duurzaam Het is aan de top

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "duurzaam Het is aan de top"

Transcriptie

1 duurzaam Het is aan de top

2 Zuidas is het nieuwe, internationale kennis- en zakencentrum van Amsterdam. Het ligt op een heel strategische plek, met Schiphol en het centrum van Amsterdam op een steenworp afstand. Inmiddels hebben zich al 400 bekende nationale en internationale bedrijven in dit gebied gevestigd, met ondermeer het grootste congrescentrum van Europa, één van de grootste universiteiten van Nederland en een toonaangevend academisch medisch centrum. Het sterke profiel van een internationaal kennis- en zakencentrum verleende Zuidas intussen al de titel van brainport. Complete stad met allure Maar Zuidas is meer dan een internationaal knooppunt en een zakendistrict. Het is ook een plek om te wonen, te leren en te recreëren. Zo zijn er inmiddels 400 woningen en diverse uitgaansmogelijkheden. Naarmate Zuidas zich verder ontwikkelt komt er een compleet spectrum aan winkels en voorzieningen, plus een heleboel andere servicemogelijkheden die nog niet zijn benoemd en waar Zuidas helemaal voor open staat. Alles met het doel om Zuidas van een business centre naar een internationaal georiënteerde wijk te laten groeien. Een gebied waar altijd iets te doen is. Daarom geven vier kernwaarden richting aan de ontwikkeling: Zuidas is Amsterdams, Internationaal, Ambitieus en Levendig. Duurzame toplocatie In Zuidas is ruimte voor 3 miljoen m 2 vloeroppervlak waarvan nu een kwart is gerealiseerd. In de deelgebieden, voornamelijk genoemd naar componisten, hebben internationaal vermaarde architecten al hun stempel gezet. In 2030 moet het gebied een definitief karakter hebben gekregen. Dat neemt overigens niet weg dat Zuidas altijd in beweging zal zijn en mee zal blijven groeien met de behoeften van haar zakelijke gebruikers, bewoners en bezoekers. Om dat te realiseren zijn tientallen ontwikkelaars, ondernemers, beleggers en woningcorporaties actief, onder regie van de Dienst Zuidas. Internationaal knooppunt Als vervoersknooppunt is Zuidas waarschijnlijk uniek. Ruim 6 miljoen mensen kunnen van huis binnen een uur de Zuidas bereiken. Met straks een compleet nieuw station en Schiphol op 6 minuten afstand ligt de wereld binnen handbereik. Zo vormt brainport Zuidas, samen met seaport Rotterdam en airport Schiphol, een unieke en veelzijdige entree tot de Europese markt. Zuidas wil tot de top 10 van duurzame stedelijke centra in Europa behoren. Maar wat verstaan we onder duurzaam? Zuidas in t kort De 21e eeuw is de eeuw van duurzaamheid. De wereldwijde transitie naar duurzaam ondernemen, bouwen, wonen en leven moet de komende decennia gaan plaatsvinden en Zuidas wil daarin een koploperspositie innemen. Dat is bovendien wel zo gepast voor een brainport. Duurzaamheid is dan ook één van de dragende pijlers onder alle plannen van Zuidas. Er zijn veel definities van duurzaamheid. Bijvoorbeeld die van de Verenigde Naties, waarin een duurzame stad wordt omschreven als a city in which achievements in social, economic and physical developments are made to last... Deze brede invulling van duurzaamheid werd al gehanteerd in het Masterplan Zuidas (1998). Daarna werd het steeds verder uitgewerkt in het Duurzaamheidsplan (2008) en de Visie Zuidas (2009). Het blijft niet bij vrome voornemens op papier. Onszelf de juiste vragen stellen Duurzaamheid heeft intrinsiek de neiging om een ver van ons bed verhaal te blijven: broeikaseffect, ontbossing, uitputting van oliebronnen, aantasting van ecosystemen. Daarom brengt Zuidas duurzaamheid dichtbij in het hier en nu. Met drie opbouwende vragen die wij voortdurend aan onszelf stellen - en ook aan onze ontwikkelpartners: 1 Is dit een manier van ontwikkelen en bouwen die we generaties kunnen volhouden? 2 Maken we een gebouw, of plek, waar mensen graag naar toe komen en willen blijven? 3 Is dit plan of dit gebouw straks in staat om veranderingen op te nemen? Duurzaamheid: de drie P s In de jaren 90 kwam een praktische omschrijving in omloop die nog steeds veel gebruikt wordt. Daarin is sprake van duurzaamheid als de planet (ecosystemen), people (welzijn) en profit (welvaart) alle drie tegelijk gedijen.

3 Is this affordable? That is the question we have to ask ourselves with each step we take and decision we make... Malcolm Smith, supervisor Zuidas excelleren Kans om te Loyens & Loeff: vroege trendsetter Het Forum gebouw uit 2001 was een van de eerste nieuwe gebouwen in Zuidas, en het werd meteen een baanbrekend voorbeeld van duurzame architectuur. Niet alleen een mooi en plezierig gebouw om in te werken, maar het brak ook alle toenmalige energiezuinigheid records met een energieverbruik dat 50% onder de wettelijke norm lag. Vooral door de combinatie van lange-termijn energieopslag in de bodem, klimaatgevels met buitenzonwering, extra isolatie en een atrium als binnenplaats. Maar dat was niet alles. Het m 2 grote kantoor was multifunctioneel te gebruiken, maakte gebruik van duurzame materialen en werd ook in esthetisch opzicht gewaardeerd. Het kreeg dan ook verschillende vastgoedprijzen, waaronder in Cannes de prestigieuze MIPIM Award voor het beste internationale kantoorgebouw. Als klap op de vuurpijl is Loyens & Loeff ook twee jaar op rij uitgeroepen tot de beste werkgever van Nederland. Waar een duurzaam gebouw al niet toe kan leiden. Ontwikkelaar: AM Architect: Atelier PRO Zuidas bedrijven en gemeente trekken samen op om plannen op alle fronten te verduurzamen. Daarbij zien we het potentieel van deze locatie om specifieke topprestaties te leveren. Vier troefkaarten in handen Over de hele breedte werkt Zuidas aan duurzamere plannen. In het Duurzaamheidsplan Zuidas (2008) staan zestig uiteenlopende aandachtspunten, maar op al die punten excelleren is niet reëel. Het gebied leent zich nu eenmaal niet voor windmolens, rugstreeppadden of huizen van strobalen. Maar er zijn wel andere talenten waarmee Zuidas kan uitpakken: 1 Metropolitaan De sleutel voor wereldwijde duurzaamheid ligt in de steden 2 Energie walhalla Zuidas gebruikt s werelds beste technieken om CO 2 neutraal te worden We need to take the issue seriously, so that our clients and our partners in the construction industry become aware of the possibilities... Frank Gehry, architect 3 Grand Central Zuidas zit bovenop het beste OV knooppunt van Europa 4 Lenige gebouwen Toonaangevende marktpartijen en toparchitecten werken aan een nieuw concept van duurzaam bouwen 4

4 Zuidas primeur met Green Business Club Bedrijven willen duurzame en bruisende community van werken, wonen en innovatie De Zuidas Green Business Club is een jong platform voor lokale ideeën en initiatieven op het gebied van maatschappelijk verantwoord ondernemen. Annemarie van Doorn, vicepresident Special Projects bij ABN-AMRO, is een drijvende kracht achter de schermen. Wat was de aanleiding voor een Green Business Club? Het is niet goed als alleen de overheid met initiatieven komt op het gebied van duurzaamheid. Onder de vlag van maatschappelijk verantwoord ondernemen willen ook steeds meer bedrijven een bijdrage leveren. Kijk, bedrijven komen hier in de eerste plaats dingen halen: een courante werkplek, getalenteerd personeel, goede verbindingen, de creativiteit van Amsterdam, voorzieningen en services van andere bedrijven. Dan is het een goed idee om hier als bedrijf ook een duurzame maatschappelijke bijdrage te leveren. Ik denk dat zoiets beter van de grond komt in een lokale community, samen met andere zakelijke bewoners. Hoe kijken jullie aan tegen duurzaamheid in Zuidas? Volgens de gangbare trits van People, Planet, Profit. Het onderdeel Profit is voor ondernemers evident en ook Planet is gewoon logisch, maar eerlijk gezegd staat People bij ons bovenaan. We moeten niet vergeten dat Zuidas alleen floreert bij de gratie van getalenteerde mensen en de kwaliteit van hun netwerken. Die krijg je hier alleen als dit een bruisende en leefbare plek is waar je heel graag wilt zijn. Zonder dat kan Zuidas niet echt duurzaam zijn. Want hoe duurzaam is een cluster kantoren zonder sociaal weefsel en zonder atmosfeer? Bruisend klinkt goed, maar is dat maakbaar? Op dit moment organiseren we bijeenkomsten met inspirerende sprekers, die goed worden bezocht. Binnenkort zijn hier ook masterclasses sustainable leadership, in samenwerking met topmensen van universiteiten, Schiphol en Nijenrode. Als locatie kiezen we voor Amsterdam Bright City, een leuke plek middenin Zuidas. Iedereen kan hier komen werken in een smart office omgeving, maar je kunt ook gezellig wat eten en drinken, een zaal gebruiken en een podium betreden. De plek symboliseert dat ideaal van een bruisende en dynamische smeltkroes van wonen, werken, leisure, innovatie en wetenschap. Als het even kan met dat Amsterdamse tintje, dat je volgens mij nergens anders in de wereld tegenkomt. 1 Metropolitaan Sleutel voor milieuvraagstuk ligt in steden Compacte en complete stad ontziet de natuur People, planet, profit op één plek bij elkaar Na eeuwen ontvolking van het platteland leven nu meer mensen in steden dan daarbuiten, en daarmee ligt de sleutel van duurzaamheid voortaan vooral in de stad. Dus wat te doen in Zuidas? Duurzaamheid is deels een kwestie van leefstijl en dat valt natuurlijk niet direct met stedenbouw te sturen. Maar we kunnen wel een omgeving creëren waar duurzame leefstijlen kansrijk zijn. Zoals een omgeving waar het complete spectrum van wonen, werk en scholing, cultuur en ontspanning, natuur en stedelijkheid te vinden is. En dat op loopafstand bij elkaar. People, Planet, Profit op één locatie Zuidas heeft het in zich om zo n stuk stad te worden. Daarbij leunt het deels op wat de historische binnenstad te bieden heeft, maar omgekeerd geeft het Amsterdam ook veel terug. Vooral omdat Zuidas het topsegment van bedrijven aantrekt, met hoogopgeleide werknemers en ondersteunende services. Er heerst een metropolitane atmosfeer van business, uitwisseling, kennis en welzijn, vooral door aanwezigheid van (internationale) bedrijven, het RAI congrescentrum, de campus van de Vrije Universiteit en het VU medisch centrum. Gelukkig wordt er daarnaast steeds meer gewoond, waardoor ook kleinschalige dagelijkse voorzieningen het gebied in trekken, zoals winkels, kinderopvang, scholen, sportcentra en horeca. Voor wie dat niet genoeg is ligt het centrum van Amsterdam een paar tramhaltes verderop. Maar wat Zuidas echt onderscheidt van vergelijkbare stadscentra is de nabijheid van parken, een bos en een meer, en natuurlijk de Amstel slingerend door een prachtig Hollands weidelandschap. Compacte stad spaart natuur Zuidas is geen nieuwbouwlocatie in een groene polder aan een snelweg, maar wordt binnen de stadsgrenzen gebouwd. De hoogte en de diepte in, compact op elkaar. Een moeilijke en kostbare manier van bouwen, maar wel een strategie die honderden hectaren aan open landschap en Interessant, maar komt er ook iets concreet duurzaams uit? We bestaan pas een half jaar, maar ik zie veelbelovende ontwikkelingen. Er wordt nu aan twee business cases gewerkt over duurzame energie in Zuidas en duurzame mobiliteit. Denk bijvoorbeeld aan het gezamenlijk inkopen van elektrische deelauto s, groene stroom, zonnepanelen en districtkoeling. Als we eerder waren geweest, hadden we onderling ook de ondergrondse koudeopslag beter kunnen organiseren. Naast echte milieuthema s steunen we ook de ontwikkeling van nieuwe smart work centers. Plekken waar je met een laptop kunt inpluggen, omringd door mensen waar je mee kunt linken, met vergaderfaciliteiten, hoogwaardige ICT en horeca. Kortom, het Nieuwe Werken. Ook dat is duurzaamheid, want je hebt minder monofunctionele kantoren nodig, veel minder forensenverkeer en meer plaatsen in het land worden economisch levensvatbaar. Je komt natuurlijk op alle fronten de gemeente tegen. Hoe is de relatie daarmee? De gemeente is één van de founding fathers van de Green Business Club en we hechten aan een goede verstandhouding. Tegelijk moet er soort gepaste afstand zijn, want dit is vooral een club voor bedrijven en instellingen in Zuidas. Iets van de bewoners zelf, zo je wilt. Diezelfde afstand bewaren we tot bijvoorbeeld adviesbureaus. Tot hun verdriet overigens, want zij zouden maar wat graag ook aan tafel zitten. De Zuidas Green Business Club is een proeftuin voor deze nieuwe formule van duurzame samenwerking op gebiedsniveau. In Rotterdam en Eindhoven lopen verkenningen naar soortgelijke initiatieven. Meer informatie op: Vervoersknoop zonder lawaai of uitlaatgassen In de plannen gaan de sporen en de A10 ter hoogte van Zuidas zo snel mogelijk ondergronds. Bovenop de tunnels wordt een hoogwaardig stuk stad gebouwd, maar zonder last van het verkeer. Bovengronds resteren geluiden van volle terrassen, een frisse bries, vogels en straatartiesten, terwijl je op een van de belangrijkste knooppunten van het land staat.

5 Merely building a zero energy building is not the answer. Seventy percent of our energy consumption is influenced by the way that our cities and infrastructure work together... Sir Norman Foster, architect natuur onaangetast laat. Zo wordt bovendien veel onnodig autoverkeer vermeden. Compact bouwen, en dat bovenop een OV knooppunt, is daarom op zichzelf al duurzaam te noemen. Amsterdams Investeerders in het topsegment van kantoren vinden - binnen Nederland bekeken - Zuidas duidelijk the place to be. Niet alleen vanwege de strategische locatie, maar ook vanwege Amsterdam - die rijk geschakeerde smeltkroes van mensen en nationaliteiten, stijlen en achtergronden, creativiteit en kansen. Around the clock levendigheid en uitwisseling tussen mensen hoort daar onlosmakelijk bij. Zuidas heeft op dat terrein al veel te bieden, maar in de avonden en het weekend kunnen we nog wat meer reuring gebruiken. Het bruisende karakter komt op den duur natuurlijk vanzelf, want Zuidas heeft nog slechts een kwart van zijn bouwprogramma gerealiseerd. Maar achteroverleunen is geen optie. Ook nu is het mogelijk om betekenisvolle plekken, voorzieningen en gebeurtenissen te creëren waar je graag naar toe trekt en blijft hangen. Met het nieuwe actieprogramma 15 by 15 (15 acties die Zuidas vóór 2015 wil uitvoeren) krijgt de levendigheid komende jaren een krachtige impuls. Sint Nicolaas lyceum: schoolvoorbeeld Eind 2010 is in deelgebied Beethoven de nieuwbouw van het Sint Nicolaas lyceum gestart. Het m 2 grote gebouw zal straks ruim duizend leerlingen herbergen. Met bekende oud-leerlingen als Rudy Uytenhaak (architect), Louis van Gaal (voetbal) en Prof. Lucas Reijnders (milieuwetenschap) is het niet vreemd dat de nieuwbouw drie thema s heeft: sport, wetenschap en cultuur. Het lyceum krijgt naast de klaslokalen dan ook 2 theaterzalen, een restaurant en meerdere sportzalen. Daarmee draagt het ook bij aan het voorzieningenniveau van de buurt. Duurzaamheid speelt een belangrijke rol bij het ontwerp. Het gebouw is flexibel door een kolommenstructuur met verplaatsbare binnenwanden. Door de combinatie van energieopslag in de bodem, zonwering en watergedragen betonkern activering komt het energieverbruik 20 procent lager uit dan de wettelijke norm. Spannend zijn ook het experimentendak en de proeftuin, waar milieuthema s zichtbaar gemaakt kunnen worden. De nieuwe school wordt in 2012 opgeleverd. Steeds meer internationale bedrijven willen hoog scoren in de Dow Jones Sustainability Index en gaan op zoek naar duurzame gebouwen... Coen van Oostrom, directeur OVG Projectontwikkeling Architect: DP6 Ontwikkelaar: Stichting VO St. Nicolaas Lyceum

6 2 Energie walhalla Ontwerpen koersen op minstens 60% minder CO 2 uitstoot Eerste deep lake cooling van Nederland Restwarmte van s werelds modernste afvalenergiecentrale Districtkoeling: besparing van miljoenen kilo s CO 2 Vanaf 2007 staat aan de oever van de Nieuwe Meer een 60 megawatt grote koudefabriek van Nuon. Uit dit natuurlijke meer wordt van grote diepte koud water naar de fabriek gepompt en van daar in het koudenet van Zuidas gedistribueerd. Deze koeling veroorzaakt 70% minder CO 2 dan traditionele airconditioning. Bovendien hoeven de aangesloten gebouwen geen kostbare ruimte aan eigen koelmachines te besteden. Nieuwe Meer Warmtewisselaar Koudefabriek Gebouwen Zuidas Koudenet Zuidas Zuidas wil het haast onvoorstelbare: een CO 2 neutrale internationale toplocatie worden. Locaties als Zuidas, met hoogwaardige zakelijke dienstverlening, maximale mobiliteit, intensief gebruikte gebouwen, veel apparatuur en zware ICT centra staan nou niet bekend om hun energiezuinigheid. Het elektriciteitsverbruik van Zuidas is straks groter dan van de stad Groningen en een aanzienlijk deel daarvan wordt gebruikt voor apparatuur en airconditioning. Anders dan in woonwijken is duurzaam koelen hier het grootste issue. Naar CO 2 neutrale gebouwen Vanaf het begin was energie al een hoofdthema in alle plannen van Zuidas. Sindsdien worden de meeste gebouwen zo ontworpen dat zij tientallen procenten minder energie verbruiken dan wettelijk voorgeschreven, ondanks de hoge comforteisen die aan kantoren in het topsegment worden gesteld. De komende jaren wil Zuidas die besparing verder opvoeren tot tenminste 60% en op de langere duur moet het mogelijk zijn de gebouwen qua verwarming en koeling helemaal klimaatneutraal te maken. Tot een paar jaar geleden konden nog flinke energiebesparingen worden behaald door slimme installaties en een uitgekiend ontwerp - allemaal prestaties van het gebouw zelf. Daarvan zijn de grenzen bijna bereikt en de komende jaren is verdere energiebesparing alleen goed haalbaar door dat op gebiedsniveau te organiseren - allemaal buiten het gebouw. In Zuidas gebeurt dat nu al door zomerwarmte en winterkoude op te slaan, diep onder en naast kantoren. Dit zal komende jaren ongetwijfeld toenemen, maar ook daar zitten grenzen aan. Er is simpelweg niet genoeg ruimte in de grond om elk gebouw zijn eigen opslag te laten regelen. Bovendien zijn aanvullende warmte- en koudebronnen in de praktijk toch noodzakelijk. Op een wat hoger gebiedsniveau kan gelukkig duurzame warmte en koude worden geleverd, afkomstig van bronnen buiten Zuidas. Warmte komt van s werelds modernste afvalverbrander, die afval met een recordrendement in energie omzet. Districtkoeling komt van dertig meter diepte uit het nabijgelegen Nieuwe Meer. Deze deep lake koelmethode was de eerste installatie in Nederland en bespaart 70 procent CO 2. Alle stroom groene stroom Bij CO 2 neutrale gebouwen kijken we alleen naar de energiebehoefte voor verwarming en koeling. Een compleet CO 2 neutrale Zuidas is pas mogelijk als ook de energie voor verlichting, computers, liften, auto s enzovoort duurzaam wordt geproduceerd. Zuidas kan dat zelf nauwelijks beïnvloeden, want het is in de eerste plaats afhankelijk van doorbraken in de wetenschap en industrie. Wat we wel kunnen doen is: Stimuleren dat alle verbruiksapparaten in Zuidas op elektriciteit werken (ook auto s) Bevorderen dat die elektriciteit duurzaam wordt opgewekt Om veel duurzame energie in een gebied te produceren wordt vaak naar de oplossing gegrepen van het plaatsen van windturbines. De aanvliegroutes van Schiphol maken Zuidas daarvoor ongeschikt. Voorlopig blijft er voor Zuidas geen andere mogelijkheid dan groene stroom van elders in te kopen. Op langere termijn worden zonnepanelen zoveel beter én goedkoper dat Zuidas zelf duurzame energie kan opwekken. Ook het bedrijfsleven begint er in te geloven. NextEnergy, een platform van jonge professionals, nam daartoe het initiatief en daagt bedrijven op Zuidas uit om binnen één jaar m 2 aan zonnepanelen op Zuidas te plaatsen.

7 3 Grand Central Spectaculaire groei OV van en naar Zuidas Autoluw centrum Station voor HSL treinen naar Berlijn en Parijs Autoluw wordt vooral geassocieerd met woonbuurten waar weinig gebeurt, en zeker niet met een bruisend stadscentrum. Toch kan schijn bedriegen, want ook Canary Wharf in Londen en La Défense in Parijs zijn autoluw en Zuidas valt qua parkeerplaatsen in dezelfde range. Anders dan vroeger stellen topbedrijven blijkbaar andere eisen aan hun omgeving. Multifunctioneel gebruik van divers vervoer en verblijf is belangrijk. Beste OV knooppunt van Europa Dat is alleen mogelijk als het gebied uitstekend bereikbaar is met hoogwaardig openbaar vervoer. Zuidas is wat dat betreft een ideale locatie. Nergens in Europa staat men van de aankomsthal op de luchthaven binnen een paar minuten in de lobby van het kantoor en (mogelijk) vanaf 2024 vertrekken van Zuidas directe hogesnelheidstreinen naar Berlijn en Parijs. Daarnaast ligt Zuidas in een fijnmazig netwerk van landelijke OV verbindingen. Tot 2040 worden nog eens honderden miljoenen in het regionale en lokale openbaar vervoer geïnvesteerd, zoals de Noord/Zuidlijn en de Hanzelijn. Station Amsterdam Zuid wordt qua belangrijkheid gelijkwaardig aan Amsterdam Centraal nu. Aan de andere kant wordt het autogebruik ontmoedigd met streng parkeerbeleid en straks misschien met rekeningrijden. Dat gaat vruchten afwerpen, want de mobiliteitsgroei zal vooral door het openbaar VU Campus: kameleons rond een huiskamer Het zuidwestelijk deel van Zuidas wordt gedomineerd door de gebouwen van het VU medisch centrum en de Vrije Universiteit. Onder de naam VU Campus wordt gewerkt aan plannen voor m 2 sloop/nieuwbouw binnen het bestaande grondgebied. Een unieke opgave, want een campus met zo n hoogstedelijke stapeling zien we nergens anders. De atmosfeer moet smart, inviting, inspiring worden. Je moet van de plek kunnen houden. Belangrijk element daarin is het creëren van een centraal plein als collectieve huiskamer waar je kunt ontspannen, ontmoeten, eten, feesten, studeren, winkelen en gebruik maken van allerlei voorzieningen. De nieuwe gebouwen eromheen worden geen ongenaakbare kolossen, maar zijn menselijk van maat en karakter. Duurzaamheid is voor VU Campus een belangrijke voorwaarde, bijvoorbeeld: De gebouwen zijn flexibel ontworpen, als kameleons : binnen een standaard plattegrond zijn tal van indelingen, bestemmingen, aanpassingen en uiterlijke variaties mogelijk; Er wordt groot ingezet op de komst van elektrische auto s, met oplaadpunten in de parkeergarages; Daken en gevels worden geschikt gemaakt voor massale toepassing van zonnepanelen; Veel daken zullen als daktuin of groen dak worden uitgevoerd; Energiezuinige bouw en installaties zijn vanzelfsprekend, met koudeopslag in de bodem, een slimme oriëntatie op de zon en nieuwe technieken om kleinschalig stroom op te wekken of te bufferen. Kenniskwartier Het campusgebied is eigenlijk het centrale deel van een groter gebied dat het Kenniskwartier wordt genoemd, met nog eens m 2 aan bedrijven, kantoren, instellingen en ongeveer duizend woningen (waaronder studentenhuisvesting). Het Kenniskwartier richt zich op een intensieve menging van academische kennis, onderzoek en samenwerking met bedrijven; niet alleen grote gevestigde ondernemingen, maar ook nieuwe start-ups van innovatieve bedrijfjes op het grensvlak van wetenschap en commercie. Die vervlechting in Zuidas is strategisch gunstig. De VU is een vooraanstaande bron van nieuwe kennis (behoort zelfs tot de top 3 van klinisch onderzoek) en het innovatieve bedrijfsleven wil graag dicht op het vuur zitten. Bovendien is de universiteit gebaat bij contact met bedrijven voor de maatschappelijke toepassing van wetenschap, stages en banen voor studenten en geldinjecties in onderzoek.

8 vervoer worden opgevangen. Al met al kunnen ruim 6 miljoen mensen van huis binnen een uur op Zuidas zijn: lopend of per fiets, met de auto, tram, trein en bus. Verschillende bedrijven in Zuidas kiezen daarom nu al voor een vooruitstrevend mobiliteitsbeleid. op, al weet niemand of de auto s op elektriciteit of op waterstof zullen rijden. Hoe dan ook, we gaan anticiperen op elektrisch vervoer. De Zuidas community is nu al bezig om een gezamenlijk poolsysteem van elektrische auto s op te zetten. Zakendoen op loopafstand Een bonusaspect van de specifieke Zuidas mix van bedrijven is dat zij elkaar dagelijks nodig hebben en aan elkaar verdienen. Handelsmaatschappijen, advocatenkantoren, financiële instellingen, ICT bedrijven en universitaire instellingen vormen een biotoop met directe werkrelaties, waardoor er veel minder hoeft te worden gereisd. Met andere woorden: een wandeling naar een gebouw verderop volstaat. Schone en stille auto s Het openbaar vervoer van en naar Zuidas wordt zo goed dat in 2030 het aandeel auto in de spits tot historische laagten zal zijn gezakt. Het zou volmaakt zijn als de dan resterende auto s ook nog stil en schoon zijn. Die kant gaat het zeker I always liked approaching a big city in a train, and I can t exactly describe the sensations, but they re entirely human and perhaps have nothing to do with aesthetics. Edward Hopper, Amerikaans schilder

9 4 Lenige gebouwen Milieubewust materiaalgebruik volgens BREEAM excellent Aanpasbare gebouwen steeds meer prioriteit Verdiepinghoogte van minimaal 3,3 meter creëert flexibiliteit Deloitte: duurzaamste kantoor van Amsterdam Medio 2014 betrekken Deloitte (accountants) en AKD (juristen) samen een nieuw kantoor in Zuidas, pal naast de VU campus om kennis en bedrijven dichter bij elkaar te brengen. Met een vloeroppervlak van m 2, ruimte voor medewerkers en circa 200 miljoen euro aan bouwkosten. Het wordt in zijn soort het meest duurzame kantoor van Amsterdam, bekroond met een Breeam Excellent label. Een paar highlights: Aanpasbaar gebouw met vrije vloerindeling. Kan ooit zonder sloop omgezet worden in een school; Vegetatiedak en groene inpassing in de lokale ecologische structuur; Groot atrium op het Noorden als buffer voor warmte, koude en ventilatie; Energieopslag in de bodem, met energiezuinige installaties en bemetering op elke verdieping; Daglicht komt diep het gebouw in, zonder verhoogde risico s op oververhitting; Opvang van regenwater. Zuidas zit nog maar op een kwart van zijn geplande bouwprogramma. In totaal wordt zo n 3 miljoen vierkante meter aan vastgoed en woningen gerealiseerd, veelal door toonaangevende marktpartijen en architecten. Een interessante uitgangspositie voor innovatieve bouwtechnieken. Andere invalshoek nodig Uit bouwputten verrezen afgelopen decennia imponerende kantoren, met alles erop en eraan, maar na 15 jaar voldoen ze vaak niet meer aan de huidige eisen of wensen. De enige oplossing is vaak de sloophamer. De utiliteitsbouw heeft een probleem, want veel nieuwbouw van vandaag ondergaat straks waarschijnlijk hetzelfde lot en in vastgoedkringen is dat helaas nog steeds een geaccepteerde gang van zaken. De Nederlandse bouw is een milieubelastende bedrijfstak, met een groot verbruik van grondstoffen en jaarlijks twintig miljard kilo afval. Het valt daarom moeilijk te verantwoorden hele kantoren zo snel te moeten slopen, of zo ingrijpend te strippen dat het daar feitelijk op neerkomt. En we kunnen gemakkelijk inzien dat de normale invalshoek van duurzaam bouwen, waarin we vooral letten op materiaalgebruik, hier weinig zinvol is omdat het voortijdig slopen van gebouwen altijd onduurzaam is, of het nu uit milieubewuste grondstoffen bestaat of niet. Om die redenen is Zuidas zijn aandacht aan het verleggen naar innovatieve bouwsystemen, met gebouwen die zo lenig zijn dat zij in de loop der jaren verschillende functies kunnen vervullen en steeds weer geschikt te maken zijn voor de nieuwe wensen van gebruikers. Slim bouwen Die aanpasbare gebouwen maken gebruik van slimme bouwmethoden. Binnen een grofmazig en robuust bouwskelet worden leidingen en installatietechniek (vandaag de dag een omvangrijk verhaal) handig verwerkt in holle vloeren en wanden, zodat plattegronden later gemakkelijk te veranderen zijn. Verdiepingen zijn dus volkomen vrij indeelbaar. Bovendien zijn de belangrijkste bouwelementen prefab en demontabel geproduceerd, waardoor er veel minder bouwafval vrijkomt en de milieubelasting van de bouw met meer dan 50 procent vermindert. Kantoren krijgen zo relatief eenvoudig een make-over naar woningen of scholen. Woningen veranderen op hun beurt in horeca, yogacentra of winkels. Door ook de gevelbekleding te vervangen is de transformatie compleet. Een glanzend toekomstperspectief voor Zuidas. Natuurlijk, op papier is het eenvoudiger dan in de praktijk, maar diezelfde praktijk heeft al bewezen dat het kan. De voornaamste moeilijkheid is dat we af moeten van het ontwerpen van monofunctionele gebouwen. Het ontwikkelproces van een gebouw moet op zijn kop, waarbij architecten, constructeurs en installatietechnici al vanaf de eerste schetsen samenwerken aan een integraal ontwerp - en dat is in Nederland nog niet de praktijk. Zuidas wil daarover het debat voeden en innovatie uitlokken. Als uitnodigend schot voor de boeg heeft Zuidas vast bepaald dat de plafondhoogte in gebouwen tenminste 3,3 meter moet zijn: een elementaire voorwaarde voor veranderbare gebouwen. Dat leidt ondermeer tot een 25% lager energieverbruik dan de norm, terwijl het comfort aan de hoogste eisen voldoet. De nieuwe huurders kwamen met een interessant argument om zo n flexibel en duurzaam kantoor te bouwen: Onze nieuwe werknemers zijn van de generatie Y. Ze zijn opgegroeid met de vanzelfsprekendheid van mobiel werken, duurzaamheid en social networks. Kantoren van de toekomst moeten dat bieden om the search for global talent bij te kunnen benen. Architect: Lee Polisano (PLP Architecture) Ontwikkelaar: OVG We bouwen nog steeds massieve, onverwoestbare gebouwen die al na twintig jaar rijp zijn voor de sloop. Dat moet en kan echt anders. Jos Lichtenberg, hoogleraar Bouwproductontwikkeling, TU Eindhoven

10 Uitdagingen voor morgen Gepaste trots op de behaalde resultaten is op zijn plaats, maar het beeld moet niet te rooskleurig worden voorgespiegeld. Het transformatieproces naar duurzaamheid is weerbarstig en er zijn genoeg uitdagingen voor de komende jaren. UN Studio Office: lichtgewicht De 21 verdiepingen tellende UN Studio Office kwam in de zomer van 2010 gereed, ondermeer als huisvesting van de Royal Bank of Scotland. De witte aluminium gevelbanden zijn in een karakteristiek moirépatroon geplaatst en geven het een hightech uitstraling. Dat geldt ook voor duurzaamheid: architect Ben van Berkel wilde dit aspect niet als een losse add-on aan het ontwerp toevoegen, maar integraal verweven met het ontwerp en de installaties. De toren is bijvoorbeeld gemaakt met een lichtgewicht frame en ruimten zijn flexibel indeelbaar. De lamellen in de gevel hebben een steeds variërende hoogte, diepte en breedte, waardoor zonlicht gecontroleerd binnenkomt. Het speciale zonwerende glas zorgt ervoor dat ruimten niet te warm worden. De koeling is op basis van koudeopslag in de ondergrond, waardoor het energieverbruik met ruim 30 procent daalt. Interessante technieken zijn ook de verlichting met bewegingssensoren en regenwateropslag (voor hergebruik) in ondergrondse cisternen. Architect: Ben van Berkel Ontwikkelaar: Consortium van G&S, ING en Fortis Ambities vasthouden in crisistijd Is this financial crisis going to be the end of green, or is green going to be how we end this financial crisis?, aldus een artikel in de New York Times. De bouwcrisis is nog overal voelbaar en het gevaar loert om ambities te laten varen om aarzelende investeerders over de streep te trekken. Het is belangrijk dat Zuidas zijn rug recht houdt en juist nu duurzaamheid zichtbaar maakt. Dat kan in de vorm van nieuwe gebouwen, maar ook met nieuwe stedenbouwkundige kwaliteiten. Of zelfs maar in de vorm van korte statements, zoals het braakliggend stuk Zuidas dat in 2010 als biologische maïsakker werd gebruikt. Het onzekere investeringsklimaat leidt trouwens ook tot meer weloverwogen en robuuste bouwplannen, en dat is vaak in het voordeel van duurzaamheid. Collectieve oplossingen Een gebouw kan proberen op eigen houtje duurzaam te worden. Tot op zekere hoogte, want bij energie-intensieve gebouwen houdt dat een keer op. De benodigde duurzame koeling, warmte en elektriciteit kan niet helemaal binnen eigen rooilijnen worden opgelost. Nu al zijn er gebouwen in Zuidas met ondergrondse koudeopslag onder de kavels van toekomstige

11 Hier is de enige plek in Nederland waar je volledig over the top kunt gaan... Marlon Huysmans, directeur Sustainability OVG Projectontwikkeling BV Waarom gaat een vastgoedontwikkelaar de kant van duurzaamheid op? Er is sprake van ideële motieven, maar als ontwikkelaar geven economische redenen de doorslag. OVG ziet milieu als een schaars goed, waarbij in de toekomt steeds meer schaarste zal optreden aan energie en grondstoffen. Schaarste laat zich uiteindelijk vertalen naar stijgende kosten en daar zit voor ons dus markt in. Aanvankelijk lag onze focus op energiezuinig vastgoed, maar nu zijn we allround met duurzaamheid bezig. Hoe duurzaam kan OVG het maken? We komen van ver en maken enorme vorderingen, met name in het terugschroeven van het energieverbruik. Maar cradle to cradle zit er nu nog niet in, laat ik daar geen doekjes om winden. We zijn daarin uiteindelijk afhankelijk van wat leveranciers ons kunnen leveren. Wel zoeken we voortdurend naar de meest innovatieve partners die de meest duurzame oplossingen kunnen bieden van dit moment. De bouw zit tot zijn nek in de crisis. Is BREEAM excellent dan niet wat overdreven? Absoluut niet. Zuidas is de absolute toplocatie voor kantoren. Hier is de enige plek in Nederland waar je volledig over de top kunt gaan met duurzaamheid en dat moeten we ook gewoon doen. Het zou gevaarlijk zijn als de gemeente nu zou gaan zwabberen met zijn ambities. Het gebruik maken van BREEAM is trouwens een prima zet, want daarmee spreekt iedereen direct dezelfde taal en het zet ook nog aan tot een gezonde competitie. Zuidas is nu nog vooral kantoren. Is meer functiemenging noodzakelijk? Ik ben zeker voor meer functiemenging, vooral met allerlei stedelijke voorzieningen die een 24/7 levendigheid geven, zoals flexkantoren, goede horeca, plekken waar je kunt netwerken. En goede kinderopvang natuurlijk. Toen ik zelf in verwachting was kon ik aan de Zuidas niet terecht, en je kind na half zeven ophalen was sowieso uitgesloten. Ook zulke voorzieningen moeten we op een internationale toplocatie perfect in orde hebben. Fraaie daktuinen houden regenwater vast en verhogen de kwaliteit van werken en wonen buren en de prognose is dat de koelvraag van Zuidas blijft toenemen. Een vorm van collectieve oplossingen en afstemming wordt dus echt noodzakelijk. Een speciaal masterplan gaat daar voorstellen voor ontwikkelen. Daarin zal vermoedelijk sprake zijn van meer districtkoeling en een soort ondergronds bestemmingsplan voor koudereservoirs, met een eerlijke verdeling van de ruimte en genoeg connectivity voor nieuwe buren om daarop in te pluggen. dat Zuidas wat groener en blauwer moet worden. Zuidas kent overigens al wel veel groene daken, soms erg mooi, maar die zijn vanaf de straat niet zichtbaar. Zuidas wil daarom nog meer met groen en water doen. Een metropolitane dosis spektakel met bijvoorbeeld mooi vormgegeven waterpartijen, begroeide gevels, tuinen en flinke bomen zouden het verblijfsklimaat van Zuidas nog verder vergroten. Er zijn serieuze plannen voor een bomenkwekerij in Zuidas voor latere verplanting in het gebied. Meer blauw (en groen) op straat Groen en water maken een stad aangenaam om in te verblijven en kunnen extra allure geven aan een gebied. Er gaan links en rechts geluiden op

12 Reuring Zoals eerder opgemerkt: Zuidas heeft al een atmosfeer van een internationaal vestigingsmilieu, maar qua karakter en levendigheid kan het nog wat Amsterdamser, bijvoorbeeld op het gebied van architectuur. Maar vooralsnog heeft Zuidas voor de komende jaren 15 acties op de rol staan, die meer levendigheid - vooral in de avond en weekenden - moeten brengen. Bijvoorbeeld: In afwachting van een geheel nieuw station krijgt het bestaande station een snelle upgrading; Er komen meer internationale bedrijven, maar op korte termijn ook (studenten) woningen; Op straat, de pleinen en in de begane grond van gebouwen is straks meer te beleven. Zoals mooie kiosken, evenementen, kunstexposities, horeca, sport, dance en nachtclubs; Het Beatrixpark krijgt meer variatie qua sferen en typen uitspanningen om naar toe te gaan. Duurzaamheid als proces Het wordt wel eens vergeten dat aan duurzaamheid de nodige intermenselijke processen vooraf gaan. Het gewoonweg topdown stellen van milieueisen aan ontwikkelaars en architecten geeft niet altijd bevredigende resultaten. Sterker nog, het mobiliseert weerstand bij partijen op punten waar zij eigenlijk wel begrip voor hebben. Malcolm Smith, uit Londen hierheen gehaald als supervisor van Zuidas, is daar sterk van doordrongen: Zuidas is geen militaire structuur waarin bevelen naar beneden toe worden doorgegeven. Het lijkt meer op het sociale netwerk van een bijenkorf en het is de kunst om daar een zelfverantwoordelijk systeem van te maken waarin win-win situaties worden ontdekt. Dat kun je alleen samen als gelijkwaardige gesprekspartners bedenken... Streven naar hoogste internationale milieulabels Er bestaan allerlei methoden om duurzame vastgoedontwikkeling meetbaar te maken. Voor een internationaal project als Zuidas is het vooral belangrijk dat de methode aansluiting vindt bij de rest van de wereld. In 1990 kwam de Engelse BREEAM methode op de markt en inmiddels is deze uitgegroeid tot het wereldwijd meest gebruikte duurzaamheidskeurmerk voor gebouwen. De BRE Environmental Assessment Method omvat 9 thema s waarop een plan punten kan scoren. Aan de hand van een weging van scores krijgt een gebouw het predicaat Pass, Good, Very Good, Excellent of Outstanding. De certificaten worden verleend door de Dutch Green Building Council (DGBC), een onafhankelijke instelling met bestuurders uit bedrijfsleven, overheid en wetenschap. Het ontstaan in 2008 was overigens de spin-off van Zuidas deelproject Ravel. Op haar beurt wees DGBC Ravel aan als de eerste pilot voor BREEAM in Nederland. Wij streven naar BREEAM Excellent in heel Zuidas en we verwachten dat onze vastgoedpartners daarin mee willen gaan... Klaas de Boer, directeur Dienst Zuidas

13 duurzaam Zuidas Sustainable architecture is not a sacrifice, but a celebration... Sir Norman Foster, architect Colofon: Uitgave: Dienst Zuidas, februari 2011 Tekst: Endre Timár Beeld: Doriann Kransberg Mirande Phernambucq Your Captain Luchtfotografie CIIID Vormgeving en realisatie: Studio Zeeman & Burger

Vervoersknooppunt voor 110.000 reizigers per dag

Vervoersknooppunt voor 110.000 reizigers per dag Vervoersknooppunt voor 110.000 reizigers per dag Een aantrekkelijk gebied, met een uitgebreid aanbod aan werkgelegenheid Onder de noemer Arnhem Centraal ondergaan station Arnhem en zijn directe omgeving

Nadere informatie

9 M 5 ore than to 275

9 M 5 ore than to 275 5 More than to 275 275 95 to schiphol rijk am en de boeing avenue Inspirerend zaken doen Boeing Avenue 275 In de uitdagende werkomgeving van het parkachtige Schiphol-Rijk ligt het moderne en multifunctionele

Nadere informatie

DE ZUIDAS. Cradle to Cradle Amsterdam 22 mei 2008 Annemarie van Doorn ABN AMRO Special Projects BU NL

DE ZUIDAS. Cradle to Cradle Amsterdam 22 mei 2008 Annemarie van Doorn ABN AMRO Special Projects BU NL DE ZUIDAS Cradle to Cradle Amsterdam 22 mei 2008 Annemarie van Doorn ABN AMRO Special Projects BU NL Zuidas ambitie Internationale allure Toplocatie voor wonen, werken en voorzieningen Volwaardig stadscentrum

Nadere informatie

Ontwerp Gezonde Systemen

Ontwerp Gezonde Systemen Ontwerp Gezonde Systemen Het huidige zonne-inkomen gebruiken De cycli van de natuur worden aangedreven door de energie van de zon. Bomen en planten vervaardigen voedsel op zonlicht. De wind kan worden

Nadere informatie

Helmonds Energieconvenant

Helmonds Energieconvenant Helmonds Energieconvenant Helmondse bedrijven slaan de handen ineen voor een duurzame en betrouwbare energievoorziening. Waarom een energieconvenant? Energie is de drijvende kracht Energie is de drijvende

Nadere informatie

Atrium28. Brengt mensen en ambities samen. Storkstraat 12, Leusden

Atrium28. Brengt mensen en ambities samen. Storkstraat 12, Leusden Atrium28 Brengt mensen en ambities samen Storkstraat 12, Leusden algemeen Brengt mensen en ambities samen Atrium28 doet haar naam alle eer aan. Open, representatief, praktisch, een tikkeltje theatraal,

Nadere informatie

Nieuwbouw. Veelgesteldevragenover BREEAM-NL Aleenhetbesteisgoed genoegvoorlely Pionierslateneigen woningcertificeren

Nieuwbouw. Veelgesteldevragenover BREEAM-NL Aleenhetbesteisgoed genoegvoorlely Pionierslateneigen woningcertificeren Veelgesteldevragenover BREEAM-NL Aleenhetbesteisgoed genoegvoorlely Pionierslateneigen woningcertificeren Veelgestelde vragen over BREEAM-NL De Dutch Green Building Council krijgt regelmatig inhoudelijke

Nadere informatie

Trends in duurzaam bouwen

Trends in duurzaam bouwen Trends in duurzaam bouwen De ontwikkeling naar energie neutraal bouwen en duurzaam materiaalgebruik auteur ir. W.D. Wormgoor ZOETERMEER - MOOK - GRONINGEN - ROERMOND - DÜSSELDORF - BONN - BERLIJN - PARIJS

Nadere informatie

shops 37.515 passanten per dag. Een mooie plek om u te vestigen. www.levelleiden.nl

shops 37.515 passanten per dag. Een mooie plek om u te vestigen. www.levelleiden.nl shops 37.515 passanten per dag. Een mooie plek om u te vestigen. www.levelleiden.nl DE UNIQUE SELLING POINTS VAN LEVEL SHOPS OP EEN RIJ: ruim 37.500 passanten per dag overdekte passage perfect bereikbaar,

Nadere informatie

Duurzaamheid als drager voor gebiedsontwikkeling. Drs. ing. Bert Krikke Projectdirecteur

Duurzaamheid als drager voor gebiedsontwikkeling. Drs. ing. Bert Krikke Projectdirecteur Duurzaamheid als drager voor gebiedsontwikkeling Drs. ing. Bert Krikke Projectdirecteur Inhoud presentatie 0. Hoe omgaan met ambities 1. Wat is het Ecomunitypark 2. Voor wie is het park 3. Van samenwerking

Nadere informatie

INHOUD. 4. Alles van waarde is weerloos. 6. Op en top Rotterdams. 8. Eyecatcher van de Blaak. 10. Plattegrond. 18. Inspirerende en dynamische Maasstad

INHOUD. 4. Alles van waarde is weerloos. 6. Op en top Rotterdams. 8. Eyecatcher van de Blaak. 10. Plattegrond. 18. Inspirerende en dynamische Maasstad PAGINA 2 Inhoud PAGINA 3 INHOUD 4. Alles van waarde is weerloos 6. Op en top Rotterdams 8. Eyecatcher van de Blaak 10. Plattegrond 18. Inspirerende en dynamische Maasstad 20. Faciliteiten om de hoek 22.

Nadere informatie

Ruimte voor de maatschappij van morgen BRAINPORT SMART VILLAGE

Ruimte voor de maatschappij van morgen BRAINPORT SMART VILLAGE Ruimte voor de maatschappij van morgen BRAINPORT SMART VILLAGE Ruimte voor de maatschappij van morgen De maatschappij van morgen is fundamenteel anders dan die van gisteren. De wereld wordt kleiner door

Nadere informatie

Healthy Urban Living Slim, Gezond en Groen

Healthy Urban Living Slim, Gezond en Groen SMART CITY UTRECHT Healthy Urban Living Slim, Gezond en Groen Brigitte Hulscher Program Manager Smart Cities, Marketing & Innovation Utrecht Jong en hoog opgeleid 334.862 inwoners, 20 % < 17, 18% 18-26,

Nadere informatie

Bio-olie WKK in TNT GREEN Office te Hoofddorp

Bio-olie WKK in TNT GREEN Office te Hoofddorp Bio-olie WKK in TNT GREEN Office te Hoofddorp Dordtech heeft een bijdrage mogen leveren in de ontwikkeling van het duurzaamste kantoorgebouw in Nederland. We zijn er trots op dat we in 2010 onderdeel mogen

Nadere informatie

offices Werken op een nieuw niveau www.levelleiden.nl

offices Werken op een nieuw niveau www.levelleiden.nl offices Werken op een nieuw niveau www.levelleiden.nl DE UNIQUE SELLING POINTS VAN LEVEL OFFICES OP EEN RIJ: hoogwaardige kantoorruimte met moderne uitstraling multifunctioneel concept met hotel, restaurant,

Nadere informatie

levendige voorziening in Naam Leidsche auteur Rijn Centrum Utrecht

levendige voorziening in Naam Leidsche auteur Rijn Centrum Utrecht Voorbeeld Ondernemers van gezocht, een titel over die programma s twee regels en activiteiten Voorbeeld willen van leveren een subtitel voor een levendige voorziening in Naam Leidsche auteur Rijn Centrum

Nadere informatie

Amsterdam: energie neutrale stad!

Amsterdam: energie neutrale stad! Amsterdam: energie neutrale stad! 20 april 2009 Inhoud: - Aanleiding - Ambities - Aanpak -Case Kolen voor elektriciteit Klimaatverandering Grondstoffen: olie 2a Ons gas raakt op: Zes probleem kenmerken

Nadere informatie

Co-creating Urban Sustainable Mobility!

Co-creating Urban Sustainable Mobility! Co-creating Urban Sustainable Mobility! Haagse Hogeschool Delft 26 november 2014 Jan-Kees Verrest Senior Adviseur Verkeer en Vervoer Gemeente Delft 1 Co-creatie Wat is co-creatie? Visie van Prahalad en

Nadere informatie

03 november 2011. Bart Brink manager business development / corporate coördinator Cradle to Cradle

03 november 2011. Bart Brink manager business development / corporate coördinator Cradle to Cradle 03 november 2011 Bart Brink manager business development / corporate coördinator Cradle to Cradle Voor meer informatie: b.brink@royalhaskoning.com of 06-55885393 Duurzaam ontwerpen Geïnspireerd door Cradle

Nadere informatie

pent-offices Next level offices met top level uitzicht www.levelleiden.nl

pent-offices Next level offices met top level uitzicht www.levelleiden.nl pent-offices Next level offices met top level uitzicht www.levelleiden.nl DE UNIQUE SELLING POINTS VAN LEVEL PENT-OFFICES: uniek uitzicht vanaf de twaalfde verdie- ping over de stad Leiden schitterende

Nadere informatie

Brainport Eindhoven/ A2-zone (Brainport Avenue)

Brainport Eindhoven/ A2-zone (Brainport Avenue) Brainport Eindhoven/ A2-zone (Brainport Avenue) Nota Ruimte budget 75 miljoen euro voor Brainport Eindhoven en 6,8 miljoen voor ontwikkeling A2-zone Planoppervlak 3250 hectare (Brainport Eindhoven) Trekker

Nadere informatie

visiepresentatie 16 februari 2011 ONTWERP GEMEENTELIJKE HUISVESTING BLOEMENDAAL Dirk Jan Postel Kraaijvanger Urbis

visiepresentatie 16 februari 2011 ONTWERP GEMEENTELIJKE HUISVESTING BLOEMENDAAL Dirk Jan Postel Kraaijvanger Urbis Kraaijvanger Urbis visiepresentatie 16 februari 2011 ONTWERP GEMEENTELIJKE HUISVESTING BLOEMENDAAL Dirk Jan Postel Kraaijvanger Urbis opgave als geheel betekenis visie op de uitbreiding expressie

Nadere informatie

7 STAPPEN VOOR ENERGIEBESPARING IN EEN TANGRAMHUIS:

7 STAPPEN VOOR ENERGIEBESPARING IN EEN TANGRAMHUIS: TANGRAMHUIS 7 STAPPEN VOOR ENERGIEBESPARING IN EEN TANGRAMHUIS: 1 - ZON - Maak gebruik van de zon, de enige kostenloze energieleverancier! Onze woningen worden naar de zon georiënteerd, dat wil zeggen

Nadere informatie

Een nieuw hart in de stad

Een nieuw hart in de stad Een nieuw hart in de stad 1 Inhoudsopgave Rura Nova,... Nieuw perspectief voor Roermond 7 Kruispunt in de stad 9 Centraal in het dynamische Roermond 11 Waar je wereld samen komt 17 Het nieuwe werken en

Nadere informatie

Eneco Groep. Duurzame energie voor iedereen

Eneco Groep. Duurzame energie voor iedereen Eneco Groep Duurzame energie voor iedereen Duurzame koploper Eneco is het grootste energiebedrijf van Nederland in publieke handen. Onze missie is betaalbare duurzame energie mogelijk maken die altijd,

Nadere informatie

Schoonschip is de meest duurzame drijvende woonwijk van Europa, bestaande uit 46 drijvende huishoudens die een nieuwe standaard definieert voor

Schoonschip is de meest duurzame drijvende woonwijk van Europa, bestaande uit 46 drijvende huishoudens die een nieuwe standaard definieert voor Schoonschip is de meest duurzame drijvende woonwijk van Europa, bestaande uit 46 drijvende huishoudens die een nieuwe standaard definieert voor duurzame stedelijke ontwikkeling in Amsterdam. HET PROJECT

Nadere informatie

2013.10.03 POSITIONERING EN NAAMGEVING

2013.10.03 POSITIONERING EN NAAMGEVING 2013.10.03 POSITIONERING EN NAAMGEVING positionering meest kansrijke, relevante, effectieve, ware en onderscheidende verhaal voor de spoorzone DE AMBITIE gebiedsontwikkeling Delft wil een nieuw stuk stad

Nadere informatie

Green Deals gesloten voor stimuleren groene economische groei

Green Deals gesloten voor stimuleren groene economische groei Green Deals gesloten voor stimuleren groene economische groei Burgers, bedrijven, milieu-organisaties en overheden hebben vandaag op initiatief van minister Verhagen van Economische Zaken, Landbouw en

Nadere informatie

Office tower Bucharest

Office tower Bucharest Bouwheer Extensa Project Kantoorgebouw Adres Dimitrie Pompeiu Boulevard 10 Boekarest Bebouwde Oppervlakte 40.025m² Uitvoeringstermijn 2009-2011 ontwerp Bouwprijs 32.000.000 (raming excl ereloon en btw)

Nadere informatie

Strategisch Thema. -Duurzame stad-

Strategisch Thema. -Duurzame stad- Strategisch Thema -Duurzame stad- Modules Samenvatting 1 Houding Nijmegenaren 2 Energieopwekking en -verbruik 3 Omgaan met grondstoffen 5 Duurzame mobiliteit 6 Milieukwaliteit en leefomgeving 7 Datum:

Nadere informatie

ZUINIGE ENERGIE EN KPN

ZUINIGE ENERGIE EN KPN ZUINIGE ENERGIE EN KPN KPN start op 30 oktober 2012 met nieuwe corporate campagne Het netwerk dat geeft om Nederland. Hierbij worden relevante maatschappelijke thema s belicht. In de eerste uiting, We

Nadere informatie

ENERGY INNOVATION PARK Alkmaar - Nederland

ENERGY INNOVATION PARK Alkmaar - Nederland Alkmaar - Nederland Alkmaar - Nederland ENERGY INNOVATION PARK Ruimte voor innovatie en groei Uw bedrijf tussen internationale spelers in de energie branche. Kavels te koop tussen 2.000 en 27.000 vierkante

Nadere informatie

LOCATIE OPTIES IN UTRECHT. www.metelkaar.com

LOCATIE OPTIES IN UTRECHT. www.metelkaar.com LOCATIE OPTIES IN UTRECHT www.metelkaar.com INLEIDING Waar zouden jullie met elkaar aan de slag willen gaan, maar vooral: waar zouden jullie met elkaar willen wonen? Een belangrijke stap in het waarmaken

Nadere informatie

Wonen in groene omgeving Ruime woonkamer + zonnig balkon

Wonen in groene omgeving Ruime woonkamer + zonnig balkon Huizen vanhendriks Keesomstraat 33 B, 3817 JX Amersfoort Wonen in groene omgeving Goed onderhouden Nieuwe cv installatie (2014) Ruime woonkamer + zonnig balkon H47 Kenmerken Soort Kamers Woonoppervlakte

Nadere informatie

Het sprookje van. Wonen. op het mooiste plekje van. Uden

Het sprookje van. Wonen. op het mooiste plekje van. Uden Het sprookje van Wonen op het mooiste plekje van Uden park maashorst parkmaashorst.nl P ark M aashorst 1 Uden Noord, grenzend aan Maashorst, is het ideale gebied voor een bijzondere ontwikkeling. Op de

Nadere informatie

EEN NIEUW STADHUIS VOOR ALLE WEERTENAREN

EEN NIEUW STADHUIS VOOR ALLE WEERTENAREN EEN NIEUW STADHUIS VOOR ALLE WEERTENAREN BURGEMEESTER JOS HEIJMANS Trots op ons nieuwe stadhuis Onze mooie stad Weert heeft een prachtig nieuw stadhuis. Daar zijn we trots op. De gemeente raad koos na

Nadere informatie

Klimaat- en energiebeleid Gemeente Nijmegen

Klimaat- en energiebeleid Gemeente Nijmegen Klimaat- en energiebeleid Gemeente Nijmegen Fons Claessen sr.adviseur klimaat, energie & duurzaamheid Gemeente Nijmegen Waarom moeten we iets doen?? 1: Klimaatverandering 2: Energie en grondstoffen 3.

Nadere informatie

Toelichting op planuitwerking Fase 3

Toelichting op planuitwerking Fase 3 Toelichting op planuitwerking Fase 3 Martijn den Braven FASE 3 WATERFRONT WAT & HOE Aanleiding Huidige stedenbouwkundige opzet stamt uit 2010 Ontwikkeling fase 3 vanaf 2018 Inspelen op actuele

Nadere informatie

Ongewoon Strijp-S SAS-3 Levendig straatbeeld Sedum Parkeerkelder

Ongewoon Strijp-S SAS-3 Levendig straatbeeld Sedum Parkeerkelder SAS-3 Woonbedrijf bouwt op SAS-3 tussen de Torenallee en de Kastanjelaan. SAS-3 staat voor Stads Architectuur Strijp-S. Dat is niet voor niets: de 20 stadswoningen, 47 koopappartementen en 131 huurappartementen

Nadere informatie

1E SCHOOL. duurzaam gerenoveerd

1E SCHOOL. duurzaam gerenoveerd 1E SCHOOL duurzaam gerenoveerd DUURZAAM RENOVEREN investeren in MEERVOUDIGE OPBRENGST INHOUD PRESENTATIE 1 Niet duurzame school 2 Duurzaam bouwen & leven 3 Duurzame energie, kleinschalig opgewekt 4 Passief

Nadere informatie

Schouwburg & Filmtheater Agnietenhof, plek van cultuur en ontmoeting

Schouwburg & Filmtheater Agnietenhof, plek van cultuur en ontmoeting Schouwburg & Filmtheater Agnietenhof, plek van cultuur en ontmoeting In deze notitie worden de verbouwingsplannen van de Agnietenhof toegelicht. Het is bedoeld om, na de beeldvormende avond van afgelopen

Nadere informatie

ENERGIENEUTRALE REGIOKANTOREN ENEXIS

ENERGIENEUTRALE REGIOKANTOREN ENEXIS ENERGIENEUTRALE REGIOKANTOREN ENEXIS Regiokantoor Enexis Enexis brengt stroom en gas bij mensen en bedrijven thuis. Vandaag en morgen. Met de energie van morgen zijn we vandaag al bezig. Zo zijn we bezig

Nadere informatie

Op weg naar Duurzaam Breda!

Op weg naar Duurzaam Breda! Een initiatief van betrokken burgers Op weg naar Duurzaam Breda! De belangrijkste uitdaging voor de samenleving is weer binnen de draagkracht van de aarde te gaan leven. We leven al lang niet meer van

Nadere informatie

Gids voor werknemers. Rexel, Building the future together

Gids voor werknemers. Rexel, Building the future together Gids voor werknemers Rexel, Building the future together Editorial Beste collega s, De wereld om ons heen verandert snel en biedt ons nieuwe uitdagingen en kansen. Aan ons de taak om effectievere oplossingen

Nadere informatie

Case study tbv BREEAM Credit MAN 9 tbv nieuwbouw kantoor en bedrijfshal GKB te Barendrecht

Case study tbv BREEAM Credit MAN 9 tbv nieuwbouw kantoor en bedrijfshal GKB te Barendrecht Case study tbv BREEAM Credit MAN 9 tbv nieuwbouw kantoor en bedrijfshal GKB te Barendrecht Beschrijving van het project: GKB Vastgoed BV realiseert aan de Augustapolder 13 te Barendrecht een nieuw kantoor

Nadere informatie

Groener bouwen. groener leven

Groener bouwen. groener leven Groener bouwen groener leven ontspannen in een gezonde buitenruimte daktuinen en gevelbegroening waterbuffering onderscheidend vermogen waarde toevoegen Groener bouwen betekent het inrichten van de buitenruimte

Nadere informatie

Huizen. Vrij parkeren. Betaalbaar wonen. Park. Centrale ligging. Winkelvoorzieningen. Azielaan 598, 3526 ST Utrecht H61

Huizen. Vrij parkeren. Betaalbaar wonen. Park. Centrale ligging. Winkelvoorzieningen. Azielaan 598, 3526 ST Utrecht H61 Huizen vanhendriks Azielaan 598, 3526 ST Utrecht Betaalbaar wonen Centrale ligging Park Vrij parkeren Winkelvoorzieningen H61 Kenmerken Soort Kamers Woonoppervlakte Inhoud Bouwjaar Tuin Garage Verwarming

Nadere informatie

Oppervlakte (in ha) netto oppervlak nog uitgeefbaar werkz.pers. per ha 71. Infrastructuur Afstand tot: Rijksweg A20 NS-station Schiedam Centrum

Oppervlakte (in ha) netto oppervlak nog uitgeefbaar werkz.pers. per ha 71. Infrastructuur Afstand tot: Rijksweg A20 NS-station Schiedam Centrum 1 Kethelvaart Het bedrijventerrein Kethelvaart is gelegen in Schiedam Noord in de wijk Kethel, omgeven door de nieuwbouwwijken Tuindorp, Woudhoek en Spaland. Het bedrijventerrein ligt naast de dorpskern

Nadere informatie

Structureel aanbod op de Nederlandse kantorenmarkt

Structureel aanbod op de Nederlandse kantorenmarkt Analyse Structureel aanbod op de Nederlandse kantorenmarkt DO Research 1 Structureel aanbod op de kantorenmarkt Het aanbod van kantoorruimte in Nederland loopt nog altijd op. In totaal wordt momenteel

Nadere informatie

Van financiële regie en parkeren: de actuele strategie van gebiedsontwikkeling

Van financiële regie en parkeren: de actuele strategie van gebiedsontwikkeling Van financiële regie en parkeren: de actuele strategie van gebiedsontwikkeling Ariën Versteeg Fakton BV E-mail: a.versteeg@fakton.com GSM: +31(0)6 4833 4905 Jos Klinge Q - Park E-mail: jos.klinge@q-park.nl

Nadere informatie

Figuur 1: impressie Rabobank Dommelstreek te Geldrop. Figuur 2: uitleg ontwerpconcept oorwarmers

Figuur 1: impressie Rabobank Dommelstreek te Geldrop. Figuur 2: uitleg ontwerpconcept oorwarmers Omschrijving van het project Rabobank Dommelstreek heeft in Geldrop het bestaand kantoor herontwikkeld. Er is een kantoor ontstaan met alle faciliteiten onder één dak. Een vernieuwde omgeving die beter

Nadere informatie

Eindelijk! Veranderbaarheid is een absolute voorwaarde voor duurzaam bouwen. Niet het huis, maar het huishouden. Tweerichtingsverkeer

Eindelijk! Veranderbaarheid is een absolute voorwaarde voor duurzaam bouwen. Niet het huis, maar het huishouden. Tweerichtingsverkeer Een huishouden verbruikt zo n 26 MWh op jaarbasis. Met duurzaam bouwen kunnen we het verbruik van het huis halveren. Electrisch rijden kost slechts een kwart van de energie van een conventionele auto.

Nadere informatie

Analyse en ontwerp Wallhouse

Analyse en ontwerp Wallhouse Analyse en ontwerp Wallhouse Groningen Het Wallhouse#2 is een woning naar ontwerp van de Amerikaanse architect John Hejduk. Hij was een groot bewonderaar van Le Corbusier en liet zich dan ook door hem

Nadere informatie

Steek Energie in je huis

Steek Energie in je huis Steek Energie in je huis 9 oktober 2012 Breda 1 Bouwbedrijf Boot B.V. Bouwbedrijf Boot is actief in de woningbouw (particulier, ontwikkeling), zorg huisvesting en utiliteit (scholen, kantoren, bedrijfsgebouwen).

Nadere informatie

OMDAT UW WONING DE AANKOOP VAN UW LEVEN IS. ESDOORN 5 ÉÉNGEZINSWONINGEN DE KWEKERIJ TE HENGELO (GLD)

OMDAT UW WONING DE AANKOOP VAN UW LEVEN IS. ESDOORN 5 ÉÉNGEZINSWONINGEN DE KWEKERIJ TE HENGELO (GLD) RT OMDAT UW WONING DE AANKOOP VAN UW LEVEN IS. ESDOORN 5 ÉÉNGEZINSWONINGEN DE KWEKERIJ TE HENGELO (GLD) Hengelo (Gld) In het hart van de Gemeente Bronckhorst ligt Hengelo. Een heerlijk dorp om te wonen,

Nadere informatie

Collectief Particulier Opdrachtgeverschap en Energiezuinig Wonen waar liggen verbindingen?

Collectief Particulier Opdrachtgeverschap en Energiezuinig Wonen waar liggen verbindingen? Collectief Particulier Opdrachtgeverschap en Energiezuinig Wonen waar liggen verbindingen? DNA in de bouw De Nieuwe Aanpak in de bouw DNA in de bouw staat voor: transitie in de bouw vanuit de basis, de

Nadere informatie

100% groene energie. uit eigen land

100% groene energie. uit eigen land 100% groene energie uit eigen land Sepa green wil Nederland op een verantwoorde en transparante wijze van energie voorzien. Dit doen wij door gebruik te maken van duurzame energieopwekking van Nederlandse

Nadere informatie

1. Ecologische voetafdruk

1. Ecologische voetafdruk 2 VW0 THEMA 7 MENS EN MILIEU EXTRA OPDRACHTEN 1. Ecologische voetafdruk In de basisstoffen heb je geleerd dat we voedsel, zuurstof, water, energie en grondstoffen uit ons milieu halen. Ook gebruiken we

Nadere informatie

GEBOUWD OP TRADITIE. www.woneninbrabantia.nl

GEBOUWD OP TRADITIE. www.woneninbrabantia.nl GEBOUWD OP TRADITIE www.woneninbrabantia.nl VELDHOVEN EINDHOVEN GELDROP A2 GENNEPER PARKEN & SPORT EN RECREATIE A67 Aalst, ideale ligging. Buiten de grote stad, middenin de natuur, maar wel dichtbij alles

Nadere informatie

VRIJBLIJVENDE PROJECTINFORMATIE TE HUUR. "Kantoor Delftse Poort" Weena 505 te Rotterdam

VRIJBLIJVENDE PROJECTINFORMATIE TE HUUR. Kantoor Delftse Poort Weena 505 te Rotterdam VRIJBLIJVENDE PROJECTINFORMATIE TE HUUR "Kantoor Delftse Poort" Weena 505 te Rotterdam Object Op de beste locatie direct naast het Centraal Station in het Rotterdam Central District, vind u Delftse Poort,

Nadere informatie

Werken bij Havenbedrijf Amsterdam

Werken bij Havenbedrijf Amsterdam Werken bij Havenbedrijf Amsterdam De Amsterdamse haven Als vierde haven van West-Europa speelt de Amsterdamse haven een belangrijke rol in de regionale en nationale economie. Door de strategische ligging

Nadere informatie

INZENDING ARC AWARD ARCHITECTUUR 2015 ROC FRIESE POORT, SECTOR ZORG & WELZIJN NIEUWBOUW GEBOUW VOOR ROC ZORG & WELZIJN EN CAMPUSTERREIN

INZENDING ARC AWARD ARCHITECTUUR 2015 ROC FRIESE POORT, SECTOR ZORG & WELZIJN NIEUWBOUW GEBOUW VOOR ROC ZORG & WELZIJN EN CAMPUSTERREIN NIEUWBOUW GEBOUW VOOR ROC ZORG & WELZIJN EN CAMPUSTERREIN NAAM PROJECT ROC Friese Poort, sector Zorg & Welzijn PLAATS Drachten ONTWERP DP6 architectuurstudio Doelenplein 6 2611 BP Delft Postbus 2969 2601

Nadere informatie

ENERGY INNOVATION PARK Alkmaar - Nederland

ENERGY INNOVATION PARK Alkmaar - Nederland Alkmaar - Nederland Alkmaar - Nederland PARK Ruimte voor innovatie en groei Uw bedrijf tussen nationale en internationale spelers uit de energiebranche met kavelmogelijkheden tussen de 2.000 en 27.000

Nadere informatie

Toekomstgericht & Duurzaam ondernemen in Schagen

Toekomstgericht & Duurzaam ondernemen in Schagen Grote Wallerweg 1 Toekomstgericht & Duurzaam ondernemen in Schagen GEBRUIK LOCATIE IN SCHAGEN SCHAGEN IS EEN LEVENDIGE STAD MET EEN MET EEN CENTRALE FUNCTIE VOOR DE OMLIGGENDE DORPEN IN NOORD-HOLLAND.

Nadere informatie

DGBC: Onafhankelijke organisatie 360 participanten uit alle geledingen

DGBC: Onafhankelijke organisatie 360 participanten uit alle geledingen DGBC: Onafhankelijke organisatie 360 participanten uit alle geledingen Eén taal voor duurzaamheid in bebouwde omgeving Duurzaamheid meetbaar / verhandelbaar Duurzaamheid is Dezelfde taal spreken Missie:

Nadere informatie

Jaarbeurs van de toekomst

Jaarbeurs van de toekomst Jaarbeurs van de toekomst Herontwikkeling Jaarbeursterrein De herontwikkeling van het Jaarbeursterrein is in 2015 gestart en zal doorlopen tot minimaal 2026. Belangrijk uitgangspunt is dat Jaarbeurs haar

Nadere informatie

Huizen. Groot dakterras. Vloerverwarming. Gebouwd in 2009. Parkeerkelder. Vier slaapkamers. Waterlinie 567, 5658 NP Eindhoven H51 H51

Huizen. Groot dakterras. Vloerverwarming. Gebouwd in 2009. Parkeerkelder. Vier slaapkamers. Waterlinie 567, 5658 NP Eindhoven H51 H51 Huizen vanhendriks Waterlinie 567, 5658 NP Eindhoven Vloerverwarming Parkeerkelder Gebouwd in 2009 Groot dakterras Vier slaapkamers H51 H51 Kenmerken Soort Type Kamers Woonoppervlakte Perceeloppervlakte

Nadere informatie

Presentatie de Zonnewoning. Kennismaken met een duurzaam, comfortabel en energiezuinig woonconcept

Presentatie de Zonnewoning. Kennismaken met een duurzaam, comfortabel en energiezuinig woonconcept Presentatie de Zonnewoning Kennismaken met een duurzaam, comfortabel en energiezuinig woonconcept 2006 Waarom een Zonnewoning? Aansluiten bij (Klimaat-) beleid: Met het concept de Zonnewoning kunnen wij

Nadere informatie

Duurzaam bouwen is innovatief denken... slim clubhuis.nl

Duurzaam bouwen is innovatief denken... slim clubhuis.nl Duurzaam bouwen is innovatief denken... Duurzaam bouwen =toekomstbestendig bouwen Duurzaam bouwen is goed voor mens, milieu en portemonnee: * mens; comfort, gezondheid, welzijn * milieu; biodiversiteit,

Nadere informatie

KOOI. Bouwen met. Special! 40 pagina s vakwerk van Bouwen met Kooi. Kooi 65 jaar vakmanschap. Tevreden & ontzorgen Wij leveren turnkey vakwerk

KOOI. Bouwen met. Special! 40 pagina s vakwerk van Bouwen met Kooi. Kooi 65 jaar vakmanschap. Tevreden & ontzorgen Wij leveren turnkey vakwerk Bouwen met KOOI nr 1 DECEMBER 2010 Special! 40 pagina s vakwerk van Kooi 65 jaar vakmanschap Tevreden & ontzorgen Wij leveren turnkey vakwerk 2. BOUWEN MET KOOI BOUWEN MET KOOI 3. korte lijnen. Dat is

Nadere informatie

Duurzame zorgomgevingen

Duurzame zorgomgevingen Duurzame zorgomgevingen Healing Environments in woonzorggebouwen drs. ing. Bert Krikke Een healing environment is een omgeving die het welzijn, welbevinden en ziekteherstel bevordert Traditionele kenmerken:

Nadere informatie

HOUSING ENERGY ENERGIE GENERERENDE WONINGBOUW. P5 Eindpresentatie ARCHITECTUAL ENGINEERING. Rein Roosma 24 juni 2011

HOUSING ENERGY ENERGIE GENERERENDE WONINGBOUW. P5 Eindpresentatie ARCHITECTUAL ENGINEERING. Rein Roosma 24 juni 2011 HOUSING ENERGY ENERGIE GENERERENDE WONINGBOUW P5 Eindpresentatie ARCHITECTUAL ENGINEERING Rein Roosma 24 juni 2011 INHOUD HOUSING ENERGY Haarlem & Masterplan Doel van het project Methode: Masterplan Concept

Nadere informatie

Pakhuis Ten Hove. Werken op de mooiste plek van Deventer

Pakhuis Ten Hove. Werken op de mooiste plek van Deventer Pakhuis Ten Hove Werken op de mooiste plek van Deventer Werken in één van de leukste wijken van Deventer. In een buurt waar gewoond én gewerkt wordt. Op een inspirerende plek waar u elke dag opnieuw met

Nadere informatie

Duurzaamheid = Business

Duurzaamheid = Business installatiegroep Duurzaamheid = Business Jan Nauta 22 juni 2010 Wijers: Goed verdienen aan duurzaamheid 18-06-2010 - Duurzaamheid is een strategische kans voor Nederland en het Nederlands bedrijfsleven.

Nadere informatie

Uitbreiding Holmatro Raamsdonksveer. Breeam Gebouwinformatie

Uitbreiding Holmatro Raamsdonksveer. Breeam Gebouwinformatie 1. Projectdata Opdrachtgever Website Project Gebouwtype Locatie Architect Omvang Oplevering BRL-versie Certificaat NV. Holmatro www.holmatro.com/nl uitbreiding kantoren / industrie Zalmweg, Raamsdonkveer

Nadere informatie

Duurzame architectuur > méér dan alleen fysieke maatregelen

Duurzame architectuur > méér dan alleen fysieke maatregelen doel : CO2 reductie Duurzame architectuur > méér dan alleen fysieke maatregelen stimulatie > prestatie emotioneel fysiek Prestatie : synergie in beleving, comfort, energie,flexibiliteit, materiaal en

Nadere informatie

Minder emissies, betere bereikbaarheid. Afscheid Frans v.d. Steen, 26 juni 2014 Huib van Essen, manager Verkeer, CE Delft

Minder emissies, betere bereikbaarheid. Afscheid Frans v.d. Steen, 26 juni 2014 Huib van Essen, manager Verkeer, CE Delft Minder emissies, betere bereikbaarheid Afscheid Frans v.d. Steen, 26 juni 2014 Huib van Essen, manager Verkeer, CE Delft CE Delft Onafhankelijk, not-for-profit consultancy, opgericht in 1978 Ca. 40 medewerkers

Nadere informatie

verrassendehuisvesting Vanaf 71.500,- Heilijgers WoningConcept Van casco tot full-service

verrassendehuisvesting Vanaf 71.500,- Heilijgers WoningConcept Van casco tot full-service verrassendehuisvesting Vanaf 71.500,- Heilijgers WoningConcept Van casco tot full-service Heilijgers WoningConcept PROJECTEN HAALBAAR MAKEN De woningkwaliteit stijgt en de prijzen zijn gedaald. Het is

Nadere informatie

Zuid As Kiosk Amsterdam. Presentatie. na-ma architecture. meubels op straat 22.10.2009

Zuid As Kiosk Amsterdam. Presentatie. na-ma architecture. meubels op straat 22.10.2009 Zuid As Kiosk Amsterdam meubels op straat 22.10.2009 Presentatie Introductie Selectie Projecten: 2009- vervolgstudie uitbreiding Olympisch Stadion i.o.v. DMO Amsterdam 2007-2008 huisvesting Openbaar Ministerie

Nadere informatie

Welkom Little C Maker, Rotterdam, november 2015

Welkom Little C Maker, Rotterdam, november 2015 4 Welkom Little C Maker, Rotterdam, november 2015 Je wilt wonen in het kloppend hart van Rotterdam. Maar ook in de rust van een groen park met uitzicht op het water. Dat kan, in een nieuw stukje Rotterdam

Nadere informatie

Duurzame renovatie provinciekantoor Noord-Holland. Haarlem 15 april 2013 Kees Schouten Omgevingsmanager Een Nieuw Huis

Duurzame renovatie provinciekantoor Noord-Holland. Haarlem 15 april 2013 Kees Schouten Omgevingsmanager Een Nieuw Huis Duurzame renovatie provinciekantoor Noord-Holland Haarlem 15 april 2013 Kees Schouten Omgevingsmanager Een Nieuw Huis Met passie, samenwerken en deskundigheid naar een blijvend duurzaam provincie kantoor

Nadere informatie

DPL-BT project duurzame kwaliteit bedrijventerrein Goudse Poort, Gouda

DPL-BT project duurzame kwaliteit bedrijventerrein Goudse Poort, Gouda DPL-BT project duurzame kwaliteit bedrijventerrein Goudse Poort, Gouda Jaap Kortman (IVAM) in samenwerking met Parkmanager van de Exploitatievereniging Goudse Poort en de Belangenvereniging Goudse Poort,

Nadere informatie

Huur kantoorruimte op Jonkerbosplein 52 Etage1 Nijmegen 1 per maand

Huur kantoorruimte op Jonkerbosplein 52 Etage1 Nijmegen 1 per maand Huur kantoorruimte op Jonkerbosplein 52 Etage1 Nijmegen 1 per maand Aanbiedende partij: Strijbosch Thunnissen Bedrijfsmakelaardij B.V. Email: s.roelofs@s-t.nl Telefoon: 024 3651010 Website: http://www.stmakelaars.nl

Nadere informatie

Bijlage 1 (bij: Kantorenstrategie Eindhoven, 2012 2020) Overzicht bestaande kantoorlocaties in Eindhoven

Bijlage 1 (bij: Kantorenstrategie Eindhoven, 2012 2020) Overzicht bestaande kantoorlocaties in Eindhoven Bijlage 1 (bij: Kantorenstrategie Eindhoven, 2012 2020) Overzicht bestaande kantoorlocaties in Eindhoven Uit: Bijlagenboek bij STEC rapportage Naar een sterke Eindhovense kantorenmarkt d.d. juni 2011 KANTOORLOCATIES

Nadere informatie

Eerste Resultaten onderzoek wonen in Zuidas 2012. 30 Mei 2012

Eerste Resultaten onderzoek wonen in Zuidas 2012. 30 Mei 2012 Eerste Resultaten onderzoek wonen in Zuidas 2012 30 Mei 2012 2 Onderzoek 600 vragenlijsten hardcopy verstuurd + een link naar de online versie 65 respondenten: Django: 13 Luminuz: 10 New Amsterdam: 9 Eurocenter:

Nadere informatie

Januari 2011 Vereniging van Bouwkunst Tilburg Workshop Duurzame Stedenbouw. sebas.veldhuisen@terristories.nl

Januari 2011 Vereniging van Bouwkunst Tilburg Workshop Duurzame Stedenbouw. sebas.veldhuisen@terristories.nl Januari 2011 Vereniging van Bouwkunst Tilburg Workshop Duurzame Stedenbouw sebas.veldhuisen@terristories.nl programma 29 januari 2011 Duurzame Stedenbouw10:00 - Ontvangst met koffie en thee 10:15 - Presentatie

Nadere informatie

4 HALFVRIJSTAANDE WONINGEN

4 HALFVRIJSTAANDE WONINGEN 4 HALFVRIJSTAANDE WONINGEN Begeleid Particulier Opdrachtgeverschap Een unieke woning voor u! Zelf samen met de woningadviseur uw droomhuis maken naar uw eigen wensen, dat wil toch iedereen. Zelf bepalen

Nadere informatie

Slimme zet! Vindingrijk in vastgoedopgaven!

Slimme zet! Vindingrijk in vastgoedopgaven! Slimme zet! Vindingrijk in vastgoedopgaven! Postbus 711 3900 AS Veenendaal Kerkewijk 26 3901 EG Veendaal (T) 0318-55 19 60 (F) 0318-55 19 61 (M) info@ingeniousvastgoed.nl (I) www.ingeniousvastgoed.nl Haar

Nadere informatie

Leisure Parc Breda wordt het centrale punt voor Breda en omgeving

Leisure Parc Breda wordt het centrale punt voor Breda en omgeving B R E D A Leisure Parc Breda wordt het centrale punt voor Breda en omgeving centraal beheerd concept en object, zijn ondernemers in staat geza- voor bedrijven die zich bezig houden met het aanbieden van

Nadere informatie

Vooruit naar de oorsprong

Vooruit naar de oorsprong Vooruit naar de oorsprong strategisch kader 2014-2016 1 Strategisch kader in 12 puntjes 1 We zien goed en plezierig wonen als basis van bestaan 2 We bieden mensen met lagere inkomens goede, passende woonruimte

Nadere informatie

Vrijblijvende Projectinformatie. Suite Offices. WTC Amsterdam

Vrijblijvende Projectinformatie. Suite Offices. WTC Amsterdam Vrijblijvende Projectinformatie Suite Offices WTC Amsterdam Object: Het World Trade Center Amsterdam is circa 120.000 m2 kantoor- en bedrijfsruimte groot. Een kleine zakelijke stad, een dynamische omgeving

Nadere informatie

hertalan welkom in de wereld van EPDM

hertalan welkom in de wereld van EPDM hertalan welkom in de wereld van EPDM hertalan the waterproof solution Hertalan levert wereldwijd unieke EPDM producten voor duurzame en watervaste oplossingen. Als eerste Europese producent van EPDM folies

Nadere informatie

Samenvatting. Een Ecovat INFRASTRUKTUUR is een plug and play :

Samenvatting. Een Ecovat INFRASTRUKTUUR is een plug and play : Introductie Aris de Groot Energie-, Installatie- en Bouw BV Postbus 2 5400 AA Uden Ing. A.W. (Aris) de Groot. Directeur/eigenaar Bezoekadres: Loopkantstraat 7a Uden Mobiel 0651.386511 Samenvatting Een

Nadere informatie

Vandaagafval morgengrondstof!

Vandaagafval morgengrondstof! Vandaagafval morgengrondstof! 5de Vlaams Milieucongres IFEST 21 October 2008 Florens Slob Manager Sustainable Business Solutions Van Gansewinkel Group Agenda Korte verkenning Cradle to Cradle concept &

Nadere informatie

CASE STUDY. Datum 23-05-2013. Betreft Case study conform credit MAN 9. Onze referentie Bijlage

CASE STUDY. Datum 23-05-2013. Betreft Case study conform credit MAN 9. Onze referentie Bijlage CASE STUDY Datum 23-05-2013 Project AkzoNobel HQ Betreft Case study conform credit MAN 9 Van GroupA Onze referentie Bijlage Omschrijving van het project Lange tekst Hoofdkantoor AkzoNobel Het nieuwe hoofdkantoor

Nadere informatie

Plannen Economische Agenda 20113-2014

Plannen Economische Agenda 20113-2014 Plannen Economische Agenda 20113-2014 Aanvalsplan 1: Marketing regio Amersfoort: be good and tell it Wat is het doel: Gerichte marketingcampagnes starten op het gebied van ondernemen in Amersfoort en de

Nadere informatie

Het grootste geluk hebben we in 2 varianten

Het grootste geluk hebben we in 2 varianten Het grootste geluk hebben we in 2 varianten Groot nieuws voor geluksvogels Nieuwe grote en middelgrote eengezinswoningen In Klavertje Delft wordt het geluk steeds groter. Lag hier een paar jaar geleden

Nadere informatie

Huizen. Luxe keuken. Vrij uitzicht. Twee goede slaapkamers. Moderne bouw. Eigen parkeerplaats. Ringweg-Kruiskamp 71 H, 3814 TE Amersfoort H47 H47

Huizen. Luxe keuken. Vrij uitzicht. Twee goede slaapkamers. Moderne bouw. Eigen parkeerplaats. Ringweg-Kruiskamp 71 H, 3814 TE Amersfoort H47 H47 Huizen vanhendriks Ringweg-Kruiskamp 71 H, 3814 TE Amersfoort Vrij uitzicht Moderne bouw Twee goede slaapkamers Luxe keuken Eigen parkeerplaats H47 H47 Kenmerken Soort Kamers Woonoppervlakte Inhoud Bouwjaar

Nadere informatie

Nieuw gebouw voor Amsterdam RAI, het Amtrium

Nieuw gebouw voor Amsterdam RAI, het Amtrium Nieuw gebouw voor Amsterdam RAI, het Amtrium In oktober 2013 is een start gemaakt met de bouw van de nieuwe, flexibele en duurzame congres- vergader- en kantoorruimte aan de noordzijde van Amsterdam RAI

Nadere informatie