VOLWASSENENONDERWIJS MEERTALIG SECRETARIAAT

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "VOLWASSENENONDERWIJS MEERTALIG SECRETARIAAT"

Transcriptie

1 VOLWASSENENONDERWIJS Organisatie: Onderwijsvorm: Categorie: Afdeling: Duur: lineaire opleiding HOSP Economisch MEERTALIG SECRETARIAAT 3-jarige cyclus Vak(ken): Zakelijke communicatie Nederlands 1/1/0 lt Frans 2/2/1 lt Zakelijke communicatie Frans 1/1/1 lt Engels 0/0/1 lt Zakelijke communicatie Engels 2/2/1 lt Toegepaste informatica 3/3/2 lt Burgerlijk recht 1/0/0 lt Sociale wetgeving 0/1/0 lt Economie 0/0/1 lt Beroepsmoraal 0/0/1 lt Bedrijfsorganisatie en praktijk secretariaat 0/1/1 lt Exportleer 0/1/0 lt Economische actualiteit 1/0/0 lt Financiële algebra en statistiek 0/0/1 lt Duits 0/0/2 lt Communicatietraining 1/0/0 lt Nummer GO 2004/631L (vervangt 2003/722L) Nummer Inspectie: 03-04/1248/G (vervangt 02-03/578/G)

2

3

4

5 2 Inhoudsopgave MOTIVERING EN DOELSTELLINGEN VAN DE OPLEIDING MEERTALIG SECRETARIAAT... 4 Zakelijke communicatie Engels... 5 Zakelijke communicatie Nederlands Frans Zakelijke communicatie Frans Toegepaste informatica Burgerlijk recht Economische actualiteit Communicatietraining MEERTALIG SECRETARIAAT Zakelijke communicatie Engels Frans Zakelijke communicatie Frans Toegepaste informatica Sociale wetgeving Exportleer Zakelijke communicatie Nederlands Bedrijfsorganisatie en praktijk MEERTALIG SECRETARIAAT Zakelijke communicatie Engels Engels Bedrijfsorganisatie en praktijk Toegepaste informatica Frans Zakelijke communicatie Frans Duits Economie Financiële algebra en statistiek Beroepsmoraal Eindwerk

6 3 MOTIVERING EN DOELSTELLINGEN VAN DE OPLEIDING 1. Benaming en niveau of categorie Economisch HOKTSP Meertalig Secretariaat, lineaire opleiding. 2. Doel van de opleiding / Doelgroep / Verantwoording Als uitgangspunt voor de inhoudelijke en structurele invulling van de opleiding werd uitgegaan van de opleidingsprofielen Secretariaatsbeheer en de beroepsprofielen meertalig directieassistent(e) m/v en zakelijk vertaler-tolk m/v. Door het belang van polyvalentie, flexibiliteit en vereiste kwalitatieve eigenschappen hebben het ondernemersveld en de overheid nood aan goed opgeleide secretariaatsmedewerkers die zowel breed inzetbaar zijn als de nodige vaardigheid hebben tot specialisatie. In alle segmenten van het nationaal en internationaal economisch gebeuren en bij de overheid is deze nood aanwezig. De cursisten in deze opleiding wensen een beroepsgerichte opleiding te volgen met het oog op het behalen van een diploma hoger onderwijs voor sociale promotie. In deze is het essentieel dat zij een maximaal civiel effect realiseren. De structuren die deze opleiding aanbieden engageren zich om te beschikken over voldoende infrastructuur om de opleiding optimaal te kunnen organiseren. 3. Toelatingsvoorwaarden Indien een kandidaat-cursist niet op basis van de artikelen 34, 35 of 36 van het decreet tot regeling van een aantal aangelegenheden van het volwassenenonderwijs kan worden toegelaten, richt de directeur van het centrum voor de cursist die tijdens het kalenderjaar waarin hij zich voor het eerst inschrijft ten minste 21 jaar wordt, een toelatingsexamen in, uiterlijk de vijfde dag na het einde van de inschrijvingstermijn. Dit examen gaat na of de vereiste kennis en vaardigheden voor het starten in een een leerjaar bereikt zijn. De directeur van het centrum oordeelt op basis van het examen of de cursist aan de voorwaarden voldoet.

7 4 1 Meertalig Secretariaat

8 5 Beginsituatie ZAKELIJKE COMMUNICATIE ENGELS De cursisten beschikken over een basiskennis Engels. Dit is de kennis die ze verworven hebben na het volgen van een secundaire opleiding en komt overeen met RG 2 (720 u.). Ze kunnen zich zowel mondeling als schriftelijk in het Engels uitdrukken en passen daarbij de elementaire grammaticale regels toe. Indien een cursist niet over het vereiste diploma (secundair onderwijs) beschikt of een opleiding heeft genoten waar Engels niet of nauwelijks werd onderricht, kan deze toch aan de opleiding secretariaat beginnen als hij of zij de leeftijd van 21 jaar bereikt heeft in het kalenderjaar waar hij/zij zich inschrijft en voor de toelatingsproef slaagt. De toelatingsproef bestaat uit het schrijven van een essay van ongeveer 20 tot 30 lijnen over een opgegeven onderwerp en het toetsen van werkwoorden en woordenschat. Doelstellingen Algemene doelstellingen De cursist kan vlot en accuraat functioneren in elementaire communicatiesituaties zowel in de beroepscontext als in alledaagse situaties Hij/zij kan diverse bronnen en hulpmiddelen gebruiken. Hij/zij slaagt erin correcte en gepaste omgangsvormen en formuleringen te hanteren. Hij/zij ontwikkelt attitudes en vaardigheden die in sociaal en communicatief opzicht onontbeerlijk zijn voor hem/haar. Bovendien kan hij/zij functioneren in de socioculturele en socio-economische diversiteit van het taalgebied. Leerplandoelstellingen De cursisten kunnen: Luistervaardigheid: dialogen/mededelingen/opdrachten volgen over uiteenlopende onderwerpen van algemene en zakelijke aard authentieke opnames van radio en TV begrijpen relevante informatie halen uit gesproken teksten Leesvaardigheid: authentieke teksten lezen en begrijpen een tekst analyseren en parafraseren de essentie uit een tekst halen Spreekvaardigheid: een gesprek voeren over algemene en zakelijke onderwerpen correcte en gepaste omgangsvormen en formuleringen hanteren de inhoud van gelezen of beluisterde zakelijk informatieve teksten weergeven

9 6 de aangeleerde woordenschat en grammaticale regels toepassen in een gesprek Schrijfvaardigheid : opstellen van eenvoudige informele en formele zakelijke brieven aantekeningen maken ter voorbereiding van een gesprek analyse en synthese van een eenvoudige zakelijke tekst Uitbreidingsdoelstellingen Uiteraard dienen deze uitbreidingsdoelstellingen door de inrichtende machten of door de lesgever zelf te worden vastgelegd in functie van de situatie. Het moet echter steeds om uitbreidingen gaan die volledig passen binnen het kader van de Engelse taal gericht op algemeen - en secretariaatsgebruik en die bovendien perfect aansluiten bij het opleidingsniveau. Zij moeten ook mogelijk zijn binnen het beschikbare tijdsbestek en mogen onder geen enkel beding het bereiken van de minimumdoelstellingen in gevaar brengen. Leerinhouden Grammatica : De grammatica wordt geïntegreerd in de vaardigheden. Volgende onderwerpen zullen zeker aan bod komen. - structure of an English sentence - tenses - modals - passive structures - irregular verbs Luistervaardigheid: o tweegesprekken 1. omgangsvormen in de werksfeer 2. het bedrijfsleven o telefoongesprekken o voordrachten o opnames van radio- en televisiefragmenten o AE vs BE Leesvaardigheid: informatieve zakelijke teksten zoals The Times, Newsweek etc.

10 7 Spreekvaardigheid: tweegesprekken telefoongesprek discussie korte presentatie Schrijfvaardigheid: , faxberichten, memo telefoongesprek voorbereiden notities nemen Methodologische wenken Om een taal aan te leren moet men vooral beroep doen op authentieke bronnen en documenten. De cursisten luisteren niet alleen naar de leerkracht maar ook naar native speakers met verschillende accenten. De teksten worden bij voorkeur gezocht in Engelse of Amerikaanse bronnen zodat de leerlingen worden geconfronteerd met authentieke teksten. Het is aan te raden om naarmate de opleiding vordert meer gespecialiseerde teksten te zoeken die nauw aanleunen bij de zakenwereld. Het is de bedoeling dat de cursisten aan het eind van hun opleiding vakliteratuur, bronnen kunnen raadplegen in het Engels. Media: handboek, tijdschriften, kranten, teksten internet, video, televisie, radio (cassettes) Didactische werkvormen: groepswerk, rollenspel, discussies Evaluatie De cursisten worden één keer per jaar schriftelijk en mondeling geëvalueerd d.m.v. een examen. Tijdens het schooljaar wordt er in de lessen ruimte voorzien om de cursisten te evalueren. Zij krijgen de tijd om veel zaken voor te bereiden tijdens het jaar. De evaluatie tijdens het schooljaar gebeurt zowel mondeling als schriftelijk. (korte opdrachten tijdens de lessen) Inleiding Evaluatie is het vaststellen van de mate waarin de beoogde doelstellingen werden bereikt. Ze moet dus gerelateerd worden aan de doelstellingen die voor elk jaar zijn geformuleerd. Cursisten worden niet alleen tijdens examens geëvalueerd, maar ook tijdens het schooljaar door de leerkracht gevolgd. Evaluatie van cursisten: examens Examens evalueren de mate waarin de cursisten op het einde van een bepaalde opleidingsperiode zich het ingeoefende taalmateriaal eigen hebben gemaakt. Het bereikte niveau of de geziene leerstof wordt op het einde van elk jaar schriftelijk en mondeling geëvalueerd rekening houdende met de vooropgezette doelstellingen in het leerplan.

11 8 Criteria waaraan de examens moeten voldoen a. voorspelbaarheid De cursisten weten wat ze moeten kennen en kunnen, hoe ze zullen worden geëvalueerd. b. duidelijkheid De opgaven moeten ondubbelzinnig en doelgericht zijn geformuleerd. c. efficiëntie De examens moeten het gewenste resultaat kunnen opleveren. d. validiteit Examens moeten nagaan in welke mate de doelstellingen van het leerproces werden bereikt m.a. w.de evaluatie moet aan haar doel beantwoorden en toetst daarom alle vaardigheden die in het leerplan beschreven zijn. Het is absoluut noodzakelijk de vier vaardigheden te testen, zodat de nadruk niet uitsluitend op cognitie komt te liggen. e. objectief De evaluatie is objectief als alle cursisten gelijke kansen krijgen, en hun antwoorden op een geobjectiveerde manier geëvalueerd worden. Het is dus van essentieel belang dat alle cursisten tijdens de evaluatie over dezelfde hulpmiddelen kunnen beschikken. f. betrouwbaar De evaluatie is betrouwbaar wanneer ze stabiele resultaten oplevert, die het taalbeheersingsniveau van de cursisten precies weergeven. Je moet dus voorkomen dat de evaluatieresultaten mee afhangen van toevallige maar storende factoren zoals stress wegens vermoeidheid of tijdsdruk, die de prestaties van de cursisten nadelig zullen beïnvloeden. Het is daarom nuttig om de wijze van evaluatie aan de cursisten vooraf toe te lichten en de examenopdrachten niet nodeloos lang te maken. Tijdens het leerproces ligt de nadruk op het verwerven van de vier vaardigheden. Dit houdt in dat bij de evaluatie ook deze vier vaardigheden op nagenoeg evenredige wijze moeten worden getoetst. De volgende verdeelsleutels worden toegepast: - spreken 40% - luisteren 20% - lezen 20% - schrijven 20% De evaluatie van de receptieve vaardigheden en het schrijven gebeurt schriftelijk. Voor de mondelinge evaluatie wordt een PV opgemaakt waarbij de zwakke en de sterke punten in verschillende deelvaardigheden (woordenschat, spraakkunst, vlotheid, uitspraak) worden genoteerd.

12 9 Het toetsen van receptieve vaardigheden binnen het communicatief taalonderwijs Luistervaardigheid - Men werkt zoveel mogelijk met authentieke teksten. De moeilijkheidsgraad van de examens kan bepaald worden door de uit te voeren opdracht eerder dan door het niveau van de authentieke tekst. - De duur van een luistertekst dient beperkt te zijn. - De opdracht wordt voor het luisteren gegeven: de cursisten weten duidelijk "hoe" ze moeten luisteren. - Een luistertest doet slechts in beperkte mate een beroep op schrijfvaardigheid en dit om te vermijden dat de leerkracht eerder schrijfvaardigheid quoteert dan de bedoelde luistervaardigheid. De cursist kan trouwens best begrepen hebben waarover de luistertest gaat, maar niet in staat zijn om het op te schrijven. Ook hier geldt dat evaluatie moet gebeuren d.m.v. taken die in overeenstemming zijn met de doelstellingen die men had. Leesvaardigheid Ook hier moeten de cursisten vooraf een concreet beeld hebben van hun opdracht. - de structurele opbouw van een tekst herkennen - teksten vergelijken en klasseren volgens hun functie - de hoofdgedachte uit een tekst kunnen vatten - meerkeuzevragen beantwoorden. Opmerking: - Zowel bij het toetsen van luistervaardigheid als van leesvaardigheid is het raadzaam een tijdslimiet op te leggen, om te vermijden dat cursisten stil blijven staan bij onbekende elementen, leesvaardigheid wordt niet getoetst d.m.v. luidop lezen. Dit is een productieve vaardigheid. Het toetsen van productieve vaardigheden binnen het communicatief taalonderwijs Spreekvaardigheid Bij de evaluatie van de spreekvaardigheid houdt de leerkracht niet alleen rekening met de formele criteria, zoals woordenschat, gebruik van juiste grammaticale structuren, enz., maar ook met de functionele criteria (b.v. was de communicatie adequaat, beantwoordt de uitgevoerde "taak" aan de opdracht, gebruikt de spreker het juiste gespreksregister, is de uitspraak en de intonatie correct?)

13 10 Schrijfvaardigheid Einddoel hier is vanzelfsprekend het functioneel, creatief schrijven. Bij de evaluatie hiervan gelden de volgende criteria: - Komt de boodschap over? - Beantwoordt de taak aan de gegeven opdracht? - Spelling, grammaticale correctheid - De gestructureerde opbouw en samenhang - De risicofactor: hebben de cursisten een verantwoord risico genomen om b.v. hun woordgebruik te variëren, hun ideeën te nuanceren, enz. Besluit Algemeen kan men stellen dat ook de evaluatie moet ontschoold worden. Evaluatie moet gebeuren d.m. v. taken die in overeenstemming zijn met de doelstellingen die men had. Cursisten kunnen worden gemotiveerd wanneer: - ze een concreet idee van de opdracht hebben; - hun fouten achteraf constructief worden behandeld; - ze veel reeds bekende dingen kunnen gebruiken; - er afwisseling in het materiaal is; - ze verantwoordelijkheid krijgen.

14 11 Bibliografie - English vocabulary in use / Mc Carthy and O Dell Cambridge: Cambridge University Press - Advanced grammar in use / M. Hewings Cambridge: Cambridge University Press - The anti-grammar grammar book / Hall and Shepheard Longman group - English grammar in use / Murphy Cambridge: Cambridge University Press - A practical English grammar / Thomson and Martinet Oxford : Oxford University Press - Modern English usage and practice / De Sikkel - Longman Dictionary of Contemporary English, Longman Group UK Limited - Better English pronunciation / J.D. O Connor Cambridge: Cambridge University Press, A Communicative Grammar of English/ Geoffrey Leech, Jan Svartvik Longman Group UK Limited, Functions of English/Leo Jones Cambridge: Cambridge University Press, Van Dale Nederlands/Engels Engels/Nederlands Utrecht/Antwerpen: Van Dale lexicografie, 1999 Nuttige websites

15 12 Beginsituatie ZAKELIJKE COMMUNICATIE NEDERLANDS De kandidaat-cursisten moeten in het bezit zijn van een diploma ASO, KSO, TSO of BSO. Indien een cursist niet over het vereiste diploma beschikt, kan deze toch aan de opleiding secretariaat beginnen als hij of zij de leeftijd van 21 jaar heeft bereikt in het kalenderjaar waar hij/zij zich inschrijft en voor de toelatingsproef slaagt. Wat het vak Zakelijke communicatie Nederlands betreft, wordt van de cursist verwacht dat hij/zij een zakelijke tekst kan samenvatten en becommentariëren. Doelstellingen Algemene doelstellingen Op het einde van het eerste jaar meertalig secretariaat beheersen de cursisten het zakelijk Nederlands zowel schriftelijk/receptief als mondeling/productief vlot. De afgestudeerde kan zich efficiënt uitdrukken in het Nederlands. Hij/zij kan een zakelijke brief, of fax opstellen. Leerplandoelstellingen De cursisten kunnen: Luistervaardigheid: dialogen/mededelingen/opdrachten volgen over uiteenlopende onderwerpen van zakelijke aard technieken verwerven om actief luisterend te kunnen optreden relevante informatie halen uit gesproken zakelijke teksten en voordrachten fouten detecteren in de gesproken taal Leesvaardigheid: authentieke zakelijke teksten lezen en begrijpen een tekst analyseren en er de essentie uithalen de structuur en de kenmerken van de belangrijkste soorten zakelijke brieven herkennen gericht lezen

16 13 Spreekvaardigheid: een gesprek voeren over algemene en zakelijke onderwerpen tweegesprekken en groepsgesprekken voeren met toepassing van basisgesprekstechnieken het jargon van de mondelinge zakelijke communicatie toepassen in de werkssfeer een tekst resumeren om die vervolgens op een efficiënte wijze over te brengen naar een groep telefoneren actief deelnemen aan vergaderingen Schrijfvaardigheid: zakelijke informatieve brieven opstellen sollicitatiebrieven opstellen notities nemen en notuleren Uitbreidingsdoelstellingen Uiteraard dienen deze uitbreidingsdoelstellingen door de inrichtende machten of door de lesgever zelf te worden vastgelegd in functie van de situatie. Het moet echter steeds om uitbreidingen gaan die volledig passen binnen het kader van de Nederlandse taal gericht op algemeen - en secretariaatsgebruik en die bovendien perfect aansluiten bij het opleidingsniveau. Zij moeten ook mogelijk zijn binnen het beschikbare tijdsbestek en mogen onder geen enkel beding het bereiken van de minimumdoelstellingen in gevaar brengen. Leerinhouden Luistervaardigheid: o het communicatiemodel o tweegesprekken o telefoongesprekken o voordrachten Leesvaardigheid: de verschillende soorten zakelijke brieven zoals: o de prijsaanvraag o de offerte o de tegenofferte o de bestelling en bevestiging o de sollicitatiebrief o het curriculum vitae

17 14 Spreekvaardigheid: het tweegesprek het telefoongesprek: o articulatie en stemgebruik o openingszinnen o uitwisselen van informatie o doorverbinden o afsluiten o klachten: aanpak, vaak voorkomende fouten o het antwoordapparaat, de voice mail de discussie de korte presentatie de vergadering Schrijfvaardigheid: schriftelijke communicatievormen (brief, fax, ) formulering en opmaak van: de prijsaanvraag de offerte de tegenofferte de bestelling en bevestiging de sollicitatiebrief het curriculum vitae de technieken van het notuleren Methodologische wenken Didactische werkvormen: doceren, noteren, samenvatten, lezen, analyseren en evalueren, vraag-antwoord, groepswerk. Media: handboek, oefenboek, slides, voorbeelden uit de praktijk, videomateriaal, werkbladen. Evaluatie De cursisten worden één keer per jaar schriftelijk en mondeling geëvalueerd door middel van een examen. Tijdens het schooljaar wordt er in de lessen ruimte voorzien om de cursisten te evalueren. Deze evaluatie gebeurt zowel mondeling als schriftelijk aan de hand van korte opdrachten tijdens de lessen. Inleiding Evaluatie is het vaststellen van de mate waarin de beoogde doelstellingen werden bereikt. Ze moet dus gerelateerd worden aan de doelstellingen die voor elk jaar zijn geformuleerd. Cursisten worden niet alleen tijdens examens geëvalueerd, maar ook tijdens het schooljaar worden ze door de leerkracht gevolgd. Evaluatie van cursisten: examens Examens evalueren de mate waarin de cursisten op het einde van een bepaalde opleidingsperiode zich het ingeoefende taalmateriaal eigen hebben gemaakt.

18 15 Het bereikte niveau of de geziene leerstof wordt op het einde van elk jaar schriftelijk en mondeling geëvalueerd rekening houdende met de vooropgezette doelstellingen in het leerplan. Criteria waaraan de examens moeten voldoen a. voorspelbaarheid De cursisten weten wat ze moeten kennen en kunnen, hoe ze zullen worden geëvalueerd. b. duidelijkheid De opgaven moeten ondubbelzinnig en doelgericht zijn geformuleerd. c. efficiëntie De examens moeten het gewenste resultaat kunnen opleveren. d. validiteit Examens moeten nagaan in welke mate de doelstellingen van het leerproces werden bereikt m.a.w de evaluatie moet aan haar doel beantwoorden en toetst daarom alle vaardigheden die in het leerplan beschreven zijn. Het is absoluut noodzakelijk de vier vaardigheden te testen, zodat de nadruk niet uitsluitend op cognitie komt te liggen. e. objectief De evaluatie is objectief als alle cursisten gelijke kansen krijgen, en hun antwoorden op een geobjectiveerde manier geëvalueerd worden. Het is dus van essentieel belang dat alle cursisten tijdens de evaluatie over dezelfde hulpmiddelen kunnen beschikken. f. betrouwbaar De evaluatie is betrouwbaar wanneer ze stabiele resultaten oplevert, die het taalbeheersingsniveau van de cursisten precies weergeven. Je moet dus voorkomen dat de evaluatieresultaten mee afhangen van toevallige maar storende factoren zoals stress wegens vermoeidheid of tijdsdruk, die de prestaties van de cursisten nadelig zullen beïnvloeden. Het is daarom nuttig om de wijze van evaluatie aan de cursisten vooraf toe te lichten en de examenopdrachten niet nodeloos lang te maken. Tijdens het leerproces ligt de nadruk op het verwerven van de vier vaardigheden. Bij de evaluatie ligt de klemtoon evenwel op luister-, lees-, en schrijfvaardigheid. Spreekvaardigheid komt uitgebreid aan bod in het vak communicatietraining. De volgende verdeelsleutels worden toegepast: - schrijven 60% - luisteren 15% - lezen 15% - spreken 10%

19 16 Het toetsen van receptieve vaardigheden binnen het communicatief taalonderwijs Luistervaardigheid - Men werkt zoveel mogelijk met authentieke teksten. De moeilijkheidsgraad van de examens kan bepaald worden door de uit te voeren opdracht eerder dan door het niveau van de authentieke tekst. - De duur van een luistertekst dient beperkt te zijn. - De opdracht wordt voor het luisteren gegeven: de cursisten weten duidelijk "hoe" ze moeten luisteren. - Een luistertest doet slechts in beperkte mate een beroep op schrijfvaardigheid en dit om te vermijden dat de leerkracht eerder schrijfvaardigheid quoteert dan de bedoelde luistervaardigheid. De cursist kan trouwens best begrepen hebben waarover de luistertest gaat, maar niet in staat zijn om het op te schrijven. Ook hier geldt dat evaluatie moet gebeuren d.m.v. taken die in overeenstemming zijn met de doelstellingen die men had. Leesvaardigheid Ook hier moeten de cursisten vooraf een concreet beeld hebben van hun opdracht. - de structurele opbouw van een tekst herkennen - teksten vergelijken en klasseren volgens hun functie - de hoofdgedachte uit een tekst kunnen vatten - meerkeuzevragen beantwoorden. Opmerking: - Zowel bij het toetsen van luistervaardigheid als van leesvaardigheid is het raadzaam een tijdslimiet op te leggen, om te vermijden dat cursisten stil blijven staan bij onbekende elementen, leesvaardigheid wordt niet getoetst d.m.v. luidop lezen. Dit is een productieve vaardigheid. Het toetsen van productieve vaardigheden binnen het communicatief taalonderwijs Spreekvaardigheid Bij de evaluatie van de spreekvaardigheid houdt de leerkracht niet alleen rekening met de formele criteria, zoals woordenschat, gebruik van juiste grammaticale structuren, enz., maar ook met de functionele criteria (b.v. was de communicatie adequaat, beantwoordt de uitgevoerde "taak" aan de opdracht, gebruikt de spreker het juiste gespreksregister, is de uitspraak en de intonatie correct?)

20 17 Schrijfvaardigheid Einddoel hier is vanzelfsprekend het functioneel, creatief schrijven. Bij de evaluatie hiervan gelden de volgende criteria: - Komt de boodschap over? - Beantwoordt de taak aan de gegeven opdracht? - Spelling, grammaticale correctheid - De gestructureerde opbouw en samenhang - De risicofactor: hebben de cursisten een verantwoord risico genomen om b.v. hun woordgebruik te variëren, hun ideeën te nuanceren, enz. Besluit Algemeen kan men stellen dat ook de evaluatie moet ontschoold worden. Evaluatie moet gebeuren d.m. v. taken die in overeenstemming zijn met de doelstellingen die men had. Cursisten kunnen worden gemotiveerd wanneer: - ze een concreet idee van de opdracht hebben; - hun fouten achteraf constructief worden behandeld; - ze veel reeds bekende dingen kunnen gebruiken; - er afwisseling in het materiaal is; - ze verantwoordelijkheid krijgen.

21 18 Bibliografie BOELS, W., e.a., Het BIN-boekje, Pedagogische begeleidingsdienst van het Gemeenschapsonderwijs, Brussel, 2003 CLAES, R. en POOT J., Efficiënte communicatie per telefoon, Pelckmans, Antwerpen, 1999 COCKX, P., Taalwijzer, Davidsfonds, Leuven, 2000 DE ROOIJ, J., Algemene Nederlandse Spraakkunst, Martinus Nijhoff/Wolters Plantijn, Groningen, Deurne, 1997 GEERTS, G. en HEESTERMANS, H.,Van Dale Groot Woordenboek der Nederlandse taal, Van Dale Lexicografie, Utrecht/Antwerpen, 1999 GOMMERS, J. en CARLIER, Praktijkboek voor zelfstandigen en K.M.O. Commercieel Beleid, Instituut voor economische promotie, Brussel, 1990 INSTITUUT VOOR NEDERLANDSE LEXICOLOGIE, Woordenlijst Nederlandse taal, Sdu Uitgevers/Standaard Uitgeverij, Den Haag/Antwerpen, 1997 VEREECKE, G., Hoe schrijft u een doeltreffende sollicitatiebrief?, Léonard en Partners N.V., 1999 VEREECKE, G., Hoe schrijft u een doeltreffend curriculum vitae?, Léonard en Partners N.V., 1999 VERHEYEN, J., Doeltreffend schrijven voor bedrijven, Standaard uitgeverij, 1998 Nuttige websites taaltelefoon.vlaanderen.be

22 19 FRANS Beginsituatie De cursisten beschikken over een basiskennis Frans dit is de kennis die ze verworven hebben na het volgen van een secundaire opleiding en komt overeen met RG 2 (720u.). Ze kunnen zich zowel mondeling als schriftelijk uitdrukken in het Frans en passen daarbij de elementaire grammaticale regels toe. Indien een cursist niet over het vereiste diploma (secundair onderwijs) beschikt of een opleiding genoten heeft waar Frans niet of nauwelijks werd onderricht, kan deze toch aan de opleiding beginnen als hij of zij de leeftijd van 21 jaar bereikt heeft in het kalenderjaar waar hij/zij zich inschrijft en voor de toelatingsproef slaagt. Doelstellingen Algemene doelstellingen De opleiding moet de cursisten in staat stellen om op voldoende en doeltreffende wijze zowel schriftelijk als mondeling te communiceren in omstandigheden waarin zij de Franse taal moeten gebruiken. Zij moeten bekwaam zijn om gesproken en geschreven informatie in courant Frans te begrijpen. Zij moeten op voldoende wijze kunnen meepraten met Franstaligen of Franssprekenden over algemene en beroepsspecifieke onderwerpen en tevens moeten zij zich voldoende correct schriftelijk kunnen uitdrukken. Leerplandoelstellingen De cursisten dienen in de mogelijkheid gesteld te worden zich op een voldoende manier in hun toekomstige, geheel of gedeeltelijk Frans georiënteerde, professionele omgeving te begeven. Het kennisniveau waarover zij beschikken dient hen in staat te stellen aan alle beroeps- en maatschappelijke gebonden noden te voldoen. Daartoe zal gewerkt worden op verschillende fronten: de facetten luister-, lees-, spreek- en schrijfvaardigheid worden verder in dit document uitvoerig beschreven. Het spreekt echter voor zich dat deze vier vaardigheden, ofschoon zij ieder op zich afzonderlijk kunnen worden nagestreefd / beoordeeld, in de praktijk geen vreemde componenten zullen blijven maar dat de leerkracht ze a.h.w. in een smeltkroes tot het geheel van de Franse taal zal laten versmelten. Uiteraard dient gaandeweg steeds opnieuw te worden nagestreefd naar een homogenisatie van de groep om een gezamenlijke groei te bevorderen. Dit collectieve groeien zal zich uiten onder diverse vormen: een steeds groeiend lexicon stap voor stap complexer wordende grammaticale structuren een gedegen uitbouw van de vaardigheden naar zowel correctheid als naar vlotheid toe. Taalintegratie: vanaf het aanleren, via inoefenen tot en met het zelfstandig gaan gebruiken van de diverse taalonderwerpen. 1 Functionele kennis

23 20 - De functionele kennis beheersen die nodig is voor het uitvoeren van de taaltaak: vorm, betekenis, reële gebruikscontext van woorden en grammaticale constructies, aspecten de socio-culturele verscheidenheid van de Franstalige wereld. - Via reflectie op de taaltaak de hierboven beschreven functionele kennis uitbreiden om de doeltreffendheid en de accuraatheid van de communicatie te verhogen. 2 Strategieën - Leerstrategieën (opzoeken, lees- en luistertechnieken, voorkennis activeren ) verwerven om specifieke taaltaken efficiënter te kunnen uitvoeren. - Talige en niet-talige communicatiestrategieën aanwenden om aan de communicatieve behoeften te kunnen voldoen (compenserende strategieën, bv. vragen om iets te herhalen, non-verbale strategieën ) 3 Attitudes - Het belang inzien van interesse hebben voor het leren van vreemde talen en gemotiveerd zijn om de taal ook buiten de klascontext te verwerven. - De gebruiksmogelijkheden van vreemde talen waarderen door gevoel te ontwikkelen voor effectieve communicatie en door plezier te beleven aan mondelinge en schriftelijke communicatie. - Luister- en leesbereidheid, spreekdurf en zelfvertrouwen ontwikkelen. - Bereid zijn tot intercultureel contact. - Accuraatheid, assertiviteit en persoonlijke creativiteit ontwikkelen. Basisdoelstellingen Luistervaardigheid: Om de gesprekspartner of eventueel het gesproken medium zo goed mogelijk te begrijpen zullen de cursisten kunnen: een eenvoudig gesprek over algemene onderwerpen volgen dialogen, mondelinge opdrachten, telefoongesprekken of mededelingen, over algemene en beroepsspecifieke onderwerpen voldoende begrijpen. typisch aan meertalig secretariaat gerelateerde bestudeerde onderwerpen voldoende begrijpen native-speakers op voldoende wijze begrijpen Aan de hand van de luistervaardigheden die de cursist heeft ontwikkeld en de oefeningen in zowel het begrijpen van rechtstreekse gesprekspartners als in het luisteren via diverse media (telefoon, radio, televisie, geluidsband, ) moet de cursist een voldoende luisterbereidheid kunnen opbrengen en zich reeds voldoende thuis voelen in een Franstalige omgeving.

24 21 Leesvaardigheid: De cursisten kunnen: bestudeerde teksten voldoende globaal begrijpen gericht informatie vinden via diverse geschreven media en tevens de geschikte info hieruit selecteren (vb. vacatures, tijdschriften, documenten, ) De leesbereidheid van de cursist dient gestimuleerd te worden door aandacht voor enerzijds het inhoudelijke aspect (het begrijpen van de tekst op een juiste manier) en anderzijds het aspect leescomfort (redelijke leessnelheid, ) Spreekvaardigheid: De cursisten kunnen: over bestudeerde teksten een eenvoudig vraag- en antwoordgesprek voeren. bestudeerde teksten samenvatten en/of beoordelen het kennen en compenseren van de eigen zwakheden of onvolkomenheden en deze indien nodig compenseren door beroep te doen op eenvoudigere woordenschat of zinsconstructies (zogenaamde compenserende strategieën) Regelmatige oefeningen op uitspraak, het gebruik van woordenschat, het vormen van zinnen en eventueel compenseren van de onvermijdelijke zwak- of ontoereikendheden dienen de drempelvrees van de cursist tot het strikte minimum te beperken. Schrijfvaardigheid: De cursisten kunnen: vertrouwde onderwerpen schriftelijk aansnijden of hierover hun mening formuleren. een basisverslag neerschrijven over een gelezen of beluisterde tekst voor zichzelf nota s nemen ter voorbereiding van een schriftelijk verslag. De cursist dient door zijn aangeleerde woordenschat en regelmatige schrijfoefeningen voldoende zelfvertrouwen te hebben ontwikkeld om actief schriftelijk in het Frans te communiceren. Uitbreidingsdoelstellingen Uiteraard dienen deze uitbreidingsdoelstellingen door de inrichtende machten of door de lesgever zelf te worden vastgelegd in functie van de situatie. Het moet echter steeds om uitbreidingen gaan die volledig passen binnen het kader van de Franse taal gericht op algemeen - en secretariaatsgebruik en die bovendien perfect aansluiten bij het opleidingsniveau. Zij moeten ook mogelijk zijn binnen het beschikbare tijdsbestek en mogen onder geen enkel beding het bereiken van de minimumdoelstellingen in gevaar brengen.

Opleiding. Meertalig secretariaat. Code + officiële benaming van de module. A3 Frans 1. Academiejaar 2015-2016. Semester. 1 en 2.

Opleiding. Meertalig secretariaat. Code + officiële benaming van de module. A3 Frans 1. Academiejaar 2015-2016. Semester. 1 en 2. Opleiding Meertalig secretariaat Code + officiële benaming van de module A3 Frans 1 Academiejaar 2015-2016 Semester 1 en 2 Studieomvang 9 studiepunten Totale studietijd 180 Aantal lestijden 120 Aandeel

Nadere informatie

CVO PANTA RHEI - Schoonmeersstraat GENT

CVO PANTA RHEI - Schoonmeersstraat GENT identificatie opleiding Talen modulenaam Spaans Richtgraad 3: niveau 7 en 8 (ERK = Vantage) code module 6014/6015 en 6016/6017 goedkeuring door aantal lestijden 120/jaar studiepunten datum goedkeuring

Nadere informatie

MODERNE VREEMDE TALEN - ASO DUITS Het voorliggende pakket eindtermen beantwoordt aan de decretale situatie waarbij in de basisvorming in de derde

MODERNE VREEMDE TALEN - ASO DUITS Het voorliggende pakket eindtermen beantwoordt aan de decretale situatie waarbij in de basisvorming in de derde MODERNE VREEMDE TALEN - ASO DUITS Het voorliggende pakket eindtermen beantwoordt aan de decretale situatie waarbij in de basisvorming in de derde graad ASO, Duits als tweede moderne vreemde taal kan worden

Nadere informatie

Aartsbisdom Mechelen-Brussel Vicariaat Onderwijs Diocesane Pedagogische Begeleiding Secundair Onderwijs

Aartsbisdom Mechelen-Brussel Vicariaat Onderwijs Diocesane Pedagogische Begeleiding Secundair Onderwijs Aartsbisdom Mechelen-Brussel Vicariaat Onderwijs Diocesane Pedagogische Begeleiding Secundair Onderwijs Vakdocumenten Frans (2004) Visie en accenten leerplan Frans BaO 1 De eerste stappen zetten - Basiswoordenschat

Nadere informatie

CONCEPT. Tussendoelen Engels onderbouw vo havo/vwo

CONCEPT. Tussendoelen Engels onderbouw vo havo/vwo Tussendoelen Engels onderbouw vo havo/vwo Preambule Voor alle domeinen van Engels geldt dat het gaat om toepassingen van kennis en vaardigheden op thema s die alledaags en vertrouwd zijn. Hieronder worden

Nadere informatie

De leerling leert strategieën te gebruiken voor het uitbreiden van zijn Duitse woordenschat.

De leerling leert strategieën te gebruiken voor het uitbreiden van zijn Duitse woordenschat. A. LEER EN TOETSPLAN DUITS Onderwerp: Leesvaardigheid De leerling leert strategieën te gebruiken voor het uitbreiden van zijn Duitse woordenschat. De leerling leert strategieën te gebruiken bij het verwerven

Nadere informatie

Opleiding. Meertalig secretariaat. Code + officiële benaming van de module. A4 Frans 2. Academiejaar 2015-2016. Semester

Opleiding. Meertalig secretariaat. Code + officiële benaming van de module. A4 Frans 2. Academiejaar 2015-2016. Semester Opleiding Meertalig secretariaat Code + officiële benaming van de module A4 Frans 2 Academiejaar 2015-2016 Semester 2 (+ online herhalingsopdrachten tijdens het 1 ste semester) Studieomvang 6 studiepunten

Nadere informatie

CVO PANTA RHEI - Schoonmeersstraat GENT

CVO PANTA RHEI - Schoonmeersstraat GENT identificatie opleiding Talen modulenaam Spaans Richtgraad 4: niveaus 9 en 10 (ERK = Effectiveness) code module 6046/6047 en 6048/6049 goedkeuring door aantal lestijden 120/jaar studiepunten datum goedkeuring

Nadere informatie

Luister- en kijkvaardigheid in de lessen Nederlands

Luister- en kijkvaardigheid in de lessen Nederlands Les Taalblad, Pendelaars Tekstsoort, publiek, niveau Informatieve en persuasieve tekst Onbekend publiek Structurerend niveau voor leesvaardigheid, beoordelend niveau voor luistervaardigheid Verwijzing

Nadere informatie

Voor alle leraren Nederlands. 'Vergelijkend schema', eindtermen vaardigheden van de 3 graden: tekstsoorten, procedures/strategieën en attitudes.

Voor alle leraren Nederlands. 'Vergelijkend schema', eindtermen vaardigheden van de 3 graden: tekstsoorten, procedures/strategieën en attitudes. Voor alle leraren Nederlands 'Vergelijkend schema', eindtermen vaardigheden van de 3 graden:, procedures/strategieën en attitudes. 1 Luisteren 1e graad 2e graad 3e graad uiteenzetting leerstofonderdeel

Nadere informatie

Taaltaken, verwerkingsniveaus, tekstsoorten, tekstkenmerken en strategieën

Taaltaken, verwerkingsniveaus, tekstsoorten, tekstkenmerken en strategieën 1 Bijlage 10. Eindtermen moderne vreemde talen: Frans of Engels van de derde graad bso (derde leerjaar) Taaltaken, verwerkingsniveaus, tekstsoorten, tekstkenmerken en strategieën LUISTEREN vrij concreet

Nadere informatie

Taaltaken, verwerkingsniveaus, tekstsoorten, tekstkenmerken en strategieën

Taaltaken, verwerkingsniveaus, tekstsoorten, tekstkenmerken en strategieën 1 Bijlage 7. Eindtermen moderne vreemde talen: Frans of Engels van de derde graad bso (eerste en tweede leerjaar) Taaltaken, verwerkingsniveaus, tekstsoorten, tekstkenmerken en strategieën LUISTEREN vertrouwd

Nadere informatie

Profiel Professionele Taalvaardigheid

Profiel Professionele Taalvaardigheid Profiel Professionele Taalvaardigheid PPT Het Profiel Professionele Taalvaardigheid omvat de taalvaardigheid die nodig is om professioneel in het Nederlands te functioneren en is in de eerste plaats gericht

Nadere informatie

VLAAMS VERBOND VAN HET KATHOLIEK SECUNDAIR ONDERWIJS LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS. NEDERLANDS Derde graad BSO Derde leerjaar. Alle studierichtingen

VLAAMS VERBOND VAN HET KATHOLIEK SECUNDAIR ONDERWIJS LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS. NEDERLANDS Derde graad BSO Derde leerjaar. Alle studierichtingen VLAAMS VERBOND VAN HET KATHOLIEK SECUNDAIR ONDERWIJS LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS NEDERLANDS Derde graad BSO Derde leerjaar Alle studierichtingen Licap - Brussel: - september 1995 INHOUD 1 BEGINSITUATIE...

Nadere informatie

13. De leerling leert strategieën te gebruiken bij het verwerven van informatie uit gesproken en geschreven Engelstalige teksten.

13. De leerling leert strategieën te gebruiken bij het verwerven van informatie uit gesproken en geschreven Engelstalige teksten. A. LEER EN TOETSPLAN Onderwerp: Leesvaardigheid 12, 13, 14, 17 geschreven Engelstalige teksten. 14. De leerling leert in Engelstalige schriftelijke en digitale bronnen informatie te zoeken, te ordenen

Nadere informatie

CVO PANTA RHEI - Schoonmeersstraat 26 9000 GENT 09 335 22 22

CVO PANTA RHEI - Schoonmeersstraat 26 9000 GENT 09 335 22 22 identificatie opleiding Medewerker Reisbureau/Touroperator modulenaam Zakelijke Communicatie in eerste vreemde taal 1 code module A2 goedkeuring door aantal lestijden 80 studiepunten datum goedkeuring

Nadere informatie

Kennisbasis Duits 8 juli 2009. 2. Taalkundige kennis

Kennisbasis Duits 8 juli 2009. 2. Taalkundige kennis Kennisbasis Duits 8 juli 2009 Thema Categorie/kernconcept Omschrijving van de categorie / het kernconcept De student 1. Taalvaardigheden 1.1 De vaardigheden 1.1.1 beheerst de kijkvaardigheid en de luistervaardigheid

Nadere informatie

Eindtermen Nederlands algemeen secundair onderwijs (derde graad)

Eindtermen Nederlands algemeen secundair onderwijs (derde graad) Eindtermen Nederlands algemeen secundair onderwijs (derde graad) Bron: www.ond.vlaanderen.be/dvo 1 Luisteren 1 De leerlingen kunnen op structurerend niveau luisteren naar uiteenzettingen en probleemstellingen

Nadere informatie

luisteren: ET 4, 6 spreken: ET 15, 18, 23 lezen: ET 10, 12 schrijven: ET 28, 30, 31, 34 mondelinge interactie: 24, 27

luisteren: ET 4, 6 spreken: ET 15, 18, 23 lezen: ET 10, 12 schrijven: ET 28, 30, 31, 34 mondelinge interactie: 24, 27 TABASCO Oriëntatie + voorbereiden Leercoach Leerlingen Iemand voorstellen (schriftelijk en mondeling) Leerplandoelstellingen kiezen functionele kennis: - woordvelden: 35.1.1 en 35.1.2 en 35.1.3 - grammatica:

Nadere informatie

Faculteit der Letteren - Formulier voor de beschrijving van modules. vakcode. French 1 Major. vaknaam. studiefase

Faculteit der Letteren - Formulier voor de beschrijving van modules. vakcode. French 1 Major. vaknaam. studiefase Faculteit der Letteren - Formulier voor de beschrijving van modules vakcode (in te vullen door BSZ) naam opleiding vaknaam Engelse vaknaam voertaal studiefase RTC Frans Frans 1 Major French 1 Major Frans

Nadere informatie

13. De leerling leert strategieën te gebruiken bij het verwerven van informatie uit gesproken en geschreven Engelstalige teksten.

13. De leerling leert strategieën te gebruiken bij het verwerven van informatie uit gesproken en geschreven Engelstalige teksten. A. LEER EN TOETSPLAN Vak: Engels Onderwerp: Leesvaardigheid 12, 13, 14, 17 13. De leerling leert strategieën te gebruiken bij het verwerven van informatie uit gesproken en geschreven Engelstalige teksten.

Nadere informatie

11. De leerling leert verder vertrouwd te raken met de klank van het Frans door veel te luisteren naar gesproken en gezongen teksten.

11. De leerling leert verder vertrouwd te raken met de klank van het Frans door veel te luisteren naar gesproken en gezongen teksten. A. LEER EN TOETSPLAN Leerjaar: 3 Onderwerp: Luistervaardigheid 11, 12, 13, 14 11. De leerling leert verder vertrouwd te raken met de klank van het Frans door veel te luisteren naar gesproken en gezongen

Nadere informatie

Basisarrangement. Groep: AGL fase 1 Leerjaar 1 Vak: Nederlandse taal. 5x per week 45 minuten werken aan de basisdoelen

Basisarrangement. Groep: AGL fase 1 Leerjaar 1 Vak: Nederlandse taal. 5x per week 45 minuten werken aan de basisdoelen Basis Groep: AGL fase 1 Leerjaar 1 Vak: Nederlandse taal 5x per week 45 minuten werken aan de basisdoelen Deviant methode leer/werkboek VIA vooraf op weg naar 1F. De 8 thema s in het boek hebben terugkerende

Nadere informatie

Secundair volwassenenonderwijs STUDIEGEBIED TALEN RICHTGRAAD 1&2

Secundair volwassenenonderwijs STUDIEGEBIED TALEN RICHTGRAAD 1&2 Secundair volwassenenonderwijs STUDIEGEBIED TALEN RICHTGRAAD 1&2 Modulaire opleiding Europese talen groep 1* R 1 AO TA 001 *Europese talen groep 1: Deens, Duits, Engels, Frans, Italiaans, Portugees, Roemeens,

Nadere informatie

Luisteren 1 hv 2 hv 3hv

Luisteren 1 hv 2 hv 3hv Carte Orange 1 hv, 2 hv, 3 hv ERK-overzicht 1 Luisteren 1 hv 2 hv 3hv 1 Gesprekken tussen moedertaalsprekers verstaan A2 Kan het onderwerp bepalen van een langzaam en duidelijk gesproken gesprek 2-3-4-5-6-7-8*

Nadere informatie

Voorwoord. Wij wensen u veel plezier en inzicht in het gebruik van de leerlijnen! Team Mondomijn. Bedankt!

Voorwoord. Wij wensen u veel plezier en inzicht in het gebruik van de leerlijnen! Team Mondomijn. Bedankt! leerlijnen Engels Voorwoord Mondomijn is een innovatieve, integrale samenwerking tussen Qliq primair onderwijs en Korein Kinderplein. Samen bieden we een eigentijdse vorm van onderwijs en kinderopvang.

Nadere informatie

DOCUMENT. Servicedocument VOET voor het vak ICT/Informatica. Vlaams Verbond van het Katholiek Secundair Onderwijs Guimardstraat 1, 1040 Brussel VVKSO

DOCUMENT. Servicedocument VOET voor het vak ICT/Informatica. Vlaams Verbond van het Katholiek Secundair Onderwijs Guimardstraat 1, 1040 Brussel VVKSO Vlaams Verbond van het Katholiek Secundair Onderwijs Guimardstraat 1, 1040 Brussel DOCUMENT VVKSO Servicedocument VOET voor het vak ICT/Informatica Dit document is een aanvulling op het algemeen servicedocument

Nadere informatie

Modularisering van meertalige en multiculturele academische communicatievaardigheden voor BA en MA niveau

Modularisering van meertalige en multiculturele academische communicatievaardigheden voor BA en MA niveau 2011 2014 Projectnummer 517575-LLP-1-2011-1-CH- ERASMUS-EMCR OVEREENKOMST NR. 2011-3648 / 001-001 Modularisering van meertalige en multiculturele academische communicatievaardigheden voor BA en MA niveau

Nadere informatie

Vlaams Ministerie van Onderwijs en Vorming 1 september 2007 LEERGEBIED TALEN. Modulaire opleiding Frans Opstap talen AO BE 011

Vlaams Ministerie van Onderwijs en Vorming 1 september 2007 LEERGEBIED TALEN. Modulaire opleiding Frans Opstap talen AO BE 011 LEERGEBIED TALEN Modulaire opleiding Frans Opstap talen AO BE 011 Versie 2.0 BVR Pagina 1 van 9 Inhoud Vlaams Ministerie van Onderwijs en Vorming 1 september 2007 1 Opleiding... 3 1.1 Relatie opleiding

Nadere informatie

CVO PANTA RHEI - Schoonmeersstraat 26 9000 GENT 09 335 22 22

CVO PANTA RHEI - Schoonmeersstraat 26 9000 GENT 09 335 22 22 identificatie opleiding modulenaam code module Talen Frans Richtgraad 2: niveau 3, 4, 5 en 6 (ERK: Threshold) 5920/5921 en 5922/5923 en 5924/5925 en 5926/5927 goedkeuring door aantal lestijden 120/jaar

Nadere informatie

~ 1 ~ selecteren. (LPD 1,8,27) (LPD 13,22,23,27)

~ 1 ~ selecteren. (LPD 1,8,27) (LPD 13,22,23,27) ~ 1 ~ Functionele taalvaardigheid/ tekstgeletterdheid Eindtermen (P)AV voor 2 de graad SO 3 de graad SO 3 de jaar 3 de graad SO DBSO niveau 2 de graad DBSO niveau 3 de graad DBSO niveau 3 de jaar 3 de

Nadere informatie

ECTS-fiche. 1. Identificatie. Ondernemingscommunicatie Communicatievaardigheden. Lestijden 120

ECTS-fiche. 1. Identificatie. Ondernemingscommunicatie Communicatievaardigheden. Lestijden 120 ECTS-fiche 1. Identificatie Opleiding Ondernemingscommunicatie Module Communicatievaardigheden Code O.C1 Lestijden 120 Studiepunten n.v.t. Ingeschatte totale 160 studiebelasting (in uren) 1 Mogelijkheid

Nadere informatie

PROGRAMMA (AALST) BIJEENKOMST VAKCOÖRDINATOREN NEDERLANDS April 2014 PROGRAMMA (SINT-NIKLAAS) PROGRAMMA (OUDENAARDE) Inleiding - rondleiding OLC

PROGRAMMA (AALST) BIJEENKOMST VAKCOÖRDINATOREN NEDERLANDS April 2014 PROGRAMMA (SINT-NIKLAAS) PROGRAMMA (OUDENAARDE) Inleiding - rondleiding OLC BIJEENKOMST VAKCOÖRDINATOREN NEDERLANDS April 2014 PROGRAMMA (AALST) Inleiding - rondleiding OLC Voorstelling vakgroep/school - ideeën uit de ontvangende school PB Intervisie Nieuws uit het vakgebied Koffie

Nadere informatie

2.3 Literatuur. 1.4.2 Schriftelijke vaardigheden 1.4.2.1 Lezen LES GODVERDOMSE DAGEN OP EEN GODVERDOMSE BOL LEERPLAN ALGEMEEN:

2.3 Literatuur. 1.4.2 Schriftelijke vaardigheden 1.4.2.1 Lezen LES GODVERDOMSE DAGEN OP EEN GODVERDOMSE BOL LEERPLAN ALGEMEEN: LES GODVERDOMSE DAGEN OP EEN GODVERDOMSE BOL ALGEMEEN: p.8 2.3 Literatuur In onze leerplannen is literatuur telkens als een aparte component beschouwd, meer dan een vorm van leesvaardigheid. Na de aanloop

Nadere informatie

ECTS-fiche. 1. Identificatie. Module. Lestijden 60

ECTS-fiche. 1. Identificatie. Module. Lestijden 60 ECTS-fiche 1. Identificatie Opleiding Marketing Module Management & Organisatie Code C2 Lestijden 60 Studiepunten n.v.t. Ingeschatte totale studiebelasting (in uren) 1 Mogelijkheid tot JA aanvragen vrijstelling

Nadere informatie

Naam leerlingen. Groep BBL1 Engels. Verdiepend arrangement. Basisarrange ment. Leertijd; 3 keer per week 45 minuten werken aan de basisdoelen.

Naam leerlingen. Groep BBL1 Engels. Verdiepend arrangement. Basisarrange ment. Leertijd; 3 keer per week 45 minuten werken aan de basisdoelen. Verdiepend Basisarrange ment Naam leerlingen Groep BBL1 Engels Leertijd; 3 keer per week 45 minuten werken aan de basisdoelen. - 3 keer per week 45 minuten basisdoelen toepassen in verdiepende contexten.

Nadere informatie

Profiel Maatschappelijke Taalvaardigheid

Profiel Maatschappelijke Taalvaardigheid Profiel Maatschappelijke Taalvaardigheid PMT Het Profiel Maatschappelijke Taalvaardigheid omvat de taalvaardigheid die nodig is om zelfstandig maatschappelijk te functioneren het Nederlands en is de eerste

Nadere informatie

DOCUMENT. Servicedocument VOET voor het vak ICT/Informatica. Vlaams Verbond van het Katholiek Secundair Onderwijs Guimardstraat 1, 1040 Brussel VVKSO

DOCUMENT. Servicedocument VOET voor het vak ICT/Informatica. Vlaams Verbond van het Katholiek Secundair Onderwijs Guimardstraat 1, 1040 Brussel VVKSO Vlaams Verbond van het Katholiek Secundair Onderwijs Guimardstraat 1, 1040 Brussel DOCUMENT VVKSO Servicedocument VOET voor het vak ICT/Informatica Dit document is een aanvulling op het algemeen servicedocument

Nadere informatie

ECTS-fiche. 1. Identificatie. Module. Lestijden 160

ECTS-fiche. 1. Identificatie. Module. Lestijden 160 ECTS-fiche 1. Identificatie Opleiding Marketing Module Algemene Marketing Code A5 Lestijden 160 Studiepunten n.v.t. Ingeschatte totale studiebelasting (in uren) 1 Mogelijkheid tot JA aanvragen vrijstelling

Nadere informatie

Maatschappelijk werker dienst budgetbeheer/ algemene sociale dienstverlening

Maatschappelijk werker dienst budgetbeheer/ algemene sociale dienstverlening Maatschappelijk werker dienst budgetbeheer/ algemene sociale dienstverlening 1 Actuele situatie OCMW Steenokkerzeel begeleidt al vele jaren cliënten met financiële problemen. Vaak wordt een financieel

Nadere informatie

Luisteren 1 gt/h 2 gt 3/4 vmbo

Luisteren 1 gt/h 2 gt 3/4 vmbo Carte Orange 1 gth, 2 gt, 3/4 vmbo ERK-overzicht 1 Luisteren 1 gt/h 2 gt 3/4 vmbo 1 Gesprekken tussen moedertaalsprekers verstaan A2 Kan het onderwerp bepalen van een langzaam en duidelijk gesproken gesprek

Nadere informatie

CVO PANTA RHEI - Schoonmeersstraat 26 9000 GENT 09 335 22 22

CVO PANTA RHEI - Schoonmeersstraat 26 9000 GENT 09 335 22 22 identificatie opleiding Medewerker Reisbureau/Touroperator modulenaam Zakelijke communicatie in een eerste vreemde taal 2 code module A4 goedkeuring door aantal lestijden 80 studiepunten datum goedkeuring

Nadere informatie

Mogelijke opdrachten voor een vakwerkgroep geschiedenis en/of esthetica

Mogelijke opdrachten voor een vakwerkgroep geschiedenis en/of esthetica Mogelijke opdrachten voor een vakwerkgroep geschiedenis en/of esthetica In kolom 1 vind je 69 items waaraan je eventueel kan werken in de vakgroep geschiedenis/esthetica. Ze zijn ingedeeld in 8 categorieën.

Nadere informatie

Leerplandoelstellingen en leerinhouden 2de graad aso / tso handel en handel-talen / kso-tso

Leerplandoelstellingen en leerinhouden 2de graad aso / tso handel en handel-talen / kso-tso 1 Leerplandoelstellingen en leerinhouden 2de graad aso / tso handel en handel-talen / kso-tso aso tso handel en handel-talen (4 u 5 u of 6 u) kso-tso ( 2 u 3 u ) LUISTEREN Lu 1 het onderwerp bepalen in

Nadere informatie

TOETSTIP 5 NOVEMBER 2006

TOETSTIP 5 NOVEMBER 2006 TOETSTIP 5 NOVEMBER 2006 Bepaling wat en waarom je wilt meten Toetsopzet Materiaal Betrouwbaarheid Beoordeling Interpretatie resultaten TIP 5: SELF-ASSESSMENT: WAT, WAAROM EN HOE? Zoals we in de vorige

Nadere informatie

STUDIEGEBIED HANDEL (bso)

STUDIEGEBIED HANDEL (bso) (bso) Tweede graad... Kantoor Derde graad Kantoor Kantooradministratie en gegevensbeheer (7de jaar) Studierichting Kantoor de graad Een woordje uitleg over de studierichting... Interesse voor werken met

Nadere informatie

Onderwijs op maat: een start met voorsprong

Onderwijs op maat: een start met voorsprong Departement Handelswetenschappen en Bedrijfskunde Academiejaar 2014-2015 Onderwijs op maat: een start met voorsprong Infobundel Bedrijfsmanagement Departement Handelswetenschappen en Bedrijfskunde Nationalestraat

Nadere informatie

Naam leerlingen. Groep BBL 1 Nederlands. Verdiepend arrangement. Basisarrange ment. Leertijd; 5 keer per week 45 minuten werken aan de basisdoelen.

Naam leerlingen. Groep BBL 1 Nederlands. Verdiepend arrangement. Basisarrange ment. Leertijd; 5 keer per week 45 minuten werken aan de basisdoelen. Verdiepend Basisarrange ment Naam leerlingen Groep BBL 1 Nederlands Leertijd; 5 keer per week 45 minuten werken aan de basisdoelen. - 5 keer per week 45 minuten basisdoelen toepassen in verdiepende contexten.

Nadere informatie

ERK - Europees Referentiekader. luisteren. pers. prof. educ.

ERK - Europees Referentiekader. luisteren. pers. prof. educ. luisteren A1 Luisteren naar aankondigingen en instructies Kan in vertrouwde situaties korte, duidelijke instructies begrijpen. Kan in korte, duidelijk gesproken teksten, namen, getallen en bekende woorden

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814.

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 35978 16 december 2014 Regeling van het College voor toetsen en examens van 6 oktober 2014 CvTE-14.02213, houdende vaststelling

Nadere informatie

Themaboek IBL1 - Internationaal marktanalist

Themaboek IBL1 - Internationaal marktanalist Duits IBL1 Vakcode 56008 Verantwoordelijke e-mail mevr. K. Voogd k.m.voogd@saxion.nl ECTS 4 Kwartiel 1.1 en 1.2 Competenties IBL1 Prestatie-indicatoren 1.3 Zie bijlage 1 voor een overzicht van de competenties

Nadere informatie

Voorwoord. Graag bedanken we iedereen die een bijdrage heeft geleverd aan dit document:

Voorwoord. Graag bedanken we iedereen die een bijdrage heeft geleverd aan dit document: leerlijnen Voorwoord Mondomijn is een innovatieve samenwerking tussen Qliq primair onderwijs en Korein Kinderplein. Samen bieden we een eigentijdse vorm van onderwijs en kinderopvang. Ons uitgangspunt?

Nadere informatie

Engels, vmbo gltl, Liesbeth Pennewaard kernen subkernen Context (inhoud) taalvaardigheidsniveau CE of SE Eindterm niveau GL/TL Exameneenh eid Lezen

Engels, vmbo gltl, Liesbeth Pennewaard kernen subkernen Context (inhoud) taalvaardigheidsniveau CE of SE Eindterm niveau GL/TL Exameneenh eid Lezen Engels, vmbo gltl, Liesbeth Pennewaard kernen subkernen Context (inhoud) taalvaardigheidsniveau CE of SE Eindterm niveau GL/TL Exameneenh eid Lezen Correspondentie lezen Opleiding: uitwisseling, vorming,

Nadere informatie

A1 A2 B1 B2 C1. betrekking op concrete betrekking op abstracte, complexe, onbekende vertrouwde

A1 A2 B1 B2 C1. betrekking op concrete betrekking op abstracte, complexe, onbekende vertrouwde Luisteren - kwalitatieve niveaucriteria en zinsbouw tempo en articulatie Teksten hebben Teksten hebben Teksten hebben Teksten hebben Teksten hebben o.a. betrekking op zeer betrekking op betrekking op betrekking

Nadere informatie

Opleiding. Tolk Vlaamse Gebarentaal. Code + officiële benaming van de module. Module Vlaamse Gebarentaal B. Academiejaar 2015-2016.

Opleiding. Tolk Vlaamse Gebarentaal. Code + officiële benaming van de module. Module Vlaamse Gebarentaal B. Academiejaar 2015-2016. Opleiding Tolk Vlaamse Gebarentaal Code + officiële benaming van de module Module Vlaamse Gebarentaal B Academiejaar 2015-2016 Semester 2 Studieomvang 9 studiepunten Totale studietijd 180 Aantal lestijden

Nadere informatie

TAALPROFIEL MODERNE VREEMDE TALEN KWALIFICATIEPROFIEL COMMERCIEEL MEDEWERKER BANK- EN VERZEKERINGSWEZEN

TAALPROFIEL MODERNE VREEMDE TALEN KWALIFICATIEPROFIEL COMMERCIEEL MEDEWERKER BANK- EN VERZEKERINGSWEZEN TAALPROFIEL MODERNE VREEMDE TALEN KWALIFICATIEPROFIEL COMMERCIEEL MEDEWERKER BANK- EN VERZEKERINGSWEZEN Beroepscompetentie: Kerntaak: 2. De commercieel medewerker bank- en verzekeringswezen is in staat

Nadere informatie

Taalvaardigheid Preventie en remediëring. -betrokkenheid verhogende werkvormen creëren -een maximale -herformuleren de lln het probleem

Taalvaardigheid Preventie en remediëring. -betrokkenheid verhogende werkvormen creëren -een maximale -herformuleren de lln het probleem Vlaams Verbond van het Katholiek Secundair Onderwijs Guimardstraat 1, 1040 Brussel VOET LEREN LEREN EN GOK Voet@2010 leren leren en thema s gelijke onderwijskansen Socio-emotionele ontwikkeling (1ste graad)

Nadere informatie

Profiel Academische Taalvaardigheid PAT

Profiel Academische Taalvaardigheid PAT Het Profiel Academische Taalvaardigheid omvat de taalvaardigheid die nodig is om op academisch niveau het Nederlands te functioneren en is de eerste plaats gericht op formele communicatie. Dit profiel

Nadere informatie

PTA Engelse taal en literatuur HAVO Belgisch Park cohort 15-16-17

PTA Engelse taal en literatuur HAVO Belgisch Park cohort 15-16-17 en examen Engels PTA Engelse taal en literatuur HAVO Belgisch Park cohort 15-16-17 Het eindexamen bestaat uit een centraal examen en een schoolexamen. Het examenprogramma bestaat uit de volgende domeinen:

Nadere informatie

Educatief Professioneel (EDUP) - C1

Educatief Professioneel (EDUP) - C1 Educatief Professioneel (EDUP) - C1 Voor wie? Voor hogeropgeleide volwassenen (18+) die willen functioneren in een uitdagende kennis- of communicatiegerichte functie: in het hoger onderwijs, als docent

Nadere informatie

Provinciaal Handels- en Taalinstituut

Provinciaal Handels- en Taalinstituut Provinciaal Handels- en Taalinstituut Henleykaai 83 9000 GENT tel. 09 267 12 10 fax 09 267 12 11 Secundair-na-Secundair van de 3 de graad tso 3 de graad TOERISME en ORGANISATIE (studiegebied Toerisme)

Nadere informatie

examenprogramm moderne vreemde talen vmbo gl/tl

examenprogramm moderne vreemde talen vmbo gl/tl 3. Syllabus Moderne vreemde talen 3.1 Verdeling examenstof over CE/SE bij Tabel: Verdeling van de examenstof Engels over centraal examen en schoolexamen Exameneenheden CE moet mag MVT/K/1 Oriëntatie op

Nadere informatie

Opfriscursussen op niveau ASO 3

Opfriscursussen op niveau ASO 3 Opfriscursussen op niveau ASO 3 Inhoud ASO3 Opfris Frans... 2 ASO3 Opfris Nederlands... 8 ASO3 Opfris Engels... 9 ASO 3 Opfris 1 wiskunde... 10 ASO 3 Opfris 2 wiskunde... 11 ASO3 Opfris Natuurwetenschappen...

Nadere informatie

Niveaus van het Europees Referentiekader (ERK)

Niveaus van het Europees Referentiekader (ERK) A Beginnend taalgebruiker B Onafhankelijk taalgebruiker C Vaardig taalgebruiker A1 A2 B1 B2 C1 C2 LUISTEREN Ik kan vertrouwde woorden en basiszinnen begrijpen die mezelf, mijn familie en directe concrete

Nadere informatie

Overzicht modules Algemene vorming TSO3

Overzicht modules Algemene vorming TSO3 Overzicht modules Algemene vorming TSO3 Inhoud TSO3 Aardrijkskunde 1... 2 TSO3 Aardrijkskunde 2... 3 TSO3 Aardrijkskunde 3... 4 TSO3 Engels 1... 5 Engels 2... 6 TSO3 Nederlands 1... 7 TSO3 Nederlands 2...

Nadere informatie

CONCEPT. Tussendoelen Engels onderbouw vo vmbo

CONCEPT. Tussendoelen Engels onderbouw vo vmbo Tussendoelen Engels onderbouw vo vmbo Preambule Voor alle domeinen van Engels geldt dat het gaat om toepassingen van kennis en vaardigheden op thema s die alledaags en vertrouwd zijn. Hieronder worden

Nadere informatie

Prestatie-indicatoren 1.3 Zie bijlage 1 voor een overzicht van de competenties inclusief prestatie-indicatoren en beoordelingscriteria.

Prestatie-indicatoren 1.3 Zie bijlage 1 voor een overzicht van de competenties inclusief prestatie-indicatoren en beoordelingscriteria. Duits L2 Vakcode 56017 Moduleverantwoordelijke mevr. K. Voogd (k.m.voogd@saxion.nl) ECTS 4 Kwartiel 1.3 en 1.4 Competenties IBL1 Prestatie-indicatoren 1.3 Zie bijlage 1 voor een overzicht van de competenties

Nadere informatie

Onderzoekscompetenties. Schooljaar 2015-2016. GO! atheneum Campus Kompas Noordlaan 10 9230 Wetteren 09 365 60 60

Onderzoekscompetenties. Schooljaar 2015-2016. GO! atheneum Campus Kompas Noordlaan 10 9230 Wetteren 09 365 60 60 GO! atheneum Campus Kompas Noordlaan 10 9230 Wetteren 09 365 60 60 Schooljaar 2015-2016 E-mail: ka.wetteren@g-o.be atheneum@campuskompas.be Website: www.campuskompas.be/atheneum Scholengroep Schelde Dender

Nadere informatie

CVO PANTA RHEI - Schoonmeersstraat 26 9000 GENT 09 335 22 22

CVO PANTA RHEI - Schoonmeersstraat 26 9000 GENT 09 335 22 22 identificatie opleiding MEDEWERKER REISBUREAU/ TOUROPERATOR modulenaam Zakelijk Nederlands code module A1 goedkeuring door aantal lestijden 60 studiepunten 300 datum goedkeuring structuurschema / volgtijdelijkheid

Nadere informatie

vmbo 3 gt: schooljaar 2015-2016 vmbo 4 gt: schooljaar 2016-2017

vmbo 3 gt: schooljaar 2015-2016 vmbo 4 gt: schooljaar 2016-2017 VMBO-GT, cohort 2015-2017 vmbo 3 gt: schooljaar 2015-2016 vmbo 4 gt: schooljaar 2016-2017 2College, locatie Durendael Vak: Nederlandse taal Inleiding Schoolexamens Handelingsdelen en T3-1 Grammatica /

Nadere informatie

TRAJECT WELZIJN_METHODIEK VAN BEGELEIDEN_9789006815597_INHOUD_KORT

TRAJECT WELZIJN_METHODIEK VAN BEGELEIDEN_9789006815597_INHOUD_KORT TRAJECT WELZIJN_METHODIEK VAN BEGELEIDEN_9789006815597_INHOUD_KORT Thema 1 Methodisch handelen 1 Methodisch handelen: wat is het? 1.1 Kenmerken 1.2 Stappenplan 2 Voor wie? 2.1 Doelgroep 2.2 Functionele

Nadere informatie

Lesvoorbereiding: Kapper en schoonheidsspecialist (beroepen: kapper en schoonheidsspecialist)

Lesvoorbereiding: Kapper en schoonheidsspecialist (beroepen: kapper en schoonheidsspecialist) Lesvoorbereiding: Kapper en schoonheidsspecialist (beroepen: kapper en schoonheidsspecialist) Klas: 3 e graad basisonderwijs Leervak: WO Technologie - Maatschappij Onderwerp: Atelier i.v.m. de beroepssectoren

Nadere informatie

LEERPLAN "NEDERLANDS VOOR OUDERS" WAYSTAGE (RG 1.1)

LEERPLAN NEDERLANDS VOOR OUDERS WAYSTAGE (RG 1.1) LEERPLAN "NEDERLANDS VOOR OUDERS" WAYSTAGE (RG 1.1) Periode Thema Vaardigheden woordenschat / grammatica context Week 1 Aangenaam! SPR 6: De cursist kan informatie vragen en geven over personalia. woordenschat

Nadere informatie

Het verhaal van school 1

Het verhaal van school 1 4 - gelijke onderwijskansen scheppen door (school)taalvaardigheid te bevorderen: het proces op gang zetten Het verhaal van school 1 Een school met een 500-tal leerlingen in ASO, TSO en BSO, heeft vooral

Nadere informatie

Secundair volwassenenonderwijs STUDIEGEBIED HANDEL

Secundair volwassenenonderwijs STUDIEGEBIED HANDEL Vlaams Ministerie van Onderwijs en Vorming 1 september 2011 Secundair volwassenenonderwijs STUDIEGEBIED HANDEL Opleiding Telefonist-receptionist BO HA 004 Pagina 1 van 11 Inhoud 1 Opleiding...3 1.1 Relatie

Nadere informatie

VLAAMS VERBOND VAN HET KATHOLIEK SECUNDAIR ONDERWIJS LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS MULTIMEDIATECHNIEKEN. Derde graad TSO Eerste en tweede leerjaar

VLAAMS VERBOND VAN HET KATHOLIEK SECUNDAIR ONDERWIJS LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS MULTIMEDIATECHNIEKEN. Derde graad TSO Eerste en tweede leerjaar VLAAMS VERBOND VAN HET KATHOLIEK SECUNDAIR ONDERWIJS LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS MULTIMEDIATECHNIEKEN Derde graad TSO Eerste en tweede leerjaar Licap - Brussel september 1998 MULTIMEDIATECHNIEKEN Derde

Nadere informatie

Eindtermen Nederlands lager onderwijs

Eindtermen Nederlands lager onderwijs Eindtermen Nederlands lager onderwijs Bron: www.ond.vlaanderen.be/dvo 1 Luisteren De leerlingen kunnen (verwerkingsniveau = beschrijven) de informatie achterhalen in: 1.1 een voor hen bestemde mededeling

Nadere informatie

BSO TWEEDE GRAAD. vak 2000/095 TV AUTOTECHNIEKEN / CARROSSERIE. (vervangt 97323) 1 u/w. IT-o

BSO TWEEDE GRAAD. vak 2000/095 TV AUTOTECHNIEKEN / CARROSSERIE. (vervangt 97323) 1 u/w. IT-o BSO TWEEDE GRAAD vak TV AUTOTECHNIEKEN / CARROSSERIE 1 u/w IT-o 2000/095 (vervangt 97323) TV AUTOTECHNIEK / CARROSSSERIE INHOUDSOPGAVE Beginsituatie voor het vak... 2 Specifieke visie... 2 Leerplandoelstellingen

Nadere informatie

Kan ik het wel of kan ik het niet?

Kan ik het wel of kan ik het niet? 1 Kan ik het wel of kan ik het niet? Hieronder staan een aantal zogenaamde kan ik het wel, kan ik het niet-schalen. Deze hebben betrekking op uw taalvaardigheid in zowel het Nederlands als het Engels.

Nadere informatie

FRANS. Personeelsvergadering 31 mei 2011. mogen moeten. taalregeling. Talenbeleidsnota 3220 FRANS 1

FRANS. Personeelsvergadering 31 mei 2011. mogen moeten. taalregeling. Talenbeleidsnota 3220 FRANS 1 FRANS Personeelsvergadering 31 mei 2011 1 taalregeling 1963 LP 1972 LP 1998 LP 2004 2007 LP 2010 2008 2009 Talenbeleidsnota mogen moeten 3220 FRANS 1 De geschiedenis van het leerplan Frans 1963 : De taalgrens

Nadere informatie

Formulier 0: verwachtingen

Formulier 0: verwachtingen OBSERVATIESTAGE Formulier 0: verwachtingen SLO Geschiedenis KU Leuven Identificatie student lector vakmentor(en) Verwachtingen Dit formulier beantwoord je voor het begin van de eerste lesobservatie. Let

Nadere informatie

Kerndoelen - ERK. Kerndoelen en Common European Framework of Reference (ERK) 2. Library en ERK 6

Kerndoelen - ERK. Kerndoelen en Common European Framework of Reference (ERK) 2. Library en ERK 6 Kerndoelen - ERK Kerndoelen en Common European Framework of Reference (ERK) 2 en ERK 6 1 2 Kerndoelen en Common European Framework of Reference (ook wel ERK) In de kerndoelen die door de overheid zijn

Nadere informatie

VLAAMS VERBOND VAN HET KATHOLIEK SECUNDAIR ONDERWIJS LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS BANKETAANNEMER - TRAITEUR ENGELS. Derde graad BSO Derde leerjaar

VLAAMS VERBOND VAN HET KATHOLIEK SECUNDAIR ONDERWIJS LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS BANKETAANNEMER - TRAITEUR ENGELS. Derde graad BSO Derde leerjaar VLAAMS VERBOND VAN HET KATHOLIEK SECUNDAIR ONDERWIJS LEERPLAN SECUNDAIR ONDERWIJS BANKETAANNEMER - TRAITEUR ENGELS Derde graad BSO Derde leerjaar Licap - Brussel D/1995/0279/008A - september 1995 INHOUD

Nadere informatie

Vaardigheidsmeter Communicatie

Vaardigheidsmeter Communicatie Vaardigheidsmeter Communicatie Persoonlijke effectiviteit Teamvaardigheden Een goede eerste indruk Zelfempowerment Communiceren binnen een team Teambuilding Assertiviteit Vergaderingen leiden Anderen beïnvloeden

Nadere informatie

Sint-Jan Berchmanscollege

Sint-Jan Berchmanscollege Sint-Jan Berchmanscollege Infobrochure SECRETARIAAT-TALEN (3de graad TSO) Leerlingenprofiel Je bent 16 jaar en je kiest voor een studierichting in de 3de graad. Zou de richting TSO Secretariaat-Talen iets

Nadere informatie

Modularisering van meertalige en multiculturele academische communicatievaardigheden voor BA en MA niveau

Modularisering van meertalige en multiculturele academische communicatievaardigheden voor BA en MA niveau 2011 2014 Projectnummer 517575-LLP-1-2011-1-CH- ERASMUS-EMCR OVEREENKOMST NR. 2011-3648 / 001-001 Modularisering van meertalige en multiculturele academische communicatievaardigheden voor BA en MA niveau

Nadere informatie

PTA Nederlands BBL & KBL Kijkduin, Statenkwartier (Vakcollege Techniek) cohort 14-15-16

PTA Nederlands BBL & KBL Kijkduin, Statenkwartier (Vakcollege Techniek) cohort 14-15-16 Examenprogramma (verschillen tussen BBL en KBL zijn in de tekst aangegeven) NE/K/1 Oriëntatie op leren en werken De kandidaat kan zich oriënteren op de eigen loopbaan en op het belang van Nederlands in

Nadere informatie

18-9-2014. Pedagogische opleiding theorie. Doelstellingen. Doelstellingen. Hoofdstuk 1 Communicatie en feedback. De kennis over de begrippen:

18-9-2014. Pedagogische opleiding theorie. Doelstellingen. Doelstellingen. Hoofdstuk 1 Communicatie en feedback. De kennis over de begrippen: Pedagogische opleiding theorie Hoofdstuk 1 Communicatie en feedback Doelstellingen De kennis over de begrippen:, feedback, opleiden en leren kunnen uitdrukken en verfijnen Doelstellingen De voornaamste

Nadere informatie

LESVOORBEREIDINGSFORMULIER (LVF)

LESVOORBEREIDINGSFORMULIER (LVF) LESVOORBEREIDINGSFORMULIER (LVF) Stationsstraat 36 3590 Diepenbeek tel 011 350429 fax 011 350428 e-mail info@cvolimlo.be www.cvolimlo.be Naam en voornaam student Onderwijsvorm, afdeling, graad, leerjaar,

Nadere informatie

De cursist moet geen opleidingsonderdelen afgewerkt hebben of gelijktijdig volgen.

De cursist moet geen opleidingsonderdelen afgewerkt hebben of gelijktijdig volgen. Specifieke lerarenopleiding ECTS-fiches ECTS-fiche opleidingsonderdeel: COMMUNICATIEVAARDIGHEID Code: 10368 Academiejaar: 2015-2016 Aantal studiepunten: 3 Studietijd: 75 à 90 uur Deliberatie: mogelijk

Nadere informatie

(op vraag van VVKSO, dienst Leren en Onderwijzen, publiceren wij dit bericht)

(op vraag van VVKSO, dienst Leren en Onderwijzen, publiceren wij dit bericht) Johan Delbaere Vakbegeleider Engels Tel. 050 33707 johan.delbaere@vsko.be Mededelingen maart 2013 (op vraag van VVKSO, dienst Leren en Onderwijzen, publiceren wij dit bericht) Aan de collega s moderne

Nadere informatie

NIVEAU TAALBEHEERSING MODERNE VREEMDE TALEN VWO/HAVO STAATSEXAMEN 2016 V15.7.0

NIVEAU TAALBEHEERSING MODERNE VREEMDE TALEN VWO/HAVO STAATSEXAMEN 2016 V15.7.0 NIVEAU TAALBEHEERSING MODERNE VREEMDE TALEN VWO/HAVO STAATSEXAMEN 2016 V15.7.0 De vakinformatie in dit document is vastgesteld door het College voor Toetsen en Examens (CvTE). Het CvTE is verantwoordelijk

Nadere informatie

Didactische verantwoording. Allemaal taal. Taal en communicatie voor pedagogisch medewerkers in de kinderopvang en op de peuterspeelzaal

Didactische verantwoording. Allemaal taal. Taal en communicatie voor pedagogisch medewerkers in de kinderopvang en op de peuterspeelzaal Didactische verantwoording Allemaal taal Taal en communicatie voor pedagogisch medewerkers in de kinderopvang en op de peuterspeelzaal Jenny van der Ende Taalondersteuning bij kinderen Naast behoefte aan

Nadere informatie

VSKO. Leerplan OPLEIDING. Zwevende module. Modulair. Studiegebied Auto

VSKO. Leerplan OPLEIDING. Zwevende module. Modulair. Studiegebied Auto VSKO Leerplan OPLEIDING Zwevende module Modulair Studiegebied Auto Goedkeuringscode 2010/149/6//D 31 januari 2010 Administratieve groep: 34630 / 34631 Gevaarlijke Stoffen 40 Leerplan Zwevende module Studiegebied

Nadere informatie

Niveaubepaling Nederlandse taal

Niveaubepaling Nederlandse taal Niveaubepaling Nederlandse taal Voor een globale niveaubepaling kunt u de niveaubeschrijvingen A1 t/m C1 doornemen en vaststellen welk niveau het beste bij u past. Niveaubeschrijving A0 Ik heb op alle

Nadere informatie

PTA Nederlands TL/GL Bohemen, Houtrust, Kijkduin, Media&Design cohort 13-14-15

PTA Nederlands TL/GL Bohemen, Houtrust, Kijkduin, Media&Design cohort 13-14-15 Examenprogramma NE/K/1 Oriëntatie op leren en werken De kandidaat kan zich oriënteren op de eigen loopbaan en op het belang van Nederlands in de maatschappij. NE/K/2 Basisvaardigheden De kandidaat kan

Nadere informatie