HET KAN BETER, VEEL BETER

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "HET KAN BETER, VEEL BETER"

Transcriptie

1 20 DOSSIER ONCOLOGIE T EK S T: A N J E R O M EIN // B EELD: ED VA N R I J S W I J K lhv de dokter mei 2014 De rol VAN De HUISArTS IN De (NA)ZOrG VOOr patiënten MeT KANKer ONCOLOGISCHE ZORG: HET KAN BETER, VEEL BETER Eén op de drie Nederlanders krijgt kanker. Door de vergrijzing worden dat er steeds meer. Het goede nieuws is echter dat kanker steeds beter te behandelen is. De huisarts krijgt hoe dan ook meer met oncologische zorg te maken. Reden waarom NHG, LHV en patiëntenorganisaties in gezamenlijkheid aan een Standpunt oncologische zorg huisartsenzorg werken. Maar eerst even een blik in het veld: hoe gaat het met de oncologische zorg in de praktijk van Bram Sprij, huisarts in Maassluis?

2 21 Huisarts Bram Sprij: Er valt nog veel te verbeteren aan de communicatie tussen medisch specialist en huisarts

3 22 ANSKE VAN DIJK (67), PATIËNT: Als je zelf zo van slag bent, is goede communicatie heel belangrijk Anske van Dijk verloor haar man aan alvleesklierkanker en kreeg vervolgens zelf de diagnose nierkanker. In januari dit jaar werden uitzaaiingen in de longen ontdekt. Huisarts Bram Sprij was al die tijd een enorme steun. Elke keer als ik thuiskom uit het ziekenhuis belt hij. Ik kreeg klachten zoals duizeligheid en slapeloosheid. Ik kon met al mijn vragen bij hem terecht. Het is bijzonder als je huisarts spontaan contact met je opneemt. Ik heb steevast elke drie maanden een afspraak. Met de medisch specialisten heb ik het trouwens ook getroffen. Als je zelf zo van slag bent, is het belangrijk dat artsen goed met je communiceren. Anske van Dijk: Het is bijzonder als je huisarts spontaan contact met je opneemt zorg, dáár ben ik huisarts voor geworden. Het mooie is volgens huisarts Bram Sprij dat alles erin samenkomt. Je bent betrokken bij mensen in een Oncologische moeilijke situatie, vanaf de eerste klachten tot en met de nazorg of de palliatieve fase. De huisarts speelt hier nu al een belangrijke rol in. Maar het kan beter, veel beter. De afspraak met Sprij valt aan het einde van een volle werkdag. Hij moet toch nog snel even naar een patiënt. Tijdens de korte autorit in zijn Fiat 500 cabrio vertelt Sprij over de oncologische zorg. Dat het vroeger vanzelfsprekend was dat je daar als arts nauw bij betrokken was. Maar dat oncologische zorg zó specialistisch is geworden dat het steeds verder van de huisarts is af komen staan. En dat moet veranderen. Het verschilt per huisarts, per medisch specialist, per regio hoe het gaat, zegt hij. Maar in onze regio kan nog veel verbeteren. Sprij heeft voornamelijk contact met ziekenhuizen in Delft en Schiedam. Maar voor specialistische behandelingen moeten patienten soms naar Leiden, Rotterdam of Den Haag. Met de ene specialist is nauw contact, de ander laat niks van zich horen of stuurt alleen een verslag. Er is veel meer contact nodig. De huisarts moet weten wat er aan de patiënt is verteld. Zeker met de moderne communicatiemiddelen moet dit toch mogelijk zijn. Ik kan me bijvoorbeeld indenken dat we tijdens een multidisciplinair overleg inbellen met Skype. Als huisarts kun je dan ook je verhaal doen. Voorbeelden uit zijn praktijk illustreren dat er nog veel te verbeteren valt aan de communicatie tussen medisch specialist en huisarts. Zo was er een patiënt met longkanker die werd ontslagen uit het ziekenhuis. De man kon nauwelijks lopen, was uitbehandeld. Sprij was niet op de hoogte gebracht. Na drie dagen werd ik gebeld. Waarom komt u niet langs? Maar ik wist gewoonweg niet

4 lhv de dokter mei 2014 Dossier oncologie 23 Concept-standpunt oncologische zorg in huisartsenzorg Het Concept-standpunt oncologische zorg in de huisartsenzorg is een uitwerking van de in 2012 verschenen Toekomstvisie Huisartsenzorg Deze visie is in 2012 opgesteld door de LHV, het Nederlands Huisartsen Genootschap (NHG) en het Interfacultair Overleg Huisartsgeneeskunde (IOH), en onderschreven door de Vereniging Huisartsenposten Nederland (VHN). Om deze algemene visie meer te concretiseren, is afgesproken rond diverse onderwerpen standpunten te formuleren. Het Standpunt oncologische zorg in de huisartsenzorg is er één van. Het Concept-standpunt oncologische zorg is in nauwe samenwerking tussen NHG, LHV, stakeholders en patiëntenorganisaties tot stand gekomen, en is in april besproken tijdens de gezamenlijke ledenraad van NHG en LHV. Het daar gegeven commentaar en dat van andere stakeholders, wordt in het standpunt verwerkt. Op 26 juni wordt het definitieve standpunt vastgesteld op de algemene ledenvergadering van het NHG. Daarna wordt het standpunt verder uitgewerkt in bindende richtlijnen. Uitgangspunt in het conceptstandpunt is het bevorderen van persoonsgerichte en continue zorg, bij voorkeur in de buurt van de patiënt. Anke ter Brugge, senior beleidsmedewerker NHG, licht de hoofdzaken en aanbevelingen uit het standpunt toe. Proactieve houding van de huisarts Als een patiënt nu wordt doorverwezen naar een medisch specialist raakt deze vaak uit beeld bij de huisarts. Wij pleiten ervoor dat de huisarts zich proactief inzet om contact te houden met de patiënt. De patiënt komt vaak in een rollercoaster terecht na de diagnose van kanker. Met zijn vertrouwde huisarts kan hij een pas op de plaats maken en de informatie van de medisch specialist bespreken. De huisarts kan desgewenst ook een ondersteunende rol spelen bij de keuzes in de behandeling. Sommige huisartsen doen dat al, maar het gebeurt niet structureel en expliciet. Goed contact tussen huisarts en specialist als randvoorwaarde Het is belangrijk dat huisarts en medisch specialist de visie op de zorg delen en samenwerken op basis van afspraken over informatie-uitwisseling en consultatie. De huisarts voorziet de medisch specialist van medische en relevante contextinformatie van de patiënt. De medisch specialist informeert de huisarts tijdig over zijn diagnose en behandelplan met eventuele opties en de vooren nadelen ervan. Zo kunnen de samenwerking en samenhang verbeteren. Mogelijkheden voor nacontroles door de huisarts Oncologie is het vakgebied van de specialist. Het is gebruikelijk dat nacontroles gericht op mogelijke terugkeer van tumoren plaatsvinden in het ziekenhuis. Toch vinden diverse partijen, zoals de Gezondheidsraad, dat huisartsen controles kunnen overnemen en deze integreren in de zorg voor andere ziektes of chronische aandoeningen van de patiënt. De substitutie van nacontroles ontlast ook de tweede lijn. Niet alle medisch specialisten en huisartsen zijn op voorhand positief over deze substitutie. Maar het gaat alleen om wetenschappelijk onderbouwde nacontroles van veelvoorkomende kankersoorten die op effectieve manier in de huisartsenpraktijk kunnen worden uitgevoerd. Grote rol in de nazorg Veel kankerpatiënten hebben na de behandeling restklachten, zoals vermoeidheid, psychosociale klachten of moeite met terugkeer naar werk. De huisarts kent het aanbod in de buurt van gespecialiseerde fysiotherapeuten of diëtisten. Huisarts en patiënt maken in deze fase afspraken over zorg en zelfmanagement. Dáár ligt de uitdaging de komende jaren. Mensen met borst-, prostaat- of huidkanker hebben een overlevingskans van gemiddeld 85 procent FEITEN EN CIJFERS Diagnose kanker In 2013 kregen mensen de diagnose kanker. Dit aantal stijgt ieder jaar met 3 procent. Ongeveer 3,5 procent van alle Nederlanders leeft met kanker of heeft in het verleden kanker gehad. Het gaat om bijna mensen; mannen en vrouwen. Dit aantal stijgt snel, omdat steeds meer mensen genezen van kanker. Toch overlijden jaarlijks circa mensen aan een vorm van kanker. Overlevingskansen bij kanker De overlevingskansen bij kanker nemen toe. In de periode gemiddeld met 4 procent. De overlevingskansen verschillen per soort kanker. Mensen met borst-, prostaat- of huidkanker hebben een overlevingskans van gemiddeld 85 procent. Maar het percentage mensen met longkanker dat na 5 jaar nog in leven is bedraagt 16 procent en bij alvleesklierkanker slechts 6 procent. Deze kankersoorten worden relatief vaak laat ontdekt, als behandeling niet meer mogelijk is. ( Meest voorkomende uitslagen bij nieuwe diagnosestellingen: borstkanker: huidkanker (exclusief het basaalcelcarnicoom): darmkanker: longkanker: prostaatkanker:

5 24 Dossier oncologie lhv de dokter mei 2014 Marjo van Bommel doet onderzoek voor IKNL Geen substitutie, maar samenwerking Huisarts/onderzoeker Marjo van Bommel: Het gaat niet om vervanging van de zorg, maar om samenwerking in de zorgketen. We moeten sámen kijken wat het beste is Welke kennis en tools heeft de huisarts nodig om delen van de oncologische nazorg over te nemen van de medisch specialist? Op verschillende plaatsen in Nederland lopen projecten om dit te onderzoeken. Marjo van Bommel is betrokken bij de pilot van het Integraal Kankercentrum Nederland (IKNL) in de regio Eindhoven voor prostaaten huidkanker. Zij doet een onderzoek naar huisartsenzorg bij melanomen, in nauw overleg met dermatologen in de regio. Van Bommel is niet alleen medisch adviseur palliatieve zorg bij IKNL, maar ook praktiserend huisarts. Zij kent daardoor zowel de beleidsmatige als praktische kant van de zorg. Als je voor het eerst hoort over de substitutie van oncologische zorg we leggen het maar bij de huisartsen neer gaan de hakken in het zand. Maar als je rustig nadenkt over de noodzaak, ga je zoeken naar mogelijkheden. Je kunt zelf beter opletten, de patiënt kan zichzelf controleren. Maar er is een grensvlak: wat is verantwoord en wat niet? Je wilt geen vlekje missen, dat heeft grote gevolgen. Daarom moeten er duidelijke richtlijnen komen. Al zou je de kennis van huisartsen omtrent screening en controles vergroten, dan is nóg de vraag of dat een taak van de huisarts moet zijn dat hij weer thuis was. Om dit soort vervelende situaties te voorkomen, gaan we in de regio met huisartsen en specialisten uit een aantal ziekenhuizen kijken wat we kunnen verbeteren. SCHArNIerCONSULT Huisartsen zouden zich bijvoorbeeld proactiever moeten opstellen in het contact met de patiënt. Bijvoorbeeld door kort na de diagnose de patiënt te bellen. Sprij: We doen het al wel, maar nog erg hapsnap. En het is heel tijdsintensief. Mensen zijn niet thuis, nemen niet op. Soms krijgen we later het verwijt dat we niet hebben gebeld, terwijl we het echt hebben geprobeerd. Lukt het wel, dan horen we dat mensen zich erg gesteund voelen. Daarom stelt Sprij voor om standaard een scharnierconsult af te spreken. Een afspraak in de agenda kort na de afspraak waarin de medisch specialist de uitslag vertelt. Tijdens zo n consult kunnen wij extra uitleg geven en met de patiënt stilstaan bij de mogelijkheden. We kunnen angst bespreken, onzekerheid wegnemen. Een scharnierconsult voorkomt dat patiënten uit beeld raken na een bezoek aan de medisch specialist. VerTrOUWeNSBAND Ook tijdens de behandelfase kan de huisarts veel meer de vinger aan de pols houden. Bijvoorbeeld door zelf contact op te nemen om te vragen hoe de patiënt reageert op de chemokuur. We kunnen meer rekening houden met andere klachten die ontstaan door de behandeling, zoals vermoeidheid of slapeloosheid. Medisch specialisten zeggen nu ook vaak tegen de patiënt dáárvoor moet u bij de huisarts zijn. Als je dit goed organiseert, ben ik niet bang voor een hogere werkdruk. Als je patiënten op tijd benadert en afspraken goed inplant, voorkom je juist extra consulten in een latere fase als klachten al zijn toegenomen. De rol van artsen in nacontroles en nabehandeling wordt makkelijker als de patiënt tijdens de behandeling regelmatig is gezien door de huisarts, vindt Sprij. De rol van de huisarts in de oncologische

6 25 Twee ziekenhuizen en huisartsen in de regio van IKNL-locatie Eindhoven gaan in een pilot kijken wat de mogelijkheden zijn voor nacontroles bij patiënten die voor een melanoom zijn behandeld. Wat werkt wel en wat werkt niet? Van Bommel: De patiënt is zelf de beste indicator. Hij weet als beste welke vlekjes afwijkend zijn, mits hij goed is geïnformeerd en geïnstrueerd. Daar kan een huisarts een rol in spelen. We hopen dat de pilot leidt tot verfijning van de standaard (richtlijn) die we inmiddels hebben ontworpen. Van Bommel merkt vooral bij de dermatologen koudwatervrees. Dat kunnen huisartsen helemaal niet, zeggen de scherpste critici onder hen. Maar het gaat niet om vervanging van de zorg, maar om samenwerking in de zorgketen. We moeten sámen kijken wat het beste is. Van Bommel roept huisartsen op daar nu al mee te beginnen, voor er sprake is van een voldongen feit. We moeten de beleidsmakers voor zijn. Als straks gezegd wordt: Dat kunnen de huisartsen wel doen, hebben wij goede argumenten wat we wel en wat we niet kunnen. Kortom, er is werk aan de winkel. zorg moet weer een logische rol worden, een vanzelfsprekendheid. Nu weten medisch specialisten ons soms alleen te vinden in de palliatieve fase als er niks meer aan te doen is. Sprij weet dat niet alle medisch specialisten zitten te wachten op een intensievere rol van huisartsen in de oncologische zorg. Ook zij ervaren grote verschillen tussen huisartsen op dit gebied. Zij houden de zorg vaak liever in eigen hand. Vertrouwen er niet op dat de huisarts de zorg kan overnemen. Terwijl we er bij uitstek geschikt voor zijn, omdat er een vertrouwensband is. Zeker, er zit een grens aan wat de huisarts kan, vindt Sprij. Op sommige terreinen is extra scholing nodig en mogelijk, maar voor specialistische zorg blijven de oncologen de vakspecialist. De trend is om alle nacontroles dichtbij de patiënt in de regio te doen, maar dat kan niet voor heel gespecialiseerde vormen van kanker. Daar hebben we de expertise niet voor. Bijvoorbeeld bij botkanker, maar ook voor de vele variaties binnen borstkanker. Dat is zulk maatwerk geworden, dat moeten we niet willen. LHV-bestuurder Geert Jan van Loenen: Niet alle oncologische zorg op het bordje van de huisarts Het Concept-standpunt oncologische zorg in de huisartsenzorg is aan alle betrokkenen voor commentaar toegestuurd en ook besproken tijdens de gezamenlijke ledenraad van LHV en NHG in april. Het commentaar van de achterbannen wordt in het concept-standpunt verwerkt. Geert-Jan van Loenen, LHVbestuurslid en lid van de Verenigingsraad van het NHG, heeft die discussie van nabij gevolgd. De ontwikkelingen in de oncologische zorg stellen huisartsen voor een wezenlijke vraag. Waartoe zijn wij op aard? Het antwoord zal voor de meeste huisartsen luiden dat zij integrale curatieve zorg leveren aan individuele patiënten. Juist bij kanker is de huisarts dus een belangrijk aanspreekpunt. Maar er bestaat een nadrukkelijk verschil tussen de rol in de oncologische zorg en die in de nazorg. In het eerste speelt de huisarts ook nu al een grote rol. Dat daarin verbeteringen mogelijk zijn, zoals genoemde proactieve opstelling, onderschrijft Van Loenen. Maar de wérkelijke vraag is hoe groot de rol moet zijn in de nazorg. Wat kun je qua nazorg van de huisarts verwachten? Bij sommige, redelijk uniform te behandelen en te controleren vormen van kanker, kan controle via de huisartsenpraktijk verlopen. We zien echter steeds vaker dat complexere vormen van kanker elk een eigen behandeling en controle eisen. Bijvoorbeeld bij veelvoorkomende kankersoorten als borst-, darm- en longkanker. Hier is veelal specialistische nazorg nodig. En ook al zou je de kennis van huisartsen omtrent screening en controles vergroten, dan is nóg de vraag of dat een taak van de huisarts moet zijn. Ik vind van niet. De wetenschappelijke ontwikkelingen gaan snel, die kunnen wij niet bijhouden. Mijn gezonde verstand zegt dat we dit niet moeten willen. Routinecontroles? Prima. Alertheid kweken voor signalen die wijzen op terugkeer van de kanker? Goede zaak. Maar complexe controles horen niet thuis op het bordje van de huisarts, zegt Van Loenen. De rol van de huisarts ligt veel meer in communicatie en begeleiding. Een betere samenwerking tussen medisch specialist en huisarts. Dáár is de patiënt bij gebaat. We kunnen werken aan doelmatigheid en betere communicatie. Het is belangrijk dat we duidelijk uitspreken wat we daarbij van elkaar verwachten. De LHV zie hoe dan ook de druk op de huisartsenpraktijk toenemen. Voor een groter aandeel in oncologische zorg is minder patiënten per huisarts volgens Van Loenen een randvoorwaarde. Willen wij een complete dokter zijn voor al deze patiënten, dan zijn we per patiënt meer tijd kwijt. Laten we realistisch zijn. Omdat de oncologische zorg de komende jaren steeds meer van de huisarts zal vragen, moeten de praktijken kleiner. Met als logische gevolg dat er meer huisartsen nodig zijn.

Mednet/IKNL peiling Substitutie oncologische zorg. Onderzoek onder huisartsen en medisch specialisten werkzaam in de oncologie; juli 2014

Mednet/IKNL peiling Substitutie oncologische zorg. Onderzoek onder huisartsen en medisch specialisten werkzaam in de oncologie; juli 2014 Mednet/IKNL peiling Substitutie oncologische zorg Onderzoek onder huisartsen en medisch specialisten werkzaam in de oncologie; juli 2014 Title of the Presentation 10/17/2014 2 Uit NHG-Standpunt Oncologische

Nadere informatie

En dan.? De rol van de huisarts. Marjolein Berger, afdeling huisartsgeneeskunde UMCG

En dan.? De rol van de huisarts. Marjolein Berger, afdeling huisartsgeneeskunde UMCG En dan.? De rol van de huisarts Marjolein Berger, afdeling huisartsgeneeskunde UMCG Kanker in Nederland tot 2020 Trends en prognoses KWF Kankerbestrijding Kanker in Nederland tot 2040 De bevolking zal

Nadere informatie

Welke rol heeft de huisarts in de oncologische ketenzorg?

Welke rol heeft de huisarts in de oncologische ketenzorg? Welke rol heeft de huisarts in de oncologische ketenzorg? Peter van Bommel, huisarts Lidwine Tick, internist hemato-oncoloog Veldhoven, 22 maart 2012 Stellingen ja/nee Stelling 1 De huisarts zou aanwezig

Nadere informatie

Alliantie Regionale TopZorg. Drie ziekenhuizen werken samen aan topzorg in Gelderland

Alliantie Regionale TopZorg. Drie ziekenhuizen werken samen aan topzorg in Gelderland Alliantie Regionale TopZorg Drie ziekenhuizen werken samen aan topzorg in Gelderland Inhoud Alliantie Regionale TopZorg Drie ziekenhuizen werken samen aan topzorg in Gelderland De kwaliteitswinst van samenwerking

Nadere informatie

NHG-Standpunt. Huisarts en palliatieve zorg. Fijn dat u er bent, dokter. standpunt

NHG-Standpunt. Huisarts en palliatieve zorg. Fijn dat u er bent, dokter. standpunt NHG-Standpunt Huisarts en palliatieve zorg Fijn dat u er bent, dokter standpunt Lijden verlichten De huisarts en de laatste levensfase Bij mevrouw Van Oosten, 51 jaar, is twee jaar geleden een melanoom

Nadere informatie

NHG-Standpunt. Huisartsgeneeskunde voor ouderen. Er komt steeds meer bij... standpunt

NHG-Standpunt. Huisartsgeneeskunde voor ouderen. Er komt steeds meer bij... standpunt NHG-Standpunt Huisartsgeneeskunde voor ouderen Er komt steeds meer bij... standpunt Schatting: in 2040 - op het hoogtepunt van de vergrijzing - zal zo n 23 procent van de bevolking ouder zijn dan 65 jaar.

Nadere informatie

Mens en kanker. Nederlandse Federatie van Kankerpatiënten organisaties

Mens en kanker. Nederlandse Federatie van Kankerpatiënten organisaties Mens en kanker Nederlandse Federatie van Kankerpatiënten organisaties De stem van de kankerpatiënt NFK NFK staat voor de Nederlandse Federatie van Kankerpatiëntenorganisaties. Binnen deze koepel zijn 20

Nadere informatie

NHG/LHV-Standpunt. Het elektronisch huisartsendossier (H-EPD) Gelukkig staat alles in mijn dossier, dokter. standpunt

NHG/LHV-Standpunt. Het elektronisch huisartsendossier (H-EPD) Gelukkig staat alles in mijn dossier, dokter. standpunt NHG/LHV-Standpunt Het elektronisch huisartsendossier (H-EPD) Gelukkig staat alles in mijn dossier, dokter standpunt Continuïteit van zorg vergt continuïteit van gegevensbeheer Mevrouw De Waal, 60 jaar,

Nadere informatie

Palliatieve zorg in het Elkerliek ziekenhuis

Palliatieve zorg in het Elkerliek ziekenhuis Palliatieve zorg in het Elkerliek ziekenhuis LOOV, 4 november 2014 Ingrid van Asseldonk Verpleegkundig specialist palliatieve zorg Programmaleider palliatieve zorg Consulent palliatieve zorg IKNL Elkerliek

Nadere informatie

Kanker. Inleiding. 1. Wat is kanker eigenlijk? 2. Verschillende soorten kanker

Kanker. Inleiding. 1. Wat is kanker eigenlijk? 2. Verschillende soorten kanker Kanker Inleiding Mijn spreekbeurt gaat over kanker patiënten. Ik hou mijn spreekbeurt hier over omdat er veel kinderen zijn die niet precies weten wat kanker nou eigenlijk is en omdat kanker heel veel

Nadere informatie

Huisarts moet kloof overbruggen. Interview. Vier aandachtspunten

Huisarts moet kloof overbruggen. Interview. Vier aandachtspunten Pelgrims met boot Huisarts moet kloof overbruggen Margriet van Pelt www.redladder.nl; foto: Sandra Geerlings MM- en WM-patiënten zijn niet altijd tevreden over hun huisarts hij toont geen belangstelling,

Nadere informatie

Informatiebrochure Oncologisch Centrum

Informatiebrochure Oncologisch Centrum Informatiebrochure Oncologisch Centrum Oncologisch Centrum 3 We werken samen aan uw gezondheid De laatste jaren is de kennis over de behandeling van kanker sterk toegenomen. Enerzijds heeft dit geleid

Nadere informatie

Samenwerking binnen het UKC Gespecialiseerde behandelteams

Samenwerking binnen het UKC Gespecialiseerde behandelteams Onze zorg voor u Voor het verlenen van optimale zorg aan patiënten met kanker, werkt HMC (Haaglanden Medisch Centrum) samen met het Leids Universitair Medische Centrum (LUMC) binnen het Universitair Kanker

Nadere informatie

Patiënteninformatiedossier (PID) (Non) Hodgkin. onderdeel NAZORG. (NON) HODGKIN Nazorg

Patiënteninformatiedossier (PID) (Non) Hodgkin. onderdeel NAZORG. (NON) HODGKIN Nazorg Patiënteninformatiedossier (PID) (Non) Hodgkin onderdeel NAZORG (NON) HODGKIN 2 Inhoud... 4 Telefonisch verpleegkundige consult... 5 Praten over wat u bezighoudt... 5 Vermoeidheid en algehele malaise...

Nadere informatie

KWALITEITSINDICATOREN BORSTKANKER AZ KLINA

KWALITEITSINDICATOREN BORSTKANKER AZ KLINA KWALITEITSINDICATOREN BORSTKANKER AZ KLINA AZ Klina legt hierbij de resultaten voor van de tweede kwaliteitsmeting van onze borstkankerzorg. Deze resultaten werden in januari 2015 meegedeeld door het Kankerregister

Nadere informatie

Kwaliteit vanuit patiëntenperspectief

Kwaliteit vanuit patiëntenperspectief Kwaliteit vanuit patiëntenperspectief SONCOS-symposium 28 september 2016 Irene Dingemans Projectleider kwaliteit van zorg Nederlandse Federatie van Kankerpatiëntenorganisaties disclosure Geen andere belangen

Nadere informatie

Verdenking dikke darmkanker Behandeltraject

Verdenking dikke darmkanker Behandeltraject Verdenking dikke darmkanker Behandeltraject Máxima Oncologisch Centrum Máxima Oncologisch Centrum Er is bij u een darmonderzoek verricht waarbij een afwijking is gevonden en waarbij gedacht wordt aan darmkanker.

Nadere informatie

Men verwart regelgeving met kwaliteitsbewaking in de zorg.

Men verwart regelgeving met kwaliteitsbewaking in de zorg. Gezondheid s zorg Men verwart regelgeving met kwaliteitsbewaking in de zorg. Z o r g s Zorgstandaarden geven antwoorden Patiënten: weten welke zorg zij kunnen verwachten en hun bijdrage daarin Zorgverleners:

Nadere informatie

De beste zorg dichtbij

De beste zorg dichtbij De beste zorg dichtbij De beste zorg dichtbij Het Diaconessenhuis, Groene Hart Ziekenhuis en Rijnland Ziekenhuis werken intensief samen in het Oncologie Netwerk West. De belangrijkste reden hiervoor is

Nadere informatie

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG. Datum 23 juni 2015 Betreft Kamervragen. Geachte voorzitter,

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG. Datum 23 juni 2015 Betreft Kamervragen. Geachte voorzitter, > Retouradres Postbus 20350 2500 EJ Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Bezoekadres: Parnassusplein 5 2511 VX Den Haag T 070 340 79 11 F 070 340

Nadere informatie

Kwaliteitsinformatie Wat doen patiënten er mee? Wat doen huisartsen er mee?

Kwaliteitsinformatie Wat doen patiënten er mee? Wat doen huisartsen er mee? Kwaliteitsinformatie Wat doen patiënten er mee? Wat doen huisartsen er mee? Anemone Bögels, directeur NFK Lisenka van Loon, senior projectleider NFK Gerda van der Weelen, senior-wetenschappelijk medewerker,

Nadere informatie

Zorggroep Cohesie Cure and Care denkt mee met mensen met COPD! Optimale COPD-zorg door goede samenwerking tussen zorgverleners

Zorggroep Cohesie Cure and Care denkt mee met mensen met COPD! Optimale COPD-zorg door goede samenwerking tussen zorgverleners Zorggroep Cohesie Cure and Care denkt mee met mensen met COPD! Optimale COPD-zorg door goede samenwerking tussen zorgverleners Uw huisarts heeft vastgesteld dat u lijdt aan COPD, een chronische aandoening

Nadere informatie

Patiënteninformatiedossier (PID) Longkanker (longcarcinoom) onderdeel HERSTEL EN NAZORG. LONGKANKER Herstel en nazorg

Patiënteninformatiedossier (PID) Longkanker (longcarcinoom) onderdeel HERSTEL EN NAZORG. LONGKANKER Herstel en nazorg Patiënteninformatiedossier (PID) Longkanker (longcarcinoom) onderdeel HERSTEL EN NAZORG LONGKANKER Inhoud Nazorg... 3 Telefonisch verpleegkundig consult... 4 Praten over wat u bezighoudt... 4 Vermoeidheid

Nadere informatie

Aanvullende behandeling en controle bij borstkanker

Aanvullende behandeling en controle bij borstkanker Wilhelmina Ziekenhuis Assen Vertrouwd en dichtbij Informatie voor patiënten Aanvullende behandeling en controle bij borstkanker z Chirurg en verpleegkundig specialist 1 Medische ontrole Na een borstsparende

Nadere informatie

Het project Brielle. Dr. Paul van der Velden, oncoloog Karin Bokelaar, oncologieverpleegkundige

Het project Brielle. Dr. Paul van der Velden, oncoloog Karin Bokelaar, oncologieverpleegkundige Het project Brielle Dr. Paul van der Velden, oncoloog Karin Bokelaar, oncologieverpleegkundige Aanleiding 1: Prioriteit zal worden gegeven aan de ontwikkeling van anderhalvelijnszorg waaronder verstaan

Nadere informatie

Zorggroep Cohesie Cure and Care denkt mee bij zorg voor ouderen! Optimale zorg voor ouderen in een kwetsbare positie

Zorggroep Cohesie Cure and Care denkt mee bij zorg voor ouderen! Optimale zorg voor ouderen in een kwetsbare positie Zorggroep Cohesie Cure and Care denkt mee bij zorg voor ouderen! Optimale zorg voor ouderen in een kwetsbare positie Nederland vergrijst. Er komen steeds meer ouderen met steeds meer en verschillende soorten

Nadere informatie

Brigitte Slangen gynaecologisch oncoloog MUMC + Maastricht

Brigitte Slangen gynaecologisch oncoloog MUMC + Maastricht Brigitte Slangen gynaecologisch oncoloog MUMC + Maastricht Nazorg Evidence van follow up, welke nazorg en door wie Indeling presentatie Take home messages Advies Gezondheidsraad Richtlijn herstel na kanker

Nadere informatie

WERKWIJZE. Medisch Centrum Aan de Berg Nuenen 2017

WERKWIJZE. Medisch Centrum Aan de Berg Nuenen 2017 WERKWIJZE Nuenen 2017,, HA Zorg Het praktiseren van reguliere generalistische huisartsgeneeskundige zorg dichtbij huis. 90% zelf behandelen Meestal behandelen wij die zelf. Anders verwijzen wij u gericht

Nadere informatie

Zorggroep Cohesie Cure and Care denkt mee bij hart- en vaatziekten! Optimale zorg bij hart- en vaatziekten door samenwerkende zorgverleners

Zorggroep Cohesie Cure and Care denkt mee bij hart- en vaatziekten! Optimale zorg bij hart- en vaatziekten door samenwerkende zorgverleners Zorggroep Cohesie Cure and Care denkt mee bij hart- en vaatziekten! Optimale zorg bij hart- en vaatziekten door samenwerkende zorgverleners 1 op de 3 mensen in Nederland overlijdt aan een hart- of vaatziekte.

Nadere informatie

NHG-Standpunt. Huisartsenzorg en jeugd. Kom, we gaan naar de dokter... standpunt

NHG-Standpunt. Huisartsenzorg en jeugd. Kom, we gaan naar de dokter... standpunt NHG-Standpunt Huisartsenzorg en jeugd Kom, we gaan naar de dokter... standpunt Het kind als lijdend voorwerp Mevrouw Haverslag en de heer Pieters vormen sinds twee jaar een gezin. Zij hebben elk een kind

Nadere informatie

Overdracht en samenwerking 1 e en 2 e lijns diëtisten bij de dieetbehandeling van ondervoede patiënten.

Overdracht en samenwerking 1 e en 2 e lijns diëtisten bij de dieetbehandeling van ondervoede patiënten. Overdracht en samenwerking 1 e en 2 e lijns diëtisten bij de dieetbehandeling van ondervoede patiënten. Inleiding Ziekte gerelateerde ondervoeding is nog steeds een groot probleem binnen de Nederlandse

Nadere informatie

SAMEN VERDER NA KANKER TRANSMURALE ONCOLOGISCHE NAZORG

SAMEN VERDER NA KANKER TRANSMURALE ONCOLOGISCHE NAZORG SAMEN VERDER NA KANKER TRANSMURALE ONCOLOGISCHE NAZORG Wat is het beste voor de patiënt? Carla M.L. van Herpen, internist-oncoloog 14-10-2014 Nazorg en controle na kanker EXPERTISE Wat wil de patiënt?

Nadere informatie

Spataderen Anale aandoeningen Huidkanker

Spataderen Anale aandoeningen Huidkanker Spataderen Anale aandoeningen Huidkanker Helder kliniek biedt een deskundig team onder één dak - u wordt dus snel en zonder omwegen geholpen. Spataderen Uniek totaalconcept Spataderen geven vaak een zwaar

Nadere informatie

CoRPS. 'Cancer survivorship' onderzoek in Zuid Oost Nederland: van epidemiologische bevindingen naar interventies

CoRPS. 'Cancer survivorship' onderzoek in Zuid Oost Nederland: van epidemiologische bevindingen naar interventies 'Cancer survivorship' onderzoek in Zuid Oost Nederland: van epidemiologische bevindingen naar interventies Center of Research on Psychology in Somatic diseases Lonneke van de Poll Franse, Integraal Kankercentrum

Nadere informatie

Implementatie nazorgplan in de oncologie

Implementatie nazorgplan in de oncologie Implementatie nazorgplan in de oncologie Workshop 20 maart 2015 I Ankie Krol, verpleegkundig specialist Meander MC en Saskia Lunter, projectmedewerker IKNL Programma Wat is een nazorgplan? Hoe implementeer

Nadere informatie

Voor substitutie komt binnenkort een ander aanvraagformulier beschikbaar. Voor wijkgerichte zorg is het budget voor 2016 & 2017 reeds gealloceerd.

Voor substitutie komt binnenkort een ander aanvraagformulier beschikbaar. Voor wijkgerichte zorg is het budget voor 2016 & 2017 reeds gealloceerd. PROJECTAANVRAAG REGIOTAFEL ONDERDEEL: ZORGVERNIEUWING 1 INLEIDING - Deadline voor het indienen van uw projectvoorstel is 24 juni 2016 - Voor 1 oktober 2016 krijgt u bericht over toekenning of afwijzing

Nadere informatie

Hierbij zend ik u de antwoorden op de vragen van het Kamerlid Wolbert (PvdA) over het bericht Oudere met kanker loopt juiste zorg mis (2016Z09879).

Hierbij zend ik u de antwoorden op de vragen van het Kamerlid Wolbert (PvdA) over het bericht Oudere met kanker loopt juiste zorg mis (2016Z09879). > Retouradres Postbus 20350 2500 EJ Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Bezoekadres: Parnassusplein 5 2511 VX Den Haag T 070 340 79 11 F 070 340

Nadere informatie

Strategisch beleidsplan 2010-2015. Slingeland Ziekenhuis

Strategisch beleidsplan 2010-2015. Slingeland Ziekenhuis Strategisch beleidsplan 2010-2015 Slingeland Ziekenhuis Voorwoord Voor u ligt de verkorte uitgave van het Strategisch Beleidsplan 2010-2015 van ons ziekenhuis. Deze uitgave is speciaal voor u als medewerker

Nadere informatie

Uitwerking NHG-Standpunt. Zorg voor patiënten met diabetes mellitus type 2

Uitwerking NHG-Standpunt. Zorg voor patiënten met diabetes mellitus type 2 Dit standpunt is vastgesteld in de Algemene Ledenvergadering van 12 mei 2005. Uitwerking NHG-Standpunt Zorg voor patiënten met een veelvoorkomende chronische aandoening in de eerste lijn voor de Zorg voor

Nadere informatie

Belangrijkste punten van deze folder:

Belangrijkste punten van deze folder: Longkanker: wat nu? HMC (Haaglanden Medisch Centrum) en het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) werken intensief samen binnen het Universitair Kankercentrum Leiden - Den Haag (UKC). De belangrijkste

Nadere informatie

Ondersteuning van mensen met kanker en hun naasten

Ondersteuning van mensen met kanker en hun naasten Ondersteuning van mensen met kanker en hun naasten Inhoudsopgave Pagina Inleiding 2 Algemene informatie 2 Artsen en verpleegkundigen 3 Psychosociale hulpverlening 4 Aanvullende zorg 5 Meer informatie

Nadere informatie

Huisarts en spoedzorg Dokter, ik heb onmiddellijk hulp nodig!

Huisarts en spoedzorg Dokter, ik heb onmiddellijk hulp nodig! NHG-STANDPUNT Huisarts en spoedzorg Dokter, ik heb onmiddellijk hulp nodig! Dokter, ik heb onmiddellijk hulp nodig, want ik ben opeens helemaal niet lekker geworden en ik heb erge pijn in mijn borst en

Nadere informatie

Darmkanker, fase van controle

Darmkanker, fase van controle Supplement informatiewijzer oncologie Darmkanker, fase van controle Inhoudsopgave 1. Inleiding 2. Controle na de operatie 3. Controle bij de stomaverpleegkundige 4. Controle bij de internist-oncoloog /

Nadere informatie

Psychosociale oncologische zorg. Afstemming en communicatie tussen eerste- en tweedelijn

Psychosociale oncologische zorg. Afstemming en communicatie tussen eerste- en tweedelijn Psychosociale oncologische zorg Afstemming en communicatie tussen eerste- en tweedelijn Psychosociale oncologische zorg binnen het st. Anna Ziekenhuis en de eerste lijn Input huidig procesverloop: Doorlopen

Nadere informatie

Ondersteunende zorg voor mensen met kanker

Ondersteunende zorg voor mensen met kanker Ondersteunende zorg voor mensen met kanker Máxima Oncologisch Centrum (MOC) Inleiding Als u van uw behandelend arts te horen krijgt dat u kanker heeft, krijgen u en uw naasten veel informatie en emoties

Nadere informatie

Naar een toekomstbestendige nazorg bij kanker: is er ruimte voor een grotere rol van de eerste lijn?

Naar een toekomstbestendige nazorg bij kanker: is er ruimte voor een grotere rol van de eerste lijn? Naar een toekomstbestendige nazorg bij kanker: is er ruimte voor een grotere rol van de eerste lijn? Marianne Heins, Corelien Kloek, Anneke Francke, Judith Sinnige, Ilse Swinkels, Joke Korevaar, Judith

Nadere informatie

mammaprint adviezen hernia-operatie borstkanker ZorgSaam

mammaprint adviezen hernia-operatie borstkanker ZorgSaam mammaprint adviezen na een bij hernia-operatie borstkanker ZorgSaam 1 2 Mammaprint Deze folder geeft u informatie over de Mammaprint, een laboratoriumtest die kan worden ingezet bij de behandeling van

Nadere informatie

6. Behandelingen. Wil jij dat jouw moeder zo snel mogelijk begint met de behandelingen of wil je dat ze nog even wacht? Waarom?

6. Behandelingen. Wil jij dat jouw moeder zo snel mogelijk begint met de behandelingen of wil je dat ze nog even wacht? Waarom? 6. Behandelingen De uitslagen van alle onderzoeken geven een duidelijk beeld van de ziekte. De artsen weten nu om welke soort borstkanker het gaat, wat de eigenschappen zijn van de kankercellen, hoe groot

Nadere informatie

NHG-Standpunt Zorg voor patiënten met een veelvoorkomende chronische aandoening in de eerste lijn

NHG-Standpunt Zorg voor patiënten met een veelvoorkomende chronische aandoening in de eerste lijn Dit standpunt is vastgesteld in de Algemene Ledenvergadering van 12 mei 2005. NHG-Standpunt Zorg voor patiënten met een veelvoorkomende chronische aandoening in de eerste lijn Toelichting op de NHG-Standpunten

Nadere informatie

ZEKERHEID EN PERSPECTIEF

ZEKERHEID EN PERSPECTIEF ZEKERHEID EN PERSPECTIEF Toekomstvisie Huisartsenposten 2011-2015 Voor de patiënt die buiten de reguliere praktijktijden acuut zorg nodig heeft is de huisartsenpost bereikbaar en beschikbaar. Daarnaast

Nadere informatie

Netwerk Transmurale Oncologie regio Nijmegen-Boxmeer

Netwerk Transmurale Oncologie regio Nijmegen-Boxmeer Startnotitie Netwerk Transmurale Oncologie regio Nijmegen-Boxmeer Missie Netwerk Transmurale Oncologie regio Nijmegen-Boxmeer Onze missie is het ontwikkelen van een duurzaam Netwerk voor mensen met kanker

Nadere informatie

Moeilijke medische beslissingen. Plus Magazine, november 2009

Moeilijke medische beslissingen. Plus Magazine, november 2009 Moeilijke medische beslissingen Plus Magazine, november 2009 Opereren of bestralen? Langer leven, maar zonder borsten of impotent? De arts wikt, maar de patiënt beslist. Met steeds vaker een zogeheten

Nadere informatie

Behandeling Kanker aan een spijsverteringsorgaan (anus, darm, lever, alvleesklier, maag en slokdarm)

Behandeling Kanker aan een spijsverteringsorgaan (anus, darm, lever, alvleesklier, maag en slokdarm) Behandeling Kanker aan een spijsverteringsorgaan (anus, darm, lever, alvleesklier, maag en slokdarm) Polikliniek Oncologie Telefoon 020 510 8880 Route 06 Oncologisch Centrum Amsterdam Oncologisch Centrum

Nadere informatie

Generalistisch werkende artsen palliatieve geneeskunde in en vanuit het ziekenhuis. Jan Lavrijsen Maaike Veldhuizen Marlie Spijkers

Generalistisch werkende artsen palliatieve geneeskunde in en vanuit het ziekenhuis. Jan Lavrijsen Maaike Veldhuizen Marlie Spijkers Generalistisch werkende artsen palliatieve geneeskunde in en vanuit het ziekenhuis Jan Lavrijsen Maaike Veldhuizen Marlie Spijkers Disclosure belangen sprekers (potentiële) belangenverstrengeling Voor

Nadere informatie

NHG-Standpunt. GGZ in de huisartsenzorg. Ik zie het even niet meer zitten. standpunt

NHG-Standpunt. GGZ in de huisartsenzorg. Ik zie het even niet meer zitten. standpunt NHG-Standpunt GGZ in de huisartsenzorg Ik zie het even niet meer zitten standpunt Het aantal mensen met psychische problemen dat een beroep doet op de huisarts, groeit en zal blijven toenemen... Mevrouw

Nadere informatie

PALLIATIEVE ZORG OP KOERS. De landelijke plannen van de integrale kankercentra voor 2008

PALLIATIEVE ZORG OP KOERS. De landelijke plannen van de integrale kankercentra voor 2008 PALLIATIEVE ZORG OP KOERS De landelijke plannen van de integrale kankercentra voor 2008 2 PALLIATIEVE ZORG OP KOERS De landelijke plannen van de integrale kankercentra voor 2008 Sinds het ministerie van

Nadere informatie

Casemanagement. Sandra Oosterlaar Stoma- en DEC verpleegkundige Casemanager Colorectaal

Casemanagement. Sandra Oosterlaar Stoma- en DEC verpleegkundige Casemanager Colorectaal Casemanagement Sandra Oosterlaar Stoma- en DEC verpleegkundige Casemanager Colorectaal Deventer Ziekenhuis 2 dagen stomapoli 2 dagen GE-verpleegkundige spreekuur 1 dag defeacatie expertise centrum Cijfers:

Nadere informatie

Richtlijn Herstel na kanker: aanzet tot nazorginnovatie

Richtlijn Herstel na kanker: aanzet tot nazorginnovatie Richtlijn Herstel na kanker: aanzet tot nazorginnovatie drs. Brigitte Gijsen, b.gijsen@iknl.nl adviseur productontwikkeling - programmaleider Herstel na kanker, IKNL Inhoud Oncologie: cijfers en ontwikkelingen

Nadere informatie

Zorgpad darmkanker. Beste patiënt

Zorgpad darmkanker. Beste patiënt Zorgpad darmkanker Beste patiënt Er werd bij u een tumor in de darmen ontdekt. Om u de best mogelijke zorg te bieden, wordt u opgenomen in het zorgpad darmkanker. Een zorgpad is een wetenschappelijk onderbouwde

Nadere informatie

Snelle en uitstekende fertiliteitspreservatie

Snelle en uitstekende fertiliteitspreservatie Snelle en uitstekende fertiliteitspreservatie Aan vrouwelijke patiënten 40 jaar met een oncologische aandoening Regio zuidwest Nederland Datum 22 mei 2015 Auteur Prof. dr. J.S.E. Laven, Erasmus MC Dr.

Nadere informatie

Kanker en Werk Naar betere zorg voor de werkende patiënt

Kanker en Werk Naar betere zorg voor de werkende patiënt Kanker en Werk Naar betere zorg voor de werkende patiënt Drs. Desiree Dona Klinisch arbeidsgeneeskundige oncologie / bedrijfsarts Radboudumc Marikenhuis 23-02-2016 Kanker en werk cijfers kanker en werk

Nadere informatie

zorgpad kanker aan het spijsverteringskanaal

zorgpad kanker aan het spijsverteringskanaal zorgpad kanker aan het spijsverteringskanaal U bent onder behandeling bij het Oncologisch centrum Amsterdam in het Onze Lieve Vrouwe Gasthuis (OLVG), het Sint Lucas Andreas ziekenhuis (SLAZ) of het BovenIJ

Nadere informatie

Zicht op kwaliteit Wordt de patiënt er beter van?

Zicht op kwaliteit Wordt de patiënt er beter van? Zicht op kwaliteit Wordt de patiënt er beter van? Anemone Bögels ZorgNL2014 3 november 2014 NL concurreert met kwaliteit NL in vergelijking Grootste haven van Europa Beste orkest van de wereld Gelukkigste

Nadere informatie

De handreiking samenwerking huisarts en specialist ouderengeneeskunde

De handreiking samenwerking huisarts en specialist ouderengeneeskunde Home no. 5 Congresnummer Kiezen voor delen November 2016 Eerdere edities Verenso.nl De handreiking samenwerking huisarts en specialist ouderengeneeskunde Monique Bogaerts mbogaerts@verenso.nl De nieuwe

Nadere informatie

Nazorg bij kanker; de rol van de eerste lijn. Hans Nortier 24-01-2013

Nazorg bij kanker; de rol van de eerste lijn. Hans Nortier 24-01-2013 Nazorg bij kanker; de rol van de eerste lijn Hans Nortier Nazorg Nazorg is een essentieel onderdeel van individuele patiëntenzorg na behandeling voor kanker Nazorg behelst voorlichting, begeleiding, ingaan

Nadere informatie

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus EA DEN HAAG. Datum 13 juni 2013 Betreft Kamervragen. Geachte voorzitter,

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus EA DEN HAAG. Datum 13 juni 2013 Betreft Kamervragen. Geachte voorzitter, > Retouradres Postbus 20350 2500 EJ Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 2008 2500 EA DEN HAAG Bezoekadres: Rijnstraat 50 255 XP DEN HAAG T 070 340 79 F 070 340 78 34

Nadere informatie

Grande Conference 2014. Het Huisartsenperspectief

Grande Conference 2014. Het Huisartsenperspectief Grande Conference 2014 Het Huisartsenperspectief Het Huisartsenperspectief Toekomstvisie huisartsgeneeskunde 2022 kleinschalige, persoonsgerichte zorg dicht bij de patiënt ambities Het Huisartsenperspectief

Nadere informatie

Borstkanker? Snel duidelijkheid door gespecialiseerd onderzoek van borstafwijkingen

Borstkanker? Snel duidelijkheid door gespecialiseerd onderzoek van borstafwijkingen Borstkanker? Snel duidelijkheid door gespecialiseerd onderzoek van borstafwijkingen Bezoekadressen: Meander Medisch Centrum Maatweg 3 3813 TZ Amersfoort Locatie Baarn Molenweg 2 3743 CM Baarn Locatie Barneveld

Nadere informatie

De indicatoren over borstkanker, die in kader van het VIP²-project worden opgevolgd zijn:

De indicatoren over borstkanker, die in kader van het VIP²-project worden opgevolgd zijn: Indicatoren VIP²-project Oncologie In België is, net als in Europa, borstkanker de meest voorkomende oorzaak van overlijden door kanker bij vrouwen (20,6 % van alle overlijdens ingevolge kanker). In 2009

Nadere informatie

Vier kernvragen in de palliatieve zorg:

Vier kernvragen in de palliatieve zorg: Palliatieve thuiszorg in het nieuws In deze presentatie: 1. Palliatieve zorg in de 21 e eeuw, de stand van zaken Het PaTz project Een andere focus op palliatieve zorg 2. Het PaTz project in de praktijk

Nadere informatie

Patiënteninformatie. Chirurgie Mammapoli

Patiënteninformatie. Chirurgie Mammapoli Patiënteninformatie Chirurgie Mammapoli Inleiding Onlangs bent u doorverwezen naar de mammapoli van de Reinier de Graaf Groep. Het team van de mammapoli is gespecialiseerd in het onderzoeken van borstafwijkingen.

Nadere informatie

De patiënt wil één aanspreekpunt, de huisarts lagere. werkdruk en de verzekeraar goede zorg voor het geld.

De patiënt wil één aanspreekpunt, de huisarts lagere. werkdruk en de verzekeraar goede zorg voor het geld. Discussie zorgverleners over ontwikkeling eerstelijns spoedzorg : De patiënt wil één aanspreekpunt, de huisarts lagere werkdruk en de verzekeraar goede zorg voor het geld. De inwoner van Noord-Nederland

Nadere informatie

Vlaams Indicatoren Project VIP²

Vlaams Indicatoren Project VIP² Vlaams Indicatoren Project VIP² Het initiatief voor het Vlaams Indicatoren Project VIP² gaat uit van de Vlaamse overheid, de Vlaamse vereniging van hoofdartsen en de ziekenhuiskoepels Zorgnet en Icuro.

Nadere informatie

Net de diagnose gekregen

Net de diagnose gekregen Net de diagnose gekregen Vragen die u kunt stellen Hieronder vindt u een lijst met vragen die in verschillende stadia van het onderzoek, de behandeling en de verzorging van patiënten van pas komen. Deze

Nadere informatie

Polikliniek Hartfalen

Polikliniek Hartfalen Cardiologie Polikliniek Hartfalen www.catharinaziekenhuis.nl Inhoud Werkwijze polikliniek Hartfalen... 3 Behandeling en begeleiding... 3 Hartfalenverpleegkundige... 4 Wat kan de hartfalenverpleegkundige

Nadere informatie

Beleidsplan. Living With Hope Amsterdam, 20 mei Beleidsplan Living With Hope Foundation pagina 1

Beleidsplan. Living With Hope Amsterdam, 20 mei Beleidsplan Living With Hope Foundation pagina 1 Beleidsplan Living With Hope 2017-2019 Amsterdam, 20 mei 2017 Beleidsplan Living With Hope Foundation 2017 2019 pagina 1 1. Positionering Living With Hope Foundation (LWH). De Living With Hope Foundation

Nadere informatie

Bewegen tijdens chemotherapie (Oncomove, inleiding & instructieboekje)

Bewegen tijdens chemotherapie (Oncomove, inleiding & instructieboekje) Bewegen tijdens chemotherapie (Oncomove, inleing & instructieboekje) Inleing De behandeling van kanker kan vermoeidheid en contieverlies tot gevolg hebben. De vermoeidheid neemt meestal toe gedurende de

Nadere informatie

Revant, de kracht tot ontwikkeling!

Revant, de kracht tot ontwikkeling! Neurologische revalidatie Hartrevalidatie Revalidatie bij complex chronisch longfalen Oncologische revalidatie Kind- en jeugdrevalidatie Revalidatie bij pijn en gewrichtsaandoeningen Arm-, hand- en polsrevalidatie

Nadere informatie

O n c o l o g i s c h e f o l l o w - u p : k w a l i t e i t e n d o e l m a t i g h e i d g a a n h a n d i n h a n d

O n c o l o g i s c h e f o l l o w - u p : k w a l i t e i t e n d o e l m a t i g h e i d g a a n h a n d i n h a n d O n c o l o g i s c h e f o l l o w - u p : k w a l i t e i t e n d o e l m a t i g h e i d g a a n h a n d i n h a n d P I C A, 1 2 n o v e m b e r 2015 1 D i s c l o s u r e b e l a n g e n s p r e k

Nadere informatie

Oncologische Revalidatie:

Oncologische Revalidatie: Oncologische Revalidatie: Verleden Heden - Toekomst dr. Jan Paul van den Berg, revalidatiearts Meander MC Doelstelling Oncologische Revalidatie Het verbeteren van de kwaliteit van leven van patiënten met

Nadere informatie

Zorggroep Cohesie Cure and Care denkt mee met mensen met Diabetes! Optimale Diabeteszorg door goede samenwerking tussen zorgverleners

Zorggroep Cohesie Cure and Care denkt mee met mensen met Diabetes! Optimale Diabeteszorg door goede samenwerking tussen zorgverleners Zorggroep Cohesie Cure and Care denkt mee met mensen met Diabetes! Optimale Diabeteszorg door goede samenwerking tussen zorgverleners Uw huisarts heeft vastgesteld dat u lijdt aan Diabetes Mellitus, een

Nadere informatie

GESPREKSGIDS ONCOLOGIE HANDIG BIJ DE VOORBEREIDING VAN UW GESPREK MET DE (HUIS)ARTS OF ANDERE ZORGVERLENER

GESPREKSGIDS ONCOLOGIE HANDIG BIJ DE VOORBEREIDING VAN UW GESPREK MET DE (HUIS)ARTS OF ANDERE ZORGVERLENER GESPREKSGIDS ONCOLOGIE HANDIG BIJ DE VOORBEREIDING VAN UW GESPREK MET DE (HUIS)ARTS OF ANDERE ZORGVERLENER ONCOLOGISCH CENTRUM Onco_alg_047 INHOUDSTAFEL 01 Onderzoeken 3 02 Resultaten 3 03 Vragen over

Nadere informatie

Patiëntinformatie ENSURE

Patiëntinformatie ENSURE Patiëntinformatie ENSURE Informatie brief voor patiënten die geopereerd zijn voor vroeg stadium baarmoeder kanker Titel van het onderzoek Nazorg bij patiënten met baarmoeder kanker [ENdometrial cancer

Nadere informatie

Non Hodgkin lymfoom. Albert Schweitzer ziekenhuis februari 2014 pavo 1113

Non Hodgkin lymfoom. Albert Schweitzer ziekenhuis februari 2014 pavo 1113 Non Hodgkin lymfoom Albert Schweitzer ziekenhuis februari 2014 pavo 1113 Uw hoofdbehandelaar is: hematoloog dr. Uw specialist is op werkdagen tussen 08.30 17.00 uur bereikbaar via de polikliniek Interne

Nadere informatie

informatie over uw zorgpad borstkanker

informatie over uw zorgpad borstkanker informatie over uw zorgpad borstkanker Oncologisch Centrum Amsterdam Oncologisch Centrum Amsterdam is het grootste oncologisch samenwerkingsverband van Amsterdam, een initiatief van BovenIJ ziekenhuis,

Nadere informatie

Zorgpad MEN1 syndroom. Informatie voor patiënten

Zorgpad MEN1 syndroom. Informatie voor patiënten Zorgpad MEN1 syndroom Informatie voor patiënten Dit Zorgpad MEN1 syndroom, informatie voor patiënten, is tot stand gekomen met medewerking van: Belangengroep M.E.N. drs. C.R.C. Pieterman, M. Aarts bestuur

Nadere informatie

Handreiking Kiesgerust

Handreiking Kiesgerust Handreiking Kiesgerust Begeleiding bij het maken van een bewust keuze Quirine van Rossum, internist-oncoloog Vlietland ziekenhuis Ingeborg Mares, chirurg Vlietland ziekenhuis Jorien van den Doel, huisarts

Nadere informatie

Praktijk Ouderengeneeskunde Bertholet. De veertien kernpunten van onze aanpak

Praktijk Ouderengeneeskunde Bertholet. De veertien kernpunten van onze aanpak Praktijk Ouderengeneeskunde Bertholet De veertien kernpunten van onze aanpak Praktijk Ouderengeneeskunde Bertholet De veertien kernpunten van onze aanpak De Praktijk Ouderengeneeskunde Bertholet biedt

Nadere informatie

Zorg en begeleiding na de diagnose gynaecologische kanker

Zorg en begeleiding na de diagnose gynaecologische kanker Zorg en begeleiding na de diagnose gynaecologische kanker Gynaecologie Locatie Langendijk Inhoudsopgave Inleiding Diagnose kanker Schriftelijke informatie Polikliniek gynaecologie Gynaecoloog-oncoloog

Nadere informatie

Darmkankeronderzoek vanaf 2014 bij 1,9 miljoen Vlamingen

Darmkankeronderzoek vanaf 2014 bij 1,9 miljoen Vlamingen Kabinet Jo Vandeurzen Vlaams minister van Welzijn, Volksgezondheid en Gezin 3 februari 2012 Darmkankeronderzoek vanaf 2014 bij 1,9 miljoen Vlamingen Stoelgangtest kan op termijn 400 kankerdoden per jaar

Nadere informatie

Rapportage onderzoek onder huisartsen in het gebied Westland, naar de samenwerking met het Inloophuis Carma te Naaldwijk

Rapportage onderzoek onder huisartsen in het gebied Westland, naar de samenwerking met het Inloophuis Carma te Naaldwijk Rapportage onderzoek onder huisartsen in het gebied Westland, naar de samenwerking met het Inloophuis Carma te Naaldwijk September 2016 R.H. van der Hoeven MBA Huisartsen Carma Patiënt/ Naasten R.H. van

Nadere informatie

Deel 8. Bijwerkingen van de bestraling van prostaatkanker

Deel 8. Bijwerkingen van de bestraling van prostaatkanker . Bijwerkingen van de bestraling van prostaatkanker In dit deel kunt u meer lezen over de mogelijke bijwerkingen van de bestraling. Mogelijke bijwerkingen tijdens of enkele weken na de bestraling Mogelijke

Nadere informatie

Een hersentumor Symptomen Doel van de operatie

Een hersentumor Symptomen Doel van de operatie Hersenoperatie Uw neuroloog heeft een tumor in uw hersenen geconstateerd. Hiervoor moet u binnenkort een operatie ondergaan (craniotomie genoemd). De ingreep wordt uitgevoerd door de neurochirurg. In deze

Nadere informatie

Na de kinderkanker. Een 31-jarige vrouw meldt zich bij. Later-poli s houden vinger aan de pols

Na de kinderkanker. Een 31-jarige vrouw meldt zich bij. Later-poli s houden vinger aan de pols Later-poli s houden vinger aan de pols Na de kinderkanker Ingrid Lutke Schipholt Het aantal overlevenden van kinderkanker stijgt. Maar over de precieze gevolgen ervan op latere leeftijd is weinig bekend.

Nadere informatie

DE HUISARTSENPOST. Armslag voor een goed eerstelijns loket

DE HUISARTSENPOST. Armslag voor een goed eerstelijns loket DE HUISARTSENPOST Armslag voor een goed eerstelijns loket De acute zorg in Nederland is volop in ontwikkeling. Gewerkt wordt aan het vormen van een effectieve en aaneengesloten keten voor acute zorg. Beschikbaarheid,

Nadere informatie

Pilot Ondersteuning bij zelfregie

Pilot Ondersteuning bij zelfregie Pilot Ondersteuning bij zelfregie Achtergrond proces methodiek gespreksmodel Pilot voor zorgpaden long, mamma, colon & prostaat Inhoud presentatie Achtergrondinformatie zorg voor kankerpatiënten in Nederland

Nadere informatie

Datum 10 september 2013 Uw kenmerk Ons kenmerk MN/fk/ Betreft Inbreng LHV en NHG voor verslag Jeugdwet Kamerstuknummer 33684

Datum 10 september 2013 Uw kenmerk Ons kenmerk MN/fk/ Betreft Inbreng LHV en NHG voor verslag Jeugdwet Kamerstuknummer 33684 Tweede Kamer der Staten-Generaal Leden van de Vaste Kamercommissie van VWS T.a.v. de heer drs. A. Teunissen Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Datum 10 september 2013 Uw kenmerk Ons kenmerk MN/fk/433621 Betreft

Nadere informatie

Patiënteninformatiedossier (PID) Longkanker (longcarcinoom) onderdeel HERSTEL EN NAZORG. LONGKANKER Herstel en nazorg

Patiënteninformatiedossier (PID) Longkanker (longcarcinoom) onderdeel HERSTEL EN NAZORG. LONGKANKER Herstel en nazorg Patiënteninformatiedossier (PID) Longkanker (longcarcinoom) onderdeel HERSTEL EN NAZORG LONGKANKER Inhoud Nacontrole... 3 Nazorg... 4 Vermoeidheid en algehele malaise... 6 Veranderde relaties... 7 Werk...

Nadere informatie

Borstkanker indicatoren - Resultaten voor

Borstkanker indicatoren - Resultaten voor Borstkanker indicatoren - Resultaten voor 2009-2011 AZ Sint-Jozef Malle maakt samen met AZ Klina Brasschaat deel uit van de Borstkliniek Voorkempen. Recent werden vanuit het Vlaams Indicatoren Project

Nadere informatie