor dit onderzoek werden 500 respondenten

Nadere informatie

Vraag nr. 351 van 26 februari 2013 van PAUL DELVA

Vraag nr. 351 van 26 februari 2013 van PAUL DELVA VLAAMS PARLEMENT SCHRIFTELIJKE VRAGEN PASCAL SMET VLAAMS MINISTER VAN ONDERWIJS, JEUGD, GELIJKE KANSEN EN BRUSSEL Vraag nr. 351 van 26 februari 2013 van PAUL DELVA Nederlandstalig onderwijs Brussel Capaciteit

Nadere informatie

Maatschappelijk aanzien van onderwijsvormen. Feit of mythe?

Maatschappelijk aanzien van onderwijsvormen. Feit of mythe? Maatschappelijk aanzien van onderwijsvormen. Feit of mythe? Gebaseerd op: Van Gasse, R., Van Cauteren, C., Vanhoof, J. & De Maeyer, S. (2013). Het maatschappelijk aanzien van onderwijsvormen. Feit of mythe?

Nadere informatie

Pedagogisch Project van het Stedelijk Onderwijs

Pedagogisch Project van het Stedelijk Onderwijs Pedagogisch Project van het Stedelijk Onderwijs (1) Het Stedelijk Onderwijs is de dynamische ontmoetingsplaats van alle leernetwerken ingericht door de Stad Antwerpen. (2) Het Stedelijk Onderwijs voldoet

Nadere informatie

Onze vraag: CD&V antwoordde ons:

Onze vraag: CD&V antwoordde ons: Onze vraag: In het onderwijs wordt een integraal taalbeleid ondersteund en gestimuleerd. Hierbij is aandacht voor het inbrengen van NT2-expertise in taalhandboeken en voor begeleiding voor scholen in het

Nadere informatie

Referentie GLORIEUX, I., I. LAURIJSSEN & Y. VAN DORSSELAER, Zwart op wit. De intrede van allochtonen op de arbeidsmarkt. Garant, Antwerpen, 2009.

Referentie GLORIEUX, I., I. LAURIJSSEN & Y. VAN DORSSELAER, Zwart op wit. De intrede van allochtonen op de arbeidsmarkt. Garant, Antwerpen, 2009. 1. Referentie Referentie GLORIEUX, I., I. LAURIJSSEN & Y. VAN DORSSELAER, Zwart op wit. De intrede van allochtonen op de arbeidsmarkt. Garant, Antwerpen, 2009. Taal Nederlands ISBN ISSN 9789044124828 Publicatievorm

Nadere informatie

Het secundair onderwijs in cijfers

Het secundair onderwijs in cijfers Het secundair onderwijs in cijfers Schooljaar 2010-2011 Sara Vertommen Opdrachtgever: Algemeen Onderwijsbeleid Stad Antwerpen, Lerende Stad en Lokaal Overlegplatform Vlaamse Gemeenschap, Departement Onderwijs

Nadere informatie

Doorstroming van allochtone jongeren van het secundair onderwijs naar het hoger onderwijs optimaliseren

Doorstroming van allochtone jongeren van het secundair onderwijs naar het hoger onderwijs optimaliseren Doorstroming van allochtone jongeren van het secundair onderwijs naar het hoger onderwijs optimaliseren RAPPORT Opdracht : via het opzetten van gesprekken met allochtone studenten in het tweede en derde

Nadere informatie

ANDERSTALIGE NIEUWKOMERS IN HET GEWOON VOTLIJDS SECUNDAIR ONDERWIJS

ANDERSTALIGE NIEUWKOMERS IN HET GEWOON VOTLIJDS SECUNDAIR ONDERWIJS ANDERSTALIGE NIEUWKOMERS IN HET GEWOON VOTLIJDS SECUNDAIR ONDERWIJS Stand van zaken: juni 2016 Agentschap voor Onderwijsdiensten METHODOLOGIE In het gewoon voltijds secundair onderwijs worden de anderstalige

Nadere informatie

Met een dynamische keuzebegeleiding naar een effectieve keuzebekwaamheid

Met een dynamische keuzebegeleiding naar een effectieve keuzebekwaamheid Met een dynamische keuzebegeleiding naar een effectieve keuzebekwaamheid Eindrapport Onderzoek in opdracht van het Ministerie van de Vlaamse Gemeenschap Departement Onderwijs OBPWO 04.01 Project Ministerieel

Nadere informatie

Allochtoon talent aan het werk

Allochtoon talent aan het werk Allochtoon talent aan het werk Ethnische verschillen in posities op de arbeidsmarkt van recent afgestudeerden VFO Studiedag dr. Steven Lenaers 13 november 2008 Inhoud I. Onderzoeksthema II. Methodologie

Nadere informatie

Doel: Creativiteit. Middel: ICT onderbenut (bij voorbeeld Sociale media, faceboekgroepen

Doel: Creativiteit. Middel: ICT onderbenut (bij voorbeeld Sociale media, faceboekgroepen Menselijk niveau: Het is nodig dat het onderwijs NU massaal ICT hulpmiddelen integreert in het onderwijzen en leren om zo de kinderen voor te bereiden op de toekomst waarin creatieve en innovatieve vaardigheden

Nadere informatie

Gelet op de artikelen 127, 128, 135, 136, 163, 166 en 178 van de gecoördineerde grondwet van 17 februari 1994;

Gelet op de artikelen 127, 128, 135, 136, 163, 166 en 178 van de gecoördineerde grondwet van 17 februari 1994; collegebesluit nr. 01/459 29 november 2001 Collegebesluit nr. 01/459 houdende overheidsopdracht bij onderhandelingsprocedure voor de organisatie van een wetenschappelijk onderzoek naar de verbrusseling

Nadere informatie

MuRe. Multilingual Research Unit. Piet Van de Craen & Evy Ceuleers. Van taalbeleid naar. taalvaardigheid

MuRe. Multilingual Research Unit. Piet Van de Craen & Evy Ceuleers. Van taalbeleid naar. taalvaardigheid Van taalbeleid naar taalvaardigheid Piet Van de Craen & Evy Ceuleers Wat is taalbeleid? Taalbeleid is de weloverwogen manier waarop instellingen met talen omgaan in het licht van maatschappelijke ontwikkelingen

Nadere informatie

ANDERSTALIGE NIEUWKOMERS IN HET GEWOON VOLTIJDS SECUNDAIR ONDERWIJS

ANDERSTALIGE NIEUWKOMERS IN HET GEWOON VOLTIJDS SECUNDAIR ONDERWIJS ANDERSTALIGE NIEUWKOMERS IN HET GEWOON VOLTIJDS SECUNDAIR ONDERWIJS Stand van zaken: oktober 2016 Agentschap voor Onderwijsdiensten METHODOLOGIE In het gewoon voltijds secundair onderwijs worden de anderstalige

Nadere informatie

Doorkleuteren of overvaren?

Doorkleuteren of overvaren? Doorkleuteren of overvaren? Effecten van zittenblijven in de derde kleuterklas Machteld Vandecandelaere Centrum voor onderwijseffectiviteit en evaluatie KU Leuven Achtergrond Zittenblijven in het Vlaams

Nadere informatie

VLAAMS PARLEMENT SCHRIFTELIJKE VRAGEN. Vraag nr. 426 van 9 april 2014 van ANN BRUSSEEL

VLAAMS PARLEMENT SCHRIFTELIJKE VRAGEN. Vraag nr. 426 van 9 april 2014 van ANN BRUSSEEL VLAAMS PARLEMENT SCHRIFTELIJKE VRAGEN PASCAL SMET VLAAMS MINISTER VAN ONDERWIJS, JEUGD, GELIJKE KANSEN EN BRUSSEL Vraag nr. 426 van 9 april 2014 van ANN BRUSSEEL Geïntegreerde lerarenopleiding Aandacht

Nadere informatie

Voorwoord. Willy Kimpen directeur

Voorwoord. Willy Kimpen directeur Voorwoord Het is de opdracht van elke school om de hen toevertrouwde leerlingen zo goed mogelijk te begeleiden in hun ontwikkeling. Onze basisschool De Zevensprong heeft hiervan een prioriteit gemaakt

Nadere informatie

Nieuwsbrief. Interactieve werkvormen in de klaspraktijk. Onderzoeksresultaten en tips voor de praktijk

Nieuwsbrief. Interactieve werkvormen in de klaspraktijk. Onderzoeksresultaten en tips voor de praktijk Interactieve werkvormen in de klaspraktijk Onderzoeksresultaten en tips voor de praktijk Lia Blaton, medewerker Onderzoek naar onderwijspraktijk In het kader van de opdracht van het Steunpunt Gelijke Onderwijskansen

Nadere informatie

EEN ANALYSE VAN DE TAALSITUATIE IN DE RAND ROND BRUSSEL OP BASIS VAN DE BRIO-TAALBAROMETER. Rudi Janssens

EEN ANALYSE VAN DE TAALSITUATIE IN DE RAND ROND BRUSSEL OP BASIS VAN DE BRIO-TAALBAROMETER. Rudi Janssens EEN ANALYSE VAN DE TAALSITUATIE IN DE RAND ROND BRUSSEL OP BASIS VAN DE BRIO-TAALBAROMETER Rudi Janssens 1. De Rand als onderzoeksobject 1.1. BRIO-onderzoek en de Vlaamse Rand 1993 Frans/Nederlandse codewisseling

Nadere informatie

Reactie op het Groenboek migratie en mobiliteit: uitdagingen en kansen voor Europese onderwijssystemen. Ontwerp

Reactie op het Groenboek migratie en mobiliteit: uitdagingen en kansen voor Europese onderwijssystemen. Ontwerp Vlaamse Onderwijsraad Algemene Raad Kunstlaan 6 bus 6 18 december 2008 1210 Brussel AR/PCA/DOC/018 Reactie op het Groenboek migratie en mobiliteit: uitdagingen en kansen voor Europese onderwijssystemen

Nadere informatie

Vlaams Parlement - Vragen en Antwoorden - Nr.2 - November 2008-147-

Vlaams Parlement - Vragen en Antwoorden - Nr.2 - November 2008-147- Vlaams Parlement Vragen en Antwoorden Nr.2 November 2008 47 VLAAMS PARLEMENT SCHRIFTELIJKE VRAGEN FRANK VANDENBROUCKE VICEMINISTERPRESIDENT VAN DE VLAAMSE REGERING, VLAAMS MINISTER VAN WERK, ONDERWIJS

Nadere informatie

Jongeren en Gezondheid 2014 : Socio-demografische gegevens

Jongeren en Gezondheid 2014 : Socio-demografische gegevens Resultaten HBSC 14 Socio-demografische gegevens Jongeren en Gezondheid 14 : Socio-demografische gegevens Steekproef De steekproef van de studie Jongeren en Gezondheid 14 bestaat uit 9.566 leerlingen van

Nadere informatie

Programma. Voorstelling project Waarom? Wat? Ambassadeurs gezocht! De Making of Ambassadeurs Dursun aan het woord Speeddating Invullen fiches

Programma. Voorstelling project Waarom? Wat? Ambassadeurs gezocht! De Making of Ambassadeurs Dursun aan het woord Speeddating Invullen fiches Latent Talent Programma Voorstelling project Waarom? Wat? Ambassadeurs gezocht! De Making of Ambassadeurs Dursun aan het woord Speeddating Invullen fiches Rachid Boumalek aan het woord Voorstelling project

Nadere informatie

Binnenklasdifferentiatie voor iedereen.. door Stéphanie De Bruyne

Binnenklasdifferentiatie voor iedereen.. door Stéphanie De Bruyne Binnenklasdifferentiatie voor iedereen.. door Stéphanie De Bruyne Stephanie.De.Bruyne1@gmail.com Een korte kennismaking Waarom? Reproductie sociale ongelijkheid Hervorming secundair onderwijs PISA resultaten

Nadere informatie

Onthaalklas voor anderstalige nieuwkomers OKAN

Onthaalklas voor anderstalige nieuwkomers OKAN Onthaalklas voor anderstalige nieuwkomers OKAN 1 1. Historiek KORTRIJK 2 2. Organisatie 1 per scholengemeenschap Urenpakket steeds aanpasbaar (per 4 leerlingen) 3 3. Visie Veilig klasklimaat Taalvaardigheidsonderwijs

Nadere informatie

Woordenschatverwerving & taalontwikkelend lesgeven

Woordenschatverwerving & taalontwikkelend lesgeven Woordenschatverwerving & taalontwikkelend lesgeven Wilma van der Westen Project Docenten aan zet bij taal in alle vakken Utrecht 7 november 2012 Even voorstellen: Bestuurslid Het Schoolvak Nederlands HSN

Nadere informatie

Commitment aan school

Commitment aan school Commitment aan school Anna Verkade GION, december 2010 Het opbouwen of aangaan van commitments (bindingen) met betrekking tot diverse domeinen wordt in de ontwikkelingspsychologie als een van de belangrijkste

Nadere informatie

WORKSHOP. Zegt een Poolse koe ook boe? Talensensibilisering

WORKSHOP. Zegt een Poolse koe ook boe? Talensensibilisering Welkom! WELKOM in de sessie Talensensibilisering! 1. Kies -los van je schoolgenoten- een tafel uit om aan te gaan zitten. 2. Stel jezelf/je school voor aan je tafelgenoten. 1 WORKSHOP Zegt een Poolse koe

Nadere informatie

Adviesstuk Engelstalige bacheloropleiding Wiskunde OLC Wiskunde

Adviesstuk Engelstalige bacheloropleiding Wiskunde OLC Wiskunde Adviesstuk Engelstalige bacheloropleiding Wiskunde OLC Wiskunde 2015 2016 Zowel op facultair als op universitair niveau wordt er gesproken over een taalverandering van alle bachelors naar het Engels. Op

Nadere informatie

Gerealiseerd met de steun van de Vlaamse Overheid, Departement Inburgering in het kader van Managers van diversiteit. Taalgericht naar werk Inhoud I

Gerealiseerd met de steun van de Vlaamse Overheid, Departement Inburgering in het kader van Managers van diversiteit. Taalgericht naar werk Inhoud I taalgericht naar werk Over het belang van geïntegreerd vakonder wijs voor beroepsgerichte opleidingen Publicatie ontwikkeld door Linguapolis, Instituut voor Taal en Communicatie Universiteit Antwerpen

Nadere informatie

Kiezen na de basisschool

Kiezen na de basisschool Kiezen na de basisschool WATHOE LEREN KIEZEN Wat gebeurt er in de klas? Het werkboekje WATHOE leren kiezen WATHOE het secundair onderwijs Hoe ziet het secundair onderwijs eruit? Wat kan ik er leren? Het

Nadere informatie

Hoe ver is de lat voor taal opgeschoven? Stand van zaken talenbeleid basis- en secundair onderwijs Bijlage bij persbericht 16/12/2008

Hoe ver is de lat voor taal opgeschoven? Stand van zaken talenbeleid basis- en secundair onderwijs Bijlage bij persbericht 16/12/2008 Hoe ver is de lat voor taal opgeschoven? Stand van zaken talenbeleid basis- en secundair onderwijs Bijlage bij persbericht 16/12/28 Met de talenbeleidsnota De lat hoog voor talen. Goed voor de sterken,

Nadere informatie

Module 4 Thema 3 Inclusief onderwijs

Module 4 Thema 3 Inclusief onderwijs Module 4 Thema 3 Inclusief onderwijs Inclusief onderwijs Peter zat tot zijn 13 jaar in het buitengewoon onderwijs. Hij is zeer faalangstig, voelt zich snel onder druk gezet, maar kon toch in een kleine

Nadere informatie

Beleidssamenvatting Meertaligheid Als Realiteit op School (MARS)

Beleidssamenvatting Meertaligheid Als Realiteit op School (MARS) 1 Beleidssamenvatting Meertaligheid Als Realiteit op School (MARS) Eentaligheid bestaat niet. De meertaligheid van iedereen is een realiteit. Inleiding Het OBPWO-project Meertaligheid Als Realiteit op

Nadere informatie

Verder gestalte geven aan het taalbeleidsplan

Verder gestalte geven aan het taalbeleidsplan Verder gestalte geven aan het taalbeleidsplan De lat hoog voor talen in iedere school Goed voor de sterken, sterk voor de zwakken Inhoud THEORETISCH KADER Definitie Doelen Bronnen voor het bepalen van

Nadere informatie

Omgaan met verschillen in de klas: Onderzoeksresultaten

Omgaan met verschillen in de klas: Onderzoeksresultaten Omgaan met verschillen in de klas: Onderzoeksresultaten Jolien Geerlings PhD Onderzoeker J.Geerlings@uu.nl Overzicht 1) Inleiding 2) Wat hebben we precies onderzocht? 3) Hoe gaan we om met verschillen

Nadere informatie

Het Huis der Talen. «Immersie onderwijs in de provincie Luik» Luik 10.06.2013. Agnes De Rivière

Het Huis der Talen. «Immersie onderwijs in de provincie Luik» Luik 10.06.2013. Agnes De Rivière Het Huis der Talen «Immersie onderwijs in de provincie Luik» Luik 10.06.2013 Agnes De Rivière Wie zijn wij? Opgericht in 2008 Platform Ondersteuning van de economische ontwikkeling in de regio. Promotie

Nadere informatie

Inspiratiedag Brede School 29 april 2014 Bronks Talenkennis versterken van kinderen en jongeren in de Brede School

Inspiratiedag Brede School 29 april 2014 Bronks Talenkennis versterken van kinderen en jongeren in de Brede School Inspiratiedag Brede School 29 april 2014 Bronks Talenkennis versterken van kinderen en jongeren in de Brede School Piet Van Avermaet Inhoud Voorstelling SDL Kennismaking Stellingen Taal, taal leren, talige

Nadere informatie

Een verkenning van de relatie tussen taal en identiteit in Brussel en de Vlaamse Rand. Rudi Janssens

Een verkenning van de relatie tussen taal en identiteit in Brussel en de Vlaamse Rand. Rudi Janssens Een verkenning van de relatie tussen taal en identiteit in Brussel en de Vlaamse Rand Rudi Janssens Inhoud Identiteit: een actueel debat Taal en identiteit: een referentiekader De groei van een meertalige

Nadere informatie

Reflectieverslag. Materiaal zie Validiv Bagage (Lager: p. 61-98 ; Kleuter: p. 50-87). In bruine kast leraarskamer. Waar te vinden Activiteit

Reflectieverslag. Materiaal zie Validiv Bagage (Lager: p. 61-98 ; Kleuter: p. 50-87). In bruine kast leraarskamer. Waar te vinden Activiteit Reflectieverslag Materiaal zie Validiv Bagage (Lager: p. 61-98 ; Kleuter: p. 50-87). In bruine kast leraarskamer Waar te vinden Activiteit Doel Deze activiteiten eventueel linken met gedichtendag/poëzieweek

Nadere informatie

Intervisie Thema: evalueren van werking

Intervisie Thema: evalueren van werking Intervisie Thema: evalueren van werking Universiteit Gent Steunpunt Diversiteit & Leren Intervisie, 19 april 2013 Evaluatie van Brede School Evaluatie? Verschillende niveaus? Wie evalueert? Waarom evalueert

Nadere informatie

Steunpunt tot bestrijding van armoede, bestaansonzekerheid en sociale uitsluiting

Steunpunt tot bestrijding van armoede, bestaansonzekerheid en sociale uitsluiting Steunpunt tot bestrijding van armoede, bestaansonzekerheid en sociale uitsluiting Feiten en cijfers Hebben laaggeschoolden een hoger risico om in armoede te belanden? Ja. Laagopgeleiden hebben het vaak

Nadere informatie

Module 4 Thema 2 Meertaligheid

Module 4 Thema 2 Meertaligheid Module 4 Thema 2 Meertaligheid Meertaligheid: een mythe In welke mate zijn de volgende talen maatschappelijk nuttig (0-10)? Meertaligheid: een mythe Bias wat betreft Europese talen. Bias naar SN Standaard

Nadere informatie

Meertaligheid als kerncomponent van internationale competentie. Lies Sercu KU Leuven

Meertaligheid als kerncomponent van internationale competentie. Lies Sercu KU Leuven Meertaligheid als kerncomponent van internationale competentie Lies Sercu KU Leuven Overzicht Meertaligheid als kerncompetentie van internationale competentie Meertaligheid in het Hoger Onderwijs Welke

Nadere informatie

CLIL in Vlaanderen. CLIL-symposium UCL & KU Leuven 15 & 16 mei 2013. Lies Sercu & Lies Strobbe

CLIL in Vlaanderen. CLIL-symposium UCL & KU Leuven 15 & 16 mei 2013. Lies Sercu & Lies Strobbe CLIL in Vlaanderen CLIL-symposium UCL & KU Leuven 15 & 16 mei 2013 Lies Sercu & Lies Strobbe Overzicht presentatie 1. Context Europese context Onderwijsdecreet 2. Proeftuinproject Voorstelling proeftuinscholen

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting

Nederlandse samenvatting Dit proefschrift gaat over de invloed van inductieprogramma s op het welbevinden en de professionele ontwikkeling van beginnende docenten, en welke specifieke kenmerken van inductieprogramma s daarvoor

Nadere informatie

Genderspecifieke studiekeuze in het hoger onderwijs

Genderspecifieke studiekeuze in het hoger onderwijs Genderspecifieke studiekeuze in het hoger onderwijs Ilse Laurijssen & Ignace Glorieux Onderzoeksgroep TOR - Vrije Universiteit Brussel Studiedag SSL: 'Hoger onderwijs: kiezen en winnen? X www.steunpuntssl.be

Nadere informatie

Vlaams Parlement - Vragen en Antwoorden - Nr.6 - Maart

Vlaams Parlement - Vragen en Antwoorden - Nr.6 - Maart Vlaams Parlement - Vragen en Antwoorden - Nr.6 - Maart 2009-305- VLAAMS PARLEMENT SCHRIFTELIJKE VRAGEN FRANK VANDENBROUCKE VICEMINISTER-PRESIDENT VAN DE VLAAMSE REGERING, VLAAMS MINISTER VAN WERK, ONDERWIJS

Nadere informatie

Subsidiereglement voor het Sociaal Steunfonds voor het schooljaar

Subsidiereglement voor het Sociaal Steunfonds voor het schooljaar Subsidiereglement voor het Sociaal Steunfonds voor het schooljaar 2013-2014 Goedgekeurd in de gemeenteraad van 27 januari 2014. Bekendgemaakt op 30 januari 2014. Inhoudstafel - Artikel 1. Doel - Artikel

Nadere informatie

Inclusief onderwijs? beno.schraepen@ap.be

Inclusief onderwijs? beno.schraepen@ap.be Inclusief onderwijs? beno.schraepen@ap.be Nieuwe inzichten Kennis, rechten, beeldvorming 21 ste eeuw: Andere beeldvorming Vn-verdrag Gelijke rechten van personen in een handicapsituatie Apart zetten =

Nadere informatie