Programma Welkomstwoord Deel 1 Presentatie Consument in beweging Koffie pauze

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Programma. 10.00-10.10 Welkomstwoord. 10.10-11.00 Deel 1 Presentatie Consument in beweging. 11.00-11.15 Koffie pauze"

Transcriptie

1 Programma Welkomstwoord Deel 1 Presentatie Consument in beweging Koffie pauze Deel 2 Presentatie Consument in beweging Lunch GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

2 De consument in beweging GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

3 Agenda 1 GfK in een notedop 2 Voedsel consumptie peiling 3 Demografische ontwikkeling 4 Ontwikkelingen binnen het retail landschap 5 Ontwikkelingen op categorie niveau GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

4 GfK Group Global player in business information services Number 2 in Europe in continuous consumer research World leader in continuous retail research for durables Leading European supplier of qualitative and quantitative media research GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

5 GfK in Nederland Hilversum: Intomart GFK GfK Health services Amstelveen: GfK Retail & Technology Benelux BV Amstelveen: GfK Daphne Dongen: GfK PanelServices Benelux BV GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

6 GfK Panels Focus Type Panel size Frequency Panel FMCG household 10,000 households NL 6,000 households B Continuous ConsumerScan panel Personal care Individual 16,000 individuals NL Continuous Pci panel SMCG/Durables household & individual 10,000 households NL 4,500 households B 10,000 individuals NL Continuous ConsumerJury (web) Scope I panel (p&p) 4,500 individuals B Custom reseach household & individual 25,000 households NL 50,000 individuals B Ad Hoc All panels Data collection by GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

7 GfK Panels: Wat meet/weet GfK 1. Aankoopgedrag (Huishoudens & individuen) 2. Aankoopmotivatie (Ad Hoc onderzoek) 3. Media gedrag (TV Internet Radio Print) 4. Advanced Business Solutions (combinatie) GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

8 Custom research.. Aankoop motieven Tailormade vraagstelling op Web panel/p&p Waarom koopt men producten / merken wel / niet? Campagnes pre/ post meeting? Merkbekendheid, merkassociatie Imago studies VCP Interviews/ groepsdiscussie Vanuit doelgroep Vanuit klantenkring Vanuit gebruikers (koper is niet altijd gebruiker!) Pantry Check (wat staat er thuis is de kast) Wie gebruikt welke producten, waar, wanneer en hoe? Verschillende gebruiksmomenten Hamsteren ( gemiddelde voorraad) GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

9 Media efficiency. nieuwe mogelijkheden Effect van (social) media op het aankoop gedrag Target group analyses: Is je media doelgroep ook je consument Cross Media : Welke kanalen (TV, Internet, Radio) worden bezocht door mijn consumenten? Media efficiency : ROI, Directe opbrengst van de campagne? Effect positieve / negatieve berichtgeving GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

10 GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

11 Achtergrondkenmerken; Wat weet GfK nog meer! Standaard achtergrondkenmerken (leeftijd/gezinscyclus/district/gfk lifecycle enz.) Houding t.o.v. specifieke zaken (o.a. gezondheidsbewustzijn, eko-bewustzijn) Bezit apparatuur (magnetron/vriezer/vaatwasser/thuistap etc.) Media gedrag (kijk& luistergedrag/internegedrag/dag-weekbladen etc.) GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

12 Van steekproef tot inzichten Advies GfK GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

13 Voedsel consumptie peiling (VCP) Wat eet en drinkt Nederland? Uw vragen over consumptiegedrag beantwoord! GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

14 Voeding in het nieuws NRC Nederlanders eten ongezond RIVM oppert vettaks BINNENLAND De Nederlandse bevolking eet nog altijd veel te weinig fruit, groente, vis en vezels. Dat constateert het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM). Deze adviesorganisatie voor de overheid hield eenvoedsel Consumptie Peiling onder bijna Nederlanders en onderzocht hun eetgedrag tussen 2007 en Aantal introducties van 'verantwoorde' voeding vertienvoudigd sinds 2005 Innovaties A-merken blijven zwak Peuters hebben meer gezonde vetten nodig Gezonde vetten zijn onmisbaar voor de ontwikkeling van jonge kinderen. De Stuurgroep Kies Gezond Vet is daarom een campagne gestart om deze boodschap onder de aandacht van ouders te brengen. Langer leven dankzij mediterrane voeding Mensen die mediterrane voeding met veel groenten en vis tot zich nemen hebben een 20 procent hogere kans om langer te leven. Dit blijkt uit vier unanieme studies van de Sahlgrenska Academy, zo meldt VMT.nl. GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

15 Ook de markt van vlees, vleeswaren, pluimvee en eieren volop in beweging.. GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

16 Enkele voorbeeldvragen. Gevolgen voor uw business kunnen groot zijn! Wat eten ouderen s avonds als tussendoortje (ook vleeswaren)? Welke rol spelen vleeswaren en eieren bij het ontbijt? Is biefstuk iets voor het weekend? Eten jongeren nog wel vlees? Wat is het alternatief? Hoeveel mensen eten vandaag kip? Wie eet aardappelen bij de warme maaltijd? En wie rijst? Pasta? Vlees of vleesvervangers? 1988 en nu! GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

17 Wat eet en drinkt Nederland Inzicht in het totale consumptie gedrag op persoonsniveau. Trends Wie? Wanneer? Wat? Waar? Trends: GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

18 Complete consumptiegedrag op productniveau. Share of stomach totale consumptie. Productgroepen Producten Wat? Smaak/type/variant Consumptievorm Thuis/buitenshuis Moment van de dag Weekdagen/weekend Waar? Wanneer? Welk seizoen Wie? GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

19 Complete consumptiegedrag op productniveau personen (2 69 jarigen) van alle personen 2 dagen gedetailleerde registratie van alle consumpties gebruiksdagen door de week en in het weekend alle seizoenen gebruiksmomenten thuis en buitenshuis ontbijt, lunch en diner, tussendoor momenten consumpties eten en drinken GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

20 Waarom: Wat eet en drinkt Nederland? Maaltijdtypen Productconcurrentie (per moment, doelgroepen, ) Productsubstitutie Complementaire producten (ontbijt bestaat uit yoghurt en Thuis/buitenshuis Weekdagen/weekend Maaltijdmomenten Doelgroepen GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

21 VCP Marktkundig Wat eet en drinkt Nederland? Trends mei 2012 Voorbeelden resultaten Op basis van dagpenetratie

22 Er is een voortgaande toename van het aantal mensen dat ontbijt; 94 % van de Nederlanders ontbijt. Vrijwel iedereen eet een avondmaaltijd Ontbijt Lunch Avondeten GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

23 Veel Nederlanders consumeren tussendoor Tussendoor middag en avond iets populairder, tussendoor ochtend stabiel Tussendoor ochtend Tussendoor middag Tussendoor avond GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

24 Verschil tussen mannen en vrouwen is klein: net zoveel vrouwen als mannen consumeren iets tussendoor. 25 GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

25 10% van de jongeren (13-21 jarigen) ontbijt niet. 1 op de 7 (15%) luncht niet. Jongere kinderen en ouderen ontbijten vrijwel allemaal Leeftijd jaar jaar jaar jaar Ontbijt Lunch Avondeten 26 GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

26 Hoeveel mensen in Nederland eten vandaag Vlees, Vleeswaren, Pluimeevlees Totaal? En hoeveel vlees? Hoe zit dat voor eieren? 27 GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

27 Op een gemiddelde dag eet 56% vlees 20% eet pluimveevlees Dagpenetratie vleeswaren 57% Totaal: 88% Vlees Vleeswaren Gevogelte en wild 28 GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

28 Neerwaartse trend gebruikers eieren neemt iets af; Op een gemiddelde dag eet 24% eieren 35,0 Eieren 30,0 25,0 20,0 15,0 Eieren 10,0 5,0 0, GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

29 Vlees en gevogelte met name voor thuisgebruik; 1 op de 6 eet op een dag buitenshuis vlees. Voor vleeswaren is dat 1 op de 3 buitenshuis. 30 GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

30 Op een weekdag eet 58% vlees; op een weekenddag 50%; In het weekend wordt anders gegeten; minder vaak vlees, vaker gevogelte, meer gemak (zonder vlees). 31 GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

31 Vleeswarenconsumptie is sterk aan de lunch gebonden. Tijdens ontbijt andere keuzes van consumenten. Avondmaaltijd biedt wellicht meer mogelijkheden. 32 GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

32 Vlees en gevogelte vrijwel niet tussendoor gegeten. Vleeswaren is meer een tussendoor product. 33 GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

33 Verdere verdieping mogelijk Bijvoorbeeld binnen Vlees: Varkensvlees Hamlappen, magere lappen Karbonades Speklappen, doorregen lappen Overig varkensvlees Panklare vleesproducten Slavinken, rundervinken Burgers Braadworst Shoarmavlees Overige panklare vleesproducten Rundvlees Biefstuk, rosbief Overige rundvlees Gehakt Half om half gehakt Runder-, kalfsgehakt Overige vleessoorten Kalfsvlees Lams- en schapevlees Paardevlees Rookworst Vleesvervangers (vegetarisch) 34 GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

34 Samengevat: Uw vragen beantwoord door Inzichten in het totale consumptiegedrag van Nederlanders Trends Al het eten en drinken, op persoonsniveau Wie? Thuis en Buitenshuis Per consumptiemoment Weekdagen en Weekend Wanneer? Wat? Jaarrond Waar? Naar doelgroepen GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

35 Demografische ontwikkeling in NL GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

36 Huishoudens in Nederland 7,5 miljoen huishoudens in 2011 Jaar 2011 Jaar 2015 Jaar 2020 Jaar 2025 Jaar 2030 Jaar 2035 Jaar 2040 Jaar 2045 Jaar 2050 Jaar 2055 Jaar ,5 miljoen huishoudens in 2040 Hoeveel 1 persoons huishoudens? 36,3% GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

37 Steeds meer kleine huishoudens! Gemid. HH grootte GfK 2012 Consument in beweging 24 mei 2012 Bron CBS 38

38 Aandeel huishoudens met kinderen onder druk! 100% 90% 80% 70% 60% 50% 40% 30% 20% 10% 0% % kopers % omzet % kopers % omzet HH zonder kindereen HH met kinderen Lees; In 2011 was 32% van de huishoudens een huishouden met kind. Zij waren verantwoordelijk voor 41,1% van de totale FMCG omzet. GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

39 Gemiddelde leeftijd omhoog! Bron CBS GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

40 Levensverwachting van een 0-jarige Vrouw Man Levensverwachting van een 65-jarige.. en mensen (lees consumenten) worden ouder en vitaler! Vrouw Man GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

41 Demografische trend Kleinere huishoudens (toename belang 1 persoons huishouden) Hogere leeftijd (meer oudere consumenten) Minder huishoudens met kinderen (belang daalt) Commerciële trend multibuys, multipacks, 3 voor 2, upsizing, inkoopvoordeel, gezinsverpakking, kiloknallers. tijd om te differentiëren in assortiment! GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

42 Ontwikkelingen binnen het retail landschap GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

43 Foodmarkt 2011; de totale Food markt herstelt licht door stabilisatie van OOH en speciaalzaken/markt/ overig retail. +1.7% Totale Consumptie 2011: 56.5 miljard Out of Home 2011: 18.1miljard +0,6% +2.8% +0.1% Supermarkten Food 2011: 27.6 miljard Speciaalzaken/markt/ overige retail 2011: 10.7 miljard +1.4% Overig assortiment Supermarkten 2010: 4.6 miljard Inclusief Internetverkopen Bron: FSIN and GfK TOTALE SUPERMARKT Omzet 2011: 32.2 miljard 17% is promo omzet GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

44 Food (supermarken) Lichte groei door de overstap van OOH naar het supermarktkanaal. Value ( x mln ) % +/- 35, ,500 31,100 31,400 32,200 33, ,000 27, ,600 26,100 26,100 26,200 27,200 28,300 30, ,000 22,500 21,800 23, , ,500 15,000 12, , GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

45 GfK Forecast 2012 ; Ook in 2012 beperkte omzetgroei verwacht van 2.5% omzetgroei. Groei door stijging aantal trips en waarde kassabon. Promopressure 17.0% 2011: 17.0% 2010: 16.4% 2009: 14.6% 2008: 11.6% 2011: +1.9% 2010: +0.6% 2009: +2.6% 2008: +5.5% Omzet groei +2.5% 2011: +2.6% 2010: +1.2% 2009: +3.4% 2008: +6.2% bestedingen #Huishoudens +2.0% +0.5% 2011: +0.6% 2010: +0.6% 2009: +0.8% 2008: +0.6% 2011: -0.1% 2010: +0.8% 2009: +1.6% 2008: +0.5% Volume Prijs +1.0% +1.0% 2011: +2.0% 2010: -0.2% 2009: +1.0% 2008: +5.0% 2011: -1.1% 2010: +1.2% 2009: -0.8% 2008: -0.6% Volume per bezoek 0% Aantal bezoeken +1.0% 2011: +1.0% 2010: - 0.4% 2009: +2.4% 2008: +1.1% Source N=6000 GfK NL ConsumerScan,, (Attention: 2009 excl 53 wekeneffect +1,6%) GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

46 Bestedingsaandeel van supermarkten neemt toe, dit gaat ten kosten van overige kanalen. Ontwikkeling bestedingsaandeel FMCG ,7 16, ,6 3,9 15,2 3,8 14,8 80,2 80,5 80,9 81,4 Supermarkten Drogisterijen Overige kanalen +1.2% Penetratie Supermarkten Drogisterijen Overige kanalen GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

47 Kopende huishoudens (%) AH heeft de grootste klantengroepen en de meest loyale klanten. Alleen AH,Lidl zijn er in geslaagd zowel te groeien in penetratie als loyalty. 90,0 80,0 Development ,0 60, , , ,0 20, ,0 0,0 0,0 5,0 10,0 15,0 20,0 25,0 30,0 35,0 Loyalty (trouw) op basis van bestedingen(%) GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

48 Kopende huishoudens (%) Dalende ontwikkeling loyaliteit en aantal shoppers van versspeciaalzaken en de markt. Groei Internet vooralsnog klein zowel in penetratie als in trouw. 80,0 Development , Versspeciaalzaken 11 60,0 50,0 Warenhuizen 08 Markt 08 40,0 30, Action Internet excl. albert.nl laat een duidelijke groei in penetratie zien. 20,0 (aandeel binnen FMCG 0,4%) , ,0 0,0 1,0 2,0 3,0 4,0 5,0 6,0 7,0 8,0 9,0 10,0 Trouw op basis van bestedingen(%) GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

49 Speciaal zaken hebben last van teruglopende kopers aantallen % % kopende huishoudens ,9 43,9 76% 40,8 31,1 67% 35,7 23,8 76% 20,2 15,3 Index 2011 vs % 16,2 12, Bakker Slager Groentenwinkel Viswinkel Kaasspeciaalzaak GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

50 Jonge Alleenstaande - 1 persoons huishouden - geen kinderen - Jonger dan 40 jaar Welgestelde gepensioneerden - 1 of 2 personen in huishouden - Hoofdkostwinner gepensioneerd /VUT - Netto inkomen > 1700,- Tweeverdieners - 2 persoons huishouden - geen kinderen - Beiden werken fulltime ( 25 uur per week) Gepensioneerden, beperkt inkomen - 1 of 2 personen in huishouden - Hoofdkostwinner gepensioneerd /VUT - Netto inkomen < 1700,- HH met kinderen, beperkt inkomen - 2 personen in huishouden - Huishouden met kinderen (incl. 18+) - Netto inkomen < 2300,- Kostwinner (2p) - 2 persoons huishouden - Geen kinderen - Max. 1 persoon werkt fulltime Welgestelde HH met kinderen - 2 personen in huishouden - Huishouden met kinderen (incl. 18+) - Netto inkomen > 2300,- Alleenstaande (40-65 jaar) - 1 persoonshuishouden - Geen kinderen jaar GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

51 Alle versspeciaalzaken behalen veel omzet bij de ouderen. GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

52 Een consument kan op verschillende manieren besparen? Channels Assortment Brands CONSUMER Crisis ongevoelig Neutraal Crisis neutraal Crisis gevoelig GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

53 Op Jumbo en Aldi na verhoogden alle retailers hun promotiedruk. Met name binnen drug hoog promo aandeel! Promo-aandeel food 2009 Promo-aandeel food 2010 Promo-aandeel food % is promo omzet Promo aandeel binnen FMCG naar segmenten Vers Kruidenierswaren ,6 13, ,4 13, Drogmetica ,5 27,8 29,9 Supermarkt Diepvries 19,6 20,1 19,3 SM AH Aldi Lidl Plus Jumbo C1000 KV Etos Promotiedruk ( ), gemeten o.b.v. uitingen in landelijke folder GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

54 Vooral versgroepen steeds vaker in promotie GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

55 Vooral versgroepen steeds vaker in promotie. Promotie-aandelen (totaal supermarkten) Groei-index Totaal Supermarkten KRUIDENIERSWAREN: wasmiddelen luiers koffie bier zoutjes/chips/st./extr./kroepoek frisdranken wijn VERS: gevogelte + wild vlees vis/schaal- en schelpdieren fruit kaas groenten salades aardappelen vleeswaren brood melk en karnemelk GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

56 Alle Nederlandse huishoudens dragen bij aan de groei in promoomzet, de sterkste groei wordt gerealiseerd door de alleenstaanden (zowel ouderen als jongeren). % Promo-omzet (Supermarkten) Groei-index Totaal Nederland 16.4% 17.0% 103 Jonge alleenstaanden 15.0% 15.8% (< 40 jaar) 106 Tweeverdieners 16.1% 16.8% 105 Huishoudens met kinderen, beperkt inkomen 16.3% 16.5% 101 Huishoudens met kinderen, welgesteld 16.6% 17.0% 102 Kostwinners (2P) 16.9% 17.2% 102 Alleenstaanden 15.4% 16.4% (40 65 jaar) 107 Gepensioneerden, beperkt inkomen 16.9% 17.4% 103 Gepensioneerden, welgesteld 17.1% 17.9% 105 GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

57 Ontwikkelingen binnen het retail landschap ontwikkeling Hard discount GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

58 LIDL en ALDI vergeleken Aantal artikelen Gem vvo per winkel Omzet in NL Aantal artikelen Gem. VVO Bezoekfrequentie per jaar Omzet p.jr. in mln euro Aantal winkels Gem bezoek frequentie Kassa aanslag Aantal winkels Gem. Kassa aanslag Bron: GfK & Retail direct GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

59 Waardering Lidl klant voor zijn formule laat Positieve ontwikkeling zien! Aldi 2003 Lidl 2003 Discount / Prijs Relatief voordelig Relatief lage servicegraad Relatief hoge servicegraad Midden Service Bron: GfK Relatief onvoordelig GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

60 Aldi and Lidl klanten scoren verschillend op belangrijke aspecten. Aldi klanten hechten duidelijk minder waarde aan vers, ruime keuze en netheid winkel Belang supermarkt NL vs. Aldi vs. Lidl Aantrekkelijker aanbiedingen iets belangrijker bij keuze supermarkt door een Lidl klant. Basis: GfK Zomerrapport 2011 GfK 2012 Consument in beweging 24 mei 2012 Ranking aspecten: (landelijke ranking/ranking Aldi/Lidl klant) 61

61 Lidl is in 2011 Aldi voorbijgestreefd qua kopersaantallen Klantenkringen Aldi en Lidl ,7 48,7 49,0 6,4 11,0 16,0 51,5 19,8 55,4 29,7 60,4 60,0 59,3 58,4 57, ,9 47,1 59,0 60,3 59,4 GfK 2012 Consument in beweging 24 mei ,6 52,5 55,3 58,0 58, /- 420, huishoudens Aldi Lidl 60, Bijna 4.5 mln huishoudens

62 AH klantenkring stabiliseert. Lidl nu nummer 2. Klantenkring ontwikkeling Index o.b.v vs Index Gemiddeld aantal winkels* Index Albert Heijn C Aldi Lidl Super de Boer Jumbo Plus tailconsult FM * Bron: supermarktgids Aantal bezoekers versus aantal winkels GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

63 Aldi onder druk met name door verlies aan Lidl en Jumbo GfK Gain&Loss analyse 1,0-1,0-3,0-5,0-7,0-2,1 Omzetdaling 2011 vs ,5 Hogere bestedingen door bestaande klanten -2,6 Verlies aan andere formules Omzet daalt met 2,1% ondanks Meerkoop bestaande klanten! Winst / Verlies 2011 vs Super de Boer (123) 1,1 Overige Supermarkten 0,0 Lidl (534) Jumbo (257) Albert Heijn (23) -2,0-0,9-0,3 Omzetverlies met name gedreven Door switch naar Lidl en Jumbo! Plus (120) -0,2 C1000 (42) -0,2 Detailconsult FM (36) -0,1 Overige Superunie 0,0-2,5-2,0-1,5-1,0-0,5 0,0 0,5 1,0 1,5 GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

64 Lidl weet te groeien met bname door de switch van andere formules (met name Albert Heijn en Aldi). GfK Gain&Loss analyse 2011 vs ,2 13,0 8,0 3,0-2,0-7,0 Omzetstijging 2,7 Hogere bestedingen door bestaande klanten 8,6 Winst op andere formules Omzet stijging met 11.2% door combinatie meerkoop en switch van andere formules Winst / Verlies 2011 vs Albert Heijn (62) Aldi (231) 2,2 2,1 Super de Boer (377) Ov. Superunie Detailconsult FM (132) Plus (105) 0,5 0,7 1,1 1,7 Omzetwinst met name gedreven door winst op bijna alle formules (m.n. Albert Heijn en Aldi)! C1000 (41) 0,5 ov. Supermarkten 0,2 Jumbo (100) -0,5-1,0-0,5 0,0 0,5 1,0 1,5 2,0 2,5 GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

65 Lidl is full service De groei van de discounters kan volgens Aholds COO Van der Laan vooral op het conto van Lidl worden bijgeschreven. Lidl doet het goed en is volgens onze klanten allang geen hard-discounter meer, maar een full service winkel. Dat zijn zaken waarmee we rekening moeten houden. Consumenten zijn op zoek naar meer value for money, getuige het succes van Lidl, Easyjet of de huismerken. Daarmee houden wij in onze ontwikkeling terdege rekening. GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

66 Ontwikkelingen binnen het retail landschap Aankopen via Internet; de klant online GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

67 % privé-internetaansluitingen % internetshoppers in populatie Internet penetratie Nederland nog steeds hoogste van EU Ontwikkeling online shopping; Nederland in top 5 van EU Internet penetratie Online shopping Top 5: 1. Nederland 91% 2. Luxemburg 90% 3. Noorwegen 90% 4. Zweden 88% 5. Denemarken 86% Top 5: 1. Noorwegen 71% 2. Denemarken 68% 3. Nederland 67% 4. Verenigd Koninkrijk 67% 5. Zweden 66% EU (25 landen) Nederland EU (25 landen) Nederland GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

68 55% van de ondervraagden besteed meer dan 10 uur per week. op internet. Totaal < 30 jaar jaar jaar % 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90% 100% < 1 uur 1-2 uur 3-5 uur 6-10 uur uur uur 20 uur of meer Een kwart (23%) besteedt zelfs meer dan 20 uur per week aan internet. Slechts 2% maakt minder dan een uur per week gebruik van internet. Jongeren (<30 jaar) besteden meer tijd op internet dan ouderen (50+ jaar). Tevens zitten mannen langer op internet dan vrouwen. Vraag: Hoeveel uur per week besteedt u gemiddeld op internet? Basis: Alle respondenten N=2319 GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

69 1,6 miljoen huishoudens bezoeken wekelijks de website van een supermarkt in 2011 % huishoudens dat wel eens een website van een supermarkt bezoekt + de frequentie Minder vaak Elke maand Elke week (=223 duizend hh) 17.4 (=1,3 miljoen hh) (=1,5 miljoen hh) (=1,6 miljoen hh) GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

70 Aandeel internet binnen totaal fast moving nog erg klein! ,8 14,8 Markt aandeel internet 0.4% ROPO; research on line, purchase offline 81,4 totaal FMCG 0.4% Supermarkten Drogisterijen Vers 0.2% Kruidenierswaren 0.3% Diepvries 0.2% Drogmetica 0.5% Meeste groei! Overige kanalen GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

71 Aandeel in kleding en schoenen on-line ligt beduidend hoger dan bij FMCG; meeste groepen stijgen fors qua omzet. Basis: juli juni 2011 Aandeel online: Ontwikkeling vs jul-jun 10 (index): Dames 7.8% 129 Heren 6.5% 149 Kinderen 8.2% 100 Baby 7.9% 111 Body fashion 10.6% 123 Schoenen 7.3% 157 GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

72 Ontwikkelingen vertaald op categorie niveau GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

73 Afgelopen jaar wisten veel categorieën te groeien in bestedingen maar slechts weinig in volume. Basis : Supermarken geel- en witvetten kaas zoutjes/chips/st./extr./kroepoek frisdranken vlees vis/schaal- en schelpdieren pinda's/nootjes/zoutjes/onderl. melk en karnemelk maaltijden en pizza's chocolade keukenrol/toiletpapier/tissues gevogelte + wild brood vleeswaren suikerwerk wijn + apperitieven rijst + deegwaren totaal zuivel k&b incl verantw. tussend. yoghurt + zuiveldranken eieren bier koffiemelk-room & creamers Value (abs.) index 2011 versus 2010 Volume (abs.) index 2011 versus 2010 GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

74 Omzet drijvers Omzet Aantal kopende huishoudens (penetratie) X Besteding per kopend huishouden Volume per kopend huishouden X Prijs Kopers, Volume, Prijs! GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

75 Prijsstijging compenseert de volume daling; kopers stabiel Rood Vlees 2011 vs Omzet 100 Penetratie X Besteding per kopend hh Volume per kopend hh kilo 95 X Prijs GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

76 Verlies in kopende huishoudens gecompenseerd door groei in besteding per kopend huishouden; Bestedingsgroei gedreven door hogere prijs Pluimvee vlees 2011 vs Omzet 101 Penetratie X Besteding per kopend hh Volume per kopend hh kilo 97 X Prijs GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

77 Vleeswaren relatief stabiel; volume daling gecompenseerd door prijsstijging Vleeswaren 2011 vs Omzet 100 Penetratie X Besteding per kopend hh Volume per kopend hh kilo 98 X Prijs GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

78 Omzet daling door lagere besteding per koper, waar volume per koper licht stijgt; prijs daling Eieren 2011 vs Omzet 96 Penetratie X Besteding per kopend hh Volume per kopend hh stuks 101 X Prijs GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

79 Ook binnen de aanpalende categorieën is prijs een belangrijke drijfveer. Vleesvervangers, Binnenlandse kaas en Zoet broodbeleg weten ondanks prijsstijging toch meer kopers te werven omzet kopende huishoudens % volume per kopend huishouden prijs Vlees Pluimveevlees Eieren Vleesconcerven Vis/schaal/schelp Vlees vervangers Vleeswaren Binnenlandse kaas Broodbeleg zoet GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

80 Vis/schaal/schelp en Rundvlees relatief vaak buiten supermarkt gekocht! Bestedingsaandeel categorieën naar afzetkanaal 2011 Supermarkten Speciaalzaken Overige kanalen Vis/Schaal/Schelpdieren Rundsvlees Nederlandse Kaas Varkensvlees Vleesconserven Vleeswaren Pluimvee Eieren Groenten Kant&Klaar maaltijden Soep Vleesvervangers Broodbeleg zoet % 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90% 100% GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

81 Groei versgroepen binnen supermarkten beperkt! Omzet ontwikkeling 2011 vs.2010 Supermarkten Speciaalzaken Overige kanalen Vleesvervangers Broodbeleg zoet Nederlandse Kaas Vis/Schaal/Schelpdier Pluimvee Varkensvlees Vleeswaren Kant&Klaar maaltijden Soep Rundsvlees Groenten Eieren Vleesconserven GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

82 Ontwikkelingen vertaald op categorie niveau ontwikkeling Hard discount GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

83 Sterke categorieën voor Aldi Value ( ) 115 trend 2011 Fair share =100 Bol grootte is absolute omzet 110 koffie 105 brood etc. (vers) boter-kaas-ei FMCG trend 95 maaltijdversierders rijst-deegwaren zoutjes verse zuivel soep/bouillon brood etc. (houdbaar) ov. warme dr/ koffiemelk/suiker frisdr-vr.sap etc. koek wijn-aperitieven chocolade zuivel houdbaar 90 boterhambeleg thee kruiden/olie/tafelzuren 85 bier petfood 80 Fair shares (waar is het categorie aandeel hoger dan het aandeel op totaal FMCG) GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

84 Sterke categorieën voor Lidl Value ( ) trend koffie boterhambeleg Fair share =100 boter-kaas-ei Bol grootte is absolute omzet brood etc. (houdbaar) FMCG trend 110 brood etc. (vers) maaltijdversierders verse zuivel zoutjes frisdr-vr.sap etc. chocolade ov. warme dr/koffiemelk/suiker 105 soep/bouillon rijst-deegwaren kruiden/olie/tafelzuren koek wijn-aperitieven 100 thee 95 bier zuivel houdbaar petfood 90 Fair shares GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

85 Aandeel Lidl Hoog en groeiend! Vlees, pluimvee vlees,vleeswaren en eieren bij Hard Discount Rundsvlees Varkensvlees bestedingsaandeel 2011 omzetontwikkeling 2011/ Lidl Aldi Pluimvee Vleeswaren Eieren GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

86 Vragen? Hans van Meel Account Group Manager Tel: +31-(0) Marcel Temminghoff Sr. Consultant Tel: +31-(0) Robert Wetterauw Account Manager Tel: +31-(0) GfK 2012 Consument in beweging 24 mei

Thema bijeenkomst Trade Marketing Association Rhenen

Thema bijeenkomst Trade Marketing Association Rhenen GfK Consumer Tracking Wil Klein Director GfK4FMCG 18 mei 2011 Thema bijeenkomst Trade Marketing Association Rhenen 1 Eerst even dit.. 2 Wat staat boven aan de board room agenda bij de top executives van

Nadere informatie

Noa Bastiaans. 27 Maart 2012

Noa Bastiaans. 27 Maart 2012 Ontwikkelingen Vis, schaal- en schelpdieren Nederland 1 Noa Bastiaans 27 Maart 2012 Agenda 2 1 GfK: Generieke Trends 2011 2 Visconsumptie 2011 3 Conclusie 3 1 GfK: Generieke Trends 2011 Totale Foodmarkt

Nadere informatie

GfK Supermarktkengetallen

GfK Supermarktkengetallen GfK Supermarktkengetallen Q1 2016 1 Forse omzetgroei voor supermarkten in kwartaal 1-2016, mede door vroege Pasen. De supermarktomzet is in het 1 e kwartaal van 2016 (januari t/m maart) met 2,9% gestegen

Nadere informatie

De biobestedingen groeien tegen de algemene voedingstrend in

De biobestedingen groeien tegen de algemene voedingstrend in De biobestedingen groeien tegen de algemene voedingstrend in De biobestedingen groeiden in 2014 verder door terwijl de totale voedingsbestedingen voor het eerst sinds jaren daalden. Ruim negen op de tien

Nadere informatie

De biobestedingen groeien stevig door in 2015

De biobestedingen groeien stevig door in 2015 De biobestedingen groeien stevig door in 2015 De biomarkt deed het vorig jaar uitstekend. De bestedingen van biologische producten groeiden in 2015 met 18%. De groei was het sterkst in Brussel. Het totaal

Nadere informatie

SUCCES IN DE PRAKTIJK

SUCCES IN DE PRAKTIJK SUCCES IN DE PRAKTIJK Wat u kunt leren van uw klant en concullega s Jonneke Heins - GfK GfK 2013 Succes in de praktijk Textilia Mode Experience 2013 1 Inhoud Markt Koper Toekomst Kansen Jonneke Heins Consultant

Nadere informatie

De voedingsconsumptie van de Belg in kaart gebracht

De voedingsconsumptie van de Belg in kaart gebracht De voedingsconsumptie van de Belg in kaart gebracht In 2007, 2009 en 2011 onderzocht InSites Consulting in opdracht van VLAM wie wat waar en wanneer consumeert. Hieruit blijkt dat thuis de meest frequente

Nadere informatie

Vragenlijst biologische voeding en superfoods April 2014

Vragenlijst biologische voeding en superfoods April 2014 Vragenlijst biologische voeding en superfoods April 2014 Biologische voeding 1. Wat is uw houding ten opzichte van biologische voeding? zeer positief positief niet positief/niet negatief negatief zeer

Nadere informatie

nederlanders & fairtrade 2012 ONDERZOEK NAAR AANKOOPGEDRAG BIJ FAIRTRADE LEVENSMIDDELEN onderzoeksreeks 11

nederlanders & fairtrade 2012 ONDERZOEK NAAR AANKOOPGEDRAG BIJ FAIRTRADE LEVENSMIDDELEN onderzoeksreeks 11 nederlanders & fairtrade 2012 ONDERZOEK NAAR AANKOOPGEDRAG BIJ FAIRTRADE LEVENSMIDDELEN onderzoeksreeks 11 NCDO is het Nederlandse kennis- en adviescentrum voor burgerschap en internationale samenwerking.

Nadere informatie

DOSSIER ERKEND VERKOOPPUNT HOEVEPRODUCTEN

DOSSIER ERKEND VERKOOPPUNT HOEVEPRODUCTEN DOSSIER ERKEND VERKOOPPUNT HOEVEPRODUCTEN Dossier Erkend Verkooppunt Hoeveproducten 1. WAT ZIJN HOEVEPRODUCTEN? 2. HET LABEL ERKENDE VERKOOPPUNTEN HOEVEPRODUCTEN 3. HOEVEVERKOOP IN CIJFERS 4. CONTACTPERSOON

Nadere informatie

Presentatie Jan-Willem Grievink FoodService Instituut Nederland en EFMI Business School Maart 2011. Jan-Willem Grievink

Presentatie Jan-Willem Grievink FoodService Instituut Nederland en EFMI Business School Maart 2011. Jan-Willem Grievink concepten 2 Volatiele wereldeconomie Belangrijke maatschappelijke veranderingen Stress in housholds with children 1. 2. Growing to 35% 1-p household 3. Baby boomers 4. New Europeans 3 1 4 Single portions

Nadere informatie

GfK Supermarktkengetallen

GfK Supermarktkengetallen GfK Supermarktkengetallen Week 04 2016 1 Geen omzetgroei supermarkten in januari 2016 Zondag opening supermarkten ingeburgerd: ruim 2 op de 3 huishoudens maakt er frequent gebruik van (8,8x per jaar).

Nadere informatie

Trends in directe verkoop Biologisch 2012

Trends in directe verkoop Biologisch 2012 Trends in directe verkoop Biologisch 2012 Inleiding De Monitor Duurzaam Voedsel van het ministerie van Economische Zaken over 2012 geeft inzicht in de consumentenbestedingen aan biologische voeding in

Nadere informatie

NEDERLANDERS & FAIRTRADE 2013 GLOBALISERINGSREEKS 22 ONDERZOEK NAAR AANKOOPGEDRAG BIJ FAIRTRADE LEVENSMIDDELEN

NEDERLANDERS & FAIRTRADE 2013 GLOBALISERINGSREEKS 22 ONDERZOEK NAAR AANKOOPGEDRAG BIJ FAIRTRADE LEVENSMIDDELEN NEDERLANDERS & FAIRTRADE 2013 ONDERZOEK NAAR AANKOOPGEDRAG BIJ FAIRTRADE LEVENSMIDDELEN GLOBALISERINGSREEKS 22 1 NCDO is het Nederlandse kennis- en adviescentrum voor burgerschap en internationale samenwerking.

Nadere informatie

Thuisverbruik van konijn stabiel

Thuisverbruik van konijn stabiel Thuisverbruik van konijn stabiel Na jaren van daling stabiliseerde de aankoop van konijnenvlees voor thuisverbruik in 2015. Ruim drie kwart van het volume van konijnenvlees wordt gekocht door 50-plussers.

Nadere informatie

De Zondagomzet van de supermarkten is in 2014 met 30% fors gegroeid naar bijna 1,2 miljard omzet.

De Zondagomzet van de supermarkten is in 2014 met 30% fors gegroeid naar bijna 1,2 miljard omzet. 1 Zondagomzet supermarkten blijft fors stijgen in 2014 (+30%). Bijna 1,2 miljard omzet op zondag in supermarkten. Avond omzet valt terug en afgelopen 2 jaren daling van de vrijdag/zaterdag omzetaandelen.

Nadere informatie

Facts Analyses Insights Outlooks

Facts Analyses Insights Outlooks Jan- Willem Grievink 1 Jan- Willem Grievink Directeur FoodService INSTITUUT Hoofddocent strategie en ontwikkeling EFMI Hoofddocent S ch ng Masterclass Foodretail MASTERCLASS NEW FOOD CONCEPTS NEW YORK

Nadere informatie

Bijdrage (%) van maaltijden aan de consumptie van groepen

Bijdrage (%) van maaltijden aan de consumptie van groepen Tabel 25 Bijdrage (%) van maaltijden aan de consumptie van groepen voedingsmiddelen Project : Basis rapportage VCP (SAS) Weergave: Gewogen, vast aantal van 2 dagen, naar gebruik van consumptietypering

Nadere informatie

Wat eten we vanavond?

Wat eten we vanavond? 35 35 HOOFDSTUK 3 Wat eten we vanavond? WOORDEN 1 Kies uit: jam school slager boodschappen vegetariër 1 Dorien eet geen vlees. Ze is. 2 Moniek houdt van zoet. Ze eet graag op brood. 3 Johan, ik ga naar

Nadere informatie

Steeds meer mensen zijn bewust flexitariër

Steeds meer mensen zijn bewust flexitariër bezoekadres Marnixkade 109 1015 ZL Amsterdam postadres Postbus 15262 1001 MG Amsterdam E moti@motivaction.nl T +31 (0)20 589 83 83 F +31 (0)20 589 83 00 W www.motivaction.nl Steeds meer mensen zijn bewust

Nadere informatie

Kerstonderzoek 2011 Net Promoter Score. www.q-and-a.nl

Kerstonderzoek 2011 Net Promoter Score. www.q-and-a.nl Kerstonderzoek 2011 Net Promoter Score www.q-and-a.nl OVER HET ONDERZOEK Algemeen In week 50 van 2011 heeft Q&A Research & Consultancy een kerstonderzoek uitgevoerd onder ruim 1.600 consumenten. De resultaten

Nadere informatie

DE KRACHT VAN HET BETER LEVEN KEURMERK 1-METING

DE KRACHT VAN HET BETER LEVEN KEURMERK 1-METING DE KRACHT VAN HET BETER LEVEN KEURMERK 1-METING Marcel Temminghoff en Niek Damen Presentatie door Monique van Holland Mei 2015, project 18016 1 Resultaten 1.1 Relevantie keurmerk en diervriendelijker 1.2

Nadere informatie

Bijdrage (%) van de tussendoortjes aan de consumptie van productgroepen in drie voedselconsumptiepeilingen

Bijdrage (%) van de tussendoortjes aan de consumptie van productgroepen in drie voedselconsumptiepeilingen Tabel 18 Bijdrage (%) van de tussendoortjes aan de consumptie van productgroepen in drie voedselconsumptiepeilingen Bijdrage (%) van tussendoortjes aan de consumptie van groepen voedingsmiddelen bij de

Nadere informatie

ONGEZONDER ETEN DOOR DE CRISIS?

ONGEZONDER ETEN DOOR DE CRISIS? ONGEZONDER ETEN DOOR DE CRISIS? Marcel Temminghoff en Niek Damen April 2013 GfK 2013 Ongezonder eten door de crisis? April 2013 1 Inhoudsopgave 1. Achtergrond en doelstelling 2. Onderzoeksresultaten 3.

Nadere informatie

Innovatie dag Ver(s)kenners en Young Ver(s)kenners. (23) 24 september 2015

Innovatie dag Ver(s)kenners en Young Ver(s)kenners. (23) 24 september 2015 Innovatie dag Ver(s)kenners en Young Ver(s)kenners (23) 24 september 2015 Inleiding innovatie Toenemende druk op innovatie 3 Succesvolle innovatie begint bij de consument 4 Doelgroep The Silver Generation

Nadere informatie

Meer fairtrade producten in de

Meer fairtrade producten in de Meer fairtrade producten in de Onderwerp boodschappentas Maart 2009 Meer fairtrade producten in de boodschappentas Aankoopgedrag van fairtrade producten door Nederlandse huishoudens in 2008 Inhoud 1. Beschrijvende

Nadere informatie

WINSTGEVENDHEID OP DE WINKELVLOER. Drs. Melanie Murk EFMI Business School murk@efmi.nl

WINSTGEVENDHEID OP DE WINKELVLOER. Drs. Melanie Murk EFMI Business School murk@efmi.nl WINSTGEVENDHEID OP DE WINKELVLOER Drs. Melanie Murk EFMI Business School murk@efmi.nl EFMI BUSINESS SCHOOL Kennisinstituut in Food EFMI BUSINESS SCHOOL Kennisinstituut in Food Opgericht in 1997 Gelieerd

Nadere informatie

ConsumentenTrends 2013

ConsumentenTrends 2013 ConsumentenTrends 2013 Prof. Dr. Laurens Sloot CBL Haringparty 13 juni 2013 sloot@efmi.nl Vier ontwikkelingen die de consument raken Crisis Online Consolidatie Voedselveiligheid De crisis in beelden :

Nadere informatie

VERPAKKINGSGROOTTE & VOEDSELVERSPILLING

VERPAKKINGSGROOTTE & VOEDSELVERSPILLING VERPAKKINGSGROOTTE & VOEDSELVERSPILLING Voedingscentrum GfK april 2015 1 Inhoud 1.Samenvatting en conclusies 2.Onderzoeksresultaten 1. Voedselverspilling en verpakkingsgrootte 2. Houdingen ten opzichte

Nadere informatie

Beeld van de AGF Branche

Beeld van de AGF Branche Beeld van de AGF Branche Frugi Venta Workshop 28 november 2012 Imago van de AGF branche, waar hebben we het dan over? 1 Van jongs af aan krijg je ingeprent Een gezond Imago! maar ook uitdagende omgeving

Nadere informatie

Inhoudsopgave rapport Productschap Wijn

Inhoudsopgave rapport Productschap Wijn Inhoudsopgave rapport Productschap Wijn Klik op link 0,00 Samenvatting rapport 1,10 GfK Contactgegevens & Memorandum ConsumerScan Panel (Nederland) 1,11 GfK Kengetallen: uitleg van de definities 2,10 GfK

Nadere informatie

Diervriendelijke keuzes door consumenten

Diervriendelijke keuzes door consumenten Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit Diervriendelijke keuzes door consumenten Monitor Duurzame Dierlijke Producten 2009 Deze brochure is een uitgave van: Rijksoverheid Postbus 00000 2500

Nadere informatie

standaard gebruikers Voedingsmiddel gemiddelde afwijking aantal [%] Overigen 112 92 4952 83 td ochtend 0 4 6 0 td middag 1 7 49 1 td avond 1 11 63 1

standaard gebruikers Voedingsmiddel gemiddelde afwijking aantal [%] Overigen 112 92 4952 83 td ochtend 0 4 6 0 td middag 1 7 49 1 td avond 1 11 63 1 Tabel 24 Dagelijkse consumptie van groepen voedingsmiddelen door diverse bevolkingsgroepen naar tussendoorgebruik (berekening bij gebruikers van tussendoortjes) Project : Basis rapportage VCP (SAS) Weergave:

Nadere informatie

Foodstep Marktontwikkeling

Foodstep Marktontwikkeling Foodstep Marktontwikkeling Onze filosofie Ons doel is mensen en organisaties in food en services stap voor stap te verbeteren door inzicht te geven in de markt en uw marktpositie en de basis te leggen

Nadere informatie

Presentatie ei innovatie onderzoek

Presentatie ei innovatie onderzoek Presentatie ei innovatie onderzoek Jon Zwijnenburg Kees Wilborts Agenda 1 Onderzoeksverantwoording 2 Conclusies 3 Resultaten 1 Onderzoeksverantwoording Onderzoeksvragen 4 Dit onderzoek geeft antwoord op

Nadere informatie

VOEDSELVERSPILLING 1-METING

VOEDSELVERSPILLING 1-METING VOEDSELVERSPILLING -METING Marcel Temminghoff en Niek Damen November GfK Voedselverspilling -meting November Inhoudsopgave. Achtergrond en doelstelling. Resultaten. Samenvatting en conclusies. Onderzoeksverantwoording.

Nadere informatie

www.voedingscentrum.nl Veranderingen in indelingscriteria 1/10

www.voedingscentrum.nl Veranderingen in indelingscriteria 1/10 BIJLAGE 2: Vergelijking criteria RV 2009 versus RV 2011 Voor de voetnoten bij criteria RV 2011 zie RV zelf. Richtlijnen voedselkeuze 2009 hoofdgroep subgroep a/b b/c BASIS PRODUCTGROEPEN Groente* Alle

Nadere informatie

Marktmonitor Groenten en Fruit Nederland 2012 Consument en supermarktverkoop

Marktmonitor Groenten en Fruit Nederland 2012 Consument en supermarktverkoop Marktmonitor Groenten en Fruit Nederland 2012 Consument en supermarktverkoop PT 2012-10 Maart 2012 Anne Marie Borgdorff Productschap Tuinbouw, Markt & Innovatie Marktmonitor Groenten en Fruit Nederland

Nadere informatie

HOE SHOPTUWKLANTIN 2020?

HOE SHOPTUWKLANTIN 2020? HOE SHOPTUWKLANTIN 2020? GfK Expertonderzoek Shopping 2020 Marco Wolters Shopping Today 26 September 2013 Shopping 2020 Hoe shopt uw klant in 2020? De klant zelf heeft geen idee! Shopping 2020 Het is niet

Nadere informatie

De nieuwe context van A-merk en private label

De nieuwe context van A-merk en private label De nieuwe context van A-merk en private label drs Marcel van Aalst mvanaalst@few.eur.nl Erasmus Food Management Instituut (EFMI) Private Label versus Merkartikel, Soestduinen - 10 november 2005 De wapenfeiten

Nadere informatie

GfK Supermarktkengetallen

GfK Supermarktkengetallen GfK Supermarktkengetallen Week 08 2016 1 Omzetgroei supermarkten in februari 2016 1.8% door meer bezoeken. Prognose Paasomzet 2016 776 miljoen (wk12 2016= vroege Pasen). Oftewel 1,5% hoger dan vorig jaar

Nadere informatie

VOEDSELTRENDS. NVVL, Network For Food Experts. @GfK mei 2015. GfK 2015 NVVL Voedseltrends Mei 2015

VOEDSELTRENDS. NVVL, Network For Food Experts. @GfK mei 2015. GfK 2015 NVVL Voedseltrends Mei 2015 VOEDSELTRENDS NVVL, Network For Food Experts @GfK mei 2015 1 Inhoudsopgave 3 5 Management Summary Belangrijkste resultaten Onderzoeksresultaten Voeding algemeen Voedseltrends Gezondheid 23 27 Onderzoeksverantwoording

Nadere informatie

Trends en ontwikkelingen in de voedselketen

Trends en ontwikkelingen in de voedselketen Trends en ontwikkelingen in de voedselketen Eisen van consumenten, kansen voor ondernemers Dik Goorhuis Economielezing 2 juni 2015: Voedsel voor de economie, kansen voor ondernemers CV Dik Goorhuis 25

Nadere informatie

WAKKER DIER: (ON)WETENDHEID OVER JONG DIER OP BORD

WAKKER DIER: (ON)WETENDHEID OVER JONG DIER OP BORD WAKKER DIER: (ON)WETENDHEID OVER JONG DIER OP BORD De perceptie van jonge dieren volgens de Nederlandse consument Judith de Roij van Zuijdewijn Karin Ursem 31369 Intomart GfK 2012 Wakker Dier Jonge dieren

Nadere informatie

Lijsten met gluten- en melkvrije AH Eigen Merk producten

Lijsten met gluten- en melkvrije AH Eigen Merk producten Lijsten met gluten- en melkvrije AH Eigen Merk producten Over deze lijsten Deze lijsten zijn niet meer dan een richtlijn. Ofschoon Albert Heijn veel zorg besteedt aan een actuele beschrijving, kan het

Nadere informatie

GfK Group Media RAB Radar- Voorbeeldpresentatie Merk X fmcg. Februari 2008 RAB RADAR. Radio AD Awareness & Respons. Voorbeeldpresentatie Merk X

GfK Group Media RAB Radar- Voorbeeldpresentatie Merk X fmcg. Februari 2008 RAB RADAR. Radio AD Awareness & Respons. Voorbeeldpresentatie Merk X RAB RADAR Radio AD Awareness & Respons Voorbeeldpresentatie Inhoud 1 Inleiding 2 Resultaten - Spontane en geholpen bekendheid - Herkenning radiocommercial en rapportcijfer - Teruggespeelde boodschap -

Nadere informatie

HOE SHOPT UW KLANT IN 2020?

HOE SHOPT UW KLANT IN 2020? HOE SHOPT UW KLANT IN 2020? GfK Expertonderzoek Shopping 2020 Marco Wolters Jaarcongres ECP 14 November 2013 Het is niet de consument maar de technologie die de paradigmashift van aanbod- naar vraagsturing

Nadere informatie

Gezond eten met pubers

Gezond eten met pubers Gezond eten met pubers Slimme tips voor ouders E-Book uitgegeven door Feel Good Coaching, exploitant van Ladyline Parkstad en Ladyline Sittard Gezond eten met pubers Slimme tips voor ouders Als ouder zie

Nadere informatie

Vakantie vitamines: hoe voorkom je vakantie kilo s? Jantine Blaauwbroek Diëtist

Vakantie vitamines: hoe voorkom je vakantie kilo s? Jantine Blaauwbroek Diëtist Vakantie vitamines: hoe voorkom je vakantie kilo s? Jantine Blaauwbroek Diëtist Inhoud 1 Vakantiebestemmingen 2 Wat is gezonde voeding? 3 Energieleveranciers en functies 4 Energiebalans op vakantie 5 Weet

Nadere informatie

PROMOTIE- S T DRUK E S S. GfK 2012 Promodruk of promostress TMA Mei 2012 1

PROMOTIE- S T DRUK E S S. GfK 2012 Promodruk of promostress TMA Mei 2012 1 PROMOTIE- S T DRUK E S S GfK 2012 Promodruk of promostress TMA Mei 2012 1 Even voorstellen Stefan Heule Accoung Group Manager GfK Trade marketing Accountmanagement 2 jaar GfK 5 jaar Georgia-Pacific 8 jaar

Nadere informatie

Fairtrade in de boodschappentas 2010

Fairtrade in de boodschappentas 2010 Onderzoek naar aankoopgedrag en -motieven fairtrade producten in 2010 In opdracht van: Nationale Commissie voor internationale samenwerking en Duurzame Ontwikkeling In samenwerking met: Fair Trade Original

Nadere informatie

de andijvie A is een soort groente met grote groene bladeren.

de andijvie A is een soort groente met grote groene bladeren. Woordenlijst bij hoofdstuk 6 de aardappel Wat eten we vanavond, rijst of a? alcoholvrij zonder alcohol Graag een a bier. Ik moet nog auto rijden. de andijvie A is een soort groente met grote groene bladeren.

Nadere informatie

GfK Supermarktkengetallen

GfK Supermarktkengetallen GfK Supermarktkengetallen Week 18 2016 1 Omzetgroei voor supermarkten in april. Boodschappen doen bij onze oosterburen neemt in belang verder toe. Vooral voor alcohol gaan we de grens over. De supermarktomzet

Nadere informatie

Algemene conclusies van het onderzoek

Algemene conclusies van het onderzoek PERSBERICHT Brussel, donderdag 18 april 2013 JCDecaux, Clear Channel en GfK Panel services voeren een uniek onderzoek: de effecten van out-of-home advertising voor FMCG-producten. Out-of-home advertising

Nadere informatie

Workshop Korfbal & Voeding: maximaal effect door minimale aanpassingen. Miracle Performance

Workshop Korfbal & Voeding: maximaal effect door minimale aanpassingen. Miracle Performance Workshop Korfbal & Voeding: maximaal effect door minimale aanpassingen. Bob ter Haak Miracle Performance Bob ter Haak Eigenaar Miracle Performance Sportdiëtist Bewegingsdeskundige Docent Sport Fietsen

Nadere informatie

48% van de huishoudens vierde Sinterklaas met cadeaus en 36% heeft Kerst met cadeaus gevierd.

48% van de huishoudens vierde Sinterklaas met cadeaus en 36% heeft Kerst met cadeaus gevierd. 1 Kleine Kerst/Oud & Nieuw piek voor supermarkten verwacht. Ruim 60% vindt het een slechte zaak als supermarkten 1 e kerstdag zijn geopend. Supermarktomzet in oktober stijgt licht (+0.5%). In oktober 2014

Nadere informatie

Gezonde verleiding. Voeding en gezondheid Rapportage consumentenonderzoek. Oktober 2013

Gezonde verleiding. Voeding en gezondheid Rapportage consumentenonderzoek. Oktober 2013 Gezonde verleiding Voeding en gezondheid Rapportage consumentenonderzoek Oktober 01 1 Aanleiding De Vereniging Nederlandse Cateringorganisaties (Veneca) en de Federatie Nederlandse Levensmiddelen Industrie

Nadere informatie

Dagelijks eten Een consumentenonderzoek tbv het Project Goede Voeding van het Voedingscentrum

Dagelijks eten Een consumentenonderzoek tbv het Project Goede Voeding van het Voedingscentrum // GfK Consumer Tracking november Dagelijks eten Een consumentenonderzoek tbv het Project Goede Voeding van het Voedingscentrum Eindmeting Evaluatie campagne November Kim Paulussen Marcel Temminghoff GfK

Nadere informatie

Inhoud. Voorwoord 3. Voeding 6. Slaap 22. Houding 30. Naar de dokter 37. Kleding 65. Mode 74. Kleding wassen 77

Inhoud. Voorwoord 3. Voeding 6. Slaap 22. Houding 30. Naar de dokter 37. Kleding 65. Mode 74. Kleding wassen 77 Inhoud Voorwoord 3 Voeding 6 Slaap 22 Houding 30 Naar de dokter 37 Kleding 65 Mode 74 Kleding wassen 77 6 VOEDING Weet wat je eet Je eet elke dag. Alles wat je eet (en drinkt) heet voeding. Is elke voeding

Nadere informatie

NATIONAAL BIERONDERZOEK NEDERLAND Een kwantitatief onderzoek naar de beleving en waardering van bier

NATIONAAL BIERONDERZOEK NEDERLAND Een kwantitatief onderzoek naar de beleving en waardering van bier NATIONAAL BIERONDERZOEK NEDERLAND Een kwantitatief onderzoek naar de beleving en waardering van bier JORIS DE JONGH MSC. LIANNE WORRELL MSC. AMSTERDAM, MEI 2013 NATIONAAL BIERONDERZOEK NEDERLAND Een kwantitatief

Nadere informatie

Voorkom Zwangerschapsdiabetes

Voorkom Zwangerschapsdiabetes Voorkom Zwangerschapsdiabetes Steeds meer zwangere vrouwen krijgen zwangerschapsdiabetes (zwangerschapssuiker). Deze folder geeft informatie over gezond eten en bewegen tijdens zwangerschap. Wat is zwangerschapsdiabetes?

Nadere informatie

Deloitte Branchegroep Retail September 2013. Consumentenonderzoek 2013

Deloitte Branchegroep Retail September 2013. Consumentenonderzoek 2013 Deloitte Branchegroep Retail September 2013 Consumentenonderzoek 2013 Inhoud Inleiding 4 1. Samenvatting 7 2. Resultaten 11 2.1 Boodschappen doen en prijsvergelijking 11 2.2 Gebruik zelfscan 17 2.3 Online

Nadere informatie

Voedingsadvies bij peuterdiarree

Voedingsadvies bij peuterdiarree Diëtetiek Voedingsadvies bij peuterdiarree www.catharinaziekenhuis.nl Patiëntenvoorlichting: patienten.voorlichting@catharinaziekenhuis.nl DIE009 / Voedingsadvies bij peuterdiarree / 29-09-2014 2 Voedingsadvies

Nadere informatie

Samenvatting. Samenvatting 9

Samenvatting. Samenvatting 9 Samenvatting Voedingsmiddenenbedrijven hebben verschillende manieren om consumenten erop te attenderen dat bepaalde producten goed zouden zijn voor de gezondheid. Sinds enkele jaren worden daar in Nederland

Nadere informatie

Meer fairtrade producten in de boodschappentas in 2009?

Meer fairtrade producten in de boodschappentas in 2009? Meer fairtrade producten in de boodschappentas in 2009? Onderzoek naar aankoopgedrag en -motieven fairtrade producten in 2009 In opdracht van: Nationale Commissie voor internationale samenwerking en Duurzame

Nadere informatie

ONDERZOEK FEITEN & FABELS

ONDERZOEK FEITEN & FABELS ONDERZOEK FEITEN & FABELS Wat weten consumenten over voeding en gewicht? Marcel Temminghoff Jolanda van Oirschot Project 16822 December 2012 GfK 2012 Onderzoek Feiten en Fabels December 2012 1 Inhoud 1.

Nadere informatie

Inleiding. 1 Het marktaandeel van biologisch vlees was in 2008 2,2%, een toename van 0,3% sinds 2007. Bron: Biomonitor

Inleiding. 1 Het marktaandeel van biologisch vlees was in 2008 2,2%, een toename van 0,3% sinds 2007. Bron: Biomonitor Supermarktmonitor Vlees en Vleesvervangers Juli 2009 1 Inhoudsopgave Inleiding... 3 Opzet van de Supermarktmonitor... 4 1. Prijs van vleesvervangers en biologisch vlees... 4 2. Aanbod van vleesvervangers

Nadere informatie

Kinderen & Voeding. Enquête naar de voedingsgewoonten van kinderen in Vlaanderen Juli 2007

Kinderen & Voeding. Enquête naar de voedingsgewoonten van kinderen in Vlaanderen Juli 2007 Kinderen & Voeding Enquête naar de voedingsgewoonten van kinderen in Vlaanderen Juli 2007 Methodologie Online onderzoek uitgevoerd door IPSOS 997 ouders (met kinderen tussen 3 en 17 jaar) en 538 kinderen

Nadere informatie

duurzaam eten November 2010 Kim Paulussen Marcel Temminghoff

duurzaam eten November 2010 Kim Paulussen Marcel Temminghoff Voeding in 2020 Gezond en duurzaam eten November 2010 Kim Paulussen Marcel Temminghoff 1 Inleiding 2 Resultaten 3 Samenvatting 1 Inleiding Achtergrond en opzet onderzoek Aanleiding: het Voedingscentrum

Nadere informatie

Genieten. van lekker eten

Genieten. van lekker eten Genieten van lekker eten Food Connect Passie voor eten Een maaltijd die met liefde is gekookt, dat is elke dag weer een cadeautje. Aan onze maaltijden proef je dat ze met aandacht zijn bereid. We kiezen

Nadere informatie

De Duitse consument over de paprika Kwantitatief onderzoek onder Duitse paprikakopers én -eters

De Duitse consument over de paprika Kwantitatief onderzoek onder Duitse paprikakopers én -eters De Duitse consument over de paprika Kwantitatief onderzoek onder Duitse paprikakopers én -eters PT 2009 / 60 oktober 2009/ Wilco van den Berg - Annette Meeder Productschap Tuinbouw, Markt & Innovatie De

Nadere informatie

Branchegroep Retail. Uitkomsten consumentenonderzoek. De ontwikkelingen in het consumentengedrag

Branchegroep Retail. Uitkomsten consumentenonderzoek. De ontwikkelingen in het consumentengedrag Branchegroep Retail Uitkomsten consumentenonderzoek. De ontwikkelingen in het consumentengedrag Inhoudsopgave Inleiding 1. Samenvatting 2. Uitkomsten onderzoek 2.1 Boodschappen doen 2.2 De primaire, secundaire

Nadere informatie

Bewonerspanel over Fairtrade

Bewonerspanel over Fairtrade Onderzoek, Gemeente Utrecht onderzoek@utrecht.nl / 030 286 1350 www.utrecht.nl/onderzoek Bewonerspanel over Fairtrade Junipeiling 2013: Fairtrade Utrecht is sinds 2010 Fairtrade gemeente en hiermee de

Nadere informatie

Glucose Tolerantie Test (GTT)

Glucose Tolerantie Test (GTT) Binnenkort komt u naar de polikliniek van het MCL voor een glucose tolerantie test. Een andere naam hiervoor is glucose belastingcurve. Bij dit onderzoek krijgt de huisarts of de specialist een betere

Nadere informatie

Eet gezond, word gezond en val af!

Eet gezond, word gezond en val af! Clean Meals 21 DAGEn CHALLENGE Eet gezond, word gezond en val af! Wetenschappelijk is aangetoond dat de mens in staat is binnen 21 dagen een slechte gewoonte af te leren of juist een goede gewoonte aan

Nadere informatie

Ontwikkelingen en kansen in supermarktvastgoed. Huib Boissevain 28 oktober

Ontwikkelingen en kansen in supermarktvastgoed. Huib Boissevain 28 oktober Ontwikkelingen en kansen in supermarktvastgoed Huib Boissevain 28 oktober Over Annexum Ruim 15 jaar specialist in vastgoedbeleggingen 35 medewerkers die dagelijks met vastgoed bezig zijn Met een fondsvermogen

Nadere informatie

De vetzuursamenstelling van producten vleesbereiding en vleesproducten. Datum 7 oktober 2013

De vetzuursamenstelling van producten vleesbereiding en vleesproducten. Datum 7 oktober 2013 De vetzuursamenstelling van producten vleesbereiding en vleesproducten Datum 7 oktober 2013 De vetzuursamenstelling van producten vleesbereiding en vleesproducten 27 februari 2013 Inhoud Samenvatting...

Nadere informatie

12 december 2011 TRENDS. Leerkrachtenseminarie UNIFA december 2011

12 december 2011 TRENDS. Leerkrachtenseminarie UNIFA december 2011 12 december 2011 TRENDS Leerkrachtenseminarie UNIFA december 2011 Marketing? Dat is zelfverzekerd lege Amerikaanse woorden gebruiken. CONSUMENTEN TRENDS TRENDS IN DE VOEDINGSMARKT Gezondheid & welzijn

Nadere informatie

VERLEIDINGEN IN DE OMGEVING

VERLEIDINGEN IN DE OMGEVING VERLEIDINGEN IN DE OMGEVING Marcel Temminghoff en Niek Damen September 0 GfK 0 Verleidingen in de omgeving September 0 Inhoudsopgave. Achtergrond en doelstelling. Onderzoeksresultaten. Samenvatting. Onderzoeksverantwoording.

Nadere informatie

DE ACTIEVE VOEDINGSDRIEHOEK: OM DAGELIJKS EVENWICHTIG TE ETEN EN VOLDOENDE TE BEWEGEN.

DE ACTIEVE VOEDINGSDRIEHOEK: OM DAGELIJKS EVENWICHTIG TE ETEN EN VOLDOENDE TE BEWEGEN. GEZONDHEID INFOBLAD DE ACTIEVE VOEDINGSDRIEHOEK: OM DAGELIJKS EVENWICHTIG TE ETEN EN VOLDOENDE TE BEWEGEN. BRON: VIGeZ, 2011. De actieve voedingsdriehoek. De actieve voedingsdriehoek geeft je een idee

Nadere informatie

Diewertje Sluik, Edith Feskens

Diewertje Sluik, Edith Feskens Nutriëntendichtheid van basisvoedingsmiddelen Diewertje Sluik, Edith Feskens NZO Symposium, 21 November 2013 Inhoud Kwaliteit van voeding meten: dieetscores/indexen Nutrient profiling Nutriëntendichtheid

Nadere informatie

Product-info champignon Kwantitatieve analyse van de productie, handel en consumptie van champignon

Product-info champignon Kwantitatieve analyse van de productie, handel en consumptie van champignon Product-info champignon Kwantitatieve analyse van de productie, handel en consumptie van champignon PT 2010-43 Juli 2010 Wilco van den Berg / Rochelle Schutter Productschap Tuinbouw, Markt & Innovatie

Nadere informatie

Online Retail: een introductie

Online Retail: een introductie Online Retail: een introductie Projectbureau A7/Westergo 14 november 2011 Programma vanavond Introductie online retail - Trends; - Marktomvang en marktontwikkeling; - Kansen en bedreigingen - Nabije toekomst

Nadere informatie

H.40025.0416. Voedingsadvies voor ouderen met (dreigende) ondervoeding

H.40025.0416. Voedingsadvies voor ouderen met (dreigende) ondervoeding H.40025.0416 Voedingsadvies voor ouderen met (dreigende) ondervoeding Inleiding Een gezond voedingspatroon is voor iedereen van belang. Gezonde voeding levert de energie en de voedingsstoffen die uw lichaam

Nadere informatie

CBS: Inflatie december naar laagste niveau in ruim 5 jaar

CBS: Inflatie december naar laagste niveau in ruim 5 jaar Persbericht PB15-001 8 januari 2015 9.30 uur CBS: Inflatie december naar laagste niveau in ruim 5 jaar Inflatie december daalt naar 0,7 procent Goedkopere autobrandstoffen verlagen inflatie Inflatie eurozone

Nadere informatie

KOELKAST TEMPERATUUR IN HUISHOUDENS

KOELKAST TEMPERATUUR IN HUISHOUDENS KOELKAST TEMPERATUUR IN HUISHOUDENS Een onderzoek naar de temperatuur van de koelkast in Nederlandse huishoudens. Project: 15911 1 Agenda 1. Onderzoeksverantwoording 1.1 Achtergrond en doelstelling 1.2

Nadere informatie

EKO-tellingen in de supermarkt 2011 Mede mogelijk gemaakt met steun van het Ministerie van Buitenlandse Zaken (SBOS) 3 november 2011

EKO-tellingen in de supermarkt 2011 Mede mogelijk gemaakt met steun van het Ministerie van Buitenlandse Zaken (SBOS) 3 november 2011 EKO-tellingen in de supermarkt 2011 Mede mogelijk gemaakt met steun van het Ministerie van Buitenlandse Zaken (SBOS) 3 november 2011 Voor het veertiende opeenvolgende jaar heeft Milieudefensie het aantal

Nadere informatie

De agrarische handel van Nederland in 2013

De agrarische handel van Nederland in 2013 De agrarische handel van Nederland in 1. Opvallende ontwikkelingen Totale handelsoverschot groeit met 4,5 miljard; aandeel agrarische producten 2 miljard Nederlandse agrarische export neemt in opnieuw

Nadere informatie

Van Richtlijnen Goede Voeding naar de Schijf van Vijf en diëtistenpraktijk Andrea Werkman

Van Richtlijnen Goede Voeding naar de Schijf van Vijf en diëtistenpraktijk Andrea Werkman Van Richtlijnen Goede Voeding naar de Schijf van Vijf en diëtistenpraktijk Andrea Werkman Logischer voor diëtist? Is het logischer geworden door uit te gaan van voedingsmiddelen? De aandacht voor voedingsmiddelen

Nadere informatie

3 Cluster 2: Lage bedragen, beperkt aantal transacties

3 Cluster 2: Lage bedragen, beperkt aantal transacties 3 Cluster 2: Lage bedragen, beperkt aantal transacties 3.1 Typering van het cluster Winkels in food met een laag transactiebedrag zijn vooral de versspeciaalzaken. Als uitgegaan wordt van de standaardindeling

Nadere informatie

Inhoudsopgave. 5 Inleiding. 85 Energie in balans met de Schijf van Vijf. 7 Gezond eten met de Schijf van Vijf

Inhoudsopgave. 5 Inleiding. 85 Energie in balans met de Schijf van Vijf. 7 Gezond eten met de Schijf van Vijf Inleiding Iedereen weet dat gezond eten goed voor je is. Je voelt je daardoor beter. Daarnaast is het ook belangrijk om een gezond gewicht te krijgen of te houden. Om gezond te kunnen eten, moet je wel

Nadere informatie

HET GROTE SNACKONDERZOEK

HET GROTE SNACKONDERZOEK HET GROTE SNACKONDERZOEK De snackgewoontes van de Belgische consument. Volledig Onderzoeksrapport: 270 slides Deel 1: Intake Deel 2: Dagboek Onderzoek bij 1.129 Belgen tussen de 18 en 65 jaar oud. Dagboek:

Nadere informatie

G e z o n d e t e n m e t d e Schijf van Vijf

G e z o n d e t e n m e t d e Schijf van Vijf G e z o n d e t e n m e t d e Schijf van Vijf De Schijf van Vijf in het kort Om fit en gezond te leven is het belangrijk om gezond te eten. Gezond eten is samen met voldoende bewegen dé basis voor een

Nadere informatie

De agrarische handel van Nederland in 2014

De agrarische handel van Nederland in 2014 De agrarische handel van Nederland in 1. Opvallende ontwikkelingen Totale Nederlandse handelsoverschot is in gelijk gebleven aan het niveau van ( 47,6 mld.); handelsoverschot agrarische producten komt

Nadere informatie

Basisvoedingsmiddelen

Basisvoedingsmiddelen Basisvoedingsmiddelen Hoofdgroep Subgroep Definitie A/voorkeur B/middenweg /bij uitzondering Groente en fruit Alle groente en fruit ook die waarbij het totale eetbare gedeelte van het uitgangsproduct nog

Nadere informatie

Schaalvergroting en samenwerking nemen toe, circa driekwart van de sportdetaillisten werkt samen;

Schaalvergroting en samenwerking nemen toe, circa driekwart van de sportdetaillisten werkt samen; Sportspeciaalzaken De sportspeciaalzaken zijn onder te verdelen in: Algemene sportzaken Modische sportzaken Gespecialiseerde sportzaken Megastores Outdoorzaken Trends Toenemende belangstelling voor gezondheid,

Nadere informatie

Food Retail in België De opmars van de buitenlanders

Food Retail in België De opmars van de buitenlanders Food Retail in België De opmars van de buitenlanders EFEC Boardroom Event 29 januari 2013 G.J. Bosman / 29.01.2013 1 Agenda 1. Dr. Oetker een prachtig familiebedrijf 2. België een ondoorgrondelijk land

Nadere informatie

Supermarktmonitor Vlees en Vleesvervangers

Supermarktmonitor Vlees en Vleesvervangers Supermarktmonitor Vlees en Vleesvervangers nummer 3 - januari 2010 Inhoudsopgave De Supermarktmonitor 3 Samenvatting 4 1. Prijs 6 1.1 Waar vindt de consument de goedkoopste biologische vlees? 6 1.2 Waar

Nadere informatie