Weg met die Condoomschroom

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Weg met die Condoomschroom"

Transcriptie

1 Weg met die Condoomschroom Mannen houden er niet van en dus laten we ons verbazingwekkend vaak omlullen om het zonder te doen. Zeker tijdens de vakantie en vooral bij orale sex. Dat is niet slim. Kijk maar naar de chlamydia-cijfers: elk jaar nieuwe gevallen, vooral onder jonge vrouwen. Toegegeven: héél fijn met zo n rubber ding is het voor veel vrouwen ook niet. De gedachtes die tijdens een heftige sex-sessie constant door je hoofd wippen, zijn niet bepaald stimulerend te noemen. Wanneer begin ik erover? Of doet hij het? Zal ik er gewoon een te voorschijn pakken nú? Of komt dat te eager over? Ga ik m omdoen, of hij? En als je dan eenmaal op het punt bent beland dat jij het condoom in je handen hebt - terwijl je zo opwindend mogelijk door probeert te zoenen- : van welke kant moet ie in hemelsnaam afgerold worden? Zit ie eindelijk op z n plek, dan is het nog opletten geblazen dat het condoom niet scheurt, of gênanter: afglijdt en onverhoeds kwijtraakt. Maar, daar staat tegenover: geen troep achteraf. Als je aan de pil bent: dubbele protectie tegen zwangerschap. En, natuurlijk, de meest belangrijke reden om m te gebruiken: bescherming tegen een soa. We weten dus echt wel dat we m moeten gebruiken. Maarja. Die theorie in de praktijk brengen blijkt een stuk lastiger. Hoe vaak je het jezelf ook hebt ingeprent om - en ja, ook in een dronken bui er áltijd een te gebruiken. Toch slipt er wel eens wat doorheen. Of: het condoom vliegt er uit zodra jullie de drie-maandenrelatie-grens hebben bereikt. Want tja, inmiddels kennen jullie elkaar toch van binnen en buiten? Uit cijfers van Soa Aids Nederland blijkt dat chlamydia de meest voorkomende soa in ons land is. Jaarlijks raken zo n zestigduizend personen besmet. En dat cijfer loopt ieder jaar verder op. Tweeënzeventig procent van alle chlamydia-infecties wordt vastgesteld bij jarigen. Vandaar dat meer dan driehonderdduizend jongeren in Amsterdam, Rotterdam en Zuid-Limburg dit najaar een oproep krijgen voor een chlamydiatest. De gevolgen van zo n infectie kunnen namelijk heftig zijn, onder andere onvruchtbaarheid voor vrouwen. Maar ondanks de vele postbus 51- spotjes, lijken deze risico s bij veel mensen op het moment suprême toch niet écht door te dringen. Maar zien we de risico s inderdaad niet in? Of laten we ons net iets te snel overhalen door mannen die gewoon niet zo n zin hebben om een condoom te gebruiken? Amélie (27) verbaast zich er keer op keer weer over dat mannen zo moeilijk doen over condoomgebruik. Van de acht mannen met wie ik naar bed ben geweest, was er welgeteld één bij die er níet moeilijk over deed. We hebben het condoomgebruik zelfs onze hele drie jaar durende relatie volgehouden. Sommige

2 mensen denken misschien dat het vooral lager opgeleide mannen zijn die het onveilig doen, of jonge jongens, maar dat is echt niet het geval. Iedere keer als ik dacht een brave volwassen jongen te hebben gescoord, was ik met stomheid geslagen als hij óók weer moeilijk ging doen. Met moeilijk doen bedoelt Amélie niet zozeer een totale condoomweigering. Maar wel was zij altijd diegene die over de condooms moest beginnen. Vaak probeerden de mannen toch eerst of ik t eventueel ook zonder wilde doen. Daarna moest ik soms tot drie keer toe vragen of ze er een condoom bij wilden pakken - als ik er zelf niet gelijk een bij de hand had. Ook de keren daarop moest ik steeds het initiatief nemen. Dat moet eigenlijk toch een beetje om-en-om gebeuren? Ook Kim herkent het probleem. Een one-nightstand deed m al gelijk in me, terwijl ik had aangegeven dat ik een condoom wilde gebruiken. Heel even voelen, zei ie. Zelfs toen ik schreeuwde dat ik niet aan de pil was, dus zwanger kon worden, leek dat niet tot hem door te dringen. En dan komt het dus op de vrouw aan om sterk in haar schoenen te staan. Bij Amélie lukte dat soms wel. Maar soms ook niet. En die onveilige keer kwam haar gelijk duur te staan. We kenden elkaar pas nét. Maar ik wist zeker dat dit een lange-termijn-relatie ging worden. Het voelde zo goed. Tijdens onze eerste echte vrijpartij vroeg ik of we een condoom konden gebruiken. Er kwam geen antwoord op. Ik dacht: ik heb het gezegd, dus hij weet wat ik wil. Omdat we in zijn huis waren, vond ik dat hij er wel een kon pakken. We vrijden nog wat door, maar hij maakte geen aanstalten om iets te pakken. Op een gegeven moment stopten we maar met vrijen. Een regelrechte dooddoener. Toen ik even later vroeg waarom hij niet gewoon een condoom kon pakken, kwam het hoge woord eruit. Hij werd altijd slap bij het omdoen ervan, zei hij. Toen we het later met condoom probeerden, bleek het inderdaad niet goed te lukken. Daarna hebben we ons sexuele verleden besproken. Hij had het maar met één meisje onveilig gedaan. Maar daar wist hij honderd procent zeker van dat zij niks kon hebben. Toen dacht ik: ach, we hebben een relatie, ik heb ook geen zin in die rotcondooms, dus laten we het maar zonder doen. En dan laten we ons volgende week testen. Maar uit die test kwam níet het resultaat waar Amélie op gehoopt had. Ik schrok me dood toen de GGD-vrouw aan de telefoon tegen me zei dat ik chlamydia had. Mijn vriend was ook verbaasd. Hoe kan dat nou?, zei hij. Tja. We hebben onze exscharrels gebeld, maar zijn er nooit achter gekomen van wie de chlamydia afkomstig was. Over het algemeen doen we het bij one-night-stands nog wel goed, daar is het condoomgebruik tachtig procent. Maar zodra de relatie een iets vaster karakter krijgt, vliegt het condoom er al snel uit. De voornaamste reden daarvoor is het wederzijdse vertrouwen. En tuurlijk, als je vier jaar bij elkaar bent en je niet in een vrije relatie zit, moet je er maar vanuit gaan dat het veilig is en je partner niet onveilig vreemdgaat. Maar mensen vertrouwen hun partners veel te snel, bevestigt onderzoek van Soa Aids Nederland. Het condoomgebruik neemt sterk af bij relaties tussen de drie en zes maanden. Iets meer dan de helft van de mensen met

3 een vaste relatie is binnen drie maanden gestopt met condooms. Daarvan ging er aan vierendertig procent van de gevallen een soa-test vooraf. Je vóelt je misschien vertrouwder. Maar het feitelijk risico is hetzelfde. Lisette Kuyper, onderzoekster bij de Rutgers Nisso Groep: Mensen denken snel, ach, ik heb - of mijn partner heeft - het maar één keer onveilig gedaan, dus de kans op een soa is nihil. Maar als die ene one-night-stand wel iedere week een ander heeft, heb je via via al snel contact met driehonderd mensen gehad. Mannen die zeggen slap te worden. Die zeggen dat ze toch geen soa hebben. Of die zeggen dat ze allergisch zijn voor condooms. Huisarts en sexuoloog Peter Leusink heeft tijdens zijn werk al de nodige smoesjes voorbij horen komen. Trap er niet in!, waarschuwt hij. Een man die allergisch is, komt maar sporadisch voor. En voor diegene die het echt zijn, bestaan anti-allergische condooms. Die moet zo n man dan maar bij zich dragen. Het slap worden is een ander probleem. Dat is lastig. Het is niet duidelijk hoeveel mannen dat probleem echt hebben, vertelt Leusink. Wel blijkt uit een onderzoek van vorig jaar in de VS dat eenderde van de mannen die meenden een soa te hebben opgelopen, erectieproblemen kregen zodra er een condoom in de buurt kwam. Hoewel ze al vaker een condoom hadden gebruikt, bleven ze toch erectieverlies houden. De oplossing die Leusink aandraagt bij dit probleem is een condoom te gebruiken met een glijmiddel van binnen, en het gebruik van dunnere condooms. Stimuleer ook met de hand bij, totdat ie weer stijf is. In ieder geval nooit met een slappe penis penetreren, want dat gaat geheid mis. En dan zijn er nog mannen die het op de psychische boeg gooien, en zielig vragen: maar vertrouw je me soms niet? Het nieuwste postbus-51 spotje leert ons al dat het antwoord daarop is: ik vertrouw jou wel, maar je ex niet. Ook bij Laura (27) worden de condooms wel eens vergeten tijdens een heftige vrijpartij. Ik geef toe dat ik er zelf ook niet al te strikt in ben. Maar het valt wel op dat mannen er sowieso nooit over beginnen. Zij proberen toch altijd eerst even uit of het ook zonder kan. Als Laura dan zelf aangeeft dat ze een condoom wilt gebruiken, zijn de meeste mannen wel bereid om er een te pakken. Al dan niet van harte. Olga Loeber, arts bij het Rutgershuis, heeft er wel een verklaring voor. Volgens haar zijn mannen van oorsprong minder met bescherming bezig dan vrouwen. Mannen zijn in de eerste plaats bezig met iets dat ze lekker vinden. Alles wat ze in de weg staat, doen ze liever niet. Dat is maar een gedoe. Vrouwen zijn meer bezig met verstandig zijn en zichzelf beschermen, ook tegen zwangerschap natuurlijk. Dat ligt ook aan de socialisatie van vrouwen en hun opvoeding. Traditioneel is het de man die jaagt en de vrouw die zich laat veroveren en hem moet tegenhouden als ze niet wil. Plus, puur fysiek gezien vinden mannen condoomgebruik vaak vervelender dan vrouwen. Loeber: Ze vinden het minder lekker, ze voelen minder, en sommigen raken uit hun concentratie en krijgen daardoor een erectiestoornis. En hoe technisch de meeste mannen ook zijn als er een computer in de buurt is, bij condooms is het een andere zaak. Loeber: Een condoom is een technisch ding,

4 waarbij je goed moet weten wanneer en hoe. Zeker als het licht uit is, weten mannen niet precies wat ze doen. Vrouwen zijn handiger met het omdoen van een condoom dan mannen. Bij de zogenaamde rubber race winnen vrouwen meestal. Amélie ontdekte dat het soms ook veel beter werkt, om als vrouw het condoom om te doen: Een one-night-stand ging wat moeilijk kijken toen hij zag dat ik de lade van mijn nachtkastje opentrok, waar de condooms inlagen. Hij zei dat hij nooit stijf bleef met condooms. Aangezien hij bekend stond als een enorme player, was ik - ondanks dat ik nogal wat gedronken had - toch nog zo verstandig om dat condoom wel te pakken. Ik ging bovenop hem zitten en rolde het condoom er vanaf, terwijl ik hem zoende. Hij was stomverbaasd, zei ie achteraf. Nog nooit had een vrouw t bij hem omgedaan, en dat maakte toch wel een groot verschil. Ineens bleef hij wel gewoon stijf. Toch blijkt er iets raars aan de hand, als de onderzoeken er op nageslagen worden. In 2006 heeft de Rutgers Nisso groep een grootschalig onderzoek uitgevoerd: Seksuele gezondheid in Nederland, Daaruit blijkt dat 27% van de mannen met een losse partner zegt dat ze meestal geen condoom gebruiken. Bij de vrouwen met een losse partner zegt 51% t meestal zonder condoom te doen. Onderzoekster Kuyper: Dat is verwonderlijk, het kan ook helemaal niet. Je zou verwachten dat het fifty, fifty is. Over deze verwonderlijke statistieken ís natuurlijk nagedacht. Het kan zijn dat vrouwen dénken dat ze minder vaak een condoom gebruiken, legt Kuyper uit. Negatieve ervaringen heb je eerder paraat. Vrouwen zijn er schrikachtig voor om géén condoom te gebruiken en onthouden die keren dat ze het zonder hebben gedaan vaker. Daarentegen ervaren mannen juist het condoomgebruik als negatiever. In hun perceptie gebruiken ze dus héél vaak een condoom. En uiteindelijk blijft zo n onderzoek toch een perceptie, lastig te meten dus. Bij een voormalig scharrel van Laura was het overduidelijk dat hij alleen een condoom gebruikte omdat zij dat wilde: Paul was een stuk ouder, midden veertig en had al een behoorlijke waslijst aan vrouwen achter zich. Hij vond condooms complete onzin. Snapte die heisa eromheen echt niet. Paul vond ons maar een bange generatie, zei dat wij onnodig bang gemaakt worden met alle verhalen rondom soa. Lisette Kuyper zegt dat mannen vaker de risico s van soa lager inschatten dan vrouwen. En dat komt mede omdat mannen ook inderdaad minder kans op een soa lopen, dan vrouwen. Dat blijkt uit cijfers van Soa Aids Nederland: van de zestigduizend personen die jaarlijks chlamydia oplopen, zijn vrouwelijk en mannelijk. Margot Mulder van Soa Aids Nederland legt uit dat dit aan de fysieke bouw van vrouwen ligt. Het slijmvliesoppervlak is het kwetsbare gebied voor een soa. Dit is bij vrouwen - in de vagina - groter dan bij mannen - op de penis. Als een vrouw onveilige sex heeft met een man die chlamydia heeft, is de kans dat zij het krijgt vijftig procent. Omgekeerd: een man die onveilige sex heeft met een vrouw die chlamydia heeft, loopt vijfentwintig procent kans om de bacterie

5 over te nemen. Dit is alleen zo bij chlamydia. Het is niet zo dat de kans voor vrouwen altijd twee keer zo hoog is. Mannen schatten de risico s dus lager in, maar of mannen inderdaad ook vaker moeilijker doen over condoomgebruik dan vrouwen, is volgens Kuyper lastig te meten. Wel blijkt uit onderzoek dat vrouwen een hogere intentie hebben om condooms te gebruiken. Maar ze zeggen dus ook dat ze dit uiteindelijk minder vaak dóen. Dit is ook wel logisch als het initiatief telkens bij hen ligt en de mannen een soort passieve weigeraars zijn. Je goede voornemens in actie omzetten is lastig als alle actie ook bij jou vandaan moet komen. Opvallend is dat vooral bij orale sex het condoomgebruik schrikbarend laag ligt. Uit onderzoek blijkt dat driekwart van de mensen nooit bescherming gebruikt bij orale sex. Peter Leusink: Dat is hoog! En toch kun je er een soa door oplopen. Via het slijmvliescontact. Herpes, hepatitis B, of wratten. En als er bloed- of spermacontact is, kun je ook hiv oplopen. Toch lijkt het alsof mensen zichzelf inpraten: oh, kans op hiv loop ik nauwelijks. Dus orale sex zonder condoom kan wel. Onderzoekster Lisette Kuyper vult aan dat het feit dat je niet zwanger kunt worden van pijpen of beffen veel mensen ook over de lijn trekt om het condoom maar weg te laten. En wat ook een probleem is: pijpen met condoom is naar mijn idee een lachertje. Dat wordt toch minder als normaal beschouwd, dan condoomgebruik bij vaginaal contact. Maar, wéten mannen en vrouwen überhaupt wel dat orale sex ook onveilig is? Kuyper: Niet veel mensen weten inderdaad dat je bijvoorbeeld gonorroe in je keel kunt krijgen. Ze beaamt dat er eigenlijk meer voorlichting gegeven moet worden in orale sex. De nadruk - via bijvoorbeeld postbus 51 spotjes - ligt nu primair op geslachtsgemeenschap, omdat dat het gevaarlijkst is. Anouk (25) geeft toe dat ze nooit zeker wist of orale sex zonder bescherming wel of geen kwaad kon. Ik dacht altijd: er komt geen sperma bij mijn vagina in de buurt. Dus hoe zou ik in hemelsnaam besmet kunnen raken? Toen ik hoorde dat het toch onveilig was, wist ik weer niet of je van een beetje voorvocht ook chlamydia kan krijgen, of dat het alleen onveilig is als de man daadwerkelijk klaarkomt in mijn mond. Margot Mulder van Soa Aids Nederland legt de gevaren uit: Het risico op hiv is bij voorvocht verwaarloosbaar klein. Maar bij klaarkomen is er wel kans op besmetting. En indien een vrouw het sperma doorslikt, is de kans op besmetting nóg groter. Als het gaat om syfillis, herpes, chlamydia en gonorroe is er geen onderscheid in voorvocht of sperma in je mond. Sowieso onveilig dus. Een soa-test voor jou en je partner is dus echt de meest veilige oplossing om te besluiten het condoom uit het raam te gooien. Toch lijkt het erop dat veel mensen moeite hebben om deze stap te zetten. Leusink: Uit onderzoek blijkt dat de helft van de mannen de behoefte heeft om wel te gaan, maar uiteindelijk niet gaat. Soms steken ze hun kop in het zand. Of besluiten ze tóch op de ander te vertrouwen. Of ze zijn natuurlijk doodsbang: Een soa-test? Daar begon hij niet aan, zegt Anouk over haar huidige vriend. Hij was te bang voor dat wattenstokje, dat in de

6 penis wordt gestoken. Daarover had ik hem uitvoerig verteld overigens. Niet verstandig nee, haha. Maar: góed nieuws als je je (toekomstige) partner aan een test wilt laten onderwerpen. Het wattenstokje is inmiddels voltooid verleden tijd. Inmiddels volstaan mannen én vrouwen met het inleveren van hun urine. Even betrouwbaar. Eventueel komt daar nog een bloedtest bij. Bij klachten wordt nog wel altijd een uitstrijkje aanbevolen. En nog meer goed nieuws. Soms draaien mannen ook wel weer bij. Zo ervoer Anouk: Een jaar later belandde ik in een dronken bui- nog een keer bij een voormalig scharrel in bed, die altijd lastig deed over condoomgebruik. Ineens pakte hij er uit zichzelf een bij. Het was toch wel verstandig van je, dat je het altijd met condoom wilde doen, zei hij. Ik weet eigenlijk nog steeds niet waar die ommekeer vandaan kwam. Zal wel een soa hebben opgelopen in de tussentijd. * Meer persoonlijk advies? Kijk op: * Op kun je met de Ex-O-meter berekenen met hoeveel mensen je werkelijk sex hebt gehad. Je sexuele stamboom dus! <kader> Chlamydia ben je nu onvruchtbaar, of niet? Het gevaarlijke is dat chlamydia een bacteriële infectie is met een vrij sluipend karakter. Je kunt het lang hebben zonder klachten. Wel kan er soms wat bloedverlies bij sex optreden, of wat waterige afscheiding. Maar er is dus wel echt een soa-test nodig om uitsluitsel te geven. Als de uitslag positief is (geen goed nieuws dus), dan volstaat een antibiotica-kuur, zodat de bacterie uit je lichaam verdwijnt. Maar de schrik en angst blijven bij veel vrouwen nog een tijd hangen. Want, wat dan? Geschat wordt dat ongeveer duizend vrouwen per jaar problemen kunnen krijgen met hun vruchtbaarheid door chlamydia. Maar hoe weet je of dat bij jou ook het geval is? Feit is dat dit erg moeilijk blijkt vast te stellen. Je kunt er contractvloeistof doorheen laten gaan en dan fotograferen, maar dat is een pijnlijk vervelend onderzoek, en ook niet zonder risico s. Plus, het zegt niet eens alles. De conclusie is eigenlijk best hard: het beste bewijs is om gewoon proberen zwanger te worden op het moment dat je dat graag wilt. En dan maar afwachten. Lieke Meertens (juli 2007, Viva)

S e k s u e e l S e k s u e e l S e O v e r d r a a g b a r e O v e r d A a n d o e n i n g e n A a n d o e. d r a a g b a r e O v e r d r a a g b a r

S e k s u e e l S e k s u e e l S e O v e r d r a a g b a r e O v e r d A a n d o e n i n g e n A a n d o e. d r a a g b a r e O v e r d r a a g b a r k s u e e l S e k s u e e l S e k s u e e a g b a r e O v e r d r a a g b a r e O v n i n g e n A a n d o e n i n g e n A a n s u e e l S e k s u e e l S e k s u e e l g b a r e O v e r d r a a g b a r

Nadere informatie

Ghapro. Newsflash. In dit nummer. Juni 2015 Jaargang 1, nr.1. Nieuwsbrief voor Gerantes. Sekswerkers in Vlaanderen. Medische resultaten

Ghapro. Newsflash. In dit nummer. Juni 2015 Jaargang 1, nr.1. Nieuwsbrief voor Gerantes. Sekswerkers in Vlaanderen. Medische resultaten Ghapro Newsflash Juni 2015 Jaargang 1, nr.1 Nieuwsbrief voor Gerantes In dit nummer Sekswerkers in Vlaanderen Een diverse groep Medische resultaten Wat zijn de trends? Gonorroe in de keel Wat zijn de risico

Nadere informatie

Elke miskraam is anders (deel 2)

Elke miskraam is anders (deel 2) Elke miskraam is anders (deel 2) Eindelijk zijn we twee weken verder en heb ik inmiddels de ingreep gehad waar ik op zat te wachten. In de tussen tijd dacht ik eerst dat ik nu wel schoon zou zijn, maar

Nadere informatie

Seksueel overdraagbare aandoeningen

Seksueel overdraagbare aandoeningen Seksueel overdraagbare aandoeningen Wat zijn soa s? Soa s zijn seksueel overdraagbare aandoeningen. Het zijn ziektes die je kunt krijgen als je onveilig vrijt. Er zijn verschillende soorten soa s. Sommige

Nadere informatie

THEMADOSSIER CHLAMYDIA

THEMADOSSIER CHLAMYDIA THEMADOSSIER CHLAMYDIA 1. Soa s Soa s zijn seksueel overdraagbare aandoeningen. Je kan ze dus oplopen door seksueel contact of door contact met het bloed van een besmet persoon. Volgens recent onderzoek

Nadere informatie

KRASLOTEN, JONGERENBOEKJE SEKS&ZO, HANDLEIDING EN TRAINING

KRASLOTEN, JONGERENBOEKJE SEKS&ZO, HANDLEIDING EN TRAINING KRASLOTEN, JONGERENBOEKJE SEKS&ZO, HANDLEIDING EN TRAINING Compleet voorlichtingspakket Het voorlichtingspakket Veilig vrijen & seks bestaat uit: 1. Krasloten 2. Jongerenboekje SEKS&ZO 3. Handleiding met

Nadere informatie

De Hormonale anticonceptiepil

De Hormonale anticonceptiepil 1 De Hormonale anticonceptiepil Hoe werkt de pil? De pil bevat de vrouwelijke hormonen oestrogeen en progesteron. Deze voorkomen op 3 manieren zwangerschap. Wanneer je stopt met de pil zorgen je eigen

Nadere informatie

OPVOLGVRAGENLIJST HIV-NEGATIEVE MAN

OPVOLGVRAGENLIJST HIV-NEGATIEVE MAN Pagina van 6 AANWIJZINGEN VOOR ONDERZOEKSMEDEWERKERS: Laat de onderzoeksdeelnemers om de tot 6 maanden een opvolgvragenlijst invullen. Let erop dat je de juiste vragenlijst uitdeelt. De ingevulde vragenlijsten

Nadere informatie

SOA enquete uitslag 2008

SOA enquete uitslag 2008 pagina 1 van 10 p h p E S P SOA enquete uitslag 2008 Wat weet je over Sexueel Overdraagbare Aandoeningen Deze enquete is strikt geheim!we kunnen niet inzien wie welke gegevens heeft uitgevoerd! 1. In welke

Nadere informatie

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Alcoholgebruik Psychosociale gezondheid Genotmiddelen Voeding, bewegen en gewicht Seksueel gedrag Samenvatting en aanbevelingen Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Jongerenmonitor In 2011 is in de regio IJsselland

Nadere informatie

OPVOLGVRAGENLIJST - HIV-POSITIEVE MAN

OPVOLGVRAGENLIJST - HIV-POSITIEVE MAN AANWIJZINGEN VOOR ONDERZOEKSMEDEWERKERS: Laat de onderzoeksdeelnemers om de tot maanden een opvolgvragenlijst invullen. Let erop da tu de juiste vragenlijst uitdeelt. De ingevulde vragenlijsten moeten

Nadere informatie

OPVOLGVRAGENLIJST HIV-POSITIEVE MAN

OPVOLGVRAGENLIJST HIV-POSITIEVE MAN Pagina van AANWIJZINGEN VOOR ONDERZOEKSMEDEWERKERS: Laat de onderzoeksdeelnemers om de tot maanden een opvolgvragenlijst invullen. Let erop dat je de juiste vragenlijst uitdeelt. De ingevulde vragenlijsten

Nadere informatie

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Alcoholgebruik Psychosociale gezondheid Genotmiddelen Voeding, bewegen en gewicht Seksueel gedrag Samenvatting en aanbevelingen Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Jongerenmonitor In 2011 is in de regio IJsselland

Nadere informatie

OPVOLGVRAGENLIJST - HIV-NEGATIEVE VROUW

OPVOLGVRAGENLIJST - HIV-NEGATIEVE VROUW AANWIJZINGEN VOOR ONDERZOEKSMEDEWERKERS: Laat de onderzoeksdeelnemers om de tot maanden een opvolgvragenlijst invullen. Let erop dat u de juiste vragenlijst uitdeelt. De ingevulde vragenlijsten moeten

Nadere informatie

BASISVRAGENLIJST HIV-POSITIEVE MAN

BASISVRAGENLIJST HIV-POSITIEVE MAN Pagina van AANWIJZINGEN VOOR ONDERZOEKSMEDEWERKERS: Vraag de onderzoeksdeelnemers na hun aanmelding om deze basisvragenlijst in te vullen. Let erop dat je de juiste vragenlijst uitdeelt. De ingevulde vragenlijsten

Nadere informatie

Seksualiteit bij jongeren met een (chronische) aandoening

Seksualiteit bij jongeren met een (chronische) aandoening Seksualiteit bij jongeren met een (chronische) aandoening Op de polikliniek van het Universitair Kinderziekenhuis St Radboud ziekenhuis willen wij je met deze folder informatie geven over seksualiteit

Nadere informatie

en gezinsvorming Voortplanting Werkvormen: Lesdoelen: Kinderboeken: Benodigdheden: Filmpje: Les 7: Voortplanting en veilige seks Lesoverzicht

en gezinsvorming Voortplanting Werkvormen: Lesdoelen: Kinderboeken: Benodigdheden: Filmpje: Les 7: Voortplanting en veilige seks Lesoverzicht II Voortplanting en gezinsvorming Les 7: Voortplanting en veilige seks Lesoverzicht Werkvormen: Lesdoelen: Kinderen weten hoe de bevruchting verloopt, hoe je zwanger kunt raken en hoe je je tegen een zwangerschap

Nadere informatie

Voorwoord. Veel leesplezier! Liefs, Rhijja

Voorwoord. Veel leesplezier! Liefs, Rhijja Voorwoord Verliefd zijn is super, maar ook doodeng. Want het kan je heel onzeker maken. En als het uiteindelijk uitgaat, voel je je intens verdrietig. In dit boek lees je over mijn liefdesleven, de mooie,

Nadere informatie

Terugkerende aanvallen

Terugkerende aanvallen Genitale herpes Herpes genitalis is een seksueel overdraagbare aandoening (soa), die wordt veroorzaakt door een virus. Dit virus zorgt voor een pijnlijke infectie van de huid en de slijmvliezen in en rond

Nadere informatie

Activiteit van de maand

Activiteit van de maand Activiteit van de maand Ideaal om de koude wintermaanden door te komen een activiteit om rode oortjes en warme kaken van te krijgen! De Veilig Vrijen Quiz (een uitgave van In Petto: www.jongereninformatie.be)

Nadere informatie

SOA-spreekuur. in de Academische Huisartsenpraktijk Groningen. Alie van der Heide, SOA-praktijkassistent

SOA-spreekuur. in de Academische Huisartsenpraktijk Groningen. Alie van der Heide, SOA-praktijkassistent SOA-spreekuur in de Academische Huisartsenpraktijk Groningen Alie van der Heide, SOA-praktijkassistent TRIAGE Verzoek Soa test/vraag SOA Klachten Geen Klachten Huisarts Soa spreekuur assistente Het SOA-consult

Nadere informatie

Bij seks horen ook gevoelens. Liefde en verliefdheid. Zin hebben in seks. Opgewonden zijn of geil zijn.

Bij seks horen ook gevoelens. Liefde en verliefdheid. Zin hebben in seks. Opgewonden zijn of geil zijn. SEKS, Alle manieren waarop je kan vrijen noemen we seks hebben. Je kan seks hebben met jezelf en met iemand anders. Niet iedereen wil seks. Dat is voor iedereen anders. Seks is strelen, zoenen, knuffelen.

Nadere informatie

Verliefd zijn is dat je iemand meer dan aardig vindt, eigenlijk véél meer dan aardig.

Verliefd zijn is dat je iemand meer dan aardig vindt, eigenlijk véél meer dan aardig. Verliefd Savannah (11) Verliefd zijn is dat je iemand meer dan aardig vindt, eigenlijk véél meer dan aardig. Massimo (11) Dat je iemand ziet die je heel mooi vindt. Dan wil je gewoon bij haar zijn. Misschien

Nadere informatie

Veilig vrijen: hoe doe ik dat? Antwoorden

Veilig vrijen: hoe doe ik dat? Antwoorden Veilig vrijen: doe ik dat? Seks kan fijn zijn. Maar er zitten ook gevaren aan. Je kunt zwanger raken zonder dat je dat wilt. Je kunt ook een geslachtsziekte oplopen. Hoe voorkom je een zwangerschap of

Nadere informatie

Seksuele vorming. Seksuele veiligheid

Seksuele vorming. Seksuele veiligheid Seksuele vorming Seksuele veiligheid Colofon Uitgeverij: Edu Actief b.v. 0522-235235 info@edu-actief.nl www.edu-actief.nl Auteurs: Daphne Ariaens, Mandy Rooker Eindredactie: Edu Actief Titel: Seksuele

Nadere informatie

Seksueel Overdraagbare Aandoeningen

Seksueel Overdraagbare Aandoeningen Seksueel Overdraagbare Aandoeningen Voorkomen Testen Behandelen Inhoud Seksueel Overdraagbare Aandoeningen: Wat zijn soa s? Hoe kun je een soa oplopen? 3 4 Voorkomen: Hoe voorkom je een soa? Wat is veilig

Nadere informatie

Onderzoek Veilig of niet?

Onderzoek Veilig of niet? Onderzoek Veilig of niet? 06 februari 2013 Over het onderzoek Aan dit online onderzoek, gehouden van 24 januari tot 04 februari 2013, deden 2.261 jongeren mee. Het onderzoek is gehouden in samenwerking

Nadere informatie

Seks en relaties Woordenlijst

Seks en relaties Woordenlijst Seks en relaties Woordenlijst Inhoud Vriendschappen en relaties 3 Lichaamsdelen 4 Seksualiteit 6 Seks en masturbatie 8 Veilige seks en voorbehoedsmiddelen 10 Misbruik 12 2 Vriendschappen en relaties Vriendje

Nadere informatie

BASISVRAGENLIJST HIV-POSITIEVE VROUW

BASISVRAGENLIJST HIV-POSITIEVE VROUW Pagina van AANWIJZINGEN VOOR ONDERZOEKSMEDEWERKERS: Vraag de onderzoeksdeelnemers na hun aanmelding om deze basisvragenlijst in te vullen. Let erop dat je de juiste vragenlijst uitdeelt. De ingevulde vragenlijsten

Nadere informatie

Lekker ding. Maar Anita kijkt boos. Hersendoden zijn het!, zegt ze. Die Jeroen is de ergste. Ik kijk weer om en zie hem meteen zitten.

Lekker ding. Maar Anita kijkt boos. Hersendoden zijn het!, zegt ze. Die Jeroen is de ergste. Ik kijk weer om en zie hem meteen zitten. Lekker ding Pas op!, roept Anita. Achter je zitten de hersendoden! Ik kijk achterom. Achter ons zitten twee jongens en drie meisjes hun boterhammen te eten. Ze zijn gevaarlijk, zegt Anita. Ze schudt haar

Nadere informatie

Seksueel Overdraagbare Aandoeningen

Seksueel Overdraagbare Aandoeningen Seksueel Overdraagbare Aandoeningen Voorkomen Testen Behandelen Inhoud Seksueel Overdraagbare Aandoeningen: 3. Wat zijn soa s? 4. Hoe kun je een soa oplopen? Voorkomen: 5. Hoe voorkom je een soa? Wat is

Nadere informatie

Bovenbouw HAVO / VWO. Onderdeel 2. Veilig en onveilig vrijen: anticonceptie

Bovenbouw HAVO / VWO. Onderdeel 2. Veilig en onveilig vrijen: anticonceptie Bovenbouw HAVO / VWO Onderdeel 2 Veilig en onveilig vrijen: anticonceptie 2 Toelichting onderdeel 2: Anticonceptie In het tweede onderdeel van Lang Leve de Liefde Bovenbouw (LLL-BB) wordt het thema veilig

Nadere informatie

jij Allochtone en autochtone jongeren over partnerkeuze en seksualiteit

jij Allochtone en autochtone jongeren over partnerkeuze en seksualiteit Wat vind jij daar van? nou Allochtone en autochtone jongeren over partnerkeuze en seksualiteit De Rutgers Nisso Groep ontwikkelt in opdracht van ZonMw een website voor en met jongeren met een Turkse, Marokkaanse

Nadere informatie

Meningen en opvattingen van Haagse MBO-leerlingen over veilig vrijen

Meningen en opvattingen van Haagse MBO-leerlingen over veilig vrijen 30 epidemiologisch bulletin, 2008, jaargang 43, nummer 2/3 Meningen en opvattingen van Haagse MBO-leerlingen over veilig vrijen P.J.M. Uitewaal Uit een landelijk onderzoek naar de seksuele gezondheid onder

Nadere informatie

9. Soa s. Deze basisstof vervangt de basisstof in je leerwerkboek.

9. Soa s. Deze basisstof vervangt de basisstof in je leerwerkboek. Deze basisstof vervangt de basisstof in je leerwerkboek. 9. Soa s In deze vervangende basisstof maak je met klasgenoten een kwartetspel over seksueel overdraagbare aandoeningen. Daarna kunnen jullie het

Nadere informatie

WAAROM DIT BOEKJE? VERBODEN

WAAROM DIT BOEKJE? VERBODEN WAAROM DIT BOEKJE? Dit boekje gaat over seksuele intimidatie op het werk. Je hebt te maken met seksuele intimidatie als een collega je steeds aanraakt. Of steeds grapjes maakt over seks. Terwijl je dat

Nadere informatie

Verhaal: Jozef en Maria

Verhaal: Jozef en Maria Verhaal: Jozef en Maria Er was eens een vrouw, Maria. Maria was een heel gewone jonge vrouw, net zo gewoon als jij en ik. Toch had God haar uitgekozen om iets heel belangrijks te doen. Iets wat de hele

Nadere informatie

Voortplanting bij dieren

Voortplanting bij dieren Voortplanting bij dieren Opdracht 1 Geef aan of de beweringen juist of onjuist zijn: 1. De primaire geslachtskenmerken heb je vanaf je puberteit 2. Geslachtshormonen zorgen voor veranderingen in de puberteit

Nadere informatie

WERKBLADEN Seksuele intimidatie

WERKBLADEN Seksuele intimidatie WERKBLADEN Seksuele intimidatie 1 Waarom dit boekje? 1.1 Zet een rondje om het goede antwoord. Seksuele intimidatie komt vaak voor. Ja Nee Seksuele intimidatie komt weinig voor. Ja Nee Mannen worden vaker

Nadere informatie

Reality Reeks Verwerkingsopdrachten. Mooi meisje Verliefd op een loverboy

Reality Reeks Verwerkingsopdrachten. Mooi meisje Verliefd op een loverboy Reality Reeks Verwerkingsopdrachten Mooi meisje Verliefd op een loverboy Lees blz. 3. Woont Laura in de stad of op het platteland? Hoe weet je dat? Lees blz. 5 en 7. Woont Laura s oma al lang op de boerderij?

Nadere informatie

Wensenkaart. Wensen en grenzen Oefening 1.1 Werkblad. Jongens. Als jij uitgaat en een leuk meisje ontmoet, wat hoop je dan dat er gebeurt?

Wensenkaart. Wensen en grenzen Oefening 1.1 Werkblad. Jongens. Als jij uitgaat en een leuk meisje ontmoet, wat hoop je dan dat er gebeurt? Wensen en grenzen Oefening 1.1 Werkblad Wensenkaart Als jij uitgaat en een leuk meisje ontmoet, wat hoop je dan dat er gebeurt? onderbouw Dat we oogcontact hebben Echt niet! L Misschien wel Natuurlijk!

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Anticonceptie

PATIËNTEN INFORMATIE. Anticonceptie PATIËNTEN INFORMATIE Anticonceptie In het kort Een anticonceptiemiddel (voorbehoedmiddel) beschermt u tegen zwangerschap als u seks heeft en niet zwanger wilt worden. Anticonceptiemiddelen verschillen

Nadere informatie

Info. Aanraken, knuffelen en meer... Informatie voor cliënten. Expertisecentrum voor epilepsie en slaapgeneeskunde

Info. Aanraken, knuffelen en meer... Informatie voor cliënten. Expertisecentrum voor epilepsie en slaapgeneeskunde Info Aanraken, knuffelen en meer... Informatie voor cliënten Expertisecentrum voor epilepsie en slaapgeneeskunde Inhoud INHOUD 1. Waar gaat het over 3 2. Aanraken 4 3. Hoe noem jij dat? 5 4. Baas over

Nadere informatie

Dermatologie. Patiënteninformatie. Chlamydia. Slingeland Ziekenhuis

Dermatologie. Patiënteninformatie. Chlamydia. Slingeland Ziekenhuis Dermatologie Chlamydia i Patiënteninformatie Slingeland Ziekenhuis Omschrijving Chlamydia is de SOA die in Nederland het meest voorkomt. Per jaar lopen 60.000 mensen het op. Chlamydia kan een ontsteking

Nadere informatie

klaar met spelen? dat dacht je maar!

klaar met spelen? dat dacht je maar! 5 7 8 9 0 5 5 7 8 9 0 5 Dit spel is ontwikkeld om gezinnen, waarvan één of meer personen hiv+ zijn, te ondersteunen bij het praten over onderwerpen die daar direct of indirect mee te maken hebben. Mensen

Nadere informatie

Astma of COPD en seksualiteit

Astma of COPD en seksualiteit Astma of COPD en seksualiteit Astma of COPD en seksualiteit Astma of COPD kan invloed hebben op uw seksleven. Dat kan door de ziekte zelf komen, maar ook door medicijnen of door de manier waarop u ermee

Nadere informatie

Anticonceptiemiddelen met oestrogeen en progestageen

Anticonceptiemiddelen met oestrogeen en progestageen Ik wil anticonceptie gaan gebruiken Samenvatting Een anticonceptiemiddel (voorbehoedmiddel) beschermt u tegen zwangerschap. Anticonceptiemiddelen verschillen in werking, gebruik, betrouwbaarheid en bijwerkingen.

Nadere informatie

Vaginistisch reageren

Vaginistisch reageren Vaginistisch reageren 1 Wat is het? Vaginisme wil zeggen dat het niet lukt om een penis, vingers of tampon in je vagina in te brengen. Probeer je het, dan spannen je bekkenbodemspieren zich onbewust aan.

Nadere informatie

Mini-condooms. Oefeningen

Mini-condooms. Oefeningen tekst 1 Amsterdam, 3 maart 2010 Jongeren hebben steeds vroeger seks. Soms al als ze 12, 13 of 14 jaar zijn. Zwitserland Ook in Zwitserland gebeurt dit. De Zwitserse regering is daarom bezorgd. Want veel

Nadere informatie

Wensenkaart. Wensen en grenzen Oefening 1.1 Werkblad. Meisjes. Als jij uitgaat en een leuk jongen ontmoet, wat hoop je dan dat er gebeurt?

Wensenkaart. Wensen en grenzen Oefening 1.1 Werkblad. Meisjes. Als jij uitgaat en een leuk jongen ontmoet, wat hoop je dan dat er gebeurt? Wensen en grenzen Oefening 1.1 Werkblad Wensenkaart Als jij uitgaat en een leuk jongen ontmoet, wat hoop je dan dat er gebeurt? onderbouw Dat we oogcontact hebben Echt niet! L Misschien wel Natuurlijk!

Nadere informatie

Verschil in verlangen

Verschil in verlangen Verschil in verlangen 1 Wat is normaal? Hoe vaak denk je dat mensen samen vrijen in een goede relatie? Twee keer per week, eens in de maand of alleen in de vakantie? Het antwoord op deze vraag zegt iets

Nadere informatie

Ik wil anticonceptie gaan gebruiken. Poli Gynaecologie

Ik wil anticonceptie gaan gebruiken. Poli Gynaecologie 00 Ik wil anticonceptie gaan gebruiken Poli Gynaecologie Wat is anticonceptie? Een anticonceptiemiddel (of voorbehoedmiddel) voorkomt dat een zwangerschap ontstaat. Bijvoorbeeld door te voorkomen dat er

Nadere informatie

Theorieboek. leeftijd, dezelfde hobby, of ze houden van hetzelfde. Een vriend heeft iets voor je over,

Theorieboek. leeftijd, dezelfde hobby, of ze houden van hetzelfde. Een vriend heeft iets voor je over, 3F Wat is vriendschap? 1 Iedereen heeft vrienden, iedereen vindt het hebben van vrienden van groot belang. Maar als we proberen uit te leggen wat vriendschap precies is staan we al snel met de mond vol

Nadere informatie

Een gelukkige huisvrouw

Een gelukkige huisvrouw Een gelukkige huisvrouw Voordat ik zwanger was, was ik een gelukkige huisvrouw, ik had alles wat ik wilde. En daarvoor hoefde ik geen dag te werken. Want werken, dat deed mijn man Harry al. Harry zat in

Nadere informatie

Wie maalt om de molens?

Wie maalt om de molens? deel 1 Dag 1 Er is een ongeluk gebeurd vandaag, met meneer Swarteschaep. Eind van de middag was ik zakken graan naar binnen aan het sjouwen. De baas was op de stelling aan het werk. Ineens hoorde ik een

Nadere informatie

Studiedag 30 nov 2012 Gezondheidsgedrag van jongeren feiten en praktijk. Workshop 3: relationele en seksuele opvoeding Lies Verhetsel

Studiedag 30 nov 2012 Gezondheidsgedrag van jongeren feiten en praktijk. Workshop 3: relationele en seksuele opvoeding Lies Verhetsel Studiedag 30 nov 2012 Gezondheidsgedrag van jongeren feiten en praktijk Workshop 3: relationele en seksuele opvoeding Lies Verhetsel Juli 2011 Anne Hublet -> Lies Verhetsel De nieuwe cijfers vertonen een

Nadere informatie

Spreekbeurt Dag. Oglaya Doua

Spreekbeurt Dag. Oglaya Doua Spreekbeurt Dag Oglaya Doua Ik werd wakker voordat m n wekker afging. Het was de dag van mijn spreekbeurt. Met m n ogen wijd open lag ik in bed, mezelf afvragend waarom ik in hemelsnaam bananen als onderwerp

Nadere informatie

Vrijen tijdens de zwangerschap

Vrijen tijdens de zwangerschap Zwanger en vrijen 1 Vrijen tijdens de zwangerschap Eerste drie maanden In de eerste drie maanden van de zwangerschap kan het zijn dat je minder zin hebt in seks. Dat heeft te maken met de hormonale veranderingen

Nadere informatie

[PILOT] Aan de slag met de Hoofdzaken Ster

[PILOT] Aan de slag met de Hoofdzaken Ster [PILOT] Aan de slag met de Hoofdzaken Ster! Hoofdzaken Ster Copyright EffectenSter BV 2014 Hoofdzaken Ster SOCIALE VAARDIGHEDEN VERSLAVING DOELEN EN MOTIVATIE 10 9 8 10 9 8 7 6 4 3 2 1 7 6 4 3 2 1 10 9

Nadere informatie

Sexual Education for Adults with Disabilities

Sexual Education for Adults with Disabilities Sexual Education for Adults with Disabilities Tool 3 De inhoud en vormgeving van het kaartspel per thema The European Commission support for the production of this publication does not constitute an endorsement

Nadere informatie

De meester is een Vampier

De meester is een Vampier De meester is een Vampier Door Wout Terpstra Het is maandag en Tom werd wakker. Hij vindt het altijd heel leuk op school. Maar vandaag weet hij het niet. Want ze krijgen een nieuwe meester. Tom!Tom! Ben

Nadere informatie

Testen op HIV, ja of nee?

Testen op HIV, ja of nee? Afdeling Verloskunde, locatie AZU Testen op HIV, ja of nee? Informatie voor zwangere vrouwen Wat is HIV, wat is aids en wat zijn de gevolgen tijdens de zwangerschap. HIV is het virus dat de ziekte aids

Nadere informatie

januari 2009 Rutgers Nisso Groep Alle rechten voorbehouden www.rutgersnissogroep.nl

januari 2009 Rutgers Nisso Groep Alle rechten voorbehouden www.rutgersnissogroep.nl Sense Feiten en fabels Heb je nog vragen over seksualiteit, anticonceptie, soa of onbedoelde zwangerschap? Je kunt hiervoor altijd naar je huisarts gaan. Maar je kunt hiervoor ook terecht op de Sense-spreekuren

Nadere informatie

Bovenbouw HAVO / VWO. Onderdeel 3. Veilig en onveilig vrijen: Seksueel Overdraagbare Aandoeningen (soa s)

Bovenbouw HAVO / VWO. Onderdeel 3. Veilig en onveilig vrijen: Seksueel Overdraagbare Aandoeningen (soa s) Bovenbouw HAVO / VWO Onderdeel 3 Veilig en onveilig vrijen: Seksueel Overdraagbare Aandoeningen (soa s) 2 Toelichting onderdeel 3: De Soa-poli Het derde onderdeel van Lang Leve de Liefde Bovenbouw (LLL-BB)

Nadere informatie

02-01-2006-28-04-2014 (8 jaar)

02-01-2006-28-04-2014 (8 jaar) BELLA (II) 02-01-2006-28-04-2014 (8 jaar) In 2007 kwam je voor het eerst lessen op onze hondenschool. Je had als pup eerder getraind op een andere school maar moest daar stoppen vanwege ED operaties aan

Nadere informatie

Kerncijfers leefstijlmonitor seksuele gezondheid 2014

Kerncijfers leefstijlmonitor seksuele gezondheid 2014 Kerncijfers leefstijlmonitor seksuele gezondheid 2014 2 Kerncijfers leefstijlmonitor seksuele gezondheid 2014 Figuur 1 Aantal deelnemers naar geslacht en leeftijd 75 t/m 85 jaar 1 Over welke cijfers hebben

Nadere informatie

Koningspaard Polle en de magische kamers van paleis Kasagrande

Koningspaard Polle en de magische kamers van paleis Kasagrande Koningspaard Polle en de magische kamers van paleis Kasagrande Eerste druk 2015 R.R. Koning Foto/Afbeelding cover: Antoinette Martens Illustaties door: Antoinette Martens ISBN: 978-94-022-2192-3 Productie

Nadere informatie

JE EIGEN LIJF JE EIGEN LIJF

JE EIGEN LIJF JE EIGEN LIJF JE EIGEN LIJF Het is heel belangrijk om je eigen lijf goed te kennen. Als je wordt geboren, ben je een meisje of een jongen. In de loop van de tijd groeit je lijf groeit hard tot je volwassen en uitgegroeid

Nadere informatie

Financiële opvoeding. September 2007

Financiële opvoeding. September 2007 Financiële opvoeding September 2007 Inhoud INHOUD... 1 1 INLEIDING... 2 1.1 AANLEIDING... 2 1.2 METHODE VAN ONDERZOEK... 2 1.3 ACHTERGRONDVARIABELEN... 3 LEESWIJZER... 4 2 ZAKGELD EN KLEEDGELD... 5 2.1

Nadere informatie

Pannenkoeken met stroop

Pannenkoeken met stroop Pannenkoeken met stroop Al een maand lang zegt Yvonne alleen maar nee. Heb je je best gedaan op school? Nee. Was het leuk? Nee. Heb je nog met iemand gespeeld? Nee. Heb je lekker gegeten? Nee. Heb je goed

Nadere informatie

BELANGRIJKSTE BEVINDINGEN

BELANGRIJKSTE BEVINDINGEN APRIL 213 INHOUD Het doel van de thermometer is een eerste berichtgeving over de stand van zaken in 212 over seksuele gezondheid in Nederland. De thermometer bevat nieuwe gegevens van de soa-centra, aangiftecijfers,

Nadere informatie

!!!!! !!!!!!!!!!!! Uit: Glazen Speelgoed (Tennesse Williams)! (zacht) Hallo. (Ze schraapt haar keel)! Hoe voel je je nu? Beter?!

!!!!! !!!!!!!!!!!! Uit: Glazen Speelgoed (Tennesse Williams)! (zacht) Hallo. (Ze schraapt haar keel)! Hoe voel je je nu? Beter?! Uit: Glazen Speelgoed (Tennesse Williams) Jim Laura Jim Laura Jim wijn aan) Laura Hallo Laura (zacht) Hallo. (Ze schraapt haar keel) Hoe voel je je nu? Beter? Ja. Ja, dankje. Dit is voor jou. Een beetje

Nadere informatie

Condoom. 5j Seksueel overdraagbare aandoeningen (soa s) Theorieboek. TFG Hellegers 18-5-2013

Condoom. 5j Seksueel overdraagbare aandoeningen (soa s) Theorieboek. TFG Hellegers 18-5-2013 5j Seksueel overdraagbare aandoeningen (soa s) De afkorting SOA staat voor Seksueel Overdraagbare Aandoening. Jaarlijks lopen ongeveer 100.000 mensen een SOA op. SOA s kunnen ernstige gevolgen hebben als

Nadere informatie

HIV, HET AIDSVIRUS HIV HOORT BIJ ONS LEVEN 126 ZWANGER WORDEN

HIV, HET AIDSVIRUS HIV HOORT BIJ ONS LEVEN 126 ZWANGER WORDEN 11 HIV, HET AIDSVIRUS Aids was tot voor enkele jaren een levensbedreigende ziekte. Door nieuwe medicijnen is het een chronische ziekte geworden. Medicijngebruik voorkomt ook dat de baby rond de bevalling

Nadere informatie

Met deze brochure willen wij je informeren over de werking van Gh@pro vzw. Gh@pro staat voor Gezondheidshuis Antwerpse Prostitutie.

Met deze brochure willen wij je informeren over de werking van Gh@pro vzw. Gh@pro staat voor Gezondheidshuis Antwerpse Prostitutie. Gh@pro Met deze brochure willen wij je informeren over de werking van Gh@pro vzw. Gh@pro staat voor Gezondheidshuis Antwerpse Prostitutie. I n h o u d 1. Ontstaan van Gh@pro........................................................................................................

Nadere informatie

Anticonceptie. Informatie voor patiënten. Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl

Anticonceptie. Informatie voor patiënten. Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl Anticonceptie Informatie voor patiënten F0713-3102 oktober 2015 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl MCH Antoniushove, Burgemeester Banninglaan 1 Postbus 411, 2260 AK Leidschendam 070 357 44

Nadere informatie

6.2.1 Dealen met afleiding onderweg

6.2.1 Dealen met afleiding onderweg Stap 6: Deel 2 6.2.1 Dealen met afleiding onderweg In het tweede deel van jullie experiment ga je verder met het ondernemen van ACTies die je met de anderen hebt afgesproken te doen. Daarnaast krijg je

Nadere informatie

Besmetting met HIV Inleiding Wat is HIV Wat is AIDS

Besmetting met HIV Inleiding Wat is HIV Wat is AIDS Besmetting met HIV Inleiding Door een ongeluk, waarbij u mogelijk in contact bent gekomen met het bloed van iemand met HIV of AIDS, loopt u kans om met HIV besmet te raken. Juist bij een ongeluk gaat alles

Nadere informatie

Score Nacht van het Condoom

Score Nacht van het Condoom Score Nacht van het Condoom Bij deze de scoren uit: Zeist. In totaal ondervraagde 153 jongeren tussen ( ongeveer )de 15 en 19 jaar Meisjes zonder condoom: 77 Jongens met condoom: 11 Jongens zonder condoom:

Nadere informatie

Onderzoek Wereldproblemen en Seks

Onderzoek Wereldproblemen en Seks Onderzoek Wereldproblemen en Seks 1V Jongerenpanel 24 oktober 2014 Over dit onderzoek Aan dit online onderzoek in samenwerking met dance4life, gehouden van 15 tot en met 23 oktober 2014, deden 1641 jongeren

Nadere informatie

Redenen voor preventie. A) Jaarlijks worden nog steeds miljoenen mensen geïnfecteerd met HIV In 2007 werden 2.5 miljoen mensen geïnfecteerd

Redenen voor preventie. A) Jaarlijks worden nog steeds miljoenen mensen geïnfecteerd met HIV In 2007 werden 2.5 miljoen mensen geïnfecteerd Redenen voor preventie A) Jaarlijks worden nog steeds miljoenen mensen geïnfecteerd met HIV In 2007 werden 2.5 miljoen mensen geïnfecteerd UNAIDS, Global Report, 2008 Redenen voor preventie B) Aangezien

Nadere informatie

En? zegt mijn moeder, die haar nieuwe zomerjurkje laat zien: Wat vind je ervan? Mooi. Ik zeg niets meer dan dat, want ik weet dat ik er geen verstand

En? zegt mijn moeder, die haar nieuwe zomerjurkje laat zien: Wat vind je ervan? Mooi. Ik zeg niets meer dan dat, want ik weet dat ik er geen verstand En? zegt mijn moeder, die haar nieuwe zomerjurkje laat zien: Wat vind je ervan? Mooi. Ik zeg niets meer dan dat, want ik weet dat ik er geen verstand van heb. De vorige keer zei ik dat de nieuwe broek

Nadere informatie

Net bevallen, welke anticonceptie kies je nu?

Net bevallen, welke anticonceptie kies je nu? Net bevallen, welke anticonceptie kies je nu? Al snel na je bevalling kun je weer zwanger worden als je seks hebt. Seks is iets om van te genieten. Binnen enkele weken na de bevalling beginnen de meeste

Nadere informatie

Ga naar prik en bescherm.nl

Ga naar prik en bescherm.nl Benieuwd wat andere meiden, moeders en experts vinden? Ga naar prik en bescherm.nl Dit mini-magazine geeft je in korte tijd de belangrijkste informatie over de HPV-vaccinatie. Wil je graag meer weten of

Nadere informatie

Vaginale hygiëne. Wat zijn vaginale klachten?

Vaginale hygiëne. Wat zijn vaginale klachten? Vaginale hygiëne Vaginale hygiëne De vagina is een kwetsbaar lichaamsdeel. Ze is gevoelig voor vocht, warmte en knellende kleding. Deze folder geeft je beknopte informatie over goede hygiënische verzorging

Nadere informatie

Het tweede avontuur van Broer Vos en Broer Konijn

Het tweede avontuur van Broer Vos en Broer Konijn Het tweede avontuur van Broer Vos en Broer Konijn Oom Remus bron. Z.n., z.p. ca. 1950 Zie voor verantwoording: http://www.dbnl.org/tekst/remu001twee01_01/colofon.php 2010 dbnl / erven J.C. Harries 2 [Het

Nadere informatie

Kinderen. Hoe Yulius kinderen met autisme kan helpen

Kinderen. Hoe Yulius kinderen met autisme kan helpen Kinderen Hoe Yulius kinderen met autisme kan helpen Voor wie is dit boekje? Je hebt dit boekje gekregen omdat je autisme hebt of omdat je nog niet zeker weet of je autisme hebt. Je bent dan bij Yulius

Nadere informatie

Mijn ouders zijn gescheiden en nu? Een folder voor jongeren met gescheiden ouders over de OTS en de gezinsvoogd

Mijn ouders zijn gescheiden en nu? Een folder voor jongeren met gescheiden ouders over de OTS en de gezinsvoogd Mijn ouders zijn gescheiden en nu? Een folder voor jongeren met gescheiden ouders over de OTS en de gezinsvoogd 1 Joppe (13): Mijn ouders vertelden alle twee verschillende verhalen over waarom ze gingen

Nadere informatie

Astma of COPD en seksualiteit

Astma of COPD en seksualiteit Astma of COPD en seksualiteit Astma of COPD kan invloed hebben op uw seksleven. Dat kan door de ziekte zelf komen, maar ook door medicijnen of de manier waarop u met uw ziekte omgaat. Deze folder gaat

Nadere informatie

Wat is PDD-nos? VOORBEELDPAGINA S. Wat heb je dan? PDD-nos is net als Tourette een neurologische stoornis. Een stoornis in je hersenen.

Wat is PDD-nos? VOORBEELDPAGINA S. Wat heb je dan? PDD-nos is net als Tourette een neurologische stoornis. Een stoornis in je hersenen. Wat is PDD-nos? 4 PDD-nos is net als Tourette een neurologische stoornis. Een stoornis in je hersenen. Eigenlijk vind ik stoornis een heel naar woord. Want zo lijkt het net of er iets niet goed aan me

Nadere informatie

De Bloem (van plastic) is een meid van nu! Tikkeltje brutaal!

De Bloem (van plastic) is een meid van nu! Tikkeltje brutaal! De Bloem (van plastic) is een meid van nu! Tikkeltje brutaal! Hé hoi, hallo! Ik zal me even voorstellen. Ik ben Bloem. Bloem van Plastic. Maar je mag gewoon Bloem zeggen. Wow! Wat goed dat jullie even

Nadere informatie

Prik en bescherm. Laat je inenten tegen baarmoederhalskanker

Prik en bescherm. Laat je inenten tegen baarmoederhalskanker Prik en Prik en bescherm Laat je inenten tegen baarmoederhalskanker De HPV-inenting in het kort HPV is de afkorting voor humaan papilloma-virus. Het virus dat baarmoederhalskanker kan veroorzaken. De kans

Nadere informatie

Eileiderontsteking. Afdeling Gynaecologie

Eileiderontsteking. Afdeling Gynaecologie Eileiderontsteking Afdeling Gynaecologie Inleiding Een eileiderontsteking is een ontsteking van de eileiders. Deze ontstekingen kunnen heel sluimerend verlopen met weinig klachten. Meestal heeft u acute

Nadere informatie

0-3 maanden zwanger. Zwanger. Deel 1

0-3 maanden zwanger. Zwanger. Deel 1 Zwanger Ik was voor het eerst zwanger. Ik voelde het meteen. Het kon gewoon niet anders. Het waren nog maar een paar cellen in mijn buik. Toch voelde ik het. Deel 1 0-3 maanden zwanger Veel te vroeg kocht

Nadere informatie

Ghapro. In dit nummer. Newsflash. December 2015 Jaargang 1, nr.2. Nieuwsbrief voor gerantes. Belangrijke gebeurtenissen in de prostitutiewereld

Ghapro. In dit nummer. Newsflash. December 2015 Jaargang 1, nr.2. Nieuwsbrief voor gerantes. Belangrijke gebeurtenissen in de prostitutiewereld Ghapro Newsflash December 2015 Jaargang 1, nr.2 Nieuwsbrief voor gerantes In dit nummer Belangrijke gebeurtenissen in de prostitutiewereld - Debat 11 december 2015 - Swingers onderzoek Nieuwe acties Ghapro

Nadere informatie

Ik geloof dat er in mijn achterband

Ik geloof dat er in mijn achterband Ik geloof dat er in mijn achterband Sinterklaastoneelstukje geschreven door Ron Jansen In een slaperig plattelandsdorpje komen op een zekere dag, vlak voor Sinterklaas, twee pieten aangelopen, met de fiets

Nadere informatie