Jaarverslag Stichting Koninklijke Auris Groep

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Jaarverslag 2013. Stichting Koninklijke Auris Groep"

Transcriptie

1 Jaarverslag 2013 Stichting Koninklijke Auris Groep

2 Inhoudsopgave 1. Voorwoord De organisatie: Koninklijke Auris Groep Missie en visie Kernwaarden Structuur: dichtbij cliënt en leerling in regio s Raad van Bestuur Raad van Toezicht Medezeggenschap Klachten, incidenten en vertrouwenspersonen Beleid en resultaat Inhoud Mensen Middelen Regio s Regio West Regio Zuid Regio Midden Stichting Onderwijs Koninklijke Auris Groep Algemeen Financiën Stichting Zorg Koninklijke Auris Groep Algemeen Financiën Stichting REC Midden Zuidwest Nederland Algemeen Financiën BV Werkgever Auris Algemeen Financiën Toelichting geconsolideerde jaarrekening Geconsolideerde jaarrekening Geconsolideerde balans per 31 december Geconsolideerde staat van baten en lasten over Kasstroomoverzicht geconsolideerd Grondslagen van waardering en resultaatbepaling in de enkelvoudige en in de geconsolideerde jaarrekening Toelichting op de geconsolideerde balans Toelichting op de geconsolideerde staat van baten en lasten Enkelvoudige jaarrekening Stichting Koninklijke Auris Groep Enkelvoudige balans per 31 december Enkelvoudige staat van baten en lasten over Toelichting op de enkelvoudige balans Toelichting op de enkelvoudige staat van baten en lasten Overige gegevens Controleverklaring van de onafhankelijke accountant Stichting Koninklijke Auris Groep Jaarverslag 2013 / Pagina 2

3 1. Voorwoord Werken aan Passende oplossingen, dat zijn de inspanningen die Auris in 2013 heeft verricht om er voor te zorgen dat de doelen die wij samen met anderen hebben geformuleerd werkelijkheid kunnen worden. Dit jaar stond in het teken van het treffen van voorbereidingen voor de implementatie van Passend Onderwijs en de aangekondigde hervormingen in de zorg. In 2013 heeft Auris zich gericht op vroege interventie, toenemende kwaliteit van producten en kennisontwikkeling. De regio s zijn in positie gebracht, waarmee recht is gedaan aan de ketenvorming en de verschillen die regionaal kunnen bestaan. Ook landelijk heeft Auris haar pijlen gericht door actieve samenwerking op te zoeken met belanghebbenden. De organisatie zelf is verrijkt met het aangaan van vergaande samenwerking met scholen voor cluster-2 onderwijs, namelijk De Weerklank (gefuseerd per 31 december 2013), De Spreekhoorn en de Van Gilseschool. Op termijn zal een vierde regio ontstaan en zal de regio zuid worden uitgebreid. Auris heeft professioneel en deskundig geanticipeerd op de dynamiek van de omgeving om ons heen. Tot slot heeft deze beweging ertoe geleid dat het strategische meerjarenbeleid in 2013 is aangescherpt. Zodat we ook de komende jaren kunnen blijven doen waar we goed in zijn: ondersteuning bieden aan mensen die problemen hebben bij horen, spreken of taal. Auris wil goed in verbinding staan met de belanghebbenden: ouders, leerlingen, cliënten, organisaties voor onderwijs en zorg. Onze professionele medewerkers richten zich daar op, met succes. De waardering van Auris door onze omgeving is goed, de kwaliteit wordt herkend. Ook de medewerker zelf voelt zich gekend, er is aandacht voor ontwikkeling en goede werkomstandigheden. We zijn er nog niet, de plannen worden verder in uitvoering genomen. In 2014 en de jaren erna komt er veel van de grond. In het verslagjaar 2013 is er hard gewerkt om dat mogelijk te maken. Wij hopen dat u dat herkent. Th. (Dick) N. de Boer Raad van Bestuur Stichting Koninklijke Auris Groep Jaarverslag 2013 / Pagina 3

4 2. De organisatie: Koninklijke Auris Groep Statutaire naam Stichting Koninklijke Auris Groep Adres Bachstraat 9 Postcode 2807 HZ Gouda Website Kamer van Koophandel Missie en visie Auris heeft als missie dat zij de professionele partner is van mensen die ondersteuning nodig hebben bij horen, spreken of taal. Auris biedt onderwijs en zorg. De belangrijkste drijfveren zijn ontwikkeling en optimale participatie binnen de mogelijkheden van de cliënt. Elkaar verstaan, dat is cruciaal. Welke vraag de cliënt ook stelt, Auris reikt de benodigde kennis en middelen aan of weet de weg. Auris slaat een brug tussen de vraag van de cliënt en de noodzakelijke oplossingen. Voor de wijze waarop Auris dat in praktijk brengt zijn drie kernwaarden leidend: De cliënt staat centraal; Intern en extern verbinden; Resultaat en rekenschap. 2.2 Kernwaarden In 2013 heeft Auris veel aandacht besteed aan de beleving en toepassing van de kernwaarden. Deze kernwaarden geven richting, we willen elkaar aanspreken op het gedrag dat bij de kernwaarden hoort en onze plannen en ons handelen toetsen aan de kernwaarden. De kernwaarden zijn de grondslag voor elk handelen binnen Auris. Gezamenlijk vormen ze een ethisch kompas. Het zijn centrale maatstaven om gedrag vorm te geven. Ze liggen aan de basis voor de sturing van de Raad van Bestuur en het management. Ze vormen het fundament voor beleidsplannen. Het doel is dat elke medewerker het belang van deze kernwaarden ziet en ze bij dagelijks handelen in praktijk brengt. Auris staat voor de uitdaging om de kernwaarden zichtbaar te maken, zodat de cliënten en de maatschappij dat ook daadwerkelijk ervaren. Bijeenkomsten met bestuur, stafdirectie, regiodirecties, teamleiders en medezeggenschap hebben plaatsgevonden om de kernwaarden te laden. Er is met elkaar besproken wat de kernwaarden nu eigenlijk voor medewerkers van Auris betekenen. Er is gewerkt aan definities van de kernwaarden en gesproken over het gedrag dat bij deze kenwaarden hoort. Een volgende stap in het proces is om in de teams met alle medewerkers van Auris te gaan bespreken wat de kernwaarden in het dagelijks werk van iedere medewerker betekenen en wat dit vraagt qua gedrag. De teamleiders hebben een belangrijke rol in dit traject in het gesprek met de eigen teamleden. Het definiëren van de kernwaarden en het gedrag daarbij vormt ook het startpunt voor het leiderschapstraject met de teamleiders. 2.3 Structuur: dichtbij cliënt en leerling in regio s Auris is vanaf 2012 ingericht in drie regio s die gericht zij op het aanbieden van product(en) in samenhang met elkaar en passen in de context van de regio. De regio s worden aangestuurd door een collegiale regiodirectie. De regiodirecteuren hebben een verantwoordelijkheid voor één of meer locaties én voor de regio-prestaties. De regiodirectie is gezamenlijk verantwoordelijk voor de planning van de productie van de regio, de kwaliteit, de doelmatigheid en de (kosten)efficiency en de verantwoording in een viermaandelijkse cyclus. De beoogde doelen waren: herkenbaar voor de omgeving, betere toegang, onderlinge professionele versterking, zorg en onderwijs in ketenverband, meer efficiency, gezamenlijk resultaat en een effectieve basis voor de toekomst. Na een jaar werken op deze wijze zijn deze doelen bereikt. Stichting Koninklijke Auris Groep Jaarverslag 2013 / Pagina 4

5 De stafdirectie beslaat de domeinen: inhoud, mensen en middelen. Deze afdelingen faciliteren de regio s in het bereiken van de Auris-doelstellingen. Figuur 1 Organogram Koninklijke Auris Groep 2.4 Raad van Bestuur De Raad van Bestuur (RvB) bestond in 2013 uit de heer drs. Th. N. de Boer (voorzitter). Tabel 1 Raad van Bestuur Naam Bestuursfunctie Nevenfuncties Drs. Th. N. de Boer Voorzitter Voorzitter Siméa, branche-organisatie voor Cluster 2 onderwijs Lid Raad van Toezicht Nederlands Gebarencentrum De Raad van Bestuur heeft in 2013 bijzondere aandacht gegeven aan het positioneren van de organisatie in de dynamische omgeving. Naast het vastleggen van de koers voor de organisatie en de bedrijfsprocessen, is het geven van sturing aan inhoudelijke processen, de bedrijfsvoering en het functioneren van het management een belangrijke taak. De Raad van Bestuur legt verantwoording af aan de Raad van Toezicht (RvT). In hoofdstuk 4 staat in een inhoudelijke toelichting beschreven tot Stichting Koninklijke Auris Groep Jaarverslag 2013 / Pagina 5

6 welke resultaten het jaar 2013 heeft geleid. De Raad van Bestuur heeft in 2013 bijzondere aandacht gericht op het door-ontwikkelen van de regio s en de samenwerkingsverbanden op landelijk niveau. Regio s Het jaar 2013 is benut om de regio s van Auris goed in positie te brengen. Iedere regio heeft een jaarverslag opgesteld waarin de belangrijkste speerpunten zijn vermeld. Samengevat hebben de regio s aandacht geschonken aan: de inrichting van de regio voor Passend Onderwijs, waaronder o het vormgeven van partnerschap in regionale samenwerkingsverbanden o de uitvoering van pilots voor onderwijsarrangementen het excelleren in het aanbod van auditieve en communicatieve expertise het zichtbaar implementeren van de doorlopende ontwikkelleerlijnen in praktijk In hoofdstuk 4 staan de bereikte resultaten per regio nader toegelicht. De voortgang van het bereik van regionale doelstellingen is besproken in de regionale plannings- en verantwoordingsgesprekken, waarbij naast regiodirectie ook bestuur en stafdirectie aan zijn gesloten. In deze gesprekken is ook de koppeling met de domeinen strategie, inhoud, mensen en middelen gelegd. Instellingsvorming Passend Onderwijs In het schooljaar wordt de Wet Passend Onderwijs in praktijk geïmplementeerd. Het doel van Passend Onderwijs is om zoveel mogelijk kinderen regulier onderwijs te laten volgen. Ook kinderen die extra ondersteuning nodig hebben. De invoering van Passend Onderwijs heeft grote gevolgen voor het speciaal onderwijs. Auris bereidt zich al langere tijd voor op de komst van Passend Onderwijs. Onderdeel van de voorbereiding is de instellingsvorming. De twaalf besturen van cluster-2 hebben de opgave gekregen om (+/- 4) instellingen te vormen. Auris heeft in 2013 de voorbereidingen getroffen voor toetreding tot Auris van De Weerklank Leiden en Alphen a/d Rijn per 1 januari Ook zijn intentieverklaringen getekend tussen Auris en De Spreekhoorn in Breda en Tilburg en tussen Auris en de Prof. Van Gilseschool in Haarlem. Het jaar 2013 stond dan ook in het teken van de voorbereidingen op besluitvorming in 2014 over samen verdergaan vanaf Samenwerkingsverbanden regulier onderwijs Het regulier onderwijs heeft de zorgplicht om te zorgen dat elk kind een geschikte onderwijsplek krijgt. Het liefst een plek in het regulier onderwijs, maar speciaal onderwijs blijft bestaan voor kinderen die dat echt nodig hebben. Scholen in een regio werken samen in een regionaal samenwerkingsverband. Daar wordt besproken hoe wordt omgegaan met leerlingen die extra ondersteuning nodig hebben. Auris is als aanbieder van cluster-2 onderwijs geen deelnemer aan het samenwerkingsverband. Wel zijn de contacten met de verschillende samenwerkingsverbanden van groot belang. Zij moeten Auris goed in het vizier hebben om te weten wat Auris te bieden heeft. In de regio s van Auris wordt op actieve wijze contact gelegd met de verschillende samenwerkingsverbanden zodat vraag en aanbod op een goede manier aan elkaar gekoppeld kan worden. Samenwerking binnen cluster 2 Binnen het speciale onderwijs van cluster 2 wordt al langere tijd in allerlei constructen samengewerkt tussen de verschillende besturen. Met de komst van Passend Onderwijs zal dit aanzienlijk toenemen. Een voorbeeld hiervan is de samenwerking tussen het Auris College Utrecht en het Rotsoort (Kentalis) in regio Midden, waar op de noodzakelijke onderdelen wordt afgestemd hoe de kinderen uit de doelgroep zo goed mogelijk kunnen worden opgevangen. Daarnaast de samenwerking van Auris De Kring (Goes) en De Spreekhoorn (Breda, Tilburg) in een nieuwe vestiging in Bergen op Zoom. In regio West is een mooi voorbeeld de samenwerking van Auris Taalfontein en de zorggroepen van Kentalis in een gebouw. Stichting Koninklijke Auris Groep Jaarverslag 2013 / Pagina 6

7 Partners in Verstaan Auris werkt nauw samen met de NSDSK en Pento in de coöperatie Partners in Verstaan. Deze partners streven ernaar gezamenlijk koploper te zijn en het beste aanbod voor de cliënt in de branche kunnen bieden, zowel qua inhoud als kwaliteit. Gezamenlijk sturen zij het AC Utrecht aan. Partners in Verstaan kent verschillende secties en thema s die bijzondere aandacht krijgen van de betrokken partijen. De sectie Onderzoek en Innovatie heeft zich in 2013 gericht op het gezamenlijk uitvoeren van projecten, het uniformeren van onderzoeksmethoden en het uitwisselen van wetenschappelijke informatie. De sector zorg heeft de samenwerking opgezocht rondom het benutten van de behandelmonitor BergOp. De sectie audiologie werkt inhoudelijk nauw samen met de FENAC. In 2013 is er een bijeenkomst georganiseerd waarin de Raden van Toezicht zijn meegenomen in de ontwikkelingen binnen de verschillende secties en themagroepen. 2.5 Raad van Toezicht De Raad van Toezicht van Auris heeft tot taak om toe te zien op het bestuur en met name op in hoeverre het bestuur door middel van strategie, beleid en beheer het doel van de stichting realiseert met oog voor de daarbij aan de orde zijnde belangen, processen, effecten en risico s. Daarnaast toetst de Raad van Toezicht of de Raad van Bestuur bij zijn beleidsvorming en de uitvoering van zijn bestuurstaken oog houdt op het belang van de organisatie in relatie tot de maatschappelijke functie. Ook controleert de Raad van Toezicht of de Raad van Bestuur op een zorgvuldige en evenwichtige wijze de belangen van allen, die bij de stichting betrokken zijn, tegen elkaar afweegt. In 2013 traden enkele wijzigingen op in de samenstelling van de Raad van Toezicht. Per juli 2013 is mevrouw Anja Schouten als lid toegetreden tot de Raad van Toezicht. Voorzitter de heer Han van Beers heeft per die datum afscheid genomen van de Raad van Toezicht. De voorzittersrol is overgenomen door de heer Ruud Oerlemans. De Raad van Toezicht heeft een remuneratiecommissie ingesteld. Deze commissie voert functioneringsgesprekken met de Raad van Bestuur en stelt de bezoldiging van de bestuurder vast. De remuneratiecommissie bestaat in ieder geval uit de voorzitter en uit een aangewezen lid, Ingrid Vos. In 2013 vormden de leden van de remuneratiecommissie ook de werving & selectiecommissie ten behoeve van de zoektocht naar een nieuw lid voor de Raad van Toezicht. Tabel 2 Samenstelling Raad van Toezicht Naam Functie Maatschappelijke functie Nevenfuncties Dhr. Mr. Lid sinds 2005, voorzitter 06/ /2008. Zelfstandig adviseur n.v.t. J.L. van Beers Bestuursvoorzitter a.i. 20/06/08-01/01/09. Lid 07/ / 2010, voorzitter 01/ / Lid remuneratiecommissie en commissie werving & selectie. Afgeleide functies: RvT AC Utrecht, overgegaan in Commissie van Toezicht Partners in Verstaan. Afgetreden per 01/07/2013. Dhr. Mr. W.J. Willems Lid sinds 2006, verlenging tot 07/2014. Vicevoorzitter tot 12/2012 en 07/ /2014. Oud-wethouder Mobiliteit Duurzaamheid en Cultuur (tot eind 2012 gemeente Breda) Bestuurslid Stichting Kunstprojecten Tilburg Bestuurslid Stichting Verhalis Dhr. Drs. Lid sinds 2007 tot 01/07/2013 en voorzitter vanaf Regiodirecteur n.v.t. R.W.C. Oerlemans MBA 07/2013. Vicevoorzitter 12/ /2013. Lid remuneratiecommissie en commissie werving & selectie. Afgeleide functies: RvT AC Utrecht, overgegaan in Commissie van Toezicht Partners in Verstaan. Bedrijfsvoering Openbaar Ministerie, Parket Rotterdam Mw. Ir. I. M. Vos Lid sinds 06/2008, verlenging tot Lid remuneratiecommissie en commissie werving & selectie. Zelfstandig marketing adviseur en interim manager bij Mark10 n.v.t. Stichting Koninklijke Auris Groep Jaarverslag 2013 / Pagina 7

8 Naam Functie Maatschappelijke functie Nevenfuncties Mw. A.A.B. Fischer Lid vanaf 2009, herbenoemd in 2013 tot Bestuurder / directeur Stichting CSO Gooi e.o. Vicevoorzitter Raad van Toezicht Marnix Academie Utrecht (PABO) Mw. Drs. A.M.C.G. Schouten Lid vanaf 07/2013. Afgeleide functies: Commissie van Toezicht Partners in Verstaan. Voorzitter Raad van Bestuur Stichting Zorgbalans Voorzitter Raad van Toezicht Geestmer, Lid Raad van Commissarissen FlexiCura BV De Koninklijke Auris Groep, de NSDSK en Pento participeren in de Coöperatie Partners in Verstaan. Partners in Verstaan is de eenheid waaronder diverse samenwerkingsactiviteiten en de Stichting AC Utrecht vallen. De besturing valt onder de verantwoordelijkheid van het bestuur van Partners in Verstaan, dat wordt gevormd door de drie bestuursvoorzitters. Daarnaast is er een Commissie van Toezicht. Vanuit de Raad van Toezicht van Auris hebben de voorzitter, Han van Beers, en een lid, Ruud Oerlemans, tot 1 juli 2013 zitting gehad in deze Commissie van Toezicht van de Coöperatie. Per 1 juli 2013, met het vertrek van Han van Beers, is dit overgenomen door Ruud Oerlemans, als voorzitter van de raad van Toezicht, en Anja Schouten als lid. Het toezichthoudend orgaan heeft een brede deskundigheid. Er hebben mensen met verschillende achtergrond zitting. Een jurist met een functie in het openbaar bestuur, een onderwijsbestuurder, een marketing en communicatie adviseur met een kind dat cluster 2 onderwijs volgt bij een andere organisatie en een bedrijfskundige. Met het vertrek van Han van Beers vertrekt een jurist met een HRM achtergrond. De komst van Anja Schouten betekent een toevoeging van deskundigheid op het gebied van zorg, aangezien zij bestuurder is binnen een zorgorganisatie. Eind 2013 is wederom een werving opgestart ter voorbereiding op het vertrek van Wilbert Willems in Met hem vertrekt wederom een jurist. Hiermee zal in de werving rekening worden gehouden, daarnaast zal de nadruk in de profielschets liggen op ruime politieke en bestuurlijke ervaring en netwerk. De deskundigheid van de Raad van Toezicht wordt geborgd en verder ontwikkeld. Het in 2011 vastgesteld kader voor toezicht en informatieverstrekking wordt gehanteerd als een levend document dat wordt ingezet om het eigen functioneren te volgen en als hulpmiddel in het gesprek met de Raad van Bestuur. De Raad van Toezicht hanteert de Zorgbrede Governance Code. De Zorgbrede Governance Code kent een aantal verplichtingen om voor vergoeding van AWBZ-activiteiten in aanmerking te kunnen komen. De Raad van Toezicht heeft de bepalingen die zijn opgenomen in de code Goed Bestuur in het Primair Onderwijs bestudeerd en heeft geconcludeerd dat deze bepalingen binnen Auris op een zorgvuldige wijze worden nageleefd. In de jaarlijkse reflectiebijeenkomst van de Raad van Toezicht reflecteert de Raad van Toezicht zowel inhoudelijk als procesmatig op het eigen functioneren, het functioneren van de Raad van Bestuur en de samenhang daartussen. Dit kan leiden tot verbeterpunten. De uitkomsten worden met de Raad van Bestuur besproken. De Raad van Bestuur wordt beoordeeld aan de hand van afspraken, resultaten, jaarstukken en de relatie / communicatie. Het advies van de accountant speelt hierbij een rol. De Raad van Toezicht houdt toezicht op de strategie en prestaties en de interne beheersings- en controlesystemen door bespreking van onder meer beleidsstukken en verantwoordingsdocumenten. Dit is structureel opgenomen in de jaarplanning van de Raad van Toezicht. Om het belang van de kwaliteit van de verschillende onderdelen van Auris te benadrukken, heeft de Raad van Toezicht besloten om iedere vergadering de kwaliteit binnen Auris op de agenda te plaatsen. Er was nadrukkelijke aandacht voor de kwaliteit van het onderwijs binnen de scholen van Auris (Inspectie). Stichting Koninklijke Auris Groep Jaarverslag 2013 / Pagina 8

9 Belangrijke thema s in 2013 waren verder het herontwerp voor de organisatie met de schets van het bijbehorende transitieproces, de aangekondigde invoering van de Wet Passend Onderwijs en de ontwikkelingen daaromtrent, de verschillende bewegingen in het kader van vorming van instellingen. In de vergaderingen van de Raad van Toezicht waren de volgende onderwerpen van gesprek aan de orde: De koers van Auris in het kader van Passend Onderwijs Medewerker onderzoek Cliënttevredenheidsonderzoek Kwaliteit in brede zin Jaarverslaglegging over 2012 (incl. accountantsverslag) Samenwerking NSDSK, Pento en Auris (coöperatie Partners in Verstaan) Samenwerking en verkenning van de route naar toetreding van nieuwe partners in het kader van de instellingsvorming met St. SOL (De Weerklank), Stichting Spaarnesant (Prof. Van Gilseschool) en De Spreekhoorn. Werkpad Toezichtkader en informatievoorziening Raad van Toezicht Jaarplan en begroting 2014 Herijkt strategisch beleid, uitgewerkt in het meerjarenbeleidsplan Meerstemmig Stand van zaken in de bedrijfsvoering (per trimester) Werving nieuw lid RvT Besluit tot werving tweede bestuurder in 2014 De besluiten van de Raad van Bestuur waaraan de Raad van Toezicht zijn goedkeuring heeft verleend zijn: managementreglement en procuratieregeling juridische overdracht van gebouw & terrein Taalplein Gouda intentieverklaring tussen Auris en De Weerklank (St. SOL) intentieverklaring tussen Auris en De Spreekhoorn intentieverklaring tussen Auris en de Prof. Van Gilseschool (Stichting Spaarnesant) Financieel jaarverslag / jaarrekening 2012, inclusief jaarverslag Raad van Toezicht juridische grondoverdracht Ammanschool met gemeente Dordrecht aan het voorgenomen bestuursbesluit inzake de overdracht van De Weerklank en de bijbehorende afspraken inzake ambulante dienstverlening de liquidatie van de BV Werkgever de wijziging van de statuten van de Stichting Onderwijs de bestuursoverdracht inclusief onroerend goed transacties in het kader van de overdracht van De Weerklank. jaarplan en begroting 2014 De toon zetten meerjarenbeleidsplan Meerstemmig Daarnaast heeft de Raad van Toezicht besloten tot: benoeming van mevrouw Anja Schouten tot lid van de Raad van Toezicht Het beleggen van de controle van de declaraties van de Raad van Bestuur bij de renumeratiecommissie (i.p.v. accountant) verlenging van het huidige contract met Ernst & Young met 2 jaar herbenoeming van Ada Fischer in de vorm van verlenging tot 2017 het beleggen van het vicevoorzitterschap met ingang van 1 juli 2013 bij Wilbert Willems werving, selectie en benoeming van een tweede bestuurder inhuur van bureau Public Spirit t.b.v. de werving tweede bestuurder. Stichting Koninklijke Auris Groep Jaarverslag 2013 / Pagina 9

10 De Raad van Toezicht en haar commissies hebben op hoofdlijnen de volgende werkzaamheden uitgevoerd: Werkgeverschap aan de Raad van Bestuur Advies aan en klankborden met de Raad van Bestuur Goedkeuring van strategische besluiten. 2.6 Medezeggenschap Auris had in 2013 vier formele medezeggenschapsorganen. Voor de Stichting Zorg zijn er de Cliëntenraad (Wet Medezeggenschap Cliënten Zorginstellingen) en de Ondernemingsraad (Wet op Ondernemingsraad). Voor de Stichting Onderwijs is er de Gemeenschappelijke Medezeggenschapsraad Scholen (GMR) op grond van de Wet Medezeggenschap Scholen. Het Centraal Bureau is ondersteunend aan de werkvloer en heeft daarmee een andere positie binnen de organisatie. In 2013 heeft de Personeelsvertegenwoordiging, bestaande uit drie leden, de belangen van de medewerkers van het Centraal Bureau behartigd. De vergaderfrequentie van de medezeggenschapsgremia is samengevat in tabel 3. Tabel 3 Vergaderfrequentie medezeggenschap Orgaan GMR OR Cliëntenraad Personeelsvertegenwoordiging Collectief Aantal vergaderingen 6 x stafdirecteur / Raad van Bestuur 5 x stafdirecteur / Raad van Bestuur 2 x stafdirecteur / Raad van Bestuur 5 x Directeur Bedrijfsvoering 5 x Raad van Bestuur In 2013 heeft Auris in lijn met de versterking van de positionering van de regio s nagedacht over het vormgeven van medezeggenschap in de regio s. Tabel 4 Onderwerpen instemming en advies Auris-breed Onderwerp Orgaan Verzoek Reactie Actie ARBO beleidsplan GMR Instemming Positief Afgehandeld ARBO jaarplan 2013 Cliëntenraad, Instemming Positief Afgehandeld GMR, OR, PVT ARBO jaarplan 2014 GMR, OR, Instemming Positief Vragen PVT Intentieverklaring Prof van Cliëntenraad, Advies Positief Afgehandeld Gilseschool GMR, OR, PVT Aanvraag inzake de Weerklank Cliëntenraad, Advies Positief Afgehandeld PVT Aanvraag inzake de Weerklank GMR, OR, Instemming Vragen PVT Vragen inzake de Weerklank GMR Instemming Positief Afgehandeld Intentieverklaring De Cliëntenraad, Advies Positief Afgehandeld Spreekhoorn GMR, OR, PVT Intentieverklaring De Weerklank Cliëntenraad, Advies Positief Afgehandeld GMR, OR, PVT Huisvesting regio West Cliëntenraad, Advies Positief Statuut, managementreglement en procuratieregeling GMR, OR Cliëntenraad, GMR, OR Advies Positief met opmerkingen Evaluatie na 1 jaar Stichting Koninklijke Auris Groep Jaarverslag 2013 / Pagina 10

11 Onderwerp Orgaan Verzoek Reactie Actie Strategisch beleidsplan Meerstemmig Jaarplan en begroting 2013 Cliëntenraad, GMR, OR, PVT Cliëntenraad, GMR, OR, PVT Advies Positief Aanbevelingen geformuleerd en vragen beantwoord Advies Positief Afgehandeld Opheffen functie AD GMR Instemming Opmerkingen DGO en vraag Functieomschrijvingen GMR Instemming Positief On hold regiodirecteur en teamleider Gesprekscyclus en beoordeling GMR, OR, Instemming Opmerkingen Vervolgoverleg 2013 PVT Invoering volledig Eigen Risico GMR Instemming Positief Afgehandeld Dragerschap Vakantierooster GMR Advies Positief Afgehandeld Werving nieuw lid Raad van GMR, OR Advies Positief Afgehandeld Toezicht Adviesaanvraag Elektronisch Cliënten Dossier OR Advies Positief Afgehandeld 2.7 Klachten, incidenten en vertrouwenspersonen Klachten en incidenten De Koninklijke Auris Groep beschikt over een organisatie-brede klachtenregeling. Dit klachtenreglement is een regeling bedoeld in artikel 2 Wet Klachtrecht Cliënten zorgsector (WKCZ), respectievelijk artikel 23 in de Wet op Expertise Centra (WEC). Bij de Koninklijke Auris Groep is een (externe, onafhankelijke) klachtencommissie belast met de behandeling van klachten in overeenstemming met het bepaalde in het reglement. De klachtenregeling geldt voor zowel medewerkers als cliënten/verzorgers. Behalve een formele klachtenprocedure kent de Koninklijke Auris Groep een laagdrempelige klachtenregeling, die eruit bestaat dat de klacht rechtstreeks wordt ingediend en besproken wordt met de verantwoordelijke c.q. leidinggevende. Van deze regeling op de werkvloer is een registratie beschikbaar, indien er een vertrouwenspersoon bij betrokken is. De voorzitter van de klachtencommissie is niet werkzaam voor of bij Auris en maakt geen deel uit van het bestuur. Dit waarborgt de onafhankelijkheid van de klachtencommissie. Leden van het personeel van de scholen en diensten, van het bestuur, evenals ouders/voogden/verzorgers en leerlingen/studenten/deelnemers van de scholen en diensten en de interne vertrouwenspersonen kunnen geen zitting hebben in de commissie. De klachtencommissie van de Koninklijke Auris Groep is ondergebracht bij de Stichting Onderwijsgeschillen, de heer drs. J. van Velzen verzorgt de coördinatie binnen het ambtelijk secretariaat. De samenstelling van de klachtencommissie in 2012 is als volgt: De heer mr. M.J. Schutter (voorzitter, jurist); Mevrouw drs. D.J. Duyvis (lid, klinisch psycholoog en seksuoloog); De heer mr. W.G.G.M. van Holsteijn (lid, jurist, onderwijsdeskundigheid, werkzaam bij het Min. Van OCW); Mevrouw drs. T.J.A.G.M. Raedts-Thomassen (lid, VGN, zorgdeskundigheid). De klachtencommissie van de Koninklijke Auris Groep heeft in 2013 twee klachten behandeld, waarvan van één de behandeling al in 2012 is gestart. Beide klachten zijn door de commissie op de Stichting Koninklijke Auris Groep Jaarverslag 2013 / Pagina 11

12 inhoudelijke onderdelen van de klacht ongegrond verklaard. Voor beide klachten geldt wel dat de commissie de klachten op onderdeel gegrond achtte. Voor de ene klacht gold dat ten aanzien van de duur van het proces, voor de tweede klacht ten aanzien van de communicatie tussen de betreffende school en de klager. Voor beide klachten geldt dat de Raad van Bestuur het advies van de commissie heeft overgenomen en de betrokkenen op de betreffende scholen heeft verzocht hier in overleg met de klagers goed gevolg aan te geven. Tabel 5 Aantal klachten in het verslagjaar 2013 Aantal klachten ingediend bij interne vertrouwenspersonen zorg / onderwijs 7 / 4 Aantal klachten ingediend bij landelijke klachtencommissie 0 Aantal door Auris-klachtencommissie in behandeling genomen klachten 2 Aantal klachten waarover de klachtencommissie advies heeft uitgebracht 2 Aantal klachten dat gegrond is verklaard Aantal Voor beiden geldt: op één punt gegrond, overige ongegrond. Vertrouwenspersonen Uit de rapportage van de interne vertrouwenspersonen blijkt dat er 11 klachten op de locaties in behandeling zijn genomen en aldaar ook zijn opgelost dan wel doorgezet naar de Auris klachtencommissie (7 klachten binnen zorg, 4 klachten binnen onderwijs). Er is door de interne vertrouwenspersonen 42 maal bemiddeld (37 keer binnen onderwijs, 5 keer binnen zorg) bij problemen of aandacht-vragende situaties op de locaties. Er waren 38 meldingen in het kader van de meld code kindermishandeling en huiselijk geweld. Dit betreft niet altijd directe meldingen aan het AMK, in sommige gevallen hebben medewerkers zaken gesignaleerd en vervolgens, al dan niet in overleg met de betrokkenen, wel / niet besloten om een formele melding te doen. Er zijn geen klachten van een externe verwijzer ontvangen, de externe verwijzers (externe vertrouwenspersonen) zijn vijf maal door een medewerker geconsulteerd. Alle melders konden na één of een aantal gesprekken zelfstandig verder in het oplossen van de problematiek. Stichting Koninklijke Auris Groep Jaarverslag 2013 / Pagina 12

13 3. Beleid en resultaat De inspanningen die Auris in 2013 heeft verricht zijn zich gericht op zowel organisatie brede als regionale doelstellingen. Het organisatie brede beleid is in iedere regio geïmplementeerd, waarbij oog is gehouden voor verschillen die ontstaan door bijvoorbeeld geografische ligging of partnerschap in de regio. Het organisatie brede beleid van Auris is in 2013 vormgegeven aan de hand van de pijlers inhoud, mensen en middelen. Het resultaat van deze inspanningen staat beschreven in dit hoofdstuk. 3.1 Inhoud Auris heeft in 2013 de voorbereidingen voor implementatie van Passend Onderwijs nader geconcretiseerd. De projecten Entree en Passend Aanbod zijn opgezet, waardoor Auris vanaf 1 augustus 2014 optimaal is voorbereid voor de implementatie van Passend Onderwijs. De doorontwikkeling van de zorgportfolio, dat in 2012 onder de naam Van Nul Tot Taal het levenslicht heeft gezien, is in 2013 bestendigd. Daarnaast is er in 2013 op organisatieniveau gewerkt aan de inrichting van voorwaardelijke onderwerpen, zoals kwaliteit, de ontwikkeling van een leerlingvolgsysteem en een elektronisch cliëntendossier en praktijkgericht (wetenschappelijk) onderzoek. Entree Entree heeft tot doel de cliënt en leerling van Auris op snelle en effectieve wijze informatie, voorlichting en advies te bieden en te begeleiden naar passende diagnostiek, behandeling en/ of cluster 2 onderwijsarrangement. In 2013 is de Commissie voor Onderzoek (CvO) vormgegeven. In de regio s zijn, dichtbij de cliënt aanmeldpunten ingericht die nauw samenwerken met de CvO om tot een integratief beeld van een kind te komen en daarmee het meest passende ondersteuningsaanbod vanuit zorg en onderwijs te bieden. Om de regionale aanmeldpunten en CvO goed voor te bereiden op de nieuwe werkwijze rondom Passend Onderwijs wordt voorafgaand aan augustus 2014 proefgedraaid. Hierbij is aan de hand van bestaande herindicatiedossiers van leerlingen in ambulante begeleiding ervaring opgedaan met opbrengstgericht arrangeren. Om opbrengstgericht het juiste onderwijsarrangement aan een leerling toe te kennen, is instrumentarium ontwikkeld om aan de hand van verschillende gebieden de onderwijsbehoefte van de leerling in kaart te brengen. De aard van de onderwijsbehoefte leidt tot een beredeneerde keuze voor een onderwijsarrangement en een ontwikkelingsperspectief met handelingsadviezen. Passend Aanbod De inhoudelijke kaders voor de cluster-2 onderwijsarrangementen zijn vastgesteld in Hierbij zijn ondersteunende handreikingen en voorlichtingsmaterialen ontwikkeld om interne medewerkers, externe samenwerkingspartners en cliënten te informeren. In alle regio s is via pilots met reguliere scholen ervaring opgedaan met samenwerkingsvormen tussen cluster2 en de reguliere scholen. De opbrengsten en knelpunten zijn geïnventariseerd en Auris-breed gedeeld. Vanuit deze ervaringen worden de onderwijsarrangementen de komende jaren verder vormgegeven. Met name het medium onderwijsarrangement, waarbij intensief met de reguliere school wordt samengewerkt om een cluster2 leerling binnen de reguliere school te begeleiden, wordt via de praktijkervaringen in de komende jaren nader uitgewerkt. Een belangrijke verandering met de invoering van Passend Onderwijs is de transitie naar budgetbekostiging. Auris beschikt vanaf 1 augustus 2014 over een gefixeerd budget om de ondersteuning ten behoeve van cluster 2-leerlingen te bekostigen. Dit is een vastgesteld budget, onafhankelijk van leerling groei. Auris stelt middelen ter beschikking aan de reguliere school die de cluster 2 leerling ondersteunt. Voor het schooljaar zijn afspraken gemaakt over het budget dat scholen ontvangen voor zittende leerlingen. Voor nieuwe leerlingen vanaf 1 augustus 2014 bepaalt het ontwikkelingsperspectief en het ondersteuningsplan van de leerling het budget dat Stichting Koninklijke Auris Groep Jaarverslag 2013 / Pagina 13

14 hiervoor beschikbaar is. Er is hiervoor een financieel model ontwikkeld, dat onderscheid maakt voor lichte en medium onderwijsarrangementen. Auris werkt nauw samen met Kentalis ten behoeve van de ontwikkeling van een passend leerlingvolgsysteem dat aansluit bij de behoeften van het voor cluster-2 onderwijs. Tot slot is het cursuscentrum van Auris is in 2013 op eenduidige leest geschoeid: aanbod, werkwijze en methodieken kunnen in de regio s worden toegepast. Bestendiging Van Nul Tot Taal In 2012 heeft het programma Van Nul Tot Taal een samenhangende werkwijze opgeleverd bestaande uit vijf ontwikkel-leerlijn voor 0-4 jarigen die zorg ontvangen van Auris. Deze ontwikkel-leerlijnen sluiten aan op de ontwikkel-leerlijnen van het cluster-2 onderwijs. In de ontwikkel-leerlijnen staan ontwikkelstappen uitgewerkt met daarin de wenselijke ontwikkeling van het kind op het gebied van: 1. Taalontwikkeling van kinderen met Taalontwikkelingsstoornis (TOS) 2. Taalverwerving van kinderen met een auditieve beperking 3. (senso)motoriek 4. Spelontwikkeling 5. Sociaal-emotionele ontwikkeling Aan de hand van vastgelegde stappen in de ontwikkel-leerlijnen is uitval en achterstand van kinderen in een vroegtijdig stadium te signaleren. Inhoudelijk gezien zijn de ontwikkel-leerlijnen voor kinderen in 2013 afgerond, vastgesteld en geïmplementeerd op basis van de regionale implementatieplannen, waarin teamleiders en behandelcoördinatoren een sleutelrol hebben gespeeld. In de plannen zijn de resultaten van het Masterplan benoemd, alsmede de risico s en maatregelen. De thema s opleiden/trainen/verankeren en verbeteren hebben eveneens de nodige aandacht gekregen in 2013 teneinde het programma succesvol te implementeren en te borgen. De behandelcyclus is in lijn met de oplevering van Van Nul Tot Taal herzien. Partnerschap met ouders is een prominent onderwerp op de ontwikkelagenda van Auris. Door een ouderbegeleider vast onderdeel te laten uitmaken van het multidisciplinaire team van een behandelgroep, is de transfer van behandeling van de groep naar de thuissituatie geborgd. Het vergroten van de betrokkenheid van ouders vergroot de effectiviteit van de behandeling. Op basis van de bestendiging van het programma Van Nul Tot Taal zijn de voorbereidingen getroffen om een passend elektronisch cliënten dossier (ECD) aan te schaffen en in te richten. De kwaliteit van de ontwikkel-leerlijnen en bijbehorende methodieken, die in het Masterplan Zorg (Van Nul tot Taal) in 2012 zijn ontworpen, zijn ook buiten Auris opgevallen. Op het Siméa-congres is deze bijdrage van Auris gewaardeerd met een nominatie voor de innovatieprijs. Onderzoeksambitie In 2013 heeft Auris haar onderzoeksambitie geformuleerd, waarmee richting wordt gegeven aan de koers die Auris gaat varen m.b.t. praktijkgericht (wetenschappelijk) onderzoek in De resultaten van de onderzoeken moeten direct ten goede komen aan de ontwikkelingsmogelijkheden en de kwaliteit van leven van de cliënt. In de onderzoeksambitie stelt Auris prioriteiten door zogenaamde onderzoekslijnen vast te stellen: - zelfmanagement en participatie van de cliënt - evidence-based handelen door de professional - evidence-based (effectieve) interventies - innovatie met technologie Het promotieonderzoek, een longitudinaal onderzoek op de grammaticale ontwikkeling van oudere kinderen (vanaf 10 jaar) met een taalontwikkelingsstoornis (TOS), bevindt zich na 2013 in de afrondende fase. De samenwerking met de lector op de Hogeschool Utrecht is in 2013 verlengd. Binnen Verbindend Vernieuwen zijn twee subsidieaanvragen gehonoreerd van onderzoeken die in 2014 gaan starten. Stichting Koninklijke Auris Groep Jaarverslag 2013 / Pagina 14

15 Kwaliteit De Wet kwaliteit (V)SO is aangenomen en is in augustus 2013 van kracht gegaan. De invoering betekent voor Auris dat het ontwikkelingsperspectief en bijbehorend uitstroomprofiel zijn opgesteld en geïmplementeerd. Voor alle (V)SO-scholen van Auris is het ontwikkelingsperspectief ontwikkeld en vastgesteld. Hierbij is een directe koppeling met het verwachte uitstroombestemming van een leerling. In het kader van de wet Passend Onderwijs is ook voor de Ambulante Dienstverlening een format voor een ontwikkelingsperspectief ontwikkeld. Hierdoor kunnen alle leerlingen van Auris bij de start van Passend Onderwijs beschikken over een ontwikkelingsperspectief dat specifiek gericht is op de problematiek van cluster 2. In oktober 2013 heeft Auris de CIIO-certificering ontvangen voor zowel zorg als de stafafdelingen. Auris is voornemens om het bestaande kwaliteitsmanagementsysteem (KMS) voor geheel Auris door te ontwikkelen. Auris wil alle processen (primaire, sturende en ondersteunende binnen zorg, onderwijs en het Centraal Bureau) aan externe certificering onderwerpen. De audiologische centra zijn in 2013 gecertificeerd door de FENAC. Naast het Auris Kwaliteitsmanagementsysteem (KMS) zijn procedures en instrumenten vastgesteld waarmee periodiek de werkprocessen en opbrengsten intern getoetst worden. Deze zijn voor zorg en onderwijs specifiek vormgegeven. Op onderdelen worden deze vernieuwd en aangepast. Deels als gevolg van externe ontwikkelingen zoals het nieuwe toezichtkader van de Onderwijsinspectie. Binnen het Auris KMS zijn interne audits, opbrengstanalyses, cliënttevredenheidsonderzoek en ondersteuning/voorbereiding van extern toezicht vorm gegeven. Het Kwaliteitsmanagementsysteem is geen doel op zich, maar staat ten dienste van het beter presteren. Dat betreft binnen het onderwijs van basis naar excellent, binnen de zorg en de audiologie naar verbeterde methodieken en cliëntwaarderingen, binnen de ondersteunende diensten naar hoogwaardig dienstverlening. 3.2 Mensen Met zicht op onderwijs- en zorgontwikkelingen heeft in 2013 de professionalisering van de Auris professional een prominente plek gehad. De voorziene veranderingen die met deze ontwikkelingen samen gaan, kunnen alleen succesvol worden ingezet als de medewerkers, teamleiders en directie hiertoe voldoende zijn toegerust. Er is geïnvesteerd in vakinhoudelijke scholing en het door ontwikkelen van leiderschap, zowel door het aanbieden van opleidingen, leergangen, reguliere studiedagen en digitale cursussen uit de Auris Academie. Verder is in 2013 een leiderschapsprogramma voor zowel teamleiders als directeuren ontwikkeld dat voor het grootste deel in 2013 is uitgevoerd. In het leiderschapsprogramma staan de Auris kernwaarden en dienend leiderschap voor onze cliënten centraal. In 2013 heeft een vertaalslag van de kernwaarden binnen de hele organisatie plaatsgevonden. De kernwaarden cliënt centraal, intern en extern verbinden en rekenschap en resultaat hebben voor medewerkers betekenis gekregen, door het laden van deze waarden in de dagelijkse praktijk. Hiermee heeft de Auris professional een leidraad in het eigen werk en in het contact met de cliënt. In de bewustwording van iedere individuele medewerker over wat hij of zij kan betekenen voor de cliënt, is dit een belangrijke stap. Het Auris strategisch formatiebeleid geeft inzicht in de huidige en de toekomstig gewenste personele formatie, gewenste en benodigde deskundigheid en mobiliteit in de Auris regio s. Binnen het strategisch formatiebeleid is in 2013 specifieke aandacht uitgegaan naar de LC leerkrachten en de positionering en ontwikkeling van jonge leerkrachten. Brede inzetbaarheid, mobiliteit en instroom, Stichting Koninklijke Auris Groep Jaarverslag 2013 / Pagina 15

16 doorstroom en uitstroom van medewerkers worden hiermee in verband gebracht. Het mobiliteitsbeleid is in het tweede kwartaal van 2013 voor het schooljaar vastgesteld. Auris heeft in 2013 gekozen voor volledig eigen risicodragerschap voor vervanging bij ziekte. Er is vanuit HR samen met teamleiders en medewerkers veel aandacht geschonken aan gezond zijn en blijven binnen Auris. Hiermee investeert Auris proactief in de vitaliteit van medewerkers en daarmee in de totale organisatie. Het verzuimpercentage over 2013 was: 5,3%. Borging van de uitgangspunten van het programma Werken aan Bevlogenheid, rondom vitaliteit, werkdruk en duurzame inzetbaarheid, wordt meegenomen in het beleid, evenals het thema gezondheidsmanagement. In 2013 zijn het resultaten van het Auris medewerker onderzoek gepresenteerd en gedeeld op de locaties. Iedere locatie heeft met het team de uitkomsten besproken en vertaald naar concrete acties. Daarnaast is in 2013 aandacht besteed aan het aspect veiligheid, zowel vanuit het Arbojaarplan voor medewerkers als de Verklaring omtrent Gedrag (VoG) in relatie tot onze cliënten. Vanuit goed werkgeverschap zijn vacatures aan de eigenwachtgelders aangeboden en is voortdurend aandacht voor de bescherming van persoonsgegevens. Tijdens de CIIO audit hebben de auditoren Auris gecomplimenteerd met de goed uitgewerkte HR strategie en de uitvoering daarvan op de locaties in de regio s. 3.3 Middelen Het ontwikkelingsproces verbetering Bedrijfsvoering is geknipt in vier fasen, die lopen van de eerste fase basis op orde ( ), via financial control ( ) naar management control ( ) en uiteindelijk volledige business control ( ). Deze fasen volgen elkaar deels op, soms overlappen ze elkaar. De jaren 2012 en 2013 stonden grotendeels in het teken van basis op orde en financial control. In feite komt het hierbij neer op het verkrijgen van een interne beheersingsniveau dat voldoende tot goed te noemen is. De ondersteunende processen worden zo ingericht en met hulpmiddelen ondersteund dat er voor terugkerende handelingen zoveel mogelijk routinematig en gestandaardiseerd wordt gewerkt. Dit vraagt ook om aanpassingen in de professionaliteit van management en medewerkers, cultuur en organisatie. Het verandertraject verloopt gestaag en zal in 2014 leiden tot volledige inbedding van deze werkwijze in de organisatie. De kwaliteit van de interne beheersing neemt in volgende fasen toe, waarbij met name lange termijn sturingsvragen en koppeling van informatiebeleid aan strategisch beleid steeds beter ondersteund gaan worden. Met de inrichting van een eerste versie van het dashboard is daarmee in 2013 een start gemaakt. Het jaar 2013 werd verder gekoerst op het efficiënter inrichten van ondersteunende processen, professionalisering van ondersteunende medewerkers en de invoering van nieuwe informatiesystemen. Op dit terrein liepen en lopen talrijke deelprojecten. De belangrijkste waren: - Verbetering van de inkooporganisatie, rekening houdende met Europese en Nationale aanbestedingsregels - Structurering van Informatievoorziening van bedrijfsvoeringszaken via Intranet en versterken van de helpdeskfunctie - Invoering van een eerste versie van een bestuurs- en managementdashboard op basis van met het management afgesproken kritische prestatie-indicatoren. - Voorbereiding op de invoering van nieuwe informatiesystemen ter ondersteuning van de administratieve handelingen op locatie- en regioniveau (contractenregister, kas/banksysteem, inkoopfacturen, reiskostenapplicatie). - Aanzet voor inrichting van het Auris- informatiebeleid - Opstellen blauwdruk voor de inrichting van de ICT-organisatie en ICT-bestemmingsplan - Voorbereiding op de invoering van informatiesystemen die steeds meer het primair proces gaan ondersteunen (Electronisch Client Dossier voor Zorg en Leerling Volg Systeem voor Onderwijs) Stichting Koninklijke Auris Groep Jaarverslag 2013 / Pagina 16

17 - Inrichting van de basisinfrastructuur en architectuur (Identity Management). De invoering van Passend Onderwijs, met herziening van budgetteringsgrondslagen en de werkzaamheden rondom de instelling i.o. maken het verandertraject bedrijfsvoering er niet eenvoudiger op. Een pluspunt van de bewegende transactionele en conjuncturele omgeving van Auris is dat deze ontwikkelingen de sense of urgency, om te komen tot verdergaande standaardisering en uniformering van ondersteunende processen, op alle niveaus in de organisatie sterk heeft vergroot, wat acceptatie en managementdraagvlak bij de invoering van veranderingen versterkt. Ook de komende jaren wordt verder gewerkt aan verbetering van de bedrijfsvoering waarbij in 2014 als speerpunten benoemd zijn de invoering van een dashboard fase 2, invoering LVS en ECD, versterking van de planning en control cyclus en risicomanagement. Naast deze zaken, die met name op de doorontwikkeling naar management control zullen leiden, worden diverse ondersteunende informatiesystemen naar de locaties uitgerold. Omdat al enkele jaren blijkt dat de bestaande financiële en personele systeem niet voldoet aan de huidige kwaliteitseisen van doelmatige ondersteuning is besloten een aanbesteding te starten die in 2015 gaat leiden tot de invoering van een nieuw financieel informatiesysteem (1 januari 2015) en in nauwe samenwerking met HR een nieuw Personeelsadministratie- en HR-systeem (in de loop van 2015, invoering 1 januari 2016). Continuïteit van de organisatie Auris heeft een meerjarenbegroting opgesteld waarbij de belangrijkste ontwikkelingen in de komende jaren zijn meegewogen. De begroting dient met name om de trend van de ontwikkeling van baten en lasten en balansposities in grote lijnen te kunnen volgen. In de meerjarenbegroting zijn de financiële gevolgen van de invoering van het Passend Onderwijs (In financiële zin: invoering van de budgetfinanciering) en de instellingsvorming met Spreekhoorn, AED Leiden en de Van Gilseschool vertaald. In de meerjarenbegroting is uitgegaan van gelijkblijvende leerlingaantallen als per 1 oktober 2013 en een budget dat gelijk is aan het budget op basis van de leerlingaantallen 1 oktober Passend Onderwijs kan als gevolg hebben dat leerlingaantallen gaan dalen en/of leerlingen meer lichte vormen van dienstverlening krijgen aangeboden. De komende jaren zal moeten blijken in hoeverre Passend Onderwijs lukt. Gedurende deze jaren wordt sterk vinger aan de pols gehouden om wijzigingen van de leerling-populatie en de ondersteuningsvraag zodanig te faciliteren dat de kwaliteit van het primair proces voor de leerlingen gewaarborgd blijft. Omdat de budgetfinanciering nauwelijks meer leerlingafhankelijk is, is stijging van de ondersteuningsvraag risicovol. De spankracht van Auris wordt bepaald door de heldere strategische koers, de professionaliteit van de medewerkers, de inrichting van de ondersteuning en is in staat om deze risico s tegemoet te treden. Voor de beschikbaarheid van middelen ten behoeve van Zorg (Audiologie, Behandelgroepen, Ambulante Behandeling) wordt aangenomen dat de financiële middelen als gevolg van de stelselwijziging in de zorg grotendeels gehandhaafd kan blijven. Stichting Koninklijke Auris Groep Jaarverslag 2013 / Pagina 17

18 In het volgende overzicht is de geconsolideerde meerjaren-exploitatiebegroting opgenomen. Tabel 6 Geconsolideerde meerjarenbegroting en vergelijkende cijfers voorgaande jaren (in ) realisatie realisatie realisatie begroting begroting begroting begroting begroting BATEN Subsidies OCW Subsidies Gemeenten en overige Opbrengsten Audiologie Opbrengsten AWBZ Overige Baten SOM BATEN LASTEN Loonkosten Overige Personeelkosten Algemene en overige kosten Huisvesting Afschrijvingen Onderwijsspecifieke kosten Zorgspecifieke kosten Inkomensoverdrachten Innovatie en Kwaliteit Audiologie te verrekenen in tarieven Deelnemingen SOM LASTEN Exploitatiesaldo gewone bedrijfsvoering Saldo bijzondere baten en lasten Saldo financiele baten en lasten Exploitatiesaldo Inzet reserves Eindsaldo Op basis van het meerjarenscenario wordt verwacht dat in de periode sprake is van een gecumuleerd gepland tekort van 5,9 mln. Dit bedrag is benodigd voor investeringen in Passend Onderwijs en herstructurering van de Zorg. Het negatieve saldo over deze drie jaren wordt gedekt uit de opbrengst van de financiële baten en lasten ( 2,9 mln.) en de algemene reserve ( 3,0 mln.). Naast de genoemde 5,9 mln. is binnen de begroting een post onvoorzien opgenomen van 3,0 mln. Dit betreft 10% van de reguliere LGF-middelen. In totaal is in de begroting dus een bedrag beschikbaar van 8,9 mln. om fricties op te vangen en de transitie naar Passend Onderwijs soepel te laten verlopen. De inzet van extra middelen is financieel verantwoord: de solvabiliteitsratio ligt ruim boven de 50%. Op basis van de meerjarenbegroting (investeringen, exploitatie en onderhoudsvoorziening) is een geprognosticeerde balans samengesteld (zie hierna). Uitgegaan wordt van gelijkblijvende vorderingen, voorraden en schulden. Stichting Koninklijke Auris Groep Jaarverslag 2013 / Pagina 18

19 Tabel 7 Geconsolideerde meerjarenbegroting (balans) (in ) Activa ultimo 2014 ultimo 2015 ultimo 2016 ultimo 2017 ultimo 2018 Materiele vaste Activa Voorraden Vorderingen Liquide middelen en FVA Passiva Eigen vermogen Voorziening groot onderhoud Overige voorzieningen Schulden Totale baten incl. fin. baten en lasten Materiele vaste activa gebouwen Solvabiliteit (norm 50%) 62% 63% 63% 63% 64% Liquiditeit (norm 100%) 230% 232% 232% 239% 245% Kapitalisatiefactor (norm 35%) 54% 42% 40% 41% 42% Zoals uit het overzicht blijkt, en hiervoor al is aangegeven, neemt in het meerjarenscenario het eigen vermogen per saldo licht toe, en zijn de ratio s voldoende om financiële continuïteit te waarborgen. Risicobeheersing Auris Auris heeft ook in 2013 op een aantal fronten aandacht besteed aan risicobeheersing: - Kwaliteitsmanagement: gericht op kwaliteitsbeheersing van primaire en ondersteunende processen, vooral voor het onderdeel Zorg. Hierbij worden operationele risico's periodiek geëvalueerd middels de pri-methodiek1 - Bestuurs- en managementdashboard: Aanwending van strategische en tactische stuurinformatie die het management ondersteunt (inzicht en bijsturing - Strategische financiële risicobeheersing: Inventariseren en delen van de belangrijkste risico s op de geijkte momenten van de planning & control cyclus (jaarplan/begroting, P&Voverleggen) 1 Prospectieve Risico Analyse Stichting Koninklijke Auris Groep Jaarverslag 2013 / Pagina 19

20 In 2014 wordt gestart met de invoering van integraal risicomanagement, gelijktijdig met verdere intensivering van het in 2013 gestarte projectmatig werken. Invoeren van integraal risicomanagement helpt om risico s expliciet te maken en om, door de verschillende lagen van de organisatie heen, actief en bewust met risico s om te gaan. Doorontwikkeling van projectmatig werken leidt ertoe dat uitgaven op projectbasis beter worden beheerst. Strategische risico s Auris voorziet een aantal strategische risico s Stijgende leerlingaantallen De budgetfinanciering in het onderwijs is gebaseerd op de leerling telling per 1 oktober Op 1 oktober 2013 werden er 108 leerlingen op de Auris-scholen meer geteld. Omdat voor groei alleen de basisbekostiging geldt (globaal per leerling) levert dit ten opzichte van de huidige situatie een mindere opbrengst op van ca. 1,3 mln. op jaarbasis. Het risico van stijgende leerlingaantallen en de verhouding tussen de aantallen per arrangement stellen de organisatie voor de opgave om de onderwijskundige bedrijfsvoering hierop in te richten. Inefficiëntie op huisvesting, verhoogde huisvestingslasten Overheveling van de huisvestingsmiddelen ten behoeve van het onderwijs van de gemeenten naar de scholen vanaf 2015 leidt ertoe dat de besturen volledig verantwoordelijk voor de uitgaven van groot onderhoud op het casco (daken, gevels etc.). De zorgplicht van de gemeenten blijft bestaan. Invoering van budgetfinanciering leidt ertoe dat de huisvestingslasten onder druk komen te staan zodra leerlingen met succes worden toegeleid naar reguliere scholen. Er zal op basis van scenarioplanning worden gestuurd op het geleidelijk terugdringen van de huisvestingslasten. Hervormingen in de zorg Via het programma Verbindend Vernieuwen heeft ook in 2013 onderzoek plaatsgevonden naar de AWBZ-bekostiging in de ZG-sector. Gebleken is dat behandelmethodes en productierealisatie van de vier grote partijen praktijkvariatie laten zien. De informatie die uit het project Verbindend Vernieuwen wordt afgeleid zal ertoe leiden dat ook de tarieven onder druk komen te staan. Ook de invoering van de prestatiebekostiging in de audiologie leidt tot een toename van financiële risico s. Deze worden tot en met 2014 nog deels afgedekt via een gegarandeerd schaduwbudget. Daarnaast is er een mantelovereenkomst met de zorgverzekeraars gesloten waarin een vast budget voor 2014 geldt, mits de productie gehaald wordt. Verhoging verzuimvervanging De stijging van de gemiddelde leeftijd leidt er mogelijk toe dat er meer gebruik wordt gemaakt van BAPO dan in de afgelopen jaren. Ouderschapsverlof en ziekteverzuim zijn eveneens factoren die het verschil tussen de te betalen formatie en de inzetbare formatie kunnen beïnvloeden. De BAPO wordt naar alle waarschijnlijkheid de komende jaren geleidelijk afgeschaft. Het ziekteverzuim is het best stuurbare verzuimrisico. Elk procent dat het ziekteverzuim stijgt betekent een hogere salarislast van ca. 0,5 miljoen, oplopend tot ca. 0,8 mln. in In de begroting is rekening gehouden met een ziekteverzuimpercentage van 5%. Het huidige ziekteverzuim ligt op 5,15% (periode november tot en met oktober 2013). Op basis van de kwartaalvergelijking van het derde kwartaal 2013 ten opzichte van het derde kwartaal 2012 is sprake van een dalende trend. en er is een dalende trend, waardoor verwacht wordt dat het in de begroting gehanteerde percentage toereikend is. Treasurybeleid In 2013 heeft Auris gehandeld volgens het in 2010 vastgestelde Treasury Statuut. Dit statuut bevat de grondslagen van het treasury beleid van de Koninklijke Auris Groep. Het Treasury Statuut is geldig voor de gehele Koninklijke Auris Groep. In het Treasury Statuut wordt onder Treasury verstaan: het Stichting Koninklijke Auris Groep Jaarverslag 2013 / Pagina 20

21 sturen op, het beheersen van, het verantwoorden over en het toezicht houden op de financiële vermogenswaarden, de financiële stromen, de financiële posities en de hieraan verbonden risico s. De Raad van Bestuur is verantwoordelijk voor de interne risicobeheersing binnen de Stichting Koninklijke Auris Groep. In het Managementreglement en de Procuratieregeling zijn de bevoegdheden van de directeuren geregeld met betrekking tot het aangaan van verplichtingen. Er zijn geen bevoegdheden voor het aangaan van verplichtingen aan andere functionarissen verleend. De Raad van Bestuur legt verantwoording af over het gevoerde treasurybeleid aan de Raad van Toezicht in de tussentijdse financiële rapportages en de jaarrekening. De bevoegdheid tot het aangaan van externe verplichtingen op het gebied van treasury is, conform de Procuratieregeling van Auris, voorbehouden aan de Raad van Bestuur. De uitvoering van het treasurybeleid valt onder de verantwoordelijkheid van de Directeur bedrijfsvoering. Het stelsel van interne risicobeheersings- en controlesystemen wordt regelmatig geëvalueerd en verder geoptimaliseerd. De externe accountant toetst op de naleving van het Treasury Statuut. Voor 2013 is er geen aanleiding te veronderstellen dat de risicobeheersings- en controlemaatregelen niet naar behoren hebben gefunctioneerd. Beleggingsbeleid Het beleggingsbeleid is erop gericht om het vermogen van de Koninklijke Auris Groep veilig te laten renderen ten behoeve van de lange termijn doelstellingen van de organisatie. De beleggingen zijn volledig ondergebracht bij de ABN AMRO Bank. Daarbij is gekozen voor defensieve beleggingen. Aan de eisen die de overheid stelt m.b.t. de beleggingen van publieke middelen (ratings, beleggingsvormen, etc.) wordt voldaan door een deel van het vermogen te beleggen in obligaties. De waarde van dit depot bedraagt minimaal de waarde van de rekening courant verhouding tussen de Stichting Onderwijs Koninklijke Auris Groep en de Stichting Koninklijke Auris Groep. De waarde van de portefeuille exclusief liquiditeiten is in 2013 met 4% gestegen ten opzichte van De stijging is het gevolg van de positieve ontwikkeling bij aandelen, zowel in opbrengsten uit (stock)dividend als koersontwikkeling, maar deze wordt voor een flink deel teniet gedaan door een negatieve ontwikkeling bij obligaties. Op verplichte lossingen werd een negatief resultaat gerealiseerd en ook de marktwaarde daalde. De groei van liquiditeiten vloeit voort uit de ontvangsten uit lossingen die nog niet zijn omgezet in nieuwe obligaties. In 2014 zijn wel nieuwe fondsen aangeschaft. Aan (stock)dividenden en couponrentes is in ontvangen. Het koersresultaat over alle effecten bedraagt in Dit resultaat is toegevoegd aan de bestemmingsreserve koersverschillen, die ultimo 2013 uitkomt op De bestemmingsreserve koersverschillen is gemaximeerd op 35% van de waarde van de aandelen (inclusief onroerend goed) plus 10% van de waarde van de obligaties per 31 december van het boekjaar. Indien dit maximum niet was gehanteerd, dan zou de bestemmingsreserve koersverschillen per 31 december zijn. Per saldo komt het totale beleggingsresultaat uit op Het totaal rendement ten opzichte van de beurswaarde op 1 januari 2013, exclusief liquiditeiten, bedraagt 8%. Het beleggingsresultaat was in 2013 begroot op De waarde en samenstelling van de portefeuille per eind 2013 vergeleken met de stand per eind 2012 is hieronder opgenomen. Verder is de ontwikkeling van de portefeuille nader uitgewerkt. Stichting Koninklijke Auris Groep Jaarverslag 2013 / Pagina 21

22 Tabel 8 Overzicht effecten (in ) Overzicht effecten Stichting Koninklijke Auris Groep Jaar: 2013 Beleid Stand 31/12 Stand 1/1 Gemiddeld In % In % 1-1 In % Gem. Obligaties Onderwijs 10-55% % 37% 34% Obligaties Overig 10-55% % 20% 19% Aandelen 20-70% % 39% 41% Alternatieve beleggingen 0-30% % 2% 1% Totaal effecten Vermogensliquiditeiten 0-5% % 3% 6% Totaal vermogenspositie Overzicht ontwikkeling vermogensportefeuille Gemiddelde Coupon- Koersresul- Koers- Totaal Rendewaarde rente en taat aan- en resultaat opbrengst ment dividend verkoop Obligaties Onderwijs ,4% Obligaties Overig ,7% Aandelen ,5% Alternatieve beleggingen ,6% Vermogensliquiditeiten Totaal vermogenspositie ,9% Totaal koersresultaat Vermogensbeleid In verbinding met het Treasury Statuut is in 2010 ook het Auris-brede vermogensbeleid vastgesteld. Daarin is uitdrukkelijk opgenomen dat Auris een private organisatie is, maar wel met maatschappelijke doelstellingen en met inkomsten uit publieke en semipublieke bronnen. Auris heeft de maatschappelijke verplichting om haar vermogen optimaal te beheren en te zorgen voor enerzijds de instandhouding en aanwending van het vermogen en anderzijds voor een verantwoorde besteding van de opbrengsten uit het vermogen. In het vermogensbeleid is een driedeling gemaakt ten aanzien van de functies van het vermogen: 1. Buffer en risicobeheersing 2. Vastgoed 3. Beschikbaar voor investeringen in kwaliteit en innovatie Ad 1 Buffer en risicobeheersing Een financieel gezonde instelling heeft een buffer om financiële tegenvallers op te vangen. Het betreft hier vermogen in liquiditeiten, in aandelen, obligaties en andere waardepapieren. Auris stelt hierbij twee normen: een minimum vanuit het principe van solvabiliteit en een maximum vanuit het principe van kapitalisatie: - Norm solvabiliteit (Stichting Zorg 35, Stichting Onderwijs 35, Stichting Auris: 60, Geconsolideerd: 50) - Norm kapitalisatie (Stichting Zorg 35, Stichting Onderwijs 35, Stichting Auris: 60, Geconsolideerd: 50) Stichting Koninklijke Auris Groep Jaarverslag 2013 / Pagina 22

23 Ad 2 Vastgoed Het welslagen van de organisatie hangt onder meer samen met goede huisvesting. Auris is daarin een hybride organisatie. Voor een deel is er recht op (onderwijs)huisvesting voorzien vanuit de gemeentelijke taak, hier is sprake van juridisch eigendom met economisch claimrecht van de gemeente. bruikleen. Voor een ander deel de zorg, de administratieve functies, dienstverlening kan Auris gebouwen zelfstandig huren of in eigendom nemen. Ad 3 Beschikbaar voor investeringen in kwaliteit en innovatie Dit vermogen kan en mag worden besteed om impulsen te geven aan ontwikkelingen, aan het opzetten van nieuwe producten en aan verbeteringen van de kwaliteit. Het bestuur staat op het standpunt dat dit deel van het vermogen mag worden afgebouwd. Jaarlijks wordt in de begroting aangeven welke doelen gerealiseerd worden met deze middelen. Het beleggen van tijdelijk overtollige financiële middelen vindt plaats binnen de Regeling beleggen en belenen door instellingen voor onderwijs en onderzoek 2010 (Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen, d.d. 16 september 2009). Hierin is aangegeven dat de instellingen de publieke middelen, alsmede de overige middelen die niet afgescheiden zijn van de publieke middelen, risicomijdend dienen te beleggen en belenen. Voor Auris betekent dit dat: - Belegd en beleend wordt bij in Nederland gevestigde financiële instellingen die onder toezicht van De Nederlandsche Bank staan en minimaal een A min-rating hebben, afgegeven door tenminste één rating agency of met rechtspersonen voor wier papier een solvabiliteitsrisico van 0% geldt of met financiële instellingen met een kredietwaardigheid vergelijkbaar met een A min-rating voor zover vastgelegd en onderbouwd door die instelling; - Alleen belegd en beleend wordt indien de hoofdsom door een financiële instelling gegarandeerd is; - Geen extern vermogen wordt aangetrokken met het doel de aangetrokken gelden te beleggen of belenen; - Alleen ingelegd wordt op langlopende spaarrekeningen, aandelen met maximaal een gemiddeld risico, deposito s, obligaties en staatsleningen en openbare en onderhandse leningen uitgegeven door financiële instellingen. Kostenverdeling De kostenverdeling van de algemene kosten van de Stichting Koninklijke Auris Groep naar de diverse geldstromen is van toepassing op de toedeling van de kosten van de Stichting Auris naar de Stichtingen Zorg en Onderwijs en binnen de Stichting Zorg naar de diverse geldstromen (AWBZ, ZvW en overige). Via de kostenverdeling worden de gemeenschappelijke kosten zodanig toegerekend aan de te onderscheiden geldstromen (Audiologie, AWBZ en Rijksbijdrage) dat er bij de stichtingen Onderwijs, Zorg en REC een getrouw beeld per stichting ontstaat. Dit is nodig uit oogpunt van rechtmatigheid van de uitgaven op de te onderscheiden geldstromen, maar ook om ook inzicht te hebben in de kosten per product is het van belang. De Stichting Koninklijke Auris Groep betreft kosten in verband met collectieve overhead en gezamenlijke kosten. Met collectieve overhead wordt bedoeld de apparaatskosten van het Centraal Bureau. Met gezamenlijke kosten de kosten die om reden van efficiency rechtstreeks op collectief niveau worden geboekt. Het gaat o.a. om accountantskosten, kosten administratiekantoor en kosten ICT- werkplekken. Ook kosten van gezamenlijke projecten komen ten laste van het Centraal Bureau. In 2013 is de volgende verdeling van deze kosten gehanteerd: 65% ten laste van de Stichting Onderwijs; 25% ten laste van AWBZ; 10% ten laste van Audiologie. Stichting Koninklijke Auris Groep Jaarverslag 2013 / Pagina 23

24 Waar de kosten integraal toewijsbaar zijn aan de juiste geldstroom, zijn deze ook rechtstreeks toegerekend en niet in de verdeling meegenomen. In 2014 wordt gewerkt aan de invoering van administratie op activiteitenniveau, waarbij kosten grotendeels rechtstreeks kunnen worden toegerekend aan de verschillende geldstromen. Verder zal, met name binnen het Centraal Bureau, worden gekeken naar een nadere verbijzondering van de activiteiten per persoon. Op deze manier is het mogelijk de kostenverdeling verder te verfijnen. Binnen de Stichting Zorg worden de kosten verdeeld volgens de volgende uitgangspunten: Verdeling van direct toewijsbare kosten naar de segmenten Audiologie en AWBZ of Overige; Verdeling salariskosten rechtstreeks naar deze segmenten. Dit is in het model verwerkt in het tabblad loonkosten ; Verdeling overige kosten op basis van de omzetverhouding van de drie geldstromen. Stichting Koninklijke Auris Groep Jaarverslag 2013 / Pagina 24

25 4. Regio s In 2013 heeft Auris de regio in stelling gebracht, waarbij de regionale stakeholdersactief zijn benaderd om zodoende nuttige en noodzakelijke verbindingen te realiseren. In iedere regio is gewerkt aan zowel de collectieve doelen van Auris als aan de specifieke speerpunten die per regio zijn vastgesteld. Onderstaand staan de successen op gebied van onderwijs en zorg in de Auris-regio s beschreven en wordt bijzondere aandacht geschonken aan de samenwerkingspartners waar in 2013 op is geïnvesteerd. Regio West In de regio West zijn twee behandelgroepen voor peuters geopend, waarmee Auris op alle locaties van het speciaal onderwijs in deze regio ook voorschoolse behandeling kan bieden. Daarnaast is in het gebouw aan de Kraaijeveldstraat verregaand verbouwd, waardoor de ambulante dienstverlening, gezinsgerichte behandeling en de onderwijslocatie van de Taalfontein in hetzelfde pand huizen. De Onderwijsinspectie heeft een bezoek gebracht aan de Taalfontein en de Ammanschool en de basiskwaliteit toegekend, waarmee alle onderwijslocaties in deze regio aan deze kwaliteitscriteria voldoen. De AD regio West heeft in 2013 voor bereidend op Passend Onderwijs twee grote studiedagen georganiseerd voor medewerkers. Daarnaast zijn er meerdere pilots met arrangementen gestart. In 2013 is het 160-jarig jubileum van het dovenonderwijs in Rotterdam op de Polanoschool gevierd met een interessant symposium. Regio Zuid In opmaat naar de instellingsvorming en fusie met de Spreekhoorn heeft de regio Zuid in 2013 inhoudelijke afstemming gezocht op een aantal thema s, waardoor de inrichting van de organisatie voor leerling en cliënt vooruitlopend op de formaliteiten eenduidig is. De aandacht is hierbij uitgegaan naar het gezamenlijk opzetten van Entree en een nieuwe vestiging van een cluster-2 school in Bergen op Zoom. Ook is er een gezamenlijke visie op de doelgroep doof/ slechthorend ontwikkeld. De toekomstige aansluiting van de Spreekhoorn biedt dan ook kansen die in de regio volop worden benut. Hiernaast heeft Auris zich in de regio Zuid aangesloten bij de Zeeuwse Stichting Maatwerk. Deze stichting bestaat uit diverse onderwijsinstellingen voor praktijkonderwijs en voortgezet speciaal onderwijs in de provincie Zeeland. Deze onderwijsinstellingen hebben de handen ineengeslagen en hebben besloten intensief te gaan samenwerken om iedere leerling van 16 jaar en ouder nazorg te kunnen bieden zodat zij duurzaam uitstromen naar de arbeidsmarkt, vervolgonderwijs of dagbesteding. Regio Midden In de regio Midden zijn in het kader van de implementatie van Passend Onderwijs nieuwe gebiedsafspraken gemaakt. Auris heeft de samenwerking met het Rotsoord (Kentalis) geïntensiveerd. Partijen hebben in gezamenlijkheid gewerkt aan het ontwerp van het curriculum, waardoor de VSO s zijn voorbereid op de komst van Passend Onderwijs. Daarnaast zijn de begeleiding en de Commissie voor Begeleiding van het Auris College Utrecht en het VSO Rotsoord op elkaar afgestemd, waarbij rekening wordt gehouden met het vernieuwde Auris Entree. In de regio is een pilot regiomedezeggenschap opgezet. De eerste bijeenkomst vindt plaats in Stichting Koninklijke Auris Groep Jaarverslag 2013 / Pagina 25

26 5. Stichting Onderwijs Koninklijke Auris Groep 5.1 Algemeen Auris verzorgt speciaal onderwijs aan leerlingen met een cluster 2 indicatie. Dit zijn leerlingen van drie tot twintig jaar met een auditieve en/of communicatieve beperking, als gevolg van doof- of slechthorendheid, of ernstige spraak- en/of taalproblemen. Auris heeft negen speciale scholen voor leerlingen tot twaalf jaar (so) en drie scholen voor voortgezet speciaal onderwijs (vso). Deze vsoscholen bieden leerlingen de mogelijkheid om een opleiding te volgen gericht op arbeid of op vervolgonderwijs. Dit in de vorm van de praktijkroute of het voorbereidend beroeps onderwijs (vmbo). Daarnaast biedt Auris ambulante dienstverlening. Een flexibele vorm van dienstverlening die leerlingen met een auditieve en/of communicatieve beperking extra ondersteuning biedt in het regulier onderwijs. De reguliere basis- en voortgezet onderwijs scholen zijn partner en klant binnen deze vorm van dienstverlening. Een ambulant begeleider bezoekt de school en geeft begeleiding aan de leerkracht en de leerling. Dit kan bijvoorbeeld door voorlichting te geven aan de klas, of de leerkracht te ondersteunen en advies te geven over speciaal lesmateriaal. Tabel 9 Overzicht leerlingaantallen Ontwikkeling leerlingenaantallen Aantal leerlingen op scholen SO Aantal leerlingen op scholen VSO Aantal leerlingen op scholen Ambulant begeleide leerlingen Totaal Uit bovenstaande tabel blijkt dat de leerlingaantallen de afgelopen jaren gestaag zijn toegenomen. De stijging van het VSO had met name betrekking op het Auris College Rotterdam. Bij de ambulante leerlingen is sprake van een stabiel aantal. Vanaf 1 augustus 2014 wordt Auris voor de ondersteuning (ca. 80% totale budget) bekostigd op de leerlingaantallen van Met name de stijging van het aantal leerlingen op de eigen scholen zal met beperktere middelen moeten worden opgevangen. De invoering van Passend Onderwijs moet er idealiter toe leiden dat kinderen sneller kunnen uitstromen of al eerder in het reguliere onderwijs kunnen worden opgevangen, met ambulante begeleiding vanuit Auris. 5.2 Financiën De hierna volgende overzichten betreffen de balans en exploitatieoverzicht van de Stichting Auris Onderwijs, die in de consolidatie van de Koninklijke Auris Groep zijn opgenomen. Voor de stichting wordt een aparte jaarrekening opgesteld. Stichting Koninklijke Auris Groep Jaarverslag 2013 / Pagina 26

27 Tabel 10 Balans Stichting Onderwijs Koninklijke Auris Groep (in, na voorgestelde resultaatbestemming) A c t i v a Vaste activa Materiële vaste activa Vlottende activa Vorderingen Liquide middelen Totaal activa P a s s i v a Eigen vermogen Voorzieningen Kortlopende schulden Totaal passiva Uit de balans blijkt dat de financiële positie van de Stichting Onderwijs sterk is verbeterd ten opzichte van Belangrijkste oorzaak is het positieve exploitatiesaldo van 1,5 mln., dat met name het gevolg is van meevallers aan de batenkant (Rijksbijdrage). Het overschot in 2012 is volledig toe te rekenen aan een vrijval van de voorziening sociaal plan. Exclusief deze vrijval was er in 2012 voor het eerst in jaren bij de Stichting Auris Onderwijs sprake van evenwicht in de exploitatie. Met het positieve resultaat in 2013 is de trend doorgezet. De materiele vaste activa zijn ongeveer gelijk gebleven ten opzichte van De vorderingen liepen terug met 0,7 mln. Een belangrijke oorzaak was de afname van de rekeningcourant verhouding met de Koninklijke Auris Groep. De post voorzieningen loopt terug met 0,3 mln. ten opzichte van Dis is met name toe te rekenen aan de onderhoudsvoorziening die is teruggelopen van 1,0 mln. naar 0,8 mln. in In 2013 was sprake van hogere uitgaven voor groot onderhoud dan gepland. Met name de verbouwing van de Taalfontein heeft geleid tot een negatieve stand van de voorziening. Ook voor de financiering van het onderhoudsplan was het noodzakelijk een extra dotatie te doen aan de voorziening. Stichting Koninklijke Auris Groep Jaarverslag 2013 / Pagina 27

28 De kortlopende schulden bedroegen ultimo ,8 mln. Dat is 38,1% minder dan in De belangrijkste oorzaak betrof de post gemeenten en huisvestingssubsidies Deze posten zijn in 2013 geanalyseerd in samenhang met geactiveerde posten voor huisvesting en de voorziening groot onderhoud. Als gevolg hiervan zijn deze posten genormaliseerd. De ultimo 2012 openstaande post UWV is in de jaarrekening 2013 vrijgevallen. Het betrof uitkeringen die in voorgaande jaren zijn ontvangen ten behoeve van niet via het Vervangingsfonds verzekerd zijnde personeel c.q. uitkeringen die niet verrekend hoefden te worden met de Rijksbijdrage. In het voorjaar van 2013 was deze post nog in onderzoek, waardoor de afloop pas in de jaarrekening 2013 kon worden verwerkt. Tabel 11 Exploitatie Stichting Onderwijs Koninklijke Auris Groep (in ) Baten 2013 Begroting Rijksbijdragen Overige overheidsbijdragen en -subsidies Overige baten Totaal baten Personeelslasten Afschrijvingen Huisvestingslasten Overige lasten Totaal lasten Saldo baten en lasten Financiële baten en lasten Nettoresultaat Het exploitatieresultaat van de Stichting Onderwijs was voor 2013 begroot op 0,4 mln. De totale baten waren 2,5 mln. hoger dan in 2012 en 1,5 mln. hoger dan begroot. Belangrijke oorzaak van de afwijking ten opzichte van de begroting was de hogere Rijksbijdrage, deels gecompenseerd door lagere overige baten en overheidsbijdragen. In het resultaat is sprake van bijzondere posten: - Positief: Vrijval UWV gelden Positief: ESF bate van Positief: effect opschoning gemeenterekeningen (schatting) Negatief: extra dotatie voorziening grootonderhoud hoger dan de begroting Per saldo zou het resultaat van de Stichting Onderwijs zonder deze posten 0,3 mln. hoger zijn, dus neerkomen op 1,8 mln. positief. In het Begrotingsakkoord 2014 dat het kabinet met de Tweede Kamerfracties van D66, ChristenUnie en SGP heeft gemaakt, is in 2013 sprake van een incidentele toevoeging aan de lumpsum van de Stichting Koninklijke Auris Groep Jaarverslag 2013 / Pagina 28

29 onderwijsinstellingen in alle sectoren ter grootte van 650 miljoen. De Rijksbijdrage voor Auris is mede hierdoor 1,9 mln. hoger dan in 2011 en 2,2 mln. hoger dan begroot. Deze toekenningen werden pas in najaar van 2013 bekend gemaakt. Per saldo zijn de volgende meevallers ten opzichte van begroot ontstaan: - Bijzondere bekostiging jonge leerkrachten 0,1 mln. - Bijzondere materiele bekostiging 0,4 mln. - Extra middelen prestatiebox 0,5 mln. - Groeibekostiging hoger dan in voorgaande jaren 0,5 mln. Hiernaast werd een indexering op loon/prijs die hoger was dan begroot ( 0,7 mln.). Bij de overige overheidsbijdragen is sprake van een meevaller van uit ESF-gelden. Deze baten worden pas definitief in de exploitatie opgenomen als de laatste beschikking door het Agentschap SZW is afgegeven. Dat is normaliter ongeveer drie jaar na afronding van de projecten. De overige baten namen met 0,4 mln. toe ten opzichte van Met name de opbrengsten van begeleidingsarrangementen (in verband met een inhaalslag op de facturering) en ouderbijdragen (gevolg invoering nieuwe banksysteem) zijn toegenomen ten opzichte van In de begroting 2013 was er van uitgegaan dat de overige baten weer zouden toenemen. De totale lasten waren voor het jaar 2013 begroot op 47,4 mln. De werkelijke totale lasten in 2013 bedragen 47,8 mln. en zijn daarmee ca. 0,4 mln. hoger dan begroot. Een belangrijk aandeel hierin hadden de personele lasten met 0,7 mln. Bij de overige lasten was sprake van per saldo lagere kosten ten bedrage van 0,2 mln. De personeelslasten zijn ten opzichte van 2012 afgenomen met 1,2 mln. (als de vrijval van voorziening Sociaal Plan in 2012 buiten beschouwing wordt gelaten). Dit had te maken met een lagere bezetting en lagere gemiddelde personele lasten als gevolg van de volledige uittreding uit het Vervangingsfonds per 1 augustus 2013: in de begroting was uitgegaan van een gedeeltelijke uittreding per 1 januari De gemiddelde formatie bedroeg in FTE en in FTE. In de begroting was uitgegaan van 576 FTE. Als gevolg van tussentijdse leerling groei op scholen werd al tijdens tussentijdse rapportages geconstateerd dat er sprake zou zijn van een hogere formatie dan begroot. Overigens was de uiteindelijke gemiddelde formatie over 2012 ook hoger dan begroot. De gerealiseerde afschrijvingslasten zijn 0,2 mln. hoger dan begroot. Dit heeft deels te maken met aanschaffingen meubilair die in de begroting nog niet voorzien waren. Ook was de activa-administratie nog niet volledig ingericht op het moment van het opstellen van de begroting, als gevolg waarvan in de begroting een te optimistische inschatting is gemaakt. De huisvestingslasten zijn in ,1 mln. hoger dan begroot. Oorzaak is de extra dotatie van 1,0 mln. die aan de voorziening groot onderhoud heeft plaatsgevonden. De overige lasten namen in 2013 ten opzichte van 2012 sterk toe, namelijk met ruim 1,0 mln. Dit is vrijwel volledig toe te rekenen aan de hogere doorbelasting van de kosten vanuit de Stichting Auris. Stichting Koninklijke Auris Groep Jaarverslag 2013 / Pagina 29

30 Tabel 12 Kengetallen Stichting Onderwijs Koninklijke Auris Groep Liquiditeit (kortlopende activa / kortlopende passiva) 2,5 1,7 Solvabiliteit (eigen vermogen + voorzieningen / totaal vermogen 0,70 0,56 Uit dit overzicht blijkt dat de financiële positie van de Stichting Onderwijs over het geheel verder is verbeterd. Resultaatverdeling en vermogen Voorgesteld wordt om het volledige jaarresultaat toe te voegen aan de algemene reserve. Deze komt daarmee ultimo 2013 uit op 7,6 mln. De Raad van Bestuur heeft ten aanzien van het eigen vermogen geen specifieke bestemmingen bepaald. Begroting 2014 De begroting voor op hoofdlijnen ziet er als volgt uit (in ): Tabel 13 Begroting Stichting Onderwijs Koninklijke Auris Groep Op basis van het meerjarenscenario wordt verwacht dat in de periode sprake is van een gecumuleerd gepland tekort van 3,2 mln. Dit bedrag is benodigd voor investeringen in Passend Stichting Koninklijke Auris Groep Jaarverslag 2013 / Pagina 30

Informatieprotocol. Datum: 27 april 2010 Raad van toezicht Raad van bestuur

Informatieprotocol. Datum: 27 april 2010 Raad van toezicht Raad van bestuur Informatieprotocol Datum: 27 april 2010 Aan: Raad van toezicht Van: Raad van bestuur Kenmerk: II-1.1/10.78.1n 1. Inleiding De RvT en de RvB van de St. Anna Zorggroep achten het van belang dat de RvT tijdig

Nadere informatie

Toezichtkader Raad van toezicht van De Haagse Scholen, stichting voor primair en speciaal openbaar onderwijs

Toezichtkader Raad van toezicht van De Haagse Scholen, stichting voor primair en speciaal openbaar onderwijs Toezichtkader Raad van toezicht van De Haagse Scholen, stichting voor primair en speciaal openbaar onderwijs Inleiding. Vanaf 1 augustus 2011 zijn bij De Haagse Scholen, stichting voor primair en speciaal

Nadere informatie

Instruerend Bestuur Quickscan en checklist

Instruerend Bestuur Quickscan en checklist Instruerend Bestuur Quickscan en checklist Stade Advies BV Kwaliteit van samenleven Quickscan Instruerend Bestuur (0 = onbekend; 1 = slecht; 2 = onvoldoende; 3 = voldoende; 4 = goed; 5 = uitstekend) 1.

Nadere informatie

Instellingen voor auditief en communicatief beperkte leerlingen. Van Vraag naar Ondersteuning. Landelijk kader inrichting passend onderwijs

Instellingen voor auditief en communicatief beperkte leerlingen. Van Vraag naar Ondersteuning. Landelijk kader inrichting passend onderwijs Instellingen voor auditief en communicatief beperkte leerlingen Van Vraag naar Ondersteuning Landelijk kader inrichting passend onderwijs november 2014 De stichting Siméa behartigt de belangen van de instellingen

Nadere informatie

Bijlage 10 Overzicht acties kwaliteitsmanagementsysteem

Bijlage 10 Overzicht acties kwaliteitsmanagementsysteem Bijlage 10 Overzicht acties kwaliteitsmanagementsysteem Onderstaand wordt een suggestie gedaan voor de ontwikkeling van een kwaliteitsmanagement (KMS) in vier jaar. Daarbij is rekening gehouden met de

Nadere informatie

4. Bij voorkeur zal de raad van toezicht van Stichting P60 bij de werving van nieuwe toezichthouders buiten het eigen netwerk zoeken.

4. Bij voorkeur zal de raad van toezicht van Stichting P60 bij de werving van nieuwe toezichthouders buiten het eigen netwerk zoeken. REGLEMENT RAAD VAN TOEZICHT Opgesteld door de voorzitter op 25.03.2013 Vastgesteld door de raad van toezicht op: 27.05.2013 te Amstelveen HOOFDSTUK I. ALGEMEEN Artikel 1. Begrippen en terminologie Dit

Nadere informatie

Situatie- en profielschets

Situatie- en profielschets Situatie- en profielschets Koninklijke Auris Groep Werving en selectie regiodirecteur Maart 2015 Henk Hendriks, senior adviseur Gezocht: ondernemende, verbindende en bevlogen regiodirecteur voor de regio

Nadere informatie

HOOFDSTUK 8 VERSLAG RAAD VAN TOEZICHT

HOOFDSTUK 8 VERSLAG RAAD VAN TOEZICHT HOOFDSTUK 8 VERSLAG RAAD VAN TOEZICHT INLEIDING Sinds 24 oktober 2011 is het Raad van Toezichtmodel bij de Meerwaarde operationeel. De dagelijkse leiding is vanaf die datum in handen van een eenhoofdig

Nadere informatie

Artikel 7 Opdracht Stichting Onderwijs Primair heeft de opdracht uitgewerkt naar vijf kernwaarden:

Artikel 7 Opdracht Stichting Onderwijs Primair heeft de opdracht uitgewerkt naar vijf kernwaarden: Concretisering Code Goed Bestuur voor Onderwijs Primair Inleiding De leden van de PO-Raad hebben in 2010 de Code Goed Bestuur vastgesteld als leidraad voor goed bestuur in het primair onderwijs. Het bestuur

Nadere informatie

Werkveld Datum Instemming/Advies GMR Vastgesteld R v T

Werkveld Datum Instemming/Advies GMR Vastgesteld R v T Werkveld Datum Instemming/Advies GMR Vastgesteld R v T Organisatie Januari 2012 nvt 18 Januari 2012 Zelfevaluatie Raad van Toezicht Organisatie/Zelfevaluatie Inhoudsopgave 1. PROCEDURE ZELFEVALUATIE RAAD

Nadere informatie

Jaarverslag 2012 Dienst P&O ROC West-Brabant

Jaarverslag 2012 Dienst P&O ROC West-Brabant Dienst Personeel & Organisatie Jaarverslag 2012 Jaarverslag 2012 Dienst P&O ROC West-Brabant Maart 2013 Dienst P&O Jaarverslag Dienst P&O 2012 Pagina 1 Voorwoord Voor de Dienst P&O was 2012 een bewogen

Nadere informatie

Zelfevaluatie Raad van Toezicht RvT

Zelfevaluatie Raad van Toezicht RvT werkveld datum Instemming/advies GMR Vaststelling RvT Vastgesteld CvB Organisatie 28-11-2012 n.v.t. 28-11-2012 n.v.t. Zelfevaluatie Raad van Toezicht RvT Inhoudsopgave 1. Procedure zelfevaluatie Raad van

Nadere informatie

het bevorderen van de kwaliteit van DVN, door realisering van de doelen van DVN, juiste besteding van middelen en efficiënte bedrijfsvoering;

het bevorderen van de kwaliteit van DVN, door realisering van de doelen van DVN, juiste besteding van middelen en efficiënte bedrijfsvoering; Code Goed Bestuur DVN vastgesteld in de Ledenraad van 6 oktober 2012 Vooraf DVN heeft een aantal kernwaarden vastgelegd rondom de houding, gedragingen en cultuur van de vereniging DVN. Deze zijn uitgewerkt

Nadere informatie

De Raad van Toezicht voert tenminste jaarlijks met de Raad van Bestuur een functionering en beoordelingsgesprek. (in de maand september)

De Raad van Toezicht voert tenminste jaarlijks met de Raad van Bestuur een functionering en beoordelingsgesprek. (in de maand september) TAKEN EN BEVOEGDHEDEN RAAD VAN TOEZICHT ALERIMUS 1. Taak en werkwijze: De Raad van Toezicht heeft tot taak toezicht te houden op het besturen door de Raad van Bestuur en op de algemene gang van zaken in

Nadere informatie

Functieprofiel: Manager Functiecode: 0202

Functieprofiel: Manager Functiecode: 0202 Functieprofiel: Manager Functiecode: 0202 Doel Zorgdragen voor de vorming van beleid voor de eigen functionele discipline, alsmede zorgdragen voor de organisatorische en personele aansturing van een of

Nadere informatie

Dit reglement is opgesteld en vastgesteld ingevolge artikel 5.5. van de statuten van Stichting Vocallis.

Dit reglement is opgesteld en vastgesteld ingevolge artikel 5.5. van de statuten van Stichting Vocallis. BESTUURSREGLEMENT Vastgesteld door het bestuur op 6 mei 2015. Hoofdstuk I. Algemeen. Artikel 1. Begrippen en terminologie. Dit reglement is opgesteld en vastgesteld ingevolge artikel 5.5. van de statuten

Nadere informatie

Best Practice-bepalingen 0.1 Met enige regelmaat wordt een zorgvuldige analyse gemaakt van het gewenste besturingsmodel.

Best Practice-bepalingen 0.1 Met enige regelmaat wordt een zorgvuldige analyse gemaakt van het gewenste besturingsmodel. Bijlage Code Cultural Goverance: Principes en uitwerkingen Nummer Principe De organen van de culturele instelling zijn verantwoordelijk voor de keuze van het besturingsmodel en de naleving van deze code.

Nadere informatie

Governancestructuur WonenBreburg. januari 2012, geactualiseerd augustus 2015

Governancestructuur WonenBreburg. januari 2012, geactualiseerd augustus 2015 Governancestructuur WonenBreburg januari 2012, geactualiseerd augustus 2015 1 Inhoud 1. Inleiding 3 2. Bestuur 3 2.1 Taak en werkwijze 3 2.2 Rechtspositie en bezoldiging bestuur 4 2.3 Tegenstrijdige belangen

Nadere informatie

Jaarverslag 2014-2015 DE DELTA

Jaarverslag 2014-2015 DE DELTA Jaarverslag 2014-2015 DE DELTA VOORWOORD In dit verslag van obs de Delta treft u op schoolniveau een verslag aan van de ontwikkelingen in het afgelopen schooljaar in het kader van de onderwijskundige ontwikkelingen,

Nadere informatie

Functieprofiel. VOORZITTER EN LID RAAD VAN TOEZICHT Fidarda - SKOD

Functieprofiel. VOORZITTER EN LID RAAD VAN TOEZICHT Fidarda - SKOD bezoekadres Stationsstraat 29 a 9401 KW Assen postadres Postbus 479 9400 AL Assen telefoon (0592) 30 84 58 fax (0592) 33 15 35 e-mail info@ypsylon.nl KvK Friesland 56.48.77.54 www.ypsylon.nl Functieprofiel

Nadere informatie

Voorlichting Passend Onderwijs juni 2013

Voorlichting Passend Onderwijs juni 2013 Voorlichting Passend Onderwijs juni 2013 Uw kind, is ons doel. Wat we ook doen, op welke laag van de organisatie dan ook. Het blijft gaan over uw kind! Doel van de bijeenkomst: Ik wil u uitleg geven over

Nadere informatie

REGLEMENT RAAD VAN TOEZICHT FULDAUERSTICHTING

REGLEMENT RAAD VAN TOEZICHT FULDAUERSTICHTING REGLEMENT RAAD VAN TOEZICHT FULDAUERSTICHTING ARTIKEL 1 DEFINITIES In dit reglement wordt verstaan onder: - Bestuur : het bestuur van de Stichting, zijnde het orgaan dat de dagelijkse en algemene leiding

Nadere informatie

WERKPLAN 2014-2015. Van de Medezeggenschapsraad van. De Lindenlommer

WERKPLAN 2014-2015. Van de Medezeggenschapsraad van. De Lindenlommer WERKPLAN 2014-2015 Van de Medezeggenschapsraad van De Lindenlommer Versie 2014 definitief Werkplan MR Lindenlommer Inhoudsopgave: 1. Missie... 2 1.1. Visie... 2 1.2. Doelen... 2 2. Taak... 2 3. Werkwijze...

Nadere informatie

functieprofiel lid en voorzitter raad van toezicht

functieprofiel lid en voorzitter raad van toezicht functieprofiel lid en voorzitter raad van toezicht geleding datum advies selectie en 26-09-2014 benoemingscommissie RvT advies CvB/MT 29-09-2014 voorgenomen besluit raad van toezicht 27-11-2014 advies

Nadere informatie

REGLEMENT DIRECTIE/RAAD VAN BESTUUR FONDS VOOR CULTUURPARTICIPATIE

REGLEMENT DIRECTIE/RAAD VAN BESTUUR FONDS VOOR CULTUURPARTICIPATIE REGLEMENT DIRECTIE/RAAD VAN BESTUUR FONDS VOOR CULTUURPARTICIPATIE Vastgesteld door het bestuur op: 4 juni 2014 Goedgekeurd door de raad van toezicht op: 4 juni 2014 HOOFDSTUK I. ALGEMEEN Artikel 1. Begrippen

Nadere informatie

Kwaliteitszorg met behulp van het INK-model.

Kwaliteitszorg met behulp van het INK-model. Kwaliteitszorg met behulp van het INK-model. 1. Wat is het INK-model? Het INK-model is afgeleid van de European Foundation for Quality Management (EFQM). Het EFQM stelt zich ten doel Europese bedrijven

Nadere informatie

KENNISBANK - ORGANISATIE

KENNISBANK - ORGANISATIE KENNISBANK - ORGANISATIE MODEL DIRECTIEREGLEMENT STICHTING MEER DAN VOETBAL Samenvatting Het bestuur stelt een profiel voor de directie op, waarin de omvang van de directie en de vereiste kwaliteiten van

Nadere informatie

Managementsstatuut 22.09 6.5

Managementsstatuut 22.09 6.5 Managementsstatuut 22.09 6.5 Artikel 1. In dit statuut wordt verstaan onder: a. managementstatuut: een reglement met taken en bevoegdheden van het college van bestuur en de van bestuurswege gemandateerde

Nadere informatie

Bevoegdheden en verantwoordelijkheden Raad van Toezicht.

Bevoegdheden en verantwoordelijkheden Raad van Toezicht. 6. Raad van Toezicht 14-04-2014 Versie 6.02 Huishoudelijk reglement Raad van Toezicht Status Definitief Artikel 1: Positionering Raad van Toezicht Ingevolge de statuten bestuurt het College van Bestuur

Nadere informatie

Missie We zijn een maatschappelijke vastgoedonderneming, die met en voor bewoners samenwerkt aan krachtige wijken met toekomstwaarde.

Missie We zijn een maatschappelijke vastgoedonderneming, die met en voor bewoners samenwerkt aan krachtige wijken met toekomstwaarde. Governance handboek Besturingsmodel Havensteder Inleiding Het besturingsmodel van woningcorporatie Havensteder maakt de verbanden zichtbaar tussen missie, visie en strategie. En de daarvan afgeleide doelstellingen,

Nadere informatie

Reglement Raad van Toezicht. Stichting Hogeschool Leiden CONCEPT 140331 ALGEMEEN

Reglement Raad van Toezicht. Stichting Hogeschool Leiden CONCEPT 140331 ALGEMEEN Reglement Raad van Toezicht Stichting Hogeschool Leiden ALGEMEEN Artikel 1. Algemene bepalingen 1. Dit reglement is het Huishoudelijk Reglement van de Raad van Toezicht, bedoeld in artikel 15 van de Statuten

Nadere informatie

advies Jaarrekening 2013 Gemeenschappelijke Regeling Breed

advies Jaarrekening 2013 Gemeenschappelijke Regeling Breed advies Jaarrekening 2013 Gemeenschappelijke Regeling Breed Gemeente Nijmegen Adviesfunctie Gemeenschappelijke Regelingen Danny Ederveen Peggy van Gemert RA/AA Mei 2014 1 2 Inhoudsopgave 1. Inleiding...

Nadere informatie

ACHTERGRONDINFORMATIE EN PROFIELSCHETS LID RAAD VAN TOEZICHT STICHTING MJD September 2014

ACHTERGRONDINFORMATIE EN PROFIELSCHETS LID RAAD VAN TOEZICHT STICHTING MJD September 2014 ACHTERGRONDINFORMATIE EN PROFIELSCHETS LID RAAD VAN TOEZICHT STICHTING MJD September 2014 1. Inleiding De stichting MJD is een Groningse welzijn&zorg-organisatie die mensen stimuleert om te participeren

Nadere informatie

Een OVER-gemeentelijke samenwerking tussen Oostzaan en Wormerland

Een OVER-gemeentelijke samenwerking tussen Oostzaan en Wormerland OVER OOSTZAAN Een OVER-gemeentelijke samenwerking tussen Oostzaan en Wormerland WORMERLAND. GESCAND OP 13 SEP. 2013 Gemeente Oostzaan Datum : Aan: Raadsleden gemeente Oostzaan Uw BSN : - Uw brief van :

Nadere informatie

Risicomanagement Transities

Risicomanagement Transities Risicomanagement Transities 1. Inleiding In deze rapportage worden de risico s en de mogelijke beheersmaatregelen benoemd die verband houden met de te realiseren transities rondom Jeugdzorg, Participatie

Nadere informatie

INFORMATIEPAKKET. voor dienstverleners met betrekking tot de marktverkenning van de gemeente Leeuwarden binnen het Sociaal Domein

INFORMATIEPAKKET. voor dienstverleners met betrekking tot de marktverkenning van de gemeente Leeuwarden binnen het Sociaal Domein INFORMATIEPAKKET voor dienstverleners met betrekking tot de marktverkenning van de gemeente Leeuwarden binnen het Sociaal Domein Gemeente Leeuwarden Maart 2014 Blad 2 Blad 3 Algemene informatie Deze informatie

Nadere informatie

Onderwerp: Vacature lid Raad van Toezicht Stichting Katholiek Onderwijs Drenthe.

Onderwerp: Vacature lid Raad van Toezicht Stichting Katholiek Onderwijs Drenthe. Onderwerp: Vacature lid Raad van Toezicht Stichting Katholiek Onderwijs Drenthe. Sedert december 2006 is het bestuur van de Stichting Katholiek Onderwijs Drenthe opnieuw georganiseerd en wel middels het

Nadere informatie

Voorbeeld directiereglement bij het BV met Raad van Commissarissen-model

Voorbeeld directiereglement bij het BV met Raad van Commissarissen-model Voorbeeld directiereglement bij het BV met Raad van Commissarissen-model Begripsbepaling Artikel 0 In dit reglement wordt verstaan onder: 0.1 De vennootschap : De vennootschap voor XX in XX; 0.2 De statuten

Nadere informatie

Reglement voor de Raad van Toezicht van de Stichting Haagsche Schoolvereeniging

Reglement voor de Raad van Toezicht van de Stichting Haagsche Schoolvereeniging Reglement voor de Raad van Toezicht van de Stichting Haagsche Schoolvereeniging De Raad van Toezicht van de Stichting Haagsche Schoolvereeniging, in aanmerking nemende de Code Goed Bestuur in het PO, met

Nadere informatie

VERSLAG van de 149e vergadering van de GMR

VERSLAG van de 149e vergadering van de GMR GEMEENSCHAPPELIJKE MEDEZEGGENSCHAPSRAAD secretariaat: Marisja Zych en Inge van der Linden e-mail: secretariaat@bmtskpo.nl Website: www.skpo.nl VERSLAG van de 149e vergadering van de GMR Datum: Woensdag

Nadere informatie

Toezichtkader Bestuur

Toezichtkader Bestuur Toezichtkader Bestuur Vastgesteld bestuur CBO Zeist e.o. : 12 november 2013 Vastgesteld GMR : 19 november 2013 Inhoudsopgave 1. Vooraf... 2 1.2 Wat zijn de ontwikkelingen... 2 2. Taken van het bestuur...

Nadere informatie

Stichting Fonds SZA/CIZ gevestigd te Amstelveen

Stichting Fonds SZA/CIZ gevestigd te Amstelveen Stichting Fonds SZA/CIZ gevestigd te Amstelveen Rapport inzake de jaarrekening 2012 INHOUD Samenstelling bestuur 3 Bestuursverslag 4 Jaarrekening Grondslagen van waardering en resultaatbepaling 5 Balans

Nadere informatie

- 1 - De Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,

- 1 - De Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap, - 1 - Regeling van de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap van 3 augustus 2012, nr. JOZ/378065, houdende regels voor het verstrekken van aanvullende bekostiging ten behoeve van het stimuleren

Nadere informatie

Auris. De Koninklijke Auris Groep. Speciaal voor gehoor, spraak en taal

Auris. De Koninklijke Auris Groep. Speciaal voor gehoor, spraak en taal Auris De Koninklijke Auris Groep Speciaal voor gehoor, spraak en taal Door met elkaar te communiceren, maak je contact, ontwikkel je jezelf en leer je. Dat begint al direct bij de geboorte. Baby s vragen

Nadere informatie

Onderstaand treft u de balans aan per 31 december 2014. Na de balans volgt een korte toelichting op de belangrijkste wijzigingen in de balans.

Onderstaand treft u de balans aan per 31 december 2014. Na de balans volgt een korte toelichting op de belangrijkste wijzigingen in de balans. FINANCIEEL BELEID Financiële positie op balansdatum Onderstaand treft u de balans aan per 31 december 2014. Na de balans volgt een korte toelichting op de belangrijkste wijzigingen in de balans. Activa

Nadere informatie

NIEUWE RONDE, NIEUWE KANSEN. Middelen (en mensen) echt verbinden aan de strategie & de routekaart naar goed financieel management

NIEUWE RONDE, NIEUWE KANSEN. Middelen (en mensen) echt verbinden aan de strategie & de routekaart naar goed financieel management NIEUWE RONDE, NIEUWE KANSEN Middelen (en mensen) echt verbinden aan de strategie & de routekaart naar goed financieel management Henk Hendriks Van Beekveld & Terpstra Studiedagen LVC 3 Cuijk 20 januari

Nadere informatie

Functieprofiel Raad van Toezicht

Functieprofiel Raad van Toezicht Functieprofiel Raad van Toezicht Opgesteld: november 2014 Vastgesteld: 25 november 2014 Functieprofiel Raad van Toezicht SALTO 1 Functieprofiel Raad van Toezicht SALTO Organisatieschets In 2001 zijn de

Nadere informatie

S a t de d Ad A vi v es BV B V Kw K al a ite t i e t tva v n n same m nl n eve v n

S a t de d Ad A vi v es BV B V Kw K al a ite t i e t tva v n n same m nl n eve v n Directie Reglement Stade Advies BV Kwaliteit van samenleven Artikel 1. Structuur 1. De directie is belast met de dagelijkse leiding van de W&MD-onderneming en de door het bestuur aan de directie gedelegeerde

Nadere informatie

Functieprofiel: Controller Functiecode: 0304

Functieprofiel: Controller Functiecode: 0304 Functieprofiel: Controller Functiecode: 0304 Doel Bijdragen aan de formulering van het strategische en tactische (financieel-)economische beleid van de instelling of onderdelen daarvan, alsmede vorm en

Nadere informatie

Profielschets lid Raad van Toezicht SMO Traverse Tilburg

Profielschets lid Raad van Toezicht SMO Traverse Tilburg Profielschets lid Raad van Toezicht SMO Traverse Tilburg Oktober 2015 1 Traverse, thuis in opvang en begeleiding, missie Traverse is een Stichting voor maatschappelijke opvang in Midden-Brabant en organiseert

Nadere informatie

Werkplan 2011. Cliëntenraad Stichting Pergamijn. Redactie: De secretaris H.A.Janssens

Werkplan 2011. Cliëntenraad Stichting Pergamijn. Redactie: De secretaris H.A.Janssens Werkplan 2011 Cliëntenraad Stichting Pergamijn Geactualiseerd op: 1 februari-2011 Redactie: De secretaris H.A.Janssens 1 Werkwijze van de Cliëntenraad De cliëntenraad van de Stichting Pergamijn stelt de

Nadere informatie

Werken met commissies

Werken met commissies Werken met commissies Inleiding De Raad van Commissarissen van Maasvallei streeft in het kader van good governance naar transparantie en het zo goed mogelijk invullen van haar rol als toezichthouder op

Nadere informatie

Activiteitenplan en begroting GMR. schooljaar 2014-2015.

Activiteitenplan en begroting GMR. schooljaar 2014-2015. Gemeenschappelijke Medezeggenschapsraad Stg. St.-Christoffel Activiteitenplan en begroting GMR schooljaar 2014 2015. Datum: 1 mei 2014. Activiteitenplan en begroting GMR schooljaar 2014-2015. Inhoudsopgave:

Nadere informatie

Reglement voor de Raad van Commissarissen van Rentree

Reglement voor de Raad van Commissarissen van Rentree Reglement voor de Raad van Commissarissen van Rentree Artikel 1 Vaststelling en reikwijdte reglement 1. Dit reglement is vastgesteld en goedgekeurd in de vergadering van de Raad van Commissarissen d.d.

Nadere informatie

Doorontwikkeling ondersteuningsplan

Doorontwikkeling ondersteuningsplan Doorontwikkeling ondersteuningsplan Inleiding Het ondersteuningsplan van het samenwerkingsverband PO Duin- en Bollenstreek is geschreven voor de periode 2014/2018 en legt de basis voor de invoering van

Nadere informatie

Leidraad PLAN VAN AANPAK OP WEG NAAR EEN CERTIFICEERBAAR KWALITEITSMANAGEMENTSYSTEEM

Leidraad PLAN VAN AANPAK OP WEG NAAR EEN CERTIFICEERBAAR KWALITEITSMANAGEMENTSYSTEEM Pagina 1 van 6 Leidraad PLAN VAN AANPAK OP WEG NAAR EEN CERTIFICEERBAAR KWALITEITSMANAGEMENTSYSTEEM In het onderstaande is een leidraad opgenomen voor een Plan van aanpak certificeerbaar kwaliteitsmanagementsysteem.

Nadere informatie

Reglement Raad van Bestuur Stichting JoU

Reglement Raad van Bestuur Stichting JoU Van jou JoU Pieterstraat 1 3512 JT Utrecht 030-2361919 info@jou-utrecht.nl www.jou-utrecht.nl Reglement Raad van Bestuur Stichting JoU Reglement 1. Dit reglement dient ter aanvulling op de statuten van

Nadere informatie

(financiële) verantwoording passend onderwijs

(financiële) verantwoording passend onderwijs (financiële) verantwoording passend onderwijs Conferentie Naoberschap - Meesterschap, vrijdag 10 oktober 2014 Start with why? Waarom is verantwoording van belang? Hoe geef ik handen en voeten aan verantwoording?

Nadere informatie

Profiel Raad van Toezicht. Stichting de Woonmensen/ KWZA

Profiel Raad van Toezicht. Stichting de Woonmensen/ KWZA Profiel Raad van Toezicht Stichting de Woonmensen/ KWZA KP 14 november 2012 1 Inleiding Uitgangspunt voor de bezetting van de Raad van Toezicht is, dat deze bestaat uit generalisten die gezamenlijk een

Nadere informatie

Toelichting ontwikkelingsperspectief

Toelichting ontwikkelingsperspectief Toelichting ontwikkelingsperspectief Dit document is bedoeld als achtergrond informatie voor de scholen, maar kan ook (in delen, zo gewenst) gebruikt worden als informatie aan ouders, externe partners

Nadere informatie

Profiel raad van toezicht Jeroen Bosch Ziekenhuis

Profiel raad van toezicht Jeroen Bosch Ziekenhuis BIJLAGE A Profiel raad van toezicht Jeroen Bosch Ziekenhuis Dit profiel is vastgesteld op 28 mei 2013 op grond van het bepaalde in artikel 3.1 van het reglement van de raad van toezicht. 1. Profiel raad

Nadere informatie

Dit reglement is vastgesteld door de raad van commissarissen van Woningbouwvereniging Habeko wonen op 8 juli 2008.

Dit reglement is vastgesteld door de raad van commissarissen van Woningbouwvereniging Habeko wonen op 8 juli 2008. Bestuursreglement Dit reglement is vastgesteld door de raad van commissarissen van Woningbouwvereniging Habeko wonen op 8 juli 2008. Artikel 1 Status en inhoud van het reglement 1. Dit reglement is opgesteld

Nadere informatie

Samengevoegd College Hageveld en Hageveld Beheer

Samengevoegd College Hageveld en Hageveld Beheer Jaarrekening Grondslagen Deze jaarrekening is in opdracht van het bestuur van de Stichting Hageveld Beheer en de Onderwijsstichting College Hageveld opgesteld door de Stichting Regionaal Onderwijsbureau

Nadere informatie

Commissiereglement NBA

Commissiereglement NBA Commissiereglement NBA 1. Grondslag 1.1 Dit reglement kent als grondslag artikel 11, eerste lid, van de Wet op het accountantsberoep. Daarin is bepaald dat het bestuur de NBA bestuurt. 2. Overwegingen

Nadere informatie

1. FORMAT PLAN VAN AANPAK

1. FORMAT PLAN VAN AANPAK INHOUDSOPGAVE 1. FORMAT PLAN VAN AANPAK 1.1. Op weg naar een kwaliteitsmanagementsysteem 1.2. Besluit tot realisatie van een kwaliteitsmanagementsysteem (KMS) 1.3. Vaststellen van meerjarenbeleid en SMART

Nadere informatie

Medezeggenschapsraad Basisschool De Waai

Medezeggenschapsraad Basisschool De Waai Medezeggenschapsraad Basisschool De Waai Jaarverslag 2014-2015 MEDEZEGGENSCHAPSRAAD Jaarverslag Medezeggenschapsraad De Waai schooljaar 2014-2015 De MR Voorwoord Dit jaarverslag geeft een samenvatting

Nadere informatie

Managementstatuut. t Baken De Horn De Werkschuit De Toermalijn Piet de Springer. www.obswijk.nl

Managementstatuut. t Baken De Horn De Werkschuit De Toermalijn Piet de Springer. www.obswijk.nl t Baken De Horn De Werkschuit De Toermalijn Piet de Springer www.obswijk.nl Inhoudsopgave Preambule 3 Artikel 1. Definities 3 Artikel 2. Vaststelling en wijziging van het managementstatuut 4 Artikel 3.

Nadere informatie

JAARVERSLAG GEMEENSCHAPPELIJKE MEDEZEGGENSCHAPSRAAD 2013-2014

JAARVERSLAG GEMEENSCHAPPELIJKE MEDEZEGGENSCHAPSRAAD 2013-2014 JAARVERSLAG GEMEENSCHAPPELIJKE MEDEZEGGENSCHAPSRAAD 2013-2014 Versie juli 2014 INHOUDSOPGAVE INHOUDSOPGAVE... 1 INLEIDING... 2 1. Medezeggenschap bij Stichting Prisma... 3 1.1 Samenstelling Gemeenschappelijke

Nadere informatie

Protocol. de Inspectie voor de Gezondheidszorg. de Nederlandse Zorgautoriteit

Protocol. de Inspectie voor de Gezondheidszorg. de Nederlandse Zorgautoriteit Protocol tussen de Inspectie voor de Gezondheidszorg en de Nederlandse Zorgautoriteit inzake samenwerking en coördinatie op het gebied van beleid, regelgeving, toezicht & informatieverstrekking en andere

Nadere informatie

Medezeggenschapsstatuut (vastgesteld door CvB d.d. 11-12-2013, na verkregen instemming GMR d.d. 6-12-2013)

Medezeggenschapsstatuut (vastgesteld door CvB d.d. 11-12-2013, na verkregen instemming GMR d.d. 6-12-2013) Medezeggenschapsstatuut (vastgesteld door CvB d.d. 11-12-2013, na verkregen instemming GMR d.d. 6-12-2013) Inhoudsopgave Preambule Hoofdstuk 1: Algemene bepalingen 1. Begripsbepalingen 2. Aard en werkingsduur

Nadere informatie

Toegepast in 2014. Principe 1. Het bestuur is verantwoordelijk voor het in acht nemen van de Governance Code Cultuur

Toegepast in 2014. Principe 1. Het bestuur is verantwoordelijk voor het in acht nemen van de Governance Code Cultuur Appendi 105 Het Nieuwe Instituut Jaarverslag Verantwoording Governance Code Cultuur Toegepast in Principe 1 Het bestuur is verantwoordelijk voor het in acht nemen van de Governance Code Cultuur De organisatie

Nadere informatie

Jaarverslag 2015. Bouwen aan een gezamenlijke toekomst, de ODBN verandert

Jaarverslag 2015. Bouwen aan een gezamenlijke toekomst, de ODBN verandert Jaarverslag 2015 Bouwen aan een gezamenlijke toekomst, de ODBN verandert Voorwoord Hierbij bied ik u het jaarverslag 2015 aan. Een jaar waarin de Omgevingsdienst Brabant Noord (ODBN) aanzienlijk is doorontwikkeld

Nadere informatie

Inspectierapport Stichting Peuter Vriendjes peuterspeelzaal (PSZ) Televisiebaan 106a 3402VH IJSSELSTEIN UT

Inspectierapport Stichting Peuter Vriendjes peuterspeelzaal (PSZ) Televisiebaan 106a 3402VH IJSSELSTEIN UT Inspectierapport Stichting Peuter Vriendjes peuterspeelzaal (PSZ) Televisiebaan 106a 3402VH IJSSELSTEIN UT Toezichthouder: GGD regio Utrecht In opdracht van gemeente: IJSSELSTEIN Datum inspectiebezoek:

Nadere informatie

Corporate governance code Caparis NV

Corporate governance code Caparis NV Corporate governance code Caparis NV De brancheorganisatie sociale werkgelegenheid en arbeidsintegratie Cedris heeft in het voorjaar van 2010 een branchecode aangenomen. In de inleiding van deze branchecode

Nadere informatie

Inleiding. Begrippenkader

Inleiding. Begrippenkader Beleidsplan opbrengstgericht personeelsmanagement bij De Veenplas Beleid en doelen voor het thema Personeel voor de jaren 2013 2016 Vastgesteld juli 2013 Inleiding Wij beschouwen onze leerkrachten als

Nadere informatie

BESLUIT COLLEGE VAN BESTUUR

BESLUIT COLLEGE VAN BESTUUR BESLUIT COLLEGE VAN BESTUUR Nummer : 743 Paraaf: Onderwerp : Klachtenregeling en Reglement van orde klachtencommissie Besluit : Het College van Bestuur besluit tot vaststelling van de Klachtenregeling

Nadere informatie

Functieprofiel: Directeur Service Eenheid Functiecode: 0206

Functieprofiel: Directeur Service Eenheid Functiecode: 0206 Functieprofiel: Directeur Service Eenheid Functiecode: 0206 Doel Voorbereiden en uitvoeren van het beleid van in het algemeen en van de eigen service in het bijzonder, alsmede het leidinggeven aan de werkzaamheden

Nadere informatie

Nieuw bestuursmodel voor MeerderWeert. Extra digitale nieuwsbrief nr. 2 januari 2012 MeerderWeert

Nieuw bestuursmodel voor MeerderWeert. Extra digitale nieuwsbrief nr. 2 januari 2012 MeerderWeert Vóór de zomervakantie heeft het bestuur, samen met de DiRa (directeurenraad)en de GMR (Gemeenschappelijke Medezeggenschaps Raad), het bestaande bestuursmodel geëvalueerd. Een belangrijke reden om dit model

Nadere informatie

PROACTIEF TOEZICHT VOBO

PROACTIEF TOEZICHT VOBO PROACTIEF TOEZICHT VOBO Concept Door: Raad van Toezicht Voortgezet Onderwijs Best Oirschot PROACTIEF TOEZICHT VOBO 2 Inhoudsopgave Inleiding... 3 Toezichtvisie Vobo... 4 Doel van de Raad van Toezicht Vobo...

Nadere informatie

DIRECTIESTATUUT SCHOOLDIRECTEUREN

DIRECTIESTATUUT SCHOOLDIRECTEUREN DIRECTIESTATUUT SCHOOLDIRECTEUREN SAMENWERKINGSSTICHTING KANS & KLEUR ORGANOGRAM Samenwerkingsstichting Kans &Kleur ADVIES / ONDERSTEUNING LIJN FORMELE INSPRAAK Bestuur AMBTELIJK SECRETARIAAT BESTUURSBUREAU-

Nadere informatie

Actieplan naar aanleiding van BDO-onderzoek. Raad van Commissarissen GVB Holding N.V. Woensdag 13 juni 2012

Actieplan naar aanleiding van BDO-onderzoek. Raad van Commissarissen GVB Holding N.V. Woensdag 13 juni 2012 Actieplan naar aanleiding van BDO-onderzoek Raad van Commissarissen GVB Holding N.V. Woensdag 13 juni 2012 Inhoudsopgave - Actieplan GVB Raad van Commissarissen GVB Holding N.V. n.a.v. BDO-rapportage 13

Nadere informatie

PROFIEL. Lid Raad van Toezicht profiel Onderwijs. Stichting Regio College Zaanstreek - Waterland

PROFIEL. Lid Raad van Toezicht profiel Onderwijs. Stichting Regio College Zaanstreek - Waterland PROFIEL Lid Raad van Toezicht profiel Onderwijs Stichting Regio College Zaanstreek - Waterland PublicSpirit drs. Marylin E.A. Demers Senior consultant Amersfoort, november 2015 Organisatie & context Het

Nadere informatie

De werkgroep ziet ook voor 2011 de volgende opdracht voor zichzelf:

De werkgroep ziet ook voor 2011 de volgende opdracht voor zichzelf: JAARPLAN 2011 In 2010 heeft de werkgroep opleidingen een gedetailleerd jaarplan gemaakt, waarin ze haar opdracht en deelopdrachten heeft benoemd en gekoppeld aan een jaarplanning. Enkele opdrachten uit

Nadere informatie

VERSLAG VAN DE RAAD VAN COMMISSARISSEN ALGEMEEN

VERSLAG VAN DE RAAD VAN COMMISSARISSEN ALGEMEEN VERSLAG VAN DE RAAD VAN COMMISSARISSEN ALGEMEEN De Raad van Commissarissen heeft tot taak toezicht te houden op het bestuur en op de algemene gang van zaken in de woningcorporatie en de met haar verbonden

Nadere informatie

Datum 27 november 2009 Betreft Oordeelsbrief 2009. Geacht bestuur,

Datum 27 november 2009 Betreft Oordeelsbrief 2009. Geacht bestuur, L0117 Stichting Portaal t.a.v. het bestuur Postbus 375 3900 AJ VEENENDAAL Rijnstraat 8 Postbus 30941 2500 GX Den Haag www.vrom.nl Datum 27 november 2009 Betreft Oordeelsbrief 2009 Geacht bestuur, Ieder

Nadere informatie

Datum 27 november 2009 Betreft Oordeelsbrief 2009. Geacht bestuur,

Datum 27 november 2009 Betreft Oordeelsbrief 2009. Geacht bestuur, L0705 Veenendaalse Woningstichting t.a.v. het bestuur Postbus 168 3900 AD VEENENDAAL Rijnstraat 8 Postbus 30941 2500 GX Den Haag www.vrom.nl Datum 27 november 2009 Betreft Oordeelsbrief 2009 Geacht bestuur,

Nadere informatie

Exploitatiesaldo -/-1.851 Bij: van bestemmingsreserves 962 Bij: van bestemmingsfondsen 600 Nog te bestemmen exploitatiesaldo

Exploitatiesaldo -/-1.851 Bij: van bestemmingsreserves 962 Bij: van bestemmingsfondsen 600 Nog te bestemmen exploitatiesaldo Overige gegevens Voorstel verdeling exploitatiesaldo Amateurvoetbal Met inachtneming van de vastgestelde richtlijnen d.d. 2 december 2006 kan op advies van het bestuur van de eenheid het overschot of het

Nadere informatie

Inhuur in de Kempen. Eersel, Oirschot en Reusel-De Mierden. Onderzoeksaanpak

Inhuur in de Kempen. Eersel, Oirschot en Reusel-De Mierden. Onderzoeksaanpak Inhuur in de Kempen Eersel, Oirschot en Reusel-De Mierden Onderzoeksaanpak Rekenkamercommissie Kempengemeenten 21 april 2014 1. Achtergrond en aanleiding In gemeentelijke organisaties met een omvang als

Nadere informatie

Raadsvergadering : 22 april 2013 Agendanr. 15

Raadsvergadering : 22 april 2013 Agendanr. 15 Raadsvergadering : 22 april 2013 Agendanr. 15 Voorstelnr. : R 6948 Onderwerp : scheiding bestuur en toezicht Stichting Scholengroep OPRON Stadskanaal, 5 april 2013 Beslispunten 1. Instemmen met de gewijzigde

Nadere informatie

JAARPLAN 2016 EEN ZICHTBAAR FUNDAMENT

JAARPLAN 2016 EEN ZICHTBAAR FUNDAMENT Agendapunt 8 JAARPLAN 2016 EEN ZICHTBAAR FUNDAMENT Implementatie meerjarenbeleidsplan 2014-2016 Bouwen aan de toekomst van onze sport Vizier op de toekomst, focus op het fundament Augustus 2015 Agendapunt

Nadere informatie

Hoofdlijnen Corporate Governance Structuur

Hoofdlijnen Corporate Governance Structuur Hoofdlijnen Corporate Governance Structuur 1. Algemeen Deugdelijk ondernemingsbestuur is waar corporate governance over gaat. Binnen de bedrijfskunde wordt de term gebruikt voor het aanduiden van hoe een

Nadere informatie

SBO 3 BOOR ZORGPLAN 2013-2014

SBO 3 BOOR ZORGPLAN 2013-2014 SBO 3 BOOR ZORGPLAN 2013-2014 1 Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 2 Inleiding... 3 Visie op zorg... 4 Opbrengstgericht werken en passend onderwijs... 5 De structuur van de zorg... 9 Ontwikkelingsperspectief...

Nadere informatie