Osteopathische Geneeskunde. De knie. Grégoire Lason & Luc Peeters

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Osteopathische Geneeskunde. De knie. Grégoire Lason & Luc Peeters"

Transcriptie

1 Osteopathische Geneeskunde De knie Grégoire Lason & Luc Peeters 1

2 De knie Grégoire Lason & Luc Peeters Copyright door Osteo 2000 bvba Niets uit deze opgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke andere wijze ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever. Contact: Osteo 2000, Kleindokkaai 3-5, B 9000 Gent, België Mail: Web: en Tel: Fax: ISBN: The International Academy of Osteopathy I.A.O. 2

3 Inhoud Inhoud Introductie Biomechanica Algemeen Gewrichtskenmerken Het patellofemorale gewricht De mediale en laterale femorotibiale gewrichten Het proximale tibiofibulaire gewricht Mobiliteit Bewegingsuitslag (ROM Range of Motion) Mobiliteitbeperkende ligamenten Ligamentum cruciatum anterius (ACL) Ligamentum cruciatum posterius (PCL) Ligamentum patellae Ligamentum collaterale mediale (MCL of tibiaal collateraal ligament) Ligamentum collaterale laterale (LCL of fibulair collateraal ligament) Ligamentum popliteum obliquum Ligamentum popliteum meniscale Ligamentum popliteum fibulare Ligamentum fabellofibulare Kapsel van de knie Spieren van de knie De knie in het gangpatroon Stabiliteit Lokale stabiliteit Menisci Mobiliteit van de menisci Mediale en laterale stabilisatie Kniepijn Sensorische innervatie Kniekapsel Area nervina Mechanische kwetsuren van de knie Scheur van het ligamentum cruciatum anterius Avulsiefracturen Overrek of scheur van het ligamentum cruciatum posterius Posterolaterale hoek kwetsuur (Posterolateral corner injury - PLC) van de knie Overrek of scheur van het ligamentum collaterale laterale (LCL) Overrek of scheur van het ligamentum collaterale mediale Meniscus blokkade

4 Verstuiking van de knie Repetitieve knie kwetsuren (Repetitive Strain Injuries RSI Frictiesyndroom van de tractus iliotibialis Tendinitis van de m. popliteus Patellofemoraal pijn syndroom (chondromalaxia patellae) Patellofemoraal synoviaal plica syndroom Hoffa syndroom Patellaire tendinitis (Jumper s Knee) Bursitis Algemeen Bursitis van de pes anserinus Degeneratieve aandoeningen Artrose Patellofemorale artrose Rheumatische aandoeningen Rheumatoide artritis - RA Infectieuze aandoeningen Septische artritis Misvormingen Rotatie en angulaire misvormingen bij kinderen Femorale anteversie Torsie van de femur naar endorotatie Torsie van de tibia naar endorotatie Outtoeing bij kinderen Genu valgum Genu varum Genu recurvatum Intra-articulaire verklevingen (artrofibrose) Referred kniepijn Letsels/kwetsuren - disfuncties Anamnese Observatie Algemeen Observatie van de verkorte structuren Observatie van de verdeling van het lichaamsgewicht Observatie van het dominante vlak in de falende posturologie Observatie van een antalgische houding Observatie van een kapsulair patroon Observatie van het gangpatroon Provocatietesten Beenderige provocatie Intra-articulaire inflammatie Provocatie van het patellofemorale gewricht

5 Fluctuatie test Kapsulaire provocatie in zit Kapsulaire provocatie in buiklig Kapsulaire provocatie in ruglig Provocatie in stand Provocatie van het mediale kniecompartiment Provocatie van het laterale kniecompartiment Provocatie in maximale extensie Provocatie in maximale flexie Provocatietest van Steinmann Test van McMurray mediale meniscus Test van McMurray laterale meniscus Provocatietest van de mediale meniscus en het ligamentum coronarium Test van de kruisbanden en beide menisci Test van Apley met compressie Test van Apley met tractie Springing Bloc test Cri du ménisque mediale meniscus Cri du ménisque laterale meniscus Test op anteromediale stabiliteit Test op ventrale stabiliteit Test op dorsale stabiliteit Test op dorsale stabiliteit met endorotatie Teken van de zwaartekracht Test van Lachman Mobiliteitstesten Mobiliteitstest van de patella Test in flexie Test in dorsale translatie Test in extensie Test in ventrale translatie Test in adductie Test in abductie Test in endorotatie Test in exorotatie Mobiliteitstest van de mediale meniscus Mobiliteitstest van de laterale meniscus Mobiliteitstest van het caput fibulae naar craniaal Mobiliteitstest van het caput fibulae naar caudaal Mobiliteitstest van het caput fibulae anteroposterior Technieken Mobilisaties

6 Algemeen Mobilisatie van de patella in laterolaterale richting Correctie van een externe subluxatie Letsel van de patella naar craniaal Algemene mobilisatie van de knie Algemene mobilisatie van de knie Algemene mobilisatie van de knie Letsel in extensie Letsel in extensie Letsel in extensie Letsel in flexie Letsel in flexie Letsel in varus Letsel in valgus Mobilisatie van het tibiofibulaire gewricht Manipulaties Algemeen Letsel in valgus Letsel in varus Letsel caput fibulae posterior Letsel caput fibulae anterior Retractie van het laterale kapsel Mediale meniscus blokkade Laterale meniscus blokkade Muscle Energy Techniques MET Algemeen Rek van de m. quadriceps Rek van de hamstrings Rek van de hamstrings Rek van de m. gastrocnemius Rek van de m. soleus Strain and Counterstrain Techniques SCS Algemeen Mediale meniscus Laterale meniscus Voorste kruisband Achterste kruisband Spasme van de pes anserinus Patellofemorale disfunctie Spasme van de m. biceps femoris Patellapees disfunctie Bibliografie Over de auteurs

7 8. Dankwoord Osteopathische terminologie De drie anatomische assen De drie anatomische vlakken Spinale mechanica Afkortingen Specifieke terminologie Alle video s

8 1. Introductie Het kniegewricht is het gewricht tussen femur en tibia. Het is het grootste en meest complexe gewricht in het menselijk lichaam. Het is tegelijkertijd beweeglijk maar toch enkel stabiel in volledige extensie. De hefboom- en draaikrachten die via femur en tibia op het kniegewricht inwerken kunnen zo groot zijn dat de stabiliserende structuren onvoldoende sterk zijn om kwetsuren te voorkomen. Omdat het kniegewricht gelegen is tussen voet en heup in gewicht dragende posities moet het kunnen weerstaan aan grote krachten in verschillende vlakken. Dat is ook de reden waarom een kniegewricht zo kwetsbaar is, niet alleen bij sport maar ook in dagdagelijkse bezigheden. Osteopaten behandelen vaak patiënten met knieklachten. Naast de anatomie moet de osteopaat ook de complexe biomechanica van de knie begrijpen. Vooral met het oog op provocatietesten en het kunnen differentiëren van de verschillende letselmogelijkheden is dit van groot belang. Dit e-book behandelt de biomechanica, de differentiaal- en uitsluitingsdiagnostiek zowel als de testen en technieken die relevant zijn om de knie osteopathisch te kunnen onderzoeken en behandelen. Diegenen die niet bekend zijn met de typische osteopathische terminologie verwijzen we naar hoofdstuk 9. 8

9 2. Biomechanica (Adriacchi et al 1986, Escamilla et al 1998, Landry et al 2007, McDermott et al 2008, Woo et al 2006) 2.1. Algemeen De knie is een synoviale articulatio ginglymus (draai-scharniergewricht). Dit betekent dat het gewricht zo gevormd is dat slechts beweging in één vlak toegelaten is. Het gewricht heeft 4 compartimenten: Het patellofemorale gewricht (glijdend gewricht of articulatio delabens). Het laterale femorotibiale gewricht (aangepaste articulatio ginglymus). Het mediale femorotibiale gewricht (aangepaste articulatio ginglymus). Het proximale tibiofibulaire gewricht (syndesmose) Gewrichtskenmerken Het patellofemorale gewricht De patella is een triangulair botstuk dat rust tussen de femorale condylen om het patellofemorale gewricht te vormen. De mediale en laterale facetten van de femorale condylen articuleren met de patella. Mediaal Lateraal Afbeelding 1 - mediaal en lateraal facet De patella glijdt in de femorale trochleaire groeve. De patella vergroot de tractiehoek op de patellapees. De patella versterkt de mechanische werking van de knie extensoren met 50%. De grootste compressiekrachten tussen patella en femur treden op bij een knie in 60 tot 90 flexie. 9

10 De positie van de patella wordt verzekerd door: Het laterale retinaculum. Het mediale retinaculum. Het mediale patellofemorale ligament. Het laterale patellofemorale ligament. M. rectus femoris M. vastus intermed. M. vastus lat. Tractus iliotibialis Laterale retinaculum Laterale patellofemorale ligamenten M. vastus med. Mediale retinaculum Mediale patellofemorale ligamenten Afbeelding 2 - Stabiliserende structuren van de patella De laterale stabiliserende structuren van het patellofemorale gewricht zijn sterker dan de mediale structuren. Hierdoor zal bij een disbalans in krachten die inwerken op de knie, de patella de neiging hebben om zich relatief naar lateraal te verplaatsen. Verhoogde tonus van laterale spieren en verzwakking van mediale spieren zoals de m. vastus medialis zal de patella naar lateraal doen verschuiven. Een verhoogde valgus zal hetzelfde effect op de patella hebben De mediale en laterale femorotibiale gewrichten Het bovenste deel van de tibia heeft twee eerder vlakke, ovale oppervlakken, de mediale en laterale condylen. De femorale en tibiale condylen articuleren met elkaar en vormen de mediale en laterale femorotibiale gewrichten. In deze gewrichten treden flexie en extensie van de knie op. Omdat de gewrichtsoppervlakken eerder asymmetrisch zijn zal de knie ook lichtjes roteren tijdens flexie en extensie. 10

11 Mediaal: tibiofemoraal gewricht: scharniergewricht tussen de mediale condyl van de femur, mediale meniscus en mediale condyl van de tibia. Lateraal: tibiofemoraal gewricht: scharniergewricht tussen de laterale condyl van de femur, laterale meniscus en laterale condyl van de tibia Lateraal Mediaal Afbeelding 3 - Femorale condylen Aanhechtingen van de laterale meniscus Lig. cruciatum posterius (PCL) Aanhechtingen van de mediale meniscus Lig. cruciatum anterius (ACL) Afbeelding 4 - Tibiale condylen 11

12 3. Kniepijn 3.1. Sensorische innervatie (Horner & Dellon 1994) Kniekapsel De innervatie van de knie wordt verzorgd door verschillende zenuwen: De n. femoralis (mediale en ventrale zijde van de knie en de patella). De n. cutaneus femoris lateralis (laterale zijde van de knie). De n. ischiadicus (dorsale zijde). De n. obturatorius (anteromediale kapsel). De innervatie van de knie is eerder constant. De n. peroneus communis innerveert het proximale tibiofibulaire kapsel. 37

13 Area nervina Area nervina zijn delen van de huid die geïnnerveerd worden door de sensorische takken van de perifere zenuwen. N. iliohypogastricus (L 1 ) N. genitofemoralis (L 1-2 ) N. cut. fem. lat. (L 2-3 ) N. obturatorius (L ) N. cut. fem. med. (L 2-3 ) N. dors. penis (L 1 ) N. ilioinguinalis (L 1 ) N. sur. cut. lat. (L 5, S 1-2 ) N. saphenus (L 3-4 ) N. peronealis superficialis (L 4-5, S 1 ) N. peronealis prof. (L 4-5 ) N. suralis (S 1-2 ) N. plataris med. Afbeelding 43 - De area nervina - ventraal 38

14 T 1 L 1 N. iliohypogastricus (L 1 ) Nervi clunei S 1 N. cut. fem. post. (L 5 -S 1 ) N. cut. fem. lat. (L 2-3 ) N. obturatorius (L ) Posterior taken van lumbale, sacrale en coccygeale zenuwen N. sur. cut. lat. (L 5, S 1-2 ) N. cut. fem. med. (L 2-3 ) N. saphenus (L 3-4 ) N. peroneus superf. (L 4-5, S 1 ) N. suralis (S 1-2 ) N. tibialis (S 1-2 ) Afbeelding 44 - De area nervina - dorsaal 39

15 4. Letsels/kwetsuren - disfuncties (Peeters & Lason 2005) Letsel betekent een functioneel bewegingsverlies. Disfunctie van de knie kunnen te wijten zijn aan bewegingsbeperkingen en symptomen geven zoals pijn en bewegingsbeperking. Disfuncties kunnen echter ook veroorzaakt worden door hypermobiliteit Anamnese Tijdens de anamnese tracht de osteopaat de structuur en de aard van de pijn te lokaliseren en te bepalen: Knagende pijn kan ligamentair zijn, vooral wanneer ze s morgens optreedt met ochtendstijfheid. Ze treedt ook op na een langere tijd van immobilisatie (zit of stand) en dan terug in beweging komen. Ligamentaire pijn wordt ook geassocieerd met artrose. Voorbijgaande ochtendpijn die verdwijnt als de patiënt enkele stappen neemt maar die terug verschijnt bij langere afstanden wandelen of trappen lopen is typisch voor degeneratieve knieklachten. Scherpe pijn bij bepaalde bewegingen wijst meer op een musculaire oorzaak. De spier kan gespasmeerd, ontstoken of gekwetst (scheur) zijn. Het kan ook gaan om een tendinitis of bursitis. Vermoeidheid kan veroorzaakt zijn door een slechte houding en door een slechte musculaire balans. Vermoeidheid kan ook geassocieerd zijn met arteriosclerose, rheumatoide artritis of kanker. Uitstralende pijn geeft aan dat het om een neurologisch probleem gaat, radiculair of pseudoradiculair. Sensibiliteitsstoornissen of spierzwakte wijst op compressie, overrek of beschadiging van een zenuw. Vage, soms uitstralende pijn in de benen tijdens inspanning kan een teken zijn van ischemische neuralgie. In de differentiaal diagnose moet men dan denken aan claudicatio intermittans, neurogene claudicatio (bij een kanaalstenose) en vasculaire claudicatio (perifeer vasculair lijden). Bij neurogene claudicatio voelt de patiënt geen pijn bij het begin van de inspanning en naar voor buigen vanuit zit vermindert de klacht. Meestal zal deze pijn symmetrisch te voelen zijn aan de voor en achterzijde van de dij. Bij vasculaire claudicatio treedt de pijn sneller op en ze zal ook meer distaal te voelen zijn. Auscultatie van de arteriën zal een geruis opleveren. Bilaterale kniepijn kan geassocieerd worden met lumbale kanaalstenose of met een reumatische aandoening. Onvast wandelen kan geassocieerd worden met artrose (Trendelenburg) maar ook met een centraal neurologisch probleem zoals een cervicale myelopathie. 68

16 Zijn er viscerale klachten geassocieerd aan de kniepijn? Nachtelijke pijn indiceert vaak kanker, inflammatie, infectie of reuma. Het type patiënt (geslacht, leeftijd, zwangere, peri-menopauzaal) kan de osteopaat ook indicaties geven over de oorzaak van de klacht. Het begin van de pijn is belangrijk. Was er een trauma? Was het opkomen van de klacht plots of progressief? Zijn er recent doorgemaakte infecties? Is er overdrijving van de klachten en zijn er psychologische factoren aanwezig? Oppervlakkige en moeilijk anatomisch te lokaliseren pijn zonder duidelijke sensibele of andere neurologische tekenen, inconsistente pijn of excessieve verbalisatie van de pijn wijst vaak op een psychische factor Observatie Algemeen De algemene observatie probeert volgende zaken te beoordelen: Musculaire contouren (asymmetrie). Musculaire atrofie. Zwelling of erytheem. Vervormingen. Bilaterale verschillen in vorm, contour of grootte. Welke somatische disfuncties zijn er te vinden? (meer details in het e-book Integratie en toegepaste principes in de osteopathie van dezelfde auteurs). Ook andere gewrichten zoals de voeten en heupen worden geobserveerd op positie en eventuele vervormingen Observatie van de verkorte structuren De osteopaat observeert de positie van de knie in de ruimte bij een staande patiënt. Bij deze observatie is het belangrijk om de verkorte structuren te lokaliseren. Voorbeelden: Indien de osteopaat bij een patiënt in stand een knie in flexie observeert, bevinden de verkorte structuren zich dorsaal van de knie en de overrekte structuren aan de ventrale zijde. Indien de osteopaat bij een patiënt in stand een knie in valgus observeert, bevinden de verkorte structuren zich lateraal van de knie en de overrekte structuren aan de mediale zijde. 69

17 Indien de osteopaat bij een patiënt in stand een knie in varus observeert, bevinden de verkorte structuren zich mediaal van de knie en de overrekte structuren aan de laterale zijde. In het geval van een varus knie is er meer axiale compressie in het mediale kniecompartiment en bij een knie in valgus is er meer axiale compressie in het laterale compartiment. In het geval van een valgus knie wordt de patella meer lateraal gevonden. Het doel van deze observatie (verkorte structuren) is te beoordelen op welke structuren men lokaal moet werken. Lokale behandeling kan enkel aan de verkorte zijde (mobilisatie of manipulatie). De klachten van de patiënt kunnen echter zowel aan de verkorte als aan de overrekte zijde zijn. Normale as Normale Biomechanica Normale mobiliteit Normaal verdeelde belasting van alle periarticulaire structuren Valse as, daar waar de peri-articulaire structuren verkort zijn Foute biomechanica Verkeerde mobiliteit Abnormaal verdeelde belasting van de periarticulaire structuren met chronische overrek aan de tegenovergestelde zijde van de valse as Verkorte periarticulaire structuren Slechte Afbeelding 75 - Verkorte structuren en valse gewrichtsas Het is belangrijk om te begrijpen dat de osteopaat er niet op uit is om het bewegingsamplitudo in een gewricht te vergroten. Veel belangrijker is de normale biomechanica in een gewricht te optimaliseren. In dit voorbeeld (afbeelding 75) blijft de rotatie tussen de twee gewrichtsdelen mogelijk. De beweging gebeurt echter niet meer rond de meest efficiënte as maar rond een as door de verkorte weke delen. Hierdoor zal de zijde van de verkorte structuren het minst bewegen en de doorbloeding zal er verminderen. Aan de tegenovergestelde zijde is er overbeweeglijkheid en overrek. De retractieve weefsels hebben een valse as geproduceerd. 70

18 Dit concept is een belangrijk verschil met andere manuele therapieën waar amplitudovergroting een objectief blijft Observatie van de verdeling van het lichaamsgewicht Deze observatie gebeurt met de patiënt in stand en in het sagittale vlak. Normaal type De normale centrale zwaartelijn: van meatus acusticus externus naar het gewricht tussen talus en naviculare Posterior type De centrale zwaartelijn valt te ver naar achteren Anterior type De centrale zwaartelijn valt te ver naar voren Afbeelding 76 - Posturologie in het sagittale vlak Belangrijk in deze observatie is te kijken of de centrale zwaartelijn in het midden van de knie valt Observatie van het dominante vlak in de falende posturologie Het dominante vlak in de falende posturologie kan zijn: Het horizontale vlak: de patiënt staat in rotatie. Het frontale vlak: de patiënt staat in shift. Het sagittale vlak: de patiënt staat in een anterior of posterior typologie (Afbeelding 76). Indien de patiënt in rotatie staat zullen de horizontaal georiënteerde structuren (bv. heuprotatoren) behandeld worden. Dit zal meestal gebeuren in relatie met lumbale letsels in rotatie en de asymmetrische tonus van de schuine buikspieren. 71

19 Indien de patiënt met het bekken in shift staat, zullen vooral de ad- en abductoren behandeld worden. Dit zal meestal gebeuren in relatie met shift- of sidebendingletsels in de lumbale wervelkolom en de asymmetrische tonus van de mm. quadratus lumborum. Indien de patiënt in een anterior of posterior typologie staat, zullen de flexoren en extensoren behandeld worden. Dit zowel van de heupen, knieën als van de lumbale wervelkolom. Meer details hierover kan men vinden in het e-book Integratie en toegepaste principes in de osteopathie van dezelfde auteurs Observatie van een antalgische houding Steunt de patiënt even veel op beide knieën? Of vermijdt hij het gewicht op een van de knieën? Indien dit het geval is denkt men aan een intra-articulair probleem zoals artritis. Bij het wandelen worden dit dan duidelijker Observatie van een kapsulair patroon Indien de patiënt met een knie in een kapsulair patroon staat, vermoedt men artrose. Kapsulair patroon = beperking van de extensie en nog grotere beperking van de flexie Observatie van het gangpatroon Na de statische observatie in stand wordt ook het gangpatroon van de patiënt geobserveerd. Antalgisch gangpatroon: de patiënt probeert de stress op de pijnlijke knie te vermijden door een antalgisch gangpatroon aan te nemen Provocatietesten (Hochman 1996, Kuchera & Kuchera 1996, Kuchera 1994, Peeters & Lason 2005) Palpatie is de belangrijkste provocatietest, vooral van de peri-articulaire structuren van de knie. Naast de provocerende palpatie zijn er ook specifieke provocatietesten Beenderige provocatie Alhoewel een eventueel probleem zich in het bot bevindt, zal de pijn gegenereerd worden door het periost. Beenderige provocatie wordt gedaan door compressie in het bot. Fracturen of tumoren, processen die verergeren in de tijd en ruimte zijn mogelijke oorzaken van deze pijn. Progressie in het klachtenpatroon wijst op een ernstigere aandoening. 72

20 Intra-articulaire inflammatie Naast de observatie (op zwelling en kleur) kan de pijn opgewekt worden door een hakkenval. Deze compressietest zal pijn geven die even aanhoudt ter hoogte van de aangedane knie. De articulaire test kan ook uitgevoerd worden in ruglig: Het been van de patiënt is gestrekt en de osteopaat slaat op de calcaneus in de richting van de heup. De compressie wordt progressief opgedreven. Video 1 - Articulaire compressietest Provocatie van het patellofemorale gewricht De patiënt ligt met de knie ondersteund om volledige extensie te vermijden. De osteopaat geeft weerstand aan de patella terwijl de patiënt de quadriceps aanspant. Pijn in het patellofemorale gewricht is een indicatie voor chondromalaxia patellae. Enkel een indicatie, geen zekerheid. Video 2 - Provocatie van het patellofemorale gewricht 73

21 5. Technieken 5.1. Mobilisaties (Kutchera 1996, 2001, Peeters & Lason 2005) Algemeen Doelstelling van mobilisaties: Correctie van de valse as van beweging door verkorte kapsels en ligamenten te rekken. Dit wordt met voldoende specificiteit en focus gedaan zodat ook gewrichten die hypermobiel zijn in andere richtingen deze behandeling kunnen verdragen. Op die manier kan de biomechanische kwaliteit verzekerd worden en kunnen de structuren die op overrek staan rust krijgen en genezen. Door ritmische mobilisaties en het gebruik van lange hefbomen zal er drainage optreden van de weke delen rondom het gewricht. Rondom een valse as van beweging zal er anders congestie blijven optreden. De mobilisatie wordt pijnvrij en ritmisch uitgevoerd. Het doel hierbij is om de orthosympathische innervatie van de omliggende structuren te harmoniseren in geval van hyperactiviteit. Pijn zal de orthosympathische activiteit stimuleren. Aan de hand van zachte ritmische compressie/tractie bewegingen zal er synoviale vloeistof geproduceerd worden hetgeen voordelig is bij de behandeling van artrotische aandoeningen. Dit is ook de reden waarom mobilisaties vaak gecontra-indiceerd zijn in het geval van artritis bovenop de artrose. De bewegingsuitslag vergroten in een gewricht is niet de primaire doelstelling, deze kan soms zelfs een relatieve contra-indicatie zijn als deze instabiliteit veroorzaakt in een artrotisch gewricht. De mobilisatie moet pijnvrij gebeuren anders wordt de orthosympathische activiteit nog extra geprikkeld hetgeen niet de bedoeling is van de behandeling. De mobilisatie gebeurt best op de bewegingsgrens waarbij een zekere spanning (lichte rek) aangehouden wordt om zo de te behandelen structuren optimaal te mobiliseren. De mobilisatie is ritmisch met circumductie. Als het primaire doel het produceren is van extra synoviale vloeistof binnenin een gewricht, dan wordt de push/pull (compressie/tractie) techniek aangeraden. De mobilisatie wordt altijd uitgevoerd in de richting van de valse as van beweging en volgens de artrokinematica van het gewricht. Hypermobiele richtingen worden best vermeden. 97

22 Contra-indicaties Inflammatie of infectie. Intra-articulaire zwelling (mobilisatie zal de zwelling doen toenemen). Pijnlijk eindgevoel. In de richting van een structureel aangetast gewrichtskapsel (bv. scheur). Na recent opgelopen trauma Mobilisatie van de patella in laterolaterale richting Deze techniek beoogt een rek van het retinaculum patellae. De patiënt is in ruglig, de knie gestrekt en een steun in de kniekuil. De osteopaat mobiliseert de patella naar mediaal met de duimen en naar lateraal met de vingertoppen. Deze techniek rekt het retinaculum dat vaak in retractie is aan de laterale zijde van de patella. Video 42 - Mobilisatie van de patella in laterolaterale richting 98

23 Correctie van een externe subluxatie De osteopaat kruist de duimen en contacteert de apex patellae met beide duimen. Terwijl hij de knie van de patiënt strekt duwt de osteopaat de patella naar craniaal en mediaal, over de rand van de laterale condyl. Video 43 - Correctie van een externe patella subluxatie Letsel van de patella naar craniaal Osteopaten corrigeren dit letsel bij een beperkte flexie van de knie. De patiënt is in ruglig, een steun onder de knie om hyperextensie te vermijden. Met een hand (thenar en hypothenar) contacteert de osteopaat de apex van de patella terwijl hij met de andere hand deze greep ondersteunt. De patella wordt in een caudale richting gemobiliseerd. Video 44 - Letsel van de patella naar craniaal 99

24 7. Over de auteurs Grégoire Lason Luc Peeters Gent (B), Terhagen (B), Beide auteurs zijn houder van het universitair diploma Master of Science in Osteopathie University of Applied Sciences en zijn actief in de verspreiding en de academisering van de osteopathie in Europa. In 1987 richtten zij The International Academy of Osteopathy (IAO) op, waarvan zij de directeurs zijn. De IAO is al jaren het grootste opleidingsinstituut voor osteopathie in Europa. Beide osteopaten zijn lid van diverse organisaties die streven naar de verdere ontwikkeling van de osteopathie zoals the American Academy of Osteopathy (AAO), the International Osteopathic Alliance (IOA), the World Osteopathic Health Organisation (WOHO), etc. Met deze osteopathische encyclopedie willen zij onder meer aantonen dat het osteopathisch onderzoek en de osteopathische behandeling van iedere patiënt gebaseerd is op de integratie van drie grote systemen: het musculoskeletale, het viscerale en het craniosacrale systeem. 125

25 Dit e-book is een realisatie van Osteo 2000 bvba. Indien u interesse heeft in het publiceren van een e-book of indien u vragen of suggesties heeft, kan u ons steeds contacteren. Mail: Fax: Tel: Web Osteopedia: Web The International Academy of Osteopathy IAO: 135

Osteopathische Geneeskunde. De heup. Luc Peeters & Grégoire Lason

Osteopathische Geneeskunde. De heup. Luc Peeters & Grégoire Lason Osteopathische Geneeskunde De heup Luc Peeters & Grégoire Lason De heup Luc Peeters & Grégoire Lason Copyright door Osteo 2000 bvba 2013. Niets uit deze opgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar

Nadere informatie

Demo. De osteopathische encyclopedie. The International Academy of Osteopathy I.A.O. Geachte mevrouw, mijnheer,

Demo. De osteopathische encyclopedie. The International Academy of Osteopathy I.A.O. Geachte mevrouw, mijnheer, Demo Geachte mevrouw, mijnheer, Dank u wel voor de interesse die u voor dit e-book betoont! De osteopathische encyclopedie Deze demo bestaat uit een willekeurig aantal gekozen pagina s uit het e-book De

Nadere informatie

Osteopathische geneeskunde. De enkel en de voet. Luc Peeters & Grégoire Lason

Osteopathische geneeskunde. De enkel en de voet. Luc Peeters & Grégoire Lason Osteopathische geneeskunde De enkel en de voet Luc Peeters & Grégoire Lason De enkel en de voet Luc Peeters & Grégoire Lason Copyright door Osteo 2000 bvba 2013. Niets uit deze opgave mag worden verveelvoudigd

Nadere informatie

Heup- en kniepathologie: 1ste lijnsaanpak. Dr Mike Tengrootenhuysen

Heup- en kniepathologie: 1ste lijnsaanpak. Dr Mike Tengrootenhuysen Heup- en kniepathologie: 1ste lijnsaanpak Dr Mike Tengrootenhuysen Inleiding Heup Knie FAI Coxartrose Meniscusscheur Voorste kruisband Bursitis ruptuur Patellofemorale klachten Gonartose trochanterica

Nadere informatie

Osteopathische Geneeskunde. De thoracale wervelkolom en de ribben. Luc Peeters & Grégoire Lason

Osteopathische Geneeskunde. De thoracale wervelkolom en de ribben. Luc Peeters & Grégoire Lason Osteopathische Geneeskunde De thoracale wervelkolom en de ribben Luc Peeters & Grégoire Lason De thoracale wervelkolom en de ribben Luc Peeters & Grégoire Lason Copyright door Osteo 2000 bvba 2013. Niets

Nadere informatie

Osteopathische geneeskunde. Het sacroiliacale gewricht. Luc Peeters & Grégoire Lason

Osteopathische geneeskunde. Het sacroiliacale gewricht. Luc Peeters & Grégoire Lason Osteopathische geneeskunde Het sacroiliacale gewricht Luc Peeters & Grégoire Lason Het sacroiliacale gewricht Luc Peeters & Grégoire Lason Copyright door Osteo 2000 bvba 2013. Niets uit deze opgave mag

Nadere informatie

Osteopathische Geneeskunde. Het iliosacrale gewricht. Grégoire Lason & Luc Peeters

Osteopathische Geneeskunde. Het iliosacrale gewricht. Grégoire Lason & Luc Peeters Osteopathische Geneeskunde Het iliosacrale gewricht Grégoire Lason & Luc Peeters Het iliosacrale gewricht Grégoire Lason & Luc Peeters Copyright door Osteo 2000 bvba 2013. Niets uit deze opgave mag worden

Nadere informatie

Osteopathische geneeskunde. De milt. Luc Peeters & Grégoire Lason

Osteopathische geneeskunde. De milt. Luc Peeters & Grégoire Lason Osteopathische geneeskunde De milt Luc Peeters & Grégoire Lason De milt Luc Peeters & Grégoire Lason Copyright door Osteo 2000 bvba 2013. Niets uit deze opgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar

Nadere informatie

Posterolaterale hoek letsels

Posterolaterale hoek letsels Posterolaterale hoek letsels Dr. Peter Van Eygen 04-11-2014 CAMPUS HENRI SERRUYS Inleiding Vaak niet herkend J. Hughston: You may not have seen posterolateral corner injuries, I can assure you that they

Nadere informatie

Aanpak van acute knieletsels in de eerste lijn. Dr. Bex Steven Huisarts/sportarts KSTVV Lotto-Belisol

Aanpak van acute knieletsels in de eerste lijn. Dr. Bex Steven Huisarts/sportarts KSTVV Lotto-Belisol Aanpak van acute knieletsels in de eerste lijn Dr. Bex Steven Huisarts/sportarts KSTVV Lotto-Belisol Anatomie Anatomie Anatomie Anatomie Algemeen Goede anamnese! ontstaansmechanisme van het letsel begrijpen

Nadere informatie

Osteopathische geneeskunde. De lumbale wervelkolom. Grégoire Lason & Luc Peeters

Osteopathische geneeskunde. De lumbale wervelkolom. Grégoire Lason & Luc Peeters Osteopathische geneeskunde De lumbale wervelkolom Grégoire Lason & Luc Peeters De lumbale wervelkolom Grégoire Lason & Luc Peeters Copyright door Osteo 2000 bvba 2013. Niets uit deze opgave mag worden

Nadere informatie

* short head: eind van coracoid van scapula * long head: supraglenoid deel scapula. * Ulna. * halverwege voorkant humerus.

* short head: eind van coracoid van scapula * long head: supraglenoid deel scapula. * Ulna. * halverwege voorkant humerus. BOVENSTE EXTREMITEITEN Spiergroep Spiernaam Aanhechtingsplaats proximaal Aanhechtingsplaats distaal Innervatie Functie Extensoren bovenarm * m. biceps brachii * short head: eind van coracoid van scapula

Nadere informatie

23-Oct-14. 6) Waardoor wordt hyperextensie van het kniegewricht vooral beperkt? A) Banden B) Bot C) Menisci D) Spieren

23-Oct-14. 6) Waardoor wordt hyperextensie van het kniegewricht vooral beperkt? A) Banden B) Bot C) Menisci D) Spieren Vlak As Beweging Gym Frontaal Sagitale Ab-adductie Radslag Latero flexie Ulnair-radiaal deviatie Elevatie-depressie Sagitaal Frontale Flexie-extensie Salto Transversale Ante-retro flexie Dorsaal flexie

Nadere informatie

ONDERZOEK KNIE. Datum onderzoek... Naam onderzoeker. SENSIBILITEIT Tintelingen. nee / ja. Lokalisatie...bovenbeen / knie / onderbeen / voet. Hobby s.

ONDERZOEK KNIE. Datum onderzoek... Naam onderzoeker. SENSIBILITEIT Tintelingen. nee / ja. Lokalisatie...bovenbeen / knie / onderbeen / voet. Hobby s. Naam: Geb.datum: ONDERZOEK KNIE Datum onderzoek... Naam onderzoeker Beroep Hobby s.... Werkbelasting / houding. Sport.. Voorkeursbeen.links / rechts Klachten.links / rechts ANAMNESE Belangrijkste klachten...

Nadere informatie

De Knie. diagnostische testen. Mark Vongehr Fysiotherapeut/manueeltherapeut. presentatie knie 20-09-07 medisch centrum aarveld

De Knie. diagnostische testen. Mark Vongehr Fysiotherapeut/manueeltherapeut. presentatie knie 20-09-07 medisch centrum aarveld De Knie diagnostische testen Mark Vongehr Fysiotherapeut/manueeltherapeut Het blijkt, dat met de anamnese, lichamelijk onderzoek en röntgenfoto de diagnose van knieklachten in 83% van de gevallen correct

Nadere informatie

Theorie-examen Anatomie 13 januari 2006.

Theorie-examen Anatomie 13 januari 2006. Theorie-examen Anatomie 13 januari 2006. 1. Wat is de diafyse van een pijpbeen? A. Het uiteinde van een pijpbeen. B. Het middenstuk van een pijpbeen. C. De groeischijf. 2. Waar bevindt zich de pink, ten

Nadere informatie

Anatomie van de heup. j 1.1

Anatomie van de heup. j 1.1 j1 Anatomie van de heup De Latijnse naam voor het heupgewricht is art. coxae, het is een kogelgewricht (art. spheroidea). In het gewricht kan om drie assen bewogen worden. As Vlak Beweging Transver- Sagittaal

Nadere informatie

Bewegingsapparaat knie algemeen

Bewegingsapparaat knie algemeen RozenbergSport.nl 2012 pagina 1 / 5 Inhoud Anatomie knie Knie algemeen Acute knie index Anatomie knie fabella kniekuil definitie accessoir stukje bot, bij iedereen in aanleg aanwezig, achter in de knie

Nadere informatie

Overbelastingsblessures van de knie. Beleid bij topsporters

Overbelastingsblessures van de knie. Beleid bij topsporters Overbelastingsblessures van de knie Beleid bij topsporters Lateraal Tractus ileotibialis frictie syndroom Degeneratieve laterale meniscuslaesie Strain/tendinopathie biceps femoris LCL-laesie Entrapment

Nadere informatie

frontaal vlak sagittale as transversale as sagittaal vlak mediosagittaal (mediaan) vlak

frontaal vlak sagittale as transversale as sagittaal vlak mediosagittaal (mediaan) vlak j1 Anatomie van de heup As Vlak Beweging De Latijnse naam voor het heupgewricht is art. coxae; en het is een kogelgewricht (art. spheroidea). In het gewricht kan om drie assen bewogen worden. transversaal

Nadere informatie

2. Bevestiging spieren. 3. Stevigheid (samen met spieren) 4. Beweeglijkheid (samen met spieren) 5. Aanmaak rode bloedcellen in beenmerg

2. Bevestiging spieren. 3. Stevigheid (samen met spieren) 4. Beweeglijkheid (samen met spieren) 5. Aanmaak rode bloedcellen in beenmerg Anatomy is destiny Sigmund Freud Belangrijkste botten Nomenclatuur Reina Welling WM/SM-theorieles 1 Osteologie bekken en onderste extremiteit Myologie spieren bovenbeen Met dank aan Jolanda Zijlstra en

Nadere informatie

Anatomie. Hier volgen 50 opgaven. Bij elke opgave zijn drie antwoorden gegeven. Slechts één van deze antwoorden is het goede.

Anatomie. Hier volgen 50 opgaven. Bij elke opgave zijn drie antwoorden gegeven. Slechts één van deze antwoorden is het goede. Examenstichting Perimedische Opleidingen Diploma: sportmassage, massage, wellness massage 22 januari 2010, Beschikbare tijd: 60 minuten Anatomie Aanwijzing: Hier volgen 50 opgaven. Bij elke opgave zijn

Nadere informatie

18 10 2008 Bijscholing BorgInsole 1

18 10 2008 Bijscholing BorgInsole 1 Intoeing - Outtoeing Intoeing Outtoeing Problemen ter hoogte van Voet Enkel Tibia Knie Femur Heup Intoeing - Outtoeing Oorzaak Structureel Osteair Intoeing - Outtoeing Therapie Chirurgie In- of outtoeing

Nadere informatie

Osteopathische geneeskunde. De elleboog, de pols en de hand. Grégoire Lason & Luc Peeters

Osteopathische geneeskunde. De elleboog, de pols en de hand. Grégoire Lason & Luc Peeters Osteopathische geneeskunde De elleboog, de pols en de hand Grégoire Lason & Luc Peeters De elleboog, de pols en de hand Grégoire Lason & Luc Peeters Copyright door Osteo 2000 bvba 2014. Niets uit deze

Nadere informatie

Osteopathische Geneeskunde. Integratie en toegepaste principes in de osteopathie. Luc Peeters & Grégoire Lason

Osteopathische Geneeskunde. Integratie en toegepaste principes in de osteopathie. Luc Peeters & Grégoire Lason Osteopathische Geneeskunde Integratie en toegepaste principes in de osteopathie Luc Peeters & Grégoire Lason Integratie en toegepaste principes in de osteopathie Luc Peeters & Grégoire Lason Copyright

Nadere informatie

Sport Specifieke Blessure Begeleiding

Sport Specifieke Blessure Begeleiding Sport Specifieke Blessure Begeleiding Week 8. Knierevalidatie Acute knie 300.000 knie letsels per jaar Aandoeningen contusie / distorsie hydrops heamartros meniscus kruisbanden / collaterale banden Acute

Nadere informatie

Onstabiel gevoel Last bij stappen

Onstabiel gevoel Last bij stappen Naam: Datum: Leeftijd: 37 jaar Geslacht: M/V Beroep: bediende Adres: Telefoonnummer: / Hobby: joggen, zwemmen (totaal: 3u/week) Hoofdprobleem: Onstabiel gevoel en last ter hoogte van de rechter enkel Lichaamsdiagram

Nadere informatie

Osteopathische geneeskunde. De nieren en de bijnieren. Grégoire Lason & Luc Peeters

Osteopathische geneeskunde. De nieren en de bijnieren. Grégoire Lason & Luc Peeters Osteopathische geneeskunde De nieren en de bijnieren Grégoire Lason & Luc Peeters De nieren en de bijnieren Grégoire Lason & Luc Peeters Copyright door Osteo 2000 bvba 2013. Niets uit deze opgave mag worden

Nadere informatie

1.16 Kniegewricht: articulerende beenderen

1.16 Kniegewricht: articulerende beenderen 1.16 Kniegewricht: articulerende beenderen A Rechter kniegewricht in (a) voor- en (b) achteraanzicht In het kniegewricht (art. genus) articuleren drie beenderen met elkaar: femur, tibia en patella. Daarbij

Nadere informatie

Inhoud. Inleiding 1. 4 Anatomie van de schouder 41 4.1 Anteflexie 42 4.2 Retroflexie 42 4.3 Abductie 44 4.4 Adductie 46

Inhoud. Inleiding 1. 4 Anatomie van de schouder 41 4.1 Anteflexie 42 4.2 Retroflexie 42 4.3 Abductie 44 4.4 Adductie 46 Inhoud Inleiding 1 1 Anatomie van de heup 3 1.1 Anteflexie 4 1.2 Retroflexie 6 1.3 Abductie 7 1.4 Adductie 8 1.5 Exorotatie 9 1.6 Endorotatie 12 1.7 Ligamenten van de heup 12 1.8 Schema 14 2 Anatomie van

Nadere informatie

Osteopathische geneeskunde. De cervicale wervelkolom. Grégoire Lason & Luc Peeters

Osteopathische geneeskunde. De cervicale wervelkolom. Grégoire Lason & Luc Peeters Osteopathische geneeskunde De cervicale wervelkolom Grégoire Lason & Luc Peeters De cervicale wervelkolom Grégoire Lason & Luc Peeters Copyright door Osteo 2000 bvba 2013. Niets uit deze opgave mag worden

Nadere informatie

Osteopathische geneeskunde. De blaas en de prostaat. Luc Peeters & Grégoire Lason

Osteopathische geneeskunde. De blaas en de prostaat. Luc Peeters & Grégoire Lason Osteopathische geneeskunde De blaas en de prostaat Luc Peeters & Grégoire Lason De blaas en de prostaat Luc Peeters & Grégoire Lason Copyright door Osteo 2000 bvba 2013. Niets uit deze opgave mag worden

Nadere informatie

Osteopathische geneeskunde. De schoudergordel. Luc Peeters & Grégoire Lason

Osteopathische geneeskunde. De schoudergordel. Luc Peeters & Grégoire Lason Osteopathische geneeskunde De schoudergordel Luc Peeters & Grégoire Lason De schoudergordel Luc Peeters & Grégoire Lason Copyright door Osteo 2000 bvba 2014. Niets uit deze opgave mag worden verveelvoudigd

Nadere informatie

Fitnesstrainer- B. Blessures. Het bewegingsapparaat. Hoofdstuk Blessures

Fitnesstrainer- B. Blessures. Het bewegingsapparaat. Hoofdstuk Blessures Fitnesstrainer- B Hoofdstuk Blessures Blessures Acuut: ten gevolge van een trauma, v.b.: contusie (kneuzing) of distorsie (verstuiking) Geleidelijk: ten gevolge van overtraining of overbelasting Het bewegingsapparaat

Nadere informatie

Gewrichten in beweging 14 maart WDH Breda

Gewrichten in beweging 14 maart WDH Breda Gewrichten in beweging 14 maart WDH Breda Anne van Vegchel SGA West-brabant CV 2000-2006 geneeskunde Utrecht 2007-2011 sportgeneeskunde Utrecht 2008-2012 clubarts eredivisieploeg handbal 2008-heden bondarts

Nadere informatie

Post-Op braces S t a b i l i s e r e n e n i m m o b i l i s e r e n p r o d u c t i n f o r m a t i e

Post-Op braces S t a b i l i s e r e n e n i m m o b i l i s e r e n p r o d u c t i n f o r m a t i e Post-Op braces t a b i l i s e r e n e n i m m o b i l i s e r e n p r o d u c t i n f o r m a t i e OT TO BOCK POT- OP BRCE --------------------------- eer en meer worden bij postoperatieve of posttraumatische

Nadere informatie

De casus is bedoeld voor medisch studenten in de doctoraalfase van de opleiding.

De casus is bedoeld voor medisch studenten in de doctoraalfase van de opleiding. Casus 16L Fase A Titel Kniepijn Onderwerp Laesie mediale meniscus linker knie. Inhoudsdeskundige Dr. P.D.S. Dijkstra, orthopedisch chirurg Technisch verantwoordelijke Drs. S. Nadery Drs. E.M. Schoonderwaldt

Nadere informatie

Welkom bij het Schaatstrainerscongres 2015. Robbert van Amstel. 2015 Fysio Physics Opleidingen BV

Welkom bij het Schaatstrainerscongres 2015. Robbert van Amstel. 2015 Fysio Physics Opleidingen BV Welkom bij het Schaatstrainerscongres 2015 Robbert van Amstel Sportmedisch Expertise & Revalidatie Centrum CORE, Orthopedische Revalidatie & Expertise FP Health centra FP Fysiotherapie vestigingen (39

Nadere informatie

Theorie-examen anatomie 12 januari 2007

Theorie-examen anatomie 12 januari 2007 Theorie-examen anatomie 12 januari 2007 1. Welke uitspraak met betrekking tot spiercontracties is altijd juist? A. Bij concentrische contracties wordt de spanning in de spier kleiner. B. Bij excentrische

Nadere informatie

Een fotoatlas van de. anatomie in vivo 2. Onderste extremiteit. Serge Tixa. Bohn Stafleu Van Loghum

Een fotoatlas van de. anatomie in vivo 2. Onderste extremiteit. Serge Tixa. Bohn Stafleu Van Loghum Een fotoatlas van de anatomie in vivo 2 Onderste extremiteit Serge Tixa Bohn Stafleu Van Loghum Een fotoatlas van de anatomie in vivo 2 Onderste extremiteit EEN FOTOATLAS VAN DE ANATOMIE IN VIVO 2 ONDERSTE

Nadere informatie

Demo. De osteopathische encyclopedie. The International Academy of Osteopathy I.A.O. Geachte mevrouw, mijnheer,

Demo. De osteopathische encyclopedie. The International Academy of Osteopathy I.A.O. Geachte mevrouw, mijnheer, Demo Geachte mevrouw, mijnheer, Dank u wel voor de interesse die u voor dit e-book betoont! De osteopathische encyclopedie Deze demo bestaat uit een willekeurig aantal gekozen pagina s uit het e-book De

Nadere informatie

Knieblessure Anatomie van de knie meniscus kruisbanden

Knieblessure Anatomie van de knie meniscus kruisbanden ! Knieblessure De knie is het gewricht tussen het bovenbeen (het femur) en het scheenbeen (de tibia). Het kuitbeen (de fibula) begint onder het kniegewricht en ligt aan de buitenkant van het onderbeen.

Nadere informatie

Henny Leentvaar (Sport)Massage. Functie testen. Datum: 14 mei 2008. Opgesteld door: Henny Leentvaar

Henny Leentvaar (Sport)Massage. Functie testen. Datum: 14 mei 2008. Opgesteld door: Henny Leentvaar Henny Leentvaar (Sport)Massage Functie testen Datum: 14 mei 2008 Opgesteld door: Henny Leentvaar Functie testen Voordat kan worden overgegaan tot tapen of bandageren van een aangedane spier en/of gewricht

Nadere informatie

Investigatie van de knie. Dr. Frank Verheyden Heilig Hart Ziekenhuis Lier / Ortho-Clinic Lier

Investigatie van de knie. Dr. Frank Verheyden Heilig Hart Ziekenhuis Lier / Ortho-Clinic Lier Investigatie van de knie. Dr. Frank Verheyden Heilig Hart Ziekenhuis Lier / Ortho-Clinic Lier Redenen voor kniepijn. Med. comp. artrose KB lijden Gewrichtsmuis Condyl # jumpers knee AVN Plica Tricomp.

Nadere informatie

Luxaties van schouder elleboog en vingers. Compagnonscursus 2012

Luxaties van schouder elleboog en vingers. Compagnonscursus 2012 Luxaties van schouder elleboog en vingers Compagnonscursus 2012 De schouder - Epidemiologie Meest gedisloceerde gewricht: NL 2000/jaar op SEH 45% van alle luxaties betreffen schouder 44% in de leeftijdsgroep

Nadere informatie

Lichamelijk onderzoek

Lichamelijk onderzoek Hoofdstuk 3 Lichamelijk onderzoek Het lichamelijk onderzoek omvat de volgende onderdelen: -- inspectie in rust -- passief en actief uitgevoerd onderzoek naar de beweeglijkheid van de cervicale wervelkolom,

Nadere informatie

Kan de fysiotherapeut acute knieletsels adequaat diagnosticeren?

Kan de fysiotherapeut acute knieletsels adequaat diagnosticeren? WWW.PHYSIOS.NL 4 PUNTEN KENNISTOETS Kan de fysiotherapeut acute knieletsels adequaat diagnosticeren? Frans Brooijmans, Leon Huiberts, Johan Hekking, Arno Lataster F.A.M. Brooijmans MSc, fysiotherapeut,

Nadere informatie

1. m. Rectus Abdominis (rechte buikspier) A. Origo en insertie: van 5-7de rib naar schaambeen. C. Indeling en functie van de spier:

1. m. Rectus Abdominis (rechte buikspier) A. Origo en insertie: van 5-7de rib naar schaambeen. C. Indeling en functie van de spier: 1. m. Rectus Abdominis (rechte buikspier) A. Origo en insertie: B. Overspanning van: C. Indeling en functie van de spier: D. Bijzonderheden: E. Voorbeelden van oefeningen: van 5-7de rib naar schaambeen

Nadere informatie

C u r r i c u l u m m o d u l a i r e o p l e i d i n g

C u r r i c u l u m m o d u l a i r e o p l e i d i n g C u r r i c u l u m m o d u l a i r e o p l e i d i n g 1. Indeling van de onderwerpen Jaar Module 1 Module 2 Module 3 Module 4 1 Osteopathische principes en het iliosacrale gewricht De heup en de knie

Nadere informatie

Klinisch uur orthopedie: de knie

Klinisch uur orthopedie: de knie Klinisch uur orthopedie: de knie (zinvol onderzoek door de huisarts ) Rob Ariës, orthopeed, Peter van der Lugt, Mariët Bosselaar, huisartsen Leerdoel Beter inzicht in differentiaal diagnostiek Beter inzicht

Nadere informatie

Symposium : Rheumatologie : Dr. Vandevyvere Klaas. 01-03-11

Symposium : Rheumatologie : Dr. Vandevyvere Klaas. 01-03-11 Symposium : Rheumatologie : Dr. Vandevyvere Klaas. 01-03-11 Kinesitherapeutisch onderzoek : Voorwoord : Bij de Ziekte van Bechterew of Spondylitis ankylosans(sa) denken we snel aan de bamboospine, een

Nadere informatie

ISPO JAAR CONGRES 2011. Biomechanica en vervaardiging enkel voet orthese bij Cerebrale Parese

ISPO JAAR CONGRES 2011. Biomechanica en vervaardiging enkel voet orthese bij Cerebrale Parese ISPO JAAR CONGRES 2011 Biomechanica en vervaardiging enkel voet orthese bij Cerebrale Parese Lichamelijk onderzoek Gangbeeld analyse, MRI, röntgen Algemene lichamelijke conditie Mobiliteit van heup,knie,en

Nadere informatie

DEEL II: HET ONDERSTE LIDMAAT (vervolg)

DEEL II: HET ONDERSTE LIDMAAT (vervolg) Inleiding tot het orthopedisch onderzoek 1 DEEL II: HET ONDERSTE LIDMAAT (vervolg) 3. ENKEL EN VOET 3.1. Inspectie in staande houding m. gastrocnemius Calcaneum Valgushoek achillespees met hiel Malleolus

Nadere informatie

Objectiveren van functionele eigenschappen van knie-orthesen

Objectiveren van functionele eigenschappen van knie-orthesen Objectiveren van functionele eigenschappen van knie-orthesen Dr.ir. A. de Lange Fontys Paramedische Hogeschool Opleiding Podotherapie Eindhoven Inhoud 1. Conclusies 2. Functie van knie-orthesen 3. Belastingen

Nadere informatie

Lumbaal actief onderzoek Instabiliteit

Lumbaal actief onderzoek Instabiliteit Lumbaal actief onderzoek Instabiliteit De actieve stabiliteit wordt gewaarborgd door de rug- en buikspieren en de tussen het bekken en de onderste extremiteiten uitgespannen musculatuur. Belangrijkste

Nadere informatie

Anatomie les 5 en 6: SpecieleArthrologie 20 oefenvragen voor les 5: zie Map blz26 15 oefenvragen voor les 6: 1 Tot het steunweefsel behoren: A) de

Anatomie les 5 en 6: SpecieleArthrologie 20 oefenvragen voor les 5: zie Map blz26 15 oefenvragen voor les 6: 1 Tot het steunweefsel behoren: A) de Anatomie les 5 en 6: SpecieleArthrologie 20 oefenvragen voor les 5: zie Map blz26 15 oefenvragen voor les 6: 1 Tot het steunweefsel behoren: A) de botten en de huid B) kraakbeen en spierweefsel C) kraakbeen

Nadere informatie

Voorste kruisbandreconstructie: effect van de greffe selectie op de lange termijn resultaten

Voorste kruisbandreconstructie: effect van de greffe selectie op de lange termijn resultaten Academiejaar 2012-2013 Voorste kruisbandreconstructie: effect van de greffe selectie op de lange termijn resultaten Hannes RUYMBEKE Promotor: Prof. Dr. J. Victor Scriptie voorgedragen in de 2 de Master

Nadere informatie

Verdiepingsmodule. Vaardigheid schouderonderzoek. Schoudersklachten: Vaardigheid schouderonderzoek. 1. Toelichting. 2. Doel, doelgroep en tijdsduur

Verdiepingsmodule. Vaardigheid schouderonderzoek. Schoudersklachten: Vaardigheid schouderonderzoek. 1. Toelichting. 2. Doel, doelgroep en tijdsduur Schoudersklachten: 1. Toelichting Deze verdiepingsmodule is gebaseerd op de NHG Standaard van oktober 2008 (tweede herziening). De anatomie van de schouder is globaal wel bekend bij de huisarts. Veelal

Nadere informatie

Samenvatting. Samenvatting

Samenvatting. Samenvatting Samenvatting De chirurgische reconstructie van een gescheurde voorste kruisband resulteert in een aanzienlijk betere klinische uitkomst dan de conservatieve behandeling van patiënten. Er blijft echter

Nadere informatie

SNT KLINISCHE TESTS. Dia 1 / 64

SNT KLINISCHE TESTS. Dia 1 / 64 SNT KLINISCHE TESTS Tests letsels rotator cuff (lag tests): dia s 2 9. Tests scapula diskinesie: dia s 10-14. (Klassieke) Tests bij impingement: dia s 15 28. Tests voor lengte dorsale kapsel: dia s 29

Nadere informatie

Anatomie en karate-bewegen

Anatomie en karate-bewegen Assistent Lerarenopleiding Karate-do Bond Nederland najaar 2014 Anatomie en karate-bewegen de onderste extremiteit Joost Franken en Peter Damen Anatomie en karate-bewegen Veilig en verantwoord lesgeven

Nadere informatie

Acute Knie en Enkel in de huisartsenprak3jk. Huisartsendag LangeLand ziekenhuis 19 april 2011

Acute Knie en Enkel in de huisartsenprak3jk. Huisartsendag LangeLand ziekenhuis 19 april 2011 Acute Knie en Enkel in de huisartsenprak3jk Huisartsendag LangeLand ziekenhuis 19 april 2011 De acute knie Knie: anatomie Knie: anamnese Tijds3p en aard trauma (mate inwerkend geweld, rota3e vs hyperextensie

Nadere informatie

Achterste Kruisband Revalidatie Protocol (conservatief) FASE 1 (0-6 weken na het letsel)

Achterste Kruisband Revalidatie Protocol (conservatief) FASE 1 (0-6 weken na het letsel) Achterste Kruisband Revalidatie Protocol (conservatief) RPA Janssen, orthopedisch chirurg-traumatoloog (www.rpajanssen.nl) FAM Brooymans, PT, MSc, fysio-manueeltherapeut Inleiding Geïsoleerde achterste

Nadere informatie

Waarom meten Podologen zoveel?

Waarom meten Podologen zoveel? Waarom meten Podologen zoveel? Borgions Paul MsC Pod Secretaris Belgische Vereniging der podologen Podoloog Podologisch Centrum Rotselaar (met focus naar Topsporters en kinderen) Biomechanicus voor KRC

Nadere informatie

Station anamnese. Meeus. Bv. Thoracale pijn, claudication)

Station anamnese. Meeus. Bv. Thoracale pijn, claudication) Station anamnese Bv. Thoracale pijn, claudication) INTAKE: > Voorstellen: student, 5 e j student GNK > Waarom bent u vandaag naar hier gekomen? > Kan u daarover nog wat meer vertellen Beeld van het probleem

Nadere informatie

Diagnostiek aan de schoudergordel. Model orthopedische geneeskunde ( James Cyriax) (Dos winkel)

Diagnostiek aan de schoudergordel. Model orthopedische geneeskunde ( James Cyriax) (Dos winkel) Diagnostiek aan de schoudergordel Model orthopedische geneeskunde ( James Cyriax) (Dos winkel) Doorsnede art. humeri bicepspees, loopt door bovenkant van kapsel en voorkomt inklemming van kapsel in gewrichtsspleet

Nadere informatie

Osteopathische geneeskunde. Het hart. Luc Peeters & Grégoire Lason

Osteopathische geneeskunde. Het hart. Luc Peeters & Grégoire Lason Osteopathische geneeskunde Het hart Luc Peeters & Grégoire Lason Het hart Luc Peeters & Grégoire Lason Copyright door Osteo 2000 bvba 2013. Niets uit deze opgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar

Nadere informatie

Peespathologie in de knie.

Peespathologie in de knie. Peespathologie in de knie. Dr. Frank Verheyden Heilig Hart Ziekenhuis Lier Peespathologie in de knie. Patellapeestendinitis. Tendinitis van de ganzevoet. Peespathologie in de knie. Patellapeestendinitis.

Nadere informatie

Achterste Kruisband Reconstructie Revalidatie Protocol. FASE 1 (0-6 weken na het letsel)

Achterste Kruisband Reconstructie Revalidatie Protocol. FASE 1 (0-6 weken na het letsel) Achterste Kruisband Reconstructie Revalidatie Protocol RPA Janssen, orthopedisch chirurg-traumatoloog (www.rpajanssen.nl) FAM Brooymans, PT, MSc, fysio-manueeltherapeut Inleiding Geïsoleerde achterste

Nadere informatie

Neuralgie n. iliohypogastricus & n. ilioinguinalis

Neuralgie n. iliohypogastricus & n. ilioinguinalis Neurogene liespijn Neuralgie n. iliohypogastricus & n. ilioinguinalis Iliohypogastricus L1(+Th12) Anatomie Ventraal quadratus lumborum, dorsaal nieren Tussen transversus abd. en obliquus int. Penetreert

Nadere informatie

CombinedMovement Theory(CMT) Mark Vongehr Fysiotherapeut Manueeltherapeut

CombinedMovement Theory(CMT) Mark Vongehr Fysiotherapeut Manueeltherapeut CombinedMovement Theory(CMT) Mark Vongehr Fysiotherapeut Manueeltherapeut Bewegen is het veranderen van plaats, positie of houding. De posities aan het begin en aan het eind van de beweging zijn van belang

Nadere informatie

ANATOMIE EN FYSIOLOGIE

ANATOMIE EN FYSIOLOGIE FUTURO DE POLS In een notendop De pols is wellicht het belangrijkste gewricht in het alledaagse en beroepsleven. De pols wordt niet alleen belast bij vele vormen van handarbeid maar ook bij het sporten

Nadere informatie

Beenlengteverschil Ine Schops 25/04/2015

Beenlengteverschil Ine Schops 25/04/2015 Ine Schops 25/04/2015 Tensecrety (Tom Myers) Trekkracht: Fascia Drukkracht: Botten Myofascial Chain Muscle Chains Spierkettingen Parallel met lichaamsmediaan Statisch Stabilisatie + : Afwijkende bewegingspatronen

Nadere informatie

Het onderzoek van het bekken kan volgende modificaties aan het licht brengen : Ilium in opening. Ilium in sluiting. Bekken in sluiting

Het onderzoek van het bekken kan volgende modificaties aan het licht brengen : Ilium in opening. Ilium in sluiting. Bekken in sluiting Het onderzoek van het bekken kan volgende modificaties aan het licht brengen : Ilium in opening Tijdens de verlengings- en verkortingstests : Het OL verlengt doch verkort niet. Articulaire uitleg : het

Nadere informatie

Screening rapport. Sportspecifieke screening naar musculoskeletale risicofactoren

Screening rapport. Sportspecifieke screening naar musculoskeletale risicofactoren Kinécentrum Ispra Knowledge to move... Screening rapport Sportspecifieke screening naar musculoskeletale risicofactoren Subject: Screeners: Leen DOE Kevin KUPPENS Tim VOLLON Datum: 13 Apr 2009 Specifieke

Nadere informatie

Hypermobiliteitssyndroom. Lentesymposium, 24 maart 2012 Dr. Katrien Van Rie Fysische geneeskunde & revalidatie

Hypermobiliteitssyndroom. Lentesymposium, 24 maart 2012 Dr. Katrien Van Rie Fysische geneeskunde & revalidatie Hypermobiliteitssyndroom Lentesymposium, 24 maart 2012 Dr. Katrien Van Rie Fysische geneeskunde & revalidatie Veralgemeende pijnklachten? Recidiverende gewrichtsblokkages? Recidiverende gewrichts(sub)luxaties?

Nadere informatie

Hoofdstuk 7. De Knie (1)

Hoofdstuk 7. De Knie (1) Hoofdstuk 7 De Knie (1) De Knie Het kniegewricht is het grootste gewricht van het menselijk lichaam. In verband met de grote belasting zal het gewricht een grote mate van stabiliteit moeten bieden, aan

Nadere informatie

Kruisbandherstel d.m.v.

Kruisbandherstel d.m.v. Kruisbandherstel d.m.v. operatie Voorste kruisbandruptuur VKB-ruptuur) Vaak worden we geconfronteerd met een hond die plotseling of geleidelijk is gaan manken met een of beide achterbenen. Zeer frequent

Nadere informatie

Reumatoïde artritis van de hand

Reumatoïde artritis van de hand Reumatoïde artritis van de hand Reumatoïde artritis van de hand Wat is artritis? Letterlijk betekent artritis 'ontstoken gewricht'. Normaal gesproken bestaat een gewricht uit twee gladde, met kraakbeen

Nadere informatie

Klinisch Onderzoek Heup bij jonge volwassene

Klinisch Onderzoek Heup bij jonge volwassene Klinisch Onderzoek Heup bij jonge volwassene Luc Renson C sign lokalisatie pijn BOVEN ONDER gordel Heuppijn bij jonge patienten Traditioneel minder gekend en miskend Minder frekwent knie Extraarticulaire

Nadere informatie

KNIE ORTHESEN 1 BEKNOPTE ANATOMIE VAN DE KNIE

KNIE ORTHESEN 1 BEKNOPTE ANATOMIE VAN DE KNIE KNIE ORTHESEN 1 BEKNOPTE ANATOMIE VAN DE KNIE Het kniegewricht is het grootste en wordt gezien als het meest complexe gewricht van het menselijk lichaam. De knie is tevens een van de zwaarst belaste gewrichten

Nadere informatie

Beeldvorming bij acute knieletsels

Beeldvorming bij acute knieletsels Beeldvorming bij acute knieletsels Dr. Mattias Spaepen Dr S Verhamme, Dr R Visser, Dr G Vandenbosch, Dr M Palmers, Dr P Grouwels, Dr A Rappaport Radiologie, St-Trudo Ziekenhuis Beeldvorming bij acute knieletsels

Nadere informatie

Skillslab handleiding

Skillslab handleiding Skillslab handleiding Faculteit Geneeskunde & Gezondheidswetenschappen Inleiding tot het orthopedisch onderzoek Academiejaar 2012-2013 Dr. Francis Hugelier - Dr. Jan Reniers Dr. Hans Van den Abbeele Met

Nadere informatie

Osteopathische geneeskunde. Het intestinum. Grégoire Lason & Luc Peeters

Osteopathische geneeskunde. Het intestinum. Grégoire Lason & Luc Peeters Osteopathische geneeskunde Het intestinum Grégoire Lason & Luc Peeters Het intestinum Grégoire Lason & Luc Peeters Copyright door Osteo 2000 bvba 2013. Niets uit deze opgave mag worden verveelvoudigd en/of

Nadere informatie

Beoordeling presentatie

Beoordeling presentatie Beoordeling presentatie Groep / klas: 162b Eindcijfer 6,5 Presentatie dd. Beoordelaar: Hugo Helmes 1) Is het doel en de opbouw duidelijk en is de presentatie afgestemd op de doelgroep? Het is duidelijk

Nadere informatie

Oefeningen tegen Ischias en klachten van de tussenwervelschijven

Oefeningen tegen Ischias en klachten van de tussenwervelschijven Oefeningen tegen Ischias en klachten van de tussenwervelschijven Ischias is een vorm van zenuwpijn, beginnend in de heup en verdergaand langs de achterzijde van het been tot aan de voet, veroorzaakt door

Nadere informatie

Overbelastingsblessures van onderbeen en knie. Robert van Oosterom, sportarts 11 januari 2012

Overbelastingsblessures van onderbeen en knie. Robert van Oosterom, sportarts 11 januari 2012 Overbelastingsblessures van onderbeen en knie Robert van Oosterom, sportarts 11 januari 2012 Inleiding Overbelastingsblessures van het onderbeen: o algemeen o Achillespees Overbelastingsblessures van

Nadere informatie

Fracturen en luxaties hand

Fracturen en luxaties hand Fracturen en luxaties hand phalanx fracturen hand veel voorkomende fracturen op EHBO indien verkeerde behandeling: aanzienlijk functieverlies kans op arbeidsongeschiktheid goede behandeling: anatomische

Nadere informatie

Het kinesitherapeutisch dossier in het ICF-kader:

Het kinesitherapeutisch dossier in het ICF-kader: Het kinesitherapeutisch dossier in het ICF-kader: Casus Musculoskeletale kinesitherapie Stap 1: voorschrift en aanmelding K. H. Vrouw, 51 jaar Gehuwd, geen kinderen meer ten laste Oefent geen beroep uit,

Nadere informatie

De schouder. Anatomie De schouder bestaat uit 3 botstukken: - het schouderblad met de schouderkom - de bovenarm met schouderkop - het sleutelbeen

De schouder. Anatomie De schouder bestaat uit 3 botstukken: - het schouderblad met de schouderkom - de bovenarm met schouderkop - het sleutelbeen De schouder De schouder is een relatief complex gewricht. De vorm van het gewricht laat het toe om onze arm in alle richtingen te bewegen. Zolang alle componenten normaal functioneren kan de schouder perfect

Nadere informatie

Afdeling Handchirurgie

Afdeling Handchirurgie Paramedisch protocol MCP resectie artroplastiek v.2-09/2013 Dit protocol is bedoeld voor de postoperatieve nabehandeling van een MCP resectie artroplastiek met een prothese. In dit protocol wordt als voorbeeld

Nadere informatie

Functional Knee Brace PLUSPOINT

Functional Knee Brace PLUSPOINT -Ob1- Functional Knee Brace PLUSPOINT Aangewezen bij : Complete instabiliteit (zowel traumatisch als degeneratief) Instabiliteit van ACL, MCL, LCL en PCL Voor- en nabehandeling van operaties Langdurige

Nadere informatie

Patellofemoraal pijnsyndroom

Patellofemoraal pijnsyndroom Orthopedie Patellofemoraal pijnsyndroom Pijn in en rond de knieschijf Inleiding U heeft een bezoek gebracht aan uw behandelend arts op de poli. De arts heeft geconstateerd dat u patellofemorale pijnklachten

Nadere informatie

Sprains en Fracturen van de Enkel. Debbie Van Renterghem 19-01-2013

Sprains en Fracturen van de Enkel. Debbie Van Renterghem 19-01-2013 Sprains en Fracturen van de Enkel Debbie Van Renterghem 19-01-2013 Anatomie Complex gewricht : congruentie tibia fibula talus Mediaal en lateraal ligamentair complex Dynamische vs statische stabiliteit

Nadere informatie

John Hermans. Imaging of the distal tibiofibular syndesmosis: anatomy in relation to radiological diagnosis

John Hermans. Imaging of the distal tibiofibular syndesmosis: anatomy in relation to radiological diagnosis John Hermans Imaging of the distal tibiofibular syndesmosis: anatomy in relation to radiological diagnosis Dit proefschrift gaat over het afbeelden van de syndesmose van de enkel, bij mensen die hun lichaam

Nadere informatie

Antwoordformulieren open vragen

Antwoordformulieren open vragen Antwoordformulieren open vragen Bloktoets : 5O07 Datum : 9 april 0 Aanvang : Studentnummer : Studentnaam :. 9 APRIL 0 Sint Radboud Een coronale doorsnede Een transversale doorsnede 9 APRIL 0 Sint Radboud.

Nadere informatie

HSS: Hip Spine Syndrome.

HSS: Hip Spine Syndrome. HSS: Hip Spine Syndrome. Door Gerard Koel, FT / MT / MSc / docent Saxion Presentatie 1, 04-04-2012, Saxion hogeschool Enschede. INHOUD HSS 1. Inleiding op thema HSS. 2. Zeven vragen huiswerkopdracht. 3.

Nadere informatie

Provocatietesten en Mobiliteitstesten van het SI-gewricht: Validiteit & Betrouwbaarheid. Reader

Provocatietesten en Mobiliteitstesten van het SI-gewricht: Validiteit & Betrouwbaarheid. Reader Reader Provocatietesten en Mobiliteitstesten van het SI- Gewricht Anatomie en diagnostiek van het SI-gewricht Hans Denneman & Guido Stam, juni 2008 Inleiding De afgelopen tien / vijftien jaar is men met

Nadere informatie